
遍知贝玛嘎波大师教言集PK289ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པའི་ཁྱད་ཆོས་བསྲེ་འཕོའི་གཞུང་འགྲེལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་དགོངས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ།
23-1
༄༅། །ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པའི་ཁྱད་ཆོས་བསྲེ་འཕོའི་གཞུང་འགྲེལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་དགོངས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ།
༄། །ཡིད་ཆེས་ཤིང་ཁུངས་བཙུན་པར་བྱེད་པ་གྲུབ་པ་བརྒྱུད་པའི་ལོ་རྒྱུས།
༄༅། །ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པའི་ཁྱད་ཆོས་བསྲེ་འཕོའི་གཞུང་འགྲེལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་དགོངས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། ༄༅། །རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་དང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་རྡོ་
རྗེ་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ངག་དབང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པས་དངོས་འཛིན་དགྲ་བོའི་གཡུལ་བཅོམ་གྲངས་མེད་རིགས་ཀྱི་རྩེར་སོན་པས། །རོ་
རྐྱང་ལ་སོགས་མཐའ་ཡི་རྒྱལ་ཕྲན་བྱེ་བས་མངོན་བཏུད་མཉམ་ཡངས་དབུ་མའི་ཁྲིར་བཞུགས་ཤིང་། །སྒྲིབ་མེད་སྒྱུ་འཕྲུལ་སྣང་བའི་རྩིབས་སྟོང་ཅན་ནི་མ་ལུས་ཕྱོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་སྒྱུར་བ་ཡི། །སྐུ་ཡི་རྡོ་
རྗེ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་བརྙན་སྤྲུལ་པར་གྲགས་པའི་གདུགས་དཀར་ཅན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བཅུ་གཉིས་ཁྱིམ་དུ་ཉི་ཟླའི་ལམ་ནས་རྒྱུ་བ་འཕོ་བའི་གཡེམ་མས་ཅོ་འདྲིར་བྱས་ལ་འབྱུང་འཇུག་ཆགས་པའི་སྦྱོར་བ་
རབ་བཏང་ནས། །དཔལ་ལྡན་དང་པོའི་དབྱངས་ཀྱི་ཚལ་དུ་ཅི་དགར་ཞུགས་ཏེ་མཁའ་མཉམ་འགྲོ་བའི་སྐད་ཀྱི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་མ་ལ་དགྱེས་རོལ་པས། །རབ་གསལ་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལིའི་གདངས་ཀྱིས་རྣམ་བཀྲ་
ཇི་སྙེད་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་ལང་ཚོ་འཆང་བའི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས། །ནཱ་དའི་སྐད་དམ་སྒྲ་ཚུལ་གཞོམ་མེད་སྒྲ་དང་གསུང་གི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་རྣམ་མང་མིང་གིས་བསྙད་བྱ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །
23-2
ཐོག་མ་དབུས་མཐའི་ཆུ་འཛིན་ཉེར་ཞི་ཡོད་དང་མེད་པ་གཉིས་ཀ་དེ་མིན་ཕ་མཐའ་འཇལ་བའི་ཚད་མའི་ཡུལ་འདས་ཤིང་། །རྣམ་ཀུན་ཤེས་བྱ་ཀུན་གྱི་རྗེས་འགྲོ་མཐའ་དག་བསམ་པའི་རྒྱུ་སྐར་འཛིན་
མཁས་བདེན་དོན་བཅུ་གཉིས་ཁྱིམ་གྱིས་འཁྱུད་གྱུར་པ། །ཨེ་ཝཾ་ཉི་ཟླ་རོ་མཉམ་གནས་གང་དེ་ཉིད་བཅུ་དྲུག་གནམ་ཀའི་མདངས་མཛེས་སྲིད་ཞིའི་མུན་པས་ནམ་ཡང་རྙོག་མེད་པའི། །ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་བརྟན་
གཡོའི་ཁྱབ་བདག་ཆོས་སྐུ་ཀུན་གསལ་ཁྱོན་ཡངས་གང་དེར་བདག་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་ཕྱག་འཚལ་ལོ།

遍知贝玛嘎波大师教言集PK289
尊者那若巴特殊教法迁识与融合之论著注释，名为《明显金刚持之密意》
23-1
尊者那若巴特殊教法迁识与融合之论著注释，名为《明显金刚持之密意》
令人信服并证明可靠性的成就者传承历史
尊者那若巴特殊教法迁识与融合之论著注释，名为《明显金刚持之密意》在此。礼敬一切佛陀以及与身语意智慧金刚不可分离的大阿阇黎语自在法王足下！
以自己的智慧征服执著敌军，登上无量种性之巅；
罗央等无数边际小国向其臣服，安住于广阔中脉宝座；
无碍幻化显现千辐轮，统领一切方向轮转；
身金刚显现种种幻影化身，向持白伞者顶礼！
十二宫中日月道运行，迁移的欲女嬉闹，出入贪著的瑜伽尽展开；
于吉祥第一音韵林中随意游戏，与空同等众生之语言主宰皆母亲喜乐游戏；
极明亮阿里卡里（元音辅音）声韵所成绚丽无量法蕴，如是持盛年之圆满受用；
称为"那达声"或"不灭声音"与"语金刚"，以众多名称所说者，我向其顶礼！
23-2
始中末的云皆寂灭，有无二者皆非，超越边际量度的对象；
遍知一切所知相随，掌握一切思维星宿，真实义为十二宫所环绕；
诶旺（Evaṃ）日月同味之处，十六空行美丽光彩，永不被轮回涅槃黑暗所染；
意金刚，坚固动静之主，法身遍明广阔，我以一切方式向彼顶礼！


 །ཐོས་བསམ་ར་བར་ཞུགས་པའི་རྟོག་གེ་པ། །འབད་པ་བརྒྱས་ཀྱང་ཀུན་རྟོག་ལག་པའི་རྩེར། །དྲང་དོན་
ཀ་ཤིའི་འདབ་མ་ཉིད་ཐོབ་པས། །དེ་ཡིས་དགག་སྒྲུབ་སྙན་གོང་བཀྲ་བ་ཅི། །དེ་ཕྱིར་རྒྱུད་གཞུང་སྨན་ལྗོངས་ཉམས་དགའ་བར། །ངེས་གསང་སྦྲང་རྩིའི་འབྱུང་ཁུངས་བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱི། །ཨུཏྤལ་ཆུན་པོ་རྣ་བའི་ཟུར་
ཕུད་རྩེར། །འཛེགས་པའི་ལུས་ཅན་སུ་ཞིག་སྐལ་བཟང་མིན། །དེ་སླད་ལུང་རིག་ཕུལ་གྱི་ཆུ་མཚོ་ལས། །སྐྱེས་པའི་སྒྲུབ་ཐབས་གསེར་གྱི་འདབ་བརྒྱའི་དཔྱིད། །རི་མོར་བྱེད་པའི་ཉི་འོད་གསར་པ་ཞིག །ཡིད་ཀྱི་
ནམ་མཁའ་འདི་ལས་དལ་བུར་ཤར།། །། གང་ཡང་རྩོད་པའི་དུས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་རྣམས་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་མདོ་དང་རྒྱུད་སྡེ་ལས་ཡང་དག་པར་གསུངས་པའི་ལུང་གི་ཚིག་མ་ལུས་པ་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཉིན་མོར་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་གསུངས་པ་འདི་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། 
23-3
ཡིད་ཆེས་ཤིང་ཁུངས་བཙུན་པར་བྱེད་པ་གྲུབ་པ་བརྒྱུད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དང་། བརྒྱུད་པ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་གདམས་ངག་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་
རྡོ་རྗེ་གསང་བ་མཆོག་ན་དགྱེས་པ་དེ་ཉིད་འོག་མིན་གྱི་ཞིང་དུ་རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་དྲུག་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོར་གྲུབ་པས་མ་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་འདིར་ཡང་མཆོག་
གི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པར་སྣང་ངོ་། །དེས་ཉིད་དང་མཉམ་པའི་དཔའ་བོ་དང་མཁའ་འགྲོ་མ་ཚད་དང་། བགྲང་བ་དང་། དཔེར་བགྱི་བར་ཡང་མི་བཟོད་པའི་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་མ་འོངས་པའི་གདུལ་
བྱ་ལ་རྗེས་སུ་བརྩེ་བས་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་འདི་གསུངས་པ་གསང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས་བསྡུས་ཏེ་ཨུ་རྒྱན་གྱི་ཡུལ་དྷརྨ་གཉྫྱོ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་མཛོད་དུ་རྒྱ་རིམ་པ་བདུན་
གྱིས་བཏབ་ནས་ཌཱ་ཀི་མ་རྣམས་ལ་གཏད་དོ། །དེ་ལས་ཆ་ཤས་རེ་རེ་ཙམ་དུས་ཕྱི་ཞིག་ན་སྡུད་པ་པོ་དེའི་དྲིན་ལས་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་གཤེགས་ཏེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གདམས་པ་ནི་
སློབ་དཔོན་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོས་རྙེད་ནས། ལཱུ་ཡི་པ། དེས་དཱ་རི་ཀ་པ་དང་ཌིངྒི་པ་མཆེད་ལ་གདམས་སོ། །ཕའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམས་ནི་ལྷའི་བུ་བློ་གྲོས་རིན་ཆེན་གྱིས་ཀླུ་སྒྲུབ་སྙིང་པོ་ལ་སྩལ་ཅིང་། 
23-4
མ་ཏཾ་ཀིས་དེ་ལ་ནོད་དོ། །མའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམས་ནི་སུ་མ་ཏི་སྐལ་བ་བཟང་མོས་ཐང་ལོ་པ། དེས་ཤིང་ལོ་པ། དེས་ཀརྞའི་རི་ལ་བཞུགས་པ་རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་པ་ལའོ། །འོད་གསལ་
ལ་སོགས་པ་ནི་ཌོམྦི་ཧེ་རུ་ཀས། །རྣལ་འབྱོར་མ་བི་ན་ས་བཛྲ་ལ། དེ་ལ་ཨུ་རྒྱན་གྱིས་མཁན་པོ། །ལྭ་བའི་མཚན་ཅན་གྱིས་གསན་ཏེ། དེ་དག་སོགས་མང་པོ་ཞིག་གྲུབ་པ་ཐོབ་ཅིང་
གསང་སྔགས་དར་བར་གྱུར་ཏོ།

完整直译
以听闻思维围栏进入的逻辑学者，
即使百般努力，分别念头指尖上，
仅得了义草叶而已，
彼以否定肯定美饰耳际有何用？
因此，于密续论典药境悦意之处，
依修习确定秘密甘露源泉之力，
乌特帕拉（青莲）花束攀升耳角顶端，
何人不是此中有情之善缘者？
为此，从教证理证精华海洋中，
生起的修法百瓣金花之春，
描绘此景的一轮新日光，
从意识虚空中徐徐升起。
为了摄受争论时期的所化众生，从经续中真实宣说的一切教言文句，如同明显开示修法方法的太阳般，乃是薄伽梵亲自宣说的，我将予以解释。
23-3
关于使人信服并证明来源可靠的成就者传承历史，以及从该传承中产生的教授，共分两部分。首先，一切如来身语意金刚之最胜秘密喜悦，于色究竟刹土中成就为一切种姓的转轮王——第六金刚持大尊，在这个不清净世间也显现为最胜化身释迦牟尼佛。他在与自身平等的勇士和空行母——数量之多不可计量、不可数、不可比喻——的围绕中，以对未来所化众生的悲愍，宣说了这些金刚语，由一切秘密之主金刚心髓所集结，在乌金国的法藏处以七重封印封存，交付给诸空行母。
后来，依靠那位结集者的恩德，其中的部分内容来到了圣地印度。大手印教授为大婆罗门上师所获得，传给卢伊巴，他又教授给达里卡巴和丁吉巴兄弟。父续部分由天子慧宝授予龙树心要，
23-4
马当吉（Mātaṅgī）又从他处获得。母续部分由善慧吉祥女传给塘罗巴，他传给辛罗巴，后者又传给住在卡那山上的金刚铃巴。关于光明等法，由多姆比黑鲁嘎传给瑜伽女毗那萨金刚，后者传给乌金亲教师，披毛衣者（毛衣标志者）听闻此法，由此等人和许多其他人获得成就，使密咒得以弘扬。


 །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ཉིད་ཏེ་ལོ་པ་ཞེས་བྱ་བར་སྤྲུལ་པའི་སྒྱུ་མ་བཟུང་སྟེ། ཨོ་ཌི་ཡཱ་ཎར་རྡོ་རྗེ་བཙུན་མོའི་ལུང་ཐོབ་ཅིང་
དཱ་རི་ཀ་པ་མཆེད་དང་། དྲིལ་བུ་པ། མ་ཏཾ་ཀི །ལྭ་བའི་ན་བཟའ་ཅན་བླ་མར་བསྟེན་པ་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་ཉིད་ལས་སྒྱུ་མ་སུམ་འཁྱུད་དང་། སུ་མ་ཏི་ལ་ལས་རྒྱ་དང་རྨི་ལམ།
བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱོད་པ་ནག་པོ་པ་ལ་གཏུམ་མོ་ཐོས་པའང་མཛད་པས། བཀའ་བབས་ཀྱི་ཆུ་བོ་བཞི་དང་ལྡན་པར་གྲགས་པ། འོག་མིན་གྱི་ཞིང་དུ་སྐུ་ལུས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བྱོན་ནས་རྡོ་རྗེ་འཆང་
ཆེན་པོ་དང་མཇལ། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དང་བགྲོས་ཏེ་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་བསྐྱེད་རིམ་ཐམས་ཅད་ཡན་ལག་དྲུག་པ་དང་བཞི་པ། རྫོགས་རིམ་ཕ་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཕ་རྒྱུད་རིམ་ལྔ། མ་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་དང་ཡན་ལག་དྲུག །
23-5
ཚིག་གསུམ་དུ་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ནས་སྐུ་གསུམ་ལམ་དུ་འཁྱེར་བའི་གདམས་པ་འདི་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་མཛད་པས་མིའི་བླ་མ་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཡང་བཤད་པར་རིགས་ལ། ཕྱིར་འཛམ་བུ་གླིང་
དུ་བབས་ནས། བསྟན་པ་གནས་ཀྱི་བར་དུ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྤྱོད་པ་སྐྱོང་ཞིང་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཁ་ཆེ་བ་རིགས་པ་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙུག་གི་ནོར་བུ་དཔལ་ནཱ་རོ་ཏ་པ་ཌཱ་
ཀི་ནིའི་ཚིག་གིས་བསྐུལ་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ལམ་འཚོལ་བར་བཞེད་ནས་བདེ་མཆོག་ཡི་གེ་བདུན་པའི་རིག་པ་ཞག་བདུན་བསྒྲུབས་པས། ས་གཡོ་བ་དང་། སྒྲ་དང་། འོད་དང་བཅས་ཏེ་ལུང་བསྟན་པ་ཐོབ་
ནས། པཎྜི་ཏ་དང་རྒྱལ་པོ་ཇི་སྙེད་པས་གསོལ་ཀྱང་བཤོལ་མ་ཐེབས་ཏེ། ཤར་ཟ་ཧོར་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་ཆེན་པོ་མྱུལ་བར་བཞུད་དོ། །དེར་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་དེ་རྙེད་ནས་སྲིད་པའི་
སྡུག་བསྔལ་ཁྱད་དུ་གསོད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་རིམ་གྲོར་མཛད་པས་མེ་མ་མུར་བ་ཞེས་གྲགས་ལ་འཆི་བ་མེད་པའི་སྐུ་གྲུབ་ཅིང་། གདམས་པ་འདི་ལ་སོགས་པ་བུམ་པ་གཅིག་ནས་གཞན་པའི་བུམ་
པར་བྱོ་བ་བཞིན་དུ་བྱས་པས། སློབ་དཔོན་ཉིད་དང་མཉམ་པར་འཇིག་རྟེན་ན་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ལས་ཀྱང་གྲགས་པ་ཆེའོ། །དེ་ལ་བོད་ཡུལ་གྱི་ཉི་འོད་ལྷོར་བལྟམས་པ་སྒྲ་བསྒྱུར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་པོ་མར་པའི་ཞལ་སྔ་ནས་ལན་གསུམ་དུ་རྒྱ་གར་དུ་བྱོན། །
23-6
ཇོ་བོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་རི་མོར་བྱེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་བསྟི་སྟང་དུ་བྱས་པས། ཐུགས་ཀྱི་བཅུད་འདི་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་ཅིའང་རྒྱས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་ལ་བཞུགས་སོ། །
དེས་གནང་བ་ནི་ཁབ་གུང་ཐང་པ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་ལྷ་ཚོགས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་གསང་མཚན་བཞད་པའི་རྡོ་རྗེར་བཏགས་ཤིང་། གཏམ་དུ་བསྐྱར་ཡང་ཡིད་བརྣངས་པར་འགྱུར་བའི་དཀའ་བ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་
མས་འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཆེན་པོ་གྲུབ་པ་དེའོ། དེ་ལ་འཇའ་ཚོན་གྱི་སྐུ་ཅན་རས་ཆུང་ཞབས་དང་། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་སྙིང་རྗེ་པདྨ་དཀར་པོའི་མདོར་དགེ་སློང་འཚོ་བྱེད་ཅེས་བསྟན་པ་
ལ་བྱ་བ་བྱེད་པར་ལུང་བསྟན་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནོད་ལ། སྔ་མས་ནི་དངོས་གྲུབ་བརྙེས་པ་ཙའི་རྒྱལ་བ་ལོ་དང་། ལ་སྟོད་གཅུང་གི་སུམ་པ་གཉིས་
དང་། ཕྱི་མས་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་བྱོན་པས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་གཤེགས་པ་དཔལ་ཕག་མོ་གྲུ་པ་ལ་བཤད་དོ། །དེ་གསུམ་ཆར་གྱིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གྲུབ་པ་ལ་ཆུ་
བོ་གངྒཱ་ཚུན་ཆད་ན་འགྲན་པའི་ཟླ་མེད་པ་གླིང་རས་པ་ལའོ། །དེའི་སློབ་མའི་མཆོག་ནི་སྐྱེ་དགུའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་འཕགས་པ་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གི་ཐུགས་རྗེ་ཉོས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྗེའོ།

完整直译
尔后，菩萨意金刚自身化现为幻身，名为帝洛巴。他在乌迪亚那获得金刚佛母传授，并依止达里卡巴兄弟、铃杵巴、马当吉、披毛衣上师为师，又从龙树本人听闻三相幻法，从苏玛蒂获得手印和梦瑜伽，从行者那若巴处听闻拙火法，因此他被誉为拥有四大教法流传。他以自身前往色究竟刹土，会见大金刚持，与金刚手商议后，获得特殊法要：将一切生起次第归为六支或四支，一切父续圆满次第归为父续五次第，一切母续归为四印与六支，
23-5
将一切以三句所示之法汇集为三身道用的教授，他通达于心，故而不依靠人间上师亦能宣说。后来他回到瞻部洲，住持瑜伽行，守护教法。
当时，克什米尔所有逻辑学家中的顶冠明珠——吉祥那若达巴，受空行母言语鼓励，欲寻真实道路，修持七字胜乐明咒七日，伴随地震、声响和光明获得授记。尽管众多班智达和国王挽留，他仍不顾阻拦，前往东方的札霍尔大国寻访。在那里，他找到了这位大瑜伽自在，以十二种轮回苦行作为供养，因此被称为"烧灼者"，获得不死之身。他如同从一瓶倒入另一瓶般接受了包括这些教授在内的传法，因此在世间的名声比日月还要大。
于是，藏地南方出生的太阳——一切译师之王玛尔巴亲自三次前往印度。
23-6
他以数百上千敬献礼拜供养这位大尊者，获得了心要等法门，智慧广大，住于遍知之地。
他将法传授给卡贡塘巴，此人被胜乐金刚坛城本尊众当面赐予密名"喜悦金刚"，通过多百种令人闻之心惊的苦行，获得了大悉地成就。再传给身具虹光的热穹巴尊，以及在《白莲悲心经》中被圆满佛陀亲自授记为"比丘医者"将做佛事的化身月光童子。这两位弟子接受了传承，其中前者传给获得成就的宗喀国王罗和拉托宗的松巴二人，后者因一切教法已入心，将其传给抵达大乐彼岸的吉祥帕莫竹巴。这三位都成就大手印，直至恒河以内无人能与之匹敌的灵热巴。他最胜弟子是以众生福德胜出、获得世间自在菩萨悲心的法王。


 །དེ་ནས་གྲུབ་པ་མང་པོས་བྱང་ཆུབ་བརྙེས་པའི་རྡོ་རྗེའི་གདན་ར་ལུང་གི་གདན་རབས་རིམ་པར་འཁྲུངས་པ་སློབ་མར་བཅས་པའི་སྙན་དུ་བབས་བཞིན་པ་དང་། 
23-7
མཁའ་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ལ་བཞུགས་པ་རྔོག་ཆོས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ནས་རིན་པོ་ཆེ་བདུན་པའི་བར་གྱི་ཞལ་སྒོར་རྒྱུ་བའི་ཆུ་བོ་གཉིས། སྙིགས་དུས་ཀྱི་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་རྒྱལ་བའི་དབང་པོའི་ཐུགས་མཚོར་
བསྡམས་ཏེ། ཐར་པར་ཆས་པའི་གདེངས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་ངག་གི་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མཛད་དོ། །དེ་ལས་ལྷོ་ཕྱོགས་ཤམ་བྷ་ལའི་རིགས་ལྡན་ཕྱག་ན་པདྨ་འཁྲུངས་ཤིང་། དེའི་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་
པའི་དྲི་བསྲུང་གིས་མྱོས་པས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏི་པ་བཙུན་མོ་ཅན་སྲིད་པ་དང་ཞི་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་གཟིགས་པའི་གར་གྱིས་འཚོ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་དང་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ངག་
གི་དབང་པོ་ཞེས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་འབྱུང་གནས་གཉིས་མཉེས་པར་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་པས། པདྨ་དཀར་པོ་བདག་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བཤད་པ་ལ་ཁ་བྱེ་བ་ཡིན་ནོ།། །།
༄། །འཆད་བྱེད་ཀྱི་མཚན།
གཉིས་པ་
ལ། འཆད་བྱེད་ཀྱི་མཚན། བཤད་བྱའི་ལུས། བཤད་ཟིན་རྗེས་ཀྱི་བྱ་བ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱ་ཧ་པྲ་མ་ཎ་སཾ་མྱཛྫྙཱམ་ཌཱ་ཀི་ནཱི་ཨུ་པ་དེེ་ཤ། བོད་སྐད་
དུ། བཀའ་ཡང་དག་པའི་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་མཁའ་འགྲོ་མའི་མན་ངག །ཨཱ་ཧ་བཀའ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཉིད་ཀྱི་གསུང་དྲི་མ་མེད་པ་ཡིན་པས་སོ། །པྲ་མ་ཎ་སཾ་མྱཛྫྙཱ་མ། ཡང་དག་པའི་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། 
23-8
ཡང་དག་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་བདེན་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིས་མི་སླུ་བ་ཡིན་པས་ཚད་མ་སྟེ། ཁྱད་གཞི་དེ་ཉིད་སྟོན་པས་ཁྱད་པར་
གྱི་ཆོས་འདི་ལ་ཡང་ཡང་དག་པའི་ཚད་མ་ཞེས་བྱའོ། །ཌཱ་ཀི་ནཱི་ཨུ་པ་དེ་ཤ །མཁའ་འགྲོ་མའི་མན་ངག་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་མ་གཙོ་ཆེར་འདུལ་བ་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་ཚིག་ཉུང་ངུས་ཞིབ་
མོར་གཏན་ལ་ཕབ་པས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ཅེ་ན། རྣལ་འབྱོར་ཕའི་རྒྱུད་དུ་སྦས་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་དགོས་པས་སྟེ། མཁའ་
འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་ལས། རྣལ་འབྱོར་མ་ཡི་རྒྱུད་ཤེས་ནས། །རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འགྱུར་མཛད་པའི་ཕྱག་སྟེ། དཔལ་ནི་
གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་། རྡོ་རྗེ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཅན། སྤྲུལ་པ་སྐུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་། འཆང་བ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་སྒྲ་བརྙན་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་
སྐུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་། ཆེན་པོ་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་དབྱེར་མེད་པ་གང་ལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །
23-9
དེ་ཉིད་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ཉིད་ཕྱག་འཚལ་བ་སྟེ། ཕྱག་ཆེན་ཐིག་ལེར། ཇི་ལྟར་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་དང་། །ཇི་ལྟར་མར་ལ་མར་བཞིན་དུ། རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་འདི། །ལེགས་མཐོང་
གང་ཡིན་འདིར་ཕྱག་ཡིན། །ཞེས་སོ།

完整直译
尔后，许多成就者获得菩提的金刚座热隆（寺院）的历代住持及其弟子们的声名继续传播，
23-7
大空行处住持的诺钦法王金刚至第七世宝贵者间的两股教法之流，汇入浊世一切遍见者胜者之王的心湖中，并成为一切趋向解脱者之主语自在（阿旺）的行境。由此在南方香巴拉生起持莲花的有种姓者，他因法称的香气而陶醉，成为阿瓦杜提巴王妃持有者，以观照轮涅如幻的舞蹈而生存。通过努力取悦这两位——不可言说功德源泉的大士语自在与彼尊，我白莲花也得以开口宣说真如之义。
经释者之名
第二分为三部分：释经者之名，所释正文，释毕后之事。首先，梵语为：Āha pramaṇa saṃmyajñāma ḍākinī upadeśa。藏语为：正确教法量之名空行母教授。"Āha"是教法，即金刚持自身无垢之语。"pramaṇa saṃmyajñāma"意为正确之量，
23-8
"正确"指真如。这是以二谛不二相为特征的无欺，故为"量"。由于阐明此特性本身，此殊胜法称为"正确之量"。"ḍākinī upadeśa"为空行母教授，因为主要调伏瑜伽女的母续义理以简短词句精细确立。
为何以瑜伽女续为主呢？因为在瑜伽父续中隐藏的内容也需通过瑜伽母续来理解，如《空行海》中说："了知瑜伽母续后，应信解瑜伽父续。"这就是原因。
顶礼吉祥大金刚持！这是译者之礼。"吉祥"指不二智慧，具有法身自性之特征；"金刚"指种种形相，具有化身之特征；"持"指不可摧坏之音响，具有受用圆满身之特征；"大"指无缘大悲，具有法身之特征。如是身语意智慧不可分离者，名为大金刚持。
23-9
以各自自证智慧顶礼，如《大手印明点》所说："如水置于水，如酥投于酥，自证智慧，善见者即是此处之礼。"


། །།
༄། །གང་འཇུག་པ་རྟེན་གྱི་གང་ཟག།
ཉིས་པ་ལ། གང་འཇུག་པ་རྟེན་གྱི་གང་ཟག །གང་དུ་འཇུག་པའི་ལམ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཚོད་དང་འཚམ་པར་ཆོས་
ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་མཛད་པ་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ། གང་ཟག་བློ་ཡི་ཁྱད་པར་གྱིས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་གཟུགས་སུ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས་དམན་པ་ལ་མོས་
པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་རྟོགས་པར་མཛད་ཅིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པ་དང་། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ཚོགས་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་རྟོགས་པར་མཛད་ཅིང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང་། འཁོར་ལོ་སྒྱུར་བའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ནས་ཟབ་མོ་
ལ་ལྷག་པར་དད་པ་རྣམས་ལ་བདེན་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་པར་མཛད་ཅིང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལའང་ཁ་ཅིག་ནི་ཕྱིའི་གཙང་སྦྲ་དང་བདག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ལྷག་པའི་ལྷ་མཉེས་པར་བྱས། 
23-10
མངོན་པར་མཐོ་བའི་དཔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བཞིན་དུ། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསྒྲུབས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ལ་བྱ་བ་གཙོ་བོར་བཏོན་པའི་རྒྱུད་དང་། ཕྱིའི་བྱ་བ་
དང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་སྤངས། མཚན་བཅས་མཚན་མེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་མངོན་མཐོ་མྱོང་ནས་ཚོགས་གཉིས་བསགས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་བྱ་བ་
སྨད་ཅིང་ནང་གི་རྣལ་འབྱོར་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའ་དང་། ཕྱི་རོལ་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་དང་ལྡན་པ་མཉེས་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པས་རང་གི་ལྷ་མཉེས་པར་བྱས་མངོན་མཐོ་
མྱོང་སྟེ་ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་པས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་དང་། སེམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྟག་པའི་ཐབས་ལ་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པས་བསྐྱེད་པ་དང་རྫོགས་པའི་རིམ་པས་
སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལའང་སྣོད་བཅུད་ལམ་དང་འབྲས་བུར་བཅས་པར་སྦྱོང་བར་བྱེད་ཅིང་། རྣལ་འབྱོར་དང་ཕྱག་རྒྱ་ལ་བསྟེན་ནས་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་རབ་དང་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བ་ལ། སོམ་
ཉི་མེད་པ་དག་ལ་རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་གསུངས་ཏེ། ཕྱི་མ་ལའང་། རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུའི་ཅིག་ཅར་བ་དང་། ཨུཏྤ་ལ། པདྨ་དཀར་པོ། པདྨ་དམར་པོ། ཙནྡ་ལྟ་བུ་བཞི་ནི་རིམ་གྱིས་པ། 
23-11
དེ་བས་ན། ཅིག་ཅར་བ་དང་རིམ་གྱིས་པ། ཞེས་སོ། །དེ་གཉིས་ལས་གཞན་པ་ནི་རེ་ཞིག་འདིར་སྐལ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུད་སྡེར་གཞུག་པ་ལ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ལ་
རིམ་གྱིས་སྦྱང་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བརྟག་གཉིས་སུ། སྐལ་མེད་སེམས་ཅན་གདུལ་དཀའ་བ། །གང་གིས་འདུལ་བར་འགྱུར་བ་ལགས། ཞེས་ཞུས་པའི་ལན་དུ། དང་པོར་གསོ་སྦྱོང་སྦྱིན་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་གསུངས་པས་སོ། །ལས་དང་པོ་པའི་རིགས་ཅན་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་སྐྱེ་བ་འདི་རང་ལ་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པ་དེ་དག་ལ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བཀྲི་བའི་སྔགས་ཀྱི་ལམ་བསྟན་དགོས་
སོ། །ཚུལ་དེས་གཅིག་ཅར་བ་བཀྲིས་ན། དེ་དག་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ལམ་དང་བྲལ་བས། དེའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྒྱང་རིང་དུ་འགྲོ་བས་ཏེ། གསང་བ་འདུས་པ་ལས།
དཀའ་ཐུབ་དཀའ་སྤྱད་མི་བཟད་པས། །བརྟེན་ན་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་གྱི། །འདོད་པ་ཀུན་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པས། བརྟེན་ན་མྱུར་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དཔེར་ན་ག་བུར་ཚད་པ་ལ་སྨན་ཡིན་
ཡང་གྲང་བ་ལ་དུག་ཏུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན། རིམ་གྱིས་པ་ཡི་སྨན་ཆེན་འདི། །ཅིག་ཅར་བ་ཡི་དུག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་བསྟན་ནོ།

完整直译
何者入道之依止补特伽罗
第二分为何者入道之依止补特伽罗和何处入道之道两部分。首先，为了确定薄伽梵自己如何根据各种补特伽罗的根机转法轮，所以说："依据补特伽罗智慧之差别"。
如化现为离贪之身，对信解下乘者——声闻和独觉令证悟四圣谛并教示离欲行；对着重广大行者，令了悟八识等诸法无我，并教示地和波罗蜜多行；化现为转轮王身相，对于深信甚深法者，令证悟二谛不二，并教示贪欲行。其中，有些人通过外部清净和我的真如等方式取悦殊胜天尊，
23-10
在享受增上荣华之时，通过修集福慧资粮而希求获得佛果位，为此而宣说以行为为主的续部；对于那些舍离外在所应做与不应做，以具相无相三昧体验增上果位后，积集二资而希求成佛者，宣说行续部；对于那些贬低外在行为，而通过内在瑜伽、三昧耶萨埵与外在智慧萨埵四印相应等次第来取悦自尊，体验增上果位，圆满二资而希求成佛者，宣说瑜伽续部；对于那些精勤观察心性本然的方法，通过生起次第和圆满次第在每一刹那中净化器情世界连同道果，依止瑜伽和手印而在此生中获得上上成就，对此等毫无疑虑者，宣说无上瑜伽续部。后者中又有：宝石般的顿悟者，以及如青莲、白莲、红莲、旃檀四类渐悟者，
23-11
因此说："顿悟者与渐悟者"。除此二者外的其他人暂时于此无缘分，因为进入密续前需要通过声闻等道次第修习。如《二品续》中问："无缘众生难调化，以何方式来调伏？"回答说："首先应授予净戒"等等。
对于具有初业种姓、具足精进、希望在今生成佛的人，应按次第引导示以咒道。若以此方法引导顿悟者，由于他们缺乏彻知烦恼自性的道，解脱将会远离他们。如《密集续》中说："依靠难行苦行，无法成就；依靠享用一切欲望，则能迅速成就。"就像樟脑对热病是良药，但对寒症却变成毒药一样。因此教导："此渐次之大药，对顿悟者成为毒。"
;


 །སྐྱེ་བ་སྔ་མ་ཕན་ཆད་དུ་སྦྱངས་པའི་འཕྲོ་ཅན་རིགས་ཆེར་སད་པ་རྣམས་ལ་ནི་གཉུག་མའི་ཡེ་ཤེས་ལམ་ཅིག་ཅར་དུ་འཇུག་པ་བསྟན་པར་བྱ་ལ། 
23-12
དེས་རིམ་གྱིས་པ་ཁྲིད་ན་དམིགས་པར་ལྟ་བ་དེ་དག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རྐྱེན་དུ་གྱུར་ནས་ཕྱིར་འཁོར་བར་འགྱུར་བ་དཔེར་ན་པི་པི་ལིང་
གྲང་བའི་སྨན་ཡིན་ཡང་ཚད་པ་ལ་དུག་ཏུ་སོང་བ་བཞིན་ཏེ། འདུལ་བ་དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད་ལས། གང་གི་བླུན་པོ་འཆིང་འགྱུར་བ། །དེ་ཡིས་མཁས་པ་ཡོངས་གྲོལ་ཞེས། །
བྱང་ཆུབ་རྣམ་པར་བསྒོམ་ན་ནི། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོག །གང་གིས་རྨོངས་པ་འཆིང་འགྱུར་ཞིང་། །ངུ་འབོད་མཐར་ནི་ངེས་འགྱུར་ན། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་གྲོལ་འགྱུར་ཞིང་། །ཤེས་རབ་ཐབས་ཀྱིས་བདེ་
བ་འཐོབ། །ཅེས་པས། ཅིག་ཅར་བ་ཡི་སྨན་ཆེན་འདི། །རིམ་གྱིས་པ་ཡི་དུག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་སྦྱངས་པའི་འཕྲོ་ཅན་ལ། །ཅིག་ཅར་བ་ནི་བསྟན་པར་བྱ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ནཱ་
རོ་པའི་བཞེད་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྤོང་བའི་ལམ་པ་དག་ལྟར་སྤང་བྱ་སྤོང་བྱེད་དུ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། ཡོ་ག་མན་ལས་བཤད་པ་བཞིན་དུ་གནས་འགྱུར་དུའང་མ་ཡིན་པས། རང་
བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་སྦྱིན་ཏེ། རྣམ་རྟོག་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་རྟོག་དང་། །སྲིད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྲིད་དག་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།། །།
༄། །ཅིག་ཅར་དུ་འཇུག་པའི་ལམ།
གཉིས་པ་ལ། ཅིག་ཅར་དུ་འཇུག་པའི་ལམ་དང་། 
23-13
རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ལམ་མོ། །དང་པོ་ལ། བསྡུས་པའི་དོན་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ལམ་དང་ནི། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པའོ། །ཞེས་
པས། གཟུགས་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་གནས་ཚུལ་ཡིན་པས། དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་དུ་ནམ་
མཁའ་ལྟར་འགྱུར་བ་མེད་པར་གནས་པས་རྒྱུན་ཆགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེའི་རང་བཞིན་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བག་ཆགས་ཀྱི་དྲི་མས་མ་གོས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་
ཀྱིས་གྲུབ་པའི་འོད་གསལ་བར་གནས་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་ཞིང་། རྒྱུའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་དང་། དང་པོའི་སངས་རྒྱས་དང་། གཞི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་། ཁམས་བདེ་
བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་མང་པོས་བསྙད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། དེའང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འོད་གསལ་བ་མ་ཡིན་ན་ནི་སོལ་བ་བཞིན་དུ་བཀྲུས་ཀྱང་དྲི་མ་
མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བྱམས་པས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་སྦུབས། །མ་འབྲེལ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དྲི་མེད་ནི། །ཐོག་མ་མེད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད། །ཅེས་སོ། །རང་བཞིན་དེ་ལྟ་བུ་ལས་མ་འདས་ཀྱང་། 
23-14
སྣང་བའམ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེར་གྲུབ་པས། མ་དག་པའི་འཁོར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྙེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་
གཞིར་གྱུར་ལ། དེ་དག་ཉིད་སྒྲིབ་པ་དག་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བཀོད་པ་ཟད་མི་ཤེས་པའི་གཞིར་ཡང་གྱུར་པས་རིགས་སམ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའམ། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་
པ་ཞེས་བྱའོ། །བརྟག་གཉིས་ལས། སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་སེམས་ཅན་ནི། །གཅིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟོད་པ་ལས་ཀྱང་། གང་ཞིག་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ། དེ་ཉིད་སྦྱང་
བ་བྱས་པ་ལས། །དག་པ་དེ་ཉིད་མྱ་ངན་འདས། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །ཞེས་དང་རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོ་ལས། རྒྱུད་ནི་རྒྱུན་ཆགས་ཞེས་བྱ་སྟེ། །འཁོར་བ་རྒྱུད་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །ཕྱི་
མ་ཞེས་བྱ་ཕ་རོལ་ཏེ། །མྱ་ངན་འདས་པ་རྒྱུད་ཕྱི་མ། །ཞེས་སོ།

完整直译
对于前世曾经修习、大种姓已觉醒者，应当教授顿入本然智慧之道。
23-12
若用渐次引导他们，因为这些观察所缘之人不能彻知自性，烦恼将成为助缘使其重返轮回，例如毕钵陵虽为寒症药，对热病却成为毒药。如《调伏义成就续》中说：
"愚者因何而得缚，智者由彼得解脱，
若修菩提诸相，一切皆是颠倒。
愚者因何而得缚，终将导向悲号，
正因此事得解脱，以智慧方便获得安乐。"
因此说："此顿悟之大药，对渐修者成为毒。"
所以对于有修习基础者，应当教授顿悟法。如何教授呢？依纳若巴所承，不像波罗蜜多道中所谓能所断的观点，也不如瑜伽下续所说的转依，而应授予所谓"彻知自性之道"。因为经中说："以分别念本身净化分别念，以有为本身净化有为。"
顿入之道
第二分为顿入之道和
23-13
渐入之道。首先，顿入道又分为总义和抉择现证两部分。
首先，"事物实相之道与果生起次第"。从色法乃至一切相智之间的一切法自性或存在方式，称为"事物实相"。此实相从众生到佛陀一直如虚空般无有变化而存在，因其相续不断，也称为"自性相续"。其自性从无始以来未被习气污染，以自性成就光明而安住，故称为"真如"，也被称为因金刚持、本初佛、基大手印、自性俱生、界如来藏等诸多名称。
若其自性非本自光明，则如同煤炭，即使洗涤也不会变得无垢。因此，弥勒说："众生烦恼皆外在，无始以来无联系，心性本然无垢染，此乃无始所宣说。"虽不离如是自性，
23-14
但因其显现或具有相的变化而成为不坏明点，所以成为不净轮回的蕴、界、处等一切法之基础。当这些障碍清净时，又成为如来身语意无尽庄严的基础，因此称为种姓、一切相、一切根。
《二品续》中说："非佛众生，一个也不存在。"《法界赞》中也说："成为轮回之因者，经由净化彼自身，清净即是涅槃，法身也是彼自身。"《金刚顶经》中说："续即相续之义，轮回称为续，后者是彼岸，涅槃是后续。"
;


 །རིགས་ཞེས་པ་འདྲ་བ་ལ་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་རང་འགྲེལ་དུ་བཤད་དེ། དངོས་པོ་རིགས་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱི་འདྲ་
བ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་རིགས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ལན་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ནོ་ཞེས་པས་སོ། །དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་ཀྱང་། དེ་དེའི་རིགས་ཡིན་པར་འདུག་སྟེ། དེ་དང་འདྲ་པོ་རང་ཞིག་འདུག་པས་ཟེར་བས། 
23-15
རིགས་དེ་ལ་ཞེ་ས་དང་བཅས་ན་གདུང་ངམ་རུས་ཞེས་ཀྱང་བཏགས་སོ། །དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། གྲུབ་ཆེན། །ལྭ་བ་པས། རྒྱུའི་རྒྱུད་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་
བའི་སྒྲུབ་པ་པོའི་གང་ཟག་ལ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཕྲ་བའི་གང་ཟག་ཡིན་པ་ལ་དགོངས་སོ། །ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས་རེས་འགའ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུའི་གང་ཟག་ལ་བཤད་ལ། གང་ཟག་དེ་
རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོར་རིགས་ངེས་པའི་གང་ཟག་ལ་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་ཕྲ་བའི་གང་ཟག་དེ་ཉིད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རིགས་ངེས་པ་ཡིན་པ་ལ་དགོངས་སོ། །རགས་པའི་གང་ཟག་ནི་རགས་པའི་
བདག་ཡིན་ལ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་འཛིན་པའང་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ཉིད་ན་དེ་ལྟར་འཛིན་གྱི། ཕུང་པོ་སོགས་མ་གཟུང་བར་གཞན་གང་ཟག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པས་ཏེ། དབུ་མ་
འཇུག་པར། ཕུང་པོ་མ་གཏོགས་དེ་འཛིན་མ་གྲུབ་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་ལ། དེའང་གང་ཟག་དང་ཕུང་པོ་ཐ་དད་དུ་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་གཟུང་བ་ན། དེར་ཇི་ཞིག་ལྟར་གང་ཟག་
གི་བློ་འབྱུང་བས། ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་ཏུ་བཏགས་སོ། ། དེ་ཉིད་དུ། གང་ཕྱིར་བདག་དེ་ཐུབ་པས་ས་ཆུ་མེ། །རླུང་དང་ནམ་མཁའ་རྣམ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ། ཁམས་དྲུག་དང་ནི་མིག་སོགས་རེག་པ་ཡི། །
23-16
རྟེན་དྲུག་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཉེར་བསྟན་ཞིང་། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཆོས་རྣམས་ཉེར་བཟུང་ནས། དེས་གསུངས་ཞེས་པས་སོ། །རགས་པའི་བདག་ལ་སྐྱེས་བུ་དམན་པ་དང་། ཕྲ་བ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་གང་
ཟག་ཅེས་བཏགས་སོ། །འདིར་ཕྲ་བའི་བདག་བརྗོད་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་དང་མཚུངས་སོ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྲ་བའི་གང་ཟག་འདི་ལ་མིང་གིས་བདག་ཏུ་བཏགས་ཀྱང་། འདི་མངོན་སུམ་དུ་
རྟོགས་ན་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས། བདག་ལྟའི་གཉེན་པོ་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཐེག་བསྡུས་སུ་སོ་སྐྱེའི་ལམ་དུ་ཀུན་གཞི་མི་མཐོང་ཞིང་། ས་
ཐོབ་པའི་རྗེས་ཐོབ་ལ་མཐོང་བར་བཤད་ལ། བཟང་སྐྱོང་གིས་ཞུས་པར་བདེན་པ་མ་མཐོང་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མི་རྟོགས་པར་བཤད་པ་ནི་རྣམ་འགྱུར་ལས་སྒྱུ་མའི་རླུང་གིས་མི་ཤིགས་པར་
གྲུབ་པའི་ཚུལ་མི་མཐོང་བ་ལ་དགོངས་པ་སྟེ། དེ་ནི་འཕགས་པ་ས་ཐོབ་པ་དག་གིས་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། སྙིང་པོར་གྱུར་པ་རང་སྲོག་ལས། །
ཁམས་གསུམ་ན་ནི་གཞན་མེད་དེ། །སྒྱུ་མ་རླུང་གིས་ཁམས་གསུམ་པ། །རྨི་ལམ་རྨི་བ་བཞིན་དུ་སྣང་། །ཞེས་སོ། །གནས་ལུགས་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་དེར་སྨིན་བྱེད་དང་གྲོལ་བའི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་བགྲོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ལམ་དང་། 
23-17
ཚོགས་ཀྱི་ས་ནས་རྡོ་རྗེའི་སའི་བར་དུ་རྒྱུན་ཆགས་པས་རིམ་པ་སྟེ། ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡོན་ཏན་མ་ལུས་བསྐྱེད་པ་དང་གནས་པའི་གཞི་ཡིན་པས་གཞིའི་རྒྱུད་དང་། འཚང་རྒྱ་བའི་
ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དེ་ལས་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གཞན་དོན་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་སུ་གྱུར་པའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་
པ་ཐོབ་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། དེ་སྲིད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་རྒྱུན་མི་ཆད་པས། སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་སྟེ། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་
ཞེས་སམ། འབྲས་བུའི་རྒྱུད་དོ།

 །རིགས་ཞེས་པ་འདྲ་བ་ལ་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་རང་འགྲེལ་དུ་བཤད་དེ། དངོས་པོ་རིགས་མི་མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱི་འདྲ་
བ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་རིགས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ལན་མང་དུ་བཤད་ཟིན་ནོ་ཞེས་པས་སོ། །དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་ཀྱང་། དེ་དེའི་རིགས་ཡིན་པར་འདུག་སྟེ། དེ་དང་འདྲ་པོ་རང་ཞིག་འདུག་པས་ཟེར་བས། 
23-15
རིགས་དེ་ལ་ཞེ་ས་དང་བཅས་ན་གདུང་ངམ་རུས་ཞེས་ཀྱང་བཏགས་སོ། །དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། གྲུབ་ཆེན། །ལྭ་བ་པས། རྒྱུའི་རྒྱུད་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་
བའི་སྒྲུབ་པ་པོའི་གང་ཟག་ལ་བཤད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཕྲ་བའི་གང་ཟག་ཡིན་པ་ལ་དགོངས་སོ། །ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས་རེས་འགའ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུའི་གང་ཟག་ལ་བཤད་ལ། གང་ཟག་དེ་
རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོར་རིགས་ངེས་པའི་གང་ཟག་ལ་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ་ཕྲ་བའི་གང་ཟག་དེ་ཉིད་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་རིགས་ངེས་པ་ཡིན་པ་ལ་དགོངས་སོ། །རགས་པའི་གང་ཟག་ནི་རགས་པའི་
བདག་ཡིན་ལ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེ་འཛིན་པའང་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ཉིད་ན་དེ་ལྟར་འཛིན་གྱི། ཕུང་པོ་སོགས་མ་གཟུང་བར་གཞན་གང་ཟག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པས་ཏེ། དབུ་མ་
འཇུག་པར། ཕུང་པོ་མ་གཏོགས་དེ་འཛིན་མ་གྲུབ་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་ལ། དེའང་གང་ཟག་དང་ཕུང་པོ་ཐ་དད་དུ་འཛིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་གཟུང་བ་ན། དེར་ཇི་ཞིག་ལྟར་གང་ཟག་
གི་བློ་འབྱུང་བས། ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་ཏུ་བཏགས་སོ། ། དེ་ཉིད་དུ། གང་ཕྱིར་བདག་དེ་ཐུབ་པས་ས་ཆུ་མེ། །རླུང་དང་ནམ་མཁའ་རྣམ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ། ཁམས་དྲུག་དང་ནི་མིག་སོགས་རེག་པ་ཡི། །
23-16
རྟེན་དྲུག་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཉེར་བསྟན་ཞིང་། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཆོས་རྣམས་ཉེར་བཟུང་ནས། དེས་གསུངས་ཞེས་པས་སོ། །རགས་པའི་བདག་ལ་སྐྱེས་བུ་དམན་པ་དང་། ཕྲ་བ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་གང་
ཟག་ཅེས་བཏགས་སོ། །འདིར་ཕྲ་བའི་བདག་བརྗོད་པས་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་དང་མཚུངས་སོ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྲ་བའི་གང་ཟག་འདི་ལ་མིང་གིས་བདག་ཏུ་བཏགས་ཀྱང་། འདི་མངོན་སུམ་དུ་
རྟོགས་ན་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས། བདག་ལྟའི་གཉེན་པོ་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཐེག་བསྡུས་སུ་སོ་སྐྱེའི་ལམ་དུ་ཀུན་གཞི་མི་མཐོང་ཞིང་། ས་
ཐོབ་པའི་རྗེས་ཐོབ་ལ་མཐོང་བར་བཤད་ལ། བཟང་སྐྱོང་གིས་ཞུས་པར་བདེན་པ་མ་མཐོང་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མི་རྟོགས་པར་བཤད་པ་ནི་རྣམ་འགྱུར་ལས་སྒྱུ་མའི་རླུང་གིས་མི་ཤིགས་པར་
གྲུབ་པའི་ཚུལ་མི་མཐོང་བ་ལ་དགོངས་པ་སྟེ། དེ་ནི་འཕགས་པ་ས་ཐོབ་པ་དག་གིས་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། སྙིང་པོར་གྱུར་པ་རང་སྲོག་ལས། །
ཁམས་གསུམ་ན་ནི་གཞན་མེད་དེ། །སྒྱུ་མ་རླུང་གིས་ཁམས་གསུམ་པ། །རྨི་ལམ་རྨི་བ་བཞིན་དུ་སྣང་། །ཞེས་སོ། །གནས་ལུགས་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་དེར་སྨིན་བྱེད་དང་གྲོལ་བའི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་བགྲོད་དགོས་པའི་ཕྱིར་ལམ་དང་། 
23-17
ཚོགས་ཀྱི་ས་ནས་རྡོ་རྗེའི་སའི་བར་དུ་རྒྱུན་ཆགས་པས་རིམ་པ་སྟེ། ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡོན་ཏན་མ་ལུས་བསྐྱེད་པ་དང་གནས་པའི་གཞི་ཡིན་པས་གཞིའི་རྒྱུད་དང་། འཚང་རྒྱ་བའི་
ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པས་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དེ་ལས་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གཞན་དོན་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་སུ་གྱུར་པའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་
པ་ཐོབ་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། དེ་སྲིད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་རྒྱུན་མི་ཆད་པས། སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་སྟེ། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་
ཞེས་སམ། འབྲས་བུའི་རྒྱུད་དོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
"术语'种性'（རིགས）是指相似性，如在《量决择》的自注中解释：'所谓种性，是指不同事物之间的相似性。'这已多次说明。这也是世俗人所说的'这是那个的种性'，因为'它与那个很相似'。
当对'种性'（རིགས）加以尊称时，也称为'宗族'（གདུང）或'血统'（རུས）。这正是成佛的近取因。大成就者拉瓦巴（ལྭ་བ་པ）解释说，因的续是极难获得的修行者的个人，这是针对细微个人而言的。那洛巴（ནཱ་རོ་ཞབས）有时将其解释为如宝石般的个人，正如所说的这个人是大瑜伽中确定种性的个人，意指这细微的个人从无始以来就确定种性。粗大的个人是粗大的我，凡夫对其的执着是在见到蕴等时才如此执着，而不是不执蕴等而执着其他为个人，如《入中论》中所说：'除蕴外，执持者不成立故。'这并非是将个人与蕴执为相异，而是当执蕴时，不知何故生起个人的念头，所以依蕴而施设为个人。正如彼论所说：'故彼佛说我，依地水火风，空与识六界，及依眼等触，六处而宣说，摄持心心所诸法而宣说。'
粗大的我被称为下等人，而细微的我被称为大士个人。如果认为此处所说的细微我与外道所说的相同，那是不正确的。虽然名义上将这细微个人称为我，但直接了悟它时，就是直接了悟心的离妄，因此成为我见的最胜对治。无著（ཐོགས་མེད）在《摄大乘论》中说，凡夫道中不见阿赖耶，而获得圣地的后得位才能见到。《善逝请问经》（བཟང་སྐྱོང་གིས་ཞུས་པ）中说，未见真谛者不了解识界，这是指不见从现相中由幻化风形成不坏的方式而言，因为这是获得圣地者的行境。如《金刚鬘经》（རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ）中所说：'成为精要的自命，三界中别无他，幻化风的三界，如梦境般显现。'
为了到达无垢的实相，需依靠成熟和解脱的方便，因此从资粮地到金刚地的相续不断，是次第，即道的次第。它是生起和安住一切功德的基础，故称为基续；是成就佛果的助缘，故也称为方便续。从此因缘中获得的离暂时垢染、成为利他源泉的金刚持，是果，因为虚空存在多久，众生就不尽多久，菩提也不断绝多久，这是生起的次第，或称为果生起的次第，或果续。"


 །བག་ཆགས་ཀྱི་དྲི་མ་རྣམས་ཀྱིས་བར་ཆད་དེ་བཟློག་པའམ། རིག་པ་རྒྱུན་ཆད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཞུགས་པ་ལྟ་བུའི་གཞན་དོན་ཉམས་པ་མེད་པ་གཏན་དུ་
བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་མི་འཕྲོག་པའི་རྒྱུད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །འདུས་པ་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ལས། རྒྱུད་ནི་རྒྱུན་ཆགས་ཞེས་བྱར་བརྗོད། །རྒྱུན་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར། །གཞི་དང་དེ་བཞིན་རང་བཞིན་དང་། །
མི་འཕྲོག་པ་ཡི་རབ་དབྱེ་བས། །རང་བཞིན་རྣམ་པ་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། །གཞི་ནི་ཐབས་ཤེས་བྱ་བ་ཡིན། །དེ་བཞིན་མི་འཕྲོག་འབྲས་བུ་སྟེ། །གསུམ་གྱིས་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་བསྡུས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དབང་པོ་རྣོན་པོའི་ལམ་དུ་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ལ་སོགས་པ་བཤད་ལ། 
23-18
རིམ་གྱིས་པའི་ལམ་དུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་ལུས་དངོས་པོའི་དོན་མ་ལུས་པ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་ཅིང་། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འབྲས་བུ་མཆོག་ལ་མངོན་པར་
དགའ་བ་ནི་ཅིག་ཅར་བ་ཡིན་པས་སོ།། །།
༄། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ། ལུས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས།
གཉིས་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ། དངོས་པོའི་གནས་ལུགས། ལམ་གྱི་རིམ་པ། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་གསུམ་ལས། །དང་པོ་ལ། ལུས་
དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་དང་། སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་སོ། །
༈ རགས་རིམ་ནས་ངོས་གཟུང་།
དང་པོ་ལ། རགས་རིམ་ནས་ངོས་གཟུང་། ཕྲ་རིམ་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་གཉིས་ལས། །དང་པོ་ནི། དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །ལུས་དང་
སེམས་གྱི་གནས་ལུགས་སོ། །ཞེས་པས་རྟེན་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་སེམས་ཁྱབ་བྱེད་དུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། མེ་ཏོག་དང་མེ་ཏོག་གི་དྲི་ལྟ་བུའོ། །ཇི་ལྟར་མེ་ཏོག་
མ་ཤེས་པར་དེའི་དྲི་ཤེས་པར་མི་ནུས་པ་བཞིན་དུ། རྟེན་ལུས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་མ་ཤེས་པར་བརྟེན་པ་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་མི་རྟོགས་པས་ཐོག་མར་ལུས་གཏན་ལ་དབབ་དགོས་ཏེ། བརྟག་
གཉིས་ལས། ལུས་ཀྱི་དངོས་མེད་གང་ལས་བདེ། །བདེ་བ་སྨྲ་བར་མི་ནུས་སོ། །ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་ཚུལ་གྱིས་ནི། །བདེ་བས་འགྲོ་བ་ཁྱབ་པ་ཉིད། །ཇི་ལྟར་མེ་ཏོག་ལ་གནས་དྲི། །མེ་ཏོག་དངོས་མེད་ཤེས་མི་འགྱུར། །
23-19
དེ་བཞིན་གཟུགས་སོགས་དངོས་མེད་པར། །བདེ་བ་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་མི་འགྱུར། །ཞེས་དང་། སམྦུ་ཊར། ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་དང་། །བཞི་སྟོང་གི་ནི་ཆོ་གས་ཀྱང་། །ལུས་ཀྱི་དེ་ཉིད་མི་ཤེས་ན། །དེ་
དག་ཐམས་ཅད་འབྲས་བུ་མེད། །ཅེས་སོ། །རྟེན་ལུས་ཤེས་པས་བརྟེན་པ་སེམས་ཀྱི་གནས་ས་ཤེས་ལ། དེར་གནད་དུ་བསྣུན་པས་དངོས་གྲུབ་རང་དབང་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི། བའི་ལུས་ལ་འོ་མས་ཁྱབ་
ཀྱང་། ར་རྩེ་ནས་འཐེན་ན་མི་འོང་ནུ་ཁ་ནས་འཐེན་ན་འོང་བ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར། ལུས་ཀྱི་གནས་ལུགས་བསྟན་པ་ནི། །རགས་དང་ཕྲ་དང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ། །ཐུན་མོང་དབྱེར་མེད་རིམ་ཤེས་བྱ། །
ཞེས་པ་སྟེ། །རྣལ་འབྱོར་ཕའི་རྒྱུད་འདུས་པ་ལ་སོགས་པར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རིགས་སྦས་ནས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ལ། དེའི་དབང་གིས་རྒྱས་པར་ཕྱེ་བའི་ཚེའང་རིགས་ལྔར་བཞག་ཅིང་། ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་
བྱེད། རྟེན་བརྟེན་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གསུམ་ཚན་ནམ་ལྔ་ཚན་དུ་གཙོ་ཆེར་བཤད་དོ། །རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་བདེ་དགྱེས་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པར་
རིགས་བཞིར་ཕྱེ་ཞིང་། དེ་ལས་རིགས་དྲུག་ཏུ་བཞག་སྟེ། བཞི་འགྲོས་དང་དྲུག་འགྲོས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མ་སྦས་པ་གསལ་བར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དགྱེས་རྡོར་འབུམ་ལྔ་ལས། རིགས་གསུམ་དང་ནི་རིགས་བཞིའི་རྒྱུད། །
23-20
དེ་བཞིན་རིགས་ལྔ་རིགས་དྲུག་སྟེ། ཁྱབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་དབྱེ་བ་ཡིས། །བརྟེན་པ་རྟེན་གྱི་བྱེ་བྲག་ལས། །ཞེས་གསུངས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
"没有被习气垢染所阻碍或转变，也不会如入灭般断绝觉性而损害利他，其特性是永恒不变的，因此也称为'不夺续'。《集密后续》中说：'续是指相续不断，相续有三种，即基础、本性以及不可夺，以区分差别。本性诸相是因，基础是方便，同样，不可夺是果，以三者总摄续义。'
为何在利根者的道中解说事物的实相等，而在次第道中则不然？因为被二谛所摄持的身体能够完全享用一切事物的意义，并且对殊胜的大乐果位生起欢喜，这是顿悟者的特性。
【证悟抉择】身体事物实相
第二，证悟抉择分为：事物实相、道次第、果生起次第三者。第一，又分为身体事物实相和心识事物实相。
【从粗略层面确认】
首先，从粗略层面确认，和从细微层面抉择两方面。第一，'事物实相有二：身体和心识的实相。'由于所依身体与能依心识遍入的关系，事物实相分为两种，如花朵与花香一样。如同不知花朵就无法知道其香气一样，不知所依身体的事物实相，就无法了解能依心识的事物实相，因此首先需要抉择身体，如《二观察续》中所说：'离身体实体何来乐？不能说有乐。以遍所遍方式，乐遍一切众生。如同依花的香气，不知花体则不知香；同样，离色等实体，乐亦不可得。'《三昧雅续》中说：'即使以八万四千法蕴的仪轨，若不了知身体的真实性，一切都无果。'
了知所依身体，就能了知能依心识的所在，在关键处加以压制，成就自然而然地生起，就像虽然牛的身体遍布牛奶，但从尾巴拉不出来，而从乳头拉就出来一样。因此，'讲述身体实相，应知粗、细、极细，共通、无别之次第。'
在瑜伽父续如《集密》等中隐藏智慧种类，分为身语意三者，由此广泛分类时安立为五种，以遍所遍、所依能依的区别，从色法到一切智之间的所有法主要解释为三组或五组。在瑜伽母续如《喜金刚》、《时轮》等中分为四种，由此安立为六种，以四行或六行方式清晰阐释一切而不隐藏。如《喜金刚五十万颂》中所说：'三种、四种种性续，以及五种、六种性，以遍所遍的区别，以能依所依的差异。'"


 །སྔ་མའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། རིགས་དང་ནི་ལུས་ཡིན་ལ། དེ་གདགས་པའི་གཞི།
ཕུང་པོ་ལྔ། ཁམས་བཞི། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག །ཡུལ་ལྔ། ཡན་ལག་དང་ཉིད་ལག་ཏུ་བཅས་པ་སྤུངས་པའམ་ཚོགས་པའོ། །ཡུལ་དབང་ལ་སོགས་ཁམས་རྣམས་ཕྲད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་དང་། ལྟ་བ་དང་། ཡིད་དང་། མ་
རིག་པ་དང་། བག་ཆགས་དང་། སྲེད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་ལ་བསགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་གྲུབ་པའི་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་གྲུབ་པ་
ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་ལ་གནས་པའོ། ། རྣམ་པར་དབྱེ་ན། གཟུགས་རྣམ་སྣང་ལ་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀའི་རིང་པོ་སོགས་དབྱིབས་ཀྱི་གཟུགས་དང་། བདག་གཞན་སོགས་རྣམ་པའི་དང་། སྔོན་པོ་
སོགས་ཁ་དོག་དང་། ཉི་ཟླ་སོགས་སྣང་བའི་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཏེ། ལྔ་ནི་རྣམ་སྣང་ནས་མི་བསྐྱོད་པའི་བར་ཏེ་འོག་མ་རྣམས་ལའང་སྦྱར་རོ། །ཚོར་བ་རིན་འབྱུང་ལ་
བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་། བདེ་རླུང་ལས་སྐྱེས་པའི་དང་། བདེ་བའི་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་དང་། འདུས་ཁྲིས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་ལྔའོ། །འདུ་ཤེས་སྣང་མཐའ་ལ། མི་གཡོ་ཞིང་མི་རྒྱུ་བའི་དང་། 
23-21
རྐང་བཞི་པའི་དང་། རྐང་མེད་ཀྱི་དང་། རྐང་མང་གི་དང་། རྐང་གཉིས་པའི་འདུ་ཤེས་སྟེ་ལྔའོ། འདུ་བྱེད་དོན་གྲུབ་ལ། ལུས་ཀྱི་དང་། ཁམས་གསུམ་གྱི་དང་། ངག་གི་དང་། ཐར་པའི་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་
བྱེད་དང་ལྔའོ། །རྣམ་ཤེས་མི་བསྐྱོད་པ་ལ། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་ཤེས་ཏེ་ལྔའོ། །ས་སངས་རྒྱས་སྤྱན་མ་ལ། སྐྲ་རུས་ཕྱི་ས་མཆིན་པ་སྙིང་དང་། སྤུ་སེན་རྣག་སྙིང་
དང་། སོ་པགས་ཤ་སྙིང་དང་། རྒྱུས་པ་རྩ་རྩིབ་མ་སྙིང་དང་། དྲི་མ་རྒྱུ་མ་མཁྲིས་པ་སྙིང་སྟེ་ལྔའོ། །རྡོར་འཕྲེང་ལས། སྙིང་ནི་ལྔ་ལ་ངེས་གནས་ཏེ། །ཞེས་སོ། །ཕྱིར་རི་རབ། ལྷོ་ནུབ་བྱང་
ཤར་གྱི་གླིང་ལྔའོ། །ཆུ་མཱ་མ་ཀཱི་ལ། བད་ཀན་མཆི་མ་དང་། རྔུལ། ཁྲག །ཁ་ཆུ། གཅིན་ལྔའོ། །ཕྱིའི་འབབ་ཆུ་དང་། ཆུ་བོ་དང་། བཀོད་མ་དང་། སྟེང་ཀ་དང་། རྒྱ་མཚོ་དང་ལྔའོ། །མེ་གོས་དཀར་
མོ་ལ། ནང་དུ་མགོ་བོའི་དང་། ལྟེ་བའི་དང་། ཡན་ལག་གི་དང་། ལྟོ་བའི་དང་། སྙིང་གའི་དྲོད་དེ་ལྔའོ། ཕྱིར་རྡོ་དང་། མེ་ཤེལ་དང་། ཤིང་དང་། ནགས་དང་། རྒྱུན་བཞག་གི་མེ་དང་ལྔའོ། རླུང་སྒྲོལ་
མ་ལ། ནང་དུ་ཁྱབ་བྱེད་དང་། ཐུར་སེལ་དང་། གྱེན་རྒྱུ་དང་། མཉམ་གནས་དང་། སྲོག་སྟེ་ལྔའོ། །ཕྱིར་སྟེང་། ལྷོ་ནུབ། བྱང་། ཤར་གྱི་རླུང་ལྔའོ། །མིག་ས་སྙིང་ལ། མིག་གཟུགས་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། མིག་འབྲས་དཀར་པོ་དང་། 
23-22
ཟུར་གྱིས་བསྟབ་དང་། མིག་གཡོ་བ་དང་། མིག་གི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། །རྣ་བ་ཕྱག་རྡོར་ལ། རྣ་བའི་རང་བཞིན་དང་། སྒྲ་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། རྣ་བའི་བུ་ག་དང་། རྣ་བའི་རྩ་བ་དང་རྣ་
བའི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། སྣ་ནམ་སྙིང་ལ། སྣའི་རང་བཞིན་དང་། སྣའི་ནང་གི་དབུས་དང་། དྲི་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། སྣ་བུག་དང་། སྣའི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། །ལྕེ་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ལ། ལྕེའི་རང་བཞིན་
དང་། རྩ་བ་དང་། རྩེ་མོ་དང་། རོ་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། ལྕེའི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། །ལུས་སྒྲིབ་སེལ་ལ། རྡུལ་ཕྲན་འདུས་པའི་གཟུགས་དང་། རུས་པའི་དང་། ཤའི་དང་། པགས་པའི་དང་། རེག་བྱ་གསུམ་འཛིན་པ་
སྟེ་ལྔའོ། །ཡིད་འཇམ་དཔལ་ལ། མེ་ལོང་ལྟ་བུ། མཉམ་ཉིད། སོར་རྟོག་བྱ་གྲུབ། ཆོས་དབྱིངས་ལྔའོ། །ལྡང་ཞིང་རྒྱུ་བའི་རླུང་མིག་ལ་བརྟེན་ནས་གཟུགས་ལྔའི་བྱ་བ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་མ་
ལ། རྐྱེན་གསུམ་ཚོགས་པས་མཐོང་བའི་ཡུལ་གྱི་དང་། ཆགས་པའི་དང་། ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་གི་དང་། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་དང་། འགྱིང་ཞིང་རྣམ་པར་རོལ་པ་བཏེག་པའི་གཟུགས་ཏེ་ལྔའོ།

 །སྔ་མའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། རིགས་དང་ནི་ལུས་ཡིན་ལ། དེ་གདགས་པའི་གཞི།
ཕུང་པོ་ལྔ། ཁམས་བཞི། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག །ཡུལ་ལྔ། ཡན་ལག་དང་ཉིད་ལག་ཏུ་བཅས་པ་སྤུངས་པའམ་ཚོགས་པའོ། །ཡུལ་དབང་ལ་སོགས་ཁམས་རྣམས་ཕྲད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་དང་། ལྟ་བ་དང་། ཡིད་དང་། མ་
རིག་པ་དང་། བག་ཆགས་དང་། སྲེད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་ལ་བསགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་གྲུབ་པའི་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་གྲུབ་པ་
ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་ལ་གནས་པའོ། ། རྣམ་པར་དབྱེ་ན། གཟུགས་རྣམ་སྣང་ལ་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀའི་རིང་པོ་སོགས་དབྱིབས་ཀྱི་གཟུགས་དང་། བདག་གཞན་སོགས་རྣམ་པའི་དང་། སྔོན་པོ་
སོགས་ཁ་དོག་དང་། ཉི་ཟླ་སོགས་སྣང་བའི་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཏེ། ལྔ་ནི་རྣམ་སྣང་ནས་མི་བསྐྱོད་པའི་བར་ཏེ་འོག་མ་རྣམས་ལའང་སྦྱར་རོ། །ཚོར་བ་རིན་འབྱུང་ལ་
བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་། བདེ་རླུང་ལས་སྐྱེས་པའི་དང་། བདེ་བའི་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་དང་། འདུས་ཁྲིས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་དང་ལྔའོ། །འདུ་ཤེས་སྣང་མཐའ་ལ། མི་གཡོ་ཞིང་མི་རྒྱུ་བའི་དང་། 
23-21
རྐང་བཞི་པའི་དང་། རྐང་མེད་ཀྱི་དང་། རྐང་མང་གི་དང་། རྐང་གཉིས་པའི་འདུ་ཤེས་སྟེ་ལྔའོ། འདུ་བྱེད་དོན་གྲུབ་ལ། ལུས་ཀྱི་དང་། ཁམས་གསུམ་གྱི་དང་། ངག་གི་དང་། ཐར་པའི་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་
བྱེད་དང་ལྔའོ། །རྣམ་ཤེས་མི་བསྐྱོད་པ་ལ། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་ཤེས་ཏེ་ལྔའོ། །ས་སངས་རྒྱས་སྤྱན་མ་ལ། སྐྲ་རུས་ཕྱི་ས་མཆིན་པ་སྙིང་དང་། སྤུ་སེན་རྣག་སྙིང་
དང་། སོ་པགས་ཤ་སྙིང་དང་། རྒྱུས་པ་རྩ་རྩིབ་མ་སྙིང་དང་། དྲི་མ་རྒྱུ་མ་མཁྲིས་པ་སྙིང་སྟེ་ལྔའོ། །རྡོར་འཕྲེང་ལས། སྙིང་ནི་ལྔ་ལ་ངེས་གནས་ཏེ། །ཞེས་སོ། །ཕྱིར་རི་རབ། ལྷོ་ནུབ་བྱང་
ཤར་གྱི་གླིང་ལྔའོ། །ཆུ་མཱ་མ་ཀཱི་ལ། བད་ཀན་མཆི་མ་དང་། རྔུལ། ཁྲག །ཁ་ཆུ། གཅིན་ལྔའོ། །ཕྱིའི་འབབ་ཆུ་དང་། ཆུ་བོ་དང་། བཀོད་མ་དང་། སྟེང་ཀ་དང་། རྒྱ་མཚོ་དང་ལྔའོ། །མེ་གོས་དཀར་
མོ་ལ། ནང་དུ་མགོ་བོའི་དང་། ལྟེ་བའི་དང་། ཡན་ལག་གི་དང་། ལྟོ་བའི་དང་། སྙིང་གའི་དྲོད་དེ་ལྔའོ། ཕྱིར་རྡོ་དང་། མེ་ཤེལ་དང་། ཤིང་དང་། ནགས་དང་། རྒྱུན་བཞག་གི་མེ་དང་ལྔའོ། རླུང་སྒྲོལ་
མ་ལ། ནང་དུ་ཁྱབ་བྱེད་དང་། ཐུར་སེལ་དང་། གྱེན་རྒྱུ་དང་། མཉམ་གནས་དང་། སྲོག་སྟེ་ལྔའོ། །ཕྱིར་སྟེང་། ལྷོ་ནུབ། བྱང་། ཤར་གྱི་རླུང་ལྔའོ། །མིག་ས་སྙིང་ལ། མིག་གཟུགས་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། མིག་འབྲས་དཀར་པོ་དང་། 
23-22
ཟུར་གྱིས་བསྟབ་དང་། མིག་གཡོ་བ་དང་། མིག་གི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། །རྣ་བ་ཕྱག་རྡོར་ལ། རྣ་བའི་རང་བཞིན་དང་། སྒྲ་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། རྣ་བའི་བུ་ག་དང་། རྣ་བའི་རྩ་བ་དང་རྣ་
བའི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། སྣ་ནམ་སྙིང་ལ། སྣའི་རང་བཞིན་དང་། སྣའི་ནང་གི་དབུས་དང་། དྲི་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། སྣ་བུག་དང་། སྣའི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། །ལྕེ་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ལ། ལྕེའི་རང་བཞིན་
དང་། རྩ་བ་དང་། རྩེ་མོ་དང་། རོ་གསུམ་འཛིན་པ་དང་། ལྕེའི་དབང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། །ལུས་སྒྲིབ་སེལ་ལ། རྡུལ་ཕྲན་འདུས་པའི་གཟུགས་དང་། རུས་པའི་དང་། ཤའི་དང་། པགས་པའི་དང་། རེག་བྱ་གསུམ་འཛིན་པ་
སྟེ་ལྔའོ། །ཡིད་འཇམ་དཔལ་ལ། མེ་ལོང་ལྟ་བུ། མཉམ་ཉིད། སོར་རྟོག་བྱ་གྲུབ། ཆོས་དབྱིངས་ལྔའོ། །ལྡང་ཞིང་རྒྱུ་བའི་རླུང་མིག་ལ་བརྟེན་ནས་གཟུགས་ལྔའི་བྱ་བ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་མ་
ལ། རྐྱེན་གསུམ་ཚོགས་པས་མཐོང་བའི་ཡུལ་གྱི་དང་། ཆགས་པའི་དང་། ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་གི་དང་། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་དང་། འགྱིང་ཞིང་རྣམ་པར་རོལ་པ་བཏེག་པའི་གཟུགས་ཏེ་ལྔའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
以下是完整的藏文直译成简体中文：
基于前者，是种姓和身体。其所依的基础是，
五蕴、四界、六处、五境、连同肢节及支节的聚集或集合。由于境界、感官等诸界相遇的缘故，称为智慧、见解、意识、无明、习气、贪爱、烦恼的相续积聚。已形成的身体本质，是从无始以来安住于凡夫我慢中的一切如来微尘所成。若详细分类，色蕴属毗卢遮那佛，包括内外长等形色、自他等相状、蓝等颜色、日月等光明以及无表色等五种，这五种从毗卢遮那到不动佛依次对应，下面各项也同样适用。受蕴属宝生佛，包括舍受、风生乐受、乐受、苦受和混合生起的受，共五种。想蕴属无量光佛，包括不动不行的想、四足的想、无足的想、多足的想和两足的想，共五种。行蕴属不空成就佛，包括身行、三界行、语行、解脱行和意行，共五种。识蕴属不动佛，包括眼识、耳识、鼻识、舌识和身识，共五种。地属佛眼佛母，包括发骨外皮肝心、毛甲脓心、牙皮肉心、筋脉肋骨母心、垢肠胆心等五种。如《金刚鬘》中所说："心定住于五处。"外在则是须弥山、南西北东五洲。水属玛玛基佛母，包括痰液泪水、汗水、血液、口水、小便五种。外在为流水、河流、水池、泉源、海洋五种。火属白衣佛母，内在有头部的温暖、脐部的温暖、四肢的温暖、腹部的温暖和心间的温暖五种。外在则为石火、水晶火、木火、林火和常燃火五种。风属多罗佛母，内在有遍行风、下行风、上行风、平住风和命风五种。外在有上方、南西、北、东风五种。眼属萨埵金刚，有眼识持取三种色、眼球白色、斜视、眼动和眼根五种。耳属金刚手，有耳的本性、三种声音的执取、耳孔、耳根部和耳根五种。鼻属虚空藏，有鼻的本性、鼻的内中、三种香气的执取、鼻孔和鼻根五种。舌属世间自在，有舌的本性、舌根、舌尖、三种味的执取和舌根五种。身属除障，有微尘聚集的色身、骨的、肉的、皮的和三种触觉的执取五种。意属文殊，有如镜、平等性、分别、成所作、法界五种。升起并运行的风依靠眼根完成五色的作用，属色金刚女，有三缘和合所见境的色、贪执的色、可意不可意的色、成就事业的色和姿态庄严的色五种。


 །རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་
སྒྲའི་རང་བཞིན་སྒྲ་རྡོ་རྗེ་མ་ལ། རྣ་བའི་ནང་གི །མགོ །སྐྲའི། གླུ། རྒྱུན་གྱི་སྒྲ་དང་། རྐན་མཆུ། ངག་གི་སྒྲ་དང་། ནགས་ཚལ་ཆུ་བོ་སེ་གོལ་ཐལ་མོ་རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་། ཧཱུཾ་གི་ཞི་བའི་སྒྲ་དང་། 
23-23
དྲག་པོའི་སྒྲ་སྟེ་ལྔའོ། །ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་དྲིའི་རང་བཞིན་དྲི་རྡོ་རྗེ་མ་ལ། དྲི་མ་ལུས་པ་དང་། ཡན་ལག་གི་དང་། དྲིའི་བྱེ་བྲག་གསུམ་དང་། རོའི་དྲི་དང་། དྲི་མི་ཟད་པ་
སྟེ་ལྔའོ། །རབ་ཏུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་རོའི་རང་བཞིན་རོ་རྡོ་རྗེ་མ་ལ། མངར་བའི་དང་། བསྐ་བའི་དང་། ལན་ཚྭའི་དང་། ཚ་སྐྱུར་གྱི་དང་། ཁ་བའི་རོ་སྟེ་ལྔའོ། །ངེས་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་རེག་བྱའི་
རང་བཞིན་རེག་རྡོ་རྗེ་མ་ལ། སྟན་ཅིག་ལ་གནས་པའི་དང་། འཁྱུད་པའི་དང་། འོ་བྱེད་པའི་དང་། རྔུབ་པའི་དང་། དབང་པོ་གཉིས་སྦྱོར་བའི་རེག་བྱ་སྟེ་རིགས་བརྒྱའོ། །འདིར་བཤད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ནི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་མ་ཡིན་གྱི། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྟོག་མེད་གྱི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡོད་པ་ལ་བྱེད་དེ་སྣང་བ་གསུམ་ལས་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་གསུམ་དུའང་ཡང་དག་
གནས། །ཞེས་འདོན་པས་སོ། །དེ་དག་འདུས་པ་ལས། མདོར་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་ནི། །སངས་རྒྱས་ལྔ་རུ་རབ་ཏུ་གྲགས། རྡོ་རྗེ་སྐྱེ་མཆེད་ཉིད་དག་ནི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་མཆོག །ཅེས་གསུངས་
སོ། ། དེ་བསྡུ་ན། ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་དབྱེ་བས་བརྒྱར་གྱུར་པའང་གསང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔར་འགྱུར། དེ་ལས་ཀྱང་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དང་ལྷན་ཅིག་གཉིས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །
23-24
དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་གསུང་རྡོ་རྗེ་དང་མི་བསྐྱོད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གཉིས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། རིགས་ལྔའང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རིགས་གསུམ། དེ་འང་རྡོ་རྗེ་གསུམ་དབྱེར་མི་ཕྱེད་
པའི་སྐུ་རྡོ་རྗེར་འགྱུར་བ་གསང་བ་ཆེན་པོ་རིགས་གཅིག་ཅེས་བརྗོད་དོ། །ཟླ་གསང་ཐིག་ལེ་ལས། རིགས་ནི་རྣམ་པ་བརྒྱར་བཤད་པ། །མདོ་རུ་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་ལྔ། །ལུས་དང་ངག་ཡིད་སྦྱོར་བ་
ཡིས། །གསུམ་དུ་ཡང་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །ཕྲ་དང་ནི་ངག་སྟེ། གདགས་པའི་གཞི་ནི། རགས་པ་ཚིག་འདུས་པ་ལས་བྱུང་པའི་བསྟན་བཅོས་ནས། ཕྲ་བ་ཡི་གེའི་བར་ཏེ། རྟོག་པ་ལ་དོན་
གྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་སྟོན་པའི་སྒྲ་སྤྱི་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཚིག །རང་བཞིན་རྐྱེན་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་གསུམ་གྱིས་བསྒྲུབས་པའི་ཚིག་དེ་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་སུབ་དང་ཏིང་གི་མཐའ་ཅན་གཉིས་
སོ། །མིང་ཁྱད་པར་དང་འབྲེལ་བ་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མིང་གི་འཇུག་ཚུལ་ཇི་སྙེད་པར་ཚིག་གི་འཇུག་ཚུལ་ཀྱང་དེ་སྙེད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་ལ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱི་སྒྲ་
སྤྱི་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་མིང་ཡིན་ལ། དོན་ལ་བློ་གཞོལ་ཞིང་འབབ་པར་བྱེད་པས་མིང་ངོ་། དེའང་ཡི་གེ་འདུས་པ་ཡིན་ལ། དོན་གྱི་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གང་ཡང་མི་སྟོན་པའི་སྒྲ་སྤྱི་ཙམ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡི་གེ །
23-25
དབྱེ་བ་ནི་ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལིའམ། དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །འདིར་སྒྲ་སྤྱི་ཞེས་སྨོན་པ་ནི་རྣམ་རྟོག་གི་བཞོན་པའི་རླུང་སྣང་ཡིན་ལ། ཨཱ་ལི་ལས་རི་ལི་བཞི་པོ་མ་གཏོགས་
པ་རྣམས་ཕོ། །རི་ལི་བཞི་པོ་མ་ནིང་། གསལ་བྱེད་རྣམས་མོ་སྟེ། དེ་གསུམ་ཡང་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུཾ་དུ་འདུས་ལ། དེ་གསུམ་ཡང་ཨ་ཐུང་ངུར་བསྡུས་པ་འདི་ནི་མཚོན་བྱེད་དཔེའི་ཨ་སྟེ། འདིས་ཡི་གེ་
ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པས། དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་དུ། ཐུང་ངུ་མ་ལུས་ངག་ཏུ་འགྱུར། ཞེས་སོ།

以下是完整的藏文直译成简体中文：
周遍运行的声音本性声金刚女，有耳内的、头的、发的、歌曲的、相续的声音，以及上颚唇舌的、语言的声音，森林河流弹指拍掌乐器的声音，"吽"的寂静声音，以及猛烈的声音等五种。完全运行的风之香气本性香金刚女，有无垢香、肢体的香、三种特殊的香、味的香、不尽的香等五种。极遍运行的风之味道本性味金刚女，有甜味、涩味、咸味、辣酸味、苦味等五种。决定运行的风之触觉本性触金刚女，有同住的触、拥抱的触、亲吻的触、吮吸的触、二根交合的触等五种，总共一百种。此处所说的五种智慧，并非佛的五种智慧，而是指众生所具有的无分别智慧五种，这是从三种光明中分出来的，如所说："五智与三智中也安住。"从这些和合中，《总集经》说："总之，五蕴，众所周知是五佛；金刚处，乃菩萨坛城最胜者。"总括而言，身体坛城以四大及所造的区分而成百种，而在密义中，这成为五大元素。从中，宝生佛和身金刚无二无别，不空成就佛和语金刚及不动如来无二无别，五部族也归纳为身语意三族，这又融为不可分离的三金刚身，称为大密一族。如《月密点滴》中所说："百种族类总摄为五，由身语意相应，又成为三种。"细微的和语言，其所依基础是，从粗大的文字结合而成的论著，到微细的字母，是在分别念中仅显现意义差别的声音共相为特征的词。由自性、缘、变化三者所成的词，分类有苏普（格助词）与丁（动词词尾）二种。因为名词与特征和关系成为词，所以名词的使用方式有多少，词的使用方式也就有多少。在分别念中只显现事物本性的声音共相为特征的，是名词，因能使心专注并趣入对境而称为名词。这也是由字母组合而成，而不表示对象的本性与特征，仅显现声音共相为特征的是字母。其分类为阿厘和嘎厘，或称为元音和辅音。此处所说的"声音共相"指的是分别念所乘的风之显现。除了阿厘中的日厘四个之外都是阳性；日厘四个是中性；辅音都是阴性。这三种也归摄于嗡啊吽，这三种又归纳于短音"阿"，这是能表示比喻的"阿"。由于这个"阿"遍及一切字母，如《密意授记》中所说："短音无余成为语言。"


 །མཚོན་བྱ་དོན་གྱི་ཨ་ཡིག་ནི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་སྟེ། འདིའང་ཡི་གེ་དང་། ངག་དང་། བསྟན་བཅོས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྱུང་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པས། མཚན་བརྗོད་ལས་ཨ་ནི་ཡིག་འབྲུ་ཀུན་གྱི་མཆོག །དོན་ཆེན་ཡི་གེ་དམ་པ་ཡིན། །ཁོངས་ནས་འབྱུང་བ་སྐྱེ་བ་མེད། །ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་སྤངས་པ་སྟེ། །བརྗོད་
པ་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཡི་མཆོག །ཅེས་སོ། །རྒྱུ་ནི་ངག་གི་དོན་སྣང་བའི་སེམས་པ་ལས་བརྗོད་འདོད་སྐྱེ་ལ། དེ་ལས་གནས་དང་བྱེད་པ་ཕྲད་ཅིང་སྒྲ་སྐྱེའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཡི་གེ་
ཀུན་སློང་ཤེས་པ་ལས། སྐྱེ་ལ་ཤེས་པས་སྒྲ་སྐྱེའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ངོ་བོ་ནི་རླུང་དེ་ཉིད་དེ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས། རླུང་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །དབང་པོ་ཀུན་གྱི་གཙོ་འདི་ཡིན། །
23-26
འདི་ལྟར་མི་མངོན་ཕྲ་བ་ལས། །རྟག་ཏུ་གསལ་བར་བརྗོད་པ་ཡིན། །འགྲོ་བ་ཡུལ་སོགས་ལས་བྱེད་པ། འདི་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དབྱེ་ན། སྒྲ་དང་། སྔགས་དང་། རླུང་གི་དེ་ཁོ་
ན་ཉིད་གསུམ་མོ། །སྒྲའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཚིག་འདུས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་ལས་བཏུ་བའོ། །སྔགས་ཀྱི་
བརྡ་ནི། མགོར་ཨོཾ་མེད་པ། མཐར་སྭཱ་ཧཱ་ཡོད་པ་དེ་ལ་མགོ་མེད། མགོར་ཨོཾ་ཡོད། མཐར་སྭཱ་ཧཱ་མེད་པ་དེ་ལ་མཇུག་མེད། མགོར་མཇུག་གཉིས་ཀ་ཡོད་པའི་སྔགས་དེ་ལ་སྤྲུལ། གཉིས་ཀ་མེད་
པའི་སྔགས་དེ་ལ་བསྡུས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཟེར་རོ། །སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་ཡི་གེ་གསུམ་མོ། །བྱེད་པའི་ལས་ནི་དང་པོར་ཡི་གེ་གསུམ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་ལས་ལྷའི་སྐུ་འབྱུང་
ངོ་། །དེ་ཉིད་འཇུག་གནས་ལྡང་གསུམ་གྱི་རིམ་པས་ཉིན་མཚན་དུ་ལུས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་དང་ལྷན་ཅིག་དབང་པོ་གཉིས་སྦྱོར་བའི་དུས་སུ་ཁ་འཐུར་དུ་བལྟས་ནས་གསང་
བའི་སྣ་རྩེར་ས་བོན་གྱི་ལུས་སུ་བྱུང་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་སྐྱེད་དོ། །དེ་ཉིད་སྲོག་རྩོལ་དང་ལྷན་ཅིག་སྟེང་དུ་སོང་ནས་དབང་པོའི་སྒོ་རྣམས་སད་པར་བྱེད་ཅིང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྣའི་སྒོ་ནས་བྱུང་སྟེ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་རྡོར་བཟླས་བྱས་ནས་སྔོན་གྱི་ལས་སྒྲིབ་སྦྱོང་ངོ་། །
23-27
དེ་ཉིད་ཉིན་མཚན་དུ་བཟླས་པའི་གྲངས་བཟུང་ནས་ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་སོགས་སུ་ཞི་བ་སོགས་ཀྱི་ལས་བྱེད་དོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ཡི་གེའི་གཟུགས་སུ་བཏགས་ནས་ངག་གི་བཟླས་བརྗོད་བྱས་ན་ཕྱིའི་ཁ་དོག་
ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞི་སོགས་ཀྱི་ལས་བྱེད་དོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྦྱངས་རྟོགས་སྦར་བས་ཁ་ཟས་སྦྱངས་ནས་སྐྱོན་མེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ལུས་ལ་གནས་པའི་བྱ་བ་ཐམས་
ཅད་བྱས། མཐར་འཆི་བའི་ཚེ་མི་ཤིགས་པ་ལ་ཞུགས་ནས་ཡང་ཐ་མལ་པའི་ལུས་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྔར་བཞིན་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་དོ། །གསུམ་པ་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི། རྡོར་འཕྲེང་དུ་
རླུང་བརྒྱ་དང་། དེ་བཅུ་དང་། དེ་དབུགས་འབྱུང་བརྔུབ་ཏུ་འགྱུར་བ་དང་། དེ་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིའི་བདག་ཉིད་དང་། དེ་རྣམས་ལྷ་མོ་བཞི་དང་། དེ་རྣམས་འབྱུང་བ་ལྔ་དང་། ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་། འོད་ཟེར་ལྔ་
དང་། སངས་རྒྱས་ལྔ་དང་། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་གཞིར་གྱུར་ནས་འཇུག་གནས་ལྡང་གསུམ་གྱི་རིམ་པ་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཡང་ཡི་གེ་ཨར་གྱུར་ནས་ཚིག་མ་ལུས་པ་སྨྲ་བར་
བྱེད་པ་དང་། མི་ཤིགས་པ་ཐོབ་ནས་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་བའོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ནི་ཡིད་དེ། གདགས་པའི་གཞི། སྣང་བ་གསུམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་མཐའ་དག་གི་རང་བཞིན་དུ་ཞུགས་ནས་འཁོར་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། 
23-28
དཔེར་ན་རྫ་མཁན་གྱི་བུམ་པ་བྱས་ན་ཕྱིས་བུམ་པ་དེ་ལ་རྫ་མཁན་མེད་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། །འཇིམ་པ་ཉིད་རྫ་བུམ་དུ་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །ངོ་བོ་ནི་སེམས་ཀྱི་
གནས་ལུགས་འོད་གསལ་ཉིད་བག་ཆགས་དང་འདྲེས་པའོ།

以下是完整的藏文直译成简体中文：
所表示的意义之"阿"字是不坏的明点，这也是一切字母、语言和论典生起的因，如《名赞》中所说："阿为一切文字之最胜，大义圣洁之文字，从内生起无生，远离言语表述，是一切言说之最胜因。"因是从显现语言意义的心生起表达欲望，从中生起位置与作用相会而产生声音。如《释量论》中所说："从激发文字的心识中产生，从心识产生声音。"本质即是风，如《金刚鬘》中所说："所谓风即菩提心，是一切根之主，从不显微细中，常清晰地表达，世间境等所作，皆依此风而行。"若分类，有声音真实、咒语真实和风之真实三种。声音真实即是文字组合。依此能圆满一切成就。第二，所有咒语从阿厘嘎厘中提取。咒语的规则是：开头无"嗡"，结尾有"娑诃"者称为无头；开头有"嗡"，结尾无"娑诃"者称为无尾；开头结尾两者都有的咒语称为化现；两者都没有的咒语称为精简型。咒语的真实是三字母。其作用是首先通过正确结合三字母产生本尊身。同一个通过入住出三个次第，在日夜间持续这个身体。同一个与阿厘嘎厘一起，在二根交合时，面朝下看，在秘密尖端以种子身形成，生起众生界。同一个与命息相结合向上行，唤醒诸感官门，从世俗的鼻门而出，自然成就金刚念诵，净化往昔业障。同一个在日夜间计数持诵，在水坛城等中做息灾等事业。又，同一个被标记为字母形象，进行语言持诵时，依靠外在颜色等作用执行息灾等事业。又，通过同一个的修持理解结合，净化食物使之无过失。这样在身体中执行一切作用，最终，在死亡时进入不坏处，再次依靠凡夫身如前执行一切作业。第三，风的真实性，在《金刚鬘》中，风为百种，再为十种，再成为出入息，这是四坛城的本性，这些是四位天女，这些是五大元素、五智慧、五光芒、五佛，成为三字母的基础后，按照入住出三个次第进行金刚念诵，又转化为"阿"字，说出一切无余言语，获得不坏性后成为无实体。极细微的是意，其所依基础，进入三种光明中的分别念、烦恼和一切业的本性后生起轮回，例如不像陶师做了陶壶后，陶壶中已无陶师，而是像泥土本身变成陶壶一样。其本质是心的实相光明与习气相混合。


 ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ། ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་དང་། ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ནི། སྣང་མཆེད་
ཐོབ་པ་གསུམ་སྟེ་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། སྣང་བ་ལས་ཞེ་སྡང་གི་རྟོག་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་འབྱུང་སྟེ། རིམ་ལྔར། ཆགས་བྲལ་དང་ནི་བར་མ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཆེན་
པོ་དག །ཡིད་ལ་འགྲོ་ཞིང་འོང་བ་དང་། །མྱ་ངན་ལ་སོགས་གསུམ་དེ་བཞིན། །ཞི་དང་རྣམ་རྟོག་འཇིགས་པ་དང་། །འཇིགས་པ་བར་མ་ཤིན་དུ་འཇིགས། །སྲེད་དང་སྲེད་པ་བར་མ་དང་། །ཤིན་ཏུ་སྲེད་
དང་ཉེར་ལེན་དང་། །མི་དགེ་བཀྲེས་དང་སྐོམ་ཉིད་དང་། །ཚོར་དང་ཚོར་བ་བར་མ་དང་། །ཤིན་ཏུ་ཚོར་བའི་སྐད་ཅིག་དང་། །རིག་པ་པོ་དང་རིག་འཛིན་བཞི། །སོ་སོར་རྟོག་དང་ངོ་ཚ་ཤེས། །སྙིང་
རྗེ་དང་ནི་བརྩེ་བ་གསུམ། །དགོས་དང་བསགས་པ་ཉིད་དང་ནི། །ཕྲག་དོག་ཅེས་ནི་བྱ་བར་གྲགས། །ཞེས་སོ། །མཆེད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྟོག་པ་བཞི་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། །ཆགས་དང་ཞེན་དང་དེ་བཞིན་དགའ། །
23-29
དགའ་བ་བར་མ་ཤིན་ཏུ་དགའ། །རངས་དང་རབ་ཏུ་མགུ་བ་དང་། །ངོ་མཚར་དེ་བཞིན་རྒོད་པ་དང་། །ཚིམ་དང་དེ་བཞིན་འཁྱུད་པ་དང་། །འོ་བྱེད་དེ་བཞིན་འཇིབ་པ་དང་། །བརྟན་དང་བརྩོན་དང་ང་
རྒྱལ་དང་། །བྱ་དང་འཕྲོག་དང་སྟོབས་དང་ནི། །སྤྲོ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉིད། །དེ་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་བར་མ། །ཤིན་ཏུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དགའ། །རྣམ་པར་སྒེག་དང་ཞེ་འགྲས་ཉིད། །དགེ་དང་ཚིག་
གསལ་བདེན་པ་དང་། །མི་བདེན་པ་དང་དེ་བཞིན་ངེས། །ཉེ་བར་མི་ལེན་སྦྱིན་པ་པོ། །བསྐུལ་དང་དེ་བཞིན་དཔའ་བོ་དང་། །ངོ་ཚ་མེད་དང་རྒྱུ་དང་གདུག །མི་བསྲུན་པ་དང་གྱ་གྱུ་ཉིད། །ཅེས་
སོ། །ཐོབ་པ་ལས་རང་བཞིན་བདུན་འབྱུང་སྟེ། །ཆགས་པ་བར་མའི་སྐད་ཅིག་དང་། །བརྗེད་ངེས་པ་དང་འཁྲུལ་པ་དང་། །མི་སྨྲར་གྱུར་དང་སྐྱོ་བ་དང་། །ལེ་ལོ་དེ་བཞིན་ཐེ་ཚོམ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །དེ་
ཉིན་མཚན་དུ་སྤྱོད་པས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། དེ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད། ལྟ་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་བྱུང་ངོ་། །རྣམ་ཤེས་གསུམ་ནི་གཞི་རྩ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཡང་སྣང་
བ་དང་བཅས་ལ། རླུང་ནི་གཟུགས་མེད་པ་ཡིན་ཡང་གཡོ་ཞིང་བསྐྱོད་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པས། དེ་གཉིས་མར་དང་མར་བཞིན་འདྲེས་ནས་མིག་འཛུམ་ཙམ་དུ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ལས་ཡུད་ཙམ་དུ་རང་བཞིན་དེ་དག་གང་ཡང་རུང་བ་ལྡང་སྟེ། 
23-30
རིམ་ལྔར། གང་ཚེ་སྣང་བ་ལྡན་གྱུར་པ། །རླུང་ནི་བཞོན་པར་གྱུར་ན་ཡིན། །དེ་ཚེ་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ནི། །མ་ལུས་ལུས་པ་མེད་པར་འབྱུང་། །རླུང་ནི་གང་དང་གང་གནས་པར། །རང་བཞིན་དེ་
དང་དེ་ནས་སྤྱོད། །ཅེས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་རླུང་གི་རྐྱེན་གྱིས་དབང་པོའི་སྒོར་གཡོ་ཞིང་དྲངས་པས་དངོས་པོ་སོ་སོར་འབྱེད་ཅིང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་མ་འདས་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་ལ། དེ་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ་། །དེ་ཉིད་དུ། ཕྲ་བའི་གཟུགས་བརྙན་རླུང་དང་ནི། །ཤེས་པ་ཡང་དག་འདྲེས་གྱུར་ནས། །དབང་པོ་ལམ་
ནས་བྱུང་ནས་ནི། །ཡུལ་རྣམས་ལ་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བའི་རླུང་གི་བཞོན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཤེས་ནས། ངའི་ལུས། ངའི་ངག །ངའི་སེམས་སོ་ཞེས་བདག་
དང་བདག་གིར་རློམ་པ་ལས་དགེ་མི་དགེ་བྱས་ནས་བདེ་འགྲོ་དང་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །ལས་ནི་མི་དགེ་བ་དང་དགེ་བ་སྟེ། དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་གསུམ། ངག་གི་བཞི། ཡིད་ཀྱི་གསུམ་
ལ་ལྕི་བ་དང་ཐ་མལ་པ་གཉིས་ལ་གཉིས་གཉིས་ཡོད་ལ། ཡིད་ཀྱི་ཉེས་སྤྱོད་ལ་དང་པོར་རྨུགས་པ་སྟེ། དེའི་རང་བཞིན་གསུམ་ལ་རྣམ་པར་གསོད་པའི་སེམས་དང་། མ་ཆགས་པའི་སེམས་ཏེ། དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ལ་མ་ཆགས་པ་དེ་ཉིད་ནི་སེམས་ཀྱི་ཉེས་སྤྱོད་དོ།

 ། རྣམ་པར་དབྱེ་བ། ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་དང་། ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ནི། སྣང་མཆེད་
ཐོབ་པ་གསུམ་སྟེ་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། སྣང་བ་ལས་ཞེ་སྡང་གི་རྟོག་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་འབྱུང་སྟེ། རིམ་ལྔར། ཆགས་བྲལ་དང་ནི་བར་མ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཆེན་
པོ་དག །ཡིད་ལ་འགྲོ་ཞིང་འོང་བ་དང་། །མྱ་ངན་ལ་སོགས་གསུམ་དེ་བཞིན། །ཞི་དང་རྣམ་རྟོག་འཇིགས་པ་དང་། །འཇིགས་པ་བར་མ་ཤིན་དུ་འཇིགས། །སྲེད་དང་སྲེད་པ་བར་མ་དང་། །ཤིན་ཏུ་སྲེད་
དང་ཉེར་ལེན་དང་། །མི་དགེ་བཀྲེས་དང་སྐོམ་ཉིད་དང་། །ཚོར་དང་ཚོར་བ་བར་མ་དང་། །ཤིན་ཏུ་ཚོར་བའི་སྐད་ཅིག་དང་། །རིག་པ་པོ་དང་རིག་འཛིན་བཞི། །སོ་སོར་རྟོག་དང་ངོ་ཚ་ཤེས། །སྙིང་
རྗེ་དང་ནི་བརྩེ་བ་གསུམ། །དགོས་དང་བསགས་པ་ཉིད་དང་ནི། །ཕྲག་དོག་ཅེས་ནི་བྱ་བར་གྲགས། །ཞེས་སོ། །མཆེད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྟོག་པ་བཞི་བཅུ་འབྱུང་སྟེ། །ཆགས་དང་ཞེན་དང་དེ་བཞིན་དགའ། །
23-29
དགའ་བ་བར་མ་ཤིན་ཏུ་དགའ། །རངས་དང་རབ་ཏུ་མགུ་བ་དང་། །ངོ་མཚར་དེ་བཞིན་རྒོད་པ་དང་། །ཚིམ་དང་དེ་བཞིན་འཁྱུད་པ་དང་། །འོ་བྱེད་དེ་བཞིན་འཇིབ་པ་དང་། །བརྟན་དང་བརྩོན་དང་ང་
རྒྱལ་དང་། །བྱ་དང་འཕྲོག་དང་སྟོབས་དང་ནི། །སྤྲོ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉིད། །དེ་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་བར་མ། །ཤིན་ཏུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དགའ། །རྣམ་པར་སྒེག་དང་ཞེ་འགྲས་ཉིད། །དགེ་དང་ཚིག་
གསལ་བདེན་པ་དང་། །མི་བདེན་པ་དང་དེ་བཞིན་ངེས། །ཉེ་བར་མི་ལེན་སྦྱིན་པ་པོ། །བསྐུལ་དང་དེ་བཞིན་དཔའ་བོ་དང་། །ངོ་ཚ་མེད་དང་རྒྱུ་དང་གདུག །མི་བསྲུན་པ་དང་གྱ་གྱུ་ཉིད། །ཅེས་
སོ། །ཐོབ་པ་ལས་རང་བཞིན་བདུན་འབྱུང་སྟེ། །ཆགས་པ་བར་མའི་སྐད་ཅིག་དང་། །བརྗེད་ངེས་པ་དང་འཁྲུལ་པ་དང་། །མི་སྨྲར་གྱུར་དང་སྐྱོ་བ་དང་། །ལེ་ལོ་དེ་བཞིན་ཐེ་ཚོམ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །དེ་
ཉིན་མཚན་དུ་སྤྱོད་པས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། དེ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད། ལྟ་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་བྱུང་ངོ་། །རྣམ་ཤེས་གསུམ་ནི་གཞི་རྩ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཡང་སྣང་
བ་དང་བཅས་ལ། རླུང་ནི་གཟུགས་མེད་པ་ཡིན་ཡང་གཡོ་ཞིང་བསྐྱོད་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པས། དེ་གཉིས་མར་དང་མར་བཞིན་འདྲེས་ནས་མིག་འཛུམ་ཙམ་དུ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ལས་ཡུད་ཙམ་དུ་རང་བཞིན་དེ་དག་གང་ཡང་རུང་བ་ལྡང་སྟེ། 
23-30
རིམ་ལྔར། གང་ཚེ་སྣང་བ་ལྡན་གྱུར་པ། །རླུང་ནི་བཞོན་པར་གྱུར་ན་ཡིན། །དེ་ཚེ་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ནི། །མ་ལུས་ལུས་པ་མེད་པར་འབྱུང་། །རླུང་ནི་གང་དང་གང་གནས་པར། །རང་བཞིན་དེ་
དང་དེ་ནས་སྤྱོད། །ཅེས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་རླུང་གི་རྐྱེན་གྱིས་དབང་པོའི་སྒོར་གཡོ་ཞིང་དྲངས་པས་དངོས་པོ་སོ་སོར་འབྱེད་ཅིང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་མ་འདས་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་ལ། དེ་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མྱོང་ངོ་། །དེ་ཉིད་དུ། ཕྲ་བའི་གཟུགས་བརྙན་རླུང་དང་ནི། །ཤེས་པ་ཡང་དག་འདྲེས་གྱུར་ནས། །དབང་པོ་ལམ་
ནས་བྱུང་ནས་ནི། །ཡུལ་རྣམས་ལ་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་སྣང་བའི་རླུང་གི་བཞོན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཤེས་ནས། ངའི་ལུས། ངའི་ངག །ངའི་སེམས་སོ་ཞེས་བདག་
དང་བདག་གིར་རློམ་པ་ལས་དགེ་མི་དགེ་བྱས་ནས་བདེ་འགྲོ་དང་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །ལས་ནི་མི་དགེ་བ་དང་དགེ་བ་སྟེ། དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་གསུམ། ངག་གི་བཞི། ཡིད་ཀྱི་གསུམ་
ལ་ལྕི་བ་དང་ཐ་མལ་པ་གཉིས་ལ་གཉིས་གཉིས་ཡོད་ལ། ཡིད་ཀྱི་ཉེས་སྤྱོད་ལ་དང་པོར་རྨུགས་པ་སྟེ། དེའི་རང་བཞིན་གསུམ་ལ་རྣམ་པར་གསོད་པའི་སེམས་དང་། མ་ཆགས་པའི་སེམས་ཏེ། དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་ལ་མ་ཆགས་པ་དེ་ཉིད་ནི་སེམས་ཀྱི་ཉེས་སྤྱོད་དོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
以下是简体中文直译：
【译文开始】
分别。普遍显现和自性显现以及业道建立三种。第一，即明、增、得三者，为无分别的智。第二，从明相生起三十三种嗔怒分别：《五次第》中说："离欲和中等，以及大等，心中来与去，忧等三种，宁静和思维恐惧，恐惧中等极恐惧，渴爱和渴爱中等，极渴爱和取著，不善饥和渴，感受和感受中等，极感受的刹那，以及能知和持知四种，辨别和知耻，悲悯以及爱三种，需要和赞叹，以及嫉妒而闻名。"
从增相生起四十种贪欲分别："贪爱和执着，以及喜，喜中等极喜，愉悦和极满足，惊叹以及欢笑，满足以及拥抱，亲吻以及吮吸，坚定和精进骄傲，行动和夺取力量，振奋和俱生性，如此俱生中等，极俱生喜爱，妩媚和憎恨，善和言明真实，不真实以及确定，不近取施予者，鼓励以及勇猛，无惭因及恶毒，难驯及欺诈。"
从得相生起七种自性："中等贪爱刹那，忘记确定迷乱，不言成和厌倦，懒惰以及疑惑。"这些昼夜运行共一百六十种，由此产生九十八种烦恼、六十二种见解等。
三种识虽无根本，但有显现；气虽无形，却能动摇运行，二者如油脂与油般混合，瞬间普遍显现生起，由此刹那间任一自性显现。《五次第》中说："当明相具足时，气变为乘骑，那时一切自性，无余无遗生起，风住于何处，自性即从彼处行。"识由色等境风的缘故被牵引至根门，分辨各种事物，作一切世间和出世间的事业，由此感受善与不善业的果报。同中说："微细影像与气，和识完全混合，从根门出来，缘于诸境。"
第三，不了知自性显现的气之乘骑本质，执著为"我的身体"、"我的语言"、"我的心"，从自我和我所的执著中造作善恶业，从而往生善趣或恶趣。
业有不善与善：身三种，语四种，意三种，其中有重和平常两种各自有两种；意恶行首先是昏沉，其自性三种中有杀害之心和不喜心，对善业道不喜好即是心的恶行。
【译文结束】


 །
23-31
རྒྱགས་པ་དང་། དྲེགས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། ཁྲོ་བ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམ་པར་འཇིགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་བུད་མེད་ལ་ཆགས་པ་དང་། གཞན་ནོར་འཕྲོག་པ་དང་། བླ་མར་གྱུར་པ་ལ་སེམས་གྱ་གྱུ་
ཞིང་རབ་ཏུ་སྡང་བ་ནི་སེམས་བྱུང་གི་ཉེས་སྤྱོད་དོ། །དགེ་བཅུ་དང་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་འདོར་ཞིང་བརྗེད་ངས་དང་། སོམ་ཉི་དང་། ཡིད་ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་རིག་པའི་ཉེས་སྤྱོད་དེ།
དེ་ནི་ཐ་མལ་པའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པའི་ལས་ནི་དགེ་བའོ། །བསྡུ་བ་ནི་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དམ། །སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་དང་ལས་
ཀྱི་ལམ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཉིས་ནི་རྗེས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་དམ། དངོས་པོ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། རྒྱུ་ནི། སྔ་མ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་བག་ཆགས་
ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ངོ་། །ཕྱི་མ་ནི་ཡུལ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ངོ་། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དེ་གཉིས་གཅིག་གི་རྒྱུ་ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་བྱེད་དེ། མགལ་མེ་འཁོར་བའི་དཔེས་ཤེས་སོ། །དང་
པོ་ནི། གཡོ་བ་མེད་པ་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་དང་། གཉིས་པ་ནི་རླབས་ལྟ་བུར་ལངྐར་གཤེགས་པ་ལས། ཀུན་གཞིའི་ཆུ་བོ་དེ་བཞིན་དུ། །རྟག་ཏུ་ཡུལ་གྱི་རླུང་གིས་བསྐྱོད། །སྣ་ཚོགས་རྣམ་ཤེས་རྦ་རླབས་རྣམས། །
23-32
གང་ཞིང་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དེ་དང་མཐུན་པར་རྒྱལ་པོ་དོ་ཧར། ཇི་ལྟར་རླུང་གིས་རྒྱབ་ནས་མི་གཡོ་བའི། །ཆུ་ལས་གཡོ་བའི་རྦ་རླབས་རྣམས་སུ་འགྱུར། །དེ་ལྟར་རྒྱལ་པོ་མདའ་བསྣུན་སྣང་
བ་ཡང་། །གཅིག་ཉིད་ན་ཡང་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་བྱེད། །ཅེས་སོ། །ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་ནི། རྩ་བའི་འོད་གསལ་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྣན་པ་ལས་ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་ཏེ་མ་རིག་པ་ཉེར་ཐོབ་ཏུ་
འགྱུར་ལ། དེ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཆེད་པ་དང་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ཞེས་བྱའོ། །དེར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་གི་ཞོན་པ་རླུང་གིས་དཀྲུགས་པས་ཀུན་གཞི་
རང་གི་ངོ་བོ་གཟུགས་གཞན་དང་བདག་གི་རྣམ་པར་ཤར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་སྐྱེའོ། །དེ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིའི་རླུང་སྐྱེས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་རྟོག་པ་
དང་བཅས་པ་སྐྱེ་སྟེ། རྡོར་ཕྲེང་དུ། ཀུན་གཞི་ལས་ནི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ། །ཇི་ལྟར་ཆང་རོས་མྱོས་པ་བཞིན། །ཀུན་གཞི་རྣམ་ཤེས་བག་ཆགས་ལས། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ནི་སྐྱེ། །ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིད་
སྲོག་རླུང་ཉིད། །སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཡང་དག་འགྲོ། །ཞེས་དང་། ཐོག་མར་འབྱུང་བ་བཞི་པོ་ལས། །སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡི་ངོ་བོར་སྐྱེ། །ཞེས་པའོ། །ཐུན་མོང་ཞེས་པ། མི་ཤིགས་པ་ལ་བྱའོ། །དབྱེར་མེད་རིམ་ཤེས་བྱ། །
23-33
དེ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའམ་འོད་ཡིན་པས། འོད་གསལ་དེ་དང་དབྱེར་མི་ཕྱེད་ཅེས་པའི་དོན་ཏེ། བརྟག་གཉིས་ལས། རང་གི་རིག་པའི་འགྱུར་བ་ལས། །བསྣན་པ་ལས་
ནི་ལས་སྐྱེ་སྟེ། །རང་གི་འཕྲོག་ཅིང་རང་གིས་བྱེད། །ཅེས་དང་། གང་དུ་བདེ་ཆེན་ཞེས་བྱ་གཅིག་པུ་ཉིད། །གཅིག་པུའི་ཉམས་ཀྱིས་དུ་མའི་གར་མཛད་དོ། །ཞེས་དང་། ཆོས་མངོན་པའི་མདོ་ལས། ཐོག་མ་
མེད་པ་ཅན་གྱི་དབྱིངས། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་གནས་ཡིན་ཏེ། །དེ་ཡོད་པས་ནི་འགྲོ་ཀུན་དང་། །མྱ་ངན་འདས་པའང་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཀྱང་། འགྲོ་ཀུན་རང་དབང་
མེད་པ་སྟེ། །རང་དབང་དུ་ནི་འབྱུང་མ་ཡིན། །དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་འོད་གསལ་བ། །འོད་གསལ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-31
骄傲、自满、我慢、愤怒、恐吓众生、贪恋他人妻子、掠夺他人财物、对上师心怀欺诳并极度憎恨，这些是心所恶行。舍弃十善与六度，遗忘、怀疑、心极度愚痴是无明的恶行，这属于平常的（恶行）。与此相反的业是善业。
总括而言，普遍显现的特征或称为显现的识，以及自性显现和业道建立二者，是随后感受的特征或称为辨别事物的识。原因：前者从不可思议的习气因而生；后者从境上分别的因而生。这两种分别互为因果，以旋火轮为例可知。第一种如不动的大海，第二种如波浪，《楞伽经》中说："如阿赖耶水流，常被境风所动，种种识的波浪，盈满而生起。"
与此相应，《王道歌》中说："如同风从后吹动，不动的水变成波浪，如此王者箭射之显现，虽为一体现现种种。"
生起方式：根本光明加上习气而成阿赖耶识，即无明近得，此转为方便智慧本性的增相和明相，称为阿赖耶识之流。识被自身所乘的风搅动，因阿赖耶自体显现为他相和自我形相的缘故，染污意生起。由此生四大风，随即生起有分别的意识，如《金刚鬘》中所说："从阿赖耶生识，如被酒迷醉一样，阿赖耶识习气中，生起识之流，染污意即命气，瞬间善行。"又说："首先从四大中，以增益的形式生起。"
"共同"指不坏。无别次第当知，这一切自性光明的变现或光，与光明不可分离之义。《二观察经》中说："从自觉知的变化中，增益而生起业，自己夺取自己做。"又说："于彼大乐称为唯一，以唯一的体验做多种舞姿。"
《阿毗达摩经》中说："无始以来的法界，是诸法的住处，因其存在故，一切众生及涅槃皆可获得。"阿阇黎圣龙树也说："一切众生无自主，并非自主而生起，其因即是光明，光明一切皆空性。"
【译文结束】


 །
༈ ཕྲ་རིམ་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ། ལུས་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པའི་ཚུལ།
གཉིས་པ་ཕྲ་རིམ་ནས་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ། ལུས་ཇི་ལྟར་
གྲུབ་པའི་ཚུལ། རྩ་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས། རླུང་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་བཞི་ལས། དང་པོ་ལ། ལུས་ཆགས་པ། གནས་པ། འཇིག་པའི་ཚུལ་དང་གསུམ་ལས།
༈ ལུས་ཆགས་པ་ལ། འོད་གསལ་ལས་འཁོར་བར་ལྡང་བའི་ཚུལ།
དང་པོ་ལ།
འོད་གསལ་ལས་འཁོར་བར་ལྡང་བའི་ཚུལ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འགྱུར་བའི་རིམ་པ། ཁྱབ་འཇུག་གི་འཇུག་པ་བཅུ་དང་སྦྱར་བ། རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ་དང་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི། 
23-34
འོད་གསལ་བ་ལས་ཞེས་པ། འཁོར་འདས་གཉིས་སྤྱིའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་ཞེས་ཞིབ་མོར་བརྟགས་ན་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་རིག་པ་དང་མ་རིག་པའི་འཇུག་ལྡོག་ཉིད་དེ། དེ་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་
བ་དེའང་། མནར་མེད་པའི་དམྱལ་པ་ཡན་ནས་སངས་རྒྱས་མན་ཆད་གྱི་བར་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ན་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་སུའང་དེ་
ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་པས་ཁྱད་པར་མེད་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྱུར་བ་མི་བརྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེའོ། །དེ་ཉིད་ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་ཞུགས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན། ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས། །དེ་ལྟ་བུའི་སྙིང་པོ་གཏན་དུ་འཇུག་པས་ལས་དང་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་རྟེན་དུ་རུང་ལ། མིག་སོགས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་ཤིན་
ཏུ་མི་བརྟན་པ་ཡིན་པས་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཡང་དཔལ་ཕྲེང་གི་མདོར། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་པོ་གང་ལགས་པ་འདི་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་སྟེ། དེ་ལྟར་ཆོས་
བདུན་པོ་འདི་ནི་མི་གནས་པ་དང་མ་བབྲེལ་བ་སྐད་ཅིག་མ་ལགས་པས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ནི་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་དབྱེར་མེད་པ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ལགས་པས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་ལགས་སོ། །
23-35
ཞེས་གསུངས་སོ། །ཁམས་དེ་ཉིད། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེད་པའི་འཁོར་བ་དང་ལྡན་པ་མ་དག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་ཞིང་། ལས་ཉོན་ལས་གྲོལ་ཡང་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་
ཀྱིས་ལས་མ་གྲོལ་བའི་གནས་སྐབས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་གྲོལ་བ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། བྱམས་པས། ཁམས་ནི་གནས་སྐབས་གསུམ་དག་ཏུ། །མིང་
གསུམ་གྱིས་ནི་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱི་མིང་གི་བསྟན་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ལ་བདག་ཏུ་གདགས་པར་ཡང་མཛད་དེ། ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱི་རྟོག་གེ་འབར་བར། འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་
ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་གི་སྒྲ་དངོས་སུ་འདོགས་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ནི་ཡང་སྲིད་པ་ལེན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཡིན་ནོ། །ལུས་དང་དབང་པོའི་ཚོགས་དག་ལ་
ཉེ་བར་འདོགས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་ལ། ཟླ་བའི་ཞལ་ནས། བྱེད་པ་པོ་ནི་སེམས་ཙམ་ཡིན་པར་རྟོགས། །ཞེས་དང་། སེམས་ཉིད་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཅན་འཇིག་རྟེན་དང་། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཤིན་ཏུ་སྣ་ཚོགས་
འགོད། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་ལས་ལས་སྐྱེས་པར་གསུངས། །སེམས་སྤངས་ན་ནི་ལས་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སློབ་དཔོན་འདི་དག་ལ་སོགས་པའི་མཁས་པ་དང་གྲུབ་ཆེན་རྣམས་ལས་འབྲས་ཀྱི་རྟེན་གྱི་གཙོ་བོ་སེམས་ལ་བཞེད་པས། 
23-36
ལས་འབྲས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་བརྟན་པའི་སེམས་ཁས་ལེན་པ་ནི་སེམས་ཙམ་པ་འབའ་ཞིག་གི་ལུགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་མི་བྱའོ། །རྒྱུད་སྡེར་དག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་འབྱུང་བ་གང་
ཡིན་པ་དེའང་བདག་ཅེས་བྱ་བའམ། ཨ་ཧཾ་ཞེས་པའི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པར་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་དུ་མ་ལས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
细微次第确立，身体如何形成的方式。
第二，从细微次第确立，包括：身体如何形成的方式、脉实相的安住方式、风实相的安住方式、菩提心实相的安住方式四个方面。其中第一点又分为身体形成、住留、坏灭三种方式。
身体形成方面，首先是从光明中升起轮回的方式。
第一点包括：从光明中升起轮回的方式、现前成佛的次第、与毗湿奴十化身的对应、十二缘起支的教示四个方面。第一点是：
23-34
"从光明中"，指轮回与涅槃二者有共同的根本。细致考察时，即是心金刚明觉与无明的进退。这所谓心金刚，从无间地狱以上至佛以下，自性光明在前一状态如何，在后一状态也同样如此，无有差别。在一切方面，凡是变化无常的，即是它。正是基于它已融入一切有身者，故说"一切众生具如来藏性"。
由于如此心性永久相续，所以适合作为业果相续的依据；而眼等诸识极不稳定，故不适合。正如《吉祥鬘经》中所说："世尊，六识聚与此识，如此七法是无住、无相连、刹那性，故不感受苦。世尊，如来藏则是相连、不可分离、非刹那性，故能感受苦。"
此界在业和烦恼生起的轮回相应的不净状态时称为"众生"；从业烦恼解脱但未从无明习气解脱的状态称为"菩萨"；从彼解脱后称为"如来"。弥勒说："界在三种状态中，以三名称而宣说。"
对以众生名称所示现的真如，也安立为"我"。如清辩的《思择焰》中说："如此我等也在世俗中，直接将'我'的名称安立于识。这样，由于识取后有，故是我。由于安立于身根等聚。"月称说："了知作者仅是心。"又说："唯心安立众生世间，和器世间极多种，说一切众生皆由业生，若舍离心则业不存在。"所以，这些大师和大成就者主张业果的主要依据是心，因此，承认作为业果依据的稳定之心并非唯是唯识派观点。
密续中所说的"真实性"也是"我"或"阿含"(Ahaṃ)这一词的含义，这在《金刚鬘》等许多续部中有所阐述。
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་བར་གྱི་
སྣང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མིང་ཅན་འོད་གསལ་བའི་སེམས་ཀྱི་འཆར་སྒོ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །བག་ཆགས་བསྒོ་བའི་གཞི་འོད་གསལ་དུ་ངེས་པ་དེའི་འོག་ཏུ་ཇི་ལྟར་བསྒོ་བའི་
ཚུལ་འདི་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། སྔོན་གང་ལ་གོམས་པར་བྱས་པ་དེའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཚེ་འདི་ལ་དགེ་བའམ་སྡིག་པ་ཤས་ཆེ་བར་གསོག་གོ །དེ་ལྟར་བསགས་པའི་ལས་ཀྱི་ནུས་
པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ལ་བསྒོ་བར་བྱེད་ལ། དེའང་རྒྱུན་ཞེས་པ་འོད་གསལ་བ་ལ་བཞག་གོ །རྒྱུན་དེ་ལ་ལས་ཀྱི་ནུས་པ་དུ་མ་ཡོད་ཀྱང་། གང་སྟོབས་ཆེ་བ་ཞིག་འཆི་ཀ་མའི་
སེམས་དང་མཐུན་པར་འཆར་ཏེ། དེ་ལྟར་དྲི་མེད་འོད་ལས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འཆི་བའི་དུས་སུ་ཡིད་ཀྱི་བསམ་པ་གང་ཞིག་དྲན་པར་གྱུར་པ་དེར་ནི་སྐྱེ་བོ་ཡང་དག་སྐྱེ། །
23-37
ཞེས་གསུངས་ལ། ཡིད་ཀྱི་བསམ་པའང་། འདིར་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ཡིད་ལ་འདོད་པའི་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་གསལ་བར་བྱེད་དེ་ཡིད་འཇུག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པའི་
དོན་ཏོ། །བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ནུས་པ་ནི་དངོས་པོ་རོ་སྙོམ་རྒྱུར་ནི་དོན་ལ་ཉེ་བར་དམིགས་པར་བྱེད་དེ་དོན་ངེས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ངེས་
པ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། ། སླར་ཡང་སྟོང་པ་སྟེ་སྔར་གྱི་ཡེ་ཤེས་གཏོང་བ་དག་ནི་བཞི་པ་སྲིད་གསུམ་གྱིས་བཏུད་གཉིས་མེད་ཀྱི་ངེས་པར་རིམ་པས་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ནུས་པ་
བཞི་པའོ་ཞེས་པའི་དོན། ཤེས་པ་དེའི་འདོད་པའི་ནུས་པ་དང་། བྱ་བའི་ནུས་པ་དང་། ཤེས་པའི་ནུས་པ་རྫོགས་ནས་བཞི་པའི་ནུས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་འཇིག་པར་བྱེད་པ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་
ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་འཕོ་བའི་སྐད་ཅིག །དྲི་མེད་འོད་ལས། འདིར་སེམས་ཀྱི་ནུས་པ་ནི་སད་པ་དང་། རྨི་ལམ་དང་། ཤིན་ཏུ་གཉིད་ལོག་པ་དང་། བཞི་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་དག་གི་གཙོ་བོ་
ནི་བཞི་པ་སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་ནུས་པ་དེ་རྣམ་པར་སྤངས་ན་བདག་ནི་བྱེད་པ་པོ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་སྦྱིན་པ་པོ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །
23-38
ཞེས་པས་སོ། །གདན་བཞིར། ཡུལ་ཅན། །ཡུལ། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་འདྲེས་པའི་ཤེས་པ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་ཤར་བ། དེ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཐིམ་པ་ཞེས་བཤད་ལ། འཕོ་བའི་སྐད་ཅིག་དེའི་རིགས་སམ་འདྲ་
བ་ལ་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་ཞིང་། ཐིམ་རིམ་དུ་ཕྲ་བ་ཞེས་བཤད་པའང་འདི་ལ་བྱའོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཕྲ་བ་འདི་ལམ་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་འོད་གསལ་གྱིས་སྦྱངས་པས་འཆི་བ་འོད་
གསལ་ངོ་ཤེས་པར་ནུས་ལ། དེའི་གཉེན་པོས་འཕོངས་པ་རྣམས་ནི་དེས་འོད་གསལ་བསྒྲིབས་པས་མ་རིག་པར་གྱུར་ཏེ། ཐོབ་པ་ཐིམ་མ་ཐག་བག་ཆགས་ལྡང་བ་དེ་ཉིད་མ་རིག་པའོ། །དེའི་རྐྱེན་གྱིས་
འོད་གསལ་བའི་སེམས་ཉིད་ཁུ་བའི་ཁམས་ཕྲ་བ་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ལ། གང་དུ་ཁུ་བའི་ཁམས་ཕྲ་བ་ཡོད་པ་དེ་ན་རྡུལ་དང་མུན་པའི་ཕྲ་བ་ཡོད་པས་གནས་ལུགས་ཀྱི་རང་
བཞིན་འོད་མི་ཤིགས་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དུ་སྣང་ངོ་། །དེ་ཉིད་རྟེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་རྩ། གཡོ་བའི་ཆ་ནས་རླུང་། བརྟེན་པའམ་ཡོན་ཏན་གྱི་ངོས་ནས་ཐིག་ལེ། འཆར་སྒོའི་ཆ་ནས་ལེན་པའི་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བཏགས་སོ། །དེ་དག་མི་བྱེད་པའི་ཚོགས་པའི་རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་དུ་འཇུག་ཅིང་གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པར་ཡང་ཡོད་དེ། དུས་འཁོར་ལས། ཇི་སྲིད་འགྱུར་བ་ཐོབ་ཀྱི་བར། 
23-39
རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པར་བཅས། །སེམས་ཀྱི་འགྱུར་མེད་ཐོབ་ནས་ནི། །རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ་མེད། །ཅེས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此，应当了解从佛到众生之间的一切显现，都是真如名称的光明心之显现门。确定光明为习气熏习的基础后，应当了解如何熏习的方式：随顺过去所习惯的习气，在此生中积累较多的善业或恶业。如此积累的业力熏习于识之相续，这"相续"是安立于光明之上。虽然此相续中有许多业力，但在临死时，力量较大者会随顺临终心而显现。如《无垢光经》所说："众生依自业力，业果成熟无量。因此，临终时意念所忆起者，众生即生于彼。"
23-37
意念，指"此处众生自心所欲的力量，即是明显显现诸事物而趣入意"之义。"作业"是趣入诸事物。"智慧力"是对事物平等体会，趣近所缘之义，确定义理即是"确定智慧"之义。再次，空性即舍弃前述智慧，第四力是三有所敬的无二确定，这是意的第四种力量之义。彼识之欲求力、作业力、了知力圆满后，第四力使彼等相续灭尽，具有能取所取无二之特性的迁移刹那。《无垢光经》中说："此处心力即是醒时、梦中、深度熟睡与第四特性。其中主要是第四，为具生灭法之状态。若舍离彼心力，则无作者，无施予乐与苦之任何人。"
《四座论》中解释为：认识主体、对象、主客混合之知显现为对象相状、彼融入识之自性。迁移刹那之同类或相似者称为"迁移习气"，在融入次第中所说的"微细"即指此。对瑜伽士而言，由于以道光明之光明净化此微细，故能认知死亡光明，而缺乏其对治的人们被彼光明所障蔽而成无明，得相融入后即刻升起习气即是无明。因其缘故，光明心与微细精液界合为一体。微细精液界存在之处也有微细尘和暗，故实相本性之不坏光明身语意三者显现。从作为所依的角度称为脉，从运动的角度称为风，从所依或功德的角度称为明点，从显现门的角度称为取识。这些不坏聚合的能依所依关系，存在于轮回中，甚至存在于无色界中。《时轮》中说："直至获得变化得，具能依所依关系，获得心之不变后，无能依所依关系。"
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར་འཆི་ཀ་མའི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བའི་ཆར་གཏོགས་པའི་སེམས་སྐད་
ཅིག་མ་དང་པོ་འབྱུང་བའང་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའང་འབུམ་ལྔར། རང་ལས་བག་ཆགས་ཀྱིས་བཅིངས་པའི། རྣམ་ཤེས་རླུང་
དང་ལྡན་པ་ནི། །ཤི་ནས་སླར་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དེ་མེད་པས་ནི་ཕྱི་མ་མིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་འཆར་བས་སྟོང་པ་ཆེ། །
དེ་ལས་ཐབས་ཤེས། ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའང་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལུས་དང་ངག་མེད་པ་སྟེ། སྲོད་ཀྱི་ཐུན་མཚམས་ཀྱི་མུན་པའི་ངོ་བོས་ཁྱབ་པ་ཕྲ་ཞིང་བདག་མེད་
པ་རླུང་མི་རྒྱུ་བས་རྒྱུ་བ་མེད་པ། སེམས་མེད་པ། མི་གཡོ་བ། ངག་གི་ས་བོན་ལ་རྟེན་པའི་སྒོ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མ་རིག་པ་སྟོང་པ་ཆེན་པོའོ། །ནམ་
མཁའི་མཚན་ཉིད་ནི་སྣང་བ་གསུམ་ཀ་ལ་འཇུག་པས་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་པས་ནི་སྣང་བ་ཕྱི་མ་གཉིས་ལྟར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ལ་དམིགས་པ་དེ་འདི་ལ་མེད་པས་སོ། །
23-40
ལུས་དང་ངག་མེད་པ་ཞེས་པའི་ལུས་ནི་དབང་པོ་ལྔ་ལ་བཏགས་པས་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་མེད་པ་བསྟན་ལ། ངག་མེད་པས་ནི། སྤྱི་བརྗོད་ངང་ཚུལ་ཅན་སྒྲ་དང་། །རྟོག་པའང་དེ་དང་
དོན་གཅིག་ན། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྒྲ་དོན་ཅན་གྱི་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་མེད་པ་བསྟན་ནོ། །འོ་ན་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་གཏན་ནས་མེད་དམ་ཞེ་ན་རྐྱེན་སྣང་ཅན་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པའི་
རང་བབས་སམ་རང་བཞིན་གྱིས་མུན་པས་ཁྱབ་པའི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་ཅུང་ཟད་ཡོད་ལ། རང་དབང་དུ་གཟུང་དཀའ་བས་ཕྲ་ཞིང་བདག་མེད་པ་སྲོག་རྩོལ་འབྱུང་འཇུག་གི་རྒྱུ་བ་དང་། སེམས་
པའི་དྲན་པ་མེད་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལུས་ཀྱིས་གཡོ་བ་མེད་པ་འདི་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བཏགས་པས་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དང་། ཕྱི་མ་གཉིས་ལ་རིམ་པ་བཞིན་གཞན་དབང་
དང་ཀུན་བརྟགས་སུ་བཏགས་པའང་མཚོན་ནོ། །དེ་ལས་ཐབས་ཀྱི་མིང་ཅན་མཆེད་པ་འཆར་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ལུས་དང་ངག་མེད་པ་སྟེ། སྟོན་གནམ་དྭངས་པ་ལ་
ཉི་མའི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན། །ཤིན་ཏུ་གསལ་ཞིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ལ་དམིགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པའོ། ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞེས་པ། 
23-41
སྣང་བའི་གནས་སྐབས་སུ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དངོས་མེད་ཀྱང་ཆ་ཤས་ཕྲ་མོ་ཡོད་ལ། འདིར་དེའང་མེད་ཅེས་པའོ། །ལུས་ངག་མེད་པ་སྔར་བཞིན་ནོ། །སྣང་བ་གཏན་ནས་མེད་དམ་ཞེ་ན་ཡོད་དེ།
དཔེ་སྟོན་གནམ་སྤྲིན་དང་། ཁུག་རྣ་དང་། ཐལ་རླུང་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ལ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བྱར་རུང་བ་བཞིན། དགག་བྱའི་སྣང་བ་མཐའ་དག་གིས་སྟོང་ཡང་ཤིན་ཏུ་གསལ་ཞིང་དྲི་མ་
མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ལ་དམིགས་པས་སོ། །དེ་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིང་ཅན་སྣང་བ་འཆར་ཏེ། རྣམ་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལུས་དང་ངག་མེད་པ། སྟོན་གནམ་དྲི་
མ་མེད་པ་ལ་ཟླ་བའི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་བའི་རྣམ་པར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ལ་དམིགས་པས་སྣང་བ་ལྟེ། འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཤེས་
རབ་ཀྱི་སྣང་བ་སྟོང་པའོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་པ། དེ་དག་གི་རྣམ་པ་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །གཞན་ནི་འདྲ་ལ། སྟོན་གནམ་ལ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན། དགག་བྱའི་
སྣང་བ་མཐའ་དག་གིས་སྟོང་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་བའི་རྣམ་པར་དངོས་པོ་མ་ལུས་པ་ལ་དམིགས་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此，依靠临终心而生起的属于投生部分的第一刹那之心，无法说它"即是彼"或"异于彼"，应知这称为"缘起"。如《五十万颂》中说："被自业习气所束缚的，识与风相应，死后将再次生起，无此则无后世。"
那识本身以三种明相特征显现，称为大空。由此生起方便智慧，如是所说。那也是虚空特征，无实体自性，无身无语，以傍晚时分黑暗之体遍满，微细无我，风不运行故无运动，无心，不动，依靠语言种子而成就之门，这是无明大空。
虚空的特征适用于所有三种明相，故显示共同特征。"无实体自性"是指此处没有如后两种明相那样缘取一切事物。"无身无语"中的"身"指假立于五根上，表示无根识之相；"无语"则如"共称习性声音，分别与彼同一义"所说，表示无具声义的分别相。
若问"是否完全无分别相？"，有少许非缘起性的知之自然状态或自性为黑暗遍满如虚空的显相，因难以自主把握故微细无我，无入出息气之运动，无思维念头，所以无身体之动摇，这称为"圆成实"，象征胜义菩提心；后两种明相分别被标记为"依他起"和"遍计所执"。
从此显现具方便名的增相：离能取所取自性，无身无语，如秋天晴空中被阳光遍满，极为明净无垢之体，缘取一切事物，菩提心普贤极空。"离能取所取自性"指在明相状态虽无直接执取相却有微细部分，此处连那也没有。无身无语同前。
若问"是否完全无显现？"，有的。如秋天晴空无云、雾霾、尘风等，可以被阳光遍满一样，虽空无一切所破显相，但极为明净无垢之体缘取一切事物。
从此显现具智慧名的明相：无相自性，无身无语，如秋天无垢晴空被月光遍满，自性明净之相缘取一切事物之显现；这是胜义菩提心智慧明相空。"离能取所取"指彼等相状无实体。其余相似，如秋空为月光所遍满，虽空无一切所破显相，但自性明净之相缘取一切事物。
【译文结束】


 །འོན་ཀྱང་སྣང་བ་གསུམ་པོ་འདི་འཁོར་བའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་ཀྱང་བྱིས་པས་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་ནི། 
23-42
ཤིན་ཏུ་ཡུན་ཐུང་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། སྤྱོད་བསྡུས་ལས། ཇི་ལྟར་ན་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྐད་ཅིག་དང་། ཐང་ཅིག་དང་། མིག་བཙུམ་དང་། ཐལ་མོ་བརྡབས་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་
འབྱུང་པ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་གསུམ་གྱིས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་ཚུལ་བཟུང་ནས་གནས་པ་དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ལུས་སམ་ལུས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །སྣང་བ་
དེ་གསུམ་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ན་གཞན་གཉིས་འཁོར་གྱི་ཚུལ་དུ་འབྱུང་ཞིང་། རིགས་དྲུག་གི་འོད་དང་སྣང་བ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་བའང་ཤེས་པར་བྱའོ། ད་ནི་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་
ཞེས་པའི་དོན་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནས་རླུང་ལ་བཞོན་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ལྔ་བླངས་ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ལྡན་པས་བར་དོའི་སྲིད་པར་གྲུབ་སྟེ། རྡོར་ཕྲེང་ལས། འདི་ནི་རླུང་ཁམས་
ཆེན་པོ་སྟེ། །རྣམ་ཤེས་གསུམ་གྱི་བཞོན་པ་ཡིན། །དེ་ཡི་རང་བཞིན་རྟག་ཏུ་ནི། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་འགྲོ་བར་འགྱུར། །སྲ་བའི་ཁམས་དང་ཆུ་ཉིད་དང་། །དེ་བཞིན་མེ་དང་རླུང་དག་ནི། །རྣམ་པར་
ཤེས་པས་བླངས་ནས་སུ། །སྲིད་གསུམ་གནས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེས་ན་བར་སྲིད་དུ་གྲུབ་པ་ལ་སྣང་བ་གསུམ་ཀ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་ཏེ། རྡོར་འཕྲེང་ལས། སྣང་བ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན། །
23-43
གང་འདི་རྣམ་ཤེས་གསུམ་ཐོབ་པ། །སེམས་ཅན་ཁམས་ནི་མ་ལུས་པའི། །རང་བཞིན་རྩ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །འདི་ལའང་རྡུལ་མུན་སྙིང་སྟོབས་གསུམ་མཉམ་པའི་གནས་སྐབས་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་
ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ནི་རྣམ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བར་མ་དོར་སྐྱེས་མ་ཐག་གི་སེམས་གསལ་བར་སྣང་བ་དེ་ནི་ལུགས་བཟློག་ཏུ་སྐྱེས་པའི་སྣང་བ་ཡིན་ལ། དེ་སྣང་བ་མཆེད་
པ་ལ་ཐིམ་པ་བར་དོའི་སྣང་བ་ཆེས་ཆེར་གསལ་བ་ལུས་ངག་གི་བྱ་བ་རྣམས་ལ་འཇུག་ཅིང་། སྐྱེ་བ་ལེན་པའི་དོན་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐབས་སོ། །དེ་ཉེར་ཐོབ་
ཏུ་ཐིམ་པ་ནི་སྐྱེ་སྲིད་ལ་གཞོལ་བའི་སེམས་བར་དོ་འགགས་པ་ལ་ཕྱོགས་པའོ། །དེ་འོད་གསལ་དུ་ཐིམ་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤི་ནས་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་སྟེ། རྡོར་ཕྲེང་དུ། རྣམ་ཤེས་དང་པོ་འགྲོ་
བ་ནི། །དེ་མིང་སྣང་བ་མཆེད་པ་སྟེ། །དེ་ནི་སྟོང་པ་ཆེར་འགྲོ་ལ། །དེ་ཡང་འོད་གསལ་བར་འགྲོའོ། །ཞེས་སོ།། །།
༈ མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འགྱུར་བའི་རིམ་པ།
གཉིས་པ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འགྱུར་བའི་རིམ་པ་ནི། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་
རྣམ་ལྔ་དང་། །ཞེས་པ་བར་མ་དོའི་སེམས་དེ་སྐྱེ་བའི་གནས་ལ་འདོད་ཆགས་བསྐྱེད་ནས་སྐྱེ་བ་འཚོལ་ཞིང་། གང་དུ་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་དེ་ལ་དགའ་བའི་བསམ་པས་འགྲོ་སྟེ། བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་ན་གནས་ལ་ཆགས་པའི་དབང་གིས། 
23-44
དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་ན་དྲི་ལ། སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་ན་རོ་ལ། མངལ་ལས་སྐྱེ་ན་རེག་བྱ་ལ་ཆགས་པའི་དབང་གིས་ཏེ། ཕ་མ་འཁྲིག་པ་བྱེད་པ་མཐོང་སྟེ། ཕོར་སྐྱེ་ན་མ་ལ་ཆགས།
ཕ་ལ་སྡང་། མོར་སྐྱེ་ན་ཕ་ལ་ཆགས། མ་ལ་སྡང་བར་བཤད་པས་སོ། །དེར་འཇུག་པའང་། མ་ལ་ཆགས་སེམས་ཀྱིས་སྐྲ་ལ་རེག་པར་འདོད་པའི་བསམ་བས་སྤྱི་བོ་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང་།
ལ་ལ་འོ་བྱ་འདོད་པའི་བསམ་པས་ཁ་ནས་དང་། ཁ་ཅིག་ནི་དང་པོ་ཉིད་ནས་སྐྱེ་གནས་སུ་འཇུག་པར་བྱེད་པས། བསྐྱེད་རིམ་དུ་དྲི་ཟ་སྤྱི་བོ་ཁ་སྐྱེ་གནས་ཅི་རིགས་པ་ནས་འཇུག་
པར་བཤད་པའང་དེས་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
然而，这三种明相虽然在轮回的一切状态中都存在，但凡夫无法确认，这是因为
23-42
时间极短的缘故。如《修行集》中说："如何是智慧刹那生起？即刹那间、须臾间、眨眼间、拍掌间生起明相。"
这样的三种明相以身语意三种方式存在，这称为意的自性身或极微细身体。这三种明相中任何一种成为主要时，其他两种以眷属方式生起，应知这也变成六趣的光和六种明相。
现在解释"种种生起"之义：之后，乘于风的识摄取五大种，具备五蕴而成为中阴身，如《金刚鬘》中说："此是大风界，是三识的乘骑，它的自性恒常，无论如何都会行走。地界和水性，以及火与风，被识摄取后，生于三界之处。"
因此，形成中有需要以三种明相为先导，如《金刚鬘》中说：
23-43
"具三明相特征，即是获得三识，一切众生界，自性根本是此。"
此中，尘、暗、力三者平衡的状态是自性，而彻底转变的状态是变异。这样的中阴刚刚生起时的明显显现心是逆序生起的明相；此明相融入增相，中阴明相极其明显，从事身语诸活动，为了投生而以神通行走等时期；此融入近得，是趋向投生之心，中阴趋于灭尽；以融入光明的方式死亡后投生，如《金刚鬘》中说："最初识行走，其名增明相，彼入大空性，彼又入光明。"
现前成佛的次第。
第二，现前成佛的次第，如"五种现前成佛"所说，中阴心对生处产生贪欲寻求投生，以喜爱之心前往投生处。如果化生，则因贪著住处；如果湿生，则对气味；如果卵生，则对味道；如果胎生，则因贪著触感，
23-44
见到父母交合，若将生为男则贪母嗔父，若将生为女则贪父嗔母。
投入时，以贪恋母亲之心想触摸头发的念头从头顶进入；有些想吮吸而从口中进入；有些一开始就进入生殖器；因此修生次第中说食香者从头顶、口或生殖器等处适宜进入，也是因为这个缘故。
【译文结束】


 །ཕ་མ་གཉིས་བདེ་བས་ཚིམ་པས་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་བསྐུལ་ཏེ་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་རྣམས་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ནས་རླུང་ལ་ཞུགས་པ་གཏུམ་མོའི་མེས་བཞུ་བའི་
ཐིག་ལེ་ཐོག་མར་ཁུ་བ་ཟླ་བའི་ངོ་བོ་བསིལ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་འཛིན་གྱི། རྡུལ་ཉི་མ་ནི་རེག་མི་བཟོད་པས་དེ་ལ་མི་འཛིན་ཏེ། དཔེར་ན་གནམ་སྟོང་གི་ཚེ་སྔར་ཟླ་བ་བཟུང་
ནས་ཕྱིས་ཉི་མ་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཕའི་ཁུ་བ་དེའང་དགའ་བ་བཅུ་དྲུག་གི་དབྱེ་བས་ཁུ་བ་དང་བདེ་བའི་ཆར་ཕྱེ་བ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་དང་མཐུན་པ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས། 
23-45
རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་མཚན་སོ་གཉིས་ཏེ་མངོན་བྱང་དང་པོའོ། །སྐྱེ་གནས་ཀྱི་གཡོན་དུ་ཁུ་བ་ལྟུང་བ་དེ་མ་ཐག་གཡས་པར་མའི་རྡུལ་གྱི་དྭངས་མ་ལྟུང་སྟེ། དེ་ཉིད་ས་ཆུ་མེ་རླུང་
བཞི་གང་ན་གཅིག་ཡོད་པར་བཞི་ཀ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་བཅུ་དྲུག །བདེ་བ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་དགའ་བཞི་བསྣན་པས་ཉི་ཤུ་རྡུལ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཉིས་འགྱུར་ཏེ་བཞི་བཅུ། དེ་ཐབས་སུ་ཕྱེ་བས་
བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་དཔེ་བྱད་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ་མངོན་བྱང་གཉིས་པའོ། །ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་ཕ་མའི་ཐུར་སེལ་དང་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་
ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྲོག་གིས་བཟུང་བ་མུན་ཅན་ནི་ཤེས་པ་ལྔ་ལ་སོགས་པར་ལངས་ནས་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་སོ་སོར་ཕྱེ་སྟེ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པས་སམ། འབུར་པོ་ལྔ་
ཅིག་ཤོས་རྐང་ལག་བཞི་སོར་མོ་ལྔ། མགོའི་དབང་པོ་བཞི་དཔྲལ་བ་ཡན་ལྔ་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་པ་དང་མཐུན་པ་བར་དོའི་ཤེས་པའི་ས་བོན་གྱིས་མཚན་པས་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་སོ་སོར་
རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་མངོན་བྱང་གསུམ་པའོ། །ཁུ་ཁྲག་གཉིས་བདེ་བའི་རྟེན་ཡིན་ཞིང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྟེན་པར་གྱུར་པ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། 
23-46
བརྟག་གཉིས་ལས། ཇི་ལྟར་ཕ་ལས་བདེ་ཐོབ་པ། །དེ་ཡི་བདེ་བ་རང་གི་ཟ། །ཞེས་གསུངས་ཀྱི། གནས་སྐབས་དེ་ན་ཚོར་བ་བདེ་བ་ལྷག་པར་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁུ་ཁྲག་གི་དབུས་
སུ་བརྒྱལ་བར་གྱུར་པས་ཤིན་ཏུ་གཉིད་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གསུམ་འདྲེས་པའི་ཐིག་ལེ་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་དབུས་སུ་གནས་པ་ནི་གཟུང་འཛིན་བྲལ་བའི་སྟོང་ཉིད་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་
རོ་གཅིག་པར་བྱེད་པའི་གཞི་ཡིན་པས་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་མངོན་བྱང་བཞི་པའོ། །དེའང་དང་པོར་མའི་མངལ་གྱི་སས་ས་བོན་མི་ལྟུང་བར་འཛིན་ཅིང་། ཆུས་གོང་
བུར་བྱེད། མེས་སྨིན་པ་དང་མས་ཟོས་འཐུངས་གྱི་དྭངས་མ་ས་བོན་དེ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ལ། རླུང་གིས་རྒྱས་པ་དང་མངལ་གྱི་བུ་ག་ནམ་མཁས་འཕེལ་བའི་གོ་སྐབས་སྦྱིན་པར་བྱེད་ཅིང་། དེ་
ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་འབྱུང་བ་ལྔས་ལས་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་གི་གཞོན་པའི་རླུང་དང་བཅས་པ་བདག་པོའི་རྐྱེན། ཕ་མའི་ཁུ་ཁྲག་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན། མའི་མངལ་གྱི་འབྱུང་
བ་རྣམས་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
父母二人因喜乐满足而激发七十二千脉，阿里嘎里合而为一进入风中，被猛烈之火融化的明点，最初精液月亮之体，因其凉爽而执取；日轮之卵不堪触碰，故不执取。比如满月之时，先取月亮后取太阳一样。这样的父精，以十六喜的区分，精液与乐分为三十二，与异熟果相顺应的镜像智，
23-45
等流果为三十二相，是第一现前菩提。
在生门左侧精液落下的同时，右侧母卵之精华落下。由于在地水火风四者中有一处有一个则四者都生起，故成十六；加上虚空界的四种喜乐为二十，因具有卵故加倍为四十；分为方便则为八十。因此，异熟果为平等性智，等流果为八十种好相，是第二现前菩提。
白红明点与父母下行风混合为一，被识命持有的暗分，升起为五种知等，分别辨析内外诸事物而进行分别，或者与[身体]五个隆起、另一方[指]四肢、五个手指、头上四根感官、额头以上五处相顺应，如同五尖金刚，以中阴识之种子标记，是异熟果妙观察智，为第三现前菩提。
精血二者是乐的所依，识是能依，因为由彼二者加持，故为妙乐智。
23-46
《二观察经》中说："如何从父得到乐，其乐自己享受。"所说的，并非在那个时候特别有乐受，因为在精血中央处于昏迷状态，是极度熟睡的状态。
这三者混合的明点位于生门中央，是离能取所取之空性，使一切法同味的基础，是异熟果成所作智，为第四现前菩提。
最初，母胎之地保持种子不落，水使成团，火使成熟，而母所食饮之精华进入那种子，风使增长，胎之孔隙虚空提供增长的机会，然后自身的五大起作用。因此，应当了知，具有自乘气的识是增上缘，父母精血是所取缘，母胎诸大种是俱有缘。
【译文结束】


 །དེ་དག་ཀྱང་རྡོར་འཕྲེང་དུ། སྔོན་ལས་རླུང་གི་རྣམ་ཤེས་ནི། །རྒྱ་ལ་གང་ཚེ་འགྲོ་གྱུར་ན། །ཕ་ཡི་ཁ་ལ་མཚུངས་པར་ལྡན། །དེ་ཚེ་ཆགས་པའི་དབང་དུ་གྱུར། །
23-47
གསང་གནས་ཟླ་མཚན་ལྡན་པའི་རྩ། མེ་དང་ཉི་མ་འཆར་བ་ན། །དེ་ཚེ་ལྷག་པར་ཆགས་པས་ནོན། །ཆགས་པས་མཆོག་ཏུ་འདོད་པར་འགྱུར། །རྡོ་རྗེ་པངྨ་འདྲེས་པའི་གདོང་། །འཇུག་པ་རྩ་ཡི་ཁ་ཡི་
རླུང་། །དེ་ཚེ་ས་བོན་དུ་ནི་འགྱུར། །ས་བོན་ལས་ནི་སེམས་ཅན་འབྱུང་། །ཞེས་དང་། དགྱེས་རྡོར་འབུམ་ལྔ་ལས། ཕ་དང་མ་ཡི་དཀར་དམར་དང་། །སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གཉིས་དེ་བཞིན། །སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་
ཡང་དག་ལྡན། །ལུས་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ། །ཞེས་དང་། ལྡོམ་འབྱུང་ལས། དང་པོ་ཕ་མའི་ཀུན་སྦྱོར་ལས། །སྲིད་པའི་སྐྱེ་བོ་ཅན་དུ་མཐོང་། །ཤིན་ཏུ་ངེས་པ་ཀུན་དགའི་སྟོབས། །ཁ་ཡི་ལམ་ནས་
རབ་ཏུ་འཇུག །རྟ་ཞོན་པ་ཡི་རྣམ་ཤེས་ནི། །རླུང་གི་བཞོན་པ་ཞོན་པ་བཞིན། ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་འོངས་གྱུར་ཏེ། །སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ཙམ་ལ་ནི། །སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་རྩ། །རབ་བསྐུལ་
དེ་ཡི་སྐད་ཅིག་ལ། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཡང་དག་ཐོབ། །ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་ཞུ་བྱས་པའི། །ཁུ་ཁྲག་དེ་དག་གི་དབུས་སུ། །ཐིག་ལེའི་གཟུགས་སུ་གནས་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ཡང་། རྩ་གཉིས་སྐྱེ་གནས་
དབུས་སུ་ནི། །གཡོན་དང་དེ་བཞིན་གཡས་སུའོ། །གཡོན་ལ་ཁུ་བ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །གཡས་པ་ལ་ནི་ཁྲག་ཉིད་དོ། །དེ་དག་འདུས་པ་གཅིག་ཉིད་ནི། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད། །ལས་ཀྱི་ས་བོན་དབང་ལས་ཐོབ། །
23-48
ཅེས་བཤད་དོ། །གནས་སྐབས་དེ་དག་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རིགས་སུ་བཞག་སྟེ། དམ་པ་དང་པོར། ཐིག་ལེ་ཟླ་བ་ཁུ་བ་སྐུ། །རྣམ་པར་བཅད་པ་ཉི་རྡུལ་གསུང་། །ཨ་ཡིག་མུན་ཅན་ཐུགས་རབ་བརྗོད། །
མཁའ་ཁམས་ཨེ་ལ་རྣམ་པར་གནས། །ཞེས་སོ། །དེའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ལས་ས་བོན་གྱི་གནས་སྐབས་ཙམ། དེ་ཉིད་གནས་སྐབས་ལྔར་ངེས་པར་འགྱུར་ཏེ། མེར་མེར་པོ་ནི་མི་
བསྐྱོད་པའི་འོ། །ལྟར་ལྟར་པོ་ནི་རིན་འབྱུང་། གོར་གོར་པོ་འོད་དཔག་མེད། མཁྲང་འགྱུར་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་སྟེ། མཁྲང་འགྱུར་ཞེས་པ་ཁུ་ཁྲག་གཉིས་པོ་རླུང་གིས་བསྡུས་ཏེ་བྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་
ལ་བྱ་ལ། ཡང་དག་པར་འདྲེས་པ་ནི་དངུལ་ཆུ་དང་ཟངས་མ་རོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལྟ་བུ་ལ་བྱའོ། །རྐང་ལག་འགྱུ་བ་ནི་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །དེའང་སྐྲ་དང་།
བ་སྤུ་དང་། སེན་མོ་རྣམས་ཟླ་བ་བདུན་གྱིས་རྫོགས་ལ། དབང་པོ་དང་། མཚན་དང་། གཟུགས་རྣམས་བརྒྱད་ལ། དགུ་ལ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་ལ། བཅུ་པ་ནས་སྐྱེ་བའི་སེམས་འབྱུང་སྟེ། སྡོམ་འབྱུང་ལས། དང་པོ་
ནུར་ནུར་པོའི་རྣམ་པ། །མེར་མེར་པོ་ནི་གཉིས་པ་ཡིན། །ལྟར་ལྟར་པོ་སྐྱེས་གསུམ་པ་སྟེ། །བཞི་པ་གོར་གོར་པོ་ཉིད་དོ། །རླུང་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བསྐུལ་བ་ན། །ཉ་ཡི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར། །
23-49
ཟླ་བ་ལྔར་གྱུར་ས་བོན་ལས། །ཡན་ལག་ལྔ་ནི་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །སྐྲ་སྤུ་སེན་མོ་རྣམས་དང་རྟགས། །ཟླ་བ་བདུན་གྱི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །དབང་པོ་རྣམས་དང་གཟུགས་རྣམས་ནི། །ཟླ་བ་བརྒྱད་ལ་སྐྱེ་
བར་འགྱུར། །ཟླ་བ་དགུ་ཡི་ཡང་དག་རྫོགས། །ཟླ་བ་བཅུ་ལ་སེམས་དང་ལྡན། །ཞེས་སོ། །ཡང་རྡོར་འཕྲེང་དུ། ཐོག་མར་འཕོ་བའི་དུས་སུ་ནི། །ཉ་ཡི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར། །ཟླ་བ་གཅིག་ཡན་
དུ་སྲོག་གི་རླུང་གཅིག་པུ་ཉིད་དོ། །དེ་ནས། འཕོ་བ་གཉིས་པའི་དུས་སུ་ནི། །སླར་ཡང་ཁྲག་དང་འདྲེས་པ་ནི། །སྟེང་དང་འོག་གི་དབྱེ་བ་ཡིས། སྲོག་གི་རླུང་ནི་གཉིས་སུ་འགྲོ། །སྟེང་སྲོག་
དང་འོག་ཐུར་སེལ་དུ་གྱེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《金刚鬘》中也说："前世业风识，何时趋向卵，与父口相应，彼时成为贪欲所控。
23-47
秘处具月经之脉，当太阳火升起时，彼时被极度贪欲所胜，因贪欲而成最大欲望。金刚莲花相混之面，进入脉口之风，彼时成为种子，从种子产生众生。"
《喜金刚五十万颂》中说："父母白红与，命气下行风二者，正具心金刚，是产生身体之因。"
《三昧总源》中说："首先从父母交合，见有情识世间生。极其确定喜乐力，从口之道极入。乘骑之识，如乘风乘骑，极其迅速而来，在刹那须臾间，七十二千脉，极度激发，在那刹那，正得最胜喜乐。阿里嘎里融化的精血中央，安住为明点形态。"
又说："二脉生门中央，左侧与右侧。左侧应知为精，右侧即是血。彼等合一，法界之自性，从业种子力获得。"
23-48
如是解释。将这些状态安立为身语意种类，如《初胜》中说："明点月精为身，分别日卵为语，阿字黑暗称意，空界安住于字母E。"
此亦从五如来加持之种子状态，确定为五种状态：凝酪状是不动佛的，稍稠状是宝生佛，团状是无量光佛，坚硬状是不空成就佛。"坚硬状"是指精血二者被风摄取而不分离，"完全混合"是如水银与铜成为一味。手足活动是毗卢遮那佛加持的。
其中，发、汗毛和指甲在七个月内完成；根、性征和形体在八个月；第九个月一切完成；第十个月起生起生心，如《三昧总源》中说："最初糊状形态，凝酪状是第二，稍稠状生为第三，第四即团状。被诸风激发时，形如鱼状。
23-49
五个月时从种子中，五肢极生。发毛指甲等标志，七月而生。诸根与形体，八月而生。九月圆满，十月具心。"
又《金刚鬘》中说："最初迁移之时，如鱼形状。一个月以上唯有命气。然后，第二次迁移时，再次与血混合，以上下分别，命气分为二。上命气与下行气分开。"
【译文结束】


 །ཐུར་སེལ་རླུང་གི་འགྲོ་འོང་ལ། །རུས་སྦལ་རྣམ་པ་འཛིན་པར་འགྱུར། །ཐུར་སེལ་འོག་ཏུ་སོང་བས་རྐང་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། ཐུར་སེལ་གྱེན་དུ་སོང་བས་
སྲོག་བསྐུལ་ཏེ། མགོ་དང་དཔུང་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་མ་ཅུང་ཟད་དོད་པ་རུས་སྦལ་ལྟ་བུ། དེ་ནས་འཕོ་བ་གསུམ་པ་ལ། །ཁྲག་དང་ཁུ་བ་ཟོས་པས་ན། །ཐུར་དུ་སེལ་བའི་རླུང་གི་ཚོགས། །
བསྐམས་ནས་གྱེན་དུ་རླུང་ནི་འབྱུང་། སྟེང་དུ་ཁ་བལྟས་ནས་ནི་གནས། །ཕག་རྒོད་འདྲ་བའི་ལུས་འཆང་འགྱུར། །ཐུར་སེལ་དེས་ཁུ་ཁྲག་ཟོས་པས་ཕག་རྒོད་དང་འདྲ་བའི་ལུས་དང་། སྟེང་དུ་ཁ་ལྟ་བའི་མཉམ་གནས་ཀྱི་རླུང་འབྱུང་ངོ་། །
23-50
སླར་ཡང་འཕོ་བ་བཞི་པ་ལ། ཁྲག་དང་ཁུ་བ་བསྒོས་པ་ནི། །གྱེན་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་བཀུག་ནས། །འོག་ཏུ་ཁ་བལྟས་ནས་ནི་འགྲོ། །སེང་གེའི་རྣམ་པ་ཡིས་ཀྱང་ནི། །ཁྱབ་བྱེད་རླུང་ནི་སྤྲོ་
བར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལ་འགྲེལ་པར། མཉམ་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་བཀུག་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་དང་། མཉམ་རྒྱུ་གྱེན་རྒྱུའི་རིམ་པས་སོ། །ཞེས་སྟོན་ནས་མཉམ་རྒྱུ་ལས་གྱེན་རྒྱུ་སྐྱེ་བར་བཤད་དོ། །གྱེན་རྒྱུ་ལྟོ་
བ་འདྲལ་བ་ལྟར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མིའི་སེང་གེའི། །དེ་ནས་འཕོ་བ་ལྔ་པ་ལ། །ཁྲག་དང་ཁུ་བ་འཕེལ་ནས་ནི། །མཉམ་གནས་རླུང་ནི་འདར་ནས་ནི། །མི་ཡི་གཟུགས་རྙེད་རིམ་བཞིན་བགྲོ། །མཉམ་གནས་
རླུང་གིས་ཁྱབ་བྱེད་སྤྲོ། །གང་གིས་འགུལ་དང་འདར་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་འགྲེལ་པས། གྱེན་རྒྱུའི་རླུང་ནི་བཀུག་ནས་ནི། །མིའུ་ཐུང་གི་རྣམ་པར་འགྲོ །གྱེན་རྒྱུའི་རླུང་གིས་ཁྱབ་བྱེད་སྤྲོ། །ཞེས་སྟོན་
ནས་ཟླ་བ་ལྔ་པ་ལ་གྱེན་རྒྱུས་ཁྱབ་བྱེད་སྤྲོས་ནས་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་མཐུས་མངལ་དུ་བྱིས་པ་འགུལ་ཞིང་འདར་བར་འགྱུར་ཏེ། བྱིས་པ་དེ་ལུས་ཡོངས་སུ་བསྐུམ་ནས་གནས་པའི་མིའི་ཐུང་ལྟ་བུ་
ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་རྫོགས་པ་ན། །དེ་ལྟར་གསུངས་པ་དེ་ལས་སླར། །འཕོ་བ་དྲུག་པའི་དུས་ཚོད་ལ། །ས་ཡི་ཁམས་དང་མིག་གཉིས་དང་། །ཁྱབ་བྱེད་རླུང་གིས་ཀླུ་རླུང་སྤྲོ། །རླུང་གིས་དངོས་པོ་འཕེལ་བར་བྱེད། །
23-51
ཟླ་བ་ལྔ་པ་ལ་རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་རྫོགས་ནས། འཕོ་བ་དྲུག་པ་ལ་ས་ཁམས་དང་མིག་གཉིས་སྐྱེ་ཞིང་། ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་རླུང་གིས་རྒྱུ་བའི་རླུང་ངམ། མིང་
གཞན་ཀླུའི་རླུང་སྤྲོ་བས་ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་དངོས་པོ་འཕེལ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་འཕོ་བ་བདུན་པ་ལ། །ཆུ་ཡི་ཁམས་དང་རྣ་བུག་དོད། །ཀླུ་ཡི་རླུང་གིས་རུས་སྦལ་རླུང་། །སྤྲོས་ནས་གཉིས་
སུ་མེད་པར་སྤྱོད། །ཆུའི་ཁམས་དང་རྣ་བའི་བུ་ག་དོད་ཅིང་ཀླུའི་རླུང་གིས་རུས་སྦལ་གྱི་རླུང་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་འཕོ་བ་བརྒྱད་པ་ལ། །མེ་དང་སྣ་ཡི་བུ་ག་འབྱེད། །རུས་སྦལ་
རླུང་གིས་རྩང་རླུང་སྤྲོ། །རང་གི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་བྱེད། །རུས་སྦལ་གྱི་རླུང་ཉིད་ལ་རྩང་པའི་རླུང་འཁོར་གྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད་ཀྱང་སྐབས་འདིར་རང་གི་རང་བཞིན་ཏེ་རྩངས་བ་གཙོ་བོར་གྱུར་ཏོ། །
དེ་ནས་འཕོ་བ་དགུ་པ་ལ། །རླུང་གི་ཁམས་དང་རོ་ནི་ཚོར། །རྩང་པ་ཞེས་བྱའི་རླུང་ཆེན་པོས། །ལྷ་སྤྱིན་རླུང་ནི་སྤྲོ་བར་བྱེད། །རྩང་པ་ལས་ལྷ་སྦྱིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
下行风的往来，持取乌龟形态。下行风向下行使两腿特征，下行风向上行激发命气，头和两肩特征略显，如同乌龟。然后第三次迁移时，因食用血精，下行风聚集，干涸后上行风生起，头朝上而住，持猪形身体。由于下行风食用精血，形成如野猪般的身体，产生头朝上的平住风。
23-50
再次第四次迁移，熏习血精，召回上行风，头朝下而行。以狮子形态，遍行风扩展。
注释解释："召回平行风"，并说"平行风、上行风的次序"，表示从平行风生上行风。上行风如同剖开腹部，所以人的狮子。然后第五次迁移，血精增长后，平住风颤动，获得人形依次行进。平住风扩展遍行风，由此动摇颤抖。
注释指出："召回上行风，行为矮人形态。上行风扩展遍行风。"表示在第五个月时，上行风扩展遍行风，由遍行风力使胎中婴儿动摇颤抖，该婴儿身体完全蜷缩而住，如同矮小的人。
五蕴圆满时，如是所说之后，第六次迁移时期，地界与两眼，遍行风扩展龙风，风使事物增长。
23-51
第五个月，五根本风成为五蕴之体而圆满后，第六次迁移时，地界和两眼生起，遍行风扩展流动风或称龙风，由此使支分风增长。
然后第七次迁移，水界和鼻孔形成，龙风扩展龟风，行为不二。水界和耳孔形成，龙风产生龟风。
然后第八次迁移，火和鼻孔打开，龟风扩展呻吟风，了知自性。龟风本身虽有呻吟风作为眷属，但此时自性即呻吟成为主要。
然后第九次迁移，风界和感受味，大呻吟风，扩展提婆达多风。从呻吟风生提婆达多风。
【译文结束】


 །དེ་རྗེས་འཕོ་བ་བཅུ་པ་
ལ། །ལྷ་སྦྱིན་རླུང་གིས་གཞུ་རྒྱལ་སྤྲོ། །རླུང་ཀུན་བསྡུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། །དགུ་པའི་དབུས་ན་ཁྱབ་པའི་ཁམས། །ཕྲ་ཞིང་ཐོགས་མེད་མཚན་ཉིད་ཅན། །རྩ་དང་རྒྱུ་མ་རྒྱུས་པའི་སྦུབས། །སྒོ་ནི་དགུ་པོ་རྒྱས་པར་བྱེད། །
23-52
ལུས་ནི་མཆོག་ཏུ་ཚོར་བ་དང་། །གཅིག་ཏུ་རེག་པའི་མཚན་ཉིད་འཛིན། །ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་གཞུ་རྒྱལ་བསྐྱེད་ལ། དེས་རྩ་བའི་རླུང་ལྔ། ཡན་ལག་གི་བཞི་སྟེ་དགུ་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་བྱེད་དུ་གྱུར་
པའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ལ། ཁམས་དེའང་ཕྲ་ཞིང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ། །དེས་ལུས་ཀྱི་ནང་གི་རྩ་དང་། རྒྱུ་མ་དང་། རྒྱུས་པའི་སྦུབས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དང་། ཕྱི་རོལ་
གྱི་སྒོ་དགུ་པོ་དང་། རེག་བྱ་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ལུས་དབང་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་འགྲེལ་པ་དང་བསྟུན་ནས་བཤད་ལ། འགྱུར་ཇི་བཞིན་པས་ནི་སྲོག་ཐུར་སེལ་གྱེན་རྒྱུ་མཉམ་གནས་ཁྱབ་
བྱེད་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བར་གསུངས་སོ། །རླུང་བཅུ་པོ་དེ་དག་བྱ་བའི་དབྱེ་བས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དང་། སྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། དབྱིབས་ཀྱི་རླུང་གསུམ་དུ་བཞག་གོ །
དེའང་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་ལས། ས་བོན་པདྨར་གནས་པ་དག་ནི་འཛིན་མས་འཛིན་ཏེ་དེ་ལས་ཆུ་ཡིས་སྡུད་དོ་ཕྱི་ནས་ནི། །མེ་ཡིས་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་རོ་དང་རོ་ནི་ཟ་བར་བྱེད་དེ་འདི་
ཡི་འཕེལ་བ་རླུང་གིས་སོ། །ནམ་མཁའ་དག་ཀྱང་འཕེལ་བའི་གོ་སྐབས་སྦྱིན་བྱེད་མི་ཡི་བདག་པོ་དུས་ལས་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་རིགས་པས། ཁྱབ་བྱེད་ལྷ་སྦྱིན་ཆུ་སྟེ་རྡུལ་ཕྲན་སྡུད་པར་བྱེད་པ། 
23-53
ཀླུ་དང་ནོར་རྒྱལ་ས་ཁམས་བསྡུས་པ་དེ་དག་སྲ་བར་བྱེད་པས་འཛིན་པའི་རླུང་དུ་བཞག་གོ །གྱེན་རྒྱུ་རྩང་པ་མེ་ཁམས་བསྡུས་པ་བསྲུབས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྨིན་པར་བྱེད་པ་སྲུབ་པའི་རླུང་། མཉམ་
གནས་རུས་སྦལ་རླུང་གི་ཁམས་སྨིན་པ་དེ་དག་གནས་གཞན་དང་གཞན་དུ་བསྒྱུར་བས་དབྱིངས་ཀྱི་རླུང་། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་སྐབས་སྦྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲོགས་
སོ། །དེ་དག་ཀྱང་གཙོ་བོར་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། ཕལ་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་རོ། །གཡོན་གྱི་ཡན་ལག་ཏུ་ནི་དཀར་པོ་འབར་བ་འགྲོ་བའི་བདུད་རྩིའི་ཆ་དང་
གཡས་སུ་དམར་པོའི་མདོག །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཟུང་བདུན་གྱི་རྣམ་པར་གཞག་པར། འོད་གསལ་དེ་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་པའི་ཁམས་ཀྱི་ནུས་པ་ལས་རིགས་དྲུག་གི་འོད་དམ་སྣང་བ་དྲུག་ཏུ་
འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ལྗང་གུ། སྔོན་པོ། ནག་པོ། དམར་པོ། དཀར་པོ། སེར་པོ། ཡེ་ཤེས། ནམ་མཁའ། རླུང་། མེ། ཆུ། སའི་ཁམས་ཀྱི་སྣང་བའོ། །དེ་ལས་འོད་ཟེར་ལྗང་གུ་དང་། སྔོན་པོ་དང་། ནག་པོ་
རྣམས་ཀྱི་མཐུ་ལས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ལྗང་ཁུ་ལས་ཐུར་སེལ། དེའང་བཤང་གཅི་ཁུ་བ་འདྲེན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །སྔོན་པོ་སྟོང་པ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལས་སྲོག་སྟེ་གཡོན་གཡས་དབུ་མའི་རྩར་འབབ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །
23-54
ནག་པོ་སྟེང་གི་རླུང་གི་ཁམས་ལས་མཉམ་གནས། མེའི་ཁམས་ལས་གྱེན་དུ་རྒྱུ། ཆུའི་ཁམས་ལས་ཁྱབ་བྱེད། སའི་ཁམས་ལས་ཀླུ། རླུང་གི་ཁམས་ལས་རུས་སྦལ། མེའི་ཁམས་ལས་རྩང་པ། ཆུའི་ཁམས་ལས་ལྷ་
སྦྱིན་ཏེ། ནོར་ལས་རྒྱལ་མ་གཏོགས་པའི་རླུང་དགུ་སྐྱེད་ལ། དེ་དག་གིས་རགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་རྩ་སྐྱེད་པར་བཤད་པ་དང་། འོད་ཟེར་དམར་པོའི་མཐུས། གཅི་བ་དང་ཁུ་བའི་བུ་ག་དང་།
མིག་སྣ་བུག་རྣ་བ་གཡས་པ་རྣམས་དང་། ལྟེ་བ་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་གཏུམ་མོའི་མེ་སྐྱེད་དོ། །འོད་ཟེར་དཀར་པོས། བཤང་ལམ་ཁ་མིག་སྣ་བུག་རྣ་བ་གཡོན་པ་རྣམས་དང་། གཅི་བ་རྡུལ་སྟུག་འོ་
མའམ་བད་ཀན་གྱི་ཁམས། ཀླད་པ་ཞག་ཁུ་བ་རྣམས་སྐྱེད་དོ། །སེར་པོས། སོ་བཤད་པ་སྒལ་ཚིགས་ལ་སོགས་པའི་རུས་པ་རྣམས་དང་། སྤུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྐྱེད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
之后第十次迁移，提婆达多风扩展弓胜风。具有摄集一切风之特征，九者中央遍满界，微细无障碍特性，脉肠筋腱之空间，九门使其增长。
23-52
身体持最高感受，一体触摸之特征。提婆达多产生弓胜，它使五根本风、四支分风共九者都遍满的虚空界得以生起，此界具微细无障碍特性，它使身体内部的脉、肠和筋腱空间等以及外部九门和持触之特性的身根得以增长。
此处是根据注释解释的，若按照直译，则说明命气、下行风、上行风、平住风、遍行风依次前者生后者。这十种风按作用区分为执持风、搅动风和形状风三种。
如《具德续》中说："种子住莲由持地所持，由此水所聚，之后由火使成熟，味与味使食用，增长靠风。虚空也提供增长机会，人主，时间如是形成。"按此理，遍行风、提婆达多水即聚集微尘，
23-53
龙和福胜聚集地界使之坚实，故安立为执持风。上行风、**风聚集火界，以搅动方式使成熟，为搅动风。平住风、龟风聚集风界，使成熟的它们转变至不同部位，为形状风。命气和下行风本性是提供一切机会，故为一切之助伴。
这些是主要说法，以次要方式，一切也应用于一切。"左肢白色燃烧之甘露分，右侧红色"等七对安立，与光明同聚一体的界之力量成为六道之光或六种显现：绿色、蓝色、黑色、红色、白色、黄色，智慧、虚空、风、火、水、地界之显现。
从绿色、蓝色、黑色光之力量，智慧界绿色生下行风，它引导粪尿精液三种。蓝色空性虚空界生命气，为左右中脉流注三种。
23-54
黑色上方风界生平住风，火界生上行风，水界生遍行风，地界生龙风，风界生龟风，火界生**风，水界生提婆达多风，除财胜外生九风，经说这些产生作为粗体所依的脉。
红色光力量产生小便与精液之孔、右侧眼鼻耳诸孔以及脐与眉间猛烈之火。白色光产生大便道、口、眼、鼻孔、左耳，以及尿液、浓液、奶或痰液之界、脑髓、脂肪和精液。黄色产生牙齿、脊椎等骨骼以及毛发等。
【译文结束】


 །ནོར་ལས་རྒྱལ་ནི་སའི་ཁམས་
ལས་སམ་འོད་ཟེར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཅི་རིགས་པར་སྐྱེད་དེ། །དེའང་ཕོ་ཡིན་ན་མའི་དཀུ་གཡས་ལ་བརྟེན་ཅིང་རྒྱབ་ཏུ་ཕྱོགས་ནས་གཙོ་བོར་གནས་སོ། །མོ་ཡིན་ན་གཡོན་དུ་བརྟེན་ཅིང་མདུན་དུ་ཕྱོགས་
ནས་གནས་སོ། །དེའང་ལུས་ཟུངས་བདུན་ཡོད་པའི་དབང་གིས་ཞག་བདུན་བདུན་ན་འགྱུར་བ་དགའ་བོ་མངལ་འཇུག་ལས་བཤད་དོ། །དེ་ནས་ལས་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྒྱུར་ནས་མའི་ཆོས་འབྱུང་གི་སྒོ་ལ་ཕྱོགས་ཏེ་གནས་ལ། 
23-55
སྡོམ་འབྱུང་ལས། རླུང་ནི་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་ན། ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སྒོ་ལ་ནི། །ངེས་པར་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་འགྱུར། །གཡས་པའི་དཀུ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །ཙོག་པུར་རྒྱབ་ཏུ་ཕྱོགས་ཏེ་གནས། །ལྟོ་བ་
གཡོན་པ་དག་ལ་བརྟེན། །ཤེས་རབ་ལྟོ་བ་མངོན་ཕྱོགས་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ལུས་རྫོགས་པ་དེ་ཉིད་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་རྫོགས་པའི་གཞིར་ཡང་གྱུར་པས་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་དང་མཐུན་པ་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པས་མངོན་བྱང་ལྔ་པ་སྟེ། བརྟག་གཉིས་ལས། ཟླ་བ་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །བདུན་གྱི་བདུན་པ་མཉམ་ཉིད་ལྡན། །རང་ལྷའི་ས་བོན་ཕྱག་མཚན་གྱིས། །སོ་སོར་རྟོགས་
པར་བརྗོད་པར་བྱ། །ཐམས་ཅད་གཅིག་གྱུར་ནན་ཏན་ཉིད། །རྫོགས་པ་ཆོས་དབྱིངས་དག་པ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ནས་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དགེ་སློང་ངམ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་མཚུངས་པ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་མཚུངས་ཤེ་
ན། བརྟག་གཉིས་ལས། ལྟོ་བ་གནས་སུ་བརྗོད་པར་བྱ། །སྐྱེ་གནས་འདོད་ཆགས་བྲལ་བར་འགྱུར། །མངལ་གྱི་ཕྲུ་མ་ཆོས་གོས་ཉིད། །དེ་བཞིན་མ་ནི་མཁན་པོ་ཉིད། །མགོ་བོར་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་ཕྱག །འགྲོ་
བའི་བྱ་བ་ཁྲིམས་ཀྱི་གནས། །སྔགས་ཀྱི་བཟླས་པ་ཨ་དང་ཧཾ། །སྐྱེ་གནས་འཁོར་ལོའི་རྣམ་པ་ཨ། །བདེ་ཆེན་གྱིའང་རྣམ་པ་ཧཾ། །གཅེར་བུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས། །འདི་དག་རྐྱེན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས། །
23-56
སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཟླ་བ་བཅུ་ཡང་ས་རྣམས་ཉིད། །སེམས་ཅན་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་གོ །ཞེས་དང་། རྡོར་ཕྲེང་དུ། འཕོ་བ་བཅུ་ནི་ས་བཅུ་སྟེ། རིགས་པ་ཡིས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས། །
མ་ནི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །བྷ་ག་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་བརྗོད། །བྱིས་པ་ཡང་དག་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ཅིང་ཐམས་ཅད་གཟིགས། །མགོ་བོའི་སྐྲ་ནི་བྲེགས་པ་དང་། །ཕྲུ་མའི་ཆོས་གོས་དམར་
པོ་བགོས། །དཔལ་དང་ལྡན་པ་ཐལ་མོ་སྦྱར། །སྤྱི་བོ་ས་ལ་གཏུགས་པ་ཕྱག །མཚན་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། །དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་བརྒྱན། །ཞེས་སོ། །མ་ལས་མ་བཙས་ཚུན་སྲོག་གི་རླུང་
སྣའི་སྒོར་མི་རྒྱུ་ཞིང་དབྱུག་པ་ལྟ་བུར་གནས་ནས། ནམ་བཙས་མ་ཐག་སྣའི་སྒོ་ལས་ཐོག་མ་མཉམ་རྒྱུ་ང་དྲུག་རྐང་བཅས་འབབ་ལ། དེ་ནས་གཡས་གཡོན་གང་ཡང་རུང་བར་རྒྱུའོ། །དེའི་རྐྱེན་གྱིས་
ཐིག་ལེ་རགས་པའི་ཚོགས་གཞིག་ནས་ཟླ་བ་བདུད་རྩི་སྟེང་དུ་བགྲོད་དེ་སྤྱི་བོའི་རྩ་མདུད་ཧཾ་ཡིག་མགོ་བོ་འཐུར་དུ་བརྟེན་ནས་གནས་སོ། །ཉི་མ་རྡུལ་འོག་ཏུ་བགྲོད་ནས་གསང་གནས་ཀྱི་དབུས་
སུ་ཨ་ཤད་མེའི་རི་མོར་ཆགས་སོ། །མགྲིན་པར་ཨོཾ་ཡིག་གི་རྣམ་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྒྲ་གཅན་གྱི་ཁམས་འགྱུར་མེད་བདེ་བ་ལ་བགྲོད་པས་སྙིང་གའི་མི་ཤིགས་པའི་ཧཱུཾ་ཡིག་ཏུ་གྱུར་པས་མགོ་བོ་ཐུར་དུ་བསྟན་ཏེ་འདུག་ལ་གཙུག་ཏོར་དུའང་ངོ་། །
23-57
དུས་ཀྱི་མེ་ནི་ལྟེ་བའི་ལྟེ་བར་ཨཾ་ཡིག་གྱེན་དུ་མགོ་བལྟ་བར་བྱས་ནས་གནས་ཏེ། །འབུམ་ལྔར། སྒྲ་གཅན་ལྟེང་དུ་ཉི་མ་གནས། །ཉི་མའི་སྟེང་དུ་ཟླ་བའོ། །ཟླ་བའི་སྟེང་དུ་སྒྲ་གཅན་
ཏེ། །དེ་ཡིས་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་འཇུག །དེ་ཡིས་འཇུག་བྱེད་དུས་ཀྱི་མེ། །ལྟེ་བ་གསང་བར་རྣམ་གཉིས་གནས། །དེ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་ཉི་མར་བརྗོད། །གང་དུ་གཏུམ་མོ་གནས་པའོ། །བདུད་རྩི་ཡང་དག་གནས་
གང་དུ། །ཧཾ་ཡིག་གནས་པ་དེ་རུའོ། །གཙུག་ཏོར་པདྨ་ཆར་གནས་པ། །རྡོ་རྗེ་ཟླ་བ་དྲི་མེད་འོད། །ཅེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
财胜从地界或从一切光线适宜而生，若为男则依靠母右胁并向后朝向而主要居住。若为女则依靠左侧并向前朝向而居住。因身体有七种精华之力，每七日产生变化，如喜悦入胎经中所说。然后由业风转变，朝向母法源之门而住，
23-55
《三昧总源》中说："当风遍转变时，朝向法源门，必定面向前方。依靠右胁，蹲踞向后而住。依靠左腹，智慧腹朝向前。"
如此身体圆满，也成为无漏法圆满之基础，与异熟果相顺应的法界智慧，是第五现前菩提。《二观察》中说："月为镜像智慧，第七个七日具平等性，自尊种子与标帜，称为妙观察。一切成一勤勉性，圆满法界清净。"
之后出生如比丘或化身，如何相似？《二观察》中说："腹为住处，生处离欲，胎膜即法衣，同样母即亲教师，头顶合掌即礼，行走之行为即戒律处，咒语念诵即阿与吽，生处轮之形态阿，大乐之形态吽，裸体头发胡须剃除，因这些缘由，众生
23-56
必定成佛无疑。十个月即诸地，众生为十地自在者。"
《金刚鬘》中："十次迁移即十地，以理而知。母为般若波罗蜜，秘处称大手印，婴儿即圆满正等觉，一切智见一切。头发剃除，胎膜法衣红色穿，具吉祥合掌，头顶触地礼拜，具三十二相，以八十种好相庄严。"
从母未生出前，命气不通过鼻孔，如同杖状而住，一旦出生立即从鼻孔首先流注平行风五十六加脚，然后在左右任一侧运行。由此缘故，粗大明点聚集分解，月亮甘露上行至顶轮脉结，吽字头朝下依靠而住。太阳红点下行至秘处中央，阿字加竖线成为火纹而住。喉部为嗡字形状，识拉胡界不变乐中行进，成为心间不坏吽字，头朝下而住，顶髻处也是。
23-57
时火在脐中心为昂字，头朝上而住。《五十万颂》中说："罗睺上有太阳住，太阳上有月亮，月亮上有罗睺，它使种种极进入。它的进入者时火，脐和秘处二处住，彼即称为金刚日，即猛烈火所住。甘露真实住何处，吽字住处即彼处。顶髻莲花处所住，金刚月亮无垢光。"
【译文结束】


 །མངལ་དག་པར་རྣམ་ཤེས་བདེ་བས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་
བྱང་ཆུབ་པ། །ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་གདན་ཉི་ཟླ། །རྣམ་ཤེས་ཨ་ཡིག་གསུང་ཡིག་འབྲུ། །ཕོར་སྐྱེ་ན་རྡོ་རྗེ་དང་མོར་སྐྱེ་ན་དྲིལ་བུ་དང་དབྱིབས་འདྲ་བར་ཆགས་པ་ཐུགས་ཕྱག་མཚན། ལུས་གྲུབ་པ་
སྐུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་པ་ལྔའོ། ། ཡང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་བཞིར་ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པས་དབང་མདོར་བསྟན་གྱི་འགྲེལ་ཆེན་དུ་གསུངས་པ་ལྟར་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། །ཀུན་གཞི་རྣམས་པར་ཤེས་
པ་མའི་གསང་གནས་སུ་ཞུགས་ཤིང་ཕ་མའི་ཐིག་ལེ་དང་རོ་མཉམ་པར་གྱུར་པས་སྐད་ཅིག་གཅིག་བདེ་བ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ལུས་ཀྱང་ཉ་རོ་ཧི་ཏ་ལྟར་དམར་པོར་རྣམ་པ་གཅིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ། །
23-58
གང་གི་ཚེ་མངལ་ན་གནས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཤེས་པ་ལྔ་ཡང་དག་པར་རིག་ཅིང་། རུས་སྦལ་ལྟར་འབུར་པོ་ལྔ་འཐོན་པས་རྣམ་པ་ལྔས་མངོན་
པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ། དེ་ནས་ཤེས་པ་ལྔ་རང་རང་གི་གཟུང་བའི་ཁམས་ལྔའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་ལུས་སོར་མོ་ཉི་ཤུ་རྫོགས་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་
བྱང་ཆུབ་པ། དེ་ནས་མངལ་ནས་འཐོན་ཏེ། རྒྱུ་མའི་དྲ་བ་ལྟར་མཐའ་ཡས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལུས་
དེ་རང་སོར་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག་ཆུ་ཞེང་དུ་ལྡན་པ་ནི་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། རིང་བའམ་ཐུང་བ་ན་ཚད་དང་མི་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚད་དེ་དང་མཐུན་པར་ཕྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་མི་མཇེད་ཀྱང་ཆུ་ཞེང་དཔག་ཚད་འབུམ་ཕྲག་བཞི་པར་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་གསུངས་ལ། ཇི་ལྟར་ལུས་རིང་ཐུང་དབྱིབས་མི་འདྲ་བ་དུ་མར་གྲུབ་པ་བཞིན་སྣོད་གྱི་འཇིག་རྟེན་ཚད་དབྱིབས་མི་འདྲ་
བ་སྣ་ཚོགས་བསྐྱེད་ལ། དེ་གཉིས་ཀྱང་ལས་ཀྱི་རླུང་མི་འདྲ་བ་དེའང་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་མི་འདྲ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ།། །།
༈ ཁྱབ་འཇུག་གི་འཇུག་པ་བཅུ་དང་སྦྱར་བ་དང་། རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ།
གསུམ་པ་ཁྱབ་འཇུག་གི་འཇུག་པ་བཅུ་དང་སྦྱར་བ་ནི། 
23-59
མངལ་ཆགས་པ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་བར་རོ་ཧི་ཏའི་ཉའི་རྣམ་པར་གནས་པ་ཉའི་གནས་སྐབས། དེའི་རྗེས་ཀྱི་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་འབུར་པོ་ལྡ་དོད་པ་རུས་སྦལ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རུས་སྦལ་
གྱི་གནས་སྐབས། དེ་ནས་བཙའ་བའི་ཉིན་ཞག་གི་བར་དུ་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་ཞིང་མའི་དྭངས་མ་ཟོས་ནས་ནང་དུ་བཤང་གཅི་འབྱུང་བས་ཕག་པ་ལྟར་མི་གཙང་བས་ཕག་པའི་གནས་སྐབས། བཙའ་
བའི་ཉིན་ཞག་ལ་མིའི་རྣམ་པས་གཞན་གྱི་ལྟོ་བ་འདྲལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མིའི་སེང་གེའི་གནས་སྐབས། བཙས་ནས་སོ་སྐྱེ་བའི་བར་ནི་གྱོལ་བས་མིའི་ཐུང་གི་གནས་སྐབས། སོ་སྐྱེས་ནས་མ་ལྷུང་
པའི་བར་ནི་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་མཚོན་རྣོན་པོ་ཐོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དགྲ་སྟ་རྭ་མའི་གནས་སྐབས། སོ་ལྷུང་ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་བར་བུད་མེད་དང་འགྲོགས་པ་མེད་པས་རྒྱས་པ་རཱ་མའི་གནས་
སྐབས། དེ་ནས་སྐྲ་དཀར་སྐྱེ་བའི་བར་གཡོ་སྒྱུ་དང་ལྡན་པས་ཞེ་གནག་པའི་ཕྱིར་ནག་པོའི་གནས་སྐབས། སྐྲ་དཀར་སྐྱེས་ནས་འཆི་བའི་ཉིན་ཞག་ལ་ཐུག་པ་རང་རིགས་ཀྱི་བུ་དང་ཚ་བོ་ལ་
སོགས་པར་བྱ་བ་དང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་འདོམས་པར་བྱེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་སྐབས། འཆི་བའི་ཉིན་ཞག་ལ་ཁམས་རྣམས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་འགྱུར་པས་རིགས་ལྡན་གྱི་གནས་སྐབས་ཏེ། དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་དུ། 
23-60
ཉ་དང་རུས་སྦལ་ཕག་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་ཡི་སེང་གེ་མིའི་ཐུང་རཱ་མ་རཱ་མ་དག་དང་ནི། ནག་པོ་སངས་རྒྱས་མི་དབང་རྣམ་བཅུར་འགྱུར་ཏེ་འདི་དག་རྣམས་ཀྱང་གནས་སྐབས་རྣམ་པ་བཅུ་
ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
由识以乐加持的清净胎，从法性空性中觉悟；白红明点日月垫，识为阿字语为字种，若生为男如金刚若生为女如铃铛形状相似而成就，意标志；身体成就，身圆满觉悟，共五种。又，如同那若巴尊者在《灌顶略教大疏》中所说的四种现前觉悟，应当解释如下：阿赖耶识进入母亲秘处，与父母明点同味时，刹那间正确了知乐，身也如热提鱼般呈现红色单一形态，此为刹那现前菩提。
23-58
当住于胎中时，由此具有色等习气本性的五种知正确了知，如同龟壳五个隆起显现，以五种相现前圆满菩提；然后五种知各自以所取五界习气之分别，身体二十指圆满时，以二十种相现前圆满菩提；此后出胎，正确了知如肠网无边之事物，是幻化网现前圆满菩提。
如是身体具有九十六自指宽度，是具足尺寸，过长或过短则称为不具足尺寸。与此尺寸相符，外器世界娑婆也在《时轮》中说为长宽四十万由旬。正如身体长短形状形成多种不同，器世界的尺寸形状也产生各种不同，这两者也是由不同业风，由业习气熏习的不同心的显现所产生。
毗湿奴十化身的对应与十二缘起支的教示。
第三，毗湿奴十化身的对应：
23-59
从胎形成到两个月为止，住于热提鱼形态为鱼的阶段；之后两个月，隆起形成如同乌龟，故为龟的阶段；然后直到出生之日，生起十二处，食用母亲精华，体内排泄粪尿，如猪一般不净，为猪的阶段；出生之日，以人的形态剖开他人腹部，故为人狮阶段；出生后至长牙之间，因行走而为矮人阶段；长牙至掉牙期间，持锐利武器砍杀敌人，为剑罗摩阶段；从掉牙到十六岁为止，不与女人交往，为长成的罗摩阶段；从那时到长白发，具有欺诈心地黑暗，故为黑色阶段；从长白发到死亡之日，教授自种族子孙等应做与不应做之法，故为佛陀阶段；死亡当日，诸界合一，为持种者阶段。《具吉祥续》中说：
23-60
"鱼与龟变成猪，人狮矮人罗摩与罗摩，黑人佛陀人王成十种，这些皆为十种阶段。"
【译文结束】


། །། བཞི་པ་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟེན་པ་ནི། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་མ་རིག་པ་ནི། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའམ་
རིག་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སུ་གནས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་འགྱུར་བའི་སྐད་ཅིག་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་འདོད་ཆགས་ལ་རབ་ཏུ་
འཇུག་སྟེ་འདོད་ཆགས་ཀྱང་འགྱུར་བའོ། །འགྱུར་བ་ལས་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་སྟེ་ཞེ་སྡང་ངོ་། །ཞེ་སྡང་གི་བདག་ཉིད་ནི་བརྒྱལ་བ་སྟེ་གཏི་མུག་གོ །ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ནི་མ་
རིག་པ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པའོ། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་དགེ་མི་དགེ་ནི་འདུ་བྱེད་ལས་སོ། །དེས་མངལ་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འབུམ་ལྔར། སྡུག་པ་དང་
ནི་མི་སྡུག་པར། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་རྣམ་རྟོག་པ། །དེ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འབྱུང་། །དེ་ལས་ཀྱང་ནི་ལས་སྐྱེད་དོ། །ལས་ལས་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་ལ། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། 
23-61
དང་པོ་བརྒྱད་པ་དགུ་ཉོན་མོངས། །གཉིས་པ་བཅུ་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། །ལྷག་མ་བདུན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཡིན། །ཞེས་ཡན་ལག་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་ཏེ། དེ་ལྟར་གསུམ་ནི་དང་པོ་ཆུང་
ངུའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའོ། །དེ་ནས་རྣམ་ཤེས་ལས་ཁམས་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་གྲུབ་པ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་སོ། །དེ་ལས་དབང་པོ་དྲུག་གྲུབ་
པ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ །དྲུག་པོ་ཡུལ་དང་ཕྲད་པ་ནི་རེག་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་དང་། སྡུག་བསྔལ་གསུམ་འབྲིང་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་སྟེ་སྐུ་རྡོ་རྗེའོ། །དེ་
ནས་རེག་པ་ལས་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོངས་བ་ནི་ཚོར་བའོ། །དེ་ནས་ཚོར་བ་བདེ་སྡུག་ལས་ཕྲད་པ་དང་འབྲལ་བར་སྲེད་པ་ནི་སྲེད་པའོ། །དེ་ལས་ཆགས་ཡུལ་ཐོབ་པར་འདོད་ཅིང་དོན་དུ་གཉེར་
བ་ནི་ལེན་པ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ཆེན་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གསུང་རྡོ་རྗེའོ། །དེ་ནས་ཡང་སྲེད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ནི་སྲིད་པའོ། །དེ་
ལས་མིང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གསར་དུ་འབྱུང་བ་ནི་སྐྱེ་བའོ། །ཕུང་པོའི་རྒྱུན་འགྱུར་ཞིང་འཇིག་པ་རྒ་ཤི་སྟེ། །ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཐུགས་རྡོ་རྗེའོ། །
23-62
འབུམ་ལྔར། འཆི་ན་མ་རིག་ལ་འཇུག་ཅིང་། །དེ་ལས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སྐྱེའོ། །དེ་ཉིད་དང་པོའི་མགོན་པོར་བཤད། །ཞལ་གསུམ་རྣམ་པ་ཕྱག་དྲུག་པ། མི་བསྐྱོད་དང་པོ་འཇུག་པ་དང་། །དེ་ལས་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་འབྱུང་། །དེ་ལས་མིང་དང་གཟུགས་སུ་འགྱུར། །དེ་ནས་ཁམས་དྲུག་བདག་ཉིད་ཅན། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་འདི་རྣམས་ལས། །གཟུགས་རྡོ་རྗེ་སོགས་ངེས་པར་འབྱུང་། །མིག་སོགས་རྣམས་དང་གཟུགས་སོགས་རྣམས། །ལྷན་ཅིག་
སྦྱོར་བ་རེག་པའོ། །དེ་ལས་ཚོར་བ་སྐྱེ་བ་སྟེ། །དེ་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ཉིད། །སྲིད་པ་ལོངས་སྤྱོད་བདག་ཉིད་སྲེད། །དེ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པ་བརྗོད། །ལག་པ་རྐང་པ་རྐྱོང་བའོ། །དེ་ལས་
སྲིད་པ་སྐྱེ་འགྱུར་ཏེ། །བྱིས་པའི་དབུགས་ནི་ཕྱིར་འབྱུང་བའོ། །དེ་ལས་སྐྱེ་འདི་འདུ་ཤེས་དང་། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་བརྗོད་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ནི་འཁོར་བར་འཇུག་པའི་ཚུལ་ཡིན་ལ། འཁོར་བ་ལས་
ལྡོག་པའི་ཚུལ་ནི། །དེ་ཉིད་དུ། འགྱུར་བའི་མ་རིག་འགོག་པ་ཡིས། །འདུ་བྱེད་ངེས་པར་འགོག་པའོ། །འདུ་བྱེད་ངེས་པར་འགོག་པ་ཡིས། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགོག་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགོག་པ་ཡིས། །
མིང་དང་གཟུགས་ནི་འགོག་པར་བྱེད། །མིང་དང་གཟུགས་ནི་འགོག་པ་ཡིས། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་རྣམས་འགོག་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
第四，十二缘起支的教示：非如理作意而生无明，是最极不变的大贪欲或住于明的对立面，成为众生生死之因的变化刹那。从无始贪欲习气中趣入贪欲，贪欲也会变化。从变化中离开贪着即是瞋恨。瞋恨的本性是昏迷即愚痴。贪瞋痴三者的本性是无明，即烦恼。由此引发的善不善是行业。由此在胎中结生相续是识，即苦。《五十万颂》中说："对悦意与不悦意，众生产生分别，由此生起诸烦恼，由此又生业，由业生苦。"圣龙树说：
23-61
"第一第八第九是烦恼，第二第十是业，其余七个是苦。"其余支也由这三者所摄。如是三者是初始小阶段的身语意三者，即智慧金刚。然后从识形成六界本性的五蕴是名色。由此形成六根即六处。六者与境接触即触，如是烦恼、业、苦三者是中等阶段的身语意三者，即身金刚。然后由触经验境界即受。由乐苦之受欲求合离即爱。由此欲得所爱境而追求即取，烦恼、业、苦三者是大阶段的身语意三者，即语金刚。然后又趋向爱即有。由此新生名色蕴即生。蕴续变坏即老死，从烦恼到苦的极大阶段的身语意三者，意金刚。
23-62
《五十万颂》中："临死进入无明，由此生诸行，彼即说为初主，三面形象六臂，不动初入，由此生识，由此成名色，然后六界本性，由此六处，必定生起色金刚等。眼等诸根与色等诸境，合在一起为触。由此生受，彼即宝生，有的享受本性爱，彼称为取，伸展手足。由此生有，婴儿呼气。由此生起此想，婴儿们常说。"此是入轮回的方式，而从轮回返回的方式，同一经中说："遮止变化无明，必定遮止行。必定遮止行，遮止识。遮止识，遮止名色。遮止名色，遮止六处。
【译文结束】


 །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་རྣམས་འགོག་པ་ཡིས། །རེག་པ་ཡང་ནི་འགོག་པར་བྱེད། །རེག་པ་འགོག་པ་ཡིས་ཀྱང་ནི། །
23-63
ཚོར་བ་ངེས་པར་འགོག་པར་བྱེད། །ཚོར་བ་ངེས་པར་འགོག་པ་ཡིས། །སྲེད་པ་ཡང་ནི་འགོག་པར་བྱེད། །སྲེད་པ་ངེས་པར་འགོག་པ་ཡིས། །ཉེ་བར་ལེན་པ་འགོག་པའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་འགོག་པ་
ཡིས། །སྲིད་པ་ཡང་ནི་འགོག་པའོ། །སྲིད་པ་ཡང་ནི་འགོག་པ་ཡིས། །སྐྱེ་བ་ངེས་པར་འགོག་པའོ། །སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ཡིས་ཀྱང་ནི། །རྒ་ཤི་ངེས་པར་འགོག་པའོ། །ཕུང་པོའི་ཁམས་རྣམས་ངེས་འགོག་པས། །
དེ་ཉིད་ཉེ་བར་ཞི་བར་བཤད། །ཅེས་སོ། །ལས་ཉོན་གྱིས་ཁ་བདག་བྱས་པའི་དབང་ལས་མ་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་དང་། ས་ཐོབ་པ་ཡན་ཆད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་དག་པའི་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འཆར་ཞིང་། མངོན་པར་རྫོགས་པ་སངས་རྒྱས་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འབའ་ཞིག་ལས་གཞན་དུ་མི་སྣང་ངོ་།། །།
༈ གནས་པ་དང་། འཇིག་པའི་ཚུལ།
གཉིས་པ་གནས་པའི་ཚུལ་ནི། ཚེ་ཇི་སྲིད་དུ་གནས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་
ལས་ཀྱི་མཐུ་ལས་ཡིན་མོད། ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲོག་ཆེན་པོ་སྟེ། སྒྲོན་གསལ་ལས། སྲོག་ནི་འཚོ་བའོ་ཞེས་པས་སོ། །སྲོག་ཆེན་པོ་དེའང་རླུང་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་ཚུལ་དང་མཐུན་པར་རྒྱུ་བ་
སྟེ། ལུས་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞིང་། །རླུང་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་བ་ཡང་། །ལུས་ཀྱི་བད་ཀན་དང་། མཁྲིས་པ་དང་། རླུང་སྟེ་གསུམ་པོ་མཉམ་པ་ལས་ཡིན་པས། ཆ་མཉམ་པའི་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ་ནི་ལུས་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །
23-64
གཞན་ཡང་ཕུང་པོ་ནི་ཁམས་རྣམས་ལ་བརྟེན་པས་ཁམས་རྒྱས་པ་ན་ཕུང་པོ་དར་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་རྩ་དང་རྩ་དར་བས་རླུང་བཅུ་དང་། རླུང་རྣམས་ཀྱིས་ཐིག་ལེ་དང་། ཐིག་ལེས་གནས་སྐབས་
བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སེམས་བརྟས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ་འདིས་ལུས་གནས་པར་བྱེད་དེ། ཕུང་པོའི་རྟེན་ནི་འབྱུང་བ་རྣམས་སུ་འགྱུར་ཏེ་ལུས་མཆོག་དག་ལ་འབྱུང་བའི་ཚོགས་ཀྱི་
རྩ་རྣམས་སོ། །རྩ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྲོག་རླུང་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་འགྱུར་ཏེ་སྲོག་གི་རླུང་རྣམ་དག་གི་སེམས་ཡིན་ནོ། །སེམས་དེ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཡོན་ཏན་དབང་གིས་རང་བཞིན་ཅན་དང་
རང་བཞིན་མེད་པས་སོ། །ཞེས་སོ། །ཚེ་མཐའི་མདོ་ལས་འཚོ་བའི་གནས་སྐབས་བཅུར་བཤད་དེ། བྱིས་པ། གཞོན་ནུ། ལང་ཚོ། སྤྲོ་བ་དང་ལྡན་ཞིང་ཉམས་སྟོབས་དང་ལྡན་པ། སྤོབས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་ཤེས་
རབ་དང་ལྡན་པ། དཔྱོད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དེ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ། ཆོས་ལུགས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ། རྒན་རབས་སུ་བཀུར་བ། རྒས་འཁོགས་པ། ཚེའི་མཐར་ཐུག་པ་དང་བཅུར་བཤད་ལ། དགའ་བོ་མངལ་
འཇུག་ནས། བྱིས་པའི་གནས་སྐབས་ཉམ་ཆུང་ཞིང་གན་རྐྱལ་དུ་ཉལ་བར་བྱེད་པ་དང་། གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་བྱིས་པའི་རྩེད་མོ་ལ་དགའ་བ་དང་། ལང་ཚོ་ལ་བབ་པ་སྟེ་འདོད་པའི་བདེ་བ་རྣམས་མྱོང་བར་བྱེད་པ་དང་། 
23-65
མཐུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་སྟེ་དཔའ་ཞིང་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་དང་། །དར་ལ་བབ་པ་སྟེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤོབས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དྲན་པ་དང་ལྡན་ཞིང་སྤྱོད་པ་ལ་
མཁས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དང་། མཐར་གྱིས་རྒས་པ་ལ་ཐུག་པ་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང་། རྒས་པར་གྱུར་པ་བྱ་བ་ལ་མཐུ་ཆུང་བར་གྱུར་པ་དང་། འཁོགས་པ་ཅི་ཡང་མི་
ནུས་པ་དང་། བཅུ་པ་ནི་ལོ་བརྒྱ་པ་སྟེ་འཆི་བ་ལ་ཐུག་པ་ཉིད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
遮止六处，也遮止触。由遮止触，
23-63
必定遮止受。由必定遮止受，也遮止爱。由必定遮止爱，遮止取。由遮止取，也遮止有。由也遮止有，必定遮止生。由遮止生，必定遮止老死。由必定遮止蕴界，彼即说为寂灭。
由业烦恼主宰的力量，不清净世界和得地以上的三摩地境界中显现清净佛国，现前圆满成佛时，唯有法界而无他现。
安住与坏灭的方式
第二，安住的方式：寿命住多久是由往昔业力所致，所谓寿命是大命，《灯明论》中说："命即活命。"大命也是依照十二风迁转的方式而行，使身体安住，风如理运行也是因为身体中痰、胆、风三者平衡，所以平衡的风、胆、痰三者使身体安住。
23-64
此外，蕴依靠界，当界增长时蕴繁荣，由此脉和脉繁荣，则十风和风等使明点和明点使具有四种阶段本性的心增强，因此此依所依关系使身体安住，"蕴之所依成为诸界，殊胜身中是界聚集的诸脉。诸脉成为十种命气，命气是清净心。心成为二者本性，由功德力具有自性和无自性。"
《寿命边际经》中解释十种活命阶段：婴儿，少年，青春，具乐而有力，具信心而有智慧，思考本性具念，通达法理，尊敬长辈，老迈，寿命终极等十种。《喜悦入胎经》中说：婴儿阶段虚弱且仰卧，少年喜欢儿童游戏，到青春期即体验诸欲乐，
23-65
具力即勇猛有力，壮年即有智慧信心，圆满具有记忆且性格善于行为，逐渐至老通达法理，年老做事体力减弱，迈暮什么都不能做，第十为百岁即临近死亡。
【译文结束】


། །། གསུམ་པ་འཇིག་པའི་ཚུལ་ནི། སྐྱེ་བུའི་ནང་གི་ཁམས་མི་མཉམ་པ་ལས་སྣ་བུག་གི་རླུང་ཡོན་པོར་རྒྱུ་བར་
འགྱུར་ཞིང་། དེའང་སྣ་བུག་གཡོན་ལ་ཟླ་བའི་འཆི་ལྟས་འཆར་ལ། སྣ་བུག་གཡས་ལ་ཉི་མའི་འཆི་ལྟས། གཉིས་ཀའང་འཆི་ལྟས་ཀྱི་ཞག་གྲངས་དང་པོ་ནས་བརྩམས་པའི་ལོ་གསུམ་ན་འཆི་བར་འགྱུར་ལ།
འདི་གཉིས་ཀ་ལ་ལུགས་འབྱུང་དང་ལུགས་བཟློག་གི་ཚུལ་གཉིས་གཉིས་ཡོད་ཅིང་། འཕོ་མཚམས་གྱི་མཉམ་རྒྱུ་བསགས་པ་ལོ་གསུམ་དང་ཕྱོགས་གསུམ་དུ་ལོངས་པའི་ཚེ་འཆི་བའི་སྐྱོན་སྐྱེད་པ་དབུ་མ་སྒྲ་གཅན་
གྱི་འཆི་ལྟས་ཞེས་བྱའོ། །དེས་རྩ་སྐེམ་པར་བྱེད་པས་རྩའི་འཆི་ལྟས། ཟླ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་ལ་གོམས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས་འོག་ཏུ་ཁུ་བའི་ལམ་ནས་འཕོ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མ་རྡུལ་སྟེང་དུ་འཕོའོ། །
23-66
སྒྲ་གཅན་མི་ཤེས་པ་མ་རིག་པའི་ཁམས་ལ་ཞུགས་ཏེ་སྲོག་དང་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་འཕོའོ། །དེའང་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ་གྱིས་ལུས་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དུའང་མེ་
ཆུ་རླུང་གསུམ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། དེ་ལྟར་ཡང་འབུམ་ལྔ་ལས། འཕོ་བ་ལ་ནི་དབུ་མའི་དབུགས། ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་རྐང་པར་བཅས། །བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔས་ལྷག་པ་ཡིས། བརྒྱ་
ཕྲག་དྲུག་རྣམས་བཅུ་གཉིས་ལའོ། །དེ་རྣམས་ལོ་བརྒྱའི་དབུགས་རྣམས་ཀྱིས། །ཕྱོགས་གསུམ་དང་ནི་ལོ་གསུམ་པོ། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏིའི་དུས་སུ་འགྱུར། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་འཆི་སྟེར་བྱེད། །རྐྱང་མ་ལ་ནི་ཉིན་མཚན་
ལྔར། །གལ་ཏེ་རླུང་ནི་འབབ་བྱེད་ན། །དེ་ལས་ལོ་གསུམ་ན་འཆི་སྟེ། །ཟླ་བའི་འཆི་ལྟས་ལས་གྱུར་ཏོ། །གང་ཚེ་ཉི་མར་ཉིན་ཞག་ལྔ། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་བབ་ན། དེ་ནས་ལོ་གསུམ་
ན་འཆི་གྱུར། །ཞེས་ལུགས་འབྱུང་གི་དབང་དུ་གསུངས་ལ། །ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པས་འཆི་ལྟས་བརྟག་པའི་ཡིག་ཆུང་དུ། གཡས་པ་ནས་ནི་ཟླ་ཕྱེད་རྒྱུ། །ཉི་མའི་འཆི་ལྟས་བྱ་བ་ཡིན། །གཡོན་པ་ནས་
ནི་ཟླ་ཕྱེད་རྒྱུ། །ཟླ་བའི་འཆི་ལྟས་བྱ་བ་ཡིན། །གཉིས་སྤངས་ཁ་ནས་ཅིག་ཅར་རྒྱུ། །རཱ་ཧུ་ལ་ཡི་འཆི་ལྟས་ཡིན། །ཞེས་ལུགས་བཟློག་མྱུར་བའི་འཆི་ལྟས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་སོ། །ཁམས་ཀྱི་ལ་དགོངས་ནས་འབུམ་ལྔར། 
23-67
འཆི་བ་ལས་ནི་འདི་འཕོ་བའི། །འོག་ཏུ་ཁུ་བ་ཟད་པར་འགྱུར། །མ་ཡི་རྡུལ་ནི་གྱེན་དུ་འགྲོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།། །།
༈ རྩ་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས།
གཉིས་པ་རྩ་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ལ། ཆགས་པའི་ཚུལ། དབྱེ་བ་དང་བསྡུ་བ།
རྩའི་དེ་ཉིད། སྡོམ་པའི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་དང་བཞི་ལས།
༈ ཆགས་པའི་ཚུལ་དང་། དབྱེ་བ་དང་བསྡུ་བ།
དང་པོ་ནི། རྩ་དང་ཞེས་པ་རགས་པར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རླུང་གི་བཞོན་པ་ཅན་རྣམ་ཤེས་ཀུན་ནས་འཛིན་པ་དང་རྣམ་པར་
འཕེལ་བར་བྱེད་པའི་རྟེན་ནམ་རྩ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྩའོ། །ཕྲ་བར་དབུ་མ་མཆོག་གི་དབུགས་དབྱུང་བ་ཉིད་ཐར་པའི་རྩ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེ་མཆོག་རྩ་རྒྱུད་དུ། དབུ་མ་མཆོག་གི་དབུགས་
དབྱུང་བ། །དྲི་ཡི་ཆུ་དང་བཅས་པ་ཡིས། །རྟག་ཏུ་རིགས་ལྡན་མ་མཆོད་བྱ། །ཞེས་དང་། ས་ར་ཧས། འདབ་ལྡན་པདྨའི་སྡོང་པོ་གེ་སར་གྱི་དབུས་ན། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་སྣལ་མ་དྲི་དང་ཁ་
དོག་ལྡན། །བྱེ་བྲག་འོངས་ཤིང་རྨོངས་པ་མྱ་ངན་གྱི། །གདུང་བས་འབྲས་བུ་མེད་པར་མ་བྱེད་ཅིག །གང་དུ་ཚངས་པ་ཁྱབ་འཇུག་མིག་གསུམ་དང་། །འཇིག་རྟེན་མ་ལུས་ཐམས་ཅད་ཞིར་གྱུར་པ། །རིས་མེད་
དེ་ལ་མཆོད་ན་ལས་ཀྱི་ཡང་། །མཐའ་ཡི་ཚོགས་ནི་ཡང་དག་ཟད་པར་འགྱུར། །ཞེས་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཆགས་ན་མངལ་དུ་ཟླ་བ་གཅིག་ནི་ས་བོན་གཉིས་བདུད་རྩི་ལྔའི་རང་བཞིན་ཡིན་གྱི། ཤ་པགས་རུས་པ་སོགས་སུ་བྱེ་བ་མེད་ལ། 
23-68
དེའི་ཚེ་སྲོག་ཐུར་ཡང་གོང་བུར་གནས་པ་ཉིད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
第三，坏灭的方式：由人体内界不平衡，鼻孔风歪斜而行，左鼻孔出现月亮死兆，右鼻孔出现太阳死兆，二者均从死兆第一日起算，三年后死亡。
这二者各有顺行和逆行两种方式，迁移界限处积聚的平行风满三年零三方位时，产生死亡过患，称为中脉罗睺的死兆。它使脉干枯，故为脉的死兆，月亮菩提心迁移的习气力量，由下向精液道迁移。同样，太阳红点向上迁移。
23-66
罗睺进入无知无明界，命及识迁移至其他生处。此外，如同风胆痰三者使身体坏灭，外界也由火水风三者使世界坏灭。如《五十万颂》中说："迁移时中脉气，五十六加足，七十五多余，六百于十二中。彼等百年气，三方位与三年，成为阿瓦杜提时，赐死于诸生命。若风在独脉日夜五天流注，由此三年后死亡，由月死兆而成。当在日脉五日夜，有身者命流注，此后三年死亡。"这是针对顺行方式所说。
那若巴尊者在《死兆观察小书》中说："从右侧半月运行，称为太阳死兆。从左侧半月运行，称为月亮死兆。舍弃二者从口同时运行，是罗睺之死兆。"这是针对逆行快速死兆而说的。《五十万颂》中观照界说：
23-67
"死亡时此迁移，下方精液耗尽，母亲红点上行。"
脉真实情况
第二，脉真实情况分为：形成方式、分类与归纳、脉的真实、种类差别解说四部分。
形成方式与分类归纳
首先，所谓脉，粗大而言是菩提心及乘着风的识遍持和增长的所依或根本，故称为脉。微细而言中脉殊胜气息即是解脱根本，如《胜乐根本续》中说："中脉殊胜气息，具有香水，常应供养具种者。"萨拉哈说："具叶莲茎花蕊中，极细线具香与色，特殊来临迷惑之，忧伤莫使无果实。其中梵天遍入及三眼与，一切世间悉成寂，若供无差别彼，业之边际集亦将全然穷尽。"如何形成？胎中第一个月，二种子五甘露本性，无分别为肉皮骨等，
23-68
此时命气下行风也处于团块状态。
【译文结束】


 །ཟླ་བ་གཅིག་གི་འཇུག་ཐོགས་ནས་སྲོག་གྱེན་དང་ཐུར་སེལ་འོག་ཏུ་སོང་བས་དབུ་མ་སྟེང་དུ་སྒྲ་གཅན་དང་འོག་ཏུ་དུས་ཀྱི་མེའི་རྩར་
བཞག་པ་དེ་གྲུབ་ལ། དེ་ལས་རོ་རྐྱང་། དེ་ནས་སྙིང་གར་སྲོག་ལ་སོགས་པའི་རླུང་བཅུའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་རྩ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་བཅུ་གྲུབ་ཅིང་། དེ་ནས་ལྟེ་བའི་རྩ་འདབ་ལ་སོགས་པ་
རིམ་གྱིས་གྲུབ་སྟེ། ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཞག་རེ་ལ་རྩ་ཉིས་བརྒྱ་པར་ཆགས་པས་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་གྲུབ་བོ། །འདི་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་རྩ་བསྡུས་
པའི་དབང་དུ་མཛད་ལ། །གཞན་དུ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རྩར་གྲུབ་བོ། །འབུམ་ལྔ་ལས། ཉེ་བའི་རྩ་ཕྲན་དུ་མ་ཡིས། །ལུས་ནི་ཡང་དག་བཀང་ནས་གནས། །ཞེས་དང་། མངལ་གྱི་ནང་དུ་ཟླ་
བ་གཅིག་ནི་ཁྲག་དང་ས་བོན་བདུད་རྩིའི་རོར་འགྱུར་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་སྟེ། །ཕྱི་ནས་ས་བོན་མྱུ་གུ་རང་གི་སྙིང་གར་རྣམ་པ་བཅུ་ཡི་རྩ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའོ། །ལྟེ་བ་ལ་ཡང་
བརྒྱད་པ་བརྒྱད་ནི་གཞན་ཏེ། ཞེས་དང་། རྩ་རྣམས་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ནི་ཉིན་མོར་བྱེད་པས་བསྒྱུར་བ་མངལ་གྱི་དབུས་དག་ཏུ་ཡང་འཕེལ་བ་ནི། །བྱས་ནས་ལོ་ནི་རྫོགས་པ་ན་ཡང་སྟོང་སྟེ། ཞེས་པས་རྩ་སྐྱེས་ནས་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་སོང་བའི་ཕྱི་དེ་ཉིན་ནས་ཞག་རེར་རྩ་གཉིས་གཉིས་སྐེམ་པའི་རྩ་འཆད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །
23-69
གཉིས་པ་དབྱེ་བ་དང་བསྡུ་བ་ནི། ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས་གནས་པ་རྩའི་གཞུང་དུ། རྡོ་རྗེའི་ལུས་ལ་རྩ་རྣམས་ནི། །སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། །རྐྱང་མའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་
ཤུ་རྩ་བཞི་ཁུ་བ་འབབ་པ། རོ་མའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ཁྲག་འབབ་པ། དབུ་མའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རླུང་འབབ་པ། དེ་དག་ལས་
སྟོང་ཕྲག་རེ་ལ་གཙོ་བོའི་རྩ་རེ་ཡོད་བས་ལུས་ཀྱི་གནས་སོ་སོར་གནས་པ་ན་ཡུལ་ཉེར་བཞིའི་རྩར་འགྱུར་ལ། ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པོ་དེ་ལ། ཁུ་ཁྲག་རླུང་གསུམ་པོ་ཐིམ་ལོངས་སྤྱོད་བདག་
པོ་གསུམ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས། དེ་རེ་རེ་ལའང་འཁོར་སྟོང་དུ་གཅིག་མ་ཚང་བ་རེ་ཡོད་པས་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
一个月过后，命气与下行风向下行，使中脉上方为罗睺、下方为时火之脉建立，由此生成左右二脉。然后在心间形成十种气风的所依极其微细的十脉，此后逐渐形成脐轮脉瓣等，在十二个月期间每日形成二百脉，最终形成七万二千脉。这是针对瑜伽士必需的脉的归纳而说，其他情况则形成不可思议的脉。《五十万颂》中说："众多近支细脉，遍满身体而住。"又说："胎内一个月，血和种子成甘露味极生，之后种子芽于自心成极细十种脉。脐轮也有八八为他。"又说："诸脉六千由日增，于胎中央亦增长，做完年满后灭亡。"此说明脉生长十二个月后，从那天起每日各有二脉萎缩，脉将断灭。
23-69
第二，分类与归纳：那若巴尊者在《安住脉论》中："金刚身中诸脉，七万二千，随独脉二万四千导**，随右脉二万四千导血，随中脉二万四千导风。其中每一千有一主要脉，当住于身体各处时，成为二十四处之脉，将此二十四脉中，**、血、风三者融入享用主人三三分类，成七十二，每一个也有近千不差一的眷属，故成为七万二千。"
【译文结束】


 །དེ་ནས། བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུར་གང་
བསྟན་པ། །སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལས་བསྡུ་ན། གཙོ་བོའི་རྩ། འཁོར་ལོ་བཞིའི་འདབ་མ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། ཡང་དག་ཤུགས་དང་ཤིན་ཏུ་ཤུགས། །ཤིན་ཏུ་བཟང་དང་བཟང་པོར་འགྲོ། །སྟོབས་ཆེན་
དང་ནི་མི་བཟང་ཆེ། །མཛེས་ཆེན་མདུན་དུ་སྐྱེས་པ་སྟེ། །རྒྱགས་པའི་རྟགས་དང་རྒྱགས་པའི་ཆ། །རྒྱགས་པའི་ཆུ་དང་རྒྱགས་མྱོས་བྱེད། །རྒྱགས་དང་རྒྱགས་པའི་རྒྱུ་མཐུན་དང་། །རྒྱགས་པའི་རླན་དང་རྒྱགས་པ་འཆང་། །
23-70
རྩུབ་དང་མཁའ་དང་འབྱུང་གླང་དང་། །དབུགས་མི་བདེ་དང་གཡའ་མཁའ་འགྲོ། །འདབ་ཆགས་ཡན་ལག་ཁྭ་ཡི་གདོང་། །ཟ་ཕོང་མི་བཟང་སྒྲ་སྒྲོགས་དང་། །དྲི་ལྡན་རྡེག་དང་རྔུལ་བ་དང་། །དབྱངས་དང་དབྱངས་སྐྱེས་དང་
ནི་སྤྲིན། །ཆུ་བོ་མཐོང་དང་རྒྱུན་ལྟར་སྔོ། །ཡུད་ཙམ་གཙོ་བོ་ཡུད་ཙམ་སྐྱེས། །རྒྱབ་ཏུ་ཁ་བལྟས་དབྱུག་པ་དང་། །དབྱུགས་སྙེམས་དང་ནི་རྙིང་པ་དང་། །ཚིགས་ཀྱི་སྟོད་དང་ཚིགས་ཀྱི་ཚིགས། །ཚིགས་ཀྱི་ཚད་
དང་རྟུལ་བ་དང་། །ཚིགས་ཀྱི་གནས་དང་ཚིགས་ཀྱི་གདོང་། །ཚིགས་འོང་ཚིགས་ཀྱི་ལུ་གུ་རྒྱུད། །དུལ་བྱེད་དུལ་འགྲོ་གཟི་བརྗིད་དང་། དྲི་མེད་དུལ་བའི་སྙེམས་པ་དང་། །ཆུན་འཕྱང་ལྟོ་དང་ཆུན་འཕྱང་ཆགས། །ཆུན་
འཕྱང་ཆུན་འཕྱང་ཕྱེད་སྦྲང་བུ། །ཕྲུག་གུ་ཕྲུག་གུ་སྟེར་དྲི་བ། །ལོ་མ་ལོ་མའི་མགྲིན་པ་དང་། །རབ་མཆོག་མ་དང་རབ་གསལ་ཏེ། །དེ་ལྟར་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་བཤད། །ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོར་
གནས། །ཞེས་དང་། རིན་ཆེན་ཆེན་པོ་པདྨ་དང་། །རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོ་སྟོབས་པོ་ཆེ། །མགོ་བོ་ཆེ་དང་སྒྲ་ཆེ་དང་། །ཉེས་དགའ་ཆེན་པོ་ཉོས་པ་ཆེ། །འདི་བརྒྱད་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབུས། །སྙིང་གའི་པདྨར་
ཡང་དག་གནས། །དང་། ལོངས་སྤྱོད་ལོངས་སྤྱོད་གཏེར་ལྡན་དང་། །ཉི་འགྲོ་གསལ་དང་བསྐལ་པ་དང་། །སྒོམ་པ་དང་ནི་ཐལ་བའི་གདོང་། །བཟང་སྟེར་བཟང་དང་བཀྲེས་པ་དང་། །བཅུད་ལེན་རོ་ནི་སྐྱུར་བ་དང་། །རོ་འཇིགས་པ་དང་རོ་དང་ནི། །
23-71
ཁྲུང་ཁྲུང་ལོངས་སྤྱོད་འཁོར་ལོར་གནས། །གྲངས་ནི་བཅུ་དྲུག་ཏུ་ནི་བརྗོད། །དང་། དེའི་སྟེང་རིམ་རིགས་འདོད་པ་ཅན། །འོད་ཅན་མ་དང་སྲོག་གི་ལུས། །ཟླ་འཐུང་ཟླ་གཏེར་མཛོད་དང་ནི། །འདོད་ཆགས་མི་སྨྲ་
ཀུ་ཤ་དང་། །ཤ་བི་སྤོ་དང་དག་པ་དང་། །མི་དང་མི་རོ་ནེ་ཙོ་དང་། །གང་ལ་གཉིས་རོ་ལྡན་པ་དང་། །ཉིས་རིང་ཆང་གཏེར་བདུད་རྩི་དང་། །དུང་ཅན་དང་ནི་དུང་སྣ་དང་། །དུག་གི་
མིག་དང་དུག་གི་སྣ། །རྒྱགས་དབང་རྒྱགས་པ་བརྐམ་པ་དང་། །རྒྱགས་པས་རྒྱལ་དང་ངོ་མཚར་རྒྱགས། །སྙེམས་པ་དང་ནི་ཚོགས་ཀྱི་རྟེན། །སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཞེས་ནི་བརྗོད། །བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོ་ཆེ། །
ཞེས་གསུངས་སོ། །ཕྱག་ཐིག་ཏུ། །མགྱོགས་མ་དང་ནི་ཡང་དག་མགྱོགས། །ཞེས་ནས། འགྱིང་མ་དང་ནི་རི་རྟེན་མ། །ཞེས་པའི་བར་གྱི་མིང་རྣམས་སུ་བཤད་དོ། །དེ་དག་མདུན་དྲང་པོའི་འདབ་མ་ནས་གཡས་
སྐོར་དུ་ཕྱི་བགྲངས་པས་བརྒྱ་ཉི་ཤུའོ། །དེའི་སྟེང་དུ་གསང་གནས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འདབ་མ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས། །གཙུག་ཏོར་གྱི་འདབ་མ་བཞི་སྟེ། །འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བརྒྱ་ང་དྲུག་
སྟེ། དགྱེས་རྡོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། །འཁོར་ལོ་དྲུག་ལ་ལྷ་མོ་རྣམས། །ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་ལྷག་པའི་བརྒྱའོ། །ཞེས་དང་། །ཡང་། སྲིད་གསུམ་བདག་ཉིད་ཧེ་རུ་ཀ །སྟེང་འོག་གནས་པའི་དཔའ་བོ་ནི། །མཁའ་འགྲོ་མ་ཡི་འཁོར་ལོའི་གཙོ། །
23-72
རྩ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱི། །སྤྱི་བོའི་འཁོར་ལོ་བརྗོད་པར་བྱ། །དཔྲལ་བར་བཅུ་དྲུག་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། །མགྲིན་པར་སུམ་ཅུ་གཉིས་རྣམས་ཀྱི། །སྙིང་གར་འཁོར་ལོ་བརྒྱད་རྣམས་ཏེ། །དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་རྣམས་
ཉིད་ནི། །ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོར་ཡང་དག་བཤད། །གསང་བར་སུམ་ཅུ་གཉིས་རྣམས་ཀྱི། །རྩ་རྣམས་འཁོར་ལོའི་རྩིབས་བཤད་པའམ། །ཡང་ན་པདྨའི་འདབ་མ་རྣམས། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
然后，"百二十所示，从七万二千归纳，主要脉，四轮瓣"，《金刚鬘》中："正力与极力，极善与善行，大力与不善大，大美前生，慢相与慢分，慢水与慢醉作，慢与慢同因，慢湿与持慢，
23-70
粗与空与出牛与，气不适与痒空行，羽族肢体乌面，食膨不善出声与，有香击与汗，音与音生与云，河见与如流蓝，刹那主刹那生，背面杖与，杖骄与旧与，关节上与关节节，关节量与钝与，关节处与关节面，关节来关节链，调伏调行威严与，无垢调慢与，缨腹与缨着，缨缨半蜂，婴儿婴儿施问，叶叶喉与，最胜母与极明，如是六十四所说，住于脐化轮。"
又："大宝与莲与，大金刚大力，大头与大声与，大近喜大买，此八法轮中，心莲中安住。"
又："受用受用藏与，日行明与劫与，修与灰面，善施善与饥与，炼金酸味与，恐味与味与，
23-71
鹤受用轮安住，数说为十六。"
又："其上次第欲族，具光母与命身，饮月藏月库与，贪不语茅与，鹿尾净与，人与人尸鹦鹉与，具二味与，双长酒藏甘露与，具螺与螺鼻与，毒眼与毒鼻，慢力慢贪与，以慢胜与奇妙慢，骄傲与众依，谓三十二，大乐大轮。"
《手印量》中："速母与正速"直至"骄母与山依母"等名称解说。这些从正面直立瓣开始向右逆数共一百二十。此外，秘处轮三十二瓣，顶髻瓣四，按六轮分类共一百五十六，《喜金刚根本续》中："六轮中诸女神，一百五十六。"
又："三界本性黑热嘎，上下住勇士，空行轮主，
23-72
诸四种脉，顶轮当说，额十六诸，喉三十二诸，心轮八诸，六十四种即，脐轮中正说，秘处三十二诸，诸脉轮辐所说或，或为莲瓣诸。"
【译文结束】


 །བསྡུས་རྒྱུད་ལས། །གཙུག་ཏོར་ལས་ནི་ཆུ་གཏེར་
སྙིང་གར་བརྒྱད་དེ་སྤྱི་བོར་མི་བདག་མགྲིན་པ་ལ་ཡང་སོ་ཡི་གྲངས། །ལྟེ་བར་བརྒྱད་ན་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྒྱུར་བ་དག་སྟེ་ཉིས་འགྱུར་མི་བདག་གསང་བའི་དབུས་སུ་རབ་ཏུ་གྲགས། །ཞེས་སྤྱི་བོ་དང་
མགྲིན་པའི་གྲངས་བཟློག་སྟེ་གསུངས་ཀྱང་སྦྱར་ཆོས་ལ་བལྟོས་པའི་དབང་གི་ཡིན་ལ། །དོན་དུ་གཉིས་ཀ་ལ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོད་པས། །བརྟག་གཉིས་སོགས་སུ་མགྲིན་པ་ལ་ནང་སྐོར་དང་སྤྱི་བོ་ལ་
ཕྱི་སྐོར། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་དེ་ལས་བཟློག་སྟེ་གསུངས་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བླ་མས་གསུང་པ་འདི་ལ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས། །བླ་མའི་མན་ངག་ལས་ཏེ། །རྒྱུད་ནི་ལུགས་ལས་བཟློག་པས་གསུངས་
སོ། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་རྡོ་རྗེ་ལ་རྩ་བཅུ་དྲུག་དང་། ནོར་བུ་ལ་རྩ་འདབ་མ་བཞི་ཡོད་པ་དེ་ནི་དབུ་མའི་མས་ཀྱི་སྣ་ཡིན་ལ། །དེ་ཉིད་ཅུང་ཟད་བུམ་པ་ལ་ཁ་ཕྱོགས་པ་མིང་ལ་རྩ་བནྡྷུ་ཀ་ཞེས་དཔལ་མོའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་གྲུབ་ཀྱི་འགྲེལ་པར་གསུངས་ལ། 
23-73
རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། སྨིན་མའི་དབུས་ན་རླུང་འཁོར་ལོ། །ཞེས་དང་། ཕྱག་ཐིག་ཏུ། རླུང་གི་འཁོར་ལོའི་རྩ་དྲུག་ནི། །གཡོ་བ་ནམ་མཁའ་མེ་དང་སྦུབས། །རབ་སྐོར་དང་ནི་འཇིགས་ཆེན་པོ། །རྩ་དེ་རླུང་
གི་འཁོར་ལོའི་གནས། །ཞེས་གསུངས་པ་ནི་སྨིན་མཚམས་སུ་ཟུག་པའི་གཙུག་ཏོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ཉིད་དེ། དེ་ལ་དབུ་མ་ལས་གྱེས་པ་བཞི། རོ་རྐྱང་གཉིས་ཏེ་དྲུག་ཡོད་པས་སོ། །རྩ་གསུམ་གྲུ་གསུམ་
མེའི་དཀྱིལ་འཁོར། །མགྲིན་པའི་འོག་ཏུ་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་རྡོར་འཕྲེང་དུ་དང་། ཕྱག་ཐིག་དེར། འཛིན་པ་དང་ནི་རོ་མ་དང་། རྟོག་མེད་མོ་ནི་གྲུ་གསུམ་གནས། །རྩ་དེ་མེ་ཡི་འཁོར་ལོའོ། །ཞེས་ཌོམྦི་
པའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱང་འདི་གསང་གནས་སུ་བཞེད་ལ། རྒྱུད་དེ་ཉིད་དུ། མེ་འཁོར་ནང་དུ་ཆུ་སྐྱེས་ནི། །གང་ཚེ་རྡོ་རྗེས་སྐྱོད་པར་བྱེད། །དེ་ཚེ་མེ་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད། །འཁོར་ལོ་ཆུ་སྐྱེས་
ཐམས་ཅད་ནི། །ཇེ་གསལ་ཇེ་གསལ་ཁ་འབྱེད་འགྱུར། །ཞེས་གཏུམ་མོ་འབར་བའི་གནས་དེར་གསུངས་པས་གསང་གནས་ཉིད་ཡིན་ལ། །མགྲིན་པའི་འོག་ཀྱང་རྡོ་རྗེའི་ལ་དགོངས་སོ། །རྒྱུད་དེ་གཉིས་ཀར་འཁོར་ལོ་རྣམ་
པ་དྲུག་ཁོ་ནར་གསུངས་པས་ཀྱང་ཤེས་ཤིང་། དུས་འཁོར་ལས། ནཱ་ད་ཐིག་ལེ་ཆ་དང་ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩིའི་གནས་སུ་སོན་པ་ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་བཅིངས་པའི་རྩ། །ཞེས་སྟེང་དུ་ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་བཅིངས་པའི་མཚམས་ལྔ་ལས་མ་བཤད་དོ། །
23-74
ལས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བཅུ་གཉིས་པོ་རེ་རེ་ལ་རྩ་འདབ་སུམ་ཅུ་བ་རེ་ཡོད་པ་བསྡོམས་ན་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། །བྱ་བའི་འཁོར་ལོའི་ཚིགས་དྲུག་ཅུ་ལ་རྩ་དྲུག་དྲུག་ཡོད་པས་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་
ཅུའོ། ། དེ་ལས་བསྡུ་ན་སུམ་ཅུ་གཉིས། ཞེས་པ་ལ། འགའ་ཞིག་རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་ལས། མི་ཕྱེད་མ་ལ་སོགས་པའི་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་གསང་གནས་སུ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་མོད་ཀྱང་མ་ཡིན་
ཏེ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས། རྩ་རྣམས་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་འབབ་པ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་འཛག་པ་རྣམས་སོ་ཞེས་པ་ལ། འདིར་བདེ་བ་ཆེན་
པོ་ནི་ཡང་དག་པར་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གསང་བའི་འཁོར་ལོར་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་བདག་ཉིད་ཅན་ཀ་ཡིག་ལ་སོགས་པ་སྡེ་པ་དྲུག་གི་
གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་དང་གཞོམ་དུ་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་རྣམས་སོ། །ཞེས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཡི་གེའི་རང་བཞིན་སུམ་ཅུའི་རྩ་དང་། །ཨེ་ཝཾ་གི་ཡི་གེའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཏེ། ལས་སྟེང་དུ་
བྱེད་པ་སྟེང་གི་སྒོ་ཅན། དེ་དག་གི་རླུང་ཡང་སྣའི་བུ་ག་གཡས་པར་འབབ་ལ། །དེའི་ཕྱིར་སྐྱེད་པ་ཞེས་གསུངས་ལ། ཡང་དེ་ཉིད་དུ། ད་ནི་འོག་གི་སྒོ་ཅན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་རྣམས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ་མི་ཕྱེད་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ་ཞེས་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《略续》中："顶髻水藏，心八顶人主喉亦齿数，脐八八所乘，二倍人主秘中极著名。"虽然顶和喉数量相反而说，但依照所应用法之力而言，实际上二者均有三十二，因此《二观察续》等中喉为内轮而顶为外轮，《时轮》中则相反而说，但无相违，如上师所言，金刚心对此说："依据上师口诀，续部由逆顺而说。"
此外，金刚有十六脉，宝珠有四瓣脉，那是中脉下端，正是稍微向壶口方向的，名为班杜卡脉，如吉祥母《俱生成就释》中所说。
23-73
《金刚鬘》中："眉中间风轮。"《手印量》中："风轮六脉即，动空火与孔，极转与大怖，此脉风轮住。"这是指扎入眉间的顶髻轮，其中有中脉分出四支，左右二脉共六脉。"三脉三角火坛，喉下所说。"《金刚鬘》中，《手印量》中："执持与右脉与，无念女住三角，此脉火轮。"荡毗巴尊前也认为此在秘处，《彼续》中："火轮内水生，何时金刚动作，彼时火入内，轮水生一切，渐明渐明开。"此说明烈火燃烧处，故即为秘处，喉下也是观照金刚。二续均只说六种轮，由此可知，《时轮》中："那达明点部分与智慧甘露之处到达链状缚脉。"上方仅说有五处连成链状。
23-74
业轮十二个每个有三十个脉瓣，总数三百六十；事业轮六十节每节有六脉，共三百六十。从此归纳为三十二，对此有人说《金刚心释》中："不可分等脉三十二说在秘处。"但非如此，金刚心说："诸脉三十二，三十二菩提心流泻于大乐处诸。"此中大乐是因为真实体验故称为大乐，秘密轮中三十二脉自性，卡等六组三十个明音与不可破两种特征。"即三十种明音字性之脉，以及诶旺字性二者，向上做业上门，彼等风下降至右鼻孔，因此称为生。"又在同处："现在当说下门三十二诸，不可分等诸。"
【译文结束】


 །
23-75
འདིར་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ལ་དབྱངས་བཅོ་ལྔ་རྣམས་ཏེ་བཅུ་དྲུག་པ་ཐིག་ལེའོ། །རྩ་དེ་རྣམས་ཀྱང་འཕྱང་མ་ལ་བསྐོར་ནས་གནས་སོ། །ཞེས་དང་། དེ་ནས་ནག་པའི་ཚེས་གཅིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རོ་མ་
ལ་སྟེ་དབྱངས་རིང་པོའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཚེས་བཅོ་ལྔ་རྣམས་སྡུད་པའི་རིམ་པའོ། །ཞེས་ནས། དེ་ལྟར་བཅོ་ལྔ་རྣམས་སོ། །ལྕེའི་དབུས་སུ་བདུད་བྲལ་མ་སྐུད་པ་ནག་པོའི་རང་གཟུགས་ཅན་ལྕེའི་རྩེ་མོ་
ཇི་སྲིད་བར་ལངས་པ་དང་འཕྱང་མ་ནས་འཛག་པ་འཐུང་ཞིང་རོ་མྱོང་བའི་ཞེས་པའོ། །ཞེས་དབྱངས་ཀྱི་ཡི་གེའི་རང་བཞིན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལས་འོག་ཏུ་བྱེད་པས་འོག་གི་སྒོ་ཅན་དེ་དག་
གི་རླུང་ཡང་སྣ་བུག་གཡོན་པར་འབབ་ལ་སྡུད་པ་ཞེས་བཤད་པ་སྟེ། །དོན་དུ་རྩ་འདབ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་བྱུང་བས་ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་ཉིད་ལས་གཞན་དུ་འཇོག་པར་མི་རིགས་སོ། །ཤེས་པར་
བྱེད་པའི་ལུང་། འགྲེལ་པ་དེ་ཉིད་དུ། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་འཛག་པ་ཞེས་པ་ནི་གཅི་བ་དང་བཤང་བ་དང་ཁུ་བ་འཛག་པ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་དབུས་ན་འོག་དང་སྟེང་དུ་
རྩ་གསུམ་ནི་གཙོ་མོ་རྣམས་ཡིན་ཅིང་འོག་ཏུ་བཤང་བ་འཛག་པ་དང་། གཅི་བ་འཛག་པ་དང་། ཁུ་བ་འཛག་པར་བྱེད་པ་སྟེ་ལྟེ་བ་ལས་འོག་ཏུའོ། །ལྟེ་བ་ལས་སྟེང་དུ་རྐྱང་མ་དང་། 
23-76
རོ་མ་དང་། ཀུན་འདར་མ་ཞེས་པའོ། །ཞེས་པའི་དེ་རྣམས་ཞེས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་ལ་བསྙེགས་པས་དང་། བཤད་སྒྲོས་འདི་དང་མཐུན་པ་ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པའི་འགྲེལ་ཆེན་གྱི་དེ་ཉིད་ཀྱི་
ཐད་དུ་སམྦུ་ཊའི་ལུང་འདི་དྲངས་ཏེ། འཁོར་ལོ་བཞི་ཡི་དབྱེ་བ་ཡིས། །བཅུ་ཕྲག་གཉིས་ལྷག་བརྒྱ་ལ་ནི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་གཟུགས་ཀྱི། །རྩ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མཆོག །ཅེས་འཁོར་ལོ་བཞིའི་
ནང་ཚན་ལ་གསུངས་པས་སོ། །འོ་ན་སྙིང་འགྲེལ་དུ་གསང་བའི་འཁོར་ལོ་ལ་ཞེས་སྨོས་པ་ཇི་ལྟར་བཤད་སྙམ་ན། ལྟེ་བ་ཉིད་ལ། །གསང་བའི་འཁོར་ལོ་དང་། གསང་བའི་གདན་དང་། གསང་བའི་སྣ་
རྩེ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་གསང་བའི་འཁོར་ལོ་ཞེས་པ་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་མི་གཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས། སྟེང་དང་འོག་ཏུ་རྩ་ཡི་རྒྱུན། །ཨ་བ་དྷཱུ་
ཏཱི་གསང་བའི་གནས། །རླུང་གི་དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཆེ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཡི་ནི་རྒྱུན། །ཞེས་སོ། །སྐྱེ་གནས་ཀྱི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་བྱང་སེམས་སོ་གཉིས་འཇུག་པའི་ཡུལ་ཡིན་པས་མི་ཕྱེད་མ་
ལ་སོགས་པའི་མིང་དུ་བསྟན་པའང་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། གསང་བའི་དབུས་སུ་གསང་བའི་པདྨའི་རྩ་ཁུ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་རྣམས་སོ། །
23-77
ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལས་འདིར་འོག་གི་སྒོ་ཅན་རྣམས་ལ་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། ཁ་ནི་འཐུར་བསྟན་སུམ་ཅུ་གཉིས། །བདུད་རྩི་འབབ་པར་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་དང་། །སམྦུ་ཊ་ལས།
བྱང་སེམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ནི། །གང་ཚེ་འདི་ནི་གང་གྱུར་ནས། །དབང་པོ་ཁམས་དང་ཕུང་པོ་རྣམས། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་པས་སོ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཕྱེད་ལས་ནི། །བཅུ་དྲུག་
དག་ཏུ་གང་གསུངས་པ། བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུའི་གཙོ་མོར་འདོད། །མི་ཕྱེད་མ་ནས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིའི་བར་གྱི་བཅུ་དྲུག་སྟེ། རོ་མ་མན་ཆད་ལ་ནི་བཅོ་ལྔ་ལས་མེད་དེ། །བདུད་བྲལ་མ་ལ་
བདུད་ཀྱི་བུ་མོ་ཞེས་བཏགས་ནས་སྤངས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་སུ། གང་ཕྱིར་བཅུ་དྲུག་ཆ་མེད་པས། །འབད་པས་ཀུན་གྱིས་ལྷག་མ་སྤང་། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-75
此处白分有十五元音，第十六是点。这些脉环绕挂脉而住。如云："然后黑月初一等在右脉，以长元音自性十五日收摄次第。"又说："如是十五诸。舌中央无魔女黑线自形，舌尖直至升起与从挂脉流下饮尝味。"此说明元音字自性三十二中向下作用的下门，彼等风也下降到左鼻孔，称为收摄。实际上有六十四脉瓣，因此不应置于脐轮之外。
使人了解的经证，彼释中："流泻于大乐处是指尿、粪、精液流泻。它们中央的上下三脉是主要脉，下方排粪、排尿和射精功能，位于脐下。脐上有左脉、
23-76
右脉和普震脉。"其中"它们"指的是三十二脉，与此说法一致的是那若巴大疏中引用《三昧续》经文："以四轮分别，百二十中，菩提心自形，三十二脉胜。"是说四轮中的一种，所以《心释》中提到"秘密轮中"如何解释呢？对脐轮本身称为"秘密轮"、"秘密座"和"秘密尖端"，因此"秘密轮"一词不应完全指生殖轮。如《金刚鬘》中："上下脉流，阿瓦杜提秘密处，风之真实大智慧，金刚萨埵之流。"
生殖处三十二脉是三十二菩提心进入的处所，称其为不可分等名称也不是不合理，《无垢光》中说："秘密中央秘密莲脉，精液等三十二界进入处诸。
23-77
"在此称下门为主要，《无垢光》中："口向下三十二，说为甘露流下。"《三昧续》中："三十二菩提心，何时此充满，诸根界蕴，从此成佛。"
"三十二之半中，所说十六，认为是百二十主要。"从不可分到阿瓦杜提共十六，右脉以下仅有十五，因为无魔女被贴上魔女之名而舍弃。如《二观察续》中："因为十六无分，努力舍余。"
【译文结束】


 །ཡང་། འཁོར་ལོ་བཞིའི་འདབ་མའི་
ནང་ན་འབྱུང་བ་བཞིའི་རྟེན་དུ་གྱུར་བའི་རྩ་བཅུ་དྲུག །དེ་དག་གཉིས་སུ་བྱས་པའི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་མི་ཕྱེད་མ་སོགས་སུ་འཆད་དུའང་རུང་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ལ་ལྟོས་
པའི་གཙོ་བོ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པས་དང་། འབྱུང་བ་བཞི་བདུད་རྩི་ལྔའི་ཁམས་འབབ་པའི་རྩ་ཡིན་པས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་སྤྱི་གཙུག་སྙིང་དབུས་སོགས། །འཁོར་ལོ་བཞི་རུ་གང་གསུངས་པ། །འཁོར་ལོ་བཞི་ཡི་ཕྱོགས་བཞི་རུ། །
23-78
རྩ་འདབ་ཆེན་པོ་བཞི་ཡིན་ཏེ། །ཕྱོགས་བཞི་འདབ་མའི་རྩ་གནས་ལ། །འབྱུང་བ་ཆེ་རྣམས་མར་མེའི་དངོས། །མཚམས་རྩར་བདུད་རྩི་ལྔ་འབབ་རྩ། །དེ་རྟེན་མཆོད་པ་བཞི་ཞེས་བཤད། །འཁོར་ལོ་བཞིའི་རྩ་བའི་
བཞི་ལས་གཉིས་སུ་གྱེས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བཞི་ནི་འབྱུང་བ་བཞི་འབབ་པ་མར་མེ་ལྟར་གསལ་བའི་འོད་ཅན་ཡིན་པས་གསུང་གི་སྒོ་ཞེས་བྱའོ། །མཚམས་སུ་བཞི་ནི་བཤང་བ་དང་། གཅི་བ་དང་། བད་
ཀན་དང་། ཁྲག་དང་། ཁུ་བ་འབབ་པ་འབྱུང་བའི་རྩ་རྣམས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ། གཟུགས་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་རྣམས་འབབ་པའི་ཕྱིར་མཆོད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་ཡང་དངོས་པོར་
ན་འབྱུང་བ་དང་། འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ཐ་དད་མེད་པའོ། །འོན་ཀྱང་སྙིང་གའི་འཁོར་ལོ་ལ་གསུམ་སྐོར་ལ་སོགས་པ་ལྔར་གྱེས་ལ། །དེ་ལས་གཉིས་གཉིས་སུ་གྱེས་པའི་ཕྱིར་ནང་དུ་ལྔ། ཕྱི་
སྐོར་བཅུ་བཅུ་པོ་ཉིད་རླུང་བཅུའི་རྟེན་དུ་སྔར་བཤད་པ་དེ་ཡིན་ལ། འཁོར་ལོའི་རྩ་འདབ་བཤད་པའི་ཚེ་ཕྱི་སྐོར་འདྲེན་ལ། གང་ལ་བདུད་བྲལ་མའི་མིང་བཏགས་པ་དེ་ནི་དུས་ཀྱི་རྩ་འགོག་
པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་མ་སྡུད་པས་འཇུག་པ། །མ་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཅན་དུ་ངེས་པས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་སྤངས་པ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གྱེས་པ་རེག་བྱའི་རྟེན་ཡང་དོར་བས་ཏེ། 
23-79
དྲི་མེད་འོད་ལས། སྙིང་གར་བརྒྱད་ནི་ཨི་ཊ་ལ་སོགས་པའི་མིང་རྣམས་ཀྱིའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྟེན་རྣམས་སྙིང་ག་ནས་བརྩམས་ཏེ་དབང་པོའི་སྒོར་ཟུག་པ་ལ་དབང་པོ་གཟུགས་
ཅན་པ་ལྔར་ཆོས་མངོན་པ་ནས་བཤད་ཅིང་། །གཟུགས་འབབ་པ་ལས་མིག་གཉིས། སྒྲ་ལས་རྣ་བ་གཉིས། དྲི་ལས་སྣ་བུག་གཉིས། རོ་རེག་གཉིས་ལས་ཁ་བཤང་གཅི་གསུམ་སྟེ་དགུ་སྐུའི་སྒོ་ཞེས་གསུངས་ལ།
སྙིང་གར་དུང་ཅན་བཤད་པའང་དེས་སོ། །རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་རིམ་པ་བཞིན་གནས་པའི་མིང་། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། རྒྱགས་དང་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དང་། །མྱོས་དང་བཏུང་དང་མཛའ་བོ་སྟེ། །དེ་དག་རྩ་ནི་
ལྔར་ཤེས་བྱ། །ཞེས་སྲོག་ལ་སོགས་པ་རིམ་པ་བཞིན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། འགོས་ཀྱིས་ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་གནས་ནི། རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མིག་གི་རླུང་ནི་གཉེ་མ་སྦྲུལ་བརྐྱང་པ་
འདྲ་བ་ལ་གནས། རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྣ་བ་ནས་རྒྱུ་བའི་རླུང་ནི་མཆིན་པ་རུས་སྦལ་འདྲ་བ་ལ་གནས། ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྣ་ནས་རྒྱུ་བའི་རླུང་ནི་
གློ་བ་རྩང་པ་དང་འདྲ་བའི་ནང་གི་ཁོང་སྟོང་ལ་གནས། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རླུང་ལྕེ་ལས་རྒྱུ་བ་མཁལ་མ་གཞུ་འདྲ་བ་ལ་གནས། ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་རྒྱུ་བ་ནི་སྙིང་ལྷ་སྦྱིན་གྱི་བུ་མོ་གུ་ཟུ་དཀར་མོ་གྱོན་པ་དང་འདྲ་བ་ལ་གནས། 
23-80
ཞེས་གསུངས། དེ་དག་ལ་ཀླུ་རུས་སྦལ་རྩང་པ་ལྷ་སྦྱིན་གཞུ་རྒྱལ་ཅེས་བཏགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན། ཟླ་བའི་ཆ་དང་སྣ་དང་ནི། །བསྙེན་བཀུར་ལྐོག་ཤལ་མཆིན་པ་སྟེ། །ཞེས་པར་བཤད་ལ། སྙིང་ནས་
དེ་དག་ཏུ་འབྲེལ། །དེ་ནས་དབང་པོའི་སྒོར་ཟུག་པ་ཡིན་ནོ། །དུས་འཁོར་ནས། དམར་སེར་ཕྲ་མོ་དག་ཀྱང་ཨི་ཊ་ལ་སོགས་རྣམ་གསུམ་ལམ་བགྲོད་སྣར་མ་དང་ནི་ལག་ལྡན་ལྕེ། །དྲུག་པ་རྒྱལ་
དང་རི་ཡང་རྒྱལ་བ་ནོར་དང་དགུ་པ་ཨ་ལཾ་བུ་ཁ་དཔལ་ལྡན་ཀུ་ཧའོ། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
又："四轮瓣内成为四大元素所依的十六脉，将它们分为二组的三十二称为不可分等也可以，因为它们仅是相对于一百二十的主要脉，且是四大元素五甘露界流注的脉；身体顶髻心中等，所说四轮，四轮四方，
23-78
是四大脉瓣，四方瓣脉处，大元素灯实，隅脉五甘露流注脉，彼依四供养所说。"四轮根本四脉分为二支的方位四脉是四大元素流注如灯明亮之光，称为语门。隅角四脉是粪、尿、痰、血、**流注的元素脉的助缘，形、香、味、触流注，因此为供养性质，其本性实际上是元素与元素所生无差别。然而，心轮分为三轮等五支，由此再二二分开，内部五，外轮十即是前说的十风之所依，讲解轮脉瓣时引用外轮，贴上无魔女名称的是阻止时脉的特征，由瑜伽母收摄而进入，被确认为无明自性，因此在所有处都舍弃，故也舍弃从它分出的触依，
23-79
《无垢光》中说："心中八是伊达等名称诸。"支分风的所依从心开始扎入根门，显色身根五种如《阿毗达摩》中所说，从色流注处为双眼，声为双耳，香为双鼻孔，味触二者为口粪尿三，共九称为身门，心中说有具螺也是如此。
根本五风依次住处的名称，《金刚鬘》中："慢与遍胜与，醉与饮与爱，彼等知为五脉。"即成为命等依次之所依，郭氏说支分风住处："行脉即眼风住于脖子如伸展蛇，遍行即耳行风住于肝脏如龟，正行即鼻行风住于肺脏如鹞内空腔，极行即舌行风住于肾脏如弓，定行即身毛孔行风住于心脏如天授女儿穿白衣古祖。"
23-80
它们依处称为龙龟鹞天授弓王，"月分与鼻与，侍奉咽喉肝。"如是说明，从心与彼等相连，然后扎入根门。《时轮》中："红黄细微行伊达等三路鼻及具手舌，第六王与山也王胜财与第九阿兰布口吉祥库哈。"
【译文结束】


 །དེ་ལས་རྩ་བཅུ་ནི་བཅུ་དྲུག་གིའང་གཙོ་བོ་དང་། དེ་ལས་ནང་གི་ཁམས་ལྔའི་རྩ་དང་། དེ་དག་
ཀྱང་སྡོམ་འབྱུང་ལས། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་ལ་ལཱ་ན། །ར་སཱ་ན་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིའི་ཆོས་སྐུར་འགྱུར། །ཞེས་པས་རོ་རྐྱང་དྷུ་ཏཱི་གསུམ་དང་། དེ་ལས་ཨ་བ་དྷུ་ཏཱི་ཉིད་
མཆོག་གམ་གཙོ་བོར་ཤེས་པར་བྱའོ།། །།
༈ རྩའི་དེ་ཉིད་ལ། རྩ་དབུ་མ་ངོས་གཟུང་བ།
གསུམ་པ་རྩའི་དེ་ཉིད་བཤད་པ་ལ། རྩ་དབུ་མ་ངོས་གཟུང་། དེ་ལས་འཁོར་བའི་རྩར་གྲུབ་ཚུལ་བཤད། རྩ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་དང་གསུམ་ལས།
དང་པོ་ནི། རྩ་དབུ་མ་ལ། གནས་པ་རྩའི་དབུ་མ་དང་། བསྒོམ་པའི་དུས་ཀྱི་དབུ་མ་གཉིས་སུ་བཞག་ལ། དང་པོ་ཉིད་ལའང་རགས་པ། ཕྲ་བ། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་གསུམ་སྟེ། རགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཐིག་ལེ་སྐོར་གསུམ་དུ་སྲོག་གི་དབྱུག་པའི་ཞེས་གསུངས་པའི་སྲོག་གི་དབྱུག་པ་སྲོག་རྩ་ཡིན་ཏེ། 
23-81
ཡེ་ཤེས་ཐིག་ལེར། དེ་ནི་སྲོག་པ་རྩ་ནི་ཉིད། །ཁམས་གསུམ་གྱི་ནི་རྟེན་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་མེད་ཀྱི། །རྩ་དང་འབྲས་བུ་རྒྱ་ཡིས་གདབ། །ཅེས་དང་། དཔལ་ཕག་མོ་གྲུ་པས་ཀྱང་
བཤད་དོ། །ནང་དུའོ་ཞེས་པ་ཕྲ་བ་ལ་དགོངས་ཏེ། སྔར་བཤད་པའི་འོད་གསལ་བའི་རླུང་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་པ་ལ། རྟེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་རྩ་ཞེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། མི་ཤིགས་པའི་འདུས་པ་
དེ་དག་གནས་པ་རྩའི་དབུ་མའི་ནང་དུ་གནས་པས་སོ། །ཕྲ་བའི་ཕྲ་བ་ཡང་དག་ལྡན། །ཞེས་དང་། འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་ལྟེ་བའི་དབུས། །ཕྲ་མོའི་ལུས་ལྡན་རྩ་ནི་དྲུག །ཅེས་བཤད་པའང་དེ་ཁམས་
དྲུག་གམ། འོད་ཟེར་དྲུག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དབུ་མ་རྟ་རྔ་བརྒྱར་གཤགས་པའི་ཚད་ཙམ་པའི་འོད་ཀྱི་སྐུད་པ་ལ་འཇོག་པའང་དེའོ། །འདིར་ཆོས་ཉིད་
ཅེས་བྱུང་བའང་། མེའི་ཆོས་ཉིད་ཚ་བ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། ཕྱི་ན་མ་ཡིན་ནང་ན་མིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཤིས། རྩའི་
ཁྱབ་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པ་དཔེར་ན་མེ་ཏོག་དང་དྲི་བཞིན་ཕྱི་ནང་དུ་འབྱེད་མི་ནུས་པའོ། །རྡོར་འཕྲེང་དུ། །ཕྲ་དང་རེག་བྱ་མཆོག་ཏུ་ཕྲ། གཟུང་དང་འཛིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས། །
23-82
རང་ཉིད་བདེ་ཆེན་རང་བཞིན་དང་། །གཞན་དག་ལ་ཡང་སྟེར་བར་བྱེད། །དེ་ལྟར་ཡང་དག་རྩ་ཡི་རིམ། །བླ་མའི་ཞལ་ལས་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་དེ་རྩ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་
བྱེད་ཡིན་པར་མ་ཟད་ཕྲ་བ་དང་རགས་པའང་ཡིན་ཏེ། མི་ཤིགས་པའི་ཚོགས་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཞུགས་ནས་ཤིན་ཏུ་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་སྐྱེད་
ལ། སྐྱེད་པ་དང་དེ་ཉིད་དཔེར་ན་མཁྲིས་ནད་ཅན་ལ་སྣང་གཞིའི་དུང་དང་སྣང་ངོའི་དུང་སེར་པོ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་དང་། རིགས་པའི་དབུ་མ་དེ་ལས་ཤིང་གི་ཡལ་ག་ལྟ་བུར་རྩ་ཐམས་
ཅད་གྱེས་པའི་ཕྱིར། དབུ་མ་ནི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་རྩ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་བྱེད་ཡིན་ཏེ། མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་ལས། འདི་ལྟར་དབུ་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཁྱབ་བྱེད་དུ་ནི་རྣམ་པར་གནས། །ཞེས་
དང་། སྡོམ་འབྱུང་ལས། དེ་རྣམས་དབུས་ན་རྩ་གསུམ་ནི། །རྟེན་དང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའོ། །ལ་ལཱ་ན་ལ་སོགས་པའི་རྩ། །རྩ་རྣམས་ཀུན་གྱི་གཙོ་བོ་སྟེ། །དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན་གཞན་གྱི་རྟེན། །གངྒཱ་སིནྡྷུར་
གཞན་འཇུག་བཞིན། །དེ་ཉིད་སྐྱེ་གནས་གཞན་མ་ཡིན། །མཁའ་འགྲོའི་གདོང་ཅན་དུ་གཅིག་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །བསྒོམ་པའི་དུས་ཀྱི་དབུ་མ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་མཐའ་གཅིག་ཏུ་འདིའོ་ཞེས་བཞག་ཏུ་མེད་དོ། །
23-83
དེ་བས་ན་ལམ་སྦྱངས་པས་དབུ་མར་དག་པའང་སོ་སྐྱེའི་གནས་སྐབས་སུ་རགས་པའི་དབུ་མར་དང་། ས་ཐོབ་པ་ནས་ཕྲ་བའི་དབུ་མར་དང་། སངས་རྒྱས་ནས་གཉུག་མའི་དབུ་མར་དག་པ་གསུམ་ཤེས་
པར་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
由此，十脉是十六脉中的主要脉，其中内部五界脉，依《总集续》所说："受用圆满身为拉拉纳，惹萨纳为化身，阿瓦杜提成法身。"由此可知，左右二脉和杜提三脉中，阿瓦杜提本身即为殊胜或主要，应当了知。
脉的真实性：辨识中脉
第三，脉的真实性解说分三：辨识中脉，从中形成轮回脉的方式解说，详细解说脉的真实性。
首先，中脉有安住的中脉和修持时中脉两种。第一种又分为粗、细、极细三种。以粗相而言，如《明点三轮》中所说"命杖"，命杖即是命脉，
23-81
《智慧明点》中说："彼即是命脉，是三界依处。因果无二之，脉与果印之。"帕莫竹巴也如此解释。"内中"是指细相，即前述明光风和聚集为一体，从其作为所依的角度称为脉，因为不坏的聚集物安住于安住脉的中脉内。"细中细正具"和"六轮脐中心，具微细身六脉"的说法也是表明它是六界或六光线的本性。因此，法性中脉被认为如同马尾分成百份大小的光线，这里所说"法性"是如同"火的法性是热"一样的意思。
从极细的角度说："非外亦非内。"这是一切法的本性，作为遍及一切脉的所遍对象的方式安住，如花与香一样，无法分辨内外。《金刚鬘》中："细与触极细，舍弃能取所取，
23-82
自身大乐本性与，也施予他人，如是正脉次第，从上师口中当知。"极细不仅遍及一切脉，也是细和粗，因为不坏的聚合体本身进入一切变化法的自性，产生极不相同的各种法，能生与所生如同胆病者所见基础的白海螺与所显现的黄色海螺一样；又因理性中脉如树枝般分出一切脉，所以中脉在一切时位遍及一切脉，《空行海》中："如是中脉一切之，遍及而住。"《总集续》中："彼等中有三脉，所依及遍行，拉拉纳等脉，一切脉主要，因此为他依，如恒河信度他入，彼即生处非他，成为一空行面。"修持时中脉因随顺瑜伽士三昧，故无法确定说"就是这个"。
23-83
因此，通过修道净化中脉，在凡夫位时净化为粗中脉，得地后净化为细中脉，成佛后净化为本然中脉，应当了知这三种净化。
【译文结束】


 །རྒྱུད་དུ་རྩ་དང་འཁོར་ལོའི་རྣམ་གཞག་དཀྲུགས་ཏེ་སྦས་པའི་དོན་རྒྱུད་ལ་རང་དབང་དུ་གཞུག་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་ཡིན་པས། བླ་མའི་ཞལ་འབའ་ཞིག་ལ་ལྟོས་པར་གསུངས་པ་ནི་འདི་ལྟ་
བུའི་རྣམ་གཞག་བླ་མའི་ཞལ་ལས་ཐོས་བཞིན་དུ་ཁོ་བོ་བདེན་པར་ཡིད་ཆེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ནང་ནས་རགས་པའི་དབུ་མ་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྒྲ་གཅན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཨའི་ཁམས་ལས་
གྲུབ་པས་འབུམ་ལྔར། སྲོག་ཉིད་ཀྱི་ནི་བདུད་རྩིར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ཡར་སྣ་སྤྱི་བོར་འོངས་ནས་མདུན་དུ་འཁྱོགས་ཏེ་སྨིན་མཚམས་མཛོད་སྤུར་ཟུག་ཅིང་། སྟོང་པ་འབབ་པ་མི་བསྐྱོད་པའི་རང་བཞིན་སྒྲ་གཅན་
ནམ། དུས་ཀྱི་རྩའམ། ཡིད་བཟང་མ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ལྟེ་བའི་འོག་སྤུ་ན་གུའི་མཚམས་ཚུན་དྲང་པོར་འོངས་ལ། སྐྱེ་གནས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ནས་འཁྱོགས་ཏེ་གཡས་སུ་གནས་ཤིང་ཁུ་བ་དང་ཡེ་
ཤེས་འབབ་པ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་རང་བཞིན་ནོ། །འདི་ཁུ་བ་འབབ་པའི་ཚེ་ཀུན་ནས་འདར་བར་འགྱུར་བས་ཀུན་འདར་རམ། གཞན་དུ་སྐྱེས་པ་ལ་བྱང་སེམས་ཀུནྡ་ལྟ་བུས་གང་བས་དུང་དང་མདངས་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་དུང་ཅན་མའོ། །
23-84
བུད་མེད་ལ་ནི་མར་སྣ་དེ་ཉིད་གླང་པོ་ཆེའི་སྣ་ལྟ་བུར་བལྟབས་པ་དང་། དུང་བཞིན་འཁྱིལ་བ་དང་། བྱང་སེམས་གོར་གོར་པོས་གླ་རྩི་བཞིན་བཀག་པ་དང་། པདྨ་བཞིན་རེས་བྱེ་རེས་ཟུམ་པའི་
ཕྱིར་རིགས་ཅན་བཞིར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཁྲག་འབབ་པའི་དུས་སུ་སྐྱེས་པས་རེག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རིགས་ངན་མ་དང་མཚུངས་པས་གཡུང་མོ་ཞེས་སམ། །མཁའ་འགྲོ་གདོང་མ་ཞེས་
བྱ་ལ། བུད་མེད་ལ་ནི་མར་སྣ་དེ་བྱང་སེམས་དམར་པོས་གང་བ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཟླ་བ་འབབ་བཤད་པ། །དེ་ནི་ཀུན་འདར་མ་རབ་གྲགས། །ཞེས་བུད་མེད་ཀྱི་དམར་པོ་དེའང་ཟླ་བ་
ཡིན་ཏེ། སམྦུ་ཊར་མངོན་བྱང་གི་ཟླ་བ་དམར་པོར་བཤད་པའང་དེས་སོ། །ཕོ་མོ་གཉིས་ཀ་ལ་དེ་ནས་ཁུ་བ་འབབ་པ་ནི་གནས་སྐབས་བཞི་སྟེ། སྐྱེ་འཆི་མཉམ་དང་འདོད་ཆགས་ལས། །སྒྲ་གཅན་
ས་བོན་འབབ་པའོ། །ཞེས་སོ། །འདི་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་ཞེས་ཀྱང་ཟེར་རོ། །ལྟེ་བ་མན་དུས་ཁམས་བདག་པོར་གྱུར་པས་དུས་ཀྱི་མེར་བཞག་ལ། དེར་རླུང་འཆིངས་ན་གཟུང་བ་དང་
འཛིན་པ་དང་འབྲལ་ལ། དེ་བྲལ་ན་བག་ཆགས་བསྒོ་བ་མེད་པས་ཐར་པའམ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྩ་འམ། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ཞེས་དོན་དམ་པའི་རྩར་གདགས་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །
23-85
དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་ལས། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་དབུས་ཕྱོགས་སུ། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་སྤངས་པ་ཉིད། །ཅེས་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། །བག་ཆགས་བྲལ་ན་བདེ་བ་སྟེ། །བདེ་བའི་སེམས་ནི་ཐར་པ་ཉིད། །ཅེས་
དང་། བག་ཆགས་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་བར་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཐར་པའོ། །ཞེས་སྒྲོན་མ་གསལ་བ་ལས་སོ།། །།
༈ དེ་ལས་འཁོར་བའི་རྩར་གྲུབ་ཚུལ་བཤད་པ།
གཉིས་པ་ནི། དབུ་མ་དེ་ལས་རྡུལ་མེའི་ཁམས་བདག་པོར་
གྱུར་ནས་ཉི་མའམ། སེར་སྐྱའམ། རོ་མ་སྟེ་མེ་འབབ་པ་གཟུང་བ་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ཀྱི་རང་བཞིན། གསང་གནས་ཡན་དུ་གཡས་དང་། འོག་ཏུ་གཡོན་པ་དེའང་གཉིས་སུ་གྱེས་ཏེ་གཅི་བའི་རྩ་རླུང་
འབབ་པ་དང་། གཞན་པ་ཁྲག་འབབ་པ་གཉིས་ཀའང་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་བུད་མེད་ཀྱི་ཟླ་མཚན་ཕལ་ནི་དེ་ནས་འབབ་ལ། སྐྱེས་པ་ལ་དེ་འགགས་པས་ཁམས་སྙོམས་པའི་ཚེ་
ཁྲག་ལུད་པའི་ཚུལ་དུ་སྣའི་སྒོ་ནས་ཅུང་ཟད་རེ་འབབ་པར་བཤད་དོ། །སྙིང་སྟོབས་བདག་པོར་གྱུར་ནས་དབུ་མ་ལས་སྟེང་གི་གཡོན་དུ་ཟླ་བ་དང་། ལུག་དང་རྐྱང་མ་ཞེས་པའི་མིང་ཅན། ཆུ་
འབབ་པ་འཛིན་པ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན། འོག་ཏུ་དབུས་མ་དེའང་གཉིས་སུ་གྱེས་ཏེ། བཤང་བའི་རྩ་ས་འབབ་པ་དང་། བྱང་སེམས་དཀར་པོ་འབབ་པ་གཉིས་ཀའང་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། 
23-86
དེ་ལྟར་རིགས་དྲུག་གོ །

以下是简体中文直译：
【译文开始】
续部中将脉轮体系搅乱隐藏其义，为阻止随意进入续义，因此说唯依上师口传，对于这样的体系，我亲耳从上师处闻听后真诚相信。这种体系中，粗中脉由识罗睺无生阿界所成，如《五十万颂》中："成为命本身的甘露。"上端抵达顶部后前弯，扎入眉间宝珠处，流注空性的不动佛本性罗睺或时脉或善意母。它自脐下朱砂线处直下，从生殖轮转弯居右侧，流注精液和智慧的金刚萨埵本性。此脉在精液流动时全身颤抖，故称为普震脉，或因男性中充满如拘那罗花般的菩提心，光泽如螺，故称具螺女。
23-84
女性中，下端如象鼻弯曲，或如螺旋转，或菩提心圆球状如麝香堵塞，或如莲花时开时闭，因此说有四种类型。这些在流血时男性不应触碰，类似卑劣种姓，称为低贱女或空行面女；女性中，下端充满红色菩提心。"智慧月流下说，彼即普震女极著。"女性红色也是月，《三昧续》中说现等觉月为红色也是因此。
男女二者从此流出精液有四种情况："生死同与贪欲从，罗睺种子流下。"这也称为法界自在母。脐下成为时间界主故成为时火，风束缚于此则远离能取所取，若远离它们则无熏习习气，因此解脱或涅槃显现，故称涅槃脉或阿瓦杜提，被安立为胜义脉。
23-85
如《二观察续》中："阿瓦杜提中央，即是舍能所取。"龙树说："离习气即乐，乐心即解脱。"《明灯论》中："离一切习气而住于轮回尽头的智慧即解脱。"
从彼形成轮回脉的方式解说
第二，从中脉中尘火界占主导成为太阳或骨蜡或右脉，流火为能取相，宝生佛本性，生殖处以上在右，以下在左，它又分为二支：尿脉流风和血流脉，二者均为不空成就佛本性。女性月经主要从此流下，男性则阻塞，但气息平衡时少量从鼻孔流出如吐血。
勇气成为主导时，从中脉上部左侧分出月亮、羊、左脉之名，流水为所取，无量光佛本性；下部中央又分二支：粪便脉流土和白色菩提心流脉，二者均为毗卢遮那佛本性，
23-86
如是共六种种姓。
【译文结束】


འབུམ་ལྔར། ཆུ་ཡིས་སྐྱེད་པ་གཡོན་པ་སྟེ། །གཡས་པ་མེ་ཡིས་སྐྱེད་པའོ། །ཞེས་དང་། རྐྱང་མ་ཤེས་རབ་རང་བཞིན་ཏེ། །ཐབས་ཀྱི་རོ་མ་ཡང་དག་གནས། །ཞེས་དང་། རྐྱང་མ་
མི་བསྐྱོད་འབབ་པ་སྟེ། །རོ་མ་དེ་བཞིན་ཁྲག་འབབ་ཅིང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འབུམ་ལྔར། གཟུང་དང་འཛིན་པའི་དབྱེ་བ་ལས། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་སྦྱོར་བ་ཡིས། །རྣམ་ཤེས་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་བ། །དངོས་པོའི་
འཆིང་བས་འཆིང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱང་སྣའི་བུ་ག་གཉིས་ནས་གྱེན་མཛོད་སྤུའི་བར་དུ་འོངས་པ་དེར་དབུ་མ་ལ་ལུ་གུ་རྒྱུད་ལྟ་བུས་བཅར་བས་མདུད་པའི་རྣམ་པ་དེ་ནས་ལམ་
གསུམ་བྱས་ནས་སླར་སྤྱི་བོར་མདུད་པ་དང་། དེ་ནས་ལམ་གསུམ་གྱི་མགྲིན་པར་འོངས་ནས་མདུད་པ་དང་། མགྲིན་པ་ནས་ལམ་གསུམ་ཀྱི་སྙིང་གར་འོངས་ནས་མདུད་པ་དང་། དེ་ནས་ལམ་གསུམ་གྱིས་ལྟེ་
བར་ཕྱིན་ནས་མདུད་པ། དེ་ནས་ལམ་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་གནས་སམ་གསང་གནས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་བཅིངས་པའི་མདུད་པ་བྱས་ནས་འོག་ཏུ་ལམ་སོ་སོར་བྱས་ཏེ་གཅི་བ་འབབ་པ་འབའ་
ཞིག་རྒྱབ་ལ་གཞན་རྣམས་ནི་གསང་བའི་སྣ་རྩེ་ལ་ཟུག་གོ །འགའ་ཞིག་རོ་རྐྱང་གཉིས་དང་དབུ་མ་འབྲེལ་མཚམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། འགའ་ཞིག་བརྒྱད་དུ་འདོད་དེ། བླ་མའི་མན་ངག་གིས་བརྡ་མ་འཕྲོད་པར་ཟད་དོ། །
23-87
འོ་ན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མདུད་དང་ལྡན། །ཞེས་པ་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། ཡེ་ཐིག་དེར་གསང་བ་དང་ཟབ་པ་སོགས་ལྟེ་བའི་ནང་སྐོར་གྱི་རྩ་ལ་དགོངས་ནས་འཁོར་ལོ་བཞིར་གྱེས་མཚམས་ཀྱི་
རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ལ་དངོས་སུ་བརྟེན་པས་དེ་སྐད་དེ། དེ་ཉིད་དུ། གང་ཚེ་ཚངས་པའི་དབྱུག་པ་མདུད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་ལ་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་
འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག །སྟེང་དུ་འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་རླུང་གཉིས་ཕྲད་པའི་ཕྱིར་འཕྲོ་བ་སྟེ། སྟེང་འོག་གཅིག་པུའི་ངོས་སྦྱོར་བའི་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཞིང་། །འབུམ་
ལྔར། ལྟེ་བ་ལ་སོགས་འཁོར་ལོ་ལྔ། །དེ་རྣམས་ལམ་གསུམ་ལྔ་རྣམས་ཉིད། །ཅེས་སྟེང་གི་སྒོར་ལམ་གསུམ་པ་ལྔ་ལས་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་རོ་རྐྱང་དང་དབུ་མ་འབྲེལ་བའི་བུ་ག །
དབུ་མའི་ནང་དུ་ཟངས་ཀྱི་གཟེར་བུ་ཁོང་སྟོང་བཏབ་པ་ལྟ་བུ་ལ་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་དབུ་མ་དང་རོ་རྐྱང་འབྲེལ་བའི་ས་གཞན་མེད་པས། རྩ་ཐམས་ཅད་གནས་པ་རྩའི་དབུ་མར་སྦྱང་
མི་ནུས་སོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་འདོད་ཅེ་ན། རྩ་གསུམ་འཁོར་ལོའི་མདུད་མཚམས་རྣམས་སུ་ཁབ་རལ་ལྟ་བུའི་བར་གྱིས་པགས་གཅིག་པ་དང་། སྦུབས་ཐ་དད་ལ། བར་དེ་བུ་གས་འབྲེལ་མོད། འོན་ཀྱང་དེར་འཁྱོགས་ནས་ལུ་གུ་རྒྱུད་དམ་གདུ་བུ་ལྟ་བུའི་མདུད་པར་བྱས་པས། 
23-88
དབུ་མར་རྒྱུ་བའི་ལམ་འགགས་ནས་གཡས་པས་གཟུང་བ་དང་གཡོན་པས་འཛིན་པ་བསྐྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་རྩར་བཞག་གོ །ཡེ་ཐིག་ཏུ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་གདུ་བུའི་རྣམ་
པ་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཡི་གཅིག་རྟོག་མེད་མ་སོ་ཤོ་ན་ཚངས་པའི་དབྱུག་པ་ལ་འཁྱུད་ནས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གཙུག་ཏོར་ནས་ནོར་བུའི་ཁ་རླུང་འཁོར་ཡན་ཆད་དུ་ཇི་
ལྟར་ཙནྡན་གོར་ཤི་ཥའི་ཤིང་ལ་སྦྲུལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་གསུངས་ལ། གཅིག་རྟོག་མེད་མ་ཞེས་པ་ལ་འཁྲུལ་ནས་རྟོག་མེད་མ་འཁྱུད་བྱེད། ཚངས་དབྱུག་འཁྱུད་བྱར་བྱས་ཏེ་རྩ་གཉིས་སུ་
འཆད་པ་ནི་ནོར་ཏེ། གཞུང་འདིས་རྩ་གསུམ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་བཤད་པའི་གཞན་གཉིས་འཁྱུད་བྱེད་ཐུགས་རྟོག་མེད་མ་སོ་ཤོ་ན་འམ་ཚངས་དབྱུག་འཁྱུད་བྱར་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་དུ་གཅིག་པུ་རྟོག་
མེད་མ་སོ་ཤོ་ན་བྱེ་བ་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་རྩ་ཕྲ་མོའི་དྲ་བ་རོལ་པའི་དོན་དུ་བྱས་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《五十万颂》中："水所生为左，右为火所生。"又说："左脉智慧本性，方便右脉安住。"又说："左脉不动流，右脉同样血流。"《五十万颂》中："从能取所取分别，境与根结合，各别诸识，被实物束缚所束。"
这两脉从鼻孔上行至宝珠处，在那里如链状贴靠中脉形成结状，从此形成三道，再到顶部结合，然后三道到喉部结合，喉部三道到心部结合，然后三道至脐部结合，从那里三道至生殖处或秘密轮成链状结，向下分为各自道路，唯有尿流脉在背部，其余均插入秘密尖端。有人认为左右二脉与中脉相连处有三十二，有人认为有八，这只是未能理解上师口诀而已。
23-87
若问"三十二具结"如何解释？《智慧明点》中考虑的是秘密和深奥等脐内轮脉，四轮分支处的三十二脉直接依靠阿瓦杜提，故如是说。在同处："何时梵杖有三十二结，其中脐下移动十六，上移十六，菩提心与风二者相遇而散发，上下单一方面结合的三十二脉。"《五十万颂》中："脐等五轮，彼等三道五自身。"因为上门仅说有五个三道，不超过这个数目。
有些人认为左右脉与中脉相连的孔，如同中脉内安置了空心铜钉，若如此，则中脉与左右脉无其他连接处，无法净化一切脉归于安住脉的中脉。那么应如何理解呢？三脉在轮结处如针孔般皮肤相连，管腔分开，通过孔相连，但在那里弯曲成链状或环形结，
23-88
阻塞了中脉流通的通道，由右产生能取相，由左产生所取相，因此被安立为轮回脉。《智慧明点》中："菩提心喜悦环形身语意本性一无分别母索秀那抱持梵杖，从大乐顶髻至珠口风轮，如同旃檀戈尔西沙树上有大蛇。"有人因误解"一无分别母"，将无分别母视为抱持者，梵杖为被抱持者，解释为二脉，这是错误的。此文将三脉解释为身语意，其中另二脉的抱持者是意无分别母索秀那或梵杖被抱持，同处说："唯一无分别母索秀那为七千二百细脉网游戏而作。"
【译文结束】


 །འཁྱོགས་པ་འམ་ཡོ་བ་དེ་བསྲངས་ན་དབུ་མ་དང་
བྱ་བ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བས་དབུ་མར་དག་པ་ཞེས་པ་སྟེ། རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས། རྩ་ཡོན་པོ་ལྔ་པོ་རླུང་གིས་བསྲང་། །རླུང་ལོག་པ་ལྔ་པོ་མལ་དུ་བསད། ཅེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རྔོག་པས་རྩ་མདུད་འཁྱོག་ལ་བྱས་པ་ནོར་རོ། །
23-89
ཞེས་སྨྲ་བའང་རང་ཉིད་ཀྱི་ནང་སྟོན་པར་ཟད་ལ། འདབ་མའང་གྱེས་མཚམས་སུ་འཁྱོགས་པས་མཐར་སྲོང་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། རླུང་ལོག་པ་ཞེས་པའང་། དབུ་མའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གི་བདག་པོ་ལས་
མི་མཐུན་པར་ཕྱོགས་པས་ལོག་པར་བཏགས་སོ། །མདུད་པའམ་གཞན་གྱིས་བཏགས་པ་རྣམས་ནི་གྲོལ་བའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་བསམས་པས་ནོར་བར་ཤེས་སོ། །མདུད་མཚམས་ཀྱི་གནས་དྲུག་ཏུ་འཁོར་ལོ་རེ་ཡོད་དེ། དེའི་
རོ་རྐྱང་གི་ཕྱི་སྦུབས་ལ་སྦུབས་ཟུག་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཁོར་ལོའི་རྩིབས་སམ་འདབ་མ་འཐོན་པ་ཡིན་ཏེ། འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་ནང་དུ་ཐོག་མར་བཞི། །བཞི་པོ་དེ་གཉིས་སུ་གྱེས་པས་བརྒྱད། སྤྱི་བོ་
དང་མགྲིན་པ་ལ་བརྒྱད་པོ་དེ་གཉིས་སུ་གྱེས་པའི་བཅུ་དྲུག །དེ་རྣམས་གཉིས་སུ་གྱེས་པའི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ། །ལྟེ་བའི་བརྒྱད་པོ་དེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བཞི་ལ་གཉིས་སུ་གྱེས་ལ་མཚམས་ལ་མ་
གྱེས་ཏེ། གྱེས་མ་གྱེས་གཉིས་ཀ་ཚད་མཉམ་པར་འཇུག་པས་བཅུ་གཉིས་ཏེ། ནང་དུ་བརྒྱད་ནི་ཐུན་བརྒྱད་དང་། །ཕྱི་རོལ་ནི་དུས་སྦྱོར་གྱི་རྩར་གསུངས་སོ། །དེའི་བརྒྱད་ལ་ལྔ་ལྔར་གྱེས་ཤིང་། སྔར་མ་
གྱེས་པའི་རྩེ་མོ་ལས་དྲུག་དྲུག་ཏུ་གྱེས་པས་ཕྱི་སྐོར་ལ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའོ། །གསང་གནས་ལ་ནི་དྲི་མེད་འོད་ལས། གསང་བར་འདབ་མ་སུམ་རྩ་གཉིས་པ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་འདབ་མ་བཅུ་དྲུག་ལ་དབྱངས་ཀྱི་རྩའོ། །
23-90
ནང་དུ་འདབ་མ་བཅུ་ལ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ཀྱི་རྩའོ། །དེ་ལས་ནང་གི་འདབ་མ་རྣམས་ལ་སྟོང་པ་དྲུག་གི་རྩའོ། །དེ་ལྟར་ན་འཁོར་ལོ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་གྲངས་ནི། ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་
ལྷག་པའི་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པས། ནང་དུ་རྩ་དྲུག །བཞི་ལས་གཉིས་གྱེས་པ་མེད་པ་གཉིས་ཏེ་ཚད་མཉམ་པས་བཅུ། དེ་ནས་བརྒྱད་དང་གཉིས་པོ་དེ་ལས་བཞི་སྟེ་བཅུ་དྲུག་གོ །འདི་
ལ་ཕྱི་སྐོར་ནང་སྐོར་གཉིས་ཀ་བགྲངས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ། །ལྟེ་བའི་རྐང་པ་དང་བཅས་བའི་ཆུ་སྲང་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་དབྱུག་གུ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་བཤད་ལ།
དབྱུག་གུ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆུ་ཚོད་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱི་བོ་དང་། ཆུ་ཚོད་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག་མགྲིན་པར་དང་། འཕོ་བ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་
ཐུན་བརྒྱད་སྙིང་གར་གསུངས་པས། འདིར་མགྲིན་པར་བཅུ་དྲུག་བཤད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་བོར་ཟླ་རྐང་ཚེས་ཀྱི་རྩ་འདབ་བཅུ་དྲུག །མགྲིན་པར་རྒྱུ་སྐར་གྱི་སོ་གཉིས་སྙིང་གར་གཟའི་བརྒྱད། ལྟེ་
བར་ཆུ་ཚོད་ཀྱི་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་བཤད་པས། དུས་འཁོར་དུ་མགྲིན་པར་སོ་གཉིས་དང་སྤྱི་བོར་བཅུ་དྲུག་འདྲེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན་ནོ། །སྦྱར་ཆོས་ལ་བལྟོས་ནས་ཞེས་གང་དུ་བཤད་པའང་འདི་ཡིན་པར་ངེས་པར་བྱོས་ཤིག །
23-91
ལྟེ་བ་དང་སྤྱི་བོ་ཨེ་ཡིག་སྟོང་པའི་ཁམས་གྲུ་གསུམ། སྙིང་མགྲིན་ཝཾ་ཡིག་བདེ་བའི་ཁམས་ཟླུམ་པོ་རེ་རེའང་ཐབས་ཤེས་ཡིན་པས། སྤྱི་སྙིང་གཉིས་ཐབས་ཆུའི་རང་བཞིན་ཐུར་བསྟན། ལྟེ་མགྲིན་གཉིས་ཤེས་
རབ་མེའི་རང་བཞིན་གྱེན་བསྟན་དུ་ཀུན་ཏུ་ཁ་སྦྱོར་ལས་བཤད་དོ།། །།
༈ རྩ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཞིབ་མོར་བཤད་པ།
གསུམ་པ་རྩ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་ནི། སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྩ་ཡི་གནས་དང་ཡུལ་རྣམས་ནི། །ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་
གྲངས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་པས། ཕྱི་པཱུ་ལི་ར་མ་ལ་ཡའི་ཡུལ། ལུས་ཀྱི་སྤྱི་བོ་སྐྲ་སྐྱེ་བའི་གནས། ནང་རྡོ་རྗེ་གསུམ་མི་ཕྱེད་པས་མི་ཕྱེད་མ་སོ་སེན་གྱི་ཁམས་འབབ་པ། གཞན་ལུས་དྲན་
པ་ཉེར་གཞག་གོ །

以下是简体中文直译：
【译文开始】
若将这弯曲或倾斜矫直，则与中脉成为一体，此称为中脉清净。大尊者亲口说："五弯曲脉由风矫直，五错乱风归于本位。"因此，若认为诺巴将脉结解释为弯曲是错误的，
23-89
这只是暴露了自己的内在态度而已。支脉也因在分支处弯曲，最终需要被矫直。"错乱风"一词是因为与中脉智慧风的主宰相违背而被贴上"错乱"的标签。那些结或他人所命名的结，在解脱时依照所想而理解为错误。
结合处有六处各有一轮，其中左右脉的外管以管插入方式形成轮辐或瓣。四轮内部最初有四瓣，这四瓣各分为二成八瓣，顶部和喉部的八瓣各分为二成十六，这些再分为二成三十二。脐轮的八瓣中，方向四瓣分为二而隅角不分，分与不分两种平等进入而成十二，"内八是时分八，外为时轮脉"。那八瓣各分五支，前面未分的尖端各分六支，外轮共六十四。生殖处，《无垢光》中说："秘密有三十二瓣，外瓣十六为元音脉，
23-90
内瓣十为蕴界脉，其中内瓣为六空性脉。如是六轮数量，百零五十六。"因此内有六脉，四中两个不分为二，平等量为十，然后八和二共四，即十六。这里内外轮合计三十二。脐轮带支的五十六自性的棒杖解释为六十四，
两棒杖自性的三十二小时在顶部，两小时自性的十六移动在喉部，两移动自性的八时分在心部，这就是此处说喉部有十六的原因。顶部有月左日瓣十六，喉部有星宿三十二，心部有行星八，脐部有时刻六十四，这是《时轮》中引用喉部三十二和顶部十六的原因。"依适应法"之说请确定就是指这个。
23-91
脐部与顶部诶字空性界三角，心喉旺字乐界圆形，各自也是方便与智慧，因此顶和心二者是方便水性向下，脐和喉二者是智慧火性向上，如《普贤双运》中所说。
详细解说脉的真实性
第三，详细解说脉的真实性。《总集续》中说："脉处与境界，数量二十四。"外部普利拉玛拉亚境，身体顶部生发处，内部三金刚不可分故为不可分脉，流注指甲界，其他是身念住。
【译文结束】


ཕྱི་ཛ་ལནྡྷ་རའི་ཡུལ། ནང་ལུས་ཀྱི་གཙུག་ཕུད། སྐྲ་རྩེ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཕྲ་གཟུགས་མ། སྐྲ་བ་སྤུའི་ཁམས་འབབ་པ། གཞན་ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེར་གཞག །ཨུ་རྒྱན་གྱི་
ཡུལ་རྣ་བ་གཡས། ལུས་ལ་གནས་པ་རྩེ་བ་མ། པགས་པའི་དྲི་མ་འབབ་པ། ཆོས་དྲན་པ་ཉེར་གཞག །ཨརྦུ་ཏ་མགོ་བོའི་རྒྱབ་གཡོན་ཕྱོགས་སུ་བརྟེན་པས་གཡོན་པ་མ། ཤ་འབབ་པ། སེམས་དྲན་
པ་ཉེར་གཞག །བཞི་ནི་གནས་སོ། །གོ་དཱ་ཝ་རི་རྣ་བ་གཡོན་ཟླུམ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཐུང་ངུ་མ་ཞག་འདབ་པ། མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་མི་སྐྱེད་པའོ། །དགའ་བའི་དབང་ཕྱུག་མིག་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ཀྱི་ཆ། 
23-92
རུས་སྦལ་གཟུགས་ཀྱིས་རུས་སྦལ་སྐྱེས་མ། རུས་པ་འབབ་པ། མི་དགེ་བ་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤོང་བ། དེ་ཝི་ཀོ་ཊ་མིག་གཉིས་སྲིད་པ་སྒོམ་པས་སྒོམ་པ་མོའམ་འཇམ་པ་མོ་མཆིན་པ་འབབ་པ།
དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྐྱེད་པ། མཱ་ལ་ཝ་དཔུང་པ་གཉིས་ཀྱི་རྩ་བ་དབང་བསྐུར་སྦྱིན་པས་དབང་བསྐུར་མ་སྙིང་གར་བཅས་ཏེ་སྙིང་འབབ་པ། དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་འཕེལ་བར་
བྱེད་པ། དེ་ལྟར་བཞི་ནི་ཉེ་བའི་གནས་སོ། །ནང་དང་ཕྱིའི་ཡུལ་རྣམས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོར་ཐ་སྙད་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཐུགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སུ་བཤད་དོ། །ཀ་མ་རཱུ་པ་
མཆན་ཁུང་གཉིས་ཉོན་མོངས་པ་སུན་འབྱིན་པ་སྐྱོན་ལྡན་མ་མིག་འབབ་པ། འདུན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ། ཨོ་ཊེ་ནུ་མ་ཟུང་ལུས་སྐྱོད་པར་བྱེད་པས་མཇུག་མ་མཁྲིས་པ་འབབ་བ། བརྩོན་འགྲུས་
ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་འདི་གཉིས་ཞིང་། ཏྲི་ཤ་ཀུ་ནི་ལྟེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་མ་མོ་གློ་བར་བཅས་ཏེ་གློ་འབབ་མ། སྤྱོད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ། ཀོ་ས་ལ་སྣ་རྩེ་
ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བས་མཚན་མོ་རྒྱུ་མ་འབབ་པ། སེམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་འདི་གཉིས་ཉེ་བའི་ཞིང་། ཀ་ལིངྐ་ཁ་ཞི་བ་ཉིད་ཀྱི་བསིལ་སྦྱིན་མ། ཆུ་རྒྱུས་འབབ་པ། དད་པའི་དབང་པོ། 
23-93
ལམྦ་ཀ་མགྲིན་པ་མེ་དང་ལྡན་པའི་ཚ་བས་ན་ཚ་བ་མ། ལྟོ་བ་འབབ་པ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ། དེ་གཉིས་ཚན་དོ་ཧའོ། །ཀཱཉྩྨི་ཀ་སྙིང་ག་ཟླ་བ་ལྟ་བུས་ན་འབབ་པའི་ཚད་
མའམ་གཞོལ་མ། བཤང་བ་འབབ་པ། དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །དེ་ཧི་མ་ལ་ཡ་ས་བོན་གྱི་མཛོད་དབང་པོ་སྒོར་གཉིས་ལ། དགའ་བའི་གདོང་ཅན་མས་རང་ས་མའམ། མདོག་ནག་
མ་འམ། ནག་མོའི་གདོང་ཅན་མ། སྐྲ་མཚམས་འབབ་པ། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་སྟེ། དེ་གཉིས་ཉེ་བའི་ཚནྡོ་ཧའོ། །ངག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྟེན་ས་གཞི་ལ་སྤྱོད་པས་གསུང་
གི་འཁོར་ལོ་མི་ཡུལ་མ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སོ། །པྲེ་ཏ་པུ་རི་རྟགས་བེམ་པོས་བསྡུས་པས་གཟུགས་ཅན་མའམ། གཟུགས་བཟང་མ་བད་ཀན་ནམ་རེག་བྱ་འབབ་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །
ཁྱིམ་གྱི་ལྷ་བཤང་ལམ་མཉམ་པའི་དངོས་པོ་སྤྱི་མ་རྣག་འབབ་པ། བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །འདི་གཉིས་འདུ་བ། སཽ་རཥྚ་བརླ་གཉིས་ཡིད་དགའི་རྒྱུ་ཀུན་སྟེར་བས་རྒྱུ་སྦྱིན་མ་
ཁྲག་འབབ་པ། དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །གསེར་གླིང་རྗེ་ངར་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་མེད་པས་སྦྱོར་བྲལ་མ་རྡུལ་འབབ་པ། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །དེ་གཉིས་ཉེ་བའི་འདུ་བ། 
23-94
ན་ག་ར་རྐང་པའི་སོར་མོ་དགའ་བ་སྡུག་པས་སྡུག་གུ་མ། ཚིལ་ཏེ་སྨྱོན་ཆུ་འབབ་པ། དེ་ལྟར་སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྐང་པའི་སོར་མོ་ན་ག་རར། །རྟག་ཏུ་ཚིལ་འབབ་རྩར་ཤེས་བྱ། དང་།
རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོའི་འགྲེལ་པར། སོར་མོ་རྣམས་ནི་རྐང་པའི་སོར་མོ་ཕལ་པ་བརྒྱད་དོ། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
外界扎兰达拉境，内身顶髻，发尖等区分为细形脉，流注发毛界，其他是受念住。乌金
境右耳，身中居住为顶女，流注皮肤垢，法念住。阿布塔依靠头部左后方为左女，流注肉，心念
住。以上四处为住处。果达瓦里左耳圆形即短女，流注脂肪，不生未生不善法。喜自在两眼中央部分，
23-92
龟形为龟生女，流注骨，断除已生不善法。德维柯塔两眼修持有为即修女或柔女，流注肝脏，
生起未生善法。摩拉瓦两肩根本给予灌顶故为灌顶女，位于心脏流注心，使已生善法增长，
如是四处为近住处。内外境界以心性命名，故说为意轮天女住处。嘎玛如巴
两腋窝折损烦恼故为具过女，流注眼，欲神足。奥提两乳房因摇动身体故为尾女，流注胆汁，精进
神足，这两处为田。底沙库尼脐为能生故为母女，位于肺脏流注肺，思维神足。拘萨罗鼻尖
遍行一切故为夜行女，流注肠，心神足，这两处为近田。嘎令嘎口因寂静故为施凉女，流注筋，信根，
23-93
蓝巴嘎喉部具火之热故为热女，流注腹，精进根，这两处为道哈。刚奇嘎心窝如月故为流下之量
女或下倾女，流注粪便，念正觉支。德希马拉雅种子库两根门，欢喜面女为自地女或黑色
女或黑面女，流注发际，择法正觉支，这两处为近道哈。言语名言所依之地行走故为语
轮人境女等住处。贝塔普里相由物质摄故为有形女或好形女，流注痰或触，定正觉支。
家神粪道平等实体为共女，流注脓，正勤正觉支，这两处为聚会。索拉什塔两大腿因施予意喜诸因而为因施女，
流注血，喜正觉支。金洲膝关节无一切结合故为离合女，流注尘，轻安正觉支，这两处为近聚会。
23-94
那伽拉足趾因喜爱可爱故为爱女，流注脂肪或精水，如《总集续》中："足指那伽拉，当知常流脂脉。"及
《金刚空行释》中："指即足普通八趾。"
【译文结束】


 ། བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །སིནྡྷཱུ་རྐང་པའི་རྒྱབ་བོལ་གོང་གཉིས་དངོས་གྲུབ་སྦྱིན་པས་
གྲུབ་མ་མྱ་ངན་དང་མཆི་མ་འབབ་པ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ། དེ་གཉིས་དུར་ཁྲོད། མ་རུ་རྐང་པའི་མཐེ་བོང་གཉིས། ཉོན་མོངས་པ་སྲེག་པས་འཚེད་མ། ལུད་པ་སྐམ་པ་འབབ་པ། ཡང་དག་
པའི་རྟོག་པ། ཀུལླཀྵྭ་ཏ་པུས་མོ་གཉིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་མོ་ཡིན་པས་ཡིད་བཟང་མ་བྱིས་པའི་སྣབས་དང་ཁ་ཆུ་འབབ་པ། ཡང་དག་པའི་ངག །འདི་དག་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད་དེ། བདག་ཉིད་བདེ་
བར་བྱས་ཏེ་ཁྱབ་པས་སྐུའི་འཁོར་ལོ་ས་འོག་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་སམྦུ་ཊར། པཱུ་ལི་རར་ནི་མི་ཕྱེད་མ། །སོ་དང་སེན་མོ་འབབ་པར་བརྗོད། འབར་བ་འཛིན་པ་
ཕྲ་གཟུགས་སམ། དེ་བཞིན་སྐྲ་དང་བ་སྤུ་འབབ། ཨུ་རྒྱན་གནས་ནི་ཆེན་པོ་ལ། རྩེ་བ་མ་ནི་རྣམ་པར་གནས། །རྣ་བ་གཡས་པར་གནས་ནས་ནི། །པགས་པ་དྲི་མ་འབབ་པར་གནས། །ཨརྦུ་ཏར་ནི་གཡོན་པ་མ། །
23-95
མཁའ་འགྲོ་མ་ནི་ཤ་འབབ་མ། །གང་ཞིག་ཆུ་རྒྱུས་འབབ་པའི་རྩ། །བ་ཡི་མཆོག་སྦྱིན་རྣམ་པར་གནས། །དེ་ནི་སྲ་བའི་ཚུལ་གྱིས་གནས། །ཐུང་ངུ་མར་ནི་རྣམ་པར་བཤད། །གང་ཞིག་དགའ་བའི་དབང་
ཕྱུག་མ། །དེ་བཞིན་རུས་སྦལ་སྐྱེས་མར་གྲགས། །སྲ་བའི་དངོས་པོ་གནས་པའི་ཕྱིར། །རུས་པའི་ཕྲེང་བ་འཁྲུག་པར་གནས། །ལྷ་མོའི་མཁར་དུ་གང་ཞིག་རྩ། །འཇམ་པ་སྒོམ་པ་མ་རུ་བརྗོད། །དེ་ནི་རྟག་
ཏུ་མཆིན་པ་འབབ། །ཐམས་ཅད་ལུས་ལ་རྟག་པར་གནས། །མཱ་ལ་བར་ནི་དབང་མ་ནི། །རྒྱལ་བའི་དབང་ཕྱུག་སྙིང་ལ་གནས། །རྩ་ནི་གང་ཞིག་མིག་འབབ་པ། །འདོད་པའི་གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་གནས། །གཟུགས་
ནི་མཐོང་བར་འདོད་པ་སྟེ། །སྐྱོན་ལྡན་མ་ཞེས་རྣམ་པར་བཤད། །ཨོ་ཊེར་མཁྲིས་པ་འབབ་བའི་རྩ། །གང་ཞིག་འཇུག་མ་མཚན་མོར་བརྗོད། །ཏྲི་ཤ་ཀུ་ནི་བྱུང་བ་ནི། །མ་མོ་ངེས་པར་གློ་བར་
བཅས། །ཀོ་ཤ་ལར་ནི་མཚན་མོ་ཉིད། །རྒྱུ་མ་འཕྲེང་བཟང་ཁྱབ་ཅིང་འབབ། །ཀ་ལིང་ཀར་ནི་བསིལ་སྦྱིན་མ། །ངོས་ཀྱི་ཆུ་རྒྱུས་ཡང་དག་བཤད། །ཚ་བ་མ་ནི་ལྟོ་གནས་ངོས། །ལམ་པ་ཀར་ནི་
རབ་ཏུ་གྲགས། །ཚད་མ་ཉིད་ནི་ཀཱཉ་ཙིར་གནས། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་བཤང་བ་འབབ། །མཚམས་ཀྱི་མཐའ་ཡི་ནང་དུ་ཡང་། །ཁ་ཡི་གནས་སུ་རངས་པའི་གདོང་། །ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་བད་ཀན་ལྡན། །ཡི་དྭགས་ལྷ་གནས་ཡང་དག་གནས། །
23-96
གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་རྣག་འབབ་པ། །ཁྱིམ་གྱི་ལྷར་ནི་ཡང་དག་གནས། །མཁའ་འགྲོ་དམ་པའི་དབང་ཕྱུག་མ། །སྤྱི་མ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བཤད། །སཽ་རཥྚར་ནི་གང་ཞིག་རྩ། །རྒྱུ་སྦྱིན་མ་ནི་དམར་པོར་
འབབ། །རྡུལ་ནི་འབབ་པར་གྱུར་པ་ནི། །གསེར་གླིང་དུ་ནི་ཡང་དག་བཤད། །ཡན་ལག་གཟི་བརྗིད་ཀུན་ཁྱབ་མ། །སྦྱོར་བྲལ་མར་ནི་རབ་ཏུ་གྲགས། །ན་ག་རར་ནི་སྡུག་གུ་མ། །ཚིལ་ཅན་སྦོམ་ཞིང་
མྱོས་བྱེད་འབབ། །སིན་དྷུར་ཤིན་ཏུ་གྲུབ་མ་ཉིད། །མྱ་ངན་མཆི་མ་འབབ་མར་བརྗོད། །མ་རུར་གནས་མ་ལུད་སྐམ་འབབ། །འཚེད་མ་མ་ཞེས་རྣམ་པར་བསྟན། །ཀུ་ལླཀྵྭ་ཏར་ནི་ཡིད་བཟང་མ། །ཤ་དང་
སྣབས་ནི་འབབ་མའོ། །ཞེས་སོ། །སྙིང་གི་ནང་དུ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་འཇུག་པས་བསྐོར་བས་གསུམ་བསྐོར་མ། །གཟུགས་འབབ་པ། འདོན་ཡོན་ཀུན་དང་ལྡན་པས་འདོད་མ་སྒྲ་འབབ་པ། ཁྱིམ་གྱི་བདག་པོ་ཡིན་
བས་ཁྱིམ་མ་དྲི་འབབ་པ། །གཏུམ་པའི་ལས་བྱེད་པས་གཏུམ་མོ་རོ་འབབ་པ། །བདུད་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་བདུད་བྲལ་མ་རེག་བྱ་འབབ་པ་སྟེ་རིམ་པ་བཞིན། ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། ཡང་
དག་པའི་འཚོ་བ། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །རྐྱང་མ་དང་། རོ་མ་དང་། དབུ་མ་གསུམ་ནི། དྲན་པའི་དབང་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དང་། 
23-97
ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
舍正觉支。信度足背两踝因给予成就而为
成就女，流注悲伤和眼泪，正见。这两处为尸林。玛如两足大拇指，燃烧烦恼故为焚女，流注干燥痰，正
思维。库拉克沙塔两膝因为是智慧天女故为善意女，流注孩童鼻涕和唾液，正语。这些是近尸林，自身作
乐遍布故为身轮地下行者住处。如是《三昧续》中："普利拉有不可分女，说流注牙齿指甲。执持炽燃
细形或，同样流下发与毛。乌金处为大，顶女安住，住于右耳，流注皮肤垢。阿布塔有左女，
23-95
空行女为肉流女。所谓筋流脉，牛胜施遍住。彼以硬方式住，称为短女。何者喜自在
女，同样称龟生女。因有坚硬实体，骨链散乱住。天女城中何者脉，柔软修女称。彼常流肝，
一切身中恒时住。摩拉瓦有灌顶女，胜王自在住于心。何者脉为眼流，以欲色相遍住。色
即欲见，详说为具过女。奥提胆汁流脉，何者称为尾女夜。底沙库尼所生，母女定居肺。
拘萨拉中即夜女，肠链善遍流。嘎林嘎有施凉女，侧边筋脉善说。热女住于腹部侧，蓝巴嘎中
极著名。量女住于刚奇，一切处流粪。边际内部，口处欢喜面。极有形具痰，饿鬼天住善住。
23-96
何者常流脓，家神中善住。殊胜空行自在女，详说为共女。索拉什塔何者脉，因施女为赤
流。尘为流下者，金洲中善说。肢体光辉普遍女，极著名为离合女。那伽拉有爱女，脂肪粗
并流醉物。信度有极成就女，说为悲泪流女。玛如处女流干痰，焚女母示现。库拉克沙塔有善意女，肉
与鼻涕流女。"心内以三种方式进入环绕故为三环女，流注色；具足一切受用功德故为欲女，流注声；为家主
故为家女，流注香；作猛烈业故为猛女，流注味；破魔故为离魔女，流注触。依次为正业
边，正命，正精进，正念，正定。左脉、右脉和中脉三者，是念根、定根和
23-97
慧根。
【译文结束】


 །སྙིང་གའི་ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྟེན་རྩ་ལྔ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་མ་བགྲངས་པས་འགའ་ཞིག་གིས་སྦས་པའི་རྩ་ཞེས་བཤད་ལ། དེ་ལྔ་སྟོབས་ལྔ་དང་སྦྱར་བས་
སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་རྩ་སྟེ། རྩ་ཡུལ་དུ་བཤད་ཅིང་། ནང་གི་ཁམས་རླུང་གི་བཞོན་པ་ཅན་དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་གནས་དེ་དག་ཏུ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡུལ་དེ་དག་གི་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་དུ་སྣང་སྟེ་རོལ་བར་མཛད་པ་སྟེ། དགྱེས་རྡོར་རྩ་རྒྱུད་དུ། རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་དེ་བརྟེན་ནས། །བྱ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་བྱེད། །
ཡུལ་དང་དབང་པོའི་རང་བཞིན་གྱིས། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རབ་བསྐུལ་བས། །གནས་དང་ཉེ་བའི་གནས་སོགས་ཀུན། །དེ་ནི་རྩ་ཡི་པད་འདབ་རྣམས། །ཞེས་སོ། །འདིའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བརྟག་གཉིས་ལས་ཕྱི་རོལ་
དུ། འདུ་བ་ལ་མ་ག་དྷ་རྡོ་རྗེའི་གདན་དང་། ཉེ་འདུ་ཨངྐའི་ཡུལ་བཤད་པའི་གཞིར་བཅས། །དེ་ནས་ཛཱ་ལནྡྷ་ར་སོགས་དངོས་བསྟན་སོ་གཉིས་བསྣན་པའི་སོ་བཞིར་མཛད་པ་དང་། འཐུང་གཅོད་དེ་དང་
ཉེ་བའི་ལྔ། ཞེས་སྟོན་ནས། གནས་ནི་ཛཱ་ལནྡྷ་ར་དང་། ཨོ་ཌི་ཡཱ་ཎ་དང་། ཀོལླ་གི་རི། གཞན་ལས། སུརྣ་གི་རི་དང་། ཀ་མ་རུ་པ་དང་། ཉེ་གནས་མ་ལ་བ་དང་། སིནྡྷུ་དང་། ན་ག་ར་དང་། 
23-98
ཞིང་མུམྨུ་ནི་དང་། ཀཱ་རཎྭ་པ་ཊ་ཀ་དང་། དེ་ཝི་ཀོ་ཊི་དང་། ཀརྨར་པ་ཊ་དང་། ཉེ་ཞིང་ཀུལླཀྵྭ་ཏ་དང་། ཨརྦུ་ཏ་དང་། གོ་དཱ་ཝཱ་རཱི་དང་། ཁ་བའི་རི། ཚནྡོ་ཧ། ཧ་རི་ཀེ་
ལ་དང་། ལན་ཚྭ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་སྐྱེས་དང་། ལམྦ་ཀ་དང་། ཀཱཉྩྨི་དང་། སོ་རཥྚ། ཉེ་བའི་ཚནྡོ། ཀ་ལིང་ཀ་དང་། གསེར་གླིང་དང་། ཀོ་ཀ་ཎ། འཐུང་སྤྱོད་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གླིང་དང་། གྲོང་གི་མཐའི་ས་
གཞི་དང་། ཙ་རི་ཏྲ་དང་། ཀོ་ཤ་ལ་དང་། འབིགས་བྱེད་དང་། གཞོན་ནུའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྔ། ཉེ་བའི་འཐུང་སྤྱོད་དེ་དག་དང་ཉེ་བའི་ས་ལྔ། དུར་ཁྲོད་ནི་རོ་འདུས་པའི་ས་གཞི་དང་། རྒྱ་མཚོའི་
འགྲམ་གཉིས། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་རྫིང་བུའི་འགྲམ་གཉིས་ནི་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད་དེ། དེ་ལྟར་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གསུངས་ལ། འདུ་བ་དང་ཉེ་འདུ་མདོར་བསྟན་དུ་གསུངས་ནས་རྒྱས་བཤད་དུ་མ་བཤད་ཀྱང་
ཕྱག་ཆེན་ཐིག་ལེར་བཤད་རྒྱུད་ཡིན་པས་དེར་གནས་འདྲ་བ་ལ། ཉེ་གནས་ལ་སིངྷ་ལི་བསྣན། ཞིང་མུམྨུ་ནི་དང་། དེ་ཝི་ཀོ་ཊ། ཉེ་ཞིང་ཀུ་ལུ་ཏ་དང་། ཨརྦུ་ཏ་དང་། ཚནྡོ་ཧ། གོ་ད་
ཝཱ་རཱི་དང་། ཧ་རི་ཀེ་ལ། ཉེ་བའི་ཚནྡོ་ཀཱཉྩྨི་དང་། ལམྦ་ཀ །འདུ་བ་ནི་ཀརྨར་པཱ་ཊ་ཀ་དང་། གསེར་གླིང་། ཉེ་འདུ་ཀོ་ཀ་ཎ་དང་། འབིགས་བྱེད། དུར་ཁྲོད་རོ་འདུས་པ་དང་། རྒྱ་མཚོའི་ངོགས། 
23-99
ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད་ཙཱ་རི་ཏྲ་དང་། གཞོན་ནུའི་གྲོང་། འཐུང་སྤྱོད་ཁ་ཆེའི་ཀི་རཱ་ཏའི་གྲོང་ཁྱེར། ཉེ་བའི་འཐུང་སྤྱོད་བལ་པོ་དང་། ཀ་ནྱ་ཀུཉྫྱ་ཞེས་འཛམ་བུའི་གླིང་ཉིད་དུ་གསུངས་ཤིང་། རྀ་གི་
ཨ་ར་ལིའི་རྒྱུད་དུ་གླིང་བཞི་གནས་སུ་གསུངས། དུས་འཁོར་ལས། གླིང་བཞི་ནི་གནས། གླིང་ཕྲན་ཉེ་བའི་གནས་བཞི། ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཕྱེད་ནང་མའི་ཕྱོགས་བཞི་ཞིང་། མཚམས་ཉེ་ཞིང་། ཕྱེད་ཕྱི་མའི་ཕྱོགས་
འདུན་པ། མཚམས་ཉེ་འདུན། མི་ཕྱེད་ནང་མའི་ཕྱོགས་འདུ་བ། མཚམས་ཉེ་འདུ། ཕྱེད་ཕྱི་མའི་ཕྱོགས་འཐུང་སྤྱོད། མཚམས་ཉེ་བའི་འཐུང་སྤྱོད། རླུང་གི་ཕྱེད་ནང་མའི་ཕྱོགས་དུར་ཁྲོད། མཚམས་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད། ཕྱེད་
ཕྱི་མ་ལ་དུར་ཁྲོད་ཆེན་པོ་བརྒྱད་རྣམས་ལ་གནས་ཆེན་པོ་སྟེ། རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས། ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་གནས་ཡིན་ཏེ། །ལྷོ་རུ་འཛམ་བུ་གླིང་དང་ནི། །ནུབ་ཏུ་ནུབ་ཀྱི་བ་ལང་སྤྱོད། །བྱང་
དུ་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན། །ཕྱོགས་བྲལ་རྣམས་སུ་ཉེ་བའི་གླིང་། །ཉེ་བའི་གནས་གྱུར་ས་གཞི་ལའོ། །དེ་བཞིན་ཞིང་ལ་སོགས་པ་རྣམས། །རྒྱ་མཚོའི་དཀྱིལ་འཁོར་སོགས་རྣམས་ལ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
心部支分风的所依五脉未被计入三十二中，有些人称之为隐藏脉，这五脉与五力相配，
成为三十七脉，即脉境，内部界风为载体的勇士与瑜伽女，因此，外部那些处所中，诸佛与菩
萨显现为那些境域的男女而游戏，如《喜金刚根本续》中："瑜伽女们依止彼，做种种事业，
以境与根本性，极度激发识，住处近住处等一切，即是脉莲瓣。"以此为基础，《二观察续》中外部
的聚会为摩揭陀金刚座，近聚会为鄂地，以此为基础，再加上从扎兰达拉等实际显示的三十二，共为三十四，以及"饮行彼与
近五"，显示住处为扎兰达拉、乌迪亚那和拘拉山；其他说法有：苏尔那山、嘎玛如巴、近住处摩拉瓦、信度、那伽拉、
23-98
田木木尼、嘎拉那巴塔嘎、德维柯提、嘎玛巴塔、近田库拉克沙塔、阿布塔、果达瓦利、雪山、道哈、哈里柯
拉、盐海内生、蓝巴嘎、刚奇、索拉什塔、近道哈嘎林嘎、金洲、拘嘎那，饮行城市岛、城市边缘土
地、察日札、拘萨拉、穿刺、青年城市五处，近饮行彼等附近五地，尸林即尸聚土地、海
岸两处，游园与池岸两处为近尸林，如是说三十七处。虽然聚会和近聚会在概说中提到但未在详释中说明，但
《大手印明点》是解释续，在那里类似的地方，近住处加上僧伽利，田木木尼、德维柯提、近田库鲁塔、阿布塔、道哈、果达
瓦利、哈里柯拉，近道哈刚奇和蓝巴嘎，聚会为嘎玛巴塔嘎和金洲，近聚会为拘嘎那和穿刺，尸林为尸聚和海边，
23-99
近尸林为察日札和青年城，饮行为克什米尔基拉塔城市，近饮行为尼泊尔和嘎尼亚昆加，说这些都在瞻部洲中，《里吉
阿拉里续》中说四洲为住处。《时轮》中说：四洲为住处，小洲为四近住处，水轮内半四方为田，四隅为近田，外半四方为
欲望，四隅为近欲望，不可分内半四方为聚会，四隅为近聚会，外半四方为饮行，四隅为近饮行，风内半四方为尸林，四隅为近尸林，外
半有八大尸林为大住处，根本续中："东方胜身洲为住处，南方瞻部洲，西方西牛货洲，北
方北俱卢洲，离方诸处为近洲，近住处成为土地。同样田等诸地，海洋轮等处。"
【译文结束】


 །འཛམ་བུའི་གླིང་
གི་ཡུལ་བཞི་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ལ་འབྲིང་པོ། ཆུང་ངུ་རྒྱ་ནག་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་རེ་ལ་ཐམས་ཅད་ཚང་བར་བཤད་པས་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཕན་ཚུན་འགལ་བར་མི་སེམས་ཏེ། 
23-100
དོན་གཅིག་ལ་མིང་སྣ་ཚོགས་པ་བསྟན་པ་དང་། མིང་གཅིག་གིས་དོན་སྣ་ཚོགས་པ་བསྟན་པར་ཤེས་དགོས་པས་ཏེ། སཾ་བུ་ཊར། སྤྱི་བོར་ཡང་དག་བྱུང་བ་ཡི། །རྩ་རྣམས་སྤྱི་བོ་སྐྱེས་ཞེས་དྲན། །
ཞེས་བཤད་པ་དང་། གསང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་བར། རྩ་ནི་མགོ་ལས་སྐྱེས་ཞེས་བརྗོད། །ཅེས་སོ་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་མགོ་ལས་སྐྱེས་པར་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
ཡིན་པ་ལ་དགོངས་ཤིང་། དེ་གཙོ་བོར་མགོ་ལ་གནས་པ་སྟེ། སམྦུ་ཏར། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་སུམ་ཅུ་གཉིས། །སྤྱི་བོའི་ཀླད་རྒྱས་དབུས་སུ་ནི། །གནས་དེ་ལ་ནི་གསུངས་པ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །མི་ཕྱེད་
མ་ལ་སོགས་པ་བྱང་སེམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་གནས་པའི་ས་ལ་བསམས་ནས་སྤྱི་བོའམ། འཁོར་ལོའི་དབུས་རྣམས་ལ་བཤད་ལ། འབབ་པའི་ས་ལ་བསམས་ཏེ་ལྟེ་བ་དང་གསང་གནས། ལས་བྱེད་པའི་
སྒོ་ལ་བསམས་ནས་ལུས་ཀྱི་གནས་སོ་སོར་བཤད་དེ། ནང་རྩ་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་ཕྱིའི་གནས་ཀྱང་ཤེས་ཤིང་། དེའི་ཕྱིར་ཙ་རི་ཏྲ་ལྟ་བུ་ལྷོ་ཕྱོགས་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་གྱི་ཡུལ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་
འཛིན་པའང་རྒྱུད་སྡེའི་ཞིབ་བཤད་ལ་བསྙོན་པ་ཡིན་ནོ། །རྩ་དེ་དག་ཀྱང་ཧེ་རུ་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་བདག་ཉིད་དེ། སམྦུ་ཊར། ཧེ་རུ་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ལྷ། །རྩ་གཟུགས་མཛེས་པར་ཡང་དག་བྱུང་། །
23-101
ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉམས་དགའ་བར། །སྒོ་བཞི་ཇི་སྐད་གསུངས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། །བརྟག་གཉིས་སུ། རྩ་ནི་གཉིས་གཉིས་རྣལ་འབྱོར་མ། རེ་རེའི་རྣམ་པ་རྣམས་སུ་བརྗོད། །རྐྱང་མ་རོ་མ་ཀུན་འདར་མ། །
བདག་མེད་རྣལ་འབྱོར་མ་ཞེས་བྱ། །ཞེས་སོ། །རྩ་ལྷའི་རྣམ་པར་བསྒྱུར་ཏེ་བསྒོམས་ན་བསྐྱེད་པའི་ཟབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། རྩའི་རང་བཞིན་ལྷར་བརྡ་སྤྲོད་པའི་རྣམ་པ་ལ་དམིགས་ན་རྫོགས་པའི་མི་ཟབ་
པ་དང་། རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བའི་ལྷ་སོ་སོ་རང་རིག་པས་མ་བཅོས་པའི་རྒྱུན་ལ་མཐོང་ན་རྫོགས་པའི་རྫོགས་པར་འགྱུར་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་ཞར་ལ་སྲོག་གི་རྩ་ཞེས་པ་སྨན་དཔྱད་
དུ་བཤད་པ་དང་མཐུན་ནམ་ཞེ་ན་མཐུན་ཏེ། སྨན་དཔྱད་ལ་ཆགས་པའི་རྩ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཆགས་པའི་ཚུལ་ཡིན་ལ། སྲིད་པའི་རྩ་ཞེས་པ་ནི་བྱེད་པའི་ལས་ལ་བཏགས་ཤིང་། འབྲེལ་
བའི་རྩ་ཉིད་ཀྱི་གནས་ལུགས། ཚེའི་རྩ་ཞེས་པ་ནི་རྟེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་བཞག་གོ །དེ་ལྟར་ཡང་བཤད་རྒྱུད་དུ། ཆགས་སྲིད་འབྲེལ་པ་ཚེ་ཡི་རྩ་དང་བཞི། །ཞེས་པས་སོ། ། ཇི་ལྟར་ཆགས་པའི་
ཚུལ་ནི། ལྟེ་བ་ནས་གྱེན་དུ་འོངས་པའི་རྩེ་མོ་སྤྱི་བོའི་འཁོར་ལོར་ལུས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བདག་པོར་གྱུར་པ་གཏི་མུག་བད་ཀན་གྱི་ཁམས་སྤྲོ་བ་ཀླད་པ་ལ་ཟུག་ཅིང་འཐུར་དུ་ཁ་བལྟས་ཏེ་ལས་བྱེད་དོ། །
23-102
བར་གྱི་རྒྱུན་སྙིང་གར་ངག་གི་ཐིག་ལེ་སྲོག་ཉི་མའི་སྡེ་བདག་པོར་གྱུར་པ་ཞེ་སྡང་མཁྲིས་པ་སྤྲོ་བ་ཁོག་པའི་དཀྱིལ་ན་ཡར་གང་ལའང་མ་འབྱར་བ། མཆིན་ཁྲི་ཕུག་ནས་དྲང་པོར་གནས་
ནས་ལས་ཐད་ཀར་བྱེད་དོ། །ལྟེ་བ་ནས་འོག་ཏུ་ཡིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བདག་པོར་གྱུར་པ་བུ་ཚ་རིགས་བརྒྱུད་སྐྱེས་པས་སྲིད་རྩ་འདོད་ཆགས་རླུང་སྤྲོ་བ། བསམ་སེའུ་དང་མཚན་མར་འབྲེལ་ཏེ་གནས་
སོ། །དེ་གསུམ་ཡང་བདག་པོའི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་དུ་གྱེས་པ་དང་། ངོ་བོ་རྩའི་སྦུབས་ཀྱི་རྒྱུན་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །དཔེར་ན་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་སྒྲ་བཅན་དང་དུས་ཀྱི་མེ་གཉིས་སུ་གྱེས་
པར་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
瞻部洲
四十八地区为中等，小的如中国等大城市各自皆具足所说，因此外内诸处互不相违，
23-100
应知一义以各种名称表示，或一名表示各种义理，如《三昧续》中："顶部真实生起，诸脉顶生应忆。"
《秘密真实性明》中："脉是从头生"，如是说三十六脉皆从头生，指一切之根本为菩提心，
其主要安住于头部，如《三昧续》中："菩提心三十二，顶髓中间，住于彼处所说。"不可分
女等三十二菩提心住处考虑而说为顶部或轮中央，流注处考虑而说为脐部与秘密处，作业之
门考虑而说为身体各个部位，内脉如此，外处亦应了知，因此若执察日札等仅为南方海边一地，
乃是否认续部详细解说。这些脉也是黑鲁卡等神之本体，如《三昧续》中："黑鲁卡等诸天，生为美妙脉形。
23-101
身曼荼罗极悦意，四门如是所宣说。"《二观察续》中："脉二二瑜伽女，各各形相中宣说，左脉右脉普震脉，
名为无我瑜伽女。"若将脉转变为天形修习则成为生起次第之深法，若缘脉本性为天之表示相则成为圆满次第之非深法，
若以各自自证见到本性如实诸天之未经修改之相续流，则成为圆满之圆满，应当了知。顺便说明，所谓命脉与医学
所说是否相符，答：相符。医学中说形成脉是指形成的方式，有身脉是安立于所作业用，关联
脉是其安住方式，寿命脉是从所依方面安立。如解释续中："形成有身关联寿命脉四种。"形成的
方式是：从脐部上行的顶端到达顶轮为身体明点的主宰，散发痴迷痰湿界，扎入脑部并向下看而作业。
23-102
中间相续于心部为语明点，命日种主宰，散发嗔恨胆汁，位于体腔中间不粘附任何地方，从肝脏深处直住
而直接作业。从脐部向下为意明点主宰，子孙种族传承生起故为有身脉，散发贪欲风，与思维肠及生殖器相连而住。
这三者虽以主宰差别而有区分，但本体脉管流是同一体。如《时轮》中所说罗睺与时火分为二一样。
【译文结束】


 །དེའང་། ཆགས་པའི་རྩ་ནི་ལྟེ་བ་ལས་གསུམ་གྱེས། །རྩ་གཅིག་གྱེན་ལ་སོང་བ་ཀླད་པ་ཆགས། །གཏི་མུག་ཀླད་པར་བརྟེན་ནས་གནས་པ་སྟེ། །དེ་ལས་བད་ཀན་སྐྱེད་པས་སྟོད་
ན་གནས། །རྩ་གཅིག་བར་དུ་ཟུག་པས་སྲོག་རྩ་ཆགས། །ཞེ་སྡང་སྲོག་རྩ་ཁྲག་ལ་བརྟེན་ནས་གནས། །དེ་ལས་མཁྲིས་པ་སྐྱེད་པས་བར་ལ་གནས། །རྩ་གཅིག་ཐུར་དུ་ཟུག་པ་གསང་བར་ཆགས། འདོད་ཆགས་
ཕོ་མོའི་གསང་བར་གནས་པ་སྟེ། །དེ་ལས་རླུང་བསྐྱེད་སྨད་ན་གནས་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ཉིད་ནང་རིག་པའི་རྒྱུད་སྡེར་ཡང་རིགས་པ་ཉིད་དེ། དུས་འཁོར་དང་། དགྱེས་རྡོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། དཔྲལ་བ་སྤྱི་བོར་རྩ་རྣམས་གང་། 
23-103
ཉི་ཤུ་བད་ཀན་འབབ་བྱེད་དོ། །མགྲིན་པ་སྙིང་གའི་བཞི་བཅུ་རྣམས། །དེ་བཞིན་མཁྲིས་པ་འབབ་བྱེད་པའོ། །ལྟེ་བ་གསང་བར་བཅུ་དྲུག་གང་། །བརྒྱད་ཅུ་རླུང་ནི་འབབ་བྱེད་པའོ། །ཞེས་སོ། །གཙུག་ཏོར་གྱི་
བཞི་དང་དཔྲལ་བའི་བཅུ་དྲུག་བད་ཀན་གྱི་ཆ། མགྲིན་པའི་སོ་གཉིས་སྙིང་གའི་བརྒྱད་མཁྲིས་པའི་ཆ། ལྟེ་བའི་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་དང་གསང་བའི་བཅུ་དྲུག་རླུང་གི་ཆར་བཤད་དོ། །སྤྱི་བོ་དེས་ནི་
དབང་པོ་ཡུལ་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་ལ། བར་མ་དེས་ནི་དྲན་པ་ལ་སོགས་པས་དབང་པོ་བརྟས་པའམ། གསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ལྟེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ཆགས་པ་དང་། མཚན་མ་ལ་གནས་པས་
ལུས་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་འཛིན་པའམ། རིགས་རྒྱུད་སྤྲོ་བར་བྱེད་པའི་ཆ་དེས་སྲིད་པའི་རྩ་བཞིར་དབྱེ་སྟེ། སྲིད་པའི་རྩ་བོ་ཆེ་ནི་རྣམ་བཞི་སྟེ། དབང་པོ་ཡུལ་ལ་འཆར་བར་བྱེད་པའི་རྩ། །ཀླད་
པ་ལ་སྲིད་རྩ་བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། དྲན་པའི་དབང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྩ། །སྙིང་ལ་སྲིད་དེ་རྩ་བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། །ལུས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆགས་པར་བྱེད་པའི་རྩ། །ལྟེ་བ་ལ་སྲིད་རྩ་
བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། །བུ་ཚ་རིགས་རྒྱུད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྩ། །མཚན་མ་ལ་སྲིད་རྩ་བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། །སྟེང་འོག་ཐད་ཀར་ལུས་ཀུན་རྗེས་སུ་འཛིན། །ཞེས་སོ། །འབྲེལ་བའི་རྩ་ལ་དཀར་ནག་གཉིས་ཡོད་ལ། །
23-104
ཞེས་པ་འདི་ལ་སུམ་སྨན་གྱི་སྲོག་རྩ་དཀར་པོ་དེ་སྒལ་པའི་དཀྱིལ་ནས་ཡར་འབྱར་ནས་རྒྱུ་སྟེ། རྩ་སྟོད་ལ་སྙིང་གི་འབྲས་བུ་སྨིན། རྩ་སྨད་ཕྲ་མོར་གྱེས་ཏེ་བརྒྱུངས་པ་ལྟར་མར་སོང་
ནས་གཞུག་གུ་ཐུང་གི་རྩ་དམིགས་སུ་ཐིམ་མོ། །ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞུང་དང་མི་མཐུན་ཏེ། གཞུང་དུ་སྲོག་རྩའི་རྩེ་ཀླད་པ་ལ་ཟུག་པ་ཉིད་ལས་གཞན་པ་ཞིག་མ་བཤད་པས་སོ། ། སྤྱིར་སྲོག་
རྩ་ནི་ཤིང་གི་སྡོང་པོ་དངོས་ལྟ་བུ། དེ་ལས་གྱེས་པའི་རྩ་རྣམས་ནི་ཡལ་ག་དང་ཡལ་ག་ཁྲིའུ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། སྲོག་པ་རྩ་ནི་རྩ་ཡི་སྡོང་པོ་ལ། །ཡལ་གའི་ཚུལ་དུ་གྱེན་
ལ་གྱེས་པའི་རྩ། །ཞེས་སྨོས་ལ། སྙིང་གའི་ཕྱོགས་སམ་བར་གྱི་སྲོག་རྩ་ནི་རྩ་ནག་ཅེས་བཞག་སྟེ། སྲོག་གི་རླུང་ཁྲག་དང་བསྡོངས་པ་གཙོ་བོར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་དུ་
འབྲེལ་བའི་རྩ་ལས་སྨན་པ་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དོན་སྣོད་ནང་དུ་འབྲེལ་བ་སྦས་པའི་རྩ་བརྒྱད་དེ། དེའང་ཚིགས་པ་བཞི་པའི་ཐད་ཀ་ནས་ཡལ་ག་གསུམ་གྱེས་པ་
ལ། དབུས་ཀྱི་སྦོམ་ས་སྙིང་ལ་ཐུག །གློ་བ་མ་བུ་གཉིས་ལ་ཟུག །ཚིགས་པ་བརྒྱད་པའི་ཐད་ཀ་ནས་སྲོག་རྩ་དང་མཆིན་རྩ་གཉིས་འབྲེལ་བར་གནས། བཅུ་གཅིག་པ་ནས་བཅུ་གསུམ་པ་ན་ཕྲ་མོ་གཉིས་གྱེས་ཏེ། 
23-105
མཚེར་བ་དང་བསམ་སེའུ་འབྲེལ། བཅུ་བཞི་པ་ནས་ཕྲ་མོ་གཉིས་མཁལ་མར་འབྲེལ། དེ་ལྟར་རྩ་བརྒྱད་ནི་ཕྱིར་མི་མངོན་པས་སྦས་པའི་རྩ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཡལ་ག་ལྟ་བུ་དོན་སྙིང་བརྒྱད་པོ་
འབྲས་བུ་ལྟ་བུའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
又说："形成脉从脐部分三，一脉上行而成脑，愚痴依靠脑而住，由此生成痰湿故上部而住。一脉插入中部成命脉，嗔恨命脉依血而住，由此生成胆汁故中部而住。一脉向下插入秘密处而成，贪欲
住于男女秘密处，由此生风故下部而住。"此说在内明续部中也合理，如《时轮》和《喜金刚根本续》中："额顶诸脉，
23-103
二十流注痰湿。喉心四十，同样流注胆汁。脐部秘密处十六，八十流注风。"顶髻
四和额部十六为痰湿分，喉部三十二和心部八为胆汁分，脐部六十四和秘密处十六为风分。顶部使
根与境相遇，中间以念等使根坚固或清晰，脐部使蕴形成，住于生殖器则
摄持一切身体或繁衍种族，以此分为四种有身脉："有身大脉共四种：令根境生起之脉，脑
部有身眷属五百环绕。使念根明显之脉，心有身眷属五百环绕。使身蕴形成之脉，脐部有身脉
眷属五百环绕。产生子孙种族之脉，生殖器有身脉眷属五百环绕。上下直接摄持一切身体。"关联脉有白黑二种，
23-104
对此，索门医学说白色命脉从脊柱中部向上粘附而行，脉上部于心结果，脉下部细分延伸向下
而融入尾椎脉，此与原典不符，因为原典中除了命脉顶端插入脑部外，并未提及其他。一般命
脉如同树干，从中分出的诸脉如同枝和小枝，所以说："命脉为脉干，枝状向
上分出之脉。"心部方向或中间命脉称为黑脉，因为命气与血结合主要安住之故。从其延续的方式
关联脉中对医师有直接需要的部分："内脏关联隐藏八脉，即从第四椎骨正上方分出三枝，
中间粗部达心，通向母子两肺。从第八椎骨正上方命脉与肝脉二者相连而住。从第十一至第十三细脉二分，
23-105
连接脾脏和思维肠。从第十四细脉二分连接肾脏。如是八脉因外部不显而称为隐藏脉。这些如同枝，八内脏
如同果实。"
【译文结束】


 །སྙིང་གའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྲོག་རྩ་དེའི་རྩེ་མོ་ལས་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕར་རྩ་བཞི། །ཁྲག་རྩ་གཉིས་ཏེ་དྲུག་ཏུ་གྱེས་ལ། གཡས་གཡོན་སྐེ་ལ་སོང་སྟེ་མགོ་ལ་གནས། སྲོག་རྩ་
དེའི་བར་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕར་རྩ་གཉིས། ཁྲག་རྩ་གཉིས། བཞིར་གྱེས་ཏེ་ལག་པ་གཡས་གཡོན་ལ་རྒྱུའོ། །སྲོག་རྩ་དེའི་རྩ་བ་ལྟ་བུའི་ཕྱོགས་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕར་རྩ་གཉིས་ཁྲག་རྩ་གཉིས་
རྐང་པ་གཉིས་ལ་འབྲེལ་ལ། ཡང་འཕར་རྩ་གཉིས་ཕོའམ་མོའི་མཚན་མ་ལ་འབྲེལ་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་དང་འབྲེལ་བའི་རྩ་ཕྱིར་མངོན་པ་བཅུ་དྲུག་སྦས་པ་དང་སྦྲེལ་བས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །སྙིང་
དང་འབྲེལ་བས་འཕར་རྩ་དང་། མཆིན་པ་དང་འབྲེལ་བས་ཁྲག་རྩར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ལས་གཏར་རྩ་བདུན་ཅུ་རྩ་བདུན། ཆུ་རྩ་ཐམས་ཅད་འདི་ལ་མ་འདུས་སོ། །རྩ་གནད་བརྒྱ་
དང་བཅུ་གཉིས། གཏར་རྩ་དང་རྩ་གནད་གཉིས་བསྡོམས་པས་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དགུ། ཕྱི་ཤ་པགས། བར་རུས་པ། ནང་དོན་སྣོད་དུ་འབྲེལ་བས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ཕྲག་གསུམ་སྟེ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། དེ་ལ་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་འདུས་པ་བཞིར་ཕྱེ་ནས་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་ལ་ལྔས་དམན་པར་ཕྱེ་བས་བདུན་བརྒྱ། 
23-106
དེ་ལ་བྱེ་བ་ཕྲག་ཕྱེད་དང་བཞི། དེ་ལས་དྲ་བ་ལྟ་བུར་གྱེས་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། ཤ་ཁྲག་འཕེལ་བྱེད་རྩ་ཆེན་ཉི་ཤུ་བཞི། །དོན་སྣོད་ནང་འབྲེལ་སྦས་པའི་རྩ་ཆེན་བརྒྱད། །ཡན་
ལག་ཕྱིར་འབྲེལ་མངོན་པའི་རྩ་བཅུ་དྲུག །དེ་ལས་གྱེས་པའི་གཏར་རྩ་བདུན་ཅུ་བདུན། །གཉན་པའི་རྩ་གནད་བརྒྱ་དང་བཅུ་གཉིས་ཏེ། །འདྲེས་པ་རྩ་བྲན་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་དགུ། དེ་ལས་ཕྱི་ནང་བར་
གསུམ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ། །རྩ་བྲན་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུར་གྱེས་པ་ཡིན། །དེ་ལས་རྩ་བྲན་བདུན་བརྒྱ་དག་ཏུ་གྱེས། །དེ་ལས་རྩ་བྲན་ལུས་ལ་དྲ་བར་འབྲེལ། །ཞེས་སོ། ། གཉིས་པ་རྩ་དཀར་ཞེས་པ། །སྲོག་
གི་རྩ་དེའི་རྩེ་མོ་ཀླད་པར་ཟུག་ནས་རྩ་འཐུར་དུ་སྤྲོ་བ་དེ་དག་སྟེ། བྱང་སེམས་དང་རླུང་གཙོ་བོར་རྒྱུ་བས་རྩ་དཀར་ཞེས་པ་དེ་ལས་སྨན་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དབྱེ་བ་
ནི། དོན་སྣོད་ནང་དུ་འབྲེལ་བ་སྦས་པའི་རྩ་དར་གྱི་དཔྱང་ཐག་ཅེས་བྱ་བ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་དེ། ཀླད་པའི་རྗེ་ཞབས་ནས་དོན་ནས་སྐེ་ལ་རྒྱུ་སྟེ། དེ་ནས། རླུང་གི་རྩ་བཞི་སྙིང་དང་
རྒྱུ་མར་འབྲེལ། །མཁྲིས་པའི་རྩ་བཞི་མཆིན་ཁྲི་གློ་ལོང་འབྲེལ། །བད་ཀན་རྩ་བཞི་ཕོ་མཆེར་མཁལ་ལྒང་འབྲེལ། །འདུས་པའི་རྩ་གཅིག་བསམ་སེར་འབྲེལ་བ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །འབུམ་ལྡར། འདུས་པའི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ། །
23-107
གསང་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་བཅུའོ། །ཞེས་པས་གསུངས་སོ། །ཡན་ལག་གི་ཕྱིར་འབྲེལ་བའི་རྩ་ནི། ཆུ་རྩ་བུ་གུ་ཅན་གཉིས། ཆུ་རྩ་འཇའ་བྱེད་གཉིས། ཆུ་རྩ་རཏྣ་གཉིས་ཏེ་དྲུག །དྲུག་པོ་དེ་ལས་ཆུ་
རྩ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་གྱེས་ཏེ། བུ་གུ་ཅན་དེ་ལྟག་པའི་མདུད་ཁུང་ཐོན། ཨན་སྟོང་གཡས་གཡོན་ཚོན་རེའི་ཐད་ཀར་འགྲིམ། །ཚིགས་པ་ལྔ་ནས་གཞུངས་པའི་རྩ་དང་འབྲེལ། །བཅུ་བཞི་པ་ནས་བསམ་སེ་མཁལ་
མར་འབྲེལ། །གཞུག་ཐུང་དཔྱི་ལེབ་མཚམས་བརྒྱུད་དཔྱི་མིག་དོན། །བྱིན་བརླའི་ཕྱི་ཡུལ་དཔྱི་ལོང་སྲིན་མཐེབ་བརྒྱུད། །གཉིས་ནི་བཅུ་ནས་གྱེས་ཏེ་དཔྱི་སྟེང་དོན། །བརླ་རྐང་བརྒྱུད་དེ་པུས་མོའི་ཚིགས་ལ་བསྐོར། །ངར་གདོང་
འཐུར་བབས་འགྲིམས་ནས་པར་མགོ་འབྲེལ། །ཆུ་རྩ་ལྟག་ཟུར་སྤུ་འཁྱིལ་གཉིས་ནས་དོན། །ཨན་སྟོང་འགྲམ་ནས་ཕྲག་བརྒྱུད་སྤུ་སོགས་མཚམས། །དཔུང་འཇུམ་ཚིགས་མིག་ལུག་གཞུག་ཕྱི་མཆན་འགྲིམ། །གྲུ་མོའི་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱི་བསྐོར་
ལག་མཐེབ་འབྲེལ། །རཏྣ་རྩེ་འོག་སྣ་ཤལ་འོག་ཏུ་འཐོན། །སྒྲོག་རུས་ནང་ནུབ་གྲེ་མོང་གཞུ་མཆོག་བར། །ཐུར་བར་འགྲིམས་ནས་ལག་པའི་སྲིན་ལག་འབྲེལ། །ཞེས་མན་ངག་རྒྱུད་ལས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
心部方向的命脉，其顶端以延续方式分出四脉动脉，两血脉共六支，左右前往颈部而住于头部。命脉
中部以延续方式分出两脉动脉，两血脉，共四支行于左右手臂。命脉根部方向以延续方式分出两脉动脉两血脉
连接两腿，又有两脉动脉连接男性或女性生殖器，因此肢体相连外显脉十六与隐藏脉相连共二十四。心
连接为脉动脉，肝连接为血脉。如是二十四脉分出七十七放血脉，一切水脉不包含在此。脉要穴一百
十二，放血脉和脉要穴二者合计一百八十九，外肉皮，中骨，内脏器官相连共三百六十，对此风胆痰三合四分而成一百八十减五分为七百，
23-106
此有四亿半，从此说分为如网。如是："增长肉血大脉二十四，内脏内连隐藏大脉八，肢
体外连显现脉十六，从此分出放血脉七十七，严重脉要穴一百十二，混合支脉一百八十九，从此分为外内中
三百二十，支脉三百六十分出，从此分为支脉七百，从此支脉于身相连成网。"第二所谓白脉，命
脉顶端插入脑部而向下散发的那些脉，主要行菩提心和风故称白脉，其对医师必要的分类
为：内脏内部相连隐藏脉称为丝缎悬带的十三种，从脑部最底流经颈部，然后："风脉四支连接心与
肠，胆脉四支连接肝胆肺结肠，痰脉四支连接胃脾肾膀胱，三合脉一支连接思维肠。"《十万论》中说："三合自性等，
23-107
秘密轮十脉。"肢体外连脉为：水脉管道两支，水脉制虹两支，水脉宝藏两支共六支，这六支分为十六
水脉："管道脉从后颈结孔出，经过左右腹空各一寸正上方，连接第五椎骨延伸之脉，从第十四连接思维肠与肾
脏，经尾短臀平交界到达臀眼，经小腿大腿外侧至踝骨小趾。二支从第十分出至臀上方，经过大腿小腿环绕膝关节，经胫前
向下运行连接足背。水脉从后颈角毛旋两处出，从腹空旁经肩至毛发等处，运行肩缩关节眼小羊尾外腋，环绕肘关节外部
连接手拇指。宝藏脉从眉下鼻梁下方出，潜入胸骨内至两锁骨之间，运行向下连接手小指。"口诀续中所说。
【译文结束】


 །དེ་དག་ཀྱང་བཤད་
རྒྱུད་དུ། །ཀླད་པ་རྩ་ཡི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལས། །རྩ་བ་ལྟ་བུར་འཐུར་དུ་ཟུག་པ་ཡིས། །བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཆུ་རྩ་བཅུ་དགུ་ཡོད། །དེ་ཡང་དོན་སྣོད་ནང་དུ་འབྲེལ་པ་ཡིས། །དར་གྱི་དཔྱང་ཐག་བཅུ་གསུམ་སྦས་པའི་རྩ། །
23-108
ཡན་ལག་ཕྱིར་འབྲེལ་མངོན་པའི་རྩ་དྲུག་སྟེ། །དེ་ལས་ཆུ་རྩ་ཕྲན་བུ་བཅུ་དྲུག་གྱེས། །ཞེས་སོ། །རགས་པར་ན་སྲོག་པའི་རྩ་ཉིད་ཚེའི་རྟེན་ཡིན་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཚེའི་རྩས་ཁྱབ་བོ། །ཕྲ་
བར་ན་ཚེ་ནི་སྲོག་ཡིན་ལ། །དེའི་རྦ་རླབས་ལྟ་བུ་ཕྲ་བའི་རྩ་ཡིན་པས་ལྟ་བའི་རྩ་ལ་བྱེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ནི་བླ་གནས་པས་བླ་རྩ་སྟེ། བཤད་རྒྱུད་དུ། མི་ལ་ཚེ་
ཡི་རྩ་ནི་གསུམ་ཡོད་དེ། །གཅིག་ནི་མགོ་ལུས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་གནས། །གཅིག་ནི་དབུགས་དང་བསྡོངས་ནས་རྒྱུ་བ་སྟེ། །གཅིག་ནི་བླ་དང་འདྲ་སྟེ་འཁྱམ་པ་ཡིན། ཞེས་སོ། །ད་ནི་རྩའི་གནད་བཤད་
པར་བྱ་སྟེ། །སྤྱིར་རྩ་གནད་བརྒྱ་དང་དགུ་བཅུ་ཐམ་པ་ལས། རབ་ཏུ་གཉན་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག །འབྲིང་དུ་གཉན་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་ཡིན་ནོ། །སྲོག་གི་རྩ་ལས་སྨན་དཔྱད་པ་ལ་མཁོ་
བ་ཕྱིར་མངོན་པ་ཤས་ཆེ་ལ། ནང་གི་ནི་བརྒྱ་དང་བཅུ་གསུམ་ཙམ་ལས་མི་མཁོའོ། རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་ལ་ནི་ནང་གཙོ་སྟེ་ཕྱིར་མངོན་པ་ནི་དབང་པོ་རྩ་འགའ་ཞིག་དང་གཉིད་ལོག་ཙམ་
མོ། །དེའི་ཕྱིར་གསོ་དཔྱད་པའི་གཞུང་གི་རྩ་རགས་པ་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ལུགས་བཤད་པ་དང་འགྲིག་པར་རློམ་པ་ནི་ངལ་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་ལ། གསོ་དཔྱད་པ་རྩ་དཀར་གྱི་གནས་ཚུལ་གཞུང་བཞིན་འཆད་པ་ཉིན་སྐར་བས་དཀོན་ནོ།། །།
23-109
༈ སྡོམ་པའི་དབྱེ་བ་བཤད་པ།
བཞི་པ་སྡོམ་པའི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་ནི། འཁོར་ལོ་བཞི་ཡི་ཐོག་མ་ཡང་། །འབྱུང་ཆེན་བཞི་ཡི་ཡི་གེ་བཞི། །ཀུནྡ་འགྲོ་བའི་གནས་བསྟན་པ། །དེ་ནི་ང་ཡིས་བསྟན་པ་ཡིན། །ལྟེ་བ་ཨི་ཡིག་
ལྷ་མོ་སྤྱན། །སྙིང་ག་ཝཾ་ཡིག་ལྷ་མོ་མཱ་མ་ཀི །མགྲིན་པ་མ་ཡིག་ལྷ་མོ་གོས་དཀར་མོ། །སྤྱི་བོ་ཡ་ཡིག་ལྷ་མོ་དམ་ཚིག་སྒྲོལ་མ་སྟེ། །བརྟག་གཉིས་སུ། ཨེ་ཡི་རྣམ་པས་ལྷ་
མོ་སྤྱན། །ཝཾ་གི་རྣམ་པ་བདག་མར་བརྗོད། །མེས་ནི་ལྷ་མོ་གོས་དཀར་མོ། །ཡ་ཡི་རྣམ་པས་སྒྲོལ་མར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་ལ། སའི་ཁམས་ཀྱི་དབང་གིས་གཏི་མུག་གི་སེམས། ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་
གྱི་སེམས། མེའི་ཁམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས། །རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་ཞེ་སྡང་དང་ཕྲག་དོག་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་གཉེན་པོར་ཆོས་ཀྱི་
ཕུང་པོའང་དེ་སྙེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་འདུལ་བ་མདོ་སྡེ་མངོན་པ་སྔགས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་བཞིར་འདུས། དེ་དག་ཡས་རིམ་གྱི་འཁོར་ལོ་བཞི་སྟེ། བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །
འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །བསྡུ་ན་སྡེ་སྣོད་རྣམ་པ་བཞི། །འདུལ་བ་མདོ་སྡེ་མངོན་པ་དང་། །གཅིག་ནི་སྔགས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ཡིན། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཞི་ལ་ཚང་། །ཡང་ན་སྙིང་གའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩ་ཡིག་བཞི་ཡིན་ནོ། །
23-110
སྔགས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་གཅིག་ཉིད་ལ། །རྒྱུད་སྡེ་བཞི་རུ་གང་གསུངས་པ། །མཚམས་ཀྱི་ཡི་གེ་རྣམ་པ་བཞི། །སྙིང་གའི་མཚམས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཡིན་ལ། ཡང་ན་དེ་དག་ཉིད་སྔར་བཤད་པའི་ཡི་གེ་བཞིའོ། །
དེ་ལྟར་ཡང་བྱ་བའི་རྒྱུད་དང་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད། །རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད། །ཡ་མ་གཉིས་པོ་དང་པོ་གཉིས། །ཝཾ་ཨེ་ཕྱི་མ་གཉིས་ལ་སྦྱར། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
这些也在解释
续中："从脑部大脉海中，如根部向下插入，有十九作业水脉。其中内脏内部相连，有十三丝缎悬带隐藏脉。
23-108
肢体外连显现六脉，从此分出十六小水脉。"粗分而言，命脉本身是寿命所依，故全身为寿脉所遍。细
分而言，寿命即命，其波浪般细脉为脐脉而作用。极细者为神识住处故为魂脉，解释续中："人有寿
命脉三种，一遍布头身全体，一与呼吸结合而行，一如同神识而游荡。"现在解释脉要穴
一般脉要穴共一百九十，极严重九十六，中度严重四十九。命脉中对医疗者必
要的外显部分较多，内部仅需百十三左右。对修习瑜伽者，内部为主，外显仅需少数根脉和睡眠时
才需。因此医疗典籍中的粗脉与金刚身安住方式相符的说法是徒劳堆积，能依教典解说白脉安住方式的医师比日间星辰还稀少。
23-109
戒律分类释
第四戒律分类释：轮四首先是，四大四字母，昆达所行处，此为我所示。脐处伊字
天女眼，心处嚩字天女摩摩基，喉处嘛字天女白衣母，顶处亚字天女誓句度母。二观察中："以伊相为天
女眼，以嚩相称无我母，以火称天女白衣母，以亚相愿为度母。"由地界力量愚痴心，水界我慢
心，火界贪欲心，风界嗔恨与嫉妒，彼等烦恼自性之变化八万四千，作为对治法
蕴亦同数，彼等法蕴亦摄于律部经部对法密咒四藏，彼等为上次第四轮："八万四千诸法皆，
圆满摄于四轮中，摄则为四种藏部，律部经部对法和，一为密咒藏部，四方字母中具足。"或者是心部方向四脉字母。
23-110
唯一密咒藏部中，所说四种续部，四隅字母，是心部隅角字母，或者即是前说四字母。
如是："事续行续，瑜伽无上续，亚嘛二者配前二，嚩伊配后二。"
【译文结束】


 །ལུས་སྐྱེད་པ་དང་སྤྲུལ་པར་བྱེད་
པས་སམ། སའི་དྭངས་མ་སད་པའི་ཐིག་ལེ་སྤྲོ་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས་དང་། །རླུང་གི་དྭངས་མ་གཉིད་འཐུག་སྤྲོ་བ་ཆོས་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས་དང་། །མེའི་དྭངས་མ་རྨི་ལམ་སྤྲོ་བ་ལོངས་
སྤྱོད་རྫོགས་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས་དང་། ཆུའི་དྭངས་མ་བཞི་པའི་ཐིག་ལེ་སྤྲོ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས། སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་།
བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་ལས། གང་ཕྱིར་སྐྱེད་དང་སྤྲུལ་བྱེད་པའི། །སྐུ་ནི་སྤྲུལ་པ་ཅན་ཞེས་བརྗོད། །སེམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་
སྙིང་གར་འགྱུར། །རོ་རྣམས་དྲུག་གི་གཟུགས་ཅན་གྱི། །བཟའ་བ་ངེས་པར་ལོངས་སྤྱོད་བརྗོད། །མགྲིན་པ་ལོངས་སྤྱོད་འཁོར་ལོ་དང་། །སྤྱི་བོ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་གནས། །ཞེས་གསུངས་ལ། གཞི་དུས་སུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལྟེ་བར་བཞག་ཀྱང་འབྲས་དུས་སུ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །
23-111
ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རིགས་བཞིའི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་བཞིར་བཞི་ཚན་གྱིས་སྡོམ་ཞིང་། རྒྱས་པར་ནི་རིགས་དྲུག་གི་དབྱེ་བས། །འཁོར་ལོ་དྲུག་རྣམས་སུའོ། །རིགས་ལྔའི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་ལྔ་རྣམས་སུ་
དང་། བརྟག་གཉིས་ལས། སྐུ་གསུམ་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་ནི། །འཁོར་ལོའི་གཟུགས་སུ་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་པ་གསུམ་བགྲོས་སུ་རིགས་གསུམ་གྱིས་ཕྱེ་བ་འཁོར་ལོ་གསུམ་དུ་བསྡོམ་སྟེ། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་
ཅན། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་འདུས་པས་ན། །ཞེས་ནས། བསྲེ་བ་སྐོར་གསུམ་དང་སྦྱར་བའི་བར་དུའོ། །རིགས་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་གཉིས་སུ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྡོམ་པ་ནི། །ཨེ་ཝཾ་རྣམ་པར་
རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་པ་བཞིན། ཡི་གེ་ཨེ་ནི་མ་རྒྱུད་ལ། །ཝཾ་ནི་ཕ་རྒྱུད་ཡིན་པར་གསུང་། །ཞེས་པས་སོ། །གསང་ཆེན་རིགས་གཅིག་གི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་གཅིག་ཏུ་བསྡོམ་སྟེ་ལྟེ་བའོ། །དེ་ལྟར་
ཡང་། བྲི་བརྗོད་ཨ་ཡི་བདག་ཉིད་དེ། བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཆོས་རྣམས་སྐྱེད། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ལས་སྐྱེས། །དེ་ལྟར་གང་དུ་བསྡམ་པ་དང་ཇི་ལྟར་བསྡམ་པར་བྱ་བ་དག་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པས།
ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དེ་བཞིན་ནང་། །སྡོམ་པའི་དེ་ཉིད་རབ་ཏུ་བཤད། །ཅེས་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པས་སོ།། །།
༈ རླུང་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས།
གསུམ་པ་རླུང་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་བསྟན་པ་ལ། རླུང་རྣམ་པར་བཞག་པ། ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བ། དེ་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ། 
23-112
དེ་ཉིད་དུས་བཟང་ངན་དུ་ཕྱེ་བ། རླུང་གི་དེ་ཉིད་བཤད་པ་དང་ལྔ་ལས།
༈ རླུང་རྣམ་པར་བཞག་པ།
དང་པོ་ནི། རླུང་དང་ཞེས་པའི་དོན། རླུང་གི་ངོ་བོའམ་མཚན་ཉིད་ནི་ཕྱི་རོལ་དང་། སོ་སྐྱེ་དང་། འཕགས་པའི་
རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཡོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། འདིར་རླུང་ནི་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས་ཡང་དག་པར་གཡོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེས་ན་རླུང་གི་རང་བཞིན་ནི་འདུ་
བྱེད་དུ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟར་གྲུབ་པའི་ཚུལ་ནི། འོད་གསལ་བ་ཕྲ་བ་མི་ཤིགས་པའི་རླུང་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་སྲོག་ཆེན་པོ་སྟེ། ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་སྟེ།
དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་རླུང་གྱུར་ཅིང་། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་རྣམ་གནས་པ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྲོག་གྱུར་ཅིང་། །ཞེས་དང་། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པའི་ཁྱབ་བྱེད་དུ་
ཞུགས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་པའི་ནམ་མཁའ་བཞིན་ཏེ། དོན་ཆེན་འགྱུར་མེད་དམ་པ་ཡིན། །སྲོག་ཆེན་པོ་སྟེ་སྐྱེ་བ་མེད། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་
རྣམས་ལས་སེམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོར་གསུངས་ལ། སེམས་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་བཞོན་པ་ནི་རླུང་ཡིན་ཞིང་། ཁམས་གསུམ་པའི་བཀོད་པ་ཐམས་ཅད་དེས་བྱེད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因生身与变化故，或因地精华寤时明点散发是化身所依故，风精华深睡散发是法身所依故，火精华梦境散发是受
用圆满身所依故，水精华第四明点散发是俱生身所依故，称为化身轮、法轮、受用轮和
大乐轮。如《二观察续》中："因为生起与变现，身称为具变化，心为法性，法身亦
成为心。六味形体，食确定称为受用，喉为受用轮，顶为大乐住处。"虽然基础时智慧明点安置于脐部，果位时则相反。
23-111
外内一切法由四种分类分为四轮以四组摄集，广说则以六种分类，为六轮。以五种分类为五轮
，《二观察续》中："三身身体中央，应说为轮形。"所说三次第以三种类分为三轮摄集："由具三字之本体，
集为身语意"，乃至与三交融相配。以二类分为二轮："诸佛之总摄，安住于伊嚩姆形
相。"如是，"字母伊为母续，嚩姆为父续所说。"由大密一类分类摄为一轮即脐轮。如
是："书写发音阿之体性，生起八万四千法，一切众生从彼生。"如是于何处摄集及如何摄集皆不可分，
"如外如是内，详细解说摄集真实。"如续中所说。
精要风之安住方式
第三宣示精要风之安住方式分为：风安立，如何运行，彼示为十二缘起，
23-112
彼分为善恶时间，解说风真实五个方面。
风安立
第一，所谓"风"，风之本体或特征为令外界、凡夫和圣者
相续所摄一切法动摇，如《无垢光》中："此中风为令身、语、心真实动摇，故风自性成
为行蕴"。形成方式为：明光细分不坏转为风，即大命，为一切有身者之精髓，
如《密意授记》中："菩提心成风，安住于虚空，成为众生命，"极细遍满空性
融入而随顺一切法，如法界虚空："大义不变殊胜，大命无生。"因此，诸佛教
法中宣说心为一切法之主，而心趣入境之载体是风，风做一切三界安排。
【译文结束】


 །དེ་ལྟར་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྲོག་གྱུར་བ། །
23-113
རླུང་ཞེས་བྱ་བས་ལས་ཀུན་བྱེད། །འདི་ནི་རྣམ་ཤེས་བཞོན་པ་སྟེ། །ཞེས། དེ་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་ལ་ཞུགས་པ་འོད་ཟེར་ལྔའམ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དབུགས་སུ་
བཞག་ཅིང་། དེ་ཉིད་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་རླུང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བར་སྟོན་ཏེ། འདུས་པ་རྒྱུད་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་རང་བཞིན་དབུགས། །འབྱུང་བ་ལྔ་ཡི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཅེས་
དང་། འབྱུང་ལྔའི་རང་བཞིན་ཉོན་མོངས་རླུང་། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྲོག་གྱུར་པ། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རིམ་པ་གཉིས་པོ་དེ་གཉིས་ལ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་དང་། རྣམ་པར་
རྟོག་པའི་རླུང་གི་ཐ་སྙད་མཛད་དོ། །ཞེས་དང་། རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་རླུང་ཤར་ནས། །ཞེས་དང་། སྐྱེ་མེད་ཀུན་འགྲོ་ཞི་བ་དང་། །ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་དང་། །དྲི་མེད་སྟོང་པ་བསམ་མི་ཁྱབ། །
རྟོག་པ་དང་བྲལ་རླུང་ཆེན་པོ། །ཞེས་དང་། རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་རླུང་གང་ཡིན། །རྟག་ཏུ་རྒྱུ་ཞིང་ཀུན་ལ་ཁྱབ། །གནས་རླུང་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། འདི་ནི་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་
ཉིད་ཅེས་བཞག་པ། སྣང་བ་གསུམ་གྱི་བཞོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས། རྣམ་རྟོག་རླུང་གིས་རྣམ་པར་གཅོད། །ཅེས་པ་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་མྱོང་བའི་མིང་ཅན་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བའི་བཞོན་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་ཤེས་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་བཞོན་པས་མངལ་གྱི་ལུས་སྐྱེད་པའི་ཁམས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རླུང་སྐྱེད་དེ། 
23-114
རྡོར་འཕྲེང་དུ། རྣམ་ཤེས་ལས་ནི་སྐྱེས་པའི་རླུང་། །དེ་ལས་མེ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །མེ་ལས་ཆུ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དེ་ལས་ས་ནི་ཡང་དག་སྐྱེད། །ཅེས་སོ། །ཁམས་ལྔ་པོ་དེའི་དྭངས་མ་སྲོག་
རླུང་ཞེས་བྱ་ལ། །དེ་ལ་འོད་གསལ་བའི་རླུང་ངམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་པ་བཅུ་ཞེས་གསུངས་པ་ཕྲ་བའི་རླུང་བཅུ་མཆོག་གི་ནམ་མཁའ་འམ། སྙིང་གའི་པདྨོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཆགས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་
ཕྲ་བའི་རྩ་བཅུ་དང་རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པས་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྡོར་འཕྲེང་དུ། རབ་སད་མཆོག་གི་ནམ་མཁའ་ལ། །འོད་གསལ་བཟང་པོ་ཡང་དག་གནས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་བཅུ། །ཞེས་
དང་། དེ་ཉིད་དུ། རྩ་ལྔ་ལ་ནི་བརྟེན་པའི་རླུང་། །ཐོག་མར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལས། །བསྐྱེད་པ་ཡིས་ནི་ངོ་བོར་བྱེད། །ཅེས་དང་། སྙིང་ནི་ལྔ་ལ་དེས་གནས་ཏེ། །སྒོ་ལྔ་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་
ནི། །རླུང་ལྔ་དང་ནི་ལྡན་པ་རུ། །འདོད་པ་ལྔ་རྣམས་རྫོགས་པར་བྱེད། །ཅེས་སོ། །དེ་བཅུ་ལས་རགས་པའི་རླུང་བཅུ་སྐྱེད་པ་ནི་སྔར་འཕོ་བ་བཅུ་བཤད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། འདི་ལྟར་
བགྲོད་པར་བྱེད་པ་ནི། །ལྔ་ཡི་བདག་ཉིད་བཅུ་ཡང་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དུས་འཁོར་ལས། དུས་སྦྱོར་ཀརྐ་ཊ་ནས་མི་ཡི་དབང་། །དུས་སྦྱོར་གང་ལ་ཉི་མ་གནས་པས་ཉིན་དང་མཚན་མོ་འཁོར་བ་དེ་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །
23-115
ཞེས་པས། ཕྱིར་ཉི་མ་སྐྱེ་བའི་ཁྱིམ་ནི་ཀརྐ་ཊ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། མངལ་ནས་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མངལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཟླ་བ་དེ་ཆུ་སྲིན་གྱི་ཡིན་ལ། དེ་ནས་ཟླ་བ་བདུན་པ་
ན་སྲོག་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་སྲོག་གི་ནུས་པ་གང་ལ་སྐྱེ་བའི་དུས་སྦྱོར་དེ་ཀརྐ་ཊར་རིག་པར་བྱའོ། །སྲོག་སྐྱེས་ནས་མ་བཙས་ཀྱི་བར་དེ་སྲིད་རླུང་གི་ཁམས་འཕེལ་ལ། བཙས་ནས་དབུགས་ཕྱིར་རྒྱུ་
བ་ནི་འཕེལ་བ་སྟོངས་པའོ། ། ད་ནི་རླུང་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྟོན་ཏེ། དབུ་མ་ནས་འབབ་པ་ལ་དྲུག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ངམ། སྒྲ་གཅན་འོག་ཏུ་དུས་ཀྱི་མེ་འབབ་པའོ། །རོ་རྐྱང་
ནས་འབབ་པ་ལ་ལས་ཀྱི་རླུང་། དེ་ལ་རོ་མ་ནས་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལྔ་འབབ་པ་གཟུང་བ་སྐྱེད་པའི་རླུང་། འབྱུང་བའི་སྡུད་རིམ་དང་མཐུན་པར་རྒྱུ་སྡུད་རིམ་སྟེ། ས་ནས་
ཆུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是圣者龙树说："成为一切有身者之命，
23-113
以风名造作一切业，此为意识之载体。"其融入顿超空性为五光或五智本质之无分别气
而安立，其本身转变为有分别风即五大元素本体而示："集于续外五智性之气，五大元素之本体。"
与"五元素自性烦恼风，成为众生一切命。"因此对于这两种次第，金刚鬘经中："无分别风与有
分别风之名言而作。"又说："无分别风生起后。"又说："无生遍行寂静，普遍一切有身者，无垢空性不可思，
离分别大风。"又说："何为无分别风，恒常流动遍一切，住风大的特征。"此称为遍现之特
征，为三种显现之载体。之后："分别风断除"，即与末那识随后体验同名的自性显现之载体。如是有分别的意识载体生起胎身五界性质之风，
23-114
金刚鬘中："从意识所生之风，由彼生起火，从火生起水，从水正生地。"五界之精华称为命
风，其中说明光风或佛之十种智即细风十种最上虚空或心莲花上真实形成，以极
细十脉与所依能依关系而住。如是金刚鬘中："最上醒觉虚空中，明光善妙真实住，诸佛之十种智。"
同经中："依靠五脉之风，最初从大种，生起而成本体。"又说："心于五处安住，从五门显现
出，具有五风，令满足五欲。"此十风生起粗风十种即前述十种迁移。如是："如是
行动者，五体性亦为十。"时轮中："从结合巨蟹人王，日所住结合之日夜周转应当了知。
23-115
即外日生起宫为巨蟹，如同一切胎生者入胎之月为摩羯，彼后第七月
生命生起，故了知生命力生起之时为巨蟹。命生起至未出生之间风界增长，出生后呼吸外行
是增长之空。现示风之分类：从中脉流下为第六智慧风或罗睺下时火之流下。从右左
脉流下为业风，其中从右脉流下地水火风空五界，产生所取之风，大种收摄次第相顺而行收摄次第，即从地至
水等。
【译文结束】


 །འདི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣང་བ་བསྐྱེད་པའི་བྱ་བའི་ཆ་ནས་སྐྱེད་པ་དང་། ཉི་མའི་རླུང་། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། ས་ཆུ་མེ་རླུང་སྟོང་པ་ནི། །སྡུད་པ་ཡིས་ནི་འབབ་
པའོ། །ཞེས་སོ། །གཡོན་རྐྱང་མ་ནས་རྣམ་ཤེས་འདུ་བྱེད་ཚོར་བ་འདུ་ཤེས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་བསྐྱེད་རིམ་དུ་རྒྱུ་བས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཞེས་དང་། ཡང་འདི་ཁ་འོག་ཏུ་ཕྱོགས་པས་རླུང་ནང་དུ་སྡུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འོང་བས་སྡུད་རིམ་དུའང་གསུངས་སོ། །
23-116
འཛིན་པ་དང་ཟླ་བའི་རླུང་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་གཉིད་འོག་ཏུ་གཅི་བ་དང་བཤང་བ་འཕེན་སྡོམ་གྱི་རླུང་སྤྲོ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དབང་མདོར་བསྟན་ལས། སྣ་བུག་གཡོན་པའི་རྩ་ལ་ནི། །རྣམ་ཤེས་
ལ་སོགས་དཀྱིལ་འཁོར་ལྔ། །ཞེས་སོ། །ལྟེ་བ་ཡན་གྱི་འཁོར་ལོ་ལྔ་སྲོག་རླུང་གི་རྟེན་ཡིན་ལ། ལྟེ་བའི་འོག་གི་རྩ་རྣམས་ཐུར་སེལ་གྱིས་རྟེན་ཏེ། སྲོག་རླུང་ནི་ཉི་མ་གཙོ་བོ། །ཐུར་སེལ་
ནི་ཟླ་བ་གཙོ་བོར་གྱུར་པས། སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྩ་ཡི་འོག་གི་ཁ་ཟླ་བ། །ཨཱ་ལི་ཟླ་བ་ཡང་དག་འབབ། །ལྟེ་བ་ནས་བརྩམས་གཡས་པ་ཡིས། །མགྲིན་པའི་གནས་སུ་རབ་འཇུག་པའི། །རྩ་ཡི་
སྟེང་གི་ཁ་ཉི་མ། །ཀཱ་ལི་ཉི་མ་རབ་ཏུ་འབབ། །ཅེས་སམ། ར་སཱ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མེ་དང་། ལཱ་ལ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུ་ཁམས་པའི་ཐ་སྙད་བཤད་
དེ། རྡོར་འཕྲེང་དུ། ཟླ་བ་ཉི་མ་མེ་རུ་འགོག །ཅེས་སོ། །རྡོ་རྗེ་གུར་ལས་ཀྱང་། འོད་དཔག་མེད་དང་རིན་ཆེན་འབྱུང་། །འཁོར་བར་གྲུབ་པའི་རྩ་བ་གཉིས། ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཟླ་ཉི་སྒྲ་
གཅན་གྱི་རླུང་ལས་རྩ་བའི་རླུང་ལྔར་གྱེས་པའི་ཐུར་སེལ་མདོམས་ན་གནས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན། ལྕི་བ་དང་སྲ་བ་སའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན། སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་སྙིང་ག་ན་གནས་པ་མི་བསྐྱོད་པ། 
23-117
བརླན་ཞིང་གཤེར་བ་ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན། མེ་དང་མཉམ་དུ་གནས་པ་ལྟེ་བར་གནས་པ་དོན་གྲུབ། ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་རླུང་གི་རང་བཞིན། གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་མགྲིན་པར་གནས་པ། འོད་དཔག་མེད།
ཚ་ཞིང་སྲེག་པ་མེའི་རང་བཞིན། ཁྱབ་བྱེད་ནམ་མཁའི་རླུང་། ལུས་ཀྱི་ཚིགས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད། ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་པ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན། རྒྱུ་བ་
ནི་ཆུའི་ཁམས་ལས་གཙོ་བོར་སྐྱེས་པ་གཟུགས་ཏེ། མེའི་ཁམས་ལས་བྱུང་བ་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་སམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་སྒྲ་སྟེ།
སྟོང་པའི་ཁམས་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་ནི་སའི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པའི་དྲི་སྟེ། རླུང་ལས་བྱུང་བའི་སྣའི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་
ནི་མེའི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་རོ་སྟེ། ཆུའི་ཁམས་ལས་བྱུང་བ་ལྕེའི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ནི་རླུང་གི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་རེག་བྱ་སྟེ། ས་ལས་བྱུང་བ་ལུས་ཀྱི་དབང་
པོ་ལ་གནས་སོ། །འབུམ་ལྔར། ས་ཡིས་དྲི་ནི་བསྐྱེད་བྱས་ནས། །རོ་ནི་མེ་ཡིས་སྨིན་ལས་གྱུར། །ཆུ་ལས་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་འགྱུར། །རེག་བྱ་འདི་ནི་རླུང་ལས་འགྱུར། །སྲོག་གི་རླུང་ལས་སྒྲ་འབྱུང་སྟེ། །
23-118
ཐུར་སེལ་ནས་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས། །ཞེས་དང་། དྲི་མེད་འོད་ལས། འདིར་གཞན་གྱི་རིགས་ལ་འཁྱུད་པས་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་རང་གི་རིགས་ལ་འཁྱུད་པ་ནི་བདག་ཉིད་ལ་རང་གི་བྱ་བ་
འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ལས་ཀྱི་དབྱེ་བས། དེ་དག་འཁོར་ལོ་བཞིའི་རྩ་འདབ་ལ་གནས་ཏེ། མཉམ་གནས་ཤར་རྩ་སྣར་མ་ལ། གྱེན་རྒྱུ་མེར་ལག་ལྡན་ལྕེ་ལ། །ཁྱབ་བྱེད་ལྷོ་དམར་སེལ་
ལ། རྒྱུ་བ་བདེན་བྲལ་རྒྱལ་དང་། རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ནུབ་རྒྱལ་བ། ཡང་དག་རྒྱུ་རླུང་འཕྱར་བ་ལ། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་བྱང་ལུག་ལ། ནོར་རྒྱལ་དབང་ལྡན་ཀུ་ཧ། སྲོག་སྟེང་དུ་ཡིད་མཛེས་མ་
ལ། ཐུར་སེལ་འོག་དུང་ཅན་མ་ལ་གནས་པར་དུས་འཁོར་དུ་བཤད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
此从外界显现产生之作业方面称为生起和太阳风，《摄要灌顶》中："地水火风空，以收摄而下
流。"从左脉生起意识、行、受、想、色五蕴依次运行，故称为生起次第，又因此向下方向故以风内收的方式而来，故也称收摄次第。
23-116
执取和月风亦是其名。此睡眠下方散发小便和大便排泄控制之风。如是《摄要灌顶》中："左鼻孔之脉中，意识
等五轮。"脐部以上五轮为命风所依，脐下诸脉为下行风所依，命风以太阳为主，下行风
以月亮为主，如《三昧续》中："脉下方口为月亮，阿字母月真正流下。从脐部始右边，至喉处所入之，脉
上方口为太阳，卡字母太阳完全流下。"或者，从右脉流下一切称为火，从左脉流下一切称为水界之名言，
《金刚鬘》中："月日止于火。"《金刚帐》中亦云："无量光与宝生，轮回成就二根本。"如是月日罗
睺风分支为五种根本风：下行风住于生殖器处为如来宝生，重且坚为地界自性；命风住于心部为不动佛，
23-117
湿且润为水界自性；与火同住于脐部为成就佛，轻且动为风自性；上行风住于喉部为无量光，
热且灼为火自性；遍行为空界风，住于身体一切关节处为如来毗卢遮那佛，开启一切门为空界自性；运行
风主要从水界生起为色，从火界生起住于眼根。遍运行风从空界或智慧界生起为声音，
从空界生起住于耳根。正运行风从地界生起为香，从风生起住于鼻根。极运行风
从火界生起为味，从水界生起住于舌根。定运行风从风界生起为触，从地生起住于身
根。《五十万颂》中："地生起香之后，味由火熟而成，从水变为芽等，此触从风而变，从命风生声音，
23-118
从下行出法界。"《无垢光》中："此中拥抱他种能成就事业，拥抱自种则与自身的行为
相违故。"依业分类，彼等住于四轮脉瓣：平住风住东脉捺迦末拿和鼻，上行风住火脉拉干达和舌，遍行风住南脉迭末热塞
拉，运行风住增减脉嘎亚，遍运行风住西脉嘉亚，正运行风住风脉帕亚巴，极运行风住北脉鲁嘎，诺嘉旺丹库哈，命风住上方伊则玛
，下行风住下方敦坚玛，如《时轮》中所说。
【译文结束】


 །མིང་ནི། རྡོ་རྗེ་སྒོ་ཞེས་པ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གསུངས་པ་ནི་དེ་དག་ཉིད་ཡིན་ལ། དགོངས་
པ་ལུང་སྟོན་ལས། །སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གྱེན་རྒྱུ་དང་། །ཁྱབ་དང་མཉམ་གནས་ཞེས་བཤད་དང་། །ཀླུ་དང་རུས་སྦལ་རྩང་པ་དང་། །ལྷ་སྦྱིན་དང་ནི་གཞུ་ལས་རྒྱལ། །དེ་དག་བདག་གཟུགས་བུད་མེད་དུ། །སླར་
ཡང་སྤྲུལ་པར་མཛད་པ་ཡིན། །ཞེས་དང་། །དུས་འཁོར་ལས། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་མཉམ་གནས་པདྨ་ནོར་གྱི་འདབ་མ་དག་ལ་རླུང་ནི་གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་དང་། །ཁྱབ་བྱེད་ཀླུ་དང་རུས་སྦལ་དག་དང་རྩང་པའི་རླུང་དང་ལྷ་སྦྱིན་དང་ནི་ནོར་ལས་རྒྱལ། །
23-119
ཞེས་མཐུན་པར་གསུངས་ལ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་མཁའ་འགྲོ་མ་སྒྱུ་མ་བདེ་མཆོག་ལས་སྒྲ་དྲི་བཞིན་མ་ཡིན་པར་གསུངས་ཏེ། ཀོ་ཊ་ཁྱཱཿཀོ་ཊ་བཱཿཀོ་ཊཿཀོ་ཊ་པཤྩ་ཿཀུ་ཊཱི་
ར་ཀཿཀོ་ལཱ་ཁྱཿཀོ་ལཱ་བཱཿཀོ་ལཿཀོ་ལ་བཤྩ་ཿཀོ་ལ་ས་པྲ་ཐཱཿཞེས་སོ། །བཅུ་པོ་སོ་སོ་ལའང་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་བཅུ་བཅུ་སྟེ་བརྒྱ། ཐུན་མོང་གི་བརྒྱད་དང་བཅས་པས་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་རྡོ་རྗེ་
ཕྲེང་བ་ལས་བཤད་དེ། རླུང་རྣམས་ཀྱི་ནི་མིང་ཉོན་ཅིག །བཏང་ཟུང་དང་ནི་དུང་ཕྱུར་དང་། །མྱོས་པ་དང་ནི་བློ་ངན་དང་། །བསིལ་བྱེད་དང་ནི་གཡབ་པ་དང་། །ངར་སྣབས་དང་ནི་ཏ་རེ་དང་། །
གཟེགས་པ་ཆུ་སྲིན་ཛ་ཤ་དང་། །རྣམ་པར་རྩིགས་དང་མྱོས་པའི་དུས། །འདོད་མྱོས་ཆུ་བ་ཆུ་སྲིན་དང་། །སྣ་ཚོགས་སྐྱེད་དང་སྡུག་པ་དང་། །སྙེམས་དང་རྔ་དང་སྒྲ་སྒྲོགས་དང་། །རླུང་དང་ལྷ་ནི་གནད་
འབིགས་དང་། །དེ་དང་དུས་དང་ཅི་བགྱི་དང་། །རྡོ་རྗེ་མཆོག་མཚན་ཙུ་ཏ་དང་། །སྦྲང་མ་དང་ནི་ཟ་བའི་སྣོད། །སྐམ་པོ་རྫ་དང་རལ་པ་ཅན། །ཡུམ་ནག་རང་འགྲན་དུས་འགུགས་དང་། །སྡིག་པ་དང་
ནི་གཡོ་ཅན་བརྟེན། །གྲིབས་མོ་དང་ནི་མགྲིན་པ་དང་། །ཀུན་སྟེར་མཆོག་སྟེར་སྙེ་བྱེད་དང་། །ང་རྒྱལ་མཚོ་དང་ཚོགས་བདག་དང་། །རྩང་པ་དང་ནི་ས་ཡི་བློ། །ཐག་པ་བཟང་དང་མཆོག་ཏུ་སྐྱེས། །དྲི་ཆེན་ཕྲུ་དུ་ཉི་མ་དང་། །
23-120
གསལ་བྱེད་དང་ནི་ཉི་མ་གནོན། །སྦྱིན་སྟོབས་ང་རོ་དང་ནི་དུས། །དུས་སྡོམ་པ་དང་ཚོགས་ནས་འགྲོ། །སྦྲང་མ་ཁྱིམ་དང་འཕྱན་མ་དང་། །ཐོད་པ་སྒུར་པོ་དྲང་པོ་དང་། །ས་དང་ས་ལ་འགྲོ་
བ་དང་། །བྲམ་ཟེ་དང་ནི་རྣ་འགྱུར་གནས། །མ་མོ་རིགས་དང་སྐྱེ་བསྐྱོད་པ། །མི་སྨྲ་བ་དང་རྔ་སྒྲའི་སྤྲིན། །དག་པ་བྱེད་དང་མིག་ཡངས་དང་། །དྲི་མེད་འོང་སྲུངས་ནེ་ཙོ་དང་། །སྣ་ཚོགས་ཆུ་
དང་མི་ཉམས་དང་། །མཉེས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིག་པ་དང་། །ཀུན་འགྲོ་སྙིང་སྟོབས་བསྟན་པ་དང་། །ཟ་ཕོད་བོང་བུ་སྟོམ་ལས་དང་། །ཁ་གདངས་སྐྲ་རེངས་སྟོབས་ཀྱི་རྩ། །རྩ་བྲན་དབང་བྱེད་གཡོ་སྒྱུ་ཅན། །རྩ་
བོ་ཆེ་དང་རྟག་ཏུ་དགའ། །གློག་ཕྲེང་དང་ནི་དགའ་བྱེད་དང་། །དབུགས་དབྱུང་རང་དགའ་ལྕེ་དང་ནི། །བདེ་མཆོག་ཨུ་དུམ་འབར་བ་རྨོངས། །པདྨ་དྲ་བ་པདྨས་བསྐོར། །དགྲ་ཧྶ་རྨ་བྱ་རླུང་དང་ནི། །རྡོ་
རྗེ་དབང་ཕྱུག་རླུང་གི་མིང་། །དེ་ལྟར་ང་ཡིས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
名称：金刚门即大瑜伽续中如实宣说即是彼等，《密意
授记》中："命和下行上行，遍行平住所说和，龙和龟蛙，提婆达多与胜弓。彼等自身女性形，复
次变化所作。"《时轮》中："命和下行平住莲花宝瓣上风为上行，
遍行龙和龟蛙风与提婆达多以及胜财。"
23-119
如是相合而说，《一切佛平等瑜伽空行母幻网胜乐》中非依字面而说："柯达卡，柯达瓦，柯达，柯达帕西卡，库提
拉卡，柯拉卡，柯拉瓦，柯拉，柯拉巴西卡，柯拉萨帕拉塔。"十者各有十种异名共一百，加上八种共同名则一百零八，《金刚
鬘》中说："且听风等名，放持与亿兆，迷乱与恶慧，凉风与扇动，涕鼻与他雷，
碎片鳄鱼鱼，恼怒与醉时，欲醉蠕虫鳄，种种生可爱，
骄傲鼓发声，风与天击要，彼与时作何，金刚胜相柽麻，蜜蜂与噬器，
干瓦与持发，黑母自竞召时，罪业与住诡，影与咽喉，
一切胜赐生骄，慢海众主，蛙与地慧，善绳最胜生，粪尘太阳，
23-120
光明与压日，施力吼声与时，时集与从众行，蜂房与荡女，
头盖弯直，地与行地，婆罗门与耳变处，母族与生启动，
不言与鼓声云，净治与广眼，无垢来护鹦鹉，种种水与不坏，
悦与法杖，遍行勇力示，食力驴与胀业，开口发直力根，
奴脉作权诡诈者，大根与常乐，电鬘与作喜，
出息自喜舌，胜乐乌昙燃愚，莲网莲环绕，
德格拉孔雀风，金
刚自在风之名，如是我所示。"
【译文结束】


 ། བྱེད་པའི་ལས་ནི། །སྣ་ཡི་སྒོ་ཡི་ལམ་ནས་ནི། །སྲོག་དང་རྩོལ་བ་རྒྱུ་བ་དང་། །རྟག་པའི་དུས་སུ་རྒྱུ་བ་ནི། །
སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་པར་བཤད། །རླུང་དང་གཅིན་དང་ཕྱི་ས་དང་། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཁུ་བ་རྣམས། །ལོག་འདྲེན་འདི་ནི་ཐུར་སེལ་བ། །རྟག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་བྱ། །མྱང་དང་བལྡག་དང་བཟའ་བ་དང་། །
23-121
ཀུན་ཏུ་འཐུང་དང་འཇིབ་པར་ནི། །གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་མཉམ་གནས་པ། །མཉམ་དུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །གྱེན་དུ་འགྲོ་ཞིང་སྡུད་པ་དང་། །བཟའ་དང་མྱང་སོགས་ཟ་བ་ནི། །ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱོར་
བ་དག །གྱེན་རྒྱུའི་ལས་སུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཁྱབ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དང་ནི། །འགྲོ་དང་དེ་བཞིན་བཟློག་པ་དང་། །ཚིགས་རྣམས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་ནི། །ཁྱབ་བྱེད་ཅེས་ནི་བྱ་བར་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པ་
དང་། མཉམ་པར་འགྲོ་བས་སྐུལ་བར་བྱེད། །ཐུར་དུ་སེལ་བས་གནད་སྒོ་འབྱེད། །གྱེན་དུ་རྒྱུ་བས་སྟེང་སྒོ་རྟོགས། །ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་ཚིམ་པར་བྱེད། །ཀླུ་ཡིས་སྒོ་བཞི་འབྱེད་པར་བྱེད། །རུས་སྦལ་གྱིས་ནི་
འཕོ་བར་བྱེད། །རྩང་པས་སྒོ་དྲུག་བགྲོད་པར་བྱེད། །ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་ནི་རྟ་བྱས་ནས། །གཞུ་རྒྱལ་གྱིས་ནི་འདོད་པ་འཛིན། །ཞེས་གསུངས་ལ། སྲོག་གི་རྟག་ཏུ་དབང་པོ་སྒོ་ནས་རྒྱུ་བར་བྱེད་པ་དང་།
ཐུར་སེལ་གྱིས་བཤང་གཅི་ཁུ་བ་རྣམས་འོག་ཏུ་འདྲེན་པ་དང་། མེ་མཉམ་གྱིས་ཟོས་འཐུངས་བྱས་པ་རྣམས་ཞུ་ནས་ཁམས་མཉམ་པར་བྱེད་པ་དང་། གྱེན་རྒྱུས་གྱེན་དུ་འགྲོ་ཞིང་སྡུད་པ་དང་། ཟ་བ་
དང་། སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །ཁྱབ་བྱེད་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་ཏེ་ལུས་འཛིན་པ་དང་འགྲོ་བཟློག་བརྐྱང་བསྐུམ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་དོ། །རྒྱུ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་གཟུགས་སོགས་འཛིན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །
23-122
གདུག་པའི་ནད་འབྱིན་པས་ཀླུ། ཡན་ལག་བརྐྱང་བསྐུམ་བྱེད་པས་རུས་སྦལ། ཁྲོ་ཞིང་འཁྲུག་པར་བྱེད་པས་རྩང་པ། གཡའ་ཞིང་ཆགས་པར་བྱེད་པ་ལྷ་སྦྱིན། སྦྲིད་པ་དང་སྲོག་འཛིན་པར་བྱེད་པས་གཞུ་རྒྱལ་
དུའང་བཤད་དེ། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར། སྲོག་ནི་ཉི་མ་ཟླ་བའི་ལམ་ལ་གནས་པ་དག་ཀྱང་སྲེག་བྱེད་བཟའ་དང་བཏུང་བ་བཞུ་བ་མ་ལུས་པ། །དེ་དག་ཐུར་སེལ་གྱིས་ནི་འོག་ཏུ་འདྲེན་ཏེ་
མཐའ་དག་རོ་མཉམ་ལུས་ལ་མཉམ་གནས་དག་གིས་ཐོབ། །ལུས་ལ་གྱེན་རྒྱུས་གཡོ་བར་བྱེད་དེ་ཁ་དང་ལག་པ་རྐང་པ་རྣམས་ཀྱི་གླུ་དང་ཟློས་གར་བྱེད། །ཁྱབ་བྱེད་ཀྱིས་ནི་ནང་དག་བྱེད་དེ་
རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་དབང་གི་ལུས་ནི་འཇིག་པ་དེ་ལྟ་ཉིད། །ཀླུ་ཡང་སྒྲེགས་པ་ཉིད་དེ་གསལ་བར་ལག་པ་རྐང་པ་བསྐུམ་པ་དག་ན་རུས་སྦལ་རླུང་གིས་སོ། །ཁྲོ་དང་གཡེང་བ་མཐའ་དག་
དེ་ནི་རྩངས་པའི་རླུང་དག་གིས་ཏེ་གླལ་བ་དག་ཀྱང་ལྷ་སྦྱིན་གྱིས། །ལུས་ནི་ལྔ་པ་ཉིད་འགྱུར་གཏོང་བར་མི་བྱེད་མི་ཡི་བདག་པོ་རླུང་གཅིག་ནོར་ལས་རྒྱལ་བའོ། །དེ་ལྟར་སྲོག་ལ་སོགས་
པའི་རླུང་རྣམས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་གནས་ཡོན་ཏན་དག་ནི་སྟོང་མི་བྱེད། །ཅེས་གྱེན་རྒྱུས་གླུ་དང་རྒོད་པ་སྨྲ་བ་རྐང་ལག་བསྐྱོད་པའི་ཟློས་གར་དང་འགྲོ་བ་སོགས་བྱེད། ཁྱབ་བྱེད་ནི་ནད། 
23-123
ཤི་བའི་ལུས་མི་གཏོང་བ་ནོར་ལས་རྒྱལ་གྱིས་བྱེད་པར་བཤད་ལ་གཞན་རྣམས་འདྲའོ། །རླུང་ལྔ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཆ་ལ་གནས་ནས་ལུས་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམས་བྱེད་དོ། །ཡན་ལག་གི་ལྔ་ནི་མིག་ལ་
སོགས་ལ་གནས་ཏེ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །ལས་ཀུན་བྱེད་དང་འཕོ་དང་གནས། དུས་དང་དུས་མིན་འགྱུར་དང་འཕོ། །ཞེས་སྣོད་བཅུད་ཆགས་འཇིག་གནས་པ། །དགེ་མི་དགེའི་ལས་ཐམས་ཅད་དང་།
རླུང་འཕོ་བ་དང་གནས་པ། ཚེ་འཕོ་བ་དང་གནས་པ། དུས་སུ་འཕོས་པ་ཁམས་བརྟས་པ། དུས་མིན་པར་འཕོས་པ་ཁམས་ཟློག་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་རླུང་ནི་རྩའི་རྗེས་སུ་
འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྩ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ཙམ་དུ་རླུང་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
作业行为："从鼻孔道路，命与勤勉运行，恒时运行，
称为命风所说。风与小便大便，如是精液等，逆引此下行风，瑜伽士常应知。尝与舔与食，
23-121
普饮与吸，何者常平住，称为平等住。上行及收摄，食与尝等食，知与共同聚
合，应知上行风之业。遍及执持，行走及如是返回，遍及一切关节，说为遍行风。"所说
与"平等行走作激励，下行开启要门，上行通达上门，遍及令满足，龙能开四门，龟
作迁移，蛙通行六门，提婆达多作马，胜弓持欲望。"所说，命风常从根门运行，
下行风引导大小便及精液向下，平住风令所食所饮消化并平衡诸界，上行风上行并收摄，食
物及言说。遍行风住于一切关节持身并作行走返回伸屈等。运行等则从根门执取色等之事业。
23-122
排出恶疾故为龙，伸屈肢体故为龟，生嗔令争故为蛙，生痒令贪故为提婆达多，作喷嚏与持命故为胜弓
，《时轮》中亦说："命风住于日月道亦焚烧消化一切食饮，
彼等下行引向下方，全部平均之身由平住所获，身由上行令动摇，以口手足作歌舞，
遍行令内清净，自性功德力之身败坏即如是，龙亦为吼声，若手足屈者为龟风，
一切嗔散乱为蛙风所致，哈欠为提婆达多，身成第五不舍弃，人主一风胜财。如是命等
诸风一切自然而住功德不空。"上行风作歌笑说话手足运动舞蹈与行走等，遍行风为病，
23-123
死不舍身为胜财所作而说，其他相同。五风住于身体部分而作身体诸事业，支分五风住于眼
等而作诸根事业。"作一切业与迁住，时与非时变与迁。"即器情成坏住，一切善不善业，
风迁与住，寿命迁与住，时迁界增，非时迁界逆转等一切所作。又因风随
脉而行，故脉有多少，风也应知有多少。
【译文结束】


 །གསོ་དཔྱད་ལས་ནི་རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་དང་། མཁྲིས་པ་ལ་འདུ་བྱེད། མདངས་སྒྱུར། སྒྲུབ་བྱེད། མཐོང་བྱེད་བཞི། བད་ཀན་ལ་རྟེན་
བྱེད། མྱགས་བྱེད། མྱོང་བྱེད། ཚིམ་བྱེད། འབྱོར་བྱེད་ལྔར་བཤད་ཅིང་། རླུང་གི་བྱེད་པའི་ལས་ནི་དབུགས་འབྱིན་རྔུབ། །བསྐྱོད་དང་ལས་བྱེད་ཤུགས་འབྱིན་སྣོད་ཆ་རྒྱུ། །དབང་པོ་གསིལ་དང་ལུས་རྗེས་འཛིན་པར་བྱེད། །མཁྲིས་
པས་བཀྲེས་སྐོམ་ཟས་ལེན་འཇུ་བ་དང་། །ལུས་དྲོད་མདངས་གསལ་སྙིང་དྲན་བློ་ལྡན་བྱེད། །བད་ཀན་ལུས་དང་བློ་བརྟན་གཉིད་ལོག་དང་། །ཚིགས་འབྲེལ་བཟོད་ཅིང་ལུས་འཇམ་སྣུམ་པར་བྱེད། །ཅེས་བཤད་དོ།། །།
༈ ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བ།
གཉིས་པ་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བ་ནི། 
23-124
ཕྱི་རོལ་དུ་ཉི་མ་ལུག་གི་ཁྱིམ་དུ་ཞུགས་མ་ཐག་གི་སྔ་དྲོ་དང་པོ་ལ་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་ཕྱོགས་མཚམས་མ་འཆོལ་བར་གནས་ཤིང་། གཞན་དུ་རླུང་གི་དབང་གིས་འཆོལ་བར་འགྱུར་བ་བཞིན། འདིར་
ཡང་ཉིན་མཚན་མཉམ་པའི་དུས་སུ་ནི་གྲངས་མཉམ་ལ། གཞན་དུ་ཉིན་མཚན་རིང་ཐུང་གིས་གྲངས་འཆོལ་བར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཉིན་མཚན་མཉམ་པའི་དུས་ལ་ཆ་བཞག་ནས། རྐྱང་པ་ཁྲི་དང་བརྒྱད་བརྒྱར་
འཇུག །ཇི་ལྟར་ཕྱིར་ཉིན་མཚན་གྱི་ཆུ་ཚོད་འཕེལ་འགྲིབ་བྱེད་པ་བཞིན་དུ། ནང་གི་དབུགས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བས། དེར་བགྲོད་པ་ཡི་མཚན་ཉིད་ནི། །ཉིན་མཚན་རིང་ཐུང་མཉམ་དྲུག་ཅུ། །ཉིན་མོ་ཐུང་
ལ་མཚན་མོ་རིང་། །མཚན་མོ་ཐུང་ལ་ཉིན་མོ་རིང་། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། དབྱུག་གུ་དབྱུག་གུར་ཟད་འཕེལ་དག །དུས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལས་ཤེས་བྱ། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་འཕོ་མཚམས་སུ་བབ་པའི་
སྐྱོན་གྱིས་ནང་གི་འཕོ་བ་མི་མཉམ་པ་བྱེད་དེ་ཆད་པ་དང་ལྷག་པར་གྱུར་པས་སོ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། དྲག་པོ་རྐང་བཅས་དབུགས་རྣམས་ཀྱི། །འཕོ་བ་སོ་སོའི་འཕེལ་འགྲིབ་བོ། །ཅེས་སོ། །ཇི་ལྟར་
ནང་བཞིན་ཕྱི་རོལ་དུའང་ཉིན་ཞག་ཆད་ལྷག་གིས་ཀརྐ་ཊ་ལ་སོགས་པའི་ཉི་མའི་རྐང་པས་བུ་ལོན་དང་། ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པ་ལ་ནོར་དུ་འགྱུར་བས་ལོ་རེ་ལ་ཞག་བཅུ་གཅིག་བཞི་ཆ་རེ་ལྷག་པ་བསགས་པས་ལོ་གསུམ་གྱིས་ཟླ་བའི་ཤོལ་དུ་འགྱུར་རོ། །
23-125
དེའི་ཕྱིར། མི་མཉམ་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ། །ཞེས་བྱའོ། །ཕྲུགས་སུ་སྦྱར་ན་ཉི་ཁྲི་དང་། །ཚིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱར་རབ་ཏུ་བརྟག །ཅེས་པས། ཉིན་མཚན་བསྡོམས་ན། དར་བབ་ཁམས་སྙོམས་པ་ཞིག་ལ། རླུང་འཇུག་
གནས་ལྡང་བ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་དེ་དབུགས་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ལྟ་བུ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་རྒྱུའོ། །དེའང་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ནས་འབབ་པ་རྣམས་ནི་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ལྟེ་བའི་དབུས་འབའ་ཞིག་
ཕུག་ནས་སྣའི་སྒོ་གཉིས་ཀ་ནས་དང་། རོ་རྐྱང་འདབ་མ་ནས་འོངས་ཏེ་སྣ་གཡས་གཡོན་དུ་འབབ་སྟེ། འབུམ་ལྔར། ལྟེ་བ་ནས་ནི་ལྟེ་དབུས་སུ། །ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་འགྲོ་ཞིང་འོང་། །འདབ་མ་རྣམས་
ནས་འདབ་མ་ལ། །རྐྱང་མ་རོ་མ་དག་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་བཙས་མ་ཐག་ཏུ་ནི་དབུ་མ་ནས་མཉམ་རྒྱུ་ང་དྲུག་རྐང་པ་དང་བཅས་པ་འབབ་ཅིང་། དེ་ནས་ལུགས་སོགས་མི་མཉམ་པའི་
དུས་སྦྱོར་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་ཐོག་མར་གཡོན་ནས་སྲོག་འབབ་ལ། གལ་ཏེ་རླུང་ལ་སོགས་པ་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་ལ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་གཡས་ནས་འབབ་བོ། །སྲོག་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་སྟེང་དུ་
འབབ་པ་དེ་དག་ཀྱང་། པདྨའམ་རྡོ་རྗེའི་སྣ་ནས་འོད་ཟེར་རྣམས་བྱུང་སྟེ། ལྟེ་བའི་ཆུ་སྐྱེས་ལ་སའི་ཡོན་ཏན་དྲི་གཟུགས་རོ་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་ལྔ་དང་། སྙིང་གར་ཆུའི་ཡོན་ཏན་གཟུགས་རོ་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་བཞི་དང་། 
23-126
མགྲིན་པར་མེའི་ཡོན་ཏན་རོ་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་དང་། དཔྲལ་བར་རླུང་གི་ཡོན་ཏན་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་དང་། གཙུག་ཏོར་གྱི་འདམ་སྐྱེས་ལ་སྟོང་པའི་ཡོན་ཏན་གཅིག་སྟེ་སྒྲའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
医学中说五种根本风及，胆热分为造作，改变光泽，成就，见作四种，痰分为依
作，混合作，感受作，满足作，富足作五种，风的作业行为是呼出吸入，运动及做事出力器官运行，根清明及持随身体，胆
热生饥渴取食消化，身温明光清晰心忆具慧作，痰使身体与心稳睡眠，关节相连忍耐身柔润滑作。
如何运行
第二如何运行，
23-124
外界太阳入白羊宫之初晨时，十二宫方隅不混乱而住，其他由风力而成混乱，此
处亦昼夜相等时数量相等，其他因昼夜长短数量混乱，因此以昼夜相等时为基础，单入一万零八百
次。如同外界昼夜时辰增减，内在呼吸也如是变化，此行动之特征为：昼夜长短等六十，白天短
而夜晚长，夜晚短而白天长。《三昧续》中："箭箭尽增，应知从时分别。"又因智慧风落入交界处之
过失，使内在转换不均，因断或增而成。《三昧续》中："威力有足呼吸，各自转换增减。"如同
内在，外在昼夜缺增巨蟹等太阳足成为债务，摩羯等成为财物，每年积累十一又四分之一天多余，三年成为闰月。
23-125
因此："不等特征有十种。"合在一起太阳二万，字一千六百应当观察。即昼夜合计，盛年界平衡者，风入
住出为一，此称为呼吸，如此二万一千六百次运行。其中从中脉流下者只穿过四轮脐中央
而从两鼻孔下行，从右左脉瓣来而下行于左右鼻，如《五十万颂》中："从脐至脐中，中脉往复行，从诸瓣
至瓣，说为左右脉。"刚出生时中脉平均流行五十六带有足，之后从白羊等不均
时相中出生者初先从左流命，若从风等均等时相中出生者则从右流下。以命为主向上
流下者，从莲或金刚鼻中光芒生起，于脐莲具地功德香色味触声五相，于心具水功德色味触声四相，
23-126
于喉具火功德味触声三相，于额具风功德触声二相，于顶髻莲具空功德一即声。
【译文结束】


 །འདི་
དག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཚུལ་དུ་སྤྲོ་ཞིང་ནང་དུ་འཇུག་པ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པས་འཇུག་སྟེ། གཙུག་ཏོར་ནམ་མཁའ་ནས་ལྟེ་བ་སའི་བར་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དབང་
མདོར་བསྟན་པ་ལས། ལྟེ་བ་ནས་ནི་ལྟེ་བའི་དབུས། །ཀུན་འདར་མ་ནི་གཤེགས་ཤིང་བྱོན། །ཞེས་དང་། གང་ཡང་དྲུག་བརྒྱས་ལྷག་པ་ཡིས། །སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་སྟེ། །གཡས་པ་དང་ནི་གཡོན་པའི་
རྩར། །དེ་ཡིས་དམན་པ་དེ་རྣམས་འབབ། །ཅེས་སོ། །འོག་ཐུར་སེལ་ཟླ་བའི་རླུང་ནི་ལྟེ་བར་ལུས་སྙིང་སྟོབས་རྡུལ་མུན་པའི་དབྱེ་བས་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་། གསང་བར་ངག་ཡོན་ཏན་གཉིས་དང ནོར་བུར་
སེམས་ཡོན་ཏན་གཅིག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཕྱིར་འབྱུང་བ་སྡུད་པ་ནང་དུ་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་སྟེ། སེམས་ནས་ལུས་ཀྱི་བར་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་དབང་མདོར་བསྟན་ལས། ལྟེ་གསང་ནོར་
བུའི་པདྨ་ལ། །ལུས་ངག་སེམས་ནི་འབབ་པ་སྟེ། །གཤེགས་པ་དང་ནི་བྱོན་པ་ནི། །སྡུད་དང་སྐྱེད་པའི་གཟུགས་ཅན་མ། །ཞེས་སོ། །ཞེས་སྤྱིར་བཤད་པ་བསྟན་ནས། ད་ནི་དེ་ཉིད་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིའི་བདག་ཉིད་དུ་འབྱུང་བའི་ཚུལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། 
23-127
འཕྱང་བ་འབྱུང་བ་བཞི་ངོས་ལ། །བཞི་དང་བརྒྱད་དང་བཅུ་གཉིས་ཏེ། །བཅུ་དང་དྲུག་གི་མཐའ་རུ་སྦྱར། །གཡས་དང་གཡོན་དང་འཐུར་དང་གྱེན། །དེ་ལྟར་ཕྱིར་འབབ་པའི་དབུགས་དེ་དག་ལས་མེའི་རླུང་པདྨ་
མགོན་པོའི་བདག་ཉིད་ཁ་དོག་དམར་པོ་རེག་བྱ་ཚ་བ་དགུ་བརྒྱ་ཁྲག་གཅིག་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་སོར་གཉིས་འགྲོ་ཞིང་ནང་དུ་སོར་བཅུ་གཉིས། སྣ་གཡས་པའི་གཡས་ཀྱི་ཆ་བཟུང་སྟེ་ཕྱིར་གྱེན་ལ་
སོར་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྲོའོ། །དེ་ནས་སའི་རླུང་མཉམ་པར་རྒྱུ་བ་རིན་ཆེན་མགོན་པོ་ཁ་དོག་སེར་པོ་རེག་བྱ་ལྕི་བ་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་ལྟེ་འོག་ཏུ་སོར་བཞི་ནང་དུ་སོར་ཉི་ཤུ་སྣ་
གཡས་པའི་གཡོན་གྱི་ཆ་བཟུང་ནས་ཕྱིར་སོར་བཞི་འཐུར་དུ་རྒྱུ་བ། རླུང་གི་རླུང་ལས་ཀྱི་མགོན་པོ་ཁ་དོག་ལྗང་སེར་རེག་བྱ་ཡང་བ་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་སོར་གཅིག་ནང་དུ་སོར་བརྒྱད་སྣ་
གཡོན་པའི་གཡོན་ཆ་བཟུང་ནས་ཕྱིར་སོར་བཅུ་དྲུག་ཙམ་གྱེན་དུ་རྒྱུའོ། །ཆུའི་རླུང་དལ་བ་ཅན་རྡོ་རྗེ་མགོན་པོ་ཁ་དོག་དཀར་པོ་རེག་བྱ་བསིལ་བ་དགུ་བརྒྱ་ལྟེ་འོག་ཏུ་སོར་གསུམ་ནང་དུ་
སོར་བཅུ་དྲུག་ཕྱིར་སྣ་གཡོན་པའི་གཡས་ཀྱི་ཆ་བཟུང་སྟེ་འཐུར་དུ་སོར་བརྒྱད་དུ་རྒྱུའོ། །འཆི་བའི་སྔོན་རོལ་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་ནི་དེ་དག་ཡིན་ལ། འཆི་དུས་སུ་ནམ་མཁའི་རླུང་རྣམ་སྣང་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་འབབ་པར་བཤད་དེ། 
23-128
རྡོར་འཕྲེང་དུ། ཀུན་རྫོབ་སྣར་ནི་སྤྱོད་པ་ཡི། །སྒོ་དེ་ལས་ནི་རྣམ་པར་འབྱུང་། །གཡོན་དང་གཡས་དང་གཉིས་ཀ་དང་། །དལ་བར་རྒྱུ་དང་རྣམ་པ་བཞི། །གཡས་པ་ནས་ནི་རྒྱུ་བའི་ཁམས། །མེ་ཡི་
དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །ཁ་དོག་དམར་པོ་རྒྱུ་བ་ནི། །པདྨ་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །གཡོན་པ་ནས་ནི་འབྱུང་བའི་ཁམས། །རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་དག །ལྗང་སེར་དུ་ནི་སྣང་བ་སྟེ། །ལས་ཀྱི་
མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །གཉིས་ཀ་ལས་ནི་འབྱུང་བའི་ཁམས། །གསེར་གྱི་མདོག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ། །དབང་ཆེན་གྱི་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད། །རིན་ཆེན་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །དལ་ཞིང་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་ཁམས། །དག་པའི་
ཤེལ་ལྟར་སྣང་བ་ནི། །ཆུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །རྡོ་རྗེ་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །ལུས་ཀུན་ལ་ནི་གནས་པའི་རླུང་། །བྱ་བ་ཀུན་ལ་འཇུག་པའོ། །འདི་ནི་རྣམ་སྣང་ངོ་བོ་སྟེ། །འཆི་བའི་
དུས་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡོམ་འབྱུང་སོགས་ལས་ཀྱང་བཤད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
此等以加持方式向外散发并向内进入，则与之相反生起次第而入，从顶髻空界至脐部地界。如是《摄要灌顶
经》中："从脐至脐中，遍颤母去来。"又云："以六百余，二十一千，于右与左
脉，少于此等下流。"下行月风于脐处以身心力尘暗分别加持三功德，于密处以语功德二及珠处以
心功德一加持方式向外出，收摄向内生起方式而入，从心至身之间。如是《摄要灌顶》中："脐密珠
莲上，身语心流下，去与来，收与生之形者。"如是一般解说之后，现在表述彼等以四种坛城本性出现的方式，
23-127
垂下出现四面上，四与八与十二，十与六之边组合，右与左与下与上。如是向外下行之呼吸等中，火风莲花
怙主本性红色触感热九百一次于脐下二指行走而内十二指，握住右鼻右边部分向外上
行十二指。然后地风平行运行珍宝怙主黄色触感重九百一次脐下四指内行二十指右
鼻左部分握持后向外四指向下运行，风之风业怙主黄绿色触感轻于脐下一指内行八指左
鼻左部分握持后向外十六指左右向上运行。水风缓行金刚怙主白色触感凉九百于脐下三指内
十六指向外左鼻右部分握持向下行八指。死亡之前运行风是彼等，临死时空风毗卢遮那九百一次下流而说，
23-128
《金刚鬘》中："世俗鼻中行，从彼门完全出，左与右与两者，缓行四种，从右运行之界，火之
坛城本体，红色运行，莲花怙主运行。从左出生之界，风坛城出现，显为黄绿色，业
怙主运行。从两者出生之界，显为金色，大自在坛城本体，珍宝怙主运行。缓慢无行之界，如净
水晶显现，水之坛城本体，金刚怙主运行。住于全身之风，入于一切事业，此为毗卢遮那本体，死亡
时将出现。"如是《三昧续》等中亦有解说。
【译文结束】


 །དེ་ལྟ་བུའི་དཀྱིལ་འཁོར་རེ་རེའང་ལྷ་མོ་བཞིའི་བདག་ཉིད་དེ། པདྨའི་མགོན་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་
པུ་དེའང་། མེའི་མེ་གོས་དཀར་མོ་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་གཡས་སུ། མེའི་རླུང་སྒྲོལ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སྟེང་དུ། མེའི་ཆུ་མཱ་མ་ཀཱི་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་གཡོན། མེའི་ས་སྤྱན་མ་ཉིས་བརྒྱ་ཉེར་ལྔ་འོག་ཏུ་རྒྱུ་བ་དེ་བཞིན་དུ་མགོན་པོ་གཞན་གསུམ་ཡང་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། 
23-129
འདུས་པ་ལས། དམར་དང་གནག་དང་དེ་བཞིན་སེར། །དཀར་པོ་ཉིད་དུ་མདོར་བསྡུས་པའི། །བཞི་བཞི་ཡིས་ནི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །གོས་དཀར་ལ་སོགས་ལེགས་པར་བྲི། །ཞེས་དང་། དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། གོས་དཀར་
ལ་སོགས་བཟླས་བཤད་པ། །བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས་དང་ཉི་ཤུ་ལྔ། །བཞི་པོ་ལེགས་པར་བསྒྲེས་པ་ཡི། །སྦྱོར་བཞི་བསྡུས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དགུ། །དགུ་བརྒྱ་དག་ཏུ་གང་བསྟན་པ། །ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རིམ་གྱིས་ནི། །
དེ་ནི་སོ་སོར་འབྱུང་བ་ལས། །ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དགུ་བརྒྱ་པ་རེ་ལ་ཐུན་ཕྱེད་པར་བྱས་ནས་ཐུན་ཕྱེད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ད་ནི་དབྱུག་གུ་
ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱ་སྟེ། །དབུགས་སུམ་བརྒྱ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་རྐྱང་པ་རེ་ལ་དབྱུག་གུར་བཞག་ནས་ཉིན་ཞག་གཅིག་ལ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་རྒྱུའོ། །དབྱུག་གུ་གཉིས་ལ་ཆུ་ཚོད་
དེ་དབུགས་དྲུག་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔ་ཉིན་ཞག་གཅིག་ལ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུའོ། །དེ་གཉིས་ལ་འཕོ་བ་སྟེ། དབུགས་སྟོང་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའོ། །དེ་ལྟ་བུ་བཅུ་དྲུག་གིས་ཉིན་ཞག་གོ །དེ་གཉིས་
ལ་ཐུན་ཏེ་དབུགས་ཉིས་སྟོང་བདུན་བརྒྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་གོ །ད་ནི་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་པས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ལྟེ་བའི་ནང་སྐོར་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ལས། 
23-130
གཡས་སུ་ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པའི་དུས་སྦྱོར་དྲུག་ར་སཱ་ནར་རྒྱུ་ལ། བུམ་པ་སོགས་དྲུག་གཡོན་ལཱ་ལ་ནར་རྒྱུའོ། །དུས་སྦྱོར་གྱི་རྩ་རེ་ལ་དབྱུག་གུའི་རྩ་ལྔ་ལྔར་གྱེས་པའི་དབུས་ནས་ནམ་
མཁའི་རླུང་། ཤར་ནས་རླུང་གི་རླུང་སྣ་བུག་གི་སྟེང་དུ་རེག །ལྷོ་ནས་མེའི་རླུང་སྣ་བུག་གི་གཡས་སུ། བྱང་ནས་ཆུའི་རླུང་སྣའི་གཡོན་དུ། ནུབ་ནས་སའི་རླུང་སྣའི་འོག་ཏུའོ། །རེ་རེའང་དབུགས་སུམ་
བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ལ་བཅུ་གཅིག་བཞི་ཆས་དམན་པའི་ཆུ་ཚོད་རེ་རྒྱུ་ཞིང་། ཚིགས་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་དང་བྱ་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་རྣམས་ལ་ཆུ་སྲང་གི་བདག་ཉིད་དུ་རྒྱུའོ། །མཚམས་ཀྱི་སྟོང་པའི་རྩ་
བཞི་ལས་མཉམ་རྒྱུ་ང་དྲུག་རྐང་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། གཡས་གཡོན་གྱི་འཕོ་མཚམས་དབུ་མ་ནས་དབུས་སུ་འབབ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་འབྲེལ་ལས། བཞིས་ནི་སྐད་ཅིག་ཙམ་དུ་སྟོང་པ་འབབ་པར་བྱེད་
དེ་ཟླ་བའི་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པར་འབབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ལཱ་ལ་ན་
གཡོན་དང་། ར་སཱ་ན་གཡས་པ་དང་། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་དབུས་མའི་ལམ་དུ་བྱས་ཏེ། སྙིང་གར་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་དང་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཐུན་བརྒྱད་ཀྱི་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་། ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ཏེ་མགྲིན་པར་ཡུད་ཙམ་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་སུ་རྒྱུ་ཞིང་། 
23-131
ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་དཔྲལ་བར་ཐུན་ཕྱེད་བཅུ་དྲུག་ཏུ་རྒྱུ་ཞིང་། ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་གཙུག་ཏོར་དུ་ཐུན་མཚམས་བཞིའི་དབྱེ་བས་རྒྱུ་ཞིང་། ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་ལཱ་ལ་ནི་གཡོན་དང་། ར་
སཱ་ན་གཡས་དང་། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་སྨིན་དབུས་སུ་སྟེ། ནམ་མཁའི་རླུང་སོར་བཅུ་དྲུག་པ་དང་། རླུང་གི་རླུང་སོར་བཅོ་ལྔ་པ་དང་། མེ་རླུང་སོར་བཅུ་བཞི་པ་དང་། ཆུ་རླུང་སོར་བཅུ་གསུམ་
པ་དང་། ས་རླུང་སོར་བཅུ་གཉིས་སུ་ཕྱིར་རྒྱུ་ཞིང་། ཕྱིར་རིང་བ་རྣམས་ནི་ནང་དུ་ཐུང་བར་རྒྱུའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是每一坛城亦为四位女尊本性，莲花怙主本身九百一
次亦，火之火白衣母二百二十五次右方，火之风度母二百二十五次上方，火之水玛玛基二百二十五次左方，火之地眼母二百二十五次下方运行，如是其他三怙主也应当了知，
23-129
《集经》中："红与黑以及黄，白色简略之，以四四结合，善画白衣等。"与《密意授记》中："白衣
等所说诵，百数二与二十五，四者善调合之，四种结合集九百，于九百中所示，二十四依次，
彼等各别出现，共二万一千六百。"所说。每九百以半时段计算，应知半时段为二十四。今当箭
等分别，三百三十七呼吸加一单位为一箭，一昼夜中六十四次运行。两箭为一时辰
即六百七十五呼吸，一昼夜三十二次。彼二为一转换即一千三百五十呼吸。如此十六为一昼夜。彼二
为一时段即二千七百呼吸，如此八为一昼夜。现在以简要方式解释时轮中所说方式，脐内围十二时相中，
23-130
右方摩羯等六时相于右脉运行，宝瓶等六时相于左脉运行。每一时相脉分支为五箭脉，其中央为空
界风，东方风界风触于鼻孔上方，南方火风于鼻右，北方水风于鼻左，西方地风于鼻下。每一风以三
百六十呼吸少十一又四分之一为一时辰而运行，于十二大节及作业轮脉中以水平形式运行。方隅四空脉
中平行五十六加足，即左右转换交界处从中脉向中央下流，如《金刚心相连》中："四使刹那空下流，
如同月十六分，如是彼等应了知，非为坛城圆满下流。"如是左
脉为左，右脉为右，中脉为中间道，于心十时相半二本性八时段风运行，又作三道于喉处三十二刹那运行，
23-131
又作三道于额十六半时段运行，又作三道于顶髻四时段分别运行，又作三道左脉为左，右
脉为右，中脉为眉中，空风十六指，风之风十五指，火风十四指，水风十三
指，地风十二指向外运行，外长者内短而行。
【译文结束】


 །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ནི་གཡོན་དུ་ས་དང་གཡས་སུ་ནམ་མཁའི་མཐར་རྒྱུ་བ་ཡིན་པས་དེ་
གཉིས་དང་ཚད་མཉམ་མོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། སྲོག་ནི་ལུས་ལ་ལྷག་པ་གང་ཡིན་རབ་གསལ་མཚམས་སུ་རིག་བྱེད་རྐང་ཆད་ཀྱི་དམན་དྲུག་ཅུ་སྟེ། །ཞེས་དང་། རེ་རེ་པདྨ་འདབ་མ་དག་ལ་རབ་ཏུ་
འབབ་སྟེ་ནུབ་ཏུ་འཛིན་མ་དང་ནི་བྱང་དུ་ཆུ། །ལྷོ་རུ་མེ་དང་ཤར་དུ་རླུང་ནི་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ་འདབ་མའི་དབུས་དག་ཏུ་ཡང་སྟོང་པའོ། །དབྱེ་བ་ལྔ་ཡིས་འཕོ་བར་འགྱུར་ཏེ་མཉམ་
པར་རབ་ཏུ་འབབ་པ་དམན་པའི་དབུགས་ནི་དྲུག་ཅུའོ། །དེ་ལྟར་འཕོ་བའི་དབྱེ་བ་རྣམས་ནི་ཉིན་ཞག་སོ་སོའི་དུས་སུ་དུས་སྦྱོར་དབྱེ་བ་དག་གི་འགྱུར། །རྩ་བར་ས་སྟེ་གཡོན་དུ་ཆུ་དང་གཡས་སུ་སྲེག་བྱེད་དག་ནི་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ་སྟེང་དུ་རླུང་། །
23-132
གཉིས་ཀྱི་དབུས་ན་ནམ་མཁའ་དང་ནི་མཉམ་པ་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ་སྣ་བུག་དག་ལ་རིམ་པའོ། །འདི་དག་རྣམས་ནི་དབུགས་ཏེ་ནུས་པ་མཆོག་གི་ཆ་དང་བཅུ་གཉིས་མཐའ་དང་ཆ་ཡི་མཐའ་རུ་
འགྲོ། །ཞེས་སོ། །གཡས་གཡོན་གྱི་རླུང་དེ་དག་ཐབས་ཤེས་སུ་གསུང་ཏེ། གཡས་དང་གཡོན་དུ་མེ་དང་ཆུ། །ཕན་ཚུན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྟེ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འབུམ་ལྔ་ལས་ཀྱང་། ལྟེ་བ་
དང་ནི་སྙིང་དབུས་སུ། ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བ་སྟེ། །སྙིང་ག་དང་ནི་མགྲིན་དབུས་སུ། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བའོ། །མགྲིན་པ་དཔྲལ་བའི་དབུས་སུ་ནི། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བའོ། །དཔྲལ་བ་
སྤྱི་གཙུག་དབུས་སུ་ནི། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བའོ། །སྣ་དང་གཙུག་ཏོར་དབུས་སུ་ནི། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་ཡང་འགྲོའོ། །ཞེས་སོ། །གསང་བ་འདུས་པ་དང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས་གསུངས་པ་མི་མཐུན་
པ་ལྟར་སྣང་བ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་བླ་མའི་སྦས་བཤད་ལས་རྙེད་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཁ་ཅིག་གསང་བ་འདུས་པའི་ཕྱོགས་འདི་དོན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱོགས་གཞན་ནི་ཉི་མའི་ཤིང་
རྟ་ལ་སོགས་པ་དྲང་བའི་ཆེད་དུ་གསུངས་པ་ཙམ་མོ་ཞེས་འདོན་ལ། གཞན་དག་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ནས་འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་དོན་ལ་གནས་ལ། སྔ་མ་དྲང་དོན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་པོ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་རྒྱུད་སྡེ་གཉིས་པོའི་བཞེད་པ་འགལ་བ་ཁོ་ནར་བསྒྲགས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
智慧之风于左方地界与右方空界边际运行，故与彼
二等量。如是："命于身体余者，明晰交界处，短缺六十明知足，"又云："各于莲花瓣上流
下，西方持者与北方水，南方火与东方风充分下流，花瓣中央为空界。以五种分别变换，平
等充分下流少气息六十。如是变换分别在每日各时成为时相分别之变化。根部为地，左方水与右方火充分下流，上方为风。
23-132
二者中间为空界与平等充分下流，于鼻孔中依次。此等为呼吸，最胜能力部分，至十二边际与分之边际而
行。"右左风等为方便智慧所说："右与左为火与水，互为方便与智慧，"等所说。《五十万颂》中亦云："于脐
与心中央，作三道而行，于心与喉中央，作三道而行。喉与额中央，作三道而行。额与
头顶中央，作三道而行。鼻与顶髻中央，作三道而又行。"《密集》与《时轮》所说不一
致如是显现无相违方式，从上师秘密讲解中所得当解释：有些人说《密集》这一方面确实安住于实义，另一方面仅为引导日车
等而言说而已；另一些人则认为《时轮》中所出现的才是安住于实义，前者是权宜之说。二种论者皆宣称两续部主张互相矛盾。
【译文结束】


 །
23-133
དེ་ལ་ཁོ་བོའི་རྗེ་བཙུན་དག་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ནི་དུས་ལས་ཡོལ་བའང་སྲིད་ཀྱི། ཐུབ་པའི་གསུང་རབ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནང་འགལ་བར་སྣང་བ་ནི་ནམ་དུའང་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་
ཅད་དུ་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་བས་དོན་འདི་ལྟར་ཡིན་གསུངས་ཏེ། དུས་འཁོར་ལས། སྤྱིར་སྲོག་མེའི་ཁམས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་སྟེང་རླུང་ཐམས་ཅད་ལ་མེ་ཁམས་པའི་ཐ་སྙད་མཛད་
ལ། དེ་ཉིད་རྟེན་རྩའི་དབྱེ་བས་ར་སཱ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མེ་དང་ལཱ་ལ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུ་ཁམས་པའི་ཐ་སྙད་འདིའང་མཛད་དེ། གང་ཁམས་ལྔ་པོ་གཅིག་
ཡོད་པར་ཐམས་ཅད་ཀུན་འབྱུང་བ་ནི་འཁོར་བའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁམས་ལྔའི་དྭངས་མ་སོ་སོར་བྱེ་མི་སྲིད་པའི་གཞོམ་མེད་ཀྱི་ཐིག་ལེར་གནས་པའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་པས་རཱ་ས་ནའི་རླུང་
ལྟ་བུ་ཁམས་ལྔ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཀྱང་། དེའི་གང་དང་གང་ཤས་ཆེར་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ལ་ཁམས་དེ་དང་དེའི་མིང་ཅན་གྱི་རླུང་དུ་བརྗོད་དེ། ཐོག་མར་ས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་སུམ་
བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ནས་ནམ་མཁའི་བར་ཁམས་ལྔ་རྫོགས་པ་ལ་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱའི་གྲངས་སུ་ལོངས་པ་སྟེ། དུས་སྦྱོར་གཅིག་གི་འཕོ་བ་གཅིག་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་ལ། དེ་བཅུ་གཉིས་སུ་ངེས་པ་ནི་ལྟེ་བའི་དུས་སྦྱོར་གྱི་རྩ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ངེས་པ་ལས་དང་། 
23-134
རྩ་དེ་རེ་རེ་ལའང་གྱེས་པ་ལྔ་ལྔར་ཡོད་པས་ཁམས་ལྔའི་ཚུལ་དུ་འབབ་པ་དང་། མཚམས་སུ་སྟོང་པའི་རྩ་བཞིའི་དབྱེ་བས་འཕོ་མཚམས་སུ་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་རྐང་བཅས་འབབ་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་
ཀྱི་རླུང་ཞེས་བྱ་ལ། དེའང་སྣར་མཐོ་དམའ་ཚད་མཉམ་གཉིས་ཀ་ནས་རྒྱུ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཡས་ནས་གཡོན་དུ་འཕོ་བའི་ཚེ་གཡོན་དུ་ཐོག་མར་རླུང་ཞུགས་ནས་གཡས་པ་རྫོགས་པའི་བར་ལ་ལྔ་
བཅུ་རྩ་དྲུག་རྐང་བཅས་རྒྱུ་བ་ཡིན་ལ། དོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱ་པོ་ལས་ལོགས་སུ་མི་བགྲང་ཞིང་རྐང་པའི་དོན་ཡང་བཙལ་སླ་བའོ། ། གཞན་དུ་ན་མཉམ་རྒྱུ་བཞི་ཆ་པ་གཅིག་ཁོ་
ནར་ཇི་ལྟར་འབབ་སོམས་ཤིག་གུ། ཚུལ་དེ་ལྟར་དུ་གསང་བ་འདུས་པའི་ཕྱོགས་འདིར་ཡང་། ཟླ་བ་ཉི་མ་མེ་རུ་འགོག །ཅེས་གཡོན་རྒྱུ་ཆུ་གཡས་རྒྱུ་མེར་ཐ་སྙད་མཛད་ལ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་
འོད་ཟེར་རེ་རེ་འབྱུང་བ་ནའང་འོད་ཟེར་ལྔ་ལྔ་ངེས་པར་འབྱུང་སྟེ། ཁམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཁམས་བཞི་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྤྱོད་བསྡུས་ལས་བྱུང་བ་དང་། ཕྱོགས་འདིའི་
མན་ངག་ཐུན་མོང་མིན་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་གྲུབ་ཀྱི། ས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བ་ཡི། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར་དཔལ་མོ་ཞབས་ཀྱིས། སྣ་སྒོ་གཡས་པ་ལ་སོགས་པར་དབྱུག་ཚོད་ལྔར་རྒྱུ་ལ། དེ་ལྔ་ལས་ཀྱང་ས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་རུང་བའི་དབྱུག་ཚོད་གཅིག་འགགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་སོགས་གསལ་བར་གསུངས་པས། 
23-135
གཡས་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་རླུང་གཅིག་ཀྱང་ཁམས་ལྔ་ཀའི་ཚུལ་དུ་འབབ་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བཞེད་ལ། འདིའི་དོན་གྱི་གནད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མི་ཤིགས་པའི་སྟེང་གི་ཁམས་ལྔའི་དྭངས་མ་འཁོར་བ་
སྲིད་དུ་འབྲལ་མི་ཤེས་པའི་གནད་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་རྡོར་ཕྲེང་སོགས་སུ་མགོན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་བ་ལས་མ་བཤད་པ་ནི་ཁྱབ་བྱེད་ནམ་མཁའི་ཁམས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་དེ་དེ་ལྟར་
མི་རྒྱུ་བ་མ་ཡིན་ཀྱང་། དེ་ཁོ་ན་བདག་པོར་གྱུར་པས་རྒྱུ་བ་ནི་ཤི་བའི་ལུས་ཁོ་ན་ལ་འབྱུང་བའི་དབང་ལས་སྣང་མཛད་ཀྱི་རྒྱུ་བ་གསལ་བར་མ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་འདྲ་
བའི་རིགས་ནི་ནོར་ལས་རྒྱལ་ཤི་བའི་རོ་མི་འདོར་བར་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ཡང་ཡོད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-133
对此，我的尊者说大海尚可能超出时限，但佛陀圣教所述显现内在矛盾者任
何时候都无有可能，因此一切处无矛盾，所以义理如是所说：《时轮》中：一般命风以火界为主要部分从上风一切称为火界，
其本身依所依脉分类，从右脉下行者一切称为火，从左脉下行者一切称为水界之名相，彼五界中任一
存在者一切皆生起，是因为轮回一切状态中五界精华不可能各别分开而安住于不可摧坏明点的要点所致，故如右脉风
虽为五种五界之本性，但任何状态中哪一界分较大，则称为彼界名称之风，最初地界为主三
百六十直至空界五界圆满数量达一千八百，称为"一时相之一转换"，其确定为十二是从脐轮十二时相脉之确定，
23-134
每一脉又有五支，故以五界方式下流，方隅四空脉之分别，于交界处五十六带足下流称为智慧
风，其亦非从鼻高低均等两者同时运行，而是从右转向左时，首先风进入左方直至右方完成期间五
十六带足运行，因此义理不另外从一千八百中计算，足之义理也易于探寻。否则平行运行四分之一如
何下流，请思考！如此方式中，在《密集》这一方面也，"月日止于火，"称左行为水右行为火，如是虽然，
当每一光芒出现时也必定出现五种光芒："一界坛城也能遍及四界，"如《行集》中所出现；此方面
不共教授《俱生成就》中："地等所执取，"之注释中吉祥足尊说："右鼻孔等处运行五时辰，从其五中任何地等一时辰阻塞之量，"等明显所说，
23-135
故右行等一风亦以五界方式下行是必定所主张，此义要点也是世俗不可坏上五界精华轮回
期间不能分离之要点所致。虽然如此，《金刚鬘》等中未说四怙主运行，是因为遍行空界为主要者虽非如此
不运行，但以其为主宰，运行仅在死亡身体出现之力故，未明说毗卢遮那之运行。此类
如说胜财不舍弃死尸等，《时轮》中也有。
【译文结束】


 །དེས་ན་ནམ་མཁའི་རྒྱུ་བའང་ཁམས་སྔ་མ་བཞིའི་ཁོངས་སུ་བསྡུས་ནས་མགོན་པོ་བཞི་
རྒྱུ་བའི་ངེས་པ་མཛད་ལ། འདི་ལ་གཡས་དང་། གཡོན་དང་། གཉིས་ཀར་འབབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཁམས་དང་པོ་བཞི་བདག་པོར་གྱུར་པའི་ཚུལ་གྱིས་རེ་རེའང་དགུ་བརྒྱར་འབབ་ཅིང་། འདིའི་མཉམ་རྒྱུའང་གཡས་གཡོན་
གཉིས་ཀ་ནས་མཉམ་པར་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས་རེ་འབྱུང་བཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པ་རེ་ཁོངས་སུ་འབབ་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སྣ་སྒོ་གཡས་ཉིད་ཀྱི་གཡས་ཀྱི་ཆ་བཟུང་ནས་མེ་བདག་པོར་གྱུར་པའི་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་འབབ་པ་པདྨ་མགོན་པོའི་རྒྱུ་བ་དང་། 
23-136
དེའི་གཡོན་གྱི་ཆ་བཟུང་སྣའི་ཀ་བ་དང་ཉེ་བས་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་འབབ་པ་ནི། འདིའི་སྟེང་དུ་གཡོན་དུ་འཕོ་མཚམས་ཀྱི་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་རྐང་བཅས་འབབ་པའི་ཕྱིར་མཉམ་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་ལ།
སའི་ཁམས་བདག་པོར་གྱུར་པ་རིན་ཆེན་མགོན་པོའི་རྒྱུ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་སྣ་སྒོ་གཡས་ནས་རླུང་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱར་འབབ་པས་དུས་སྦྱོར་གཅིག་དང་ཁ་འགྲིག་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སྣ་བུག་གཡོན་པའི་
གཡོན་གྱི་ཆ་བཟུང་ནས་རླུང་བདག་པོར་གྱུར་པ་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་དུ་འབབ་པ་དང་། ཀ་བ་དང་ཉེ་བར་ཆུ་བདག་པོར་གྱུར་པ་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་འབབ་པ་འདི་ལས་གཡས་སུ་འཕོ་མཚམས་ཀྱི་མཉམ་
རྒྱུ་ང་དྲུག་རྐང་བཅས་འབབ་པའི་ཕྱིར་མཉམ་རྒྱུ་ཞེས་ཏེ་རྡོ་རྗེ་མགོན་པོའི་རྒྱུ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རིམ་གྱིས་ནི་ཞེས་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་ལ་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་པའི་འཕོ་བ་ཉི་
ཤུ་རྩ་བཞི་དང་། འབྱུང་བཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པ་དྲུག་འབབ་པར་གསུངས་པ་དང་། དུས་འཁོར་དུ་དུས་སྦྱོར་གྱི་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་སུ་གསུངས་པ་གཉིས་འཆད་ཚུལ་ཐ་དད་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་དོན་
ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འགལ་བ་འདིས་ཤེས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱིར་རྒྱུ་བའི་རིང་ཐུང་ཡང་རྒྱུ་བ་གསལ་བ་ནི་ས་ལ་སོར་བཞི། མི་གསལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ས་སོར་བཅུ་གཉིས་པར་བཤད་ལ། 
23-137
ལྷག་མ་རྣམས་ལའང་འགྲེའོ།། །།
༈ དེ་ཉིད་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ།
གསུམ་པ་དེ་ཉིད་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ་ནི། ཆུ་སྲིན་གྱི་དུས་སྦྱོར་ནི་མ་རིག་པ། བུམ་པ་འདུ་བྱེད། ཉ་རྣམ་ཤེས། ལུག་མིང་གཟུགས། གླང་སྐྱེ་མཆེད། འཁྲིག་
པ་རེག་པ། ཀརྐ་ཊ་ཚོར་བ། སེང་གེ་སྲེད་པ། བུ་མོ་ལེན་པ། སྲང་སྲིད་པ། སྡིག་པ་སྐྱེ་བ། གཞུ་རྒ་ཤི། ཆུ་སྲིན། ཉ། གླང་། ཀརྐ་ཊ། བུ་མོ། སྡིག་པ་དྲུག་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་
ཉི་མའི་རང་བཞིན་གྱི་རོ་མ་ལའོ། །བུམ་པ། ལུག །འཁྲིག་པ། སེང་གེ །སྲང་། གཞུ་དྲུག་མི་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་ཟླ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་རྐྱང་མ་ལའོ། །དེའང་ལྟེ་བར་ཀ་སྡེ་རིང་པོའི་བདག་ཉིད་
ཀྱི་སའི་འབྱུང་བ་ལྔ་ལ་རྒྱུ་བ་ནི་ཆུ་སྲིན་ཏེ། དེ་ནས་ལུགས་ལས་བཟློག་པས་ནམ་མཁའི་འབྱུང་བ་ལྔའི་རྩ་བུམ་པར་ཀ་སྡེ་ཐུང་ངུའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྤྲོ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཙ་སྡེ་
རིང་པོ་ཉ་དང་། ཐུང་ངུ་ལུག་གི་རྩར་འཕོ་ལ། ཊ་སྡེ་རིང་པོ་གླང་། ཐུང་ངུ་འཁྲིག་པ། པ་སྡེ་རིང་པོ་ཀརྐ་ཊ། ཐུང་ངུ་སེང་གེ །ཏ་སྡེ་རིང་པོ་བུ་མོ། ཐུང་ངུ་སྲང་། ས་
སྡེ་རིང་པོ་སྡིག་པ། ས་སྡེ་ཐུང་ངུ་གཞུ་སྤྲོ་ལ། ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་ནམ་མཁའ་ལ་འཁོར་བའི་དབང་གིས་ཞག་གཅིག་ལ་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཏེ་རགས་རྩིས་ལ་ཁྱིམ་རེ་རེ་ལ་ཆུ་ཚོད་ལྔ་ལྔ། 
23-138
དབྱུག་གུ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་བྱེད་པ་ནི་སྟོང་པའི་རྩའི་ཐོབ་སྐལ་བརྩིས་པས། དོན་ལ་ཆུ་ཚོད་དམ་དབྱུག་གུ་དྲུག་ཅུར་བྱེད་པ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此空行亦摄入前四界中而作四怙主
运行之确定，此中有右与左与两者下行二类，前四界成为主宰之方式各自九百下行，此平行运行亦从左右
两方平等九百二次四界坛城圆满各别下流是不可能的，因此握住右鼻右边部分火成为主宰的九百一次下流为莲花怙主之运行，
23-136
握持其左部分接近鼻柱之九百一次下流，因其上方向左转换交界五十六带足下流故称为平行运行，
地界成为主宰的珍宝怙主运行，如此右鼻孔风一千八百下流与一时相吻合，同样从左鼻
左部分握持风成为主宰半时相下流，接近鼻柱水成为主宰半时相下流，此因向右转换交界平
行运行五十六带足下流故称平行运行，即金刚怙主运行。如是"二十四依次"即一昼夜半时相转换二
十四与四大元素坛城圆满六次下流所说，与《时轮》中所说十二时相转换二者仅是解释方式不同而已，义
略微也不相违，由此当了知，外行长短亦明显运行地为四指，不明显方式地为十二指所说，
23-137
余等类推。
彼等显为十二缘起
第三彼等显为十二缘起：摩羯时相为无明，宝瓶为行，双鱼为识，白羊为名色，金牛为处，双子
为触，巨蟹为受，狮子为爱，处女为取，天秤为有，天蝎为生，射手为老死。摩羯、双鱼、金牛、巨蟹、处女、天蝎六均等时相
太阳自性之右脉。宝瓶、白羊、双子、狮子、天秤、射手六不均等时相月性之左脉。其于脐处长音迦类本性
地元素五运行为摩羯，然后逆行空元素五脉宝瓶为短音迦类本性所散，如是遮类
长音双鱼，短音白羊脉转换，吒类长音金牛，短音双子，巴类长音巨蟹，短音狮子，他类长音处女，短音天秤，萨
类长音天蝎，萨类短音射手散，由十二宫于空中运转力故一日十二时相，粗略计算每宫五时辰，
23-138
六十四箭为计算空脉应得份额，实际为时辰或箭六十是合理的。
【译文结束】


 །ཞིབ་པར་བརྩིས་ན་ལུག་གི་དུས་སྦྱོར་ལ་
ཆུ་ཚོད་བཞི་དང་ཆུ་སྲང་ལྔ་བཅུ། གླང་ལ་ཆུ་ཚོད་བཞི་དང་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། འཁྲིག་པ་ལ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་དང་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། ཀརྐ་ཊ་ལ་ཆུ་ཚོད་ལྔ། །སེང་གེ་ལ་ཆུ་ཚོད་
དྲུག །བུ་མོ་ལ་ཆུ་ཚོད་ཕྱེད་དང་དྲུག །སྲང་ལ་ཆུ་ཚོད་ཕྱེད་དང་དྲུག །སྡིག་པ་ལ་ཆུ་ཚོད་དྲུག །གཞུ་ལ་ཆུ་ཚོད་ལྔ། ཆུ་སྲིན་ལ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། བུམ་པ་ལ་
ཆུ་ཚོད་བཞི་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། ཉ་ལ་ཆུ་ཚོད་བཞི་དང་ཆུ་སྲང་ལྔ་བཅུ། མཉམ་དུས་སུ་དུས་སྦྱོར་དྲུག་དྲུག་རིང་ཐུང་མཉམ་པར་འཆར་ལ། དུས་སྦྱོར་ཡུན་རིང་བ་རྣམས་ཉིན་མོ་འཆར་བ་
ན་ཉི་མ་རིང་ཞིང་། ཡུན་ཐུང་བ་རྣམས་ཉིན་མོ་འཆར་བ་ན་ཉི་མ་ཐུང་ལ། དུས་སྦྱོར་རིང་བ་རྣམས་སྔ་དྲོ་ཤར་བ་ན་སྔ་དྲོ་ཡུན་རིང་ལ། ཐུང་བ་སྔ་དྲོ་ཤར་བ་ན་
སྔ་དྲོ་ཐུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེའང་དབུགས་དྲུག་ལ་ཆུ་སྲང་གཅིག །ཆུ་སྲང་དྲུག་ཅུ་ལ་ཆུ་ཚོད་དེ། འབུམ་ལྔར། དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དེ་བཞིན་ལུས། །དབུགས་དྲུག་རྣམས་ཀྱི་ཆུ་སྲང་སྟེ། །ཆུ་སྲང་དྲུག་ཅུས་ཆུ་ཚོད་དོ། །
23-139
ཆུ་ཚོད་གཉིས་ཀྱིས་ཡུད་ཙམ་སྟེ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཡུད་ཙམ་གཉིས་ལས་ཐུན་ཕྱེད་པ་བཅུ་དྲུག་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཐུན་བརྒྱད་ཐུན་བཞི། དེ་ལས་ཉིན་མོ་དང་མཚན་མོའི་དུས་གཉིས་ཏེ་ཉིན་ཞག་གི་
ཐུན་གཅིག །དེ་སུམ་ཅུ་ཟླ་བ། ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ལོ། དེ་ལྟ་བུའི་ལོ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། ཕྱོགས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི། ཕྱོགས་ཞེས་པ་ཟླ་བའི་ཕྱེད་
དོ། །ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་དུས་དྲུག་དང་བཞི། ལྷོ་བྱང་གི་བགྲོད་པ་གཉིས། ཕྱི་རོལ་གྱི་ལོའི་ཆོས་མཐའ་དག་རང་རང་གི་ཞག་ལ་ཚང་ཞིང་། མིའི་དབུགས་གཅིག་ལ་མིའི་ལུས་ལ་སྐྱེས་པའི་སྲིན་བུ་
རྣམས་ཀྱི་ཞག་དང་། མིའི་དབུགས་སུམ་ཅུ་ཡི་དྭགས་ཀྱི་དབུགས་གཅིག །མིའི་ཆུ་ཚོད་འདོད་ལྷ་ཚེ་ཐུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དབུགས་གཅིག །མིའི་ཉིན་ཞག་ལྷ་མིན་གྱི་དབུགས་གཅིག །མི་རྣམས་ཀྱི་ལོ་འོག་མིན་པའི་
དབུགས་གཅིག །མི་རྣམས་ཀྱི་ལོ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་གཙོ་བོ་སྟེ། སྲིད་རྩེ་བའི་དབུགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས། རང་རང་གི་དབུགས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ལ་རང་རང་གི་ཞག་ཏུ་བྱེད་
དོ། ། དེ་ནི་དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་དུ། རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཞེས་བསྒྲགས་པ། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་གསུམ་འགྱུར། །རླུང་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །དབང་པོ་ཀུན་གྱི་གཙོ་འདི་ཡིན། །ཞེས་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་འཇུག་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྣང་གསུམ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་འདི་བཤད་ལ། 
23-140
འབུམ་ལྔར། སྐྱེ་བའི་དུས་སུ་དུས་སྦྱོར་གང་། །དབྱུག་གུ་ལྔ་ཡི་བདག་ཉིད་འགྱུར། །སྐྱེས་པའམ་མོ་ཡི་ཆུ་སྲིན་སོགས། །དེ་ཡིས་གསལ་བྱེད་སྦྱར་བར་བྱ། །ཆུ་སྲིན་ལ་ནི་ཀ་སོགས་ལྔ། །དབྱུག་གུའི་དབྱེ་
བས་སྦྱར་བར་བྱ། བུམ་པ་ལ་ཡང་ད་སོགས་ལྔ། །སྟོང་པ་སོགས་རིམ་དབྱེ་བ་ལས། །ཉ་ལའང་རྩལ་སོགས་རྣམས་ལྔ། །ལུག་ལའང་ཉ་སོགས་རིམ་པ་བཞིན། །གླང་ལའང་ཊ་སོགས་ལྔ་རྣམས་སོ། །འཁྲིག་ལ་
ཎ་སོགས་དེ་བཞིན་ནོ། །པ་སོགས་ཀརྐ་ཊར་སྦྱོར་ལ། །མ་སོགས་སེངྒེའི་དུས་སྦྱོར་ལའོ། །བུ་མོ་ལ་ནི་ཏ་སོགས་ལྔ། །སྲང་ལ་དེ་བཞིན་ན་སོགས་རྣམས། །སྡིག་པ་ལ་ནི་ས་སོགས་ལྔ། །གཞུ་ལ་
ཐཀ་ལ་སོགས་རྣམས་བཤད། །སྡུད་དང་སྤྲོ་བའི་དབྱེ་བ་ཡིས། །ཡི་གེ་དྲུག་ཅུ་ཉིན་མཚན་ལའོ། །ཞེས་བཤད་ལ། རླུང་གི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའང་། །པཱུ་ལི་རམ་ལ་ཡར་མགོ་ཟུག །ཛཱ་ལནྡྷ་རར་ལོངས་སྤྱོད།
ཨོ་ཌི་ཡཱ་ཎར་ཐིམ་མོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཛཱ་ལན་དྷ་རར་མགོ་ཟུག །ཨོ་ཌི་ཡཱ་ཎར་ལོངས་སྤྱོད། ཨརྦུ་ཏར་ཐིམ་པའི་འགྲོས་དེས་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་ནས། མཐར་ཀུལླཀྵྭ་ཏར་ལོངས་སྤྱོད། །ཡན་ལག་ཐམས་
ཅད་དུ་ཐིམ་མོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
细细计算时白羊时相为
四时辰五十水分，金牛为四时辰二十水分，双子为三时辰二十水分，巨蟹为五时辰，狮子为
六时辰，处女为六时辰半，天秤为六时辰半，天蝎为六时辰，射手为五时辰，摩羯为三时辰二十水分，宝瓶为
四时辰二十水分，双鱼为四时辰五十水分。均等时六六时相长短相同而显，时相时间长的白天出现
时日长，时间短的白天出现时日短，时相长的上午生起时上午时间长，短的上午生起时
上午短。其中六呼吸为一水分，六十水分为一时辰，《五十万颂》中："如是外在同于身，六呼吸为水分，六十水分为时辰，
23-139
两时辰为一刹那，"如此刹那二成为十六半时段十二时相八时段四时段，从中为白天与夜晚两时即昼夜之
一时段，三十为一月，十二月为年，如此年称为人。其中昼夜三百六十，二十四分，分指月之半
。十二月六时与四，南北二行道，外在年法一切皆于各自日中具足，人一呼吸为人身所生虫
类之日，人三十呼吸为饿鬼一呼吸，人一时辰为欲界短寿天一呼吸，人一昼夜为非天一呼吸，人年为色究竟天
一呼吸，人年二万一千六百为主要，即有顶天一呼吸，各自二万一千六百呼吸为各自一日
。《密意授记》中："十二缘起所宣说，自性成为三种，风即菩提心，此为诸根之主。"说明十二缘起生住灭特性示现三种，
23-140
《五十万颂》中："出生时何时相，五箭之本性，男性或女性摩羯等，由彼明晰应结合。摩羯为迦等五，箭之分
类应结合，宝瓶为达等五，空等次第分类，双鱼为擦拉等五，白羊亦如扎等依次，金牛为吒等五，双子为
拏等亦如是，巴等与巨蟹结合，玛等与狮子时相，处女为他等五，天秤亦如那等，天蝎为萨等五，射手
说他卡拉等，以收与散分别，六十字母于昼夜。"所说，风之行为："于普利冉头端插入，于札兰达拉享受，
于乌迪亚那融化。同样于札兰达拉头端插入，于乌迪亚那享受，于阿尔布达融化"，此行进方式应用于一切，最后"于库拉克沙瓦塔享受，一切肢
节中融化。
【译文结束】


 །ཞེས་པའི་བར་དུ་ཤེས་པར་བྱ་ལ། རླུང་རྒྱུས་ཟིན་མ་ཐག་པ་དེར་མགོ་ཟུག་པ་དེ་དབང་བྱེད་པ་དང་གནད་གཅིག །དེ་ལྟར་རྒྱུ་བཞིན་པ་དེ་ལོངས་སྤྱོད་པ། །དེ་རྗེས་རྒྱུ་བ་ཐིམ་པ་སྟེ་གཞན་དུ་འཇུག་པ་དང་གནད་གཅིག་གོ །
23-141
དེ་ལྟར་བརྩིས་པའི་དགོངས་པའང་། ཕྱག་རྡོར་སྟོད་འགྲེལ་དུ། དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉི་མ་རྒྱུ་བས་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་དུ་སྲོག་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་
པར་ཏེ། དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེས་ལོ་སོ་སོའམ་ཉི་མ་སོ་སོ་ལ་ཕོ་ཉ་མོ་རྣམས་མཆོད་པར་བྱའོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འབུམ་ལྔར། །བཞི་ཆས་དམན་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱི། །ཐུན་ཚོད་ཕྱེད་པ་
དེ་གཅིག་འགྱུར། །ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དུས་སྦྱོར་འགྱུར། དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་གཉིས་ཐུན་ཚོད་འགྱུར། །ཐུན་ཚོད་གཉིས་ནི་ཐུན་མཚམས་གཅིག །དེ་བཞིན་རྣམས་ཀྱིས་ལུས་ཅན་གྱི། །ཉིན་ཞག་དུ་ནི་རབ་ཏུ་བརྗོད། །དེ་ཡང་
དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཀྱི། དབུགས་རྣམས་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་པ་ཡི། །སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས། །ཉི་མའི་དབྱུག་གུ་དང་མཉམ་པ། །ཟླ་ཕྱེད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་དང་། དེ་བཞིན་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས།
དུས་ཚིགས་དྲུག་གི་ཇི་བཞིན་བཤད། སྦྱོར་བའི་དུས་ནི་མཉམ་པ་བཞིས། །དུས་གསུམ་གྱིས་ཏེ་བགྲོད་གཉིས་ཀྱི། །དེ་ལྟར་ལུས་ལ་ཉིན་ཞག་འགྱུར། །ཞེས་སོ།། །།
༈ དེ་ཉིད་དུས་བཟང་ངན་དུ་ཕྱེ་བ།
བཞི་པ་དེ་ཉིད་དུས་བཟང་ངན་དུ་ཕྱེ་བ་
ནི། །ཀརྐ་ཊ་དང་སེང་གེ་ཞི་བ། འཁྲིགས་པ་དང་བུ་མོ་རྒྱས་པ། གླང་དང་སྲང་དབང་། ལུག་དང་སྡིག་པས་དགུག་པ། གཞུ་དང་ཉ་བསྐྲད་པ། ཆུ་སྲིན་དང་བུམ་པ་གསང་པའི་ལས་ལ་འབྲས་བུ་སྟེར་བ་ཡིན་ལ། 
23-142
གཞན་ཡང་དུས་སྦྱོར་དེ་དག་རོ་ཧི་ཏ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གིས་བཟང་ངན་གྱི་བྱེད་པ་རྒྱས་པར་གདན་བཞི་དང་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་སོགས་ལས་གསུངས་སོ། །འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། དབྱུང་བ་
གསུམ་ལས་གནས་པ་དང་འཇུག་པ་དུས་བཟང་། དབྱུང་བ་དུས་ངན་ཏེ། སྡོམ་འབྱུང་ལས། འཇུག་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། །གནས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ། །དབྱུང་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རུ་བརྗོད། །ཅེས་པ་
སྐུ་གསུམ་པོ་རུ་བཞེད། །འདྲི་བ་པོའམ་རང་གི་ཡང་། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཐམས་ཅད་དགེ །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུར་ཐེ་ཚོམ་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་འཐབ་མོར་སྟོན། །ཅེས་སོ། །དུག་སོགས་གཞོམ་དང་གསོ་བ་
དང་། །བཀྲ་ཤིས་དགེ་བ་སྐྱེད་པ་ལ། །ཤེས་རབ་བདག་ཉིད་རབ་བསྔགས་འགྱུར། །ཞེས་གཡོན་རྒྱུ་དང་། སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་གཡུལ་བཤམ་དང་། །རོལ་རྩེད་ལྷ་ཡི་སྟོན་མོ་དང་། །བཅད་པ་དང་ནི་དགུག་པའི་ལས། །
སྲེག་དང་བཙོ་ལ་རབ་ཏུ་བསྔགས། །གཡས་རྒྱུའི་དབང་དུ་མཛད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
应当了解至此，风刚开始运行时头端插入即控制力与要点一致，如是正在运行时为享受，之后运行融化即进入他处与要点一致。
23-141
如是计算意趣亦，《金刚手上疏》中："如是外在日运行所产生时间差别同样内在命风充分运行时间差
别，由该时间差别于各年或各日供养使者女众。"如是《五十万颂》中："少四分之一四，半时辰
成为一，由五成为时相，二半时相成为时辰，二时辰为一交界时段，如是诸等有情之，昼夜如是充分宣说，彼亦
十二时相，六百余呼吸之，二万一千千，与日箭相等，二十四半月，如是十二月，
如实说明六季节，结合时为四均等，由三时，二运行，如是身中成昼夜。"
彼等分为吉凶时
第四彼等分为吉凶时
：巨蟹与狮子为息，双子与处女为增，金牛与天秤为怀，白羊与天蝎为召，射手与双鱼为驱逐，摩羯与宝瓶于密业授予果报，
23-142
此外时相等以罗喜达等名称吉凶作用广泛于《四座》与《金刚空行》等中所说。入与住与出
三者中住与入为吉时，出为凶时，《三昧续》中："入为法身，住为报身，出称为化身，"如是
三身所许，"问者或自己，法身一切善，报身为怀疑，化身显现争斗。"又："毁灭毒等与医治
与，吉祥生善中，智慧本性极赞许，"指左行，"悲悯本性列阵与，嬉戏天宴与，斩断与召请业，
火焚与煮沸极赞许，"是指右行。
【译文结束】


 །འབྱུང་བ་སོ་སོ་འཆར་དབྱེ་ན། །མེ་ལ་རླུང་གང་རྒྱུ་བ་ལ། །བཀྲེས་སྐོམ་ངལ་དུབ་ཟུག་གཟེར་དང་། །བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཉམས་པར་
བྱེད། །ཅེས་གསུངས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་མཆོག །རླུང་ལ་རྩོད་དང་བསྐྱོད་དང་འཁྲུལ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་དོན་ཉམས་བྱེད། །དབང་ཆེན་ནོར་དང་འབྲུ་ལ་སོགས། །རྙེད་པ་ཐོབ་དང་སྡུད་པར་བྱེད། །ཆུ་ཡི་རླུང་ནི་རྒྱུ་བ་ལས། །
23-143
འདོད་པ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་སམ་གཞན་ཡང་། དགའ་བ་མཆོག་དགའ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རླུང་དུས་བཟང་། དགའ་བྲལ་སྐྱེས་ལ་དུས་ངན། དེའི་ཕྱིར་ཁམས་འཕེལ་པའི་དཀར་
ཕྱོགས་དུས་བཟང་། འགྲིབ་པའི་ནག་ཕྱོགས་དུས་ངན། ཡང་ཕྱིར་དུས་བཞི་ཆེན་པོ་རྫོགས་ལྡན་ལ། ལོ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་དྲུག་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད། གསུམ་ལྡན་ལ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་
རྩ་དྲུག །གཉིས་ལྡན་ལ་འབུམ་ཕྲག་བརྒྱད་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི། རྩོད་པའི་དུས་ལ་འབུམ་ཕྲག་བཞི་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། གསུམ་ལྡན་གྱི་རྐང་པ་གསུམ། གཉིས་ལྡན་གྱི་གཉིས། རྩོད་ལྡན་
གྱི་གཅིག་ཡིན་ལ། དང་པོ་གཉིས་ཀྱི་མཚམས་སུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད། གཉིས་པ་དང་གསུམ་པའི་མཚམས་སུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག །གསུམ་པ་དང་བཞི་པའི་མཚམས་སུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བཞིར་སྡོམ་འབྱུང་ལས་སོ། །
དུས་བཞི་ཆུང་ངུ་ནི། ལོ་གྲངས་དང་ཚད་མཉམ་པར་ནང་དུ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་དབུགས་ལ་ལྔ་སྟོང་བཞི་བརྒྱ་པ་རེ་རེ་ཕྱེ་ནས་རྩོད་ལྡན་དུས་ངན་གཞན་རྣམས་བཟང་པོར་བཞག་གོ། །།
༈ རླུང་གི་དེ་ཉིད་བཤད་པ།
ལྔ་པ་རླུང་གི་དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། འཕྱང་བའི་རླུང་བཤད་ནས་ད་ནི་གར་བའི་རླུང་བཤད་དེ། རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་འཁོར་བའི་བྱེད་པ་རྣམས་བཅིངས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རླུང་ལྟེ་བར་རེངས་པར་གྱུར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་ནི་གར་བར་བཤད་དེ། 
23-144
བསྐུལ་བྱེད་གར་བ་རབ་ཏུ་བཤད། །ཅེས་པས་སོ། །འཕྱང་བའམ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རླུང་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ལྕགས་ཀྱུའི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གླང་པོ་ཆེ་དང་། གཞན་སྣང་རྣམས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་
དང་། གར་ནི་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བག་ཚ་བ་དང་ཉམ་ང་བ་མེད་པར་འཇུག་པས་སེང་གེ་དང་། རང་སྣང་ངམ་རང་རིག་པའི་སྣང་བ་སྐྱེད་
པའི་ཕྱིར། རང་གི་གནས་ནི་སེང་གེར་བཤད། །གཞན་གྱི་གནས་ནི་གླང་པོ་ཆེ། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་གླང་པོ་ཆེ་བསད་ནས་སེང་གེར་གནས་པར་བྱ་བ་གཟུགས་ཅན་གྱི་རླུང་ཆོས་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་
པའི་ངང་དུ་ཡལ་བ་སྟེ། བསྐུལ་བའི་ལམ་ནི་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་རབ་ཏུ་འཇུག །ཅེས་དང་། གླང་པོ་ཆེ་ནི་བསད་པར་བྱ། །རང་གི་སེང་གེར་གནས་བྱ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟར་
གསོད་པ་ནི། སེང་གེ་རྣམ་པར་རྩེ་བ་ཡི། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། བསད་པས་གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་ཤར་ཞིང་། དེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་
རླུང་ལས་ལ་བཀོལ་བས་ཞི་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་ལས་དང་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་གྲི་གུག་རྟོགས་པ་ནི། །ལྔ་གཉིས་དག་ནི་བརྟེན་པས་སོ། །ཞེས་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཐིག་ལེ་དང་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་ནས་གཏུམ་མོ་སོགས་འཆད་འགྱུར་གྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་ཉིད་དེ། 
23-145
གར་བས་བསྐུལ་ན་མྱུར་དུ་འབབ། །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྷག་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། ཉི་ཟླ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིས། །དངོས་པོ་མེད་ལས་འགྲོ་ཁྱབ་པའི།
བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རླུང་གཅིག་པུ། །དགེ་དང་མི་དགེའི་འབྲས་སྤངས་ནས། །ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་དང་། ཡང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཕུང་སོགས་གཉིས་མེད་མཁའ་དང་མཉམ། །ཤེས་རབ་
ཐབས་ཅིག་སྦྱོར་བ་ཡིས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
各元素生起分类："当火中风运行时，饥渴疲乏疼痛与，一切事业令衰损，"
如是所说金刚持尊，"风中争论移动错乱，烦恼与损义利，大权势财与谷等，获得取得与摄集。水风运行，
23-143
令一切愿望成就。"或其他："喜、胜喜、俱生喜生起之风为吉时，离喜生则为凶时，因此增长界之白
分为吉时，减损之黑分为凶时。又外四大时代圆满具足，十六百万二十八千年，三具足十二百万九十
六千，二具足八百万六十四千，争论时为四百万三十二千，三具足有三足，二具足有二，争论具
足有一，第一二之交界为八千年，第二三交界为六千年，第三四交界为四千年"，《三昧续》中所说。
四小时期：年数与量相等内在二万一千六百呼吸中，每分五千四百争论具足为凶时，其余为吉时。
解释风之本性
第五解释风之本性：已说悬垂风现在说舞蹈风，因束缚金刚身轮回作用而使分别风于脐部僵硬，无分别风则为舞蹈风所说，
23-144
"促发舞蹈充分说，"所云。悬垂或分别风因处于所取与能取钩控制故为大象，因生起他显现
故，舞蹈风为各别自证智慧本性，于一切法无惧无畏而入故为狮子，因生起自显现或自证显现
故，"自处解说为狮子，他处即为大象，"所说。因此杀死大象而住于狮子，即有形之风于法性不生
性中消融，"激发道为二，阿里卡里充分入，"与"大象当杀死，应住自狮子，"所说。如何
杀之："狮子游戏者，"等所说明，杀之暂时果报即无分别风生起，由此役使有分别
风而作事业，故能成就息增等事业与一切共同成就，因此"金刚弯刀了知，依于五二，"所说。不共者即得明点与细微瑜伽乃至独炽等将说之一切功德，
23-145
"舞蹈促发则速降，"等其余一切所说。如是《密意授记》中："日月充分结合，从无实体遍及众生，
菩提心之一风，舍弃善不善果，成为如虚空，"又："菩提心之本性，蕴等无二等同空，智慧
方便结合，众生成为菩提心。"
【译文结束】


 །དུས་འཁོར་ལས། ཤེས་རབ་ཐབས་ཀྱིས་རབ་དབྱེ་དང་ནི་མཉམ་དང་མི་མཉམ་རིགས་དང་མྱུར་འཁྱོག་ལ་སོགས་རྒྱུ་བ་སྟེ། །ཆགས་བྲལ་
དང་ནི་ཐུབ་མཆོག་རིགས་དང་ཚངས་དང་དྲག་པོ་ལ་སོགས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཤེས་མ་ཡིན། ཞེས་ནང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་མ་ཤེས་པར་ཕྱི་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཤེས་པར་མི་ནུས་ཞེས་གསུངས་པའང་
འདིས་ཡིན་ནོ། །ཡང་རླུང་དེ་ལྟར་རྒྱུས་པ་ལས་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་སད་པར་འགྱུར། དེས་ཡུལ་གྱི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱས་ནས་དེ་གཞན་ལ་བསྙད་པར་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རླུང་གཡོ་བར་
བྱེད་ཅིང་། དེ་ལས་མགྲིན་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཕྲད་པས་ཡི་གེར་གྲུབ་ལ། ཡི་གེ་ལས་སྔགས་སུ་གྲུབ་ཅིང་། སྔགས་ཀྱི་བརྡ་དེའང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་ཅན་དང་། ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་པའི་བརྡ་གཉིས། 
23-146
དང་པོ་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ། གཉིས་པ་བརྗོད་བྱ་དང་བཅས་པའི་བཟླས་པ་སྟེ། དེའང་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས། ཐེག་པ་འདི་ལ་གསང་སྔགས་འདི་ཉིད་ནི། །བརྡ་ཡི་རིགས་སོགས་དོན་འདིར་བཤད་པར་བྱ། །སངས་
རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྔགས་ཀྱི་བརྡ། །རྒྱུད་དུ་རྣམ་གཉིས་གསལ་མཛད་དེ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་ཅན་གཅིག །ཐ་སྙད་རབ་བརྗོད་གཉིས་པའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་ཞེས་པ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐད་ཅན་ཚིག །
ཆོས་ཀྱི་དུང་དེ་སྒྲ་ཆེན་ལྡན། །ཆོས་ཀྱི་གནྜི་སྒྲ་བོ་ཆེ། །མི་གནས་མྱ་ངན་འདས་པ་པོ། །ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་ངག་ཏུ་བརྗོད། །གང་ལ་ཐ་སྙད་རབ་བརྗོད་སྔགས། །བརྡ་ཡི་དོན་ནི་གསལ་བྱེད་
པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། དང་པོ་བཟླ་བའི་ཚུལ། དོན་གྱི་རྗེས་འགྲོ་བཟླས་པ་ནི། །རང་བཞིན་མེད་པ་མཛེས་པ་ཡིན། །ཡན་ལག་དབྱེ་བ་མེད་པའི་སྔགས། །མ་ནིང་གོ་འཕང་ལ་གནས་བཟླ། །ཞེས་དང་། ཕྱི་
མ་བཟླ་བའི་ཚུལ། བཟླ་བ་འདི་ཡིས་ནུས་མེད་གང་། །བྱིས་པའི་བློ་ཅན་སྔགས་པ་རྣམས། །དེ་རྣམས་ལ་ནི་བགྲང་འཕྲེང་གི །ཐ་སྙད་རབ་བརྗོད་གསལ་བྱས་ཏེ། །ཕྱི་རོལ་ལོངས་སྤྱོད་འདོད་རྣམས་ལ། །སྔགས་
པས་བསོད་ནམས་ཐོབ་ཆེད་དུའོ། །ཞེས་ཕྱི་མ་འདི་ལས་འཕྲོས་ནས་སྔགས་ཀྱི་སྡེབས་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་ཏེ། ཁོ་བོས་ལོགས་སུ་བཤད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་། སྔགས་དང་། རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །
23-147
ཡང་རླུང་བཅུ་པོ་དེ་ཉིད་རེ་རེ་ལའང་། གནས་ས། མིང་། འབྱུང་བ་གང་གི་རླུང་ཡིན་པ། བྱེད་པའི་ལས་ཅི། ཡེ་ཤེས་གང་འཆར། རེངས་པའི་སྐྱོན། སྐྱོན་བསལ་བའི་ཐབས་ཏེ་བདུན་བདུན་དུ་ཕྱེ་ནས་
རླུང་གི་དེ་ཉིད་བདུན་ཅུ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྒྲ་བསྒྱུར་མར་པས། རླུང་གི་དེ་ཉིད་བདུན་ཅུ་ཤེས། །ན་ཚ་བོགས་འདོན་གྱི་གདམས་ངག་ཡོད། །ཅེས་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《时轮》中："智慧方便所分别及平等不平等种性与快曲等运行，离欲
及胜调伏种性梵天与暴烈等诸神不知。"所说内时轮不知而无法了知外时轮，此亦
因此所致。又如是风运行令根醒觉于境，由此作意境相后欲向他人表述的分别念使风动
摇，由此与喉等处作用相合而成字，从字成为咒，咒语的符号亦：真如性符号与言说名言符号二种，
23-146
第一为金刚念诵，第二为具所诠义的念诵，如金刚心说："此乘中此密咒，符号种类等义今当说，诸佛
咒语符号，续中明示为二：一为具真如符号，第二为表达言说。真如符号者，一切有情语言词句，
法螺具大声，法鼓大响声，无住涅槃者，说为普遍语。言说表达咒，是能明示
符号义。"所说，第一念诵方式："随义念诵者，无自性为美，无支分别咒，住于中性位念诵。"第
二念诵方式："念诵此无力何人，具童稚心之咒师，于彼等以数珠之，表达言说明示，外在受用欲求者，为咒
师获得福德故。"从此后广说咒语格律安立，我将另行解说。因此声与咒与风之真实分为三种。
23-147
又彼十风各自亦：所依处、名称、何元素之风、作何业用、何智慧生起、凝固之过患、除患之方法七项分

། །།
༈ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས།
བཞི་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་
ལུགས་ལ། རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ། དེ་ཐིག་ལེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་ཚུལ། དེ་རྩལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་བཤད་པ་དང་བཞི་ལས།
༈ རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ།
དང་པོ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་པ། བྱང་
ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཡིག་ཆུང་དུ། ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས། ཐོག་མ་ཐ་མ་མེད་ཞི་བ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་ཟད་ཁྱབ་བདག །སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་བྱ་བར་དྲན། །སྟོང་ཉིད་
སྙིང་རྗེ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་དབྱིངས་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་བཞག་ནས། དེ་ཉིད། ཨེ་ཡི་ཆ་བྱད་བཟང་པོ་གང་། །དབུས་སུ་ཝཾ་གིས་རྣམ་པར་བརྒྱན། །བདེ་བ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་ནི་གནས། །སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན་ཟ་མ་ཏོག །ཅེས་རྟེན་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེར་མེད་དུ་གསུངས་ཏེ། དང་པོ་རྟེན་བཤད་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་དང་། རྣ་བ་དང་། 
23-148
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། །བྷ་ག་དང་། ཁུ་བ་འཕོ་བ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀ་སྡེའི་བདག་ཉིད་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་དང་
པོ་ཡེ་ཐིག་ཏུ་ཆར་ཡང་ཞེས་དང་། རྡོར་འཕྲེང་དུ་སྲོག་ཅེས་གསུངས་པས་སོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། རླུང་གི་ཁམས་དང་། སྣ་དང་། རེག་བྱ་དང་། ངག་དང་། བཤང་བ་འཛག་པ་འདི་རྣམས་སྒྲིབ་
པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཙ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་གཉིས་པ། ཐིག་ལེ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བཤད་པ། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། མིག་དང་།
རོ་དང་། ལག་པ་དང་། འགྲོ་བ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཊ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་གསུམ་པ་ཚུལ་དང་མི་ཤིགས་པ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་
ཕུང་པོ་དང་ཆུའི་ཁམས་དང་། ལྕེ་དང་གཟུགས་དང་། རྐང་པའི་དབང་པོ་དང་། ལེན་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད། པ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་
བཞི་པ། ཚུལ་ཙམ་དང་། སྒྲ་ཙམ་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། སའི་ཁམས་དང་། ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། དྲི་དང་། བཤང་ལམ་དང་། བརྗོད་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཏ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་ལྔ་པ། 
23-149
མཆོག་ཅེས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་དང་། ཡིད་དང་། སྒྲ་དང་། མཆོག་གི་དབང་པོ་དང་། དྲི་ཆུ་འཛག་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་
སྟོང་ཉིད་གཞོམ་དུ་མེད་པ་ས་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་དྲུག་པ། མཆོག་གཞན་དང་། མཆོག་གཉིས་པ་དེ་ལྟར་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་ཡི་གེ་དྲུག་ནི། ཨེ་ཡིག་སྟོང་པ་ཉིད་དམིགས་པ་དང་
བཅས་པ་པྲ་ཕབ་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མིང་གི་རྣམ་གྲངས། ཨེ་དང་བྷ་ག་པདྨ་དང་། གསང་བ་མཆོག་དང་བདེ་བ་ཅན། །སེང་གེའི་ཁྲི་དང་དམིགས་པ་མེད། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཕར་ཕྱིན་དུ། །ཞེས་
བྱ་བ་རྣམས་སུ་རྒྱུ་ལས་གསུངས་སོ། །བརྟེན་པ་བཤད་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ནས་ཁུ་བ་འཕོ་བའི་བར་སྔར་བཤད་པ་དག་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་དྲི་ཆུ་འཛག་པའི་བར་
ཏེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་པའི་སྟོང་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་པས་རང་རིག་པ་ཉིད་དབྱངས་ཨཱ་ལིའི་བདག་ཉིད་སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་ཡི་གེ་དང་པོ། སྟོང་པ་ཞེས་པའི་མིང་ཅན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
菩提心实相本性
第四菩提心实相本
性分：能依所依关系、彼明点变化方式、彼力用普遍运用、菩提心真实义解释四项。
能依所依关系
第一：所谓菩提心，菩
提心小文中那若巴说："无始无终寂静，遍及穷尽实有非有，空性悲无二别，应忆为菩提心。"空性
悲无二心金刚界中安立为菩提心，彼等："好相梵字E，中央以VAM装饰，一切安乐之
处，佛宝篮筐。"所说能依所依方面无二，首先解释能依：识蕴与空界与耳与
23-148
法界与秘处与精液移动，此等离障一切相空性迦类本性不可摧坏明点空性第
一又称本初明点；《金刚鬘》中称为命。行蕴与风界与鼻与触与语与大便漏泄此等离
障一切相空性遮类本性明点第二空性，称为明点与空性。受蕴与火界与眼与
味与手与行走，此等离障一切相空性吒类本性明点第三空性方式与不坏。想
蕴与水界与舌与色与足根与取，此等离障一切相空性巴类本性明点第四
空性，称方式与仅声；色蕴与地界与身根与香与肛门与言说，此等离障一切相空性他类本性明点第五空性，
23-149
称胜者智慧蕴与智慧界与意与声与胜根与小便漏泄，此等离障一切相
空性不可摧萨类本性明点第六空性，胜他与第二胜。如是六明点空性字母："E字空性有所缘
具有降波性之异名，E与秘处莲花，秘密胜与极乐，狮子座与无缘，
真如与波罗蜜。"因经续所说。解释所依：识蕴至精液移动如前所说，智慧蕴至小便漏泄
等，此等离障等味空性由瑜伽士自证母音阿里本性大空性第一字母，具"空"之名。
【译文结束】


 །ཚོར་བའི་ཕུང་
པོ་ནས་འགྲོ་བའི་བར་ཏེ་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་པ་ཉིད་རང་གིས་རིག་པ་སྟོང་ཆེན་ཡི་གེ་གསུམ་པ་རྀ་ཡིག་གི་རང་བཞིན་ཡེ་ཤེས་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་ལེན་པའི་བར་ཏེ་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་རང་གི་རིག་པ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་བཞི་པ་ཨུ་ཡིག་གི་རང་བཞིན། 
23-150
མཆོག་མཆོག་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་བཤང་བ་འཛག་པའི་བར་ཏེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་ཞིང་རོ་མཉམ་པ་དང་། གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་རང་གི་རིག་པ་ཨི་
ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ནི་སྟོང་ཆེན་ཡི་གེ་གཉིས་པ་མཆོག་དང་པོའི་མིང་ཅན། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་བརྗོད་པའི་བར་ཏེ་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་རང་གི་རིག་པ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་ལྔ་
པ་ལེ་ཡིག་གི་རང་བཞིན་མཆོག་གི་མིང་ཅན། དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་ལྔ་ནི་ཝཾ་ཡིག་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་འདས་པ་པྲ་
ཕབ་པའི་རང་བཞིན་མིང་གི་རྣམ་གྲངས། ཝཾ་དང་རྡོ་རྗེ་སྨྲ་མཆོག་སྟེར། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་འགྱུར་བ་མེད། །བདེ་དང་ཞི་བ་དགའ་བ་དང་། དབང་ཕྱུག་ཀུན་འགྲོའི་མིང་བཟུང་ནས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་
རྟག་ཏུ་བཞུགས། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་འབྱེད་མི་ཤེས་པས་དབྱེར་མེད་པའོ། །སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་ལྔ་ནི་དབྱངས་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ་ཁུ་བ་དང་ཟླ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཐིག་ལེ་སྟོང་
པ་ཡི་གེ་དྲུག་ནི་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ་རྡུལ་དང་ཉི་མ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །འདིར་ཁུ་བ་དང་ཟླ་བ་ཝཾ་ཡིག་དང་རྡོ་རྗེ། རྡུལ་ཉི་ཨེ་ཡིག་སྟེ་པདྨ། དེའི་ཕྱིར་རྟེན་དཀར་དམར་གྱི་ཐིག་ལེ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པ་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གནས་པས་རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་བས་ཁུ་རྡུལ་གཉིས་ལའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །
23-151
དེ་ལྟར་ཡང་། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་བྱེ་བྲག་ལས། །ཀུན་རྫོབ་ཀུནྡ་ལྟ་བུ་དང་། དོན་དམ་བདེ་བའི་གཟུགས་ཅན་ནོ། །ཞེས་སོ།། །།
༈ དེ་ཐིག་ལེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་ཚུལ།
གཉིས་པ་དེ་ཐིག་ལེར་རྣམ་པར་འགྱུར་ཚུལ་ནི། སྤྱིར་ཐིག་ལེ་ནི་རྣམ་
པ་གསུམ་སྟེ། ཁམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་མིང་ཅན་ཁུ་བའི་རྫས་ཀྱི་ཏིལ་ལ་ཏིལ་མར་བཞིན་དུ་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ། དེའང་གཏུམ་མོའི་མེས་བཞུ་བས་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའམ་པདྨའི་རྩེ་
མོར་ཕྱིན་ནས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་པ་དེ་ལ་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱའོ། །སྙིང་གར་གནས་པའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྣ་རྩེའམ། གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རམ། སྙིང་
གའི་སྣ་རྩེའི་འོད་ཟེར་ལྔའི་རང་བཞིན་གྱི་དབུགས་འཆར་བ་རླུང་གི་ཐིག་ལེའམ། འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལས་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དེའང་། མའི་མངལ་དུ་ཁུ་ཁྲག་རྣམ་ཤེས་གསུམ་འདྲེས་པའི་ཨེ་
ཝཾ་ལས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་གྲུབ་སྟེ། ཕའི་ཁུ་བ་ལས་རྐང་དང་རུས་པ་ཆུ་རྒྱུས་སམ་སྤུ། མའི་རྡུལ་ལས་ཤ་དང་ཁྲག་པགས་པ་རྣམས་གྲུབ་ཅིང་། འདི་དག་མཛོད་དྲུག་ཅེས་གསུངས་ཏེ། དགྱེས་རྡོར་
རྩ་རྒྱུད་དུ། ཁུ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁམས་རྣམ་གསུམ། །རྡུལ་གྱིས་ཀྱང་ནི་རྣམ་པ་གསུམ། །མཛོད་དྲུག་པ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ལ། ལྷ་མོ་བཞིས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང་། ཆུ་ཡི་ཁམས་ནི་ཕ་ཡིན་ཏེ། །
23-152
མེ་ཡི་ཁམས་ནི་མ་ཞེས་བྱ། །པགས་པ་ཤ་དང་ཁྲག་རྣམས་ནི། །མ་ལས་སྐྱེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན། །རུས་པ་རྐང་དང་ཁུ་བ་རྣམས། །ཕ་ལས་སྐྱེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་
རིགས་དྲུག་ཏུ་བཤད་དེ། འབུམ་ལྔར། ཁུ་བ་རྡོ་རྗེ་རྡུལ་དྲིལ་བུ། །རྩ་ནི་པདྨ་ནོར་བུ་ཆེ། །ཁྲག་གོ་དེ་བཞིན་འཁོར་ལོ་རུས། །ཤ་ནི་དེ་བཞིན་རལ་གྲིར་བཤད། །དྲི་མེད་འོད་དུ། ཟླ་བ་
དང་ཉི་མ་འདི་དག་ནི་གཙོ་བོ་དང་ཕལ་པའི་དབྱེ་བས་ཁམས་དྲུག་དྲུག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། རོ་དང་། རོ་ཆེན་པོའི་ཆ་ཤས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
受蕴
至行走等离障等味由自证大空第三字母RI字本性智慧，想蕴至取等离障等味自证大空性第四字母U字本性，
23-150
胜胜金刚持。行蕴至大便漏泄等，此等离障且等味，混为一体自证I
字本性为大空第二字母具"初胜"之名。色蕴至言说等离障等味自证大空性第五
字母LE字本性具"胜"之名。如是大空性五字母为VAM字无缘悲本性超越极微法性降
波本性异名："VAM与金刚语胜施，俱生喜无变，乐与寂喜与，
主宰普行之名持，菩提心常
住。"所说。因此不能分辨两者故无二别。大空性五字母为母音聚称为精液与月。明点空
性六字母为辅音聚称为红丸与日。此处精液与月VAM字与金刚，红丸日E字即莲花，因此能依白红明点二者上所依空性悲无二菩提心安住，故以能依所依关系称精红二者亦为菩提心。
23-151
如是："依能依所依差别，世俗如白莲，胜义乐之形相。"
彼明点变化方式
第二彼明点变化方式：一般明点有三
种：界菩提心名称精液物质如芝麻中芝麻油般遍满全身，彼由独炽火融化而至金刚宝或莲花顶
端后生起俱生喜，彼称为物质明点。住于心间不坏处为咒明点，世俗鼻尖或秘密鼻尖或心
间鼻尖五色光本性气息生起为风明点或光明点。其中物质明点：在母胎精血识三者融合E
VAM依次形成，从父精形成骨与骼骨水脉或毛发，从母红形成肉血皮等，此等称为六藏，《喜金刚
根本续》中："由精液三界，由红丸亦三种，名为六藏处。"所说，《四天女问》中亦："水界为父，
23-152
火界称为母，皮肤肉与血，说是从母生，骨骼与精液，说是从父生。"所说。彼等亦
说为六种族，《五十万颂》中："精液金刚红铃，脉为莲花大宝，血亦如是轮骨，
肉则说为剑。"《无垢光》中："月与日此等以主与次分类当了知为六界六界，彼等亦为地与水与火与风与味与大味之部分。"
【译文结束】


 །
ཞེས་གསུངས་པས། ཁུ་བས་གཙོ་བོར་བསྐྱེད་པའི་ཁམས་གསུམ་ནི། ཆུའི་ཁམས། རླུང་གི །རོའི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནམ་མཁའ་སྟེ། ས་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ནི་ཕལ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །རྡུལ་གྱིས་གཙོ་བོར་སའི་
ཁམས་དང་། མེའི་དང་། རོ་ཆེན་པོའི་ཁམས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མིང་ངོ་། གཞན་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ཕལ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཟླ་བའི་ཁམས་གསུམ་ནི་མངལ་ལས་སྐྱེས་པ་སྐྱེས་པ་རྣམས་
ཀྱི་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས། ཉི་མའི་གསུམ་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས། ཁུ་རྡུལ་ཆ་མཉམ་པའི་ནི་མ་ནིང་གི་སྟེ། དེས་ན་མངལ་དུ་ཕའི་ཁམས་དཀར་པོ་ཤས་ཆེ་བ་སྐྱེས་པ། 
23-153
རྡུལ་ཤས་ཆེ་བ་བུད་མེད། ཆ་མཉམ་པས་མ་ནིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་། འབྱུང་བ་བཞི་ལས་ས་ཤས་ཆེ་བའི་མི་ནི་ལུས་ཤིན་ཏུ་ལྕི། བསྐུལ་བ་ཤིན་ཏུ་དཀའ། ལུས་སྟོབས་ཆེ། ཁ་དོག་སེར། གདོན་
དུ་རྒྱལ་པོ་གནོད། རྨི་ལམ་དུའང་རིའི་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་དང་། གཡང་ལ་ལྟུང་བ་དང་། ཁང་པ་རྡིབ་པ་དང་། འོག་ཁང་མུན་ནག་མང་པོར་འགྲིམ་པ་སོགས་འབྱུང་། ཟས་ཕལ་ཆེར་ལ་དགའ། སྐྱུར་དད་
དང་། དད་པ་ཆེ། རྟག་ཐུབ་བློ་སྣ་སྒྱུར་དཀའ། ལམ་ལ་ཞུགས་ན་ཕྱིར་མི་ལྡོག །ཤེས་རབ་ཆུང་བ་ཤས་ཆེའོ། །ཆུ་ཤས་ཆེ་ན་ལུས་འགྱུ་བ་སླ། ཤེད་ཉམ་ཆུང་། ལུས་སྣུམ། ཁ་དོག་དཀར་ཏེ།
གདོན་དུ་འགོང་པོ་གནོད། རྨི་ལམ་དུའང་ཟམ་པ་ཆེན་པོ་ལ་འགྲོ་བ་དང་། ཆུ་མིག་མང་པོ་སོཌ་རྨི། སྐོམ་ཤས་ཆུང་། དཀར་ལ་དགའ། དད་པ་ཆེ། བློ་སྒྱུར་སླ། སྙིང་རྗེ་ཆེ། ལམ་ལ་ཞུགས་
ནས་ཕྱིར་ལྡོག་མི་ལྡོག་ཐེ་ཚོམ། ཤེས་རབ་འབྲིང་། དམིགས་པ་རྣོ། མེ་ཤས་ཆེ་ན་སྤྱོད་ལམ་དྲག་ཤུལ་ཆེ། དྲོད་ཆེ། བུད་མེད་ལ་དགའ། ཁ་དོག་དམར། སྐྲ་སེར། གདོན་དུ་མོ་འདྲེ། རྫུན་ལ་དགའ།
རྨི་ལམ་དུ་མེ་འབར་བ་དང་། ལུང་པ་ཐམས་ཅད་དམར་པོར་མཐོང་བ་དང་། ཟས་ལ་ངེས་པ་མེད། སྐོམ་དད་ཆེ། བློ་གཏད་ཐུབ། བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་སྟེ་དད་པ་འབྲིང་། སྙིང་རྗེ་ཆུང་། ལམ་ལ་ཞུགས་ན་བར་སྐབས་སུ་འགྱུར་ལྡོག་མི་འོང་། 
23-154
ཤེས་རབ་ཆེ། རླུང་ཤས་ཆེ་ན་ལུས་ཡང་། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་འདུ་བྱེད་མང་། ལས་གང་ཡང་མཐར་མི་ཕྱིན། སྨྲ་བ་ལ་དགའ། ཁ་དོག་སྔོ། གཉིད་ཆུང་། གདོན་ཕོ་འདྲེ་མོ་འདྲེ་གཉིས་ཀ་གནོད།
རླུང་ཚུབ་རླུང་གིས་བཏེག་པ་རྐང་པ་མགྱོགས་པ་སོཌ་རྨི། བརྩོན་འགྲུས་ཅུང་ཟད་ཆེ། སྦྲམ་ཞིང་བློ་སྣ་མང་། བློ་གཏད་པ་ཕྱིར་མི་སླུ། བསླུས་ན་འཕུང་བར་བྱེད། ཟས་ལ་ངེས་པ་མེད། དད་པ་
ཆེ །ཕན་སེམས་དང་ལམ་ལ་ཞུགས་ན་འགྱུར་བཟློག་འོང་། ཤེས་རབ་འབྲིང་། བླ་མ་ལ་ཡིད་ཆེས་སོ། །ཡང་ན་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གྱི་མི་གསུམ་དུ་འབྱེད་དེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་གསོ་དཔྱད་བཞིན་དུ་
གཟུང་ངོ་། །ནང་གི་ཁམས་དྲུག་གྲུབ་པས་ཕྱིའི་ཁམས་དྲུག་ཀྱང་འགྲུབ་སྟེ། མེ་ལོང་དྲི་མ་མེད་པ་དང་བརྙན་པོ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་རྩ་བའི་ཁུ་རྡུལ་མུན་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་
མམ་དུས་ཀྱི་མེ་བསྣན་པས་ཡེ་ཤེས་ཏེ་བཞི་འམ། གཅི་བ་རྣམ་སྣང་། བཤང་བ་མི་བསྐྱོད་པ། བད་ཀན་ནམ་ཤའི་དྭངས་མ་དོན་གྲུབ། ཁྲག་རིན་འབྱུང་། ཁུ་བ་སྣང་མཐའ་ལ། རྒྱུད་འགའ་ཞིག་ཏུ་
བད་ཀན་གྱི་གནས་སུ་རྐང་མར་དང་། ཚིལ་དང་། ཀླད་པའང་བཤད་ལ། དོན་དུ་ཤ་ཆེན་གྱི་དྭངས་མ་གཙོ་བོ་ནི་རོ་ཙ་ནའི་ཐིག་ལེ་སྙིང་དཀར་ནག་གི་མཚམས་སུ་གནས་པ་དེ་ཡིན་ལ། 
23-155
དེ་དར་རྒུད་ཀྱི་ལུས་ཅན་མདངས་སྟོབས་འཕེལ་འགྲིབ་ཏུ་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྩ་བ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་སྟེ་རིགས་གཅིག་ཏུ་འདུའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
所说，由**主要生成的三界是：水界、风界、味界即空界；地等三者则是次要方式。由红丸主要生成地
界、火界、大味界，即智慧界之名称。其余水等以次要方式。如是月之三界为胎生男性之
身、语、心，日之三界为女性之身、语、心，红丸等分者为中性，因此胎中父界白色偏多为男性，
23-153
红丸偏多为女性，等分则变为中性，从四大元素中地分较多之人身体极重，行动极难，体力大，肤色黄，魔
害为王魔，梦中也会被困于山下，坠入深渊，房屋坍塌，游走于许多黑暗地下室等。喜爱大部分食物，喜酸味
及信心大，性格坚韧难改变，如入道则不退转，智慧较小者居多。水分多者身体易动，气力弱，身体润滑，肤色白，
魔害为工布魔，梦中也会行走于大桥，梦见许多水井，少渴，喜白色，信心大，思想易变，悲心大，入道
后退转与否存疑，智慧中等，观察锐利。火分多者行为猛烈，体温高，喜爱女性，肤色红，发黄，魔害为女鬼，喜欢说谎，
梦中见火燃烧，见整个山谷呈红色，饮食无定，渴望大，能信任，精进大信心中等，悲心小，入道后中途不变，
23-154
智慧大。风分多者身轻，身语意三者造作多，任何事都不彻底，喜爱言谈，肤色青，睡少，魔害男女鬼两者，
梦见尘卷风被风吹起脚步快等，精进稍大，肥胖且多思想，信任不欺骗，若欺骗则导致毁灭，饮食无定，信心
大，助人之心且入道则会反复，智慧中等，信任上师。或分为风黄痰三种人，其特征按医疗方式
掌握。由内六界形成而外六界亦形成，如清净之镜与影像。或根本红丸具愚痴者皆有身语意三
者或加时火成为智慧四者，或尿为毗卢遮那，粪为不动佛，痰或肉精为成就佛，血为宝生，**为无量光，某些续典中
痰之位置讲述为骨髓、脂肪及脑，实际上大肉精主要是罗札那明点住于心白黑交界处，
23-155
身体盛衰随之颜色气力增减变化。一切皆为不坏明点之变化而归为一种类。
【译文结束】


 །དེ་ལ་དགོངས་ནས། རང་ལས་
བག་ཆགས་ཀྱིས་བཅིངས་པ། །ཞེས་ནས། ཤ་ནི་དེ་བཞིན་རལ་གྲིར་བཤད། ཅེས་པའི་བར་དུ་ཡིག་ཆུང་ལས་རྒྱས་པར་གསུངས། དེ་ལས་སོ་སེན་སོགས་སོ་དྲུག །ཕུང་པོ་དྲུག་ལ་དྲུག་གི་བསྒྱུར། །ཡུལ་དང་
དབང་པོ་ལས་དབང་དང་། །བྱ་བ་ཡང་ནི་བདུན་ཅུ་གཉིས། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཕྱེ་བ། །རིགས་བརྒྱ་གྲངས་མེད་བར་དུ་བཤད། །ཕུང་པོ་དྲུག་ལ་དབང་པོ་དྲུག་གི་དབྱེ་བས་སོ་དྲུག །ཁམས་ཀྱི་
རྣམ་པར་འགྱུར་བ་སོ་དྲུག་སྟེ་རིགས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས། མི་ཕྱེད་མ་སོགས་ནས་འབབ་པར་བཤད་པའི་བྱང་སེམས་སོ་དྲུག །སོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས། སེན་མོ་ཉི་ཤུ། ཐོད་པ་དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་
རྣམས་ཀྱིས་རིགས་བརྒྱར་འགྱུར། དེ་ལས་ཀྱང་ཕྱེ་ན་གྲངས་མེད་པའི་རིགས་ཀྱི་བར་དུའོ། །དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས། རིགས་གསུམ་དང་ནི་རིགས་ལྔ་ཉིད། །རང་བཞིན་གཅིག་དང་རིགས་བརྒྱའོ། །ཞེས་སོ། །
ཕུང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གང་ཞེ་ན། འབུམ་ལྔར། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་། །ཁུ་བ་རྡུལ་ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། ཁམས་དྲུག་ཅེས་པར་བཤད་བྱས་པ། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ཕུང་པོ། །མགྲིན་གྱུར་རྐན་གྱུར་སྤྱི་བོར་གྱུར། །
23-156
མཆུར་གྱུར་སོར་གྱུར་སྣ་ལྡན་ཏེ། །འདུ་ཤེས་ཀྱང་ནི་རྣམ་དྲུག་བསྟན། །དངོས་དང་དངོས་མེད་དོན་གསལ་བྱེད། །མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་དང་ལྕེ། ལུས་དང་དེ་བཞིན་ཡིད་དབང་པོ། །རྣམ་ཤེས་ཕུང་པོར་བཤད་
པ་སྟེ། །མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དྲུག །དེ་བཞིན་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་ནི། །དྲི་རྣམས་དང་ནི་རོ་དང་ནི། །རེག་བྱ་དང་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །མྱོང་ཕྱིར་ཚོར་བ་རྣམས་སུ་བཤད། །དེ་བཞིན་དབང་
པོ་དྲུག་སྒོ་ནས། རྣམ་ཤེས་རྣམས་ནི་རབ་འཇུག་ཅིང་། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་རབ་འཇུག་བྱེད། །འདུ་བྱེད་རྣམ་དྲུག་རབ་ཏུ་བཤད། །རྟག་ཏུ་སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་དག །སྟེང་དང་འོག་ཏུ་ལམ་གསུམ་པོ། །རྩ་
དྲུག་རྣམས་སུ་འབབ་བྱེད་པ། །ཡེ་ཤེས་ཕུང་པོའང་རྣམ་པ་དྲུག །ཅེས་སོ། །ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་སོ་དྲུག་གང་ཞེ་ན། བསྐ་བ་དང་། ཁ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། མངར་བ་དང་། ལན་ཚྭ་
བ་དང་། སྐྱུར་བ་སྟེ། ཁམས་དྲུག་ལས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་རོ་དྲུག་གོ །འདི་དག་ཟོས་ཤིང་འཐུངས་པས་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་ཏེ་གང་ཞེ་ན། གཙུག་ཏོར་ནམ་མཁའི་ཁམས། དཔྲལ་
བ་རླུང་། མགྲིན་པ་མེ། སྙིང་ག་ཆུ། ལྟེ་བ་ས། གསང་གནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ་ཁམས་དྲུག །ནམ་མཁའི་གཙོ་བོའི་ཡོན་ཏན་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས། རླུང་གི་ནི་རེག་བྱ། མེའི་ནི་རོ། ཆུའི་ནི་གཟུགས། 
23-157
སའི་ནི་དྲི། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱིས་སྒྲའི་ཁམས་ཏེ་ཡུལ་དྲུག་གོ །རྣ་བའི་དབང་པོ། སྣའི། མིག་གི །ལྕེའི། ལུས་ཀྱི། ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་སྟེ་དབང་པོ་དྲུག་གོ །བྷ་གའི་དབང་པོ། ངག་གི །ལག་
པའི། རྐང་པའི། རྐུབ་ཀྱི། མཆོག་གི་དབང་པོ་སྟེ་ལས་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་གོ །བཤང་བ་འཛག་པ་དང་། གཅི་བ་འཛག་པ་དང་། འགྲོ་བ་དང་། ལེན་པ་དང་། སྨྲ་བ་དང་། ཁུ་བ་འཛག་པ་སྟེ་
ལས་དབང་གི་བྱ་བ་དྲུག་གོ །དེ་ལྟར་ཡང་འབུམ་ལྔར། ཨ་སོགས་ཀ་སོགས་རང་བཞིན་གྱིས། །ཁམས་རྣམས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་ལུས་ཟུངས་བདུན་གྱི་འགྱུར་བ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ།
བཟའ་དང་བཏུང་བའི་རོ་རྣམས་ཀུན། །སྨིན་པ་བཅུད་དེ་དེ་ནས་ཁྲག །ཤ་དང་པགས་དང་རྩ་དང་རུས། རྐང་ཉིད་འགྱུར་བས་ལན་བདུན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། དེ་ཉིད་འབུམ་ལྔར། ཟོས་དང་འཐུངས་པ་རྣམ་
དྲུག་པོ། །སྨིན་པ་ལས་ནི་བཅུད་འགྱུར་ཏེ། །དེ་དེའི་སྐྱེ་བ་དང་པོའོ། །དེ་ནས་ཁྲག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། །གཉིས་པར་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། གསུམ་པ་ཤ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། །བཞི་པ་པགས་པ་
ཉིད་དུ་འགྲོ། ལྔ་པར་རྩ་ཉིད་འགྱུར་བ་ཡིན། །དྲུག་པར་རུས་པ་ཉིད་འགྱུར་རོ། །བདུན་པར་རྐང་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། །འདི་ནི་ལན་བདུན་པར་འགྱུར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
对此思虑："自我
习气所束缚，"至"肉则说为剑"之间小文扩展所说。"由此牙指甲等三十六，蕴六乘以六，境及
根业根与，作业亦七十二，蕴界处等分，种族百数至无数所说。"蕴六分根六而为三十六，界之
变化三十六即七十二种族，从不分处等流出之菩提心三十六，牙三十二，指甲二十，头颅碎片十二
等成为百种族，若再分则至无数种族。《时轮根本续》中："三种族与五种族，一自性与百种族。"
蕴三十六为何？《五十万颂》中："地与水与火与风，红丸亦如是，说为六界，有情之色蕴，喉变腭变顶变，
23-156
唇变牙变具鼻，分别亦说为六种，实与非实明义，眼与耳鼻舌，
身及意根，说为识蕴，眼等六种，如是色与声与，香等与味与，
触与法界，为感受故说为诸受。如是六根
门，识等充分入，境与根充分作入，广说为六种行。常命与降下，上下三道，六
脉中流下，智慧蕴亦六种。"所说。界变化三十六为何？涩与苦与热与甜与咸
与酸，从六界依次生起者为六味。食用饮用此等成为界聚，何为：顶门空界、前
额风、喉部火、心间水、脐部地、密处智慧界即六界。空之主要功德为法界、风为触、火为味、水为色、
23-157
地为香、智慧界为声界即六境。耳根、鼻、眼、舌、身、意根即六根。秘处根、语、手
足、、胜根即业根六种。大便漏泄、小便漏泄、行走、取、言说、精液漏泄即
业根之六种作业。如是《五十万颂》中："阿等迦等自性，界等七十二，"所说。今当说身七支分变化：
"所食所饮诸味，熟后精华后为血，肉与皮与脉与骨，骨髓变化为七次。"所说，彼于《五十万颂》中："饮食六
种，熟后成为精华，此为第一生。后变为血，第二明显变化，第三变为肉，第四成为
皮。第五变为脉，第六变为骨。第七变为髓，此为第七变。"
【译文结束】


 །དེ་ཉིད་བརྟེན་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །མཛོད་དྲུག་རིགས་སུ་བརྗོད་པར་བྱ། །
23-158
རིགས་ནི་ལུས་ཞེས་བཤད་པ་སྟེ། །ཞེས་སྲུངས་ལ། འདི་ནི་ཅུང་ཟད་སྨན་དཔྱད་ཞིབ་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བཤད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དང་པོར་རོ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཟས་
སྐོམ་གང་ཟོས་པ་དེ་བད་ཀན་མྱགས་བྱེད་ཀྱི་མྱགས་པས་རོ་མངར་བར་གྱུར་ནས་བད་ཀན་སྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་མཁྲིས་པ་འཇུ་བྱེད་ཀྱིས་བཞུས་ཏེ། དེའི་ཚ་བའི་ནུས་པས་རོ་སྐྱུར་པོ་སོང་ནས་
མཁྲིས་པ་སྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་མེ་དང་མཉམ་པའི་རླུང་གིས་དྭངས་མ་དང་སྙིགས་མ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་ཁ་བར་བྱས་ཏེ་རླུང་སྐྱེད་དོ། །སྙིགས་མ་ཐུར་སེལ་གྱིས་འོག་ཏུ་དྲངས་པ་རྒྱུ་མར་ལྷུང་
སྟེ་བསྐ་བ་བཤང་བ་དང་། སླ་བ་གཅི་བར་འགྱུར་ལ། དྭངས་མ་རང་སའི་མེ་དྲོད་ཀྱིས་སྨིན་ནས་འཕོ་བ་ལས་དྭངས་མ་ལེན་པའི་རྩ་ནས་མཆིན་ལམ་བརྒྱུད་དེ་མཆིན་པའི་གནས་སུ་ཁྲག་ཏུ་
འགྱུར་རོ། །ཁྲག་དེ་ཤ་དང་། ཤ་དེ་པགས་པ་དང་ཚིལ་བུར། དེ་གཉིས་རྒྱུད་སྡེར་རྩ་དང་། གསོ་དཔྱད་པས་རུས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ། རྩ་ལས་རུས་པ། རུས་པ་ལས་རྐང་སྟེ། སྐྱེ་བ་བདུན་
སྔོན་དུ་སོང་བ་ལ་སྐྱེ་བ་བདུན་པ་ཞེས་གསུངས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཉིད་ནང་གི་སྐྱེ་བདུན་ཡིན་པས་སོ། །གསོ་དཔྱད་པ་ནི་ཁུ་བ་ཉིད་བདུན་པར་འདོད། སྨིན་པ་དང་མྱགས་པ་དོན་གཅིག །
23-159
འཇུ་བྱེད་ཀྱིས་བཞུ། མེ་མཉམ་གྱི་དྭངས་སྙིགས་སུ་ཕྱེ་བའི་དྭངས་མ་ལ་བཅུད་ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དྭངས་མ་ཁུ་བར་འགྱུར་བ་ལ་གསོ་དཔྱད་པ་ཞག་དྲུག་དང་། རྒྱུད་སྡེ་ནས་བདུན་གསུངས། རོ་
ཙ་སོགས་འཕྲལ་ཉིད་དུ་ལས་བྱེད་པ་དང་། སྨན་གཞན་ཉིན་ཞག་ཙམ་ལ་ལས་བྱེད་པ་ཤས་ཆེའོ། །དྭངས་མ་དེས་ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་འགྱུར་རྣམས་རྒྱས་པ་དང་མདངས་བཀྲག་སྟོབས་ཐམས་ཅད་འཕེལ་
བར་བྱེད་པའི་ནུས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྙིགས་མ་ནི་ཕོ་བའི་བད་ཀན་སྣོད་མཁྲིས་པ་རྒྱུ་བའི་བུ་གའི་དྲི་མ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ལ་ལུས་ཟུངས། པགས་པའི་དྲི་མ་བཤང་
གཅི་རྡུལ་ལ་སོགས་པ་དྲི་མ། དེ་གཉིས་ལ་གནོད་བྱ། དེ་ལའང་ཟས་དང་སྤྱོད་ལམ་མི་མཐུན་པ་བསྟེན་པས་རྩིགས་མ་རྒྱས་ཤིང་དྭངས་མ་ཉེ་བར་འཕེལ་བའི་བུ་ག་འགགས་པའམ་འདྲེ་ལ་སོགས་
པའི་རྐྱེན་གྱིས་སོ། །དེ་ལས་གནོད་བྱེད་ནད་དེ་དེའང་རླུང་ལས་གྱུར་པ་ནི། རྩུབ་ཅིང་ཡང་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། སྲ་བ་ཕྲ་ཞིང་གཡོ་བ། མཁྲིས་པ་སྣུམ་བཅས་རྣོ་ཞིང་ཚ་བ་ཡང་ཞིང་
དྲི་མ་ནམ་འཁྲུ་ཞིང་གཤེར་བ། བད་ཀན་སྣུམ་བསིལ་ལྕི་བ་རུལ་འཇམ་བརྟན་འབྱར་བག་ཅན་དུ་གནས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
彼依于瑜伽，当说六藏为种族，
23-158
族即身体所说，"如是守护，此为稍详医疗之故随之解释。如何
呢？首先具六味本性之饮食所食，被痰液消化器所消化后变成甜味而生痰液。然后胆汁消化器融化，其热力
使酸味消失而生胆汁。然后与火同等的风将精华与糟粕分成两部分变为苦味而生风。糟粕被下行风向下牵引落入
肠中成为涩味大便，稀薄者成为小便，精华被自地火温成熟后从摄取精华脉经肝路至肝处变成
血。血变成肉，肉变成皮肤和脂肪，这二者在续部中称为脉，医学者认为变为骨，从脉到骨，从骨到髓：经过七
次前生而称为第七生，因为菩提心即内七生故。医疗者认为自身为第七，熟化与消化义同。
23-159
消化器融化，火等分为精糟二分之精华称为精液。精华变为医疗者称为六天，续部中说七天，壮阳

等当下即起作用，其他药物在一日左右起作用居多。精华能使身体元素与生成物增长及容颜光泽气力一切增
长之能力。彼等之糟粕为胃痰液、器官胆汁、运行通道的垢。彼等中身支分、皮垢粪
尿尘等垢，二者为所害，彼等亦因饮食行为不相应而修习导致糟粕增长而精华增长通道阻塞或鬼等
缘故。由此生损害之病，彼中源于风者：粗且轻，冷，硬而细且动，胆汁含油锐利而热轻且
污浊流动而湿，痰液油凉重腐软稳粘性存在。
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་བཤད་རྒྱུད་དུ། །དང་པོར་རོ་དྲུག་ཟས་སྐོམ་གང་ཟོས་པ། །བད་ཀན་མྱགས་བྱེད་དག་གིས་མྱགས་པར་བྱེད། །
23-160
རོ་མདར་ལྦུ་བ་ཅན་འགྱུར་བད་ཀན་སྐྱེད། །བར་དུ་མཁྲིས་པ་འཇུ་བྱེད་ཀྱིས་བཞུ་བས། །རྣམ་པར་ཚ་བས་རོ་སྐྱུར་མཁྲིས་པ་སྐྱེད། །ཐ་མར་མེ་མཉམ་རླུང་གིས་དྭངས་སྙིགས་ཕྱེ། །ཁ་བར་འགྱུར་ཏེ་
དེ་ཡི་རླུང་བསྐྱེད་འགྱུར། །འབྱུང་བ་ལྔ་ལྡན་ཟས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས། །ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་ལྔ་པོ་རྒྱས་པར་བྱེད། །གྱུར་ཚུལ་ཞུ་རྗེས་དྭངས་སྙིགས་ཕྱེ་བ་ལས། །སྙིགས་མ་རྒྱུ་མར་བསྐ་སླ་གཉིས་སུ་
འབྱེད། །བསྐ་བ་གཅིར་འགྱུར་སླ་བ་གཅིན་དུ་འགྱུར། །དྭངས་མ་ལུས་ཟུངས་རང་རང་མེ་དྲོད་ཀྱི། །སྨིན་པར་གྱུར་ཏེ་དྭངས་མ་འཕོ་བ་ནས། །དྭངས་མ་ལེན་པའི་རྩ་དགུ་མཆིན་ལམ་བརྒྱུད། །མཆིན་པའི་གནས་
སུ་ཁྲག་གྱུར་ཁྲག་ལས་ཤ །ཤ་ལས་ཚིལ་འགྱུར་ཚིལ་ལས་རུས་པར་འགྱུར། །རུས་ལས་རྐང་འགྱུར་རྐང་ལས་ཁུ་བར་འགྱུར། །དེ་རྣམས་རྩིགས་མ་ཕོ་བའི་བད་ཀན་དང་། །སྣོད་མཁྲིས་བུ་གའི་དྲི་མ་ཞག་
དང་ནི། །སོ་སེན་བ་སྤུ་བཤང་སྣུམ་མངལ་འཛིན་ཡིན། །ལུས་ཟུངས་ཁུ་བ་མཐར་ཕྱིན་མདངས་མཆོག་སྟེ། །སྙིང་ལ་གནས་ཤིང་ལུས་ཀུན་ཁྱབ་པ་དང་། །ཚེ་གནས་གཟི་མདངས་བཀྲག་དང་ལྡན་པར་བྱེད། །དེ་དག་
འབྲས་བུ་རྫོགས་དུས་ཟས་ཟོས་པའི། །དྭངས་མ་ཁུ་བར་གྱུར་དུས་ཞག་དྲུག་སྟེ། །རོ་ཙ་ལ་སོགས་འཕྲལ་དུ་ཁུ་བ་སྐྱེད། །སྨན་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ཞག་གཅིག་ལས་བྱེད་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ལུས་ཟུངས་དྲི་མ་ནད་དང་རྣམ་པ་གསུམ། །
23-161
ཞེས་སོ།། །།
༈ དེ་རྩལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ།
གསུམ་པ་དེ་རྩལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ནི། །རྡུལ་དམར་ཆ་ནི་བུད་མེད་ལ་ལོ་བཅུ་གཉིས་དང་། སྐྱེས་པ་ལ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཚུན་ཁུ་བ་དཀར་ཆ་འཕེལ་ལ། དེ་ནས་ཕྱིར་འཕོ་བས་
འཕེལ་བ་འཆད་དོ། །དེའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་གསུམ་བཞིའི་དབང་གིས་ནི། །བཅུ་གཉིས་བཅུ་དྲུག་འཕེལ་ནས་ཆད། །རྡུལ་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་ཕྱེ་བས་ཐིག་ལེ་བཅུ་གཉིས་
ཀྱི་དབང་གིས་དང་། ཁུ་བ་ལ་དགའ་བ་བཞི་རྡོ་རྗེ་བཞིས་ཕྱེ་བ་ཐིག་ལེ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། །དེའི་ཕྱིར་བུད་མེད་ནི་ལོ་བཅུ་གཉིས་དང་སྐྱེས་པ་ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་བར་དུ་ཁམས་ཕྱིར་མི་
འབབ་ལ། དེ་ནས་འབབ་བོ། དང་པོ་ལ་ནི་བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང་། ཕྱི་མ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཆོས་དང་དམིགས་པ་མེད། །
སྙིང་རྗེ་འདི་ནི་རྣམ་གསུམ་གྱིས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་ཟླ་བར་འགྱུར། །བཅོ་ལྔའི་ཆ་ཡི་བདག་ཉིད་ཅན། །བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཨཱ་ལི་གཟུགས། །རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་དེ་ཡི་ཆ། །འདི་ལྟར་འཕོ་བ་བཅུ་
དྲུག་ལ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལོ་བཅུ་དྲུག་མན་ཆད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སྤྱི་བོའི་ཟླ་བ་ལས་ཁུ་བ་འཕེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དཔྲལ་བའི་རྩ་འདབ་ཀྱི་དབུས་སུ་དཀར་པོའི་ཚེས་གཅིག་དགའ་བ་ལ་ཨ་ཡིག་གི་རང་བཞིན་དུ་འཕེལ་ལ། 
23-162
དེ་ནས་ཨ་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚེས་གཉིས་བཟང་པོ་དང་། རི་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚེས་གསུམ་རྒྱལ་བ་དང་། ཨུ་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚེས་བཞི་སྟོང་པ་དང་། ལི་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་
ཀྱི་ཚེས་ལྔ་རྫོགས་པར་འཕེལ་བ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此医疗论述中："首先六味饮食所食，被痰液消化器所消化，
23-160
味甘有泡沫变化生痰液，中间胆汁消化器融化，完全热力使酸味生胆汁，最后与火同等风将精粗分离，变为苦味
即生风。具五元素食物功德，使身体五元素增长，变化方式融解后精粗分离，糟粕在肠中分为粗细
二种，粗变为便软变为尿。精华身支分各自火热，成熟变化自精华移动，从摄取精华九脉经肝道，至肝处
变血血生肉，肉变脂肪脂肪变骨，骨变髓髓变为**，彼等糟粕胃中痰液及，器官胆汁通道垢油
及，牙指甲毛发粪油胎衣。身体支分终极殊胜光彩，住于心间遍满全身，使寿命住立具威光彩。彼等
果实成熟时食物所食，精华变成时六天，壮阳等立即生**，诸药大多一天起作用。"所说，"身支分垢病三种，
23-161
所说。
彼力用普遍运用
第三彼力用普遍运用：红丸部分女性十二岁，男性十六岁前**白分增长，此后外泄而
减。因此："由三四功德力，十二十六增后减。"红丸以身语意三分类分为身语意智慧明点十二
之力，以四喜四金刚分类明点十六，因此女性十二岁男性十六岁之间界不外
泄，此后泄出。初者称为实义十二相明点，后者称为彼性十六相明点。"有情法无缘，
悲此三种，菩提心变为月，十五分本性，大乐阿里形，诸瑜伽女为其分，如是十六
移动。"幼童凡夫十六岁以下而言，顶月中增长方式于前额脉瓣中央白色初一喜为A字本性增长，
23-162

然后A字本性二日为善，RI字本性三日为胜，U字本性四日为空，LI字本性
五日圆满增长为缘有情悲。
【译文结束】


 །དེ་ནས་དགའ་བ་གཉིས་པ་དང་། བཟང་པོ་དང་། རྒྱལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། རྫོགས་པ་གཉིས་པ་རྣམས་ལ་ཨ་ཨེ་ཨར་ཨོ་
ཨལ་གྱི་རང་བཞིན་མགྲིན་པ་ནས་སྙིང་གའི་བར་དུ་འཕེལ་བ་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི། དེ་ནས་དགའ་བ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ལ་ཧ་ཡ་ར་ཝ་ལ་ཞེས་པའི་རང་བཞིན་སྙིང་ག་ནས་
ལྟེ་བ་དང་གསང་བའི་བར་དུ་འཕེལ་བ་རྡོ་རྗེའམ་པདྨའི་རྩེར་ཕྱིན་པ་ཨཾ་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་སྟེ། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་གསང་བའི་རྩེ་མོ་ནས་ཕྱིར་འཛག་པ་ཉི་མ་རྡུལ་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་བཀབ་པས་
ཟླ་བ་ཉམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་འོངས་ནས་ལཱ་ལ་སོགས་པ་ལུགས་ལས་བཟློག་པའི་དབྱངས་རིང་པོ་བཅོ་ལྔས། དགའ་བ་ཟད་པ་ལྔ་གསང་བའི་བར་དང་། མཆོག་དགའ་ཟད་པ་སྙིང་
གའི་བར་དང་། དགའ་བྲལ་ལམ་ཁྱད་དགའ་ཟད་པ་དཔྲལ་བ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་ཟད་པ་ནག་པོའི་ཕྱོགས་བཅུ་དྲུག་པ་ཨཿསྟེ་གཙུག་ཏོར་དུའོ། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། ས་བོན་ཟླ་བ་གཙུག་ཏོར་ཤར། །
23-163
གསང་བའི་ཆུ་སྐྱེས་དག་ལ་རྫོགས། །ཆ་ནི་བཅུ་དྲུག་མ་གང་སྟེ། །རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་པད་རྩེར་སོན། །དེ་འོག་འཕོ་བའི་དུས་ཡིན་ཏེ། །ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་འོངས་ནས་སོ། །སྟོང་པ་དགའ་བ་བྲལ་
བ་ཡིས། །ཉི་མ་མཛོད་སྤུར་འགྲོ་བར་འགྱུར། །དེ་ཡི་ཆ་ནི་བཅུ་དྲུག་གམ། །གཙུག་ཏོར་པདྨར་སོང་བ་ན། །འདིར་ནི་ཟླ་བ་ཟད་པར་བརྗོད། །འདོད་ཆགས་བདེ་བ་བྲལ་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འཕོ་
བའང་གཡོན་རྐྱང་མའི་ཕྱོགས་བཟུང་ནས་ལས་བྱེད་ལ་དེ་ལའང་ལྟེ་བའི་རྩ་བདག་པོར་གྱུར་པས་གསང་བའི་རྩ་མི་ཕྱེད་མ་ལ་སོགས་པར་རྒྱུ་བའི་ཚུལ་གཅིག་གོ །དེ་ནི་བཅུ་གཉིས་མའམ་བཅུ་དྲུག་
པ་ཕན་དུ་ཁམས་རང་བཞིན་གྱི་འཛག་པ་མེད་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་སྲོག་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བའི་སྟོབས་སམ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྔར་བཤད་པའི་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དབང་
མདོར་བསྟན་ལས། མཛོད་སྤུར་ཆུ་སྐྱེས་སངས་རྒྱས་ཀུན། །ཟླ་བ་བདུད་རྩི་ཉ་ཡིན་ནོ། །ཉི་རྡུལ་གནམ་སྟོང་གསལ་བ་ལ། །གཙུག་ཏོར་ནོར་བུ་དེ་གཉིས་འཆར། །སྟོན་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་འདི་ནི། །ལུས་ཅན་
རྣམས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག །མི་གནས་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡིན། །ཁམས་རྣམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་པའི་ནཱ་རོ་འགྲེལ་ཆེན་དུ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་འདི་མཛད་དོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ། 
23-164
སངས་རྒྱས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཟླ་བ་བདུད་རྩི་ཉ་སྟེ་ཆ་བཅོ་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་མཛོད་སྤུའི་པདྨར་ཏེ་དཔྲལ་བར་རོ། །ཉི་རྡུལ་གནམ་སྟོང་གསང་བར་རོ། །
སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དེ་དག་སྟེ་ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་དག་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་གཙུག་ཏོར་དང་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའོ། །ཞེས་གསུངས་པས། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚེས་གཅིག་ནས་རྐང་
པ་གཡོན་པའི་མཐེ་བོང་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ། གསུམ་པ། ལོང་བུའི་དང་། པུས་མོའི་དང་། བརླ་དཔྱི་མཚམས་སུ་དང་། ལག་པ་གཡོན་པའི་ཚིགས་དང་པོའི་མཚམས་སུ་དང་། ཚིགས་བར་མ་
དང་། ཚིགས་གསུམ་པ་དང་། མཁྲིག་མའི་དང་། གྲུ་མོ་ཡི་དང་། དཔུང་ཕྲག་གི་ཚིགས་མཚམས་དང་། སྙིང་གར་དང་། མགྲིན་པར་དང་། དཔྲལ་བར་བཅོ་ལྔ་པ་དང་། ཉའི་མཐར་གཙུག་ཏོར་དུ་ཆ་བཅུ་དྲུག་པར་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་སྟེ། དེའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དྭངས་མའི་ཡི་གེ་ཨཱ་ལི་བཅུ་དྲུག་གི་རྣམ་པར་བྱས་ཏེའོ། །དེ་ནས་ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་ནི་དཔྲལ་བ། གཉིས་པ་མགྲིན་པ། གསུམ་པ་སྙིང་། བཞི་
པ་ལག་པ་གཡས་པའི་ཕྲག་དཔུང་གི་ཚིགས་མཚམས་ནས་ནོར་བུའམ་གཡས་པའི་རྐང་སོར་གྱི་མཐར་གནམ་སྟོང་གི་བར་དུ་དབྱངས་ཡིག་བཅུ་དྲུག་ལུགས་བཟློག་རིང་པོའི་ཚུལ་གྱིས་འཕོ་བར་འགྱུར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
然后第二喜与，善与，胜与，空与，第二圆满等，以A E AR O
AL本性从喉部至心间增长为缘法。然后第三喜等五种以HA YA RA VA LA本性从心间至
脐部及密处增长达金刚或莲花顶为AM第十六分，白分于密处顶端外漏被日红尘形覆盖而
称月亏，黑月初一来后以LA等逆序长母音十五，喜尽五至密处间，胜喜尽至心
间，离喜或差别喜尽至前额，俱生喜尽黑分第十六AH在顶门。《灌顶摄说》中："种子月于顶门升，
23-163
于密处莲花圆满，十六分满足，到达金刚宝莲顶，此后为移动时，自黑月初一起。空性离
喜，太阳至眉间而行，彼之十六分，至顶门莲花时，此处称月亮尽，因离贪欲乐故。"如是移
动亦执持左脉方向而作用，彼中因脐部脉为主导密处脉不分等中流转方式为一。彼于十二或十六
前界自性不漏，对瑜伽师等由命普行力或瑜伽力而前述作业逆转，《灌顶
摄说》中："眉间莲花诸佛，月亮甘露鱼，日尘虚空明显，顶门宝彼二升起。导师金刚语此，有身
众生反方向，无住涅槃，诸界反方向。"于那若大疏中："世尊昔造此"等所示，
23-164
佛知等。诸佛之月甘露鱼即圆满十五分于眉间莲花即前额。日尘虚空为密处。
诸佛之彼等即月日十六分依次为顶门与金刚宝。"所说，白分初一始于左
足拇指等第一节与，第二，第三，踝与，膝与，大腿胯关节处与，左手第一指节处与，中间节
与，第三节与，手腕与，肘与，肩关节处与，心间与，喉部与，前额十五与，月末顶门十六分菩
提心移动；彼亦将菩提心精华字母阿里十六分为状态。然后黑月初一为前额，第二喉部，第三心，第四
右手肩臂关节处至宝珠或右脚趾末端虚空之间以十六母音字逆序长音方式移动。
【译文结束】


 །དགྱེས་རྡོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། 
23-165
དབྱངས་རྣམས་ཟླ་བའི་ཆ་དབུས་སུ། །སུམ་ཅུའི་དབྱེ་བས་རྣམ་བྱང་བྱ། །ཡར་ངོའི་ཚེས་གཅིག་ནས་བརྩམས་ཏེ། །གནམ་སྟོང་མཐར་ཐུག་སུམ་ཅུའི་ལྷ། །ཨ་ཨི་རྀ་ཨུ་ལྀ་ཞེས་འདི། །ཚེས་གཅིག་ལ་སོགས་རིམ་
ཇི་བཞིན། །ཨ་ཨེ་ཨར་ཨོ་ཨལ་ཞེས་འདི། །དྲུག་པ་ལ་སོགས་ཡོངས་སུ་གྲགས། །ཧ་ཡ་ར་ཝ་ལ་ཞེས་འདི། །བཅུ་གཅིག་པ་སོགས་རྣམས་སུ་བཤད། །ལཱ་སོགས་ལྔ་རྣམས་རིམ་བཟློག་པས། །ནག་པོའི་ཚེས་
གཅིག་སོགས་རྣམས་སོ། །ཨལ་ཡིག་ལ་སོགས་ལྔ་རྣམས་ནི། །ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དྲུག་པོ་སོགས། །ལཱི་ཡིག་ལ་སོགས་ལྔ་རྣམས་གང་། །དབྱངས་རྣམས་བཅུ་གཅིག་པ་ལ་སོགས། །གང་བའི་མཐར་ནི་ཐིག་ལེར་བརྗོད། །གནམ་
སྟོང་མཐར་ནི་རྣམ་བཅད་དོ། །དེ་རྣམས་ཡུད་ཙམ་རྣམ་དབྱེ་བས། །ཟླ་བ་སོ་སོའི་ཆ་རུ་བཤད། །ཅེས་སོ། །ས་མྦུ་ཊ་སྡོམ་འབྱུང་སོགས་ནས་ཡར་ངོའི་ཚེས་གཅིག་ལ་རྐང་པ་གཡོན་པའི་མཐེབ་ཆེན་
གྱི་རྩ་བར་ཨ། གཉིས་པ་བྱིན་པར་ཨཱ། གསུམ་པ་བརླ་ལ་ཨི། བཞི་པ་གསང་བར་ཨཱི། ལྔ་པ་ལྟེ་བར་ཨུ། དྲུག་པ་སྙིང་ཀར་ཨཱུ། བདུན་པ་ནུ་མའི་དབུས་སུ་རྀ། བརྒྱད་པ་མགྲིན་པར་
རཱྀ། དགུ་པ་ལག་མཐིལ་དུ་ལྀ། བཅུ་པ་མཁུར་ཚོས་ལཱྀ། བཅུ་གཅིག་པ་མིག་ལ་ཨེ། བཅུ་གཉིས་པ་རྣ་བར་ཨཻ། བཅུ་གསུམ་པ་དཔྲལ་བར་ཨོ། བཅུ་བཞི་པ་འཚོགས་མར་ཨཽ། བཅོ་ལྔ་པ་སྤྱི་གཙུག་གི་གཡོན་དུ་ཨཾ་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བའི་སྐད་ཅིག་ཨཿ། 
23-166
མར་ངོ་ལ་དེ་ལུགས་བཟློག་ཏུ་གཡས་ཀྱི་མཐེབ་ཆེན་གྱི་རྩ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །བུད་མེད་ལ་ནི་བཟློག་སྟེ་བཤད་དོ། ། དེ་ལྟར་ཡང་སྡོམ་འབྱུང་ལས། དེ་ལས་གཞན་ཡང་ཐིག་ལེའི་གཟུགས། །འཕོ་
བ་ཡང་དག་བཤད་པར་བྱ། །དཀར་པོའི་ཚེས་གཅིག་ནས་བརྩམས་ཏེ། །གཉིས་པ་བྱིན་པར་ཨཱ་ཡིག་སྟེ། །གསུམ་པ་བརླ་ལ་ཨི་ཡིག་གོ །སྐྱེ་གནས་བཞི་པར་ཨཱི་ཡིག་ཡིན། །ལྟེ་བ་ལྔ་པར་ཨུ་ཡིག་
སྟེ། །སྙིང་གར་དྲུག་པ་ཨཱུ་ཡིག་གོ །ནུ་མར་བདུན་པ་རྀ་ཡིག་ཡིན། །མགྲིན་པར་བརྒྱད་པ་རཱྀ་ཡིག་སྟེ། །ལག་མཐིལ་དགུ་པར་ལྀ་ཡིག་གོ །མཁུར་ཚོས་བཅུ་པ་ལཱྀ་ཡིག་ཡིན། མིག་དང་བཅུ་གཅིག་
པར་ཨེ་ཡིག །རྣ་བར་བཅུ་གཉིས་པར་ཨཻ་ཡིག །དཔྲལ་བ་བཅུ་གསུམ་པར་ཨོ་ཡིག །སྤྱི་བོར་བཅུ་བཞི་པ་ཨཽ་ཡིག །ཚངས་ཀྱི་གཡོན་དང་གཡས་སུ་ཉ། །ཨཾ་ཨཿ ཡི་གེའི་རང་བཞིན་ནོ། །ནག་པོའི་
ཚེས་གཅིག་ནས་བརྩམས་ཏེ། །ཇི་སྲིད་གནམ་སྟོང་དེ་སྲིད་ལ། །འཕོ་བ་དེ་ཉིད་བཞིན་དུ་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ནང་དུ་དེ་ལྟ་བས་ཕྱི་རོལ་དུ་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ལ་ཟླ་བའི་ཆ་འཕེལ་བ་བཅོ་ལྔ་
དང་། འགྲིབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ནག་པོའི་ཆ་བཅོ་ལྔ་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ནུབ་ཕྱོགས་ནས་ཟླ་བའི་ཆ་རིམ་གྱིས་འཕེལ་ནས་ཆ་བཅོ་ལྔ་རྫོགས་པའི་མཐར་ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་གི་མུན་པ་མ་ཞུགས་པའི་བར་ནི་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་ཡིན་ལ། 
23-167
ཉལ་ཆ་རྫོགས་པའི་མཐར་ཟླ་བ་སྒྲ་གཅན་གྱིས་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཟླ་བ་ནི་ཉའི་མཐར་ནུབ་ཕྱོགས་ནས་སྒྲ་གཅན་གྱིས་འཛིན་པ་མི་སྲིད་དོ། །ནག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་བཅོ་ལྔ་རྫོགས་པའི་
མཐར་དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་དང་པོ་མ་སྐྱེས་པ་ནི། ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་ཡིན་ལ། དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་དང་པོ་འཆར་བའི་ཐོག་མར་ཉི་མ་ལ་སྒྲ་གཅན་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉི་མ་
སྒྲ་གཅན་གྱི་ཤར་ཕྱོགས་ནས་འཛིན་པ་མི་སྲིད་དོ། །ཟླ་བ་ལ་ཞག་བཅོ་ལྔར་མཐར་གང་བའི་ཆ་རེ་ཡོད་པས། ཟླ་བ་གཅིག་ལ་སྒྲ་གཅན་འཇུག་ཐེབས་གཉིས་འབྱུང་བ་ངེས་སོ། །ཉི་མ་ལ་
ལྷོ་བྱང་གི་བགྲོད་པ་རེའི་མཐར་གང་བའི་ཆ་རེ་ཡོད་པས། ལོ་རེ་ལ་སྒྲ་གཅན་གྱིས་འཛིན་པའི་དུས་གཉིས་ཡོད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《喜金刚根本续》中：
23-165
"母音月分中，三十分别净，上弦初一始，虚空终三十天，A I RI U LI此，初一等依
次，A E AR O AL此，第六等广为知，HA YA RA VA LA此，第十一等中说，LA等五逆序，黑月
初一等。AL字等五，黑分第六等，LI字等五何，母音第十一等，圆满末称为明点，虚
空末为顿断。彼等刹那分别，说为各月之分。"所说。《三瑜伽》《胜源》等中上弦初一左足大拇指
根为A，第二胫为A长音，第三大腿为I，第四密处为I长音，第五脐为U，第六心间为U长音，第七乳间为RI，第八喉为
RI长音，第九掌心为LI，第十脸颊为LI长音，第十一眼为E，第十二耳为AI，第十三前额为O，第十四鼻中为AU，第十五顶左为AM整身遍满刹那为AH，
23-166
下弦则逆序至右大拇指根底结束。女性则相反说法。如是《胜源》中："彼外明点形，移
动当正说，始于白月初一，第二胫为A字，第三大腿为I字，生处第四为I长音字，脐为第五U字
，心间第六为U长音字，乳房第七为RI字，喉第八为RI长音字，掌心第九为LI字，脸颊第十为LI长音字，眼第十一
为E字，耳第十二为AI字，前额第十三为O字，顶为第十四AU字，梵顶左右满月，为AM AH字本性，始于黑月
初一，直至虚空，移动如彼转变。"所说。内如此则外在白分月相增长十五
分，衰减因成黑分十五分。西方月分渐增至十五分满后直至黑月初一黑暗未入之间为十六分，
23-167
满月分圆满后月亮被罗睺执持。因此月亮满月末从西方被罗睺执持为不可能。黑分十五分圆满
后白分第一分未生为第十六分，白分第一分出现之初始太阳被罗睺进入。因此太阳
被罗睺从东方执持为不可能。月亮每十五天末有一圆满分，一月中罗睺进入两次必定发生。太阳
南北轨迹每完成一次有一圆满分，一年中被罗睺执持两次。
【译文结束】


 །དེ་ནི་ཉི་མའི་འཕོ་བ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་
ཅུ་དེ་དག་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ལ། དེའང་བགྲོད་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཞིང་། ལྷོ་བྱང་གི་བགྲོད་པ་རེ་རེ་ལ་ཉིན་ཞག་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་རེ་ཡོད་དེ་འཕོ་བའི་ཟླ་བའི་དབྱེ་བས་ཀརྐ་
ཊ་ལ་སོགས་པ་ལྷོར་བགྲོད་པ་ལ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་སྤྲོ་བའི་རིམ་པས་དབྱངས་ཐུང་ངུ་དྲུག་དང་བཅས་པའི་སྡེ་པ་དྲུག་ཉི་མས་ཟླ་བ་དྲུག་གིས་སྤྱོད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་དུ་བགྲོད་པ་ལས་ས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་དབྱངས་རིང་པོ་དང་བཅས་པའི་སྡེ་བ་དྲུག་གིས་སྤྱོད་དོ། །
23-168
གང་དུ་དབྱངས་ཐུང་ངུ་དང་བཅས་པ་སྤྱོད་པ་དེར་མཚན་མོ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་དུ་དབྱངས་རིང་པོ་དང་བཅས་པ་སྤྱོད་པ་དེར་ཉིན་མོ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་བཞིན་
དུ་ནང་དུ་རྡུལ་ཉི་མའི་གཟུགས་ཀྱང་ཀརྐ་ཊའི་ཚེས་གཅིག་ལ་ང་ལ་སོགས་པ་ཀ་སྡེ་ཐུང་ངུའི་རང་བཞིན་དུ་ལྟེ་བའི་གཡོན་གྱི་རྩ་དང་པོ་ལ་འཇུག་ཅིང་། སེང་གེའི་འཕོ་བ་ལ་ཉ་
སྡེ་ཙ་སྡེ་ཐུང་ངུ་རྩ་གཉིས་པ། བུ་མོ་ཊ་སྡེ་གསུམ་པ། སྲང་པ་སྡེ་བཞི་པ། སྡིག་པ་ཏ་སྡེ་ལྔ་པ། གཞུའི་འཕོ་བ་ཀྠ་ནས་ས་སྡེ་ཐུང་ངུས་འཇུག་པ་རྩ་དྲུག་པ་སྟེ།
རྡུལ་ཉམས་ཤིང་ཟླ་བ་འཕེལ་བའི་དབྱེ་བས་སོ། །དེ་ནས་ཆུ་སྲིན་ལ་ས་སྡེ་རིང་པོའི་རང་བཞིན་ལུགས་འབྱུང་གིས་འཕེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་གཡས་པའི་རྩ་དྲུག་པ་ལ་ཞུགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བུམ་
པར་ཏ་སྡེ་དང་། ཉར་པ་སྡེ་དང་། ལུག་ལ་ཊ་སྡེ་དང་། གླང་ལ་ཙ་སྡེ་དང་། འཁྲིག་པ་ལ་ཀ་སྡེ་རྣམས་དབྱངས་རིང་པོ་དང་ལྡན་པས་གཡས་པའི་རྩ་ལྔ་པ། བཞི་པ། གསུམ་པ། གཉིས་
པ། དང་པོ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་དོ། །འགྲིབ་པའི་ས་སྡེ་རྫོགས་པའི་མཚམས་སུ་གང་བ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་ཆ་འཆར་བས་དེ་ནི་ཝཾ་ཡིག་གོ །ཕྱི་རོལ་དུ་སྟོང་པའི་ཉིན་ཞག་གོ །འཕེལ་བ་ཀ་སྡེ་རྫོགས་པའི་མཐར་གཞོམ་དུ་མེད་པ་འཆར་བར་ཨེ་ཡིག་གིས་འཇུག་པ། 
23-169
ཕྱི་རོལ་དུའང་སྟོང་པའི་ན་ཞག་སྟེ། ལྟེ་བའི་རྩ་སྟོང་པ་བཞིའི་བྱེད་པས་ལོར་ལ་དྲག་པོ་རྐང་པ་དང་བཅས་པ་ལྷག་པའི་ཞག་གོ །ནང་ལྟེ་བའི་རྩ་དེ་རྣམས་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་
ལག་པ་དང་རྐང་པའི་ཚིགས་རྣམས་ཏེ། དེར་སྔར་བཤད་པའི་ཁྱིམ་དེ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་ཅེ་ན། གཡོན་པའི་ཕྲག་དཔུང་གི་ཚིགས་དང་། དཔུང་པ་དང་ཉེ་བའི་དཔུང་མཚམས་དང་། ལག་པ་དང་ལག་
ངར་གྱི་མཚམས་དང་། རྐེད་པ་དང་བརླའི་མཚམས་མཐེའུ་ཆུང་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་ཀྱི་འཕྲེང་བ་དང་པོའི་མཚམས་དང་། པུས་མོའི་བརླའི་མཚམས་མཐེའུ་ཆུང་གི་ཚིགས་འཕྲེང་གཉིས་པ་དང་། བྱིན་པ་དང་པུས་མོའི་མཚམས་
མཐེའུ་ཆུང་སོགས་ཀྱི་ཚིགས་འཕྲེང་གསུམ་པ། དེ་ནས་གཡས་སུ་མས་ནས་ཞུགས་ཏེ་གྱེན་དུ་འཛེག་གོ །དེ་ནི་རྡུལ་ལ་བརྟེན་པའི་བླ་གནས་སོ། །འདི་ལའང་ཕལ་པ་ལ་གྱེན་དང་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་
འོག་ཏུའོ། །དེའི་ཕྱིར་ནང་རྡུལ་གྱི་ཁམས་ནི་ལོ་གཅིག་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་བྱེད་པས། ཕྱི་རོལ་ཉི་མའི་འཕེལ་འགྲིབ་ཀྱང་དེས་སོ། །ནང་རྡུལ་འཕེལ་བས་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉིན་མོའི་ཆ་འཕེལ་ལ། ནང་ཉི་མ་
འགྲིབ་ཟླ་བ་འཕེལ་བས་མཚན་མོ་འཕེལ་བའོ། །འབུམ་ལྔར། གཡས་དང་གཡོན་པའི་རྒྱུ་བ་ལ། །དཀྱིལ་འཁོར་ལྔ་པོ་འབབ་པ་རྣམས། །དུས་དྲུག་གིས་ནི་རབ་དབྱེ་བས། །ཕྱི་རོལ་དེ་བཞིན་དེ་ལུས་ལའོ། །ཞེས་སོ། །
23-170
གཞན་བྱང་ཆུབ་གྱི་སེམས་དེ་དག་པཱུ་ལི་ར་མ་ལ་ཡར་དབང་བྱེད། །ཛཱ་ལནྡྷ་རར་ལོངས་སྤྱོད། ོན་དུ་ཐིམ་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་དུ་ཐིམ་པའི་བར་དུའོ། །སྐྱེད་པ་ཟླ་
བའི་འཕེལ་བ་བཅུ་དྲུག་ལ་སྙིང་རྗེ་བཅུ་དྲུག་དང་། ཐིམ་པ་སྟོང་པ་བཅུ་དྲུག་མྱང་འདས་ཀྱི་ཆ། འདིར་ཐུན་མོང་དུ་འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག་ལ། ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས། ཉི་མ་འཛིན། ཐིག་ལེ་འགོག །ནམ་
མཁའ་འགོག །ཅེས་བཤད་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
现在将说明太阳移动：日夜三百六
十成为十二月，此又成为两轨迹，南北轨迹各有一百八十日，以移动月份分类，巨蟹
等南行时以虚空等扩展顺序短母音六与六类组，太阳以六个月运行。然后北行时以地等分类与长母音六类组运行。
23-168
凡短母音运行处夜晚增长。凡长母音运行处白昼增长。如外在
内在红尘太阳形也于巨蟹初一时以喉等迦类短音本性入左脐第一脉，狮子移动时牙
类咱类短音第二脉，处女德类第三，天秤巴类第四，天蝎塔类第五，射手移动以喀至萨类短音进入第六脉，
红尘减月增分类故。然后摩羯以萨类长音本性顺序增长方式进入右第六脉。如是宝瓶
以塔类及，双鱼巴类及，白羊吒类及，金牛咱类及，双子以迦类等具长母音右脉第五、第四、第三、第二
、第一运行。减萨类圆满处不可摧圆满分出现即为VAM字，外在为空日。增迦类圆满末不可摧出现以E字进入，
23-169
外在亦为空日；脐部空脉四作用导致年余剧烈日。内脐脉等所生者为
手足各节，彼等宫位如何运行？左肩臂节与，靠近肩处肩关节与，手与前
臂关节与，腰与大腿关节小指等第一指节关节与，膝大腿关节小指第二指节与，小腿与膝关节
小指等第三指节，然后右侧从下进入向上攀登。此为依红尘之上住。此中凡夫向上瑜伽士
向下。因此内红尘界一年中增减，外太阳增减亦如此。内红尘增则外白昼分增，内太阳
减月增则夜增。《五十万颂》中："左右运行中，五轮降下，以六时分别，外如是身中。"所说。
23-170
另外菩提心彼等主宰普里拉玛拉亚，享用札兰达拉，融入**后如是至一切肢体融入间。生起月
增十六为悲十六，融入空十六为涅槃分，此处共同十六移动中，十二宫，日蚀，明点灭，虚
空灭，所说故。
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར། སྐྱེད་པ་འཁོར་བ་དང་ནི་ཐིམ། མྱ་ངན་འདས་པ་སྟོང་ཉིད་བརྗོད། །ཡུལ་དང་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །ཟླ་བ་བདུད་རྩི་འོག་ཏུ་འགྲོ །སྟེང་དུ་ཉི་མ་
སྒྲ་གཅན་ཏེ། །རྩ་རྣམས་འཁོར་ལོའི་རྩིབས་བཤད་པར། །ཕོ་ཉ་མོ་རྣམས་དེ་བརྟེན་ནས། །བྱ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་བྱེད། །ལོངས་སྤྱོད་ཐིམ་དབང་བདག་པོ་ལས། །ཞེས་སོ།། །།
༈ བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་བཤད་པ།
བཞི་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དེ་
ཉིད་ནི། དང་པོའི་ཉིན་ཞག་དུས་བརྩིས་ནས། རིགས་ལྡན་མ་དང་ཕོ་ཉ་མཆོད། །ཇི་ལྟར་ནང་གི་དུས་དང་ཕྱིའི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྒྱུ་བའི་དུས་སུ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་འཛག་པ་མེད་
པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཟླ་བ་ཆགས་པ་ཞུ་བའི་ཆགས་པ་ཆེན་པོ་དབུ་མ་མཆོག་གི་དབུགས་དྲིའི་ཆུ་དང་བཅས་པས་རིགས་ལྡན་མ་དང་ཕོ་ཉར་བཅས་པ་མཆོད་པར་བྱའོ། །འདི་དག་རྒྱས་པར་བདེ་མཆོག་སྟོད་འགྲེལ་ལས་སོ། །
23-171
རིགས་ལྡན་མ་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་སྒྲིབ་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་སྤངས་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་བདུད་ཀྱི་ཚོགས་ཟད་པར་བྱེད་པ་མོ་
མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཚོགས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་ཟད་པར་བྱེད་པ་མོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་བ་ལས་འཆི་བ་སྟེར་བའོ། །དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་
རྣལ་འབྱོར་མ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། རིགས་
ལྡན་མ་དང་། པདྨ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཞེས་ཕྱག་རྡོར་གྱིས་སོ། །ཕོ་ཉ་མོ་ནི་མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་དེ་ཉིད་དུ། མཁའ་འགྲོ་མ་ནི་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་
ཏེ། ནང་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་པོ་རྣམས་དང་། ཐུགས་དང་གསུང་སྐུའི་འཁོར་ལོ་རྣམས་དང་། ཁ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་བརྒྱད་པོ་རྣམས་ལ་གནས་པ་རྣམས་སོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ན་གང་ཞིག་སྟོང་པའི་ཆོས་
ཅན་གྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་དེ་རྣམས་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེའི་སྐུ་དང་ལྷན་ཅིག་སྡོམ་པ་ཞེས་དང་། སྙིང་རྗེ་ནི་ཟླ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ་ཞེས་པས་ཁམས་རྣམས་ལ་དཔའ་བོར་བརྗོད་ནས། 
23-85
དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་ལས། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་དབུས་ཕྱོགས་སུ། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་སྤངས་པ་ཉིད། །ཅེས་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། །བག་ཆགས་བྲལ་ན་བདེ་བ་སྟེ། །བདེ་བའི་སེམས་ནི་ཐར་པ་ཉིད། །ཅེས་
དང་། བག་ཆགས་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་བར་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཐར་པའོ། །ཞེས་སྒྲོན་མ་གསལ་བ་ལས་སོ།། །།
༈ དེ་ལས་འཁོར་བའི་རྩར་གྲུབ་ཚུལ་བཤད་པ།
གཉིས་པ་ནི། དབུ་མ་དེ་ལས་རྡུལ་མེའི་ཁམས་བདག་པོར་
གྱུར་ནས་ཉི་མའམ། སེར་སྐྱའམ། རོ་མ་སྟེ་མེ་འབབ་པ་གཟུང་བ་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ཀྱི་རང་བཞིན། གསང་གནས་ཡན་དུ་གཡས་དང་། འོག་ཏུ་གཡོན་པ་དེའང་གཉིས་སུ་གྱེས་ཏེ་གཅི་བའི་རྩ་རླུང་
འབབ་པ་དང་། གཞན་པ་ཁྲག་འབབ་པ་གཉིས་ཀའང་དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་བུད་མེད་ཀྱི་ཟླ་མཚན་ཕལ་ནི་དེ་ནས་འབབ་ལ། སྐྱེས་པ་ལ་དེ་འགགས་པས་ཁམས་སྙོམས་པའི་ཚེ་
ཁྲག་ལུད་པའི་ཚུལ་དུ་སྣའི་སྒོ་ནས་ཅུང་ཟད་རེ་འབབ་པར་བཤད་དོ། །སྙིང་སྟོབས་བདག་པོར་གྱུར་ནས་དབུ་མ་ལས་སྟེང་གི་གཡོན་དུ་ཟླ་བ་དང་། ལུག་དང་རྐྱང་མ་ཞེས་པའི་མིང་ཅན། ཆུ་
འབབ་པ་འཛིན་པ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན། འོག་ཏུ་དབུས་མ་དེའང་གཉིས་སུ་གྱེས་ཏེ། བཤང་བའི་རྩ་ས་འབབ་པ་དང་། བྱང་སེམས་དཀར་པོ་འབབ་པ་གཉིས་ཀའང་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། 
23-86
དེ་ལྟར་རིགས་དྲུག་གོ །འབུམ་ལྔར། ཆུ་ཡིས་སྐྱེད་པ་གཡོན་པ་སྟེ། །གཡས་པ་མེ་ཡིས་སྐྱེད་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此："生起轮回与融，涅槃空性所称。由境与根本性，月亮甘露向下行。向上太阳
罗睺，诸脉轮辐所说，使者女众依彼，作诸多种事业。享用融权主从。"所说。
菩提心真实说明
第四菩提心真
实：从初日日时计算，持种女与使者供。如何内时外瑜伽女行走时殊胜不变乐无泄
之菩提心明点月爱融化之大爱中脉胜气息香水等，应供养持种女与使者。此等详见《胜乐上疏》。
23-171
持种女是阿瓦杜提，彼即金刚亥母无障碍，断除所取能取障碍，瑜伽师等魔众尽除者
，令诸不知者之蕴界处众与菩提心亦尽者，从菩提心移动赐死亡。彼即金刚
瑜伽女唯自心显现大手印具一切相最胜般若波罗蜜多空性及，真如及，持种
女及，莲花所称。"如是金刚手说。使者女是空行女等。彼等亦于彼中："空行女即金刚空行等
，内三十六脉及，心语身轮等，口等八门等中所住者。"所说。彼中若空法
性空行女彼等与无缘悲身一起称为"结合"，及"悲即月亮菩提心"所说以界等称为勇士后，
23-85
如是《二观察》中："阿瓦杜提中方向，所取能取断除性。"所说，龙树说："离习气即乐，乐心即解脱。"所
说，"远离一切习气而轮回尽时住之智慧即解脱。"《明灯》中说。
从此轮回脉成就方式说明
第二：从中脉红尘火界成主
导而太阳或，黄或，日脉即火流下所取宝生本性，密处以上右及，下方左彼又分为二：小便脉风
下流及，另一血下流二者皆悉地本性。此中女性月经大多从彼下，男性彼堵塞而界平衡时
以吐血方式从鼻孔略有流出所说。勇气成主后从中脉上方左侧月亮及，羊及，左脉名称，水
下流所执阿弥陀本性，下方中脉彼又分为二：粪便脉地下流及，白菩提心下流二者皆毗卢遮那本性，
23-86
如是六种族。《五十万颂》中："水所生左，右火所生。"
【译文结束】


 །ཞེས་དང་། རྐྱང་མ་ཤེས་རབ་རང་བཞིན་ཏེ། །ཐབས་ཀྱི་རོ་མ་ཡང་དག་གནས། །ཞེས་དང་། རྐྱང་མ་
མི་བསྐྱོད་འབབ་པ་སྟེ། །རོ་མ་དེ་བཞིན་ཁྲག་འབབ་ཅིང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འབུམ་ལྔར། གཟུང་དང་འཛིན་པའི་དབྱེ་བ་ལས། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་སྦྱོར་བ་ཡིས། །རྣམ་ཤེས་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་བ། །དངོས་པོའི་
འཆིང་བས་འཆིང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱང་སྣའི་བུ་ག་གཉིས་ནས་གྱེན་མཛོད་སྤུའི་བར་དུ་འོངས་པ་དེར་དབུ་མ་ལ་ལུ་གུ་རྒྱུད་ལྟ་བུས་བཅར་བས་མདུད་པའི་རྣམ་པ་དེ་ནས་ལམ་
གསུམ་བྱས་ནས་སླར་སྤྱི་བོར་མདུད་པ་དང་། དེ་ནས་ལམ་གསུམ་གྱི་མགྲིན་པར་འོངས་ནས་མདུད་པ་དང་། མགྲིན་པ་ནས་ལམ་གསུམ་ཀྱི་སྙིང་གར་འོངས་ནས་མདུད་པ་དང་། དེ་ནས་ལམ་གསུམ་གྱིས་ལྟེ་
བར་ཕྱིན་ནས་མདུད་པ། དེ་ནས་ལམ་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་གནས་སམ་གསང་གནས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་བཅིངས་པའི་མདུད་པ་བྱས་ནས་འོག་ཏུ་ལམ་སོ་སོར་བྱས་ཏེ་གཅི་བ་འབབ་པ་འབའ་
ཞིག་རྒྱབ་ལ་གཞན་རྣམས་ནི་གསང་བའི་སྣ་རྩེ་ལ་ཟུག་གོ །འགའ་ཞིག་རོ་རྐྱང་གཉིས་དང་དབུ་མ་འབྲེལ་མཚམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། འགའ་ཞིག་བརྒྱད་དུ་འདོད་དེ། བླ་མའི་མན་ངག་གིས་བརྡ་མ་འཕྲོད་པར་ཟད་དོ། །
23-87
འོ་ན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མདུད་དང་ལྡན། །ཞེས་པ་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། ཡེ་ཐིག་དེར་གསང་བ་དང་ཟབ་པ་སོགས་ལྟེ་བའི་ནང་སྐོར་གྱི་རྩ་ལ་དགོངས་ནས་འཁོར་ལོ་བཞིར་གྱེས་མཚམས་ཀྱི་
རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ལ་དངོས་སུ་བརྟེན་པས་དེ་སྐད་དེ། དེ་ཉིད་དུ། གང་ཚེ་ཚངས་པའི་དབྱུག་པ་མདུད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་ལ་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་
འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག །སྟེང་དུ་འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་རླུང་གཉིས་ཕྲད་པའི་ཕྱིར་འཕྲོ་བ་སྟེ། སྟེང་འོག་གཅིག་པུའི་ངོས་སྦྱོར་བའི་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཞིང་། །འབུམ་
ལྔར། ལྟེ་བ་ལ་སོགས་འཁོར་ལོ་ལྔ། །དེ་རྣམས་ལམ་གསུམ་ལྔ་རྣམས་ཉིད། །ཅེས་སྟེང་གི་སྒོར་ལམ་གསུམ་པ་ལྔ་ལས་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་རོ་རྐྱང་དང་དབུ་མ་འབྲེལ་བའི་བུ་ག །
དབུ་མའི་ནང་དུ་ཟངས་ཀྱི་གཟེར་བུ་ཁོང་སྟོང་བཏབ་པ་ལྟ་བུ་ལ་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་དབུ་མ་དང་རོ་རྐྱང་འབྲེལ་བའི་ས་གཞན་མེད་པས། རྩ་ཐམས་ཅད་གནས་པ་རྩའི་དབུ་མར་སྦྱང་
མི་ནུས་སོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་འདོད་ཅེ་ན། རྩ་གསུམ་འཁོར་ལོའི་མདུད་མཚམས་རྣམས་སུ་ཁབ་རལ་ལྟ་བུའི་བར་གྱིས་པགས་གཅིག་པ་དང་། སྦུབས་ཐ་དད་ལ། བར་དེ་བུ་གས་འབྲེལ་མོད། འོན་ཀྱང་དེར་འཁྱོགས་ནས་ལུ་གུ་རྒྱུད་དམ་གདུ་བུ་ལྟ་བུའི་མདུད་པར་བྱས་པས། 
23-88
དབུ་མར་རྒྱུ་བའི་ལམ་འགགས་ནས་གཡས་པས་གཟུང་བ་དང་གཡོན་པས་འཛིན་པ་བསྐྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་རྩར་བཞག་གོ །ཡེ་ཐིག་ཏུ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་གདུ་བུའི་རྣམ་
པ་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཡི་གཅིག་རྟོག་མེད་མ་སོ་ཤོ་ན་ཚངས་པའི་དབྱུག་པ་ལ་འཁྱུད་ནས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གཙུག་ཏོར་ནས་ནོར་བུའི་ཁ་རླུང་འཁོར་ཡན་ཆད་དུ་ཇི་
ལྟར་ཙནྡན་གོར་ཤི་ཥའི་ཤིང་ལ་སྦྲུལ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་གསུངས་ལ། གཅིག་རྟོག་མེད་མ་ཞེས་པ་ལ་འཁྲུལ་ནས་རྟོག་མེད་མ་འཁྱུད་བྱེད། ཚངས་དབྱུག་འཁྱུད་བྱར་བྱས་ཏེ་རྩ་གཉིས་སུ་
འཆད་པ་ནི་ནོར་ཏེ། གཞུང་འདིས་རྩ་གསུམ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་བཤད་པའི་གཞན་གཉིས་འཁྱུད་བྱེད་ཐུགས་རྟོག་མེད་མ་སོ་ཤོ་ན་འམ་ཚངས་དབྱུག་འཁྱུད་བྱར་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་དུ་གཅིག་པུ་རྟོག་
མེད་མ་སོ་ཤོ་ན་བྱེ་བ་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་རྩ་ཕྲ་མོའི་དྲ་བ་རོལ་པའི་དོན་དུ་བྱས་ནས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
所说："左脉智慧本性，方便日脉安住。"所说："左脉
不动流下，日脉如是血流。"所说。《五十万颂》中："由所取能取分别，境与根和合，各别诸识，事物
束缚而被束缚。"所说。此二者从鼻孔二处向上至眉间，于彼处以链状贴中脉形成结的样子，从彼处分
三道后再于顶部结，从彼三道至喉部结，喉部三道至心间结，然后三道至脐
部结，然后三道至生处或密处轮以链状缚结后向下各自分道，唯小便流下在
背部其余皆刺入密处顶端。有些说日左二脉与中脉连接处三十二，有些主张八，不过皆为未通达上师教授指点而已。
23-87
那么"三十二具结"如何解释？《原点》中意指密处深等脐内圈脉而言，四轮分离处
脉三十二直接依靠阿瓦杜提而如是说；其中："当时梵杖有三十二结，彼中脐下
移动十六，向上移动十六为菩提心与风二者相遇故流出，上下单一面结合之脉三十二。"所说，《五十
万颂》中："脐等五轮，彼等三道五。"所说上方门三道五外未有所说故。有些认为日左与中脉连接孔，
为于中脉内如安置空心铜钉般，如是则中脉与日左无其他连接处，无法修净
所有脉安住的脉中脉。那么如何认为？三脉轮结处如针眼般外皮一体而，管腔分离，中间由孔相连，然虽如此彼处弯曲形成链状或环状结故，
23-88
行于中脉之道堵塞后以右生所取以左生能取，因此立为轮回之脉。《原点》中："菩提心具乐环状
形身，语，心本性一无分别玛梭梭那拥抱梵杖从大乐顶髻至宝珠口风轮以上如
同檀香戈尔希沙树上有大蛇般。"所说，误解"一无分别玛"而将无分别玛为能拥，梵杖为所抱，认为是二脉
而解释为错误，此论中说明三脉为身语意而另二能抱为意无分别玛梭梭那或梵杖所抱，彼中"一无
分别玛梭梭那造七千二百细脉网游戏之义。"所说故。
【译文结束】


 །འཁྱོགས་པ་འམ་ཡོ་བ་དེ་བསྲངས་ན་དབུ་མ་དང་
བྱ་བ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བས་དབུ་མར་དག་པ་ཞེས་པ་སྟེ། རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས། རྩ་ཡོན་པོ་ལྔ་པོ་རླུང་གིས་བསྲང་། །རླུང་ལོག་པ་ལྔ་པོ་མལ་དུ་བསད། ཅེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རྔོག་པས་རྩ་མདུད་འཁྱོག་ལ་བྱས་པ་ནོར་རོ། །
23-89
ཞེས་སྨྲ་བའང་རང་ཉིད་ཀྱི་ནང་སྟོན་པར་ཟད་ལ། འདབ་མའང་གྱེས་མཚམས་སུ་འཁྱོགས་པས་མཐར་སྲོང་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། རླུང་ལོག་པ་ཞེས་པའང་། དབུ་མའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གི་བདག་པོ་ལས་
མི་མཐུན་པར་ཕྱོགས་པས་ལོག་པར་བཏགས་སོ། །མདུད་པའམ་གཞན་གྱིས་བཏགས་པ་རྣམས་ནི་གྲོལ་བའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་བསམས་པས་ནོར་བར་ཤེས་སོ། །མདུད་མཚམས་ཀྱི་གནས་དྲུག་ཏུ་འཁོར་ལོ་རེ་ཡོད་དེ། དེའི་
རོ་རྐྱང་གི་ཕྱི་སྦུབས་ལ་སྦུབས་ཟུག་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཁོར་ལོའི་རྩིབས་སམ་འདབ་མ་འཐོན་པ་ཡིན་ཏེ། འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་ནང་དུ་ཐོག་མར་བཞི། །བཞི་པོ་དེ་གཉིས་སུ་གྱེས་པས་བརྒྱད། སྤྱི་བོ་
དང་མགྲིན་པ་ལ་བརྒྱད་པོ་དེ་གཉིས་སུ་གྱེས་པའི་བཅུ་དྲུག །དེ་རྣམས་གཉིས་སུ་གྱེས་པའི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ། །ལྟེ་བའི་བརྒྱད་པོ་དེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བཞི་ལ་གཉིས་སུ་གྱེས་ལ་མཚམས་ལ་མ་
གྱེས་ཏེ། གྱེས་མ་གྱེས་གཉིས་ཀ་ཚད་མཉམ་པར་འཇུག་པས་བཅུ་གཉིས་ཏེ། ནང་དུ་བརྒྱད་ནི་ཐུན་བརྒྱད་དང་། །ཕྱི་རོལ་ནི་དུས་སྦྱོར་གྱི་རྩར་གསུངས་སོ། །དེའི་བརྒྱད་ལ་ལྔ་ལྔར་གྱེས་ཤིང་། སྔར་མ་
གྱེས་པའི་རྩེ་མོ་ལས་དྲུག་དྲུག་ཏུ་གྱེས་པས་ཕྱི་སྐོར་ལ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིའོ། །གསང་གནས་ལ་ནི་དྲི་མེད་འོད་ལས། གསང་བར་འདབ་མ་སུམ་རྩ་གཉིས་པ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་འདབ་མ་བཅུ་དྲུག་ལ་དབྱངས་ཀྱི་རྩའོ། །
23-90
ནང་དུ་འདབ་མ་བཅུ་ལ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ཀྱི་རྩའོ། །དེ་ལས་ནང་གི་འདབ་མ་རྣམས་ལ་སྟོང་པ་དྲུག་གི་རྩའོ། །དེ་ལྟར་ན་འཁོར་ལོ་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་གྲངས་ནི། ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་
ལྷག་པའི་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་སྟེ། ཞེས་གསུངས་པས། ནང་དུ་རྩ་དྲུག །བཞི་ལས་གཉིས་གྱེས་པ་མེད་པ་གཉིས་ཏེ་ཚད་མཉམ་པས་བཅུ། དེ་ནས་བརྒྱད་དང་གཉིས་པོ་དེ་ལས་བཞི་སྟེ་བཅུ་དྲུག་གོ །འདི་
ལ་ཕྱི་སྐོར་ནང་སྐོར་གཉིས་ཀ་བགྲངས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སོ། །ལྟེ་བའི་རྐང་པ་དང་བཅས་བའི་ཆུ་སྲང་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་དབྱུག་གུ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་བཤད་ལ།
དབྱུག་གུ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆུ་ཚོད་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱི་བོ་དང་། ཆུ་ཚོད་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག་མགྲིན་པར་དང་། འཕོ་བ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་
ཐུན་བརྒྱད་སྙིང་གར་གསུངས་པས། འདིར་མགྲིན་པར་བཅུ་དྲུག་བཤད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་བོར་ཟླ་རྐང་ཚེས་ཀྱི་རྩ་འདབ་བཅུ་དྲུག །མགྲིན་པར་རྒྱུ་སྐར་གྱི་སོ་གཉིས་སྙིང་གར་གཟའི་བརྒྱད། ལྟེ་
བར་ཆུ་ཚོད་ཀྱི་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་བཤད་པས། དུས་འཁོར་དུ་མགྲིན་པར་སོ་གཉིས་དང་སྤྱི་བོར་བཅུ་དྲུག་འདྲེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན་ནོ། །སྦྱར་ཆོས་ལ་བལྟོས་ནས་ཞེས་གང་དུ་བཤད་པའང་འདི་ཡིན་པར་ངེས་པར་བྱོས་ཤིག །
23-91
ལྟེ་བ་དང་སྤྱི་བོ་ཨེ་ཡིག་སྟོང་པའི་ཁམས་གྲུ་གསུམ། སྙིང་མགྲིན་ཝཾ་ཡིག་བདེ་བའི་ཁམས་ཟླུམ་པོ་རེ་རེའང་ཐབས་ཤེས་ཡིན་པས། སྤྱི་སྙིང་གཉིས་ཐབས་ཆུའི་རང་བཞིན་ཐུར་བསྟན། ལྟེ་མགྲིན་གཉིས་ཤེས་
རབ་མེའི་རང་བཞིན་གྱེན་བསྟན་དུ་ཀུན་ཏུ་ཁ་སྦྱོར་ལས་བཤད་དོ།། །།
༈ རྩ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཞིབ་མོར་བཤད་པ།
གསུམ་པ་རྩ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་ནི། སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྩ་ཡི་གནས་དང་ཡུལ་རྣམས་ནི། །ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་
གྲངས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་པས། ཕྱི་པཱུ་ལི་ར་མ་ལ་ཡའི་ཡུལ། ལུས་ཀྱི་སྤྱི་བོ་སྐྲ་སྐྱེ་བའི་གནས། ནང་རྡོ་རྗེ་གསུམ་མི་ཕྱེད་པས་མི་ཕྱེད་མ་སོ་སེན་གྱི་ཁམས་འབབ་པ། གཞན་ལུས་དྲན་
པ་ཉེར་གཞག་གོ །

以下是简体中文直译：
【译文开始】
若矫直那弯曲或歪斜，则与中脉成
为一体而称为"净化中脉"；如大尊者亲口说："以风矫直五曲脉，五逆风安置于床。"所说。因此洛巴将脉结理解为歪曲是错误的。
23-89
这些言论只是暴露自己的内在，分支也在分叉处弯曲最终应当矫直。"逆风"一词，是指
与中脉智慧风主导不相符而偏向，故称为逆。结或他人所加标签在解脱时如何思考便知其错误。结合处六处各有一轮，其
日左外管以插入管方式生出轮辐或花瓣，四轮内部首先四，四分为二成八，顶部
与喉部八分二成十六，彼等分为二成三十二。脐部八中方位四分为二但隅位未
分，分与未分两者等量进入成十二，内八为八时段，外为时轮脉所说。其八又各分为五，先前未
分的尖端分为六成外圈六十四。密处方面《无垢光》中："密处花瓣三十二，外花瓣十六为母音脉。
23-90
内花瓣十为蕴界脉。其中内花瓣上为六空性脉。如是六轮数量为，五十六
余一百。"所说，内六脉，四中两者不分为二即相等量故十，然后八与二生四共十六。此
中外圈内圈两者计数为三十二。脐部含水钵五十六本性的杖六十四所说，
杖二本性的时针三十二顶部，时针二本性的移动十六喉部，移动二本性的
八时段心间所说，此处所说喉部十六的理由即是此。顶部月左月相花瓣十六，喉部星宿三十二，心间星辰八，脐
部时针六十四所说，时轮中提及喉部三十二与顶部十六的理由即是此。所谓"依照修合法"在何处所说也确定即是此。
23-91
脐部与顶部E字空界三角，心喉VAM字乐界圆形各一亦为方便智慧，顶心二为方便水本性向下，脐喉二为智
慧火本性向上如《普贤双入》中所说。
诸脉真实详细说明
第三诸脉真实详细说明：《胜源》中："脉位与境等，二十四
数量。"所说，外普里拉玛拉亚境，身顶部发生之处，内金刚三不可分故称不可分脉流下指甲界，其他身念
住。
【译文结束】


ཕྱི་ཛ་ལནྡྷ་རའི་ཡུལ། ནང་ལུས་ཀྱི་གཙུག་ཕུད། སྐྲ་རྩེ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཕྲ་གཟུགས་མ། སྐྲ་བ་སྤུའི་ཁམས་འབབ་པ། གཞན་ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེར་གཞག །ཨུ་རྒྱན་གྱི་
ཡུལ་རྣ་བ་གཡས། ལུས་ལ་གནས་པ་རྩེ་བ་མ། པགས་པའི་དྲི་མ་འབབ་པ། ཆོས་དྲན་པ་ཉེར་གཞག །ཨརྦུ་ཏ་མགོ་བོའི་རྒྱབ་གཡོན་ཕྱོགས་སུ་བརྟེན་པས་གཡོན་པ་མ། ཤ་འབབ་པ། སེམས་དྲན་
པ་ཉེར་གཞག །བཞི་ནི་གནས་སོ། །གོ་དཱ་ཝ་རི་རྣ་བ་གཡོན་ཟླུམ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཐུང་ངུ་མ་ཞག་འདབ་པ། མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་མི་སྐྱེད་པའོ། །དགའ་བའི་དབང་ཕྱུག་མིག་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ཀྱི་ཆ། 
23-92
རུས་སྦལ་གཟུགས་ཀྱིས་རུས་སྦལ་སྐྱེས་མ། རུས་པ་འབབ་པ། མི་དགེ་བ་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤོང་བ། དེ་ཝི་ཀོ་ཊ་མིག་གཉིས་སྲིད་པ་སྒོམ་པས་སྒོམ་པ་མོའམ་འཇམ་པ་མོ་མཆིན་པ་འབབ་པ།
དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྐྱེད་པ། མཱ་ལ་ཝ་དཔུང་པ་གཉིས་ཀྱི་རྩ་བ་དབང་བསྐུར་སྦྱིན་པས་དབང་བསྐུར་མ་སྙིང་གར་བཅས་ཏེ་སྙིང་འབབ་པ། དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་འཕེལ་བར་
བྱེད་པ། དེ་ལྟར་བཞི་ནི་ཉེ་བའི་གནས་སོ། །ནང་དང་ཕྱིའི་ཡུལ་རྣམས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོར་ཐ་སྙད་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཐུགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སུ་བཤད་དོ། །ཀ་མ་རཱུ་པ་
མཆན་ཁུང་གཉིས་ཉོན་མོངས་པ་སུན་འབྱིན་པ་སྐྱོན་ལྡན་མ་མིག་འབབ་པ། འདུན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ། ཨོ་ཊེ་ནུ་མ་ཟུང་ལུས་སྐྱོད་པར་བྱེད་པས་མཇུག་མ་མཁྲིས་པ་འབབ་བ། བརྩོན་འགྲུས་
ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་འདི་གཉིས་ཞིང་། ཏྲི་ཤ་ཀུ་ནི་ལྟེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་མ་མོ་གློ་བར་བཅས་ཏེ་གློ་འབབ་མ། སྤྱོད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ། ཀོ་ས་ལ་སྣ་རྩེ་
ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བས་མཚན་མོ་རྒྱུ་མ་འབབ་པ། སེམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་འདི་གཉིས་ཉེ་བའི་ཞིང་། ཀ་ལིངྐ་ཁ་ཞི་བ་ཉིད་ཀྱི་བསིལ་སྦྱིན་མ། ཆུ་རྒྱུས་འབབ་པ། དད་པའི་དབང་པོ། 
23-93
ལམྦ་ཀ་མགྲིན་པ་མེ་དང་ལྡན་པའི་ཚ་བས་ན་ཚ་བ་མ། ལྟོ་བ་འབབ་པ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ། དེ་གཉིས་ཚན་དོ་ཧའོ། །ཀཱཉྩྨི་ཀ་སྙིང་ག་ཟླ་བ་ལྟ་བུས་ན་འབབ་པའི་ཚད་
མའམ་གཞོལ་མ། བཤང་བ་འབབ་པ། དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །དེ་ཧི་མ་ལ་ཡ་ས་བོན་གྱི་མཛོད་དབང་པོ་སྒོར་གཉིས་ལ། དགའ་བའི་གདོང་ཅན་མས་རང་ས་མའམ། མདོག་ནག་
མ་འམ། ནག་མོའི་གདོང་ཅན་མ། སྐྲ་མཚམས་འབབ་པ། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་སྟེ། དེ་གཉིས་ཉེ་བའི་ཚནྡོ་ཧའོ། །ངག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྟེན་ས་གཞི་ལ་སྤྱོད་པས་གསུང་
གི་འཁོར་ལོ་མི་ཡུལ་མ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སོ། །པྲེ་ཏ་པུ་རི་རྟགས་བེམ་པོས་བསྡུས་པས་གཟུགས་ཅན་མའམ། གཟུགས་བཟང་མ་བད་ཀན་ནམ་རེག་བྱ་འབབ་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །
ཁྱིམ་གྱི་ལྷ་བཤང་ལམ་མཉམ་པའི་དངོས་པོ་སྤྱི་མ་རྣག་འབབ་པ། བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །འདི་གཉིས་འདུ་བ། སཽ་རཥྚ་བརླ་གཉིས་ཡིད་དགའི་རྒྱུ་ཀུན་སྟེར་བས་རྒྱུ་སྦྱིན་མ་
ཁྲག་འབབ་པ། དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །གསེར་གླིང་རྗེ་ངར་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་མེད་པས་སྦྱོར་བྲལ་མ་རྡུལ་འབབ་པ། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །དེ་གཉིས་ཉེ་བའི་འདུ་བ། 
23-94
ན་ག་ར་རྐང་པའི་སོར་མོ་དགའ་བ་སྡུག་པས་སྡུག་གུ་མ། ཚིལ་ཏེ་སྨྱོན་ཆུ་འབབ་པ། དེ་ལྟར་སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྐང་པའི་སོར་མོ་ན་ག་རར། །རྟག་ཏུ་ཚིལ་འབབ་རྩར་ཤེས་བྱ། དང་།
རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོའི་འགྲེལ་པར། སོར་མོ་རྣམས་ནི་རྐང་པའི་སོར་མོ་ཕལ་པ་བརྒྱད་དོ། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
外札兰达拉境，内身顶髻，发梢等分类的细形母，流下毛发界，其他受念住。乌金
境右耳，身中住炙母，流下皮垢，法念住。阿尔布达依头部左后方而称左母，流下肉，心念
住。四者为处。戈达瓦里左耳圆形本身的短母流下脂，不生未生不善法。喜自在两眼中间部分，
23-92
龟形的龟生母，流下骨，断已生不善法。德维柯塔两眼修习有为故修习母或柔母流下肝脏，
生未生善法。摩拉瓦两肩根部给予灌顶故灌顶母及心流下心脏，令已生善法增长
，如是四为近处。内外境以心本性命名故说为意轮诸女神之住处。迦摩瑞巴
两腋窝折损烦恼故具过母流下眼，欲神足。奥特两乳动摇身体故尾母流下胆汁，精进
神足二者为田。底沙库尼脐部为生产者故母亲母及肺流下肺，行为
神足。拘萨罗鼻尖遍行一切故夜行女流下肠，心神足二者为近田。迦陵伽口寂静性故赐凉母，流下筋，信根。
23-93
蓝巴迦喉部因具火热故热母，流下胃，精进根，二者为燃烧。迦耶僧迦心如月故量
母或倾母，流下粪便，念正觉支。昔日摩拉亚种子藏性器官两门，喜面母或自地母或黑色
母或黑面母，流下发际，择法正觉支，二者为近燃烧。以言语名言依地行故语
轮人界女等之处。饿鬼城被无情识标志摄故有形母或妙色母流下痰或触，定觉支。
家神粪门平等体普母流下脓，精进正觉支，二者为合。苏拉斯扎两腿因施予喜意一切因而称因施母
流下血，喜正觉支。金洲膝胫一切结合皆无故离结母流下尘，轻安正觉支，二者为近合。
23-94
那伽拉脚趾因喜爱称小爱母，脂即尿流下。如是《胜源》中："脚趾那伽拉，当知常流脂脉。"及
《金刚空行注》中："诸指谓平常脚趾八。"所说。
【译文结束】


 ། བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །སིནྡྷཱུ་རྐང་པའི་རྒྱབ་བོལ་གོང་གཉིས་དངོས་གྲུབ་སྦྱིན་པས་
གྲུབ་མ་མྱ་ངན་དང་མཆི་མ་འབབ་པ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ། དེ་གཉིས་དུར་ཁྲོད། མ་རུ་རྐང་པའི་མཐེ་བོང་གཉིས། ཉོན་མོངས་པ་སྲེག་པས་འཚེད་མ། ལུད་པ་སྐམ་པ་འབབ་པ། ཡང་དག་
པའི་རྟོག་པ། ཀུལླཀྵྭ་ཏ་པུས་མོ་གཉིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་མོ་ཡིན་པས་ཡིད་བཟང་མ་བྱིས་པའི་སྣབས་དང་ཁ་ཆུ་འབབ་པ། ཡང་དག་པའི་ངག །འདི་དག་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད་དེ། བདག་ཉིད་བདེ་
བར་བྱས་ཏེ་ཁྱབ་པས་སྐུའི་འཁོར་ལོ་ས་འོག་ལ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་སམྦུ་ཊར། པཱུ་ལི་རར་ནི་མི་ཕྱེད་མ། །སོ་དང་སེན་མོ་འབབ་པར་བརྗོད། འབར་བ་འཛིན་པ་
ཕྲ་གཟུགས་སམ། དེ་བཞིན་སྐྲ་དང་བ་སྤུ་འབབ། ཨུ་རྒྱན་གནས་ནི་ཆེན་པོ་ལ། རྩེ་བ་མ་ནི་རྣམ་པར་གནས། །རྣ་བ་གཡས་པར་གནས་ནས་ནི། །པགས་པ་དྲི་མ་འབབ་པར་གནས། །ཨརྦུ་ཏར་ནི་གཡོན་པ་མ། །
23-95
མཁའ་འགྲོ་མ་ནི་ཤ་འབབ་མ། །གང་ཞིག་ཆུ་རྒྱུས་འབབ་པའི་རྩ། །བ་ཡི་མཆོག་སྦྱིན་རྣམ་པར་གནས། །དེ་ནི་སྲ་བའི་ཚུལ་གྱིས་གནས། །ཐུང་ངུ་མར་ནི་རྣམ་པར་བཤད། །གང་ཞིག་དགའ་བའི་དབང་
ཕྱུག་མ། །དེ་བཞིན་རུས་སྦལ་སྐྱེས་མར་གྲགས། །སྲ་བའི་དངོས་པོ་གནས་པའི་ཕྱིར། །རུས་པའི་ཕྲེང་བ་འཁྲུག་པར་གནས། །ལྷ་མོའི་མཁར་དུ་གང་ཞིག་རྩ། །འཇམ་པ་སྒོམ་པ་མ་རུ་བརྗོད། །དེ་ནི་རྟག་
ཏུ་མཆིན་པ་འབབ། །ཐམས་ཅད་ལུས་ལ་རྟག་པར་གནས། །མཱ་ལ་བར་ནི་དབང་མ་ནི། །རྒྱལ་བའི་དབང་ཕྱུག་སྙིང་ལ་གནས། །རྩ་ནི་གང་ཞིག་མིག་འབབ་པ། །འདོད་པའི་གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་གནས། །གཟུགས་
ནི་མཐོང་བར་འདོད་པ་སྟེ། །སྐྱོན་ལྡན་མ་ཞེས་རྣམ་པར་བཤད། །ཨོ་ཊེར་མཁྲིས་པ་འབབ་བའི་རྩ། །གང་ཞིག་འཇུག་མ་མཚན་མོར་བརྗོད། །ཏྲི་ཤ་ཀུ་ནི་བྱུང་བ་ནི། །མ་མོ་ངེས་པར་གློ་བར་
བཅས། །ཀོ་ཤ་ལར་ནི་མཚན་མོ་ཉིད། །རྒྱུ་མ་འཕྲེང་བཟང་ཁྱབ་ཅིང་འབབ། །ཀ་ལིང་ཀར་ནི་བསིལ་སྦྱིན་མ། །ངོས་ཀྱི་ཆུ་རྒྱུས་ཡང་དག་བཤད། །ཚ་བ་མ་ནི་ལྟོ་གནས་ངོས། །ལམ་པ་ཀར་ནི་
རབ་ཏུ་གྲགས། །ཚད་མ་ཉིད་ནི་ཀཱཉ་ཙིར་གནས། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་བཤང་བ་འབབ། །མཚམས་ཀྱི་མཐའ་ཡི་ནང་དུ་ཡང་། །ཁ་ཡི་གནས་སུ་རངས་པའི་གདོང་། །ཤིན་ཏུ་གཟུགས་ཅན་བད་ཀན་ལྡན། །ཡི་དྭགས་ལྷ་གནས་ཡང་དག་གནས། །
23-96
གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་རྣག་འབབ་པ། །ཁྱིམ་གྱི་ལྷར་ནི་ཡང་དག་གནས། །མཁའ་འགྲོ་དམ་པའི་དབང་ཕྱུག་མ། །སྤྱི་མ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་བཤད། །སཽ་རཥྚར་ནི་གང་ཞིག་རྩ། །རྒྱུ་སྦྱིན་མ་ནི་དམར་པོར་
འབབ། །རྡུལ་ནི་འབབ་པར་གྱུར་པ་ནི། །གསེར་གླིང་དུ་ནི་ཡང་དག་བཤད། །ཡན་ལག་གཟི་བརྗིད་ཀུན་ཁྱབ་མ། །སྦྱོར་བྲལ་མར་ནི་རབ་ཏུ་གྲགས། །ན་ག་རར་ནི་སྡུག་གུ་མ། །ཚིལ་ཅན་སྦོམ་ཞིང་
མྱོས་བྱེད་འབབ། །སིན་དྷུར་ཤིན་ཏུ་གྲུབ་མ་ཉིད། །མྱ་ངན་མཆི་མ་འབབ་མར་བརྗོད། །མ་རུར་གནས་མ་ལུད་སྐམ་འབབ། །འཚེད་མ་མ་ཞེས་རྣམ་པར་བསྟན། །ཀུ་ལླཀྵྭ་ཏར་ནི་ཡིད་བཟང་མ། །ཤ་དང་
སྣབས་ནི་འབབ་མའོ། །ཞེས་སོ། །སྙིང་གི་ནང་དུ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་འཇུག་པས་བསྐོར་བས་གསུམ་བསྐོར་མ། །གཟུགས་འབབ་པ། འདོན་ཡོན་ཀུན་དང་ལྡན་པས་འདོད་མ་སྒྲ་འབབ་པ། ཁྱིམ་གྱི་བདག་པོ་ཡིན་
བས་ཁྱིམ་མ་དྲི་འབབ་པ། །གཏུམ་པའི་ལས་བྱེད་པས་གཏུམ་མོ་རོ་འབབ་པ། །བདུད་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་བདུད་བྲལ་མ་རེག་བྱ་འབབ་པ་སྟེ་རིམ་པ་བཞིན། ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། ཡང་
དག་པའི་འཚོ་བ། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །རྐྱང་མ་དང་། རོ་མ་དང་། དབུ་མ་གསུམ་ནི། དྲན་པའི་དབང་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དང་། 
23-97
ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
舍正觉支。信度两脚背上部两处因给予成就而称
成就母流下忧伤与眼泪，正见。二者为坟场。玛鲁两脚大拇指，焚烧烦恼故煮母，流下干痰，正
思维。库拉克夏塔两膝为智慧女神故名善意母流下婴儿鼻涕与唾液，正语。这些为近坟场，自身作
乐普遍故身轮地下行者之处。如是《三瑜伽》中："普里拉中不可分母，流下牙与指甲所说。执持光明
细形或，如是流下发与毛。乌金处在大中，炙母安住，住于右耳，流下皮垢。阿尔布达中左母，
23-95
空行女即肉下流女，何者为筋流下脉，最胜牛施安住，彼以坚固方式住，说为短母。何者喜自
在，如是称为龟生母，因坚固物住故，骨串扰乱住。女神城中何者脉，柔软修习母所说，彼常
流肝，恒住一切身中。摩拉瓦中权母，胜者权主住心中。何者为眼流下脉，住于欲相中。相
欲见者，详说为具过母。奥特中胆汁流下脉，何者夜中所称尾。底沙库尼生起，母亲必定与肺
相随。拘萨拉中夜女本身，肠串美遍布流下。迦陵伽中凉施母，正说为侧筋。热母胃住侧，兰巴迦中
极闻名。量母本身住迦耶僧，一切处流下粪便。甚至界边内，口处喜面，极具形痰具，正住饿鬼神处。
23-96
何者常流脓，正住家神中。殊胜空行权主，详说为普母本身。索拉斯扎中何者脉，因施母红
流下。尘所流下者，金洲中正说。肢体威光普遍母，极闻名为离结母。那伽拉中小爱母，脂肪粗
醉人流下。信度中极成就母本身，忧伤眼泪流下女所说。玛鲁中住母流下干痰，示现为煮母。库拉克夏塔中善意母，肉与
鼻涕流下女。"所说。心内以三种入围绕故三围母，流下色，具一切功德故欲母流下声，为家主故
家母流下香，作凶猛业故忿怒母流下味，降伏魔故离魔母流下触，依次为正业际与，正
命，正精进，正念，正定。左脉与，日脉与，中脉三者为：念根与，定根与，
23-97
慧根。
【译文结束】


 །སྙིང་གའི་ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྟེན་རྩ་ལྔ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་མ་བགྲངས་པས་འགའ་ཞིག་གིས་སྦས་པའི་རྩ་ཞེས་བཤད་ལ། དེ་ལྔ་སྟོབས་ལྔ་དང་སྦྱར་བས་
སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་རྩ་སྟེ། རྩ་ཡུལ་དུ་བཤད་ཅིང་། ནང་གི་ཁམས་རླུང་གི་བཞོན་པ་ཅན་དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་གནས་དེ་དག་ཏུ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡུལ་དེ་དག་གི་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་དུ་སྣང་སྟེ་རོལ་བར་མཛད་པ་སྟེ། དགྱེས་རྡོར་རྩ་རྒྱུད་དུ། རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་དེ་བརྟེན་ནས། །བྱ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་བྱེད། །
ཡུལ་དང་དབང་པོའི་རང་བཞིན་གྱིས། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རབ་བསྐུལ་བས། །གནས་དང་ཉེ་བའི་གནས་སོགས་ཀུན། །དེ་ནི་རྩ་ཡི་པད་འདབ་རྣམས། །ཞེས་སོ། །འདིའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་བརྟག་གཉིས་ལས་ཕྱི་རོལ་
དུ། འདུ་བ་ལ་མ་ག་དྷ་རྡོ་རྗེའི་གདན་དང་། ཉེ་འདུ་ཨངྐའི་ཡུལ་བཤད་པའི་གཞིར་བཅས། །དེ་ནས་ཛཱ་ལནྡྷ་ར་སོགས་དངོས་བསྟན་སོ་གཉིས་བསྣན་པའི་སོ་བཞིར་མཛད་པ་དང་། འཐུང་གཅོད་དེ་དང་
ཉེ་བའི་ལྔ། ཞེས་སྟོན་ནས། གནས་ནི་ཛཱ་ལནྡྷ་ར་དང་། ཨོ་ཌི་ཡཱ་ཎ་དང་། ཀོལླ་གི་རི། གཞན་ལས། སུརྣ་གི་རི་དང་། ཀ་མ་རུ་པ་དང་། ཉེ་གནས་མ་ལ་བ་དང་། སིནྡྷུ་དང་། ན་ག་ར་དང་། 
23-98
ཞིང་མུམྨུ་ནི་དང་། ཀཱ་རཎྭ་པ་ཊ་ཀ་དང་། དེ་ཝི་ཀོ་ཊི་དང་། ཀརྨར་པ་ཊ་དང་། ཉེ་ཞིང་ཀུལླཀྵྭ་ཏ་དང་། ཨརྦུ་ཏ་དང་། གོ་དཱ་ཝཱ་རཱི་དང་། ཁ་བའི་རི། ཚནྡོ་ཧ། ཧ་རི་ཀེ་
ལ་དང་། ལན་ཚྭ་རྒྱ་མཚོའི་ནང་སྐྱེས་དང་། ལམྦ་ཀ་དང་། ཀཱཉྩྨི་དང་། སོ་རཥྚ། ཉེ་བའི་ཚནྡོ། ཀ་ལིང་ཀ་དང་། གསེར་གླིང་དང་། ཀོ་ཀ་ཎ། འཐུང་སྤྱོད་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གླིང་དང་། གྲོང་གི་མཐའི་ས་
གཞི་དང་། ཙ་རི་ཏྲ་དང་། ཀོ་ཤ་ལ་དང་། འབིགས་བྱེད་དང་། གཞོན་ནུའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྔ། ཉེ་བའི་འཐུང་སྤྱོད་དེ་དག་དང་ཉེ་བའི་ས་ལྔ། དུར་ཁྲོད་ནི་རོ་འདུས་པའི་ས་གཞི་དང་། རྒྱ་མཚོའི་
འགྲམ་གཉིས། སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང་རྫིང་བུའི་འགྲམ་གཉིས་ནི་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད་དེ། དེ་ལྟར་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གསུངས་ལ། འདུ་བ་དང་ཉེ་འདུ་མདོར་བསྟན་དུ་གསུངས་ནས་རྒྱས་བཤད་དུ་མ་བཤད་ཀྱང་
ཕྱག་ཆེན་ཐིག་ལེར་བཤད་རྒྱུད་ཡིན་པས་དེར་གནས་འདྲ་བ་ལ། ཉེ་གནས་ལ་སིངྷ་ལི་བསྣན། ཞིང་མུམྨུ་ནི་དང་། དེ་ཝི་ཀོ་ཊ། ཉེ་ཞིང་ཀུ་ལུ་ཏ་དང་། ཨརྦུ་ཏ་དང་། ཚནྡོ་ཧ། གོ་ད་
ཝཱ་རཱི་དང་། ཧ་རི་ཀེ་ལ། ཉེ་བའི་ཚནྡོ་ཀཱཉྩྨི་དང་། ལམྦ་ཀ །འདུ་བ་ནི་ཀརྨར་པཱ་ཊ་ཀ་དང་། གསེར་གླིང་། ཉེ་འདུ་ཀོ་ཀ་ཎ་དང་། འབིགས་བྱེད། དུར་ཁྲོད་རོ་འདུས་པ་དང་། རྒྱ་མཚོའི་ངོགས། 
23-99
ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད་ཙཱ་རི་ཏྲ་དང་། གཞོན་ནུའི་གྲོང་། འཐུང་སྤྱོད་ཁ་ཆེའི་ཀི་རཱ་ཏའི་གྲོང་ཁྱེར། ཉེ་བའི་འཐུང་སྤྱོད་བལ་པོ་དང་། ཀ་ནྱ་ཀུཉྫྱ་ཞེས་འཛམ་བུའི་གླིང་ཉིད་དུ་གསུངས་ཤིང་། རྀ་གི་
ཨ་ར་ལིའི་རྒྱུད་དུ་གླིང་བཞི་གནས་སུ་གསུངས། དུས་འཁོར་ལས། གླིང་བཞི་ནི་གནས། གླིང་ཕྲན་ཉེ་བའི་གནས་བཞི། ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཕྱེད་ནང་མའི་ཕྱོགས་བཞི་ཞིང་། མཚམས་ཉེ་ཞིང་། ཕྱེད་ཕྱི་མའི་ཕྱོགས་
འདུན་པ། མཚམས་ཉེ་འདུན། མི་ཕྱེད་ནང་མའི་ཕྱོགས་འདུ་བ། མཚམས་ཉེ་འདུ། ཕྱེད་ཕྱི་མའི་ཕྱོགས་འཐུང་སྤྱོད། མཚམས་ཉེ་བའི་འཐུང་སྤྱོད། རླུང་གི་ཕྱེད་ནང་མའི་ཕྱོགས་དུར་ཁྲོད། མཚམས་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད། ཕྱེད་
ཕྱི་མ་ལ་དུར་ཁྲོད་ཆེན་པོ་བརྒྱད་རྣམས་ལ་གནས་ཆེན་པོ་སྟེ། རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས། ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་གནས་ཡིན་ཏེ། །ལྷོ་རུ་འཛམ་བུ་གླིང་དང་ནི། །ནུབ་ཏུ་ནུབ་ཀྱི་བ་ལང་སྤྱོད། །བྱང་
དུ་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན། །ཕྱོགས་བྲལ་རྣམས་སུ་ཉེ་བའི་གླིང་། །ཉེ་བའི་གནས་གྱུར་ས་གཞི་ལའོ། །དེ་བཞིན་ཞིང་ལ་སོགས་པ་རྣམས། །རྒྱ་མཚོའི་དཀྱིལ་འཁོར་སོགས་རྣམས་ལ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
心间肢节风支撑脉五未计入三十二中故有些称为隐藏脉，彼五与五力相配而
成三十七脉，说为脉境，内界风乘具勇士与瑜伽女，因此外在处所中诸佛与菩
萨显现为彼等境域的男女而游戏，如《喜金刚根本续》中："瑜伽女众依彼，作诸多种事业。
以境与根本性，极激发识，处与近处等一切，彼为脉莲瓣等。"所说。以此为基础《二观察》中外在
为合处摩羯陀金刚座与，近合昂迦境说为基础，然后加上札兰达拉等三十二直接显示成为三十四，及"饮行彼与
近五"所指，处为札兰达拉及，乌迪亚那及，科拉吉里，其他说为苏尔那吉里及，迦摩瑞巴及，近处摩拉瓦及，信度及，那伽拉及，
23-98
田穆穆尼及，迦兰瓦帕塔迦及，德维科蒂及，羯磨帕塔及，近田库拉克夏塔及，阿尔布达及，戈达瓦里及，雪山，燃烧，哈里克
拉及，盐海内生及，蓝巴迦及，迦尼及，索拉斯特，近燃烧，迦陵伽及，金洲及，拘迦那，饮行城市岛及，城边地
界及，札里特拉及，拘萨拉及，穿刺者及，童城五处，近饮行为彼等邻近地五处，坟场为尸骨聚集地及，海洋
边两处，乐园与池塘边两处为近坟场，如是宣说三十七，合处与近合在略说中所说后详说中虽未说明
但《大手印明点》中为解释续故在彼处相同，近处加上僧伽罗，田穆穆尼及，德维科蒂，近田库鲁塔及，阿尔布达及，燃烧，戈达
瓦里及，哈里克拉，近燃烧迦尼及，蓝巴迦。合处为羯磨帕塔迦及，金洲，近合为拘迦那及，穿刺者，坟场尸骨聚集及，海岸，
23-99
近坟场札里特拉及，童城，饮行克什米尔基拉塔城市，近饮行尼泊尔及，迦尼耶鞠杰，以上说为瞻部洲本身，《里吉
阿拉利续》中说四大洲为处所。《时轮》中：四大洲为处所，四小洲为近处，水轮一半内向四方为田，隅为近田，一半外向方
为欲，隅为近欲，不分一半内向方为合处，隅为近合，一半外向方为饮行，隅为近饮行，风一半内向方为坟场，隅为近坟场，一半
外部为八大坟场等为大处所，根本续中："东方胜身洲是处，南为瞻部洲和，西方西牛贺洲，北
方北俱卢洲，无方处为近洲，近处变地上。如是田等诸处，大海轮等处。"所说。
【译文结束】


 །འཛམ་བུའི་གླིང་
གི་ཡུལ་བཞི་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ལ་འབྲིང་པོ། ཆུང་ངུ་རྒྱ་ནག་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་རེ་ལ་ཐམས་ཅད་ཚང་བར་བཤད་པས་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཕན་ཚུན་འགལ་བར་མི་སེམས་ཏེ། 
23-100
དོན་གཅིག་ལ་མིང་སྣ་ཚོགས་པ་བསྟན་པ་དང་། མིང་གཅིག་གིས་དོན་སྣ་ཚོགས་པ་བསྟན་པར་ཤེས་དགོས་པས་ཏེ། སཾ་བུ་ཊར། སྤྱི་བོར་ཡང་དག་བྱུང་བ་ཡི། །རྩ་རྣམས་སྤྱི་བོ་སྐྱེས་ཞེས་དྲན། །
ཞེས་བཤད་པ་དང་། གསང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་བར། རྩ་ནི་མགོ་ལས་སྐྱེས་ཞེས་བརྗོད། །ཅེས་སོ་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་མགོ་ལས་སྐྱེས་པར་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
ཡིན་པ་ལ་དགོངས་ཤིང་། དེ་གཙོ་བོར་མགོ་ལ་གནས་པ་སྟེ། སམྦུ་ཏར། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་སུམ་ཅུ་གཉིས། །སྤྱི་བོའི་ཀླད་རྒྱས་དབུས་སུ་ནི། །གནས་དེ་ལ་ནི་གསུངས་པ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །མི་ཕྱེད་
མ་ལ་སོགས་པ་བྱང་སེམས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་གནས་པའི་ས་ལ་བསམས་ནས་སྤྱི་བོའམ། འཁོར་ལོའི་དབུས་རྣམས་ལ་བཤད་ལ། འབབ་པའི་ས་ལ་བསམས་ཏེ་ལྟེ་བ་དང་གསང་གནས། ལས་བྱེད་པའི་
སྒོ་ལ་བསམས་ནས་ལུས་ཀྱི་གནས་སོ་སོར་བཤད་དེ། ནང་རྩ་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་ཕྱིའི་གནས་ཀྱང་ཤེས་ཤིང་། དེའི་ཕྱིར་ཙ་རི་ཏྲ་ལྟ་བུ་ལྷོ་ཕྱོགས་རྒྱ་མཚོའི་འགྲམ་གྱི་ཡུལ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་
འཛིན་པའང་རྒྱུད་སྡེའི་ཞིབ་བཤད་ལ་བསྙོན་པ་ཡིན་ནོ། །རྩ་དེ་དག་ཀྱང་ཧེ་རུ་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་བདག་ཉིད་དེ། སམྦུ་ཊར། ཧེ་རུ་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ལྷ། །རྩ་གཟུགས་མཛེས་པར་ཡང་དག་བྱུང་། །
23-101
ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉམས་དགའ་བར། །སྒོ་བཞི་ཇི་སྐད་གསུངས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། །བརྟག་གཉིས་སུ། རྩ་ནི་གཉིས་གཉིས་རྣལ་འབྱོར་མ། རེ་རེའི་རྣམ་པ་རྣམས་སུ་བརྗོད། །རྐྱང་མ་རོ་མ་ཀུན་འདར་མ། །
བདག་མེད་རྣལ་འབྱོར་མ་ཞེས་བྱ། །ཞེས་སོ། །རྩ་ལྷའི་རྣམ་པར་བསྒྱུར་ཏེ་བསྒོམས་ན་བསྐྱེད་པའི་ཟབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། རྩའི་རང་བཞིན་ལྷར་བརྡ་སྤྲོད་པའི་རྣམ་པ་ལ་དམིགས་ན་རྫོགས་པའི་མི་ཟབ་
པ་དང་། རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བའི་ལྷ་སོ་སོ་རང་རིག་པས་མ་བཅོས་པའི་རྒྱུན་ལ་མཐོང་ན་རྫོགས་པའི་རྫོགས་པར་འགྱུར་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་ཞར་ལ་སྲོག་གི་རྩ་ཞེས་པ་སྨན་དཔྱད་
དུ་བཤད་པ་དང་མཐུན་ནམ་ཞེ་ན་མཐུན་ཏེ། སྨན་དཔྱད་ལ་ཆགས་པའི་རྩ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཆགས་པའི་ཚུལ་ཡིན་ལ། སྲིད་པའི་རྩ་ཞེས་པ་ནི་བྱེད་པའི་ལས་ལ་བཏགས་ཤིང་། འབྲེལ་
བའི་རྩ་ཉིད་ཀྱི་གནས་ལུགས། ཚེའི་རྩ་ཞེས་པ་ནི་རྟེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་བཞག་གོ །དེ་ལྟར་ཡང་བཤད་རྒྱུད་དུ། ཆགས་སྲིད་འབྲེལ་པ་ཚེ་ཡི་རྩ་དང་བཞི། །ཞེས་པས་སོ། ། ཇི་ལྟར་ཆགས་པའི་
ཚུལ་ནི། ལྟེ་བ་ནས་གྱེན་དུ་འོངས་པའི་རྩེ་མོ་སྤྱི་བོའི་འཁོར་ལོར་ལུས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བདག་པོར་གྱུར་པ་གཏི་མུག་བད་ཀན་གྱི་ཁམས་སྤྲོ་བ་ཀླད་པ་ལ་ཟུག་ཅིང་འཐུར་དུ་ཁ་བལྟས་ཏེ་ལས་བྱེད་དོ། །
23-102
བར་གྱི་རྒྱུན་སྙིང་གར་ངག་གི་ཐིག་ལེ་སྲོག་ཉི་མའི་སྡེ་བདག་པོར་གྱུར་པ་ཞེ་སྡང་མཁྲིས་པ་སྤྲོ་བ་ཁོག་པའི་དཀྱིལ་ན་ཡར་གང་ལའང་མ་འབྱར་བ། མཆིན་ཁྲི་ཕུག་ནས་དྲང་པོར་གནས་
ནས་ལས་ཐད་ཀར་བྱེད་དོ། །ལྟེ་བ་ནས་འོག་ཏུ་ཡིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བདག་པོར་གྱུར་པ་བུ་ཚ་རིགས་བརྒྱུད་སྐྱེས་པས་སྲིད་རྩ་འདོད་ཆགས་རླུང་སྤྲོ་བ། བསམ་སེའུ་དང་མཚན་མར་འབྲེལ་ཏེ་གནས་
སོ། །དེ་གསུམ་ཡང་བདག་པོའི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་དུ་གྱེས་པ་དང་། ངོ་བོ་རྩའི་སྦུབས་ཀྱི་རྒྱུན་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །དཔེར་ན་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་སྒྲ་བཅན་དང་དུས་ཀྱི་མེ་གཉིས་སུ་གྱེས་
པར་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
瞻部洲
四十八地区为中等，小如中国等大城市一一皆具足所说故不认为内外处所相互矛盾，
23-100
应知一义以多名显示，或一名显示多种义，《三瑜伽》中："顶部真实生起，诸脉称为顶生所忆。"
所说，《秘密真实明了》中："脉为从头生所说。"如此三十六皆从头生所说，是指一切根本为菩提心
所意，彼主要住于头部，《三瑜伽》中："菩提心三十二，顶脑膜中央，彼处所说。"所说。不可分
母等三十二菩提心住处思考而说为顶部或，轮中央等，以流下处思考说为脐部与密处，以作业
门思考而说为身体各个位置，内脉如是故外处也应知，因此如札里特拉等执持为唯南方海边一地
即是否认续部的细致解释。彼等脉也是赫鲁卡等神之本性，《三瑜伽》中："赫鲁卡等诸神，美丽脉形真实生。
23-101
身坛城悦意中，四门如是所说。"所说，《二观察》中："脉二二瑜伽女，各个形相中所说。左脉日脉遍震母，
无我瑜伽女所称。"所说。将脉转变为神相而修则成为生起甚深，以脉本性神标示相为所缘则为圆满不甚深
，如实本性诸神以各自自觉无造作之相续见到则成为圆满的圆满应知。此附带生命脉所谓医学
中所说是否一致，是一致的，医学中所说爱脉是指如何形成的方式，有脉指的是系于所作业，关联
脉即其安住方式，命脉指的是从所依方面安立。如是解释续中："爱有关联命脉四。"所说。如何形成
方式为：从脐部向上而来尖端于顶轮为身明点主导愚痴痰界扩展入脑向下望而作业。
23-102
中间相续心间语明点命日群主导瞋恚胆扩展处于身躯中央向上不粘附任何物，从肝肺深处笔直安住
而直接作业。脐部向下意明点主导子嗣种族生起故有脉贪欲风扩展，与思肠与性器相关而住
。此三者以主的分类区分，本性脉管之流却是同一性。如同时轮中所说分为罗睺与时火二者
一样。
【译文结束】


 །དེའང་། ཆགས་པའི་རྩ་ནི་ལྟེ་བ་ལས་གསུམ་གྱེས། །རྩ་གཅིག་གྱེན་ལ་སོང་བ་ཀླད་པ་ཆགས། །གཏི་མུག་ཀླད་པར་བརྟེན་ནས་གནས་པ་སྟེ། །དེ་ལས་བད་ཀན་སྐྱེད་པས་སྟོད་
ན་གནས། །རྩ་གཅིག་བར་དུ་ཟུག་པས་སྲོག་རྩ་ཆགས། །ཞེ་སྡང་སྲོག་རྩ་ཁྲག་ལ་བརྟེན་ནས་གནས། །དེ་ལས་མཁྲིས་པ་སྐྱེད་པས་བར་ལ་གནས། །རྩ་གཅིག་ཐུར་དུ་ཟུག་པ་གསང་བར་ཆགས། འདོད་ཆགས་
ཕོ་མོའི་གསང་བར་གནས་པ་སྟེ། །དེ་ལས་རླུང་བསྐྱེད་སྨད་ན་གནས་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ཉིད་ནང་རིག་པའི་རྒྱུད་སྡེར་ཡང་རིགས་པ་ཉིད་དེ། དུས་འཁོར་དང་། དགྱེས་རྡོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། དཔྲལ་བ་སྤྱི་བོར་རྩ་རྣམས་གང་། 
23-103
ཉི་ཤུ་བད་ཀན་འབབ་བྱེད་དོ། །མགྲིན་པ་སྙིང་གའི་བཞི་བཅུ་རྣམས། །དེ་བཞིན་མཁྲིས་པ་འབབ་བྱེད་པའོ། །ལྟེ་བ་གསང་བར་བཅུ་དྲུག་གང་། །བརྒྱད་ཅུ་རླུང་ནི་འབབ་བྱེད་པའོ། །ཞེས་སོ། །གཙུག་ཏོར་གྱི་
བཞི་དང་དཔྲལ་བའི་བཅུ་དྲུག་བད་ཀན་གྱི་ཆ། མགྲིན་པའི་སོ་གཉིས་སྙིང་གའི་བརྒྱད་མཁྲིས་པའི་ཆ། ལྟེ་བའི་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་དང་གསང་བའི་བཅུ་དྲུག་རླུང་གི་ཆར་བཤད་དོ། །སྤྱི་བོ་དེས་ནི་
དབང་པོ་ཡུལ་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་ལ། བར་མ་དེས་ནི་དྲན་པ་ལ་སོགས་པས་དབང་པོ་བརྟས་པའམ། གསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ལྟེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ཆགས་པ་དང་། མཚན་མ་ལ་གནས་པས་
ལུས་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་འཛིན་པའམ། རིགས་རྒྱུད་སྤྲོ་བར་བྱེད་པའི་ཆ་དེས་སྲིད་པའི་རྩ་བཞིར་དབྱེ་སྟེ། སྲིད་པའི་རྩ་བོ་ཆེ་ནི་རྣམ་བཞི་སྟེ། དབང་པོ་ཡུལ་ལ་འཆར་བར་བྱེད་པའི་རྩ། །ཀླད་
པ་ལ་སྲིད་རྩ་བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། དྲན་པའི་དབང་པོ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྩ། །སྙིང་ལ་སྲིད་དེ་རྩ་བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། །ལུས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཆགས་པར་བྱེད་པའི་རྩ། །ལྟེ་བ་ལ་སྲིད་རྩ་
བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། །བུ་ཚ་རིགས་རྒྱུད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྩ། །མཚན་མ་ལ་སྲིད་རྩ་བྲན་ལྔ་བརྒྱས་བསྐོར། །སྟེང་འོག་ཐད་ཀར་ལུས་ཀུན་རྗེས་སུ་འཛིན། །ཞེས་སོ། །འབྲེལ་བའི་རྩ་ལ་དཀར་ནག་གཉིས་ཡོད་ལ། །
23-104
ཞེས་པ་འདི་ལ་སུམ་སྨན་གྱི་སྲོག་རྩ་དཀར་པོ་དེ་སྒལ་པའི་དཀྱིལ་ནས་ཡར་འབྱར་ནས་རྒྱུ་སྟེ། རྩ་སྟོད་ལ་སྙིང་གི་འབྲས་བུ་སྨིན། རྩ་སྨད་ཕྲ་མོར་གྱེས་ཏེ་བརྒྱུངས་པ་ལྟར་མར་སོང་
ནས་གཞུག་གུ་ཐུང་གི་རྩ་དམིགས་སུ་ཐིམ་མོ། །ཞེས་བཤད་པ་ནི་གཞུང་དང་མི་མཐུན་ཏེ། གཞུང་དུ་སྲོག་རྩའི་རྩེ་ཀླད་པ་ལ་ཟུག་པ་ཉིད་ལས་གཞན་པ་ཞིག་མ་བཤད་པས་སོ། ། སྤྱིར་སྲོག་
རྩ་ནི་ཤིང་གི་སྡོང་པོ་དངོས་ལྟ་བུ། དེ་ལས་གྱེས་པའི་རྩ་རྣམས་ནི་ཡལ་ག་དང་ཡལ་ག་ཁྲིའུ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། སྲོག་པ་རྩ་ནི་རྩ་ཡི་སྡོང་པོ་ལ། །ཡལ་གའི་ཚུལ་དུ་གྱེན་
ལ་གྱེས་པའི་རྩ། །ཞེས་སྨོས་ལ། སྙིང་གའི་ཕྱོགས་སམ་བར་གྱི་སྲོག་རྩ་ནི་རྩ་ནག་ཅེས་བཞག་སྟེ། སྲོག་གི་རླུང་ཁྲག་དང་བསྡོངས་པ་གཙོ་བོར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་དུ་
འབྲེལ་བའི་རྩ་ལས་སྨན་པ་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དོན་སྣོད་ནང་དུ་འབྲེལ་བ་སྦས་པའི་རྩ་བརྒྱད་དེ། དེའང་ཚིགས་པ་བཞི་པའི་ཐད་ཀ་ནས་ཡལ་ག་གསུམ་གྱེས་པ་
ལ། དབུས་ཀྱི་སྦོམ་ས་སྙིང་ལ་ཐུག །གློ་བ་མ་བུ་གཉིས་ལ་ཟུག །ཚིགས་པ་བརྒྱད་པའི་ཐད་ཀ་ནས་སྲོག་རྩ་དང་མཆིན་རྩ་གཉིས་འབྲེལ་བར་གནས། བཅུ་གཅིག་པ་ནས་བཅུ་གསུམ་པ་ན་ཕྲ་མོ་གཉིས་གྱེས་ཏེ། 
23-105
མཚེར་བ་དང་བསམ་སེའུ་འབྲེལ། བཅུ་བཞི་པ་ནས་ཕྲ་མོ་གཉིས་མཁལ་མར་འབྲེལ། དེ་ལྟར་རྩ་བརྒྱད་ནི་ཕྱིར་མི་མངོན་པས་སྦས་པའི་རྩ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཡལ་ག་ལྟ་བུ་དོན་སྙིང་བརྒྱད་པོ་
འབྲས་བུ་ལྟ་བུའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
复次，爱脉从脐部分三，一脉上行脑形成，愚痴依靠脑安住，由此生痰住上
部。一脉中间刺入命脉形成，瞋恚命脉依血安住，由此生胆住中部。一脉向下刺入密处形成，贪欲
住于男女密处，由此生风住下部。所说此内明续部也合理，时轮与喜金刚根本续中："额顶诸脉，
23-103
二十流下痰。喉心四十等，如是流下胆。脐密十六等，八十下流风。"所说。顶髻
四与额十六为痰分，喉三十二心八为胆分，脐六十四与密十六说为风分。顶部使
根与境相遇，中间以念等强化根或，使明显，脐部本身聚集蕴体，住于性器而
摄持一切身或，生育种族之分为有四脉："有脉大分四，使根境现起脉，脑
中有脉被五百仆从围绕。使念根明显脉，心中有五百仆脉围绕。使身蕴聚集脉，脐有脉仆
从五百围绕。子嗣种族生育脉，性器有脉仆从五百围绕。上下直接摄持全身。"所说。关联脉有黑白二，
23-104
所谓此中医学命脉白色从脊椎中央向上粘附流动，脉上部心脏果实成熟，脉下分为细支如伸展般向下而行
于尾椎短脉特别消融。所说与论典不符，论中命脉尖端刺入脑部外未说其他。一般命
脉如树干本体，从其分出诸脉如枝及小枝，故说："命脉为脉干，如枝形向
上分支脉。"所说。心间方向或中间命脉立为黑脉，因为命风与血结合主要安住故。以从此传递方式
从关联脉中以对医者极需要而言，脏腑内关联隐藏脉八种，即从第四节正对处分出三支
，中间粗部触及心，插入母子二肺。第八节正对处命脉与肝脉二相关而住。从十一至十三有两细分支，
23-105
与脾及思肠相连。第十四有二细支连接肾脏。如是八脉因外不显现故称隐藏脉。此如枝八脏
如果实。
【译文结束】


 །སྙིང་གའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྲོག་རྩ་དེའི་རྩེ་མོ་ལས་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕར་རྩ་བཞི། །ཁྲག་རྩ་གཉིས་ཏེ་དྲུག་ཏུ་གྱེས་ལ། གཡས་གཡོན་སྐེ་ལ་སོང་སྟེ་མགོ་ལ་གནས། སྲོག་རྩ་
དེའི་བར་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕར་རྩ་གཉིས། ཁྲག་རྩ་གཉིས། བཞིར་གྱེས་ཏེ་ལག་པ་གཡས་གཡོན་ལ་རྒྱུའོ། །སྲོག་རྩ་དེའི་རྩ་བ་ལྟ་བུའི་ཕྱོགས་ནས་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕར་རྩ་གཉིས་ཁྲག་རྩ་གཉིས་
རྐང་པ་གཉིས་ལ་འབྲེལ་ལ། ཡང་འཕར་རྩ་གཉིས་ཕོའམ་མོའི་མཚན་མ་ལ་འབྲེལ་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་དང་འབྲེལ་བའི་རྩ་ཕྱིར་མངོན་པ་བཅུ་དྲུག་སྦས་པ་དང་སྦྲེལ་བས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའོ། །སྙིང་
དང་འབྲེལ་བས་འཕར་རྩ་དང་། མཆིན་པ་དང་འབྲེལ་བས་ཁྲག་རྩར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ལས་གཏར་རྩ་བདུན་ཅུ་རྩ་བདུན། ཆུ་རྩ་ཐམས་ཅད་འདི་ལ་མ་འདུས་སོ། །རྩ་གནད་བརྒྱ་
དང་བཅུ་གཉིས། གཏར་རྩ་དང་རྩ་གནད་གཉིས་བསྡོམས་པས་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་དགུ། ཕྱི་ཤ་པགས། བར་རུས་པ། ནང་དོན་སྣོད་དུ་འབྲེལ་བས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ཕྲག་གསུམ་སྟེ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། དེ་ལ་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་འདུས་པ་བཞིར་ཕྱེ་ནས་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་ལ་ལྔས་དམན་པར་ཕྱེ་བས་བདུན་བརྒྱ། 
23-106
དེ་ལ་བྱེ་བ་ཕྲག་ཕྱེད་དང་བཞི། དེ་ལས་དྲ་བ་ལྟ་བུར་གྱེས་པར་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། ཤ་ཁྲག་འཕེལ་བྱེད་རྩ་ཆེན་ཉི་ཤུ་བཞི། །དོན་སྣོད་ནང་འབྲེལ་སྦས་པའི་རྩ་ཆེན་བརྒྱད། །ཡན་
ལག་ཕྱིར་འབྲེལ་མངོན་པའི་རྩ་བཅུ་དྲུག །དེ་ལས་གྱེས་པའི་གཏར་རྩ་བདུན་ཅུ་བདུན། །གཉན་པའི་རྩ་གནད་བརྒྱ་དང་བཅུ་གཉིས་ཏེ། །འདྲེས་པ་རྩ་བྲན་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་དགུ། དེ་ལས་ཕྱི་ནང་བར་
གསུམ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ། །རྩ་བྲན་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུར་གྱེས་པ་ཡིན། །དེ་ལས་རྩ་བྲན་བདུན་བརྒྱ་དག་ཏུ་གྱེས། །དེ་ལས་རྩ་བྲན་ལུས་ལ་དྲ་བར་འབྲེལ། །ཞེས་སོ། ། གཉིས་པ་རྩ་དཀར་ཞེས་པ། །སྲོག་
གི་རྩ་དེའི་རྩེ་མོ་ཀླད་པར་ཟུག་ནས་རྩ་འཐུར་དུ་སྤྲོ་བ་དེ་དག་སྟེ། བྱང་སེམས་དང་རླུང་གཙོ་བོར་རྒྱུ་བས་རྩ་དཀར་ཞེས་པ་དེ་ལས་སྨན་པ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དབྱེ་བ་
ནི། དོན་སྣོད་ནང་དུ་འབྲེལ་བ་སྦས་པའི་རྩ་དར་གྱི་དཔྱང་ཐག་ཅེས་བྱ་བ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་དེ། ཀླད་པའི་རྗེ་ཞབས་ནས་དོན་ནས་སྐེ་ལ་རྒྱུ་སྟེ། དེ་ནས། རླུང་གི་རྩ་བཞི་སྙིང་དང་
རྒྱུ་མར་འབྲེལ། །མཁྲིས་པའི་རྩ་བཞི་མཆིན་ཁྲི་གློ་ལོང་འབྲེལ། །བད་ཀན་རྩ་བཞི་ཕོ་མཆེར་མཁལ་ལྒང་འབྲེལ། །འདུས་པའི་རྩ་གཅིག་བསམ་སེར་འབྲེལ་བ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །འབུམ་ལྡར། འདུས་པའི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ། །
23-107
གསང་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་བཅུའོ། །ཞེས་པས་གསུངས་སོ། །ཡན་ལག་གི་ཕྱིར་འབྲེལ་བའི་རྩ་ནི། ཆུ་རྩ་བུ་གུ་ཅན་གཉིས། ཆུ་རྩ་འཇའ་བྱེད་གཉིས། ཆུ་རྩ་རཏྣ་གཉིས་ཏེ་དྲུག །དྲུག་པོ་དེ་ལས་ཆུ་
རྩ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་གྱེས་ཏེ། བུ་གུ་ཅན་དེ་ལྟག་པའི་མདུད་ཁུང་ཐོན། ཨན་སྟོང་གཡས་གཡོན་ཚོན་རེའི་ཐད་ཀར་འགྲིམ། །ཚིགས་པ་ལྔ་ནས་གཞུངས་པའི་རྩ་དང་འབྲེལ། །བཅུ་བཞི་པ་ནས་བསམ་སེ་མཁལ་
མར་འབྲེལ། །གཞུག་ཐུང་དཔྱི་ལེབ་མཚམས་བརྒྱུད་དཔྱི་མིག་དོན། །བྱིན་བརླའི་ཕྱི་ཡུལ་དཔྱི་ལོང་སྲིན་མཐེབ་བརྒྱུད། །གཉིས་ནི་བཅུ་ནས་གྱེས་ཏེ་དཔྱི་སྟེང་དོན། །བརླ་རྐང་བརྒྱུད་དེ་པུས་མོའི་ཚིགས་ལ་བསྐོར། །ངར་གདོང་
འཐུར་བབས་འགྲིམས་ནས་པར་མགོ་འབྲེལ། །ཆུ་རྩ་ལྟག་ཟུར་སྤུ་འཁྱིལ་གཉིས་ནས་དོན། །ཨན་སྟོང་འགྲམ་ནས་ཕྲག་བརྒྱུད་སྤུ་སོགས་མཚམས། །དཔུང་འཇུམ་ཚིགས་མིག་ལུག་གཞུག་ཕྱི་མཆན་འགྲིམ། །གྲུ་མོའི་ཚིགས་ཀྱི་ཕྱི་བསྐོར་
ལག་མཐེབ་འབྲེལ། །རཏྣ་རྩེ་འོག་སྣ་ཤལ་འོག་ཏུ་འཐོན། །སྒྲོག་རུས་ནང་ནུབ་གྲེ་མོང་གཞུ་མཆོག་བར། །ཐུར་བར་འགྲིམས་ནས་ལག་པའི་སྲིན་ལག་འབྲེལ། །ཞེས་མན་ངག་རྒྱུད་ལས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
心间方向命脉其尖端以传递方式脉动脉四，血脉二共六分支，左右行于颈住于头。命脉
其中间以传递方式脉动脉二，血脉二，分四支流于左右手。命脉其根部方向以传递方式脉动脉二血脉二
连接两腿，又脉动脉二连接男或女性器，因此肢体相连外显脉十六与隐藏相连为二十四。与心
相连故说为脉动脉，与肝相连故说为血脉。如是二十四中放血脉七十七，水脉一切未包含于此。脉要一百
十二，放血脉与脉要二者合计一百八十九，外肉皮，中骨，内脏腑相连三百二十即三百六十，其中风胆痰聚四分后一百八十减五而分为七百，
23-106
其中三亿八千万，从此说为如网分支。如是："增长肉血大脉二十四，脏腑内连隐藏大脉八，肢
体外连显现脉十六，从此分出放血脉七十七，险要脉要一百十二，混合仆脉一百八十九，从此外内中
三百二十，仆脉三百六十分支。从此仆脉七百分，从此仆脉身上网相连。"所说。第二所谓白脉，命
脉其尖端刺入脑部后向下延伸诸脉，菩提心与风主要流动故称白脉，其中医者极需要的分类
为：脏腑内相连隐藏脉称丝绦者十三，从脑底出发经颈流动，其中："风脉四连心与
肠，胆脉四连肝肺肠，痰脉四连胃脾肾膀，聚合脉一连思肠。"所说。《十万论》中："聚合本性等，
23-107
密轮脉十。"所说。肢体外相连脉为：水脉有孔二，水脉虹作二，水脉宝二共六，六者分为水
脉十六："有孔出后颈结孔，经行眉空左右各一寸正对，连接从第五节延伸脉，从十四连接思肠肾
脏，尾短经过髋骨处达髋眼，经胫大腿外面达膝球小趾，二脉从十分出达髋上，经大腿小腿围绕膝关节，胫面
向下流后连接足背。水脉从后颈角发旋二处出，从眉空旁经肩处毛等交界，臂节关节眼羊尾外腋流通，围绕肘关节外
连接拇指。宝脉从眉下鼻沟下方出，胸骨内没入喉结弓上间，向下流行连接手小指。"如《教授续》中所说。
【译文结束】


 །དེ་དག་ཀྱང་བཤད་
རྒྱུད་དུ། །ཀླད་པ་རྩ་ཡི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལས། །རྩ་བ་ལྟ་བུར་འཐུར་དུ་ཟུག་པ་ཡིས། །བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཆུ་རྩ་བཅུ་དགུ་ཡོད། །དེ་ཡང་དོན་སྣོད་ནང་དུ་འབྲེལ་པ་ཡིས། །དར་གྱི་དཔྱང་ཐག་བཅུ་གསུམ་སྦས་པའི་རྩ། །
23-108
ཡན་ལག་ཕྱིར་འབྲེལ་མངོན་པའི་རྩ་དྲུག་སྟེ། །དེ་ལས་ཆུ་རྩ་ཕྲན་བུ་བཅུ་དྲུག་གྱེས། །ཞེས་སོ། །རགས་པར་ན་སྲོག་པའི་རྩ་ཉིད་ཚེའི་རྟེན་ཡིན་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཚེའི་རྩས་ཁྱབ་བོ། །ཕྲ་
བར་ན་ཚེ་ནི་སྲོག་ཡིན་ལ། །དེའི་རྦ་རླབས་ལྟ་བུ་ཕྲ་བའི་རྩ་ཡིན་པས་ལྟ་བའི་རྩ་ལ་བྱེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ནི་བླ་གནས་པས་བླ་རྩ་སྟེ། བཤད་རྒྱུད་དུ། མི་ལ་ཚེ་
ཡི་རྩ་ནི་གསུམ་ཡོད་དེ། །གཅིག་ནི་མགོ་ལུས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་གནས། །གཅིག་ནི་དབུགས་དང་བསྡོངས་ནས་རྒྱུ་བ་སྟེ། །གཅིག་ནི་བླ་དང་འདྲ་སྟེ་འཁྱམ་པ་ཡིན། ཞེས་སོ། །ད་ནི་རྩའི་གནད་བཤད་
པར་བྱ་སྟེ། །སྤྱིར་རྩ་གནད་བརྒྱ་དང་དགུ་བཅུ་ཐམ་པ་ལས། རབ་ཏུ་གཉན་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་དྲུག །འབྲིང་དུ་གཉན་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་ཡིན་ནོ། །སྲོག་གི་རྩ་ལས་སྨན་དཔྱད་པ་ལ་མཁོ་
བ་ཕྱིར་མངོན་པ་ཤས་ཆེ་ལ། ནང་གི་ནི་བརྒྱ་དང་བཅུ་གསུམ་ཙམ་ལས་མི་མཁོའོ། རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པ་ལ་ནི་ནང་གཙོ་སྟེ་ཕྱིར་མངོན་པ་ནི་དབང་པོ་རྩ་འགའ་ཞིག་དང་གཉིད་ལོག་ཙམ་
མོ། །དེའི་ཕྱིར་གསོ་དཔྱད་པའི་གཞུང་གི་རྩ་རགས་པ་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ལུགས་བཤད་པ་དང་འགྲིག་པར་རློམ་པ་ནི་ངལ་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་ལ། གསོ་དཔྱད་པ་རྩ་དཀར་གྱི་གནས་ཚུལ་གཞུང་བཞིན་འཆད་པ་ཉིན་སྐར་བས་དཀོན་ནོ།། །།
23-109
༈ སྡོམ་པའི་དབྱེ་བ་བཤད་པ།
བཞི་པ་སྡོམ་པའི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་ནི། འཁོར་ལོ་བཞི་ཡི་ཐོག་མ་ཡང་། །འབྱུང་ཆེན་བཞི་ཡི་ཡི་གེ་བཞི། །ཀུནྡ་འགྲོ་བའི་གནས་བསྟན་པ། །དེ་ནི་ང་ཡིས་བསྟན་པ་ཡིན། །ལྟེ་བ་ཨི་ཡིག་
ལྷ་མོ་སྤྱན། །སྙིང་ག་ཝཾ་ཡིག་ལྷ་མོ་མཱ་མ་ཀི །མགྲིན་པ་མ་ཡིག་ལྷ་མོ་གོས་དཀར་མོ། །སྤྱི་བོ་ཡ་ཡིག་ལྷ་མོ་དམ་ཚིག་སྒྲོལ་མ་སྟེ། །བརྟག་གཉིས་སུ། ཨེ་ཡི་རྣམ་པས་ལྷ་
མོ་སྤྱན། །ཝཾ་གི་རྣམ་པ་བདག་མར་བརྗོད། །མེས་ནི་ལྷ་མོ་གོས་དཀར་མོ། །ཡ་ཡི་རྣམ་པས་སྒྲོལ་མར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་ལ། སའི་ཁམས་ཀྱི་དབང་གིས་གཏི་མུག་གི་སེམས། ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་
གྱི་སེམས། མེའི་ཁམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས། །རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་ཞེ་སྡང་དང་ཕྲག་དོག་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་གཉེན་པོར་ཆོས་ཀྱི་
ཕུང་པོའང་དེ་སྙེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་འདུལ་བ་མདོ་སྡེ་མངོན་པ་སྔགས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་བཞིར་འདུས། དེ་དག་ཡས་རིམ་གྱི་འཁོར་ལོ་བཞི་སྟེ། བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །
འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །བསྡུ་ན་སྡེ་སྣོད་རྣམ་པ་བཞི། །འདུལ་བ་མདོ་སྡེ་མངོན་པ་དང་། །གཅིག་ནི་སྔགས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་ཡིན། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཞི་ལ་ཚང་། །ཡང་ན་སྙིང་གའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩ་ཡིག་བཞི་ཡིན་ནོ། །
23-110
སྔགས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་གཅིག་ཉིད་ལ། །རྒྱུད་སྡེ་བཞི་རུ་གང་གསུངས་པ། །མཚམས་ཀྱི་ཡི་གེ་རྣམ་པ་བཞི། །སྙིང་གའི་མཚམས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཡིན་ལ། ཡང་ན་དེ་དག་ཉིད་སྔར་བཤད་པའི་ཡི་གེ་བཞིའོ། །
དེ་ལྟར་ཡང་བྱ་བའི་རྒྱུད་དང་སྤྱོད་པའི་རྒྱུད། །རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད། །ཡ་མ་གཉིས་པོ་དང་པོ་གཉིས། །ཝཾ་ཨེ་ཕྱི་མ་གཉིས་ལ་སྦྱར། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
彼等如解释
续中："从脑脉大海，如根向下刺入，作用水脉十九有。彼又因脏腑内相连，丝绦十三隐藏脉，
23-108
肢体外连显现脉六，从彼分出小水脉十六。"所说。粗略而言命脉本身为命根故遍满全身以命脉。细
而言命即生命，其波浪状细脉为眼脉所作。极细者为魂所住故为魂脉，解释续中："人有命
脉三种，一遍满头身全体，一与气相结而流动，一如魂相似游荡。"所说。今当解说脉要
，总之脉要一百九十中，极危险九十六，中等危险四十九。从命脉医者所需
外显为主，内部仅需约一百十三。瑜伽修行则内为主外显仅为根脉若干与睡眠
而已。因此医疗论典中粗脉与金刚身安住方式解释相符之自诩乃徒劳堆积，医者如论典解说白脉住处比日星稀有。
23-109
分别禁戒解说
第四分别禁戒解说：四轮最初也，四大四字，白莲行处所示，此为我所教。脐为伊字
天女眼，心为鑁字天女玛玛基，喉为玛字天女白衣母，顶为亚字天女三昧多罗母，《二观察》中："以伊形相天
女眼，以鑁形相称无我，火为天女白衣母，以亚形相许多罗。"所说。地界力故愚痴心，水界慢
心，火界贪欲心，风界瞋恚嫉妒，彼等烦恼本性变化八万四千对治法
蕴亦同数，彼等法蕴也摄于律经藏现观密四种藏，彼等上次第四轮："八万四千诸法皆，
圆满于四轮中，摄之为四种藏，律经藏现观，一为密咒藏，具足于四方字。或为心方向四字。
23-110
密咒藏一自身，所说四部续，隅角四种字，心隅角字，或即彼等为前所说四字。
如是："事续行续，瑜伽无上续，亚玛二为前二，鑁伊配后二。"所说。
【译文结束】


 །ལུས་སྐྱེད་པ་དང་སྤྲུལ་པར་བྱེད་
པས་སམ། སའི་དྭངས་མ་སད་པའི་ཐིག་ལེ་སྤྲོ་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས་དང་། །རླུང་གི་དྭངས་མ་གཉིད་འཐུག་སྤྲོ་བ་ཆོས་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས་དང་། །མེའི་དྭངས་མ་རྨི་ལམ་སྤྲོ་བ་ལོངས་
སྤྱོད་རྫོགས་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས་དང་། ཆུའི་དྭངས་མ་བཞི་པའི་ཐིག་ལེ་སྤྲོ་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུའི་རྟེན་ཡིན་པས། སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་།
བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་ལས། གང་ཕྱིར་སྐྱེད་དང་སྤྲུལ་བྱེད་པའི། །སྐུ་ནི་སྤྲུལ་པ་ཅན་ཞེས་བརྗོད། །སེམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་
སྙིང་གར་འགྱུར། །རོ་རྣམས་དྲུག་གི་གཟུགས་ཅན་གྱི། །བཟའ་བ་ངེས་པར་ལོངས་སྤྱོད་བརྗོད། །མགྲིན་པ་ལོངས་སྤྱོད་འཁོར་ལོ་དང་། །སྤྱི་བོ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་གནས། །ཞེས་གསུངས་ལ། གཞི་དུས་སུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལྟེ་བར་བཞག་ཀྱང་འབྲས་དུས་སུ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །
23-111
ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རིགས་བཞིའི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་བཞིར་བཞི་ཚན་གྱིས་སྡོམ་ཞིང་། རྒྱས་པར་ནི་རིགས་དྲུག་གི་དབྱེ་བས། །འཁོར་ལོ་དྲུག་རྣམས་སུའོ། །རིགས་ལྔའི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་ལྔ་རྣམས་སུ་
དང་། བརྟག་གཉིས་ལས། སྐུ་གསུམ་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་ནི། །འཁོར་ལོའི་གཟུགས་སུ་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་པ་གསུམ་བགྲོས་སུ་རིགས་གསུམ་གྱིས་ཕྱེ་བ་འཁོར་ལོ་གསུམ་དུ་བསྡོམ་སྟེ། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་
ཅན། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་འདུས་པས་ན། །ཞེས་ནས། བསྲེ་བ་སྐོར་གསུམ་དང་སྦྱར་བའི་བར་དུའོ། །རིགས་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་གཉིས་སུ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྡོམ་པ་ནི། །ཨེ་ཝཾ་རྣམ་པར་
རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་པ་བཞིན། ཡི་གེ་ཨེ་ནི་མ་རྒྱུད་ལ། །ཝཾ་ནི་ཕ་རྒྱུད་ཡིན་པར་གསུང་། །ཞེས་པས་སོ། །གསང་ཆེན་རིགས་གཅིག་གི་དབྱེ་བས་འཁོར་ལོ་གཅིག་ཏུ་བསྡོམ་སྟེ་ལྟེ་བའོ། །དེ་ལྟར་
ཡང་། བྲི་བརྗོད་ཨ་ཡི་བདག་ཉིད་དེ། བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཆོས་རྣམས་སྐྱེད། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ལས་སྐྱེས། །དེ་ལྟར་གང་དུ་བསྡམ་པ་དང་ཇི་ལྟར་བསྡམ་པར་བྱ་བ་དག་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པས།
ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དེ་བཞིན་ནང་། །སྡོམ་པའི་དེ་ཉིད་རབ་ཏུ་བཤད། །ཅེས་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པས་སོ།། །།
༈ རླུང་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས།
གསུམ་པ་རླུང་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་བསྟན་པ་ལ། རླུང་རྣམ་པར་བཞག་པ། ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བ། དེ་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ། 
23-112
དེ་ཉིད་དུས་བཟང་ངན་དུ་ཕྱེ་བ། རླུང་གི་དེ་ཉིད་བཤད་པ་དང་ལྔ་ལས།
༈ རླུང་རྣམ་པར་བཞག་པ།
དང་པོ་ནི། རླུང་དང་ཞེས་པའི་དོན། རླུང་གི་ངོ་བོའམ་མཚན་ཉིད་ནི་ཕྱི་རོལ་དང་། སོ་སྐྱེ་དང་། འཕགས་པའི་
རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཡོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། འདིར་རླུང་ནི་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས་ཡང་དག་པར་གཡོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེས་ན་རླུང་གི་རང་བཞིན་ནི་འདུ་
བྱེད་དུ་གྲུབ་བོ་ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟར་གྲུབ་པའི་ཚུལ་ནི། འོད་གསལ་བ་ཕྲ་བ་མི་ཤིགས་པའི་རླུང་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་སྲོག་ཆེན་པོ་སྟེ། ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་སྟེ།
དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་རླུང་གྱུར་ཅིང་། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་རྣམ་གནས་པ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྲོག་གྱུར་ཅིང་། །ཞེས་དང་། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པའི་ཁྱབ་བྱེད་དུ་
ཞུགས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་པའི་ནམ་མཁའ་བཞིན་ཏེ། དོན་ཆེན་འགྱུར་མེད་དམ་པ་ཡིན། །སྲོག་ཆེན་པོ་སྟེ་སྐྱེ་བ་མེད། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་
རྣམས་ལས་སེམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོར་གསུངས་ལ། སེམས་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་བཞོན་པ་ནི་རླུང་ཡིན་ཞིང་། ཁམས་གསུམ་པའི་བཀོད་པ་ཐམས་ཅད་དེས་བྱེད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因生身及变化
或，地界精华醒明点扩展为化身所依故，风界精华深睡扩展为法身所依故，火界精华梦境扩展为受
用圆满身所依故，水界精华第四明点扩展为俱生身所依故，称为化身轮、法轮、受用轮及
大乐轮。如是《二观察》中："由于生起与变化，身称具变化，心为法性，法身亦
成为心间。六味形相，食物确定称受用，喉为受用轮，顶住大乐。"所说。基位时智慧明点虽置于脐部果位时则相反。
23-111
内外一切法以四种分类摄于四轮四组中，广则以六种分类，于六轮中。以五种分类于五轮
中，《二观察》中："三身身体中央，应说为轮形。"如此以三商议三种区分摄于三轮中，"三字体性
者，摄于身语意。"乃至配合三种融合之间。以二种分类于二轮中："一切佛禁戒，伊鑁相
安立。"如是，"伊字为母续，鑁为父续所说。"所说。大密一种分类摄于一轮即脐轮。如是
又："书诵阿体性，生起八万四千法，一切众生从彼生。"如此何处束缚与如何束缚不可分割，
"如同外在如是内，详说禁戒真实义。"如续中所说。
【空行】
风实相安住法
第三宣说风实相安住法分为：风安立，如何运行，彼显示为十二缘起，
23-112
彼分为时好坏，风真实义解说五项。
【空行】
风安立
首先，风一词之义，风之本性或定义为外在、凡夫及圣者相
续所摄一切法能动摇者，《无垢光》中："此中风为能正确动摇身、语、心者，因此风之本性为行
蕴所成。"所说。如何形成之方式：光明细不坏之风即大命，为一切有身者之精髓，
《密意授记》中："菩提心成为风，安住于虚空，成为诸众生命。"所说，极细遍行空性之流入
遍及一切法之随行，如法处虚空，"大义无变圣，大命即无生。因此在诸佛教
法中说心为一切法之主要，而心趋入境之乘骑为风，三界一切安排皆彼所作。
【译文结束】


 །དེ་ལྟར་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྲོག་གྱུར་བ། །
23-113
རླུང་ཞེས་བྱ་བས་ལས་ཀུན་བྱེད། །འདི་ནི་རྣམ་ཤེས་བཞོན་པ་སྟེ། །ཞེས། དེ་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་ལ་ཞུགས་པ་འོད་ཟེར་ལྔའམ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་དབུགས་སུ་
བཞག་ཅིང་། དེ་ཉིད་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་རླུང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བར་སྟོན་ཏེ། འདུས་པ་རྒྱུད་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་རང་བཞིན་དབུགས། །འབྱུང་བ་ལྔ་ཡི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཅེས་
དང་། འབྱུང་ལྔའི་རང་བཞིན་ཉོན་མོངས་རླུང་། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྲོག་གྱུར་པ། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རིམ་པ་གཉིས་པོ་དེ་གཉིས་ལ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་དང་། རྣམ་པར་
རྟོག་པའི་རླུང་གི་ཐ་སྙད་མཛད་དོ། །ཞེས་དང་། རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་རླུང་ཤར་ནས། །ཞེས་དང་། སྐྱེ་མེད་ཀུན་འགྲོ་ཞི་བ་དང་། །ལུས་ཅན་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་དང་། །དྲི་མེད་སྟོང་པ་བསམ་མི་ཁྱབ། །
རྟོག་པ་དང་བྲལ་རླུང་ཆེན་པོ། །ཞེས་དང་། རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་རླུང་གང་ཡིན། །རྟག་ཏུ་རྒྱུ་ཞིང་ཀུན་ལ་ཁྱབ། །གནས་རླུང་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། འདི་ནི་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་
ཉིད་ཅེས་བཞག་པ། སྣང་བ་གསུམ་གྱི་བཞོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས། རྣམ་རྟོག་རླུང་གིས་རྣམ་པར་གཅོད། །ཅེས་པ་ཉོན་ཡིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་མྱོང་བའི་མིང་ཅན་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བའི་བཞོན་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་ཤེས་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་བཞོན་པས་མངལ་གྱི་ལུས་སྐྱེད་པའི་ཁམས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རླུང་སྐྱེད་དེ། 
23-114
རྡོར་འཕྲེང་དུ། རྣམ་ཤེས་ལས་ནི་སྐྱེས་པའི་རླུང་། །དེ་ལས་མེ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །མེ་ལས་ཆུ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དེ་ལས་ས་ནི་ཡང་དག་སྐྱེད། །ཅེས་སོ། །ཁམས་ལྔ་པོ་དེའི་དྭངས་མ་སྲོག་
རླུང་ཞེས་བྱ་ལ། །དེ་ལ་འོད་གསལ་བའི་རླུང་ངམ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་པ་བཅུ་ཞེས་གསུངས་པ་ཕྲ་བའི་རླུང་བཅུ་མཆོག་གི་ནམ་མཁའ་འམ། སྙིང་གའི་པདྨོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཆགས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་
ཕྲ་བའི་རྩ་བཅུ་དང་རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པས་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྡོར་འཕྲེང་དུ། རབ་སད་མཆོག་གི་ནམ་མཁའ་ལ། །འོད་གསལ་བཟང་པོ་ཡང་དག་གནས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་བཅུ། །ཞེས་
དང་། དེ་ཉིད་དུ། རྩ་ལྔ་ལ་ནི་བརྟེན་པའི་རླུང་། །ཐོག་མར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལས། །བསྐྱེད་པ་ཡིས་ནི་ངོ་བོར་བྱེད། །ཅེས་དང་། སྙིང་ནི་ལྔ་ལ་དེས་གནས་ཏེ། །སྒོ་ལྔ་རྣམ་པར་འབྱུང་བ་
ནི། །རླུང་ལྔ་དང་ནི་ལྡན་པ་རུ། །འདོད་པ་ལྔ་རྣམས་རྫོགས་པར་བྱེད། །ཅེས་སོ། །དེ་བཅུ་ལས་རགས་པའི་རླུང་བཅུ་སྐྱེད་པ་ནི་སྔར་འཕོ་བ་བཅུ་བཤད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། འདི་ལྟར་
བགྲོད་པར་བྱེད་པ་ནི། །ལྔ་ཡི་བདག་ཉིད་བཅུ་ཡང་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དུས་འཁོར་ལས། དུས་སྦྱོར་ཀརྐ་ཊ་ནས་མི་ཡི་དབང་། །དུས་སྦྱོར་གང་ལ་ཉི་མ་གནས་པས་ཉིན་དང་མཚན་མོ་འཁོར་བ་དེ་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །
23-115
ཞེས་པས། ཕྱིར་ཉི་མ་སྐྱེ་བའི་ཁྱིམ་ནི་ཀརྐ་ཊ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། མངལ་ནས་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མངལ་དུ་ཞུགས་པའི་ཟླ་བ་དེ་ཆུ་སྲིན་གྱི་ཡིན་ལ། དེ་ནས་ཟླ་བ་བདུན་པ་
ན་སྲོག་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་སྲོག་གི་ནུས་པ་གང་ལ་སྐྱེ་བའི་དུས་སྦྱོར་དེ་ཀརྐ་ཊར་རིག་པར་བྱའོ། །སྲོག་སྐྱེས་ནས་མ་བཙས་ཀྱི་བར་དེ་སྲིད་རླུང་གི་ཁམས་འཕེལ་ལ། བཙས་ནས་དབུགས་ཕྱིར་རྒྱུ་
བ་ནི་འཕེལ་བ་སྟོངས་པའོ། ། ད་ནི་རླུང་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྟོན་ཏེ། དབུ་མ་ནས་འབབ་པ་ལ་དྲུག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ངམ། སྒྲ་གཅན་འོག་ཏུ་དུས་ཀྱི་མེ་འབབ་པའོ། །རོ་རྐྱང་
ནས་འབབ་པ་ལ་ལས་ཀྱི་རླུང་། དེ་ལ་རོ་མ་ནས་ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལྔ་འབབ་པ་གཟུང་བ་སྐྱེད་པའི་རླུང་། འབྱུང་བའི་སྡུད་རིམ་དང་མཐུན་པར་རྒྱུ་སྡུད་རིམ་སྟེ། ས་ནས་
ཆུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是圣龙树说："一切有身者命成，
23-113
风名作一切业，此为意识乘骑。"所说。彼入遍行空性五光或五智本性之无分别气
而安立，彼转变为有分别风五大本性而显示，集续外曰："五智本性气，五大之本体。"所
说，"五大本性烦恼风，成为诸众生命。"所说。因此二次第两者中，《金刚鬘》中："无分别风与有
分别风之名称。"所说，"无分别风生起后。"所说，"无生普行寂静及，遍及一切有身者，无垢空性不可思，
离分别大风。"所说，"无分别风者何，恒时流动遍一切，安住大风之定义。"所说，此为普现之特
征所立，为三现之乘骑。复次："有分别风作分割。"所谓意识之随后经验名者自性现之乘骑。如是具分别意识之乘骑生起胎身之五界自性之风而产生，
23-114
《金刚鬘》中："风从意识生，从彼生火，从火生水，从彼正生地。"所说。彼五界之精华名为命
风，彼中说为光明风或，佛之十智谓细风十，住于殊胜虚空或，心莲完全安住，以极
细十脉与能依所依关系而住。如是《金刚鬘》中："正醒殊胜虚空中，光明善正住，诸佛十种智。"所
说，同中："依五脉之风，初从大种，由生起而成为体性。"所说，"心于五处住，从五门出现
者，具五风，满足五欲。"所说。从彼十者生粗风十即前所说十迁移。如是："如是
行者，五性亦为十。"所说。时轮中："从蟹宫时合人主，时合中日住而日夜轮转彼应知。"
23-115
所说，外日升起之宫为蟹宫如是，一切从胎生者胎中入胎之月为摩羯宫，从彼第七月
时命生起故命之力量生起之时合知为蟹宫。命生起后直至未出生之间风界增长，出生后外出气
为增长之空。现在显示风之分类：从中脉降者为第六智慧风或，罗睺下方时火下降。从左右
脉下降为业风，其中从右脉降地水火风空五界为生起所取之风，与大种收摄次第相顺流转收摄次第，即从地至
水等。
【译文结束】


 །འདི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྣང་བ་བསྐྱེད་པའི་བྱ་བའི་ཆ་ནས་སྐྱེད་པ་དང་། ཉི་མའི་རླུང་། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། ས་ཆུ་མེ་རླུང་སྟོང་པ་ནི། །སྡུད་པ་ཡིས་ནི་འབབ་
པའོ། །ཞེས་སོ། །གཡོན་རྐྱང་མ་ནས་རྣམ་ཤེས་འདུ་བྱེད་ཚོར་བ་འདུ་ཤེས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་བསྐྱེད་རིམ་དུ་རྒྱུ་བས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཞེས་དང་། ཡང་འདི་ཁ་འོག་ཏུ་ཕྱོགས་པས་རླུང་ནང་དུ་སྡུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འོང་བས་སྡུད་རིམ་དུའང་གསུངས་སོ། །
23-116
འཛིན་པ་དང་ཟླ་བའི་རླུང་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་གཉིད་འོག་ཏུ་གཅི་བ་དང་བཤང་བ་འཕེན་སྡོམ་གྱི་རླུང་སྤྲོ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དབང་མདོར་བསྟན་ལས། སྣ་བུག་གཡོན་པའི་རྩ་ལ་ནི། །རྣམ་ཤེས་
ལ་སོགས་དཀྱིལ་འཁོར་ལྔ། །ཞེས་སོ། །ལྟེ་བ་ཡན་གྱི་འཁོར་ལོ་ལྔ་སྲོག་རླུང་གི་རྟེན་ཡིན་ལ། ལྟེ་བའི་འོག་གི་རྩ་རྣམས་ཐུར་སེལ་གྱིས་རྟེན་ཏེ། སྲོག་རླུང་ནི་ཉི་མ་གཙོ་བོ། །ཐུར་སེལ་
ནི་ཟླ་བ་གཙོ་བོར་གྱུར་པས། སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྩ་ཡི་འོག་གི་ཁ་ཟླ་བ། །ཨཱ་ལི་ཟླ་བ་ཡང་དག་འབབ། །ལྟེ་བ་ནས་བརྩམས་གཡས་པ་ཡིས། །མགྲིན་པའི་གནས་སུ་རབ་འཇུག་པའི། །རྩ་ཡི་
སྟེང་གི་ཁ་ཉི་མ། །ཀཱ་ལི་ཉི་མ་རབ་ཏུ་འབབ། །ཅེས་སམ། ར་སཱ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མེ་དང་། ལཱ་ལ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུ་ཁམས་པའི་ཐ་སྙད་བཤད་
དེ། རྡོར་འཕྲེང་དུ། ཟླ་བ་ཉི་མ་མེ་རུ་འགོག །ཅེས་སོ། །རྡོ་རྗེ་གུར་ལས་ཀྱང་། འོད་དཔག་མེད་དང་རིན་ཆེན་འབྱུང་། །འཁོར་བར་གྲུབ་པའི་རྩ་བ་གཉིས། ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཟླ་ཉི་སྒྲ་
གཅན་གྱི་རླུང་ལས་རྩ་བའི་རླུང་ལྔར་གྱེས་པའི་ཐུར་སེལ་མདོམས་ན་གནས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན། ལྕི་བ་དང་སྲ་བ་སའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན། སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་སྙིང་ག་ན་གནས་པ་མི་བསྐྱོད་པ། 
23-117
བརླན་ཞིང་གཤེར་བ་ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན། མེ་དང་མཉམ་དུ་གནས་པ་ལྟེ་བར་གནས་པ་དོན་གྲུབ། ཡང་ཞིང་གཡོ་བ་རླུང་གི་རང་བཞིན། གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་མགྲིན་པར་གནས་པ། འོད་དཔག་མེད།
ཚ་ཞིང་སྲེག་པ་མེའི་རང་བཞིན། ཁྱབ་བྱེད་ནམ་མཁའི་རླུང་། ལུས་ཀྱི་ཚིགས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད། ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་པ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན། རྒྱུ་བ་
ནི་ཆུའི་ཁམས་ལས་གཙོ་བོར་སྐྱེས་པ་གཟུགས་ཏེ། མེའི་ཁམས་ལས་བྱུང་བ་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་སམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་སྒྲ་སྟེ།
སྟོང་པའི་ཁམས་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་ནི་སའི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པའི་དྲི་སྟེ། རླུང་ལས་བྱུང་བའི་སྣའི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་
ནི་མེའི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་རོ་སྟེ། ཆུའི་ཁམས་ལས་བྱུང་བ་ལྕེའི་དབང་པོ་ལ་གནས་སོ། །ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ནི་རླུང་གི་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་རེག་བྱ་སྟེ། ས་ལས་བྱུང་བ་ལུས་ཀྱི་དབང་
པོ་ལ་གནས་སོ། །འབུམ་ལྔར། ས་ཡིས་དྲི་ནི་བསྐྱེད་བྱས་ནས། །རོ་ནི་མེ་ཡིས་སྨིན་ལས་གྱུར། །ཆུ་ལས་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་འགྱུར། །རེག་བྱ་འདི་ནི་རླུང་ལས་འགྱུར། །སྲོག་གི་རླུང་ལས་སྒྲ་འབྱུང་སྟེ། །
23-118
ཐུར་སེལ་ནས་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས། །ཞེས་དང་། དྲི་མེད་འོད་ལས། འདིར་གཞན་གྱི་རིགས་ལ་འཁྱུད་པས་བྱ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་རང་གི་རིགས་ལ་འཁྱུད་པ་ནི་བདག་ཉིད་ལ་རང་གི་བྱ་བ་
འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ལས་ཀྱི་དབྱེ་བས། དེ་དག་འཁོར་ལོ་བཞིའི་རྩ་འདབ་ལ་གནས་ཏེ། མཉམ་གནས་ཤར་རྩ་སྣར་མ་ལ། གྱེན་རྒྱུ་མེར་ལག་ལྡན་ལྕེ་ལ། །ཁྱབ་བྱེད་ལྷོ་དམར་སེལ་
ལ། རྒྱུ་བ་བདེན་བྲལ་རྒྱལ་དང་། རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ནུབ་རྒྱལ་བ། ཡང་དག་རྒྱུ་རླུང་འཕྱར་བ་ལ། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་བྱང་ལུག་ལ། ནོར་རྒྱལ་དབང་ལྡན་ཀུ་ཧ། སྲོག་སྟེང་དུ་ཡིད་མཛེས་མ་
ལ། ཐུར་སེལ་འོག་དུང་ཅན་མ་ལ་གནས་པར་དུས་འཁོར་དུ་བཤད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
此从外在现象产生之作业方面为生起及，日风，《摄权略示》中："地水火风空，以收摄而降
下。"所说。从左脉生起意识行蕴受想色五蕴次第流转故称生起次第，又此向下方故风向内收摄方式而来故亦说为收摄次第。
23-116
执持及月风亦称。彼于睡下放尿与排便发射收摄之风扩展。如是《摄权略示》中："左鼻孔脉中，意识
等五坛城。"所说。脐部以上五轮为命风所依，脐下诸脉为下行风所依，命风以日为主，下行风
以月为主，《三瑜伽源》中："脉下口为月，阿字月正降，始于脐右侧，进入喉位处，脉
上口为日，卡字日极降。"所说。从右脉降一切为火，从左脉降一切说为水界之名词
，《金刚鬘》中："月日灭于火。"所说。《金刚幕》中也说："无量光与宝生，轮回所成两根。"所说。如是月日罗
睺之风分出五根本风：下行风住于生殖处如来宝生，
重硬地界本性；命风住于心间不动佛，
23-117
湿与润水界本性；与火同住脐处之成就佛，轻动风之本性；上行风住于喉处无量光，
热与烧火之本性；遍行空之风，住于身体一切关节如来毗卢遮那，开启一切门空性。流动
主要从水界生为色，从火界生眼根而住。遍流动从空界或智慧界生为声，
从空界生之耳根而住。正流动从地界生之香，从风生之鼻根而住。极流动
从火界生味，从水界生之舌根而住。确定流动从风界生触，从地生之身
根而住。《五十万颂》中："地生香后，味由火熟成，从水芽等生，此触从风生，从命风声生，
23-118
从下行法界。"所说，《无垢光》中："此中抱持他类能成就事业，抱持自类则自身相违自己事业
故。"所说。以业分类，彼等住于四轮脉瓣：平住东脉发于鼻，上行火手有舌，遍行南赤毛
，流动离实胜，遍胜西胜，正流动风飘，极流动北羊，财胜具威枯哈，命上妙意女
，下行下具螺女住处如《时轮》中所说。
【译文结束】


 །མིང་ནི། རྡོ་རྗེ་སྒོ་ཞེས་པ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གསུངས་པ་ནི་དེ་དག་ཉིད་ཡིན་ལ། དགོངས་
པ་ལུང་སྟོན་ལས། །སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གྱེན་རྒྱུ་དང་། །ཁྱབ་དང་མཉམ་གནས་ཞེས་བཤད་དང་། །ཀླུ་དང་རུས་སྦལ་རྩང་པ་དང་། །ལྷ་སྦྱིན་དང་ནི་གཞུ་ལས་རྒྱལ། །དེ་དག་བདག་གཟུགས་བུད་མེད་དུ། །སླར་
ཡང་སྤྲུལ་པར་མཛད་པ་ཡིན། །ཞེས་དང་། །དུས་འཁོར་ལས། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་མཉམ་གནས་པདྨ་ནོར་གྱི་འདབ་མ་དག་ལ་རླུང་ནི་གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་དང་། །ཁྱབ་བྱེད་ཀླུ་དང་རུས་སྦལ་དག་དང་རྩང་པའི་རླུང་དང་ལྷ་སྦྱིན་དང་ནི་ནོར་ལས་རྒྱལ། །
23-119
ཞེས་མཐུན་པར་གསུངས་ལ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་མཁའ་འགྲོ་མ་སྒྱུ་མ་བདེ་མཆོག་ལས་སྒྲ་དྲི་བཞིན་མ་ཡིན་པར་གསུངས་ཏེ། ཀོ་ཊ་ཁྱཱཿཀོ་ཊ་བཱཿཀོ་ཊཿཀོ་ཊ་པཤྩ་ཿཀུ་ཊཱི་
ར་ཀཿཀོ་ལཱ་ཁྱཿཀོ་ལཱ་བཱཿཀོ་ལཿཀོ་ལ་བཤྩ་ཿཀོ་ལ་ས་པྲ་ཐཱཿཞེས་སོ། །བཅུ་པོ་སོ་སོ་ལའང་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་བཅུ་བཅུ་སྟེ་བརྒྱ། ཐུན་མོང་གི་བརྒྱད་དང་བཅས་པས་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་རྡོ་རྗེ་
ཕྲེང་བ་ལས་བཤད་དེ། རླུང་རྣམས་ཀྱི་ནི་མིང་ཉོན་ཅིག །བཏང་ཟུང་དང་ནི་དུང་ཕྱུར་དང་། །མྱོས་པ་དང་ནི་བློ་ངན་དང་། །བསིལ་བྱེད་དང་ནི་གཡབ་པ་དང་། །ངར་སྣབས་དང་ནི་ཏ་རེ་དང་། །
གཟེགས་པ་ཆུ་སྲིན་ཛ་ཤ་དང་། །རྣམ་པར་རྩིགས་དང་མྱོས་པའི་དུས། །འདོད་མྱོས་ཆུ་བ་ཆུ་སྲིན་དང་། །སྣ་ཚོགས་སྐྱེད་དང་སྡུག་པ་དང་། །སྙེམས་དང་རྔ་དང་སྒྲ་སྒྲོགས་དང་། །རླུང་དང་ལྷ་ནི་གནད་
འབིགས་དང་། །དེ་དང་དུས་དང་ཅི་བགྱི་དང་། །རྡོ་རྗེ་མཆོག་མཚན་ཙུ་ཏ་དང་། །སྦྲང་མ་དང་ནི་ཟ་བའི་སྣོད། །སྐམ་པོ་རྫ་དང་རལ་པ་ཅན། །ཡུམ་ནག་རང་འགྲན་དུས་འགུགས་དང་། །སྡིག་པ་དང་
ནི་གཡོ་ཅན་བརྟེན། །གྲིབས་མོ་དང་ནི་མགྲིན་པ་དང་། །ཀུན་སྟེར་མཆོག་སྟེར་སྙེ་བྱེད་དང་། །ང་རྒྱལ་མཚོ་དང་ཚོགས་བདག་དང་། །རྩང་པ་དང་ནི་ས་ཡི་བློ། །ཐག་པ་བཟང་དང་མཆོག་ཏུ་སྐྱེས། །དྲི་ཆེན་ཕྲུ་དུ་ཉི་མ་དང་། །
23-120
གསལ་བྱེད་དང་ནི་ཉི་མ་གནོན། །སྦྱིན་སྟོབས་ང་རོ་དང་ནི་དུས། །དུས་སྡོམ་པ་དང་ཚོགས་ནས་འགྲོ། །སྦྲང་མ་ཁྱིམ་དང་འཕྱན་མ་དང་། །ཐོད་པ་སྒུར་པོ་དྲང་པོ་དང་། །ས་དང་ས་ལ་འགྲོ་
བ་དང་། །བྲམ་ཟེ་དང་ནི་རྣ་འགྱུར་གནས། །མ་མོ་རིགས་དང་སྐྱེ་བསྐྱོད་པ། །མི་སྨྲ་བ་དང་རྔ་སྒྲའི་སྤྲིན། །དག་པ་བྱེད་དང་མིག་ཡངས་དང་། །དྲི་མེད་འོང་སྲུངས་ནེ་ཙོ་དང་། །སྣ་ཚོགས་ཆུ་
དང་མི་ཉམས་དང་། །མཉེས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིག་པ་དང་། །ཀུན་འགྲོ་སྙིང་སྟོབས་བསྟན་པ་དང་། །ཟ་ཕོད་བོང་བུ་སྟོམ་ལས་དང་། །ཁ་གདངས་སྐྲ་རེངས་སྟོབས་ཀྱི་རྩ། །རྩ་བྲན་དབང་བྱེད་གཡོ་སྒྱུ་ཅན། །རྩ་
བོ་ཆེ་དང་རྟག་ཏུ་དགའ། །གློག་ཕྲེང་དང་ནི་དགའ་བྱེད་དང་། །དབུགས་དབྱུང་རང་དགའ་ལྕེ་དང་ནི། །བདེ་མཆོག་ཨུ་དུམ་འབར་བ་རྨོངས། །པདྨ་དྲ་བ་པདྨས་བསྐོར། །དགྲ་ཧྶ་རྨ་བྱ་རླུང་དང་ནི། །རྡོ་
རྗེ་དབང་ཕྱུག་རླུང་གི་མིང་། །དེ་ལྟར་ང་ཡིས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
名称：金刚门是瑜伽大续中如实所说即彼等，《密意
授记》中："命与下行上行及，遍与平住所说及，龙与龟蚓
及，提婆那与胜弓，彼等我身女性，再
次变化所作。"所说，《时轮》中："命与下行平住莲花财瓣上风上行及，遍行龙与龟蚓风及提婆那与胜财，
23-119
所一致宣说，《诸佛平等瑜伽空行幻母胜乐》中非如声义所说："扩他卡呵，扩他瓦，扩他，扩他帕夏，库提
拉卡，扩拉卡呵，扩拉瓦，扩拉，扩拉帕夏，扩拉萨帕拉塔。"所说。十者各自也有名称十种共一百，加上共同的八共一百零八《金刚
鬘》中所说："听诸风名，放持与亿万及，迷醉及恶智及，凉作与扇动及，鼻涕与塔列及，
破碎鳄鱼渔及，遍怒与醉时，欲醉水鳄及，种种生与爱及，矜高与鼓与鸣响及，风与神穿
要及，彼与时与何为及，金刚胜相朱塔及，蜂与食器，干瓦与持缕发，黑母自竞召时及，罪
与住诈，阴女与喉及，普施胜施生傲及，慢海与众主及，蚓与地慧，善绳与胜生，大粪芙露日及，
23-120
明作与制日，施力吼与时，摄时与从众行，蜂室与荡女及，骷髅驼与直及，地与地行
及，婆罗门与耳变处，母族与生移动，不语与鼓云，清净作与目广及，无垢来守鹦鹉及，种种水
与不败及，悦与法杖及，普行勇力显示及，吞食驴与粗业及，口张发竖力脉，仆脉自在诡诈者，大
脉与常喜，电鬘与作喜及，出息自喜舌与，胜乐乌曇燃愚，莲网莲围，劫哈孔雀风与，金
刚自在风名，如是我所教。"所说。
【译文结束】


 ། བྱེད་པའི་ལས་ནི། །སྣ་ཡི་སྒོ་ཡི་ལམ་ནས་ནི། །སྲོག་དང་རྩོལ་བ་རྒྱུ་བ་དང་། །རྟག་པའི་དུས་སུ་རྒྱུ་བ་ནི། །
སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་པར་བཤད། །རླུང་དང་གཅིན་དང་ཕྱི་ས་དང་། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཁུ་བ་རྣམས། །ལོག་འདྲེན་འདི་ནི་ཐུར་སེལ་བ། །རྟག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་བྱ། །མྱང་དང་བལྡག་དང་བཟའ་བ་དང་། །
23-121
ཀུན་ཏུ་འཐུང་དང་འཇིབ་པར་ནི། །གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་མཉམ་གནས་པ། །མཉམ་དུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །གྱེན་དུ་འགྲོ་ཞིང་སྡུད་པ་དང་། །བཟའ་དང་མྱང་སོགས་ཟ་བ་ནི། །ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱོར་
བ་དག །གྱེན་རྒྱུའི་ལས་སུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཁྱབ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་དང་ནི། །འགྲོ་དང་དེ་བཞིན་བཟློག་པ་དང་། །ཚིགས་རྣམས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་ནི། །ཁྱབ་བྱེད་ཅེས་ནི་བྱ་བར་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པ་
དང་། མཉམ་པར་འགྲོ་བས་སྐུལ་བར་བྱེད། །ཐུར་དུ་སེལ་བས་གནད་སྒོ་འབྱེད། །གྱེན་དུ་རྒྱུ་བས་སྟེང་སྒོ་རྟོགས། །ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་ཚིམ་པར་བྱེད། །ཀླུ་ཡིས་སྒོ་བཞི་འབྱེད་པར་བྱེད། །རུས་སྦལ་གྱིས་ནི་
འཕོ་བར་བྱེད། །རྩང་པས་སྒོ་དྲུག་བགྲོད་པར་བྱེད། །ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་ནི་རྟ་བྱས་ནས། །གཞུ་རྒྱལ་གྱིས་ནི་འདོད་པ་འཛིན། །ཞེས་གསུངས་ལ། སྲོག་གི་རྟག་ཏུ་དབང་པོ་སྒོ་ནས་རྒྱུ་བར་བྱེད་པ་དང་།
ཐུར་སེལ་གྱིས་བཤང་གཅི་ཁུ་བ་རྣམས་འོག་ཏུ་འདྲེན་པ་དང་། མེ་མཉམ་གྱིས་ཟོས་འཐུངས་བྱས་པ་རྣམས་ཞུ་ནས་ཁམས་མཉམ་པར་བྱེད་པ་དང་། གྱེན་རྒྱུས་གྱེན་དུ་འགྲོ་ཞིང་སྡུད་པ་དང་། ཟ་བ་
དང་། སྨྲ་བར་བྱེད་དོ། །ཁྱབ་བྱེད་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་ཏེ་ལུས་འཛིན་པ་དང་འགྲོ་བཟློག་བརྐྱང་བསྐུམ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་དོ། །རྒྱུ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་གཟུགས་སོགས་འཛིན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །
23-122
གདུག་པའི་ནད་འབྱིན་པས་ཀླུ། ཡན་ལག་བརྐྱང་བསྐུམ་བྱེད་པས་རུས་སྦལ། ཁྲོ་ཞིང་འཁྲུག་པར་བྱེད་པས་རྩང་པ། གཡའ་ཞིང་ཆགས་པར་བྱེད་པ་ལྷ་སྦྱིན། སྦྲིད་པ་དང་སྲོག་འཛིན་པར་བྱེད་པས་གཞུ་རྒྱལ་
དུའང་བཤད་དེ། དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར། སྲོག་ནི་ཉི་མ་ཟླ་བའི་ལམ་ལ་གནས་པ་དག་ཀྱང་སྲེག་བྱེད་བཟའ་དང་བཏུང་བ་བཞུ་བ་མ་ལུས་པ། །དེ་དག་ཐུར་སེལ་གྱིས་ནི་འོག་ཏུ་འདྲེན་ཏེ་
མཐའ་དག་རོ་མཉམ་ལུས་ལ་མཉམ་གནས་དག་གིས་ཐོབ། །ལུས་ལ་གྱེན་རྒྱུས་གཡོ་བར་བྱེད་དེ་ཁ་དང་ལག་པ་རྐང་པ་རྣམས་ཀྱི་གླུ་དང་ཟློས་གར་བྱེད། །ཁྱབ་བྱེད་ཀྱིས་ནི་ནང་དག་བྱེད་དེ་
རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་དབང་གི་ལུས་ནི་འཇིག་པ་དེ་ལྟ་ཉིད། །ཀླུ་ཡང་སྒྲེགས་པ་ཉིད་དེ་གསལ་བར་ལག་པ་རྐང་པ་བསྐུམ་པ་དག་ན་རུས་སྦལ་རླུང་གིས་སོ། །ཁྲོ་དང་གཡེང་བ་མཐའ་དག་
དེ་ནི་རྩངས་པའི་རླུང་དག་གིས་ཏེ་གླལ་བ་དག་ཀྱང་ལྷ་སྦྱིན་གྱིས། །ལུས་ནི་ལྔ་པ་ཉིད་འགྱུར་གཏོང་བར་མི་བྱེད་མི་ཡི་བདག་པོ་རླུང་གཅིག་ནོར་ལས་རྒྱལ་བའོ། །དེ་ལྟར་སྲོག་ལ་སོགས་
པའི་རླུང་རྣམས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་གནས་ཡོན་ཏན་དག་ནི་སྟོང་མི་བྱེད། །ཅེས་གྱེན་རྒྱུས་གླུ་དང་རྒོད་པ་སྨྲ་བ་རྐང་ལག་བསྐྱོད་པའི་ཟློས་གར་དང་འགྲོ་བ་སོགས་བྱེད། ཁྱབ་བྱེད་ནི་ནད། 
23-123
ཤི་བའི་ལུས་མི་གཏོང་བ་ནོར་ལས་རྒྱལ་གྱིས་བྱེད་པར་བཤད་ལ་གཞན་རྣམས་འདྲའོ། །རླུང་ལྔ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཆ་ལ་གནས་ནས་ལུས་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམས་བྱེད་དོ། །ཡན་ལག་གི་ལྔ་ནི་མིག་ལ་
སོགས་ལ་གནས་ཏེ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །ལས་ཀུན་བྱེད་དང་འཕོ་དང་གནས། དུས་དང་དུས་མིན་འགྱུར་དང་འཕོ། །ཞེས་སྣོད་བཅུད་ཆགས་འཇིག་གནས་པ། །དགེ་མི་དགེའི་ལས་ཐམས་ཅད་དང་།
རླུང་འཕོ་བ་དང་གནས་པ། ཚེ་འཕོ་བ་དང་གནས་པ། དུས་སུ་འཕོས་པ་ཁམས་བརྟས་པ། དུས་མིན་པར་འཕོས་པ་ཁམས་ཟློག་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་རླུང་ནི་རྩའི་རྗེས་སུ་
འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྩ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ཙམ་དུ་རླུང་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
作业为：从鼻孔道路，命与功运行及，恒常时运行，
称为命。风与尿与粪及，如是精液等，逆引此为下行，瑜伽士常应知。尝与舔与食及，
23-121
遍饮与吸，某常平住，称为平住。上行与收及，食与尝等食，智与俱
合等，应知为上行业。遍与持及，行与如是返及，遍于诸关节，说为遍行。所说
及，平行驱策作，下行开要门，上行通上门，普遍令满足，龙开四门作，龟
为迁移作，蚓行六门作，提婆那作马已，胜弓持欲。所说，命风常从根门运行及，
下行引粪尿精液等下行及，火平令所食所饮消化而平诸界及，上行上行与收及，食
与言说。遍行住一切关节持身与行返伸屈等作。流动等从根门执持色等作业。
23-122
出毒病故龙，伸屈肢体故龟，发怒争斗故蚓，瘙痒贪着故提婆那，打喷嚏与持命故胜弓
亦说，《时轮》中："命住日月道亦焚作消食饮无余，
彼等下行引下，一切得于身平住等，身中上行作动口手足等歌舞作，遍行净内
自性功德力身坏此如是，龙为呻吟明显手足屈则龟风，忿怒散乱一切
彼为蚓风作打哈欠亦提婆那，身成第五不舍弃人主一风胜财。如是命等
诸风一切自性住功德等不令空。"所说上行作歌笑语手足动舞行走等，遍行为病，
23-123
不舍死身由胜财所作如是说而余同。五风住于身分而作身诸业。支分五住于眼
等作诸根业。"作一切业迁与住，时与非时变与迁。"所说器情成坏住，一切善不善业及
风迁与住，命迁与住，时迁界增，非时迁界逆变一切所作。又风随
脉趣入故有多少脉即有多少风应知。
【译文结束】


 །གསོ་དཔྱད་ལས་ནི་རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་དང་། མཁྲིས་པ་ལ་འདུ་བྱེད། མདངས་སྒྱུར། སྒྲུབ་བྱེད། མཐོང་བྱེད་བཞི། བད་ཀན་ལ་རྟེན་
བྱེད། མྱགས་བྱེད། མྱོང་བྱེད། ཚིམ་བྱེད། འབྱོར་བྱེད་ལྔར་བཤད་ཅིང་། རླུང་གི་བྱེད་པའི་ལས་ནི་དབུགས་འབྱིན་རྔུབ། །བསྐྱོད་དང་ལས་བྱེད་ཤུགས་འབྱིན་སྣོད་ཆ་རྒྱུ། །དབང་པོ་གསིལ་དང་ལུས་རྗེས་འཛིན་པར་བྱེད། །མཁྲིས་
པས་བཀྲེས་སྐོམ་ཟས་ལེན་འཇུ་བ་དང་། །ལུས་དྲོད་མདངས་གསལ་སྙིང་དྲན་བློ་ལྡན་བྱེད། །བད་ཀན་ལུས་དང་བློ་བརྟན་གཉིད་ལོག་དང་། །ཚིགས་འབྲེལ་བཟོད་ཅིང་ལུས་འཇམ་སྣུམ་པར་བྱེད། །ཅེས་བཤད་དོ།། །།
༈ ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བ།
གཉིས་པ་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་བ་ནི། 
23-124
ཕྱི་རོལ་དུ་ཉི་མ་ལུག་གི་ཁྱིམ་དུ་ཞུགས་མ་ཐག་གི་སྔ་དྲོ་དང་པོ་ལ་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་ཕྱོགས་མཚམས་མ་འཆོལ་བར་གནས་ཤིང་། གཞན་དུ་རླུང་གི་དབང་གིས་འཆོལ་བར་འགྱུར་བ་བཞིན། འདིར་
ཡང་ཉིན་མཚན་མཉམ་པའི་དུས་སུ་ནི་གྲངས་མཉམ་ལ། གཞན་དུ་ཉིན་མཚན་རིང་ཐུང་གིས་གྲངས་འཆོལ་བར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཉིན་མཚན་མཉམ་པའི་དུས་ལ་ཆ་བཞག་ནས། རྐྱང་པ་ཁྲི་དང་བརྒྱད་བརྒྱར་
འཇུག །ཇི་ལྟར་ཕྱིར་ཉིན་མཚན་གྱི་ཆུ་ཚོད་འཕེལ་འགྲིབ་བྱེད་པ་བཞིན་དུ། ནང་གི་དབུགས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བས། དེར་བགྲོད་པ་ཡི་མཚན་ཉིད་ནི། །ཉིན་མཚན་རིང་ཐུང་མཉམ་དྲུག་ཅུ། །ཉིན་མོ་ཐུང་
ལ་མཚན་མོ་རིང་། །མཚན་མོ་ཐུང་ལ་ཉིན་མོ་རིང་། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། དབྱུག་གུ་དབྱུག་གུར་ཟད་འཕེལ་དག །དུས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལས་ཤེས་བྱ། །ཞེས་སོ། །དེའང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་འཕོ་མཚམས་སུ་བབ་པའི་
སྐྱོན་གྱིས་ནང་གི་འཕོ་བ་མི་མཉམ་པ་བྱེད་དེ་ཆད་པ་དང་ལྷག་པར་གྱུར་པས་སོ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། དྲག་པོ་རྐང་བཅས་དབུགས་རྣམས་ཀྱི། །འཕོ་བ་སོ་སོའི་འཕེལ་འགྲིབ་བོ། །ཅེས་སོ། །ཇི་ལྟར་
ནང་བཞིན་ཕྱི་རོལ་དུའང་ཉིན་ཞག་ཆད་ལྷག་གིས་ཀརྐ་ཊ་ལ་སོགས་པའི་ཉི་མའི་རྐང་པས་བུ་ལོན་དང་། ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པ་ལ་ནོར་དུ་འགྱུར་བས་ལོ་རེ་ལ་ཞག་བཅུ་གཅིག་བཞི་ཆ་རེ་ལྷག་པ་བསགས་པས་ལོ་གསུམ་གྱིས་ཟླ་བའི་ཤོལ་དུ་འགྱུར་རོ། །
23-125
དེའི་ཕྱིར། མི་མཉམ་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ། །ཞེས་བྱའོ། །ཕྲུགས་སུ་སྦྱར་ན་ཉི་ཁྲི་དང་། །ཚིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱར་རབ་ཏུ་བརྟག །ཅེས་པས། ཉིན་མཚན་བསྡོམས་ན། དར་བབ་ཁམས་སྙོམས་པ་ཞིག་ལ། རླུང་འཇུག་
གནས་ལྡང་བ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་དེ་དབུགས་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ལྟ་བུ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་རྒྱུའོ། །དེའང་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ནས་འབབ་པ་རྣམས་ནི་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ལྟེ་བའི་དབུས་འབའ་ཞིག་
ཕུག་ནས་སྣའི་སྒོ་གཉིས་ཀ་ནས་དང་། རོ་རྐྱང་འདབ་མ་ནས་འོངས་ཏེ་སྣ་གཡས་གཡོན་དུ་འབབ་སྟེ། འབུམ་ལྔར། ལྟེ་བ་ནས་ནི་ལྟེ་དབུས་སུ། །ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་འགྲོ་ཞིང་འོང་། །འདབ་མ་རྣམས་
ནས་འདབ་མ་ལ། །རྐྱང་མ་རོ་མ་དག་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་བཙས་མ་ཐག་ཏུ་ནི་དབུ་མ་ནས་མཉམ་རྒྱུ་ང་དྲུག་རྐང་པ་དང་བཅས་པ་འབབ་ཅིང་། དེ་ནས་ལུགས་སོགས་མི་མཉམ་པའི་
དུས་སྦྱོར་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་ཐོག་མར་གཡོན་ནས་སྲོག་འབབ་ལ། གལ་ཏེ་རླུང་ལ་སོགས་པ་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་ལ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་གཡས་ནས་འབབ་བོ། །སྲོག་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་སྟེང་དུ་
འབབ་པ་དེ་དག་ཀྱང་། པདྨའམ་རྡོ་རྗེའི་སྣ་ནས་འོད་ཟེར་རྣམས་བྱུང་སྟེ། ལྟེ་བའི་ཆུ་སྐྱེས་ལ་སའི་ཡོན་ཏན་དྲི་གཟུགས་རོ་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་ལྔ་དང་། སྙིང་གར་ཆུའི་ཡོན་ཏན་གཟུགས་རོ་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་བཞི་དང་། 
23-126
མགྲིན་པར་མེའི་ཡོན་ཏན་རོ་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་དང་། དཔྲལ་བར་རླུང་གི་ཡོན་ཏན་རེག་བྱ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་དང་། གཙུག་ཏོར་གྱི་འདམ་སྐྱེས་ལ་སྟོང་པའི་ཡོན་ཏན་གཅིག་སྟེ་སྒྲའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
医疗中说根本五风及，胆对行作，明变，成就作，见作四，痰对依
作，混作，尝作，满作，丰作五，风之作业为出入息，动摇与作业出力运行诸器，清净诸根及持身，胆
作饥渴取食消化及，身暖明显念心智慧作，痰令身与心稳眠睡及，连接关节忍耐身柔润作。如是说。
【空行】
如何运行
第二如何运行，
23-124
外日入白羊宫之初晨住于十二宫方隅不乱，如其他因风力变乱，此中
于日夜等时数等，其他日夜长短乱数故，因此于日夜等时设立，左入一万八百。
如外日夜时增减一样，内息也如是变化，彼行走之特征，日夜长短等六十，日短
夜长，夜短日长。《三瑜伽源》中："杖杖尽增，应知由时分别。"所说。此亦智慧风落入交界处之
过失使内迁移不平等作断与余故。《三瑜伽源》中："猛烈具足诸息，迁移各自增减。"所说。如
内在外也日夜欠余以蟹等日足作债务，于摩羯等转为财故每年多十一又四分之一日积累三年成为闰月。
23-125
因此："不等相十种。"所说。合计一天则二万又，词千六百极详察。所说，日夜总计，盛年调和界者，风入
住出为一者称为一息，如是二万一千六百流动。其中从中脉下者穿过四轮中央
唯一而从两鼻孔下，从左右支脉而来降于左右鼻，《五十万颂》："从脐至脐中，中脉行与来，从诸
支至支，说左右脉。"所说。此于初生时从中脉平等流动五十六加足而降，此后羊等不等
时合生者初从左降命，若于风等平等时合生者从右降。以命为主上
降者，从莲或金刚鼻生出光芒，至脐莲有地功德香色味触声五相及，心有水功德色味触声四相及，
23-126
喉有火功德味触声三相及，额有风功德触声二相及，顶泥莲有空功德一即声。
【译文结束】


 །འདི་
དག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཚུལ་དུ་སྤྲོ་ཞིང་ནང་དུ་འཇུག་པ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པས་འཇུག་སྟེ། གཙུག་ཏོར་ནམ་མཁའ་ནས་ལྟེ་བ་སའི་བར་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དབང་
མདོར་བསྟན་པ་ལས། ལྟེ་བ་ནས་ནི་ལྟེ་བའི་དབུས། །ཀུན་འདར་མ་ནི་གཤེགས་ཤིང་བྱོན། །ཞེས་དང་། གང་ཡང་དྲུག་བརྒྱས་ལྷག་པ་ཡིས། །སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་སྟེ། །གཡས་པ་དང་ནི་གཡོན་པའི་
རྩར། །དེ་ཡིས་དམན་པ་དེ་རྣམས་འབབ། །ཅེས་སོ། །འོག་ཐུར་སེལ་ཟླ་བའི་རླུང་ནི་ལྟེ་བར་ལུས་སྙིང་སྟོབས་རྡུལ་མུན་པའི་དབྱེ་བས་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་། གསང་བར་ངག་ཡོན་ཏན་གཉིས་དང ནོར་བུར་
སེམས་ཡོན་ཏན་གཅིག་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཕྱིར་འབྱུང་བ་སྡུད་པ་ནང་དུ་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་སྟེ། སེམས་ནས་ལུས་ཀྱི་བར་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་དབང་མདོར་བསྟན་ལས། ལྟེ་གསང་ནོར་
བུའི་པདྨ་ལ། །ལུས་ངག་སེམས་ནི་འབབ་པ་སྟེ། །གཤེགས་པ་དང་ནི་བྱོན་པ་ནི། །སྡུད་དང་སྐྱེད་པའི་གཟུགས་ཅན་མ། །ཞེས་སོ། །ཞེས་སྤྱིར་བཤད་པ་བསྟན་ནས། ད་ནི་དེ་ཉིད་དཀྱིལ་འཁོར་བཞིའི་བདག་ཉིད་དུ་འབྱུང་བའི་ཚུལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། 
23-127
འཕྱང་བ་འབྱུང་བ་བཞི་ངོས་ལ། །བཞི་དང་བརྒྱད་དང་བཅུ་གཉིས་ཏེ། །བཅུ་དང་དྲུག་གི་མཐའ་རུ་སྦྱར། །གཡས་དང་གཡོན་དང་འཐུར་དང་གྱེན། །དེ་ལྟར་ཕྱིར་འབབ་པའི་དབུགས་དེ་དག་ལས་མེའི་རླུང་པདྨ་
མགོན་པོའི་བདག་ཉིད་ཁ་དོག་དམར་པོ་རེག་བྱ་ཚ་བ་དགུ་བརྒྱ་ཁྲག་གཅིག་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་སོར་གཉིས་འགྲོ་ཞིང་ནང་དུ་སོར་བཅུ་གཉིས། སྣ་གཡས་པའི་གཡས་ཀྱི་ཆ་བཟུང་སྟེ་ཕྱིར་གྱེན་ལ་
སོར་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྲོའོ། །དེ་ནས་སའི་རླུང་མཉམ་པར་རྒྱུ་བ་རིན་ཆེན་མགོན་པོ་ཁ་དོག་སེར་པོ་རེག་བྱ་ལྕི་བ་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་ལྟེ་འོག་ཏུ་སོར་བཞི་ནང་དུ་སོར་ཉི་ཤུ་སྣ་
གཡས་པའི་གཡོན་གྱི་ཆ་བཟུང་ནས་ཕྱིར་སོར་བཞི་འཐུར་དུ་རྒྱུ་བ། རླུང་གི་རླུང་ལས་ཀྱི་མགོན་པོ་ཁ་དོག་ལྗང་སེར་རེག་བྱ་ཡང་བ་ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་སོར་གཅིག་ནང་དུ་སོར་བརྒྱད་སྣ་
གཡོན་པའི་གཡོན་ཆ་བཟུང་ནས་ཕྱིར་སོར་བཅུ་དྲུག་ཙམ་གྱེན་དུ་རྒྱུའོ། །ཆུའི་རླུང་དལ་བ་ཅན་རྡོ་རྗེ་མགོན་པོ་ཁ་དོག་དཀར་པོ་རེག་བྱ་བསིལ་བ་དགུ་བརྒྱ་ལྟེ་འོག་ཏུ་སོར་གསུམ་ནང་དུ་
སོར་བཅུ་དྲུག་ཕྱིར་སྣ་གཡོན་པའི་གཡས་ཀྱི་ཆ་བཟུང་སྟེ་འཐུར་དུ་སོར་བརྒྱད་དུ་རྒྱུའོ། །འཆི་བའི་སྔོན་རོལ་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་ནི་དེ་དག་ཡིན་ལ། འཆི་དུས་སུ་ནམ་མཁའི་རླུང་རྣམ་སྣང་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་འབབ་པར་བཤད་དེ། 
23-128
རྡོར་འཕྲེང་དུ། ཀུན་རྫོབ་སྣར་ནི་སྤྱོད་པ་ཡི། །སྒོ་དེ་ལས་ནི་རྣམ་པར་འབྱུང་། །གཡོན་དང་གཡས་དང་གཉིས་ཀ་དང་། །དལ་བར་རྒྱུ་དང་རྣམ་པ་བཞི། །གཡས་པ་ནས་ནི་རྒྱུ་བའི་ཁམས། །མེ་ཡི་
དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །ཁ་དོག་དམར་པོ་རྒྱུ་བ་ནི། །པདྨ་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །གཡོན་པ་ནས་ནི་འབྱུང་བའི་ཁམས། །རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་དག །ལྗང་སེར་དུ་ནི་སྣང་བ་སྟེ། །ལས་ཀྱི་
མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །གཉིས་ཀ་ལས་ནི་འབྱུང་བའི་ཁམས། །གསེར་གྱི་མདོག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ། །དབང་ཆེན་གྱི་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད། །རིན་ཆེན་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །དལ་ཞིང་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་ཁམས། །དག་པའི་
ཤེལ་ལྟར་སྣང་བ་ནི། །ཆུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །རྡོ་རྗེ་མགོན་པོ་རྒྱུ་བའོ། །ལུས་ཀུན་ལ་ནི་གནས་པའི་རླུང་། །བྱ་བ་ཀུན་ལ་འཇུག་པའོ། །འདི་ནི་རྣམ་སྣང་ངོ་བོ་སྟེ། །འཆི་བའི་
དུས་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྡོམ་འབྱུང་སོགས་ལས་ཀྱང་བཤད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
此等以加持方式向外扩展而内入是与此相反生起次第而入，即从顶空至脐地之间。如是《摄权
略示》中："从脐至脐中，普颤来与去。"所说，"何者以六百余，二十一千，于右与左
脉，以彼少者彼等降。"所说。下方下行月风于脐以身勇德尘暗分类三功德及，密处以语功德二及，宝珠以
心功德一加持方式而外出收摄内生起方式而入，即从心至身之间。如是《摄权略示》中："脐密宝
珠莲花上，身语意降，去与来，摄与生形母。"所说。如是一般之说明后，现在当说彼等显现为四坛城自性之方式，
23-127
悬垂四大方位上，四与八与十二，十与六边连接，右与左与下与上。如是外降之气彼等中火风莲花
怙主自性红色触热九百一于脐下二指行而内十二指，握住右鼻右分向外上行
十二指。然后地风平行宝怙主黄色触重九百一脐下四指内二十指右
鼻左分握持后向外四指下行，风之风业怙主黄绿色触轻于脐下一指内八指左
鼻左分握持后向外十六指上行。水风缓行金刚怙主白色触冷九百脐下三指内
十六指外左鼻右分握持下行八指。死亡之前运行之风即彼等，死时空风毗卢遮那九百一降下所说，
23-128
《金刚鬘》中："世俗鼻中行，从彼门遍出，左与右与二俱及，缓行四种。从右行之界，火之
坛城，红色行者，莲花怙主行。从左出之界，风坛城出者，显为黄绿色，业
怙主行。从二者出之界，显现金色，大自在坛城，宝怙主行。缓慢无行之界，如净
水晶显现，水坛城，金刚怙主行。住于全身之风，入一切作业。此为毗卢遮那体性，于死
时出现。"所说。如是《三瑜伽源》等中亦说。
【译文结束】


 །དེ་ལྟ་བུའི་དཀྱིལ་འཁོར་རེ་རེའང་ལྷ་མོ་བཞིའི་བདག་ཉིད་དེ། པདྨའི་མགོན་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་
པུ་དེའང་། མེའི་མེ་གོས་དཀར་མོ་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་གཡས་སུ། མེའི་རླུང་སྒྲོལ་མ་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སྟེང་དུ། མེའི་ཆུ་མཱ་མ་ཀཱི་ཉིས་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་གཡོན། མེའི་ས་སྤྱན་མ་ཉིས་བརྒྱ་ཉེར་ལྔ་འོག་ཏུ་རྒྱུ་བ་དེ་བཞིན་དུ་མགོན་པོ་གཞན་གསུམ་ཡང་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། 
23-129
འདུས་པ་ལས། དམར་དང་གནག་དང་དེ་བཞིན་སེར། །དཀར་པོ་ཉིད་དུ་མདོར་བསྡུས་པའི། །བཞི་བཞི་ཡིས་ནི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །གོས་དཀར་ལ་སོགས་ལེགས་པར་བྲི། །ཞེས་དང་། དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། གོས་དཀར་
ལ་སོགས་བཟླས་བཤད་པ། །བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས་དང་ཉི་ཤུ་ལྔ། །བཞི་པོ་ལེགས་པར་བསྒྲེས་པ་ཡི། །སྦྱོར་བཞི་བསྡུས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དགུ། །དགུ་བརྒྱ་དག་ཏུ་གང་བསྟན་པ། །ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རིམ་གྱིས་ནི། །
དེ་ནི་སོ་སོར་འབྱུང་བ་ལས། །ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དགུ་བརྒྱ་པ་རེ་ལ་ཐུན་ཕྱེད་པར་བྱས་ནས་ཐུན་ཕྱེད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ད་ནི་དབྱུག་གུ་
ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱ་སྟེ། །དབུགས་སུམ་བརྒྱ་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་རྐྱང་པ་རེ་ལ་དབྱུག་གུར་བཞག་ནས་ཉིན་ཞག་གཅིག་ལ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་རྒྱུའོ། །དབྱུག་གུ་གཉིས་ལ་ཆུ་ཚོད་
དེ་དབུགས་དྲུག་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔ་ཉིན་ཞག་གཅིག་ལ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུའོ། །དེ་གཉིས་ལ་འཕོ་བ་སྟེ། དབུགས་སྟོང་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའོ། །དེ་ལྟ་བུ་བཅུ་དྲུག་གིས་ཉིན་ཞག་གོ །དེ་གཉིས་
ལ་ཐུན་ཏེ་དབུགས་ཉིས་སྟོང་བདུན་བརྒྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་གོ །ད་ནི་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་པས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ལྟེ་བའི་ནང་སྐོར་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ལས། 
23-130
གཡས་སུ་ཆུ་སྲིན་ལ་སོགས་པའི་དུས་སྦྱོར་དྲུག་ར་སཱ་ནར་རྒྱུ་ལ། བུམ་པ་སོགས་དྲུག་གཡོན་ལཱ་ལ་ནར་རྒྱུའོ། །དུས་སྦྱོར་གྱི་རྩ་རེ་ལ་དབྱུག་གུའི་རྩ་ལྔ་ལྔར་གྱེས་པའི་དབུས་ནས་ནམ་
མཁའི་རླུང་། ཤར་ནས་རླུང་གི་རླུང་སྣ་བུག་གི་སྟེང་དུ་རེག །ལྷོ་ནས་མེའི་རླུང་སྣ་བུག་གི་གཡས་སུ། བྱང་ནས་ཆུའི་རླུང་སྣའི་གཡོན་དུ། ནུབ་ནས་སའི་རླུང་སྣའི་འོག་ཏུའོ། །རེ་རེའང་དབུགས་སུམ་
བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ལ་བཅུ་གཅིག་བཞི་ཆས་དམན་པའི་ཆུ་ཚོད་རེ་རྒྱུ་ཞིང་། ཚིགས་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་དང་བྱ་བའི་འཁོར་ལོའི་རྩ་རྣམས་ལ་ཆུ་སྲང་གི་བདག་ཉིད་དུ་རྒྱུའོ། །མཚམས་ཀྱི་སྟོང་པའི་རྩ་
བཞི་ལས་མཉམ་རྒྱུ་ང་དྲུག་རྐང་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། གཡས་གཡོན་གྱི་འཕོ་མཚམས་དབུ་མ་ནས་དབུས་སུ་འབབ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་འབྲེལ་ལས། བཞིས་ནི་སྐད་ཅིག་ཙམ་དུ་སྟོང་པ་འབབ་པར་བྱེད་
དེ་ཟླ་བའི་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་རྣམས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པར་འབབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ལཱ་ལ་ན་
གཡོན་དང་། ར་སཱ་ན་གཡས་པ་དང་། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་དབུས་མའི་ལམ་དུ་བྱས་ཏེ། སྙིང་གར་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་དང་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཐུན་བརྒྱད་ཀྱི་རླུང་རྒྱུ་ཞིང་། ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ཏེ་མགྲིན་པར་ཡུད་ཙམ་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་སུ་རྒྱུ་ཞིང་། 
23-131
ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་དཔྲལ་བར་ཐུན་ཕྱེད་བཅུ་དྲུག་ཏུ་རྒྱུ་ཞིང་། ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་གཙུག་ཏོར་དུ་ཐུན་མཚམས་བཞིའི་དབྱེ་བས་རྒྱུ་ཞིང་། ཡང་ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་ལཱ་ལ་ནི་གཡོན་དང་། ར་
སཱ་ན་གཡས་དང་། ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་སྨིན་དབུས་སུ་སྟེ། ནམ་མཁའི་རླུང་སོར་བཅུ་དྲུག་པ་དང་། རླུང་གི་རླུང་སོར་བཅོ་ལྔ་པ་དང་། མེ་རླུང་སོར་བཅུ་བཞི་པ་དང་། ཆུ་རླུང་སོར་བཅུ་གསུམ་
པ་དང་། ས་རླུང་སོར་བཅུ་གཉིས་སུ་ཕྱིར་རྒྱུ་ཞིང་། ཕྱིར་རིང་བ་རྣམས་ནི་ནང་དུ་ཐུང་བར་རྒྱུའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是每一坛城亦为四天女自性，即彼莲花怙主九百一
者亦，火之火白衣女二百二十五于右，火之风度母二百二十五于上，火之水玛玛基二百二十五于左，火之地眼母二百二十五于下运行，如是其他三怙主亦应知，
23-129
《集会》中："红与黑以及黄，白色简摄，以四四相合，善画白衣等。"所说，《密意授记》中："白衣
等重复说，二百二十五，四者善和合，四合摄九百，九百所示者，二十四次第，
各自出生者，二万一千六百。"所说。应知每九百分半分为二十四个半分。现在当分别杖
等，三百三十七息又四分之一为一杖，一日夜行六十四。二杖为一时辰
即六百七十五息，一日夜为三十二。二者为一迁移，即一千三百五十息。如是十六为一日夜。二者
为一时分即二千七百息，如是八为一日夜。现在略说《时轮》中所说方式，脐内圈十二时合中，
23-130
右边摩羯等六时合行于右脉，宝瓶等六左行于左脉。每时合脉分为五杖脉中央为空
风，东为风之风触于鼻孔上，南为火风于鼻孔右，北为水风于鼻左，西为地风于鼻下。每一均流动三
百六十息少十一又四分之一为一时辰，于十二大节与作业轮诸脉中具水星性而行。隅空脉
四中平行五十六加足，于左右交界处从中脉降于中央，《金刚心相连》中："以四刹那降空
如月十六分如是应知彼等，非为降下完全坛城。"所说。如是左脉
为左，右脉为右，中脉为中道，于心八时分之二时半性风行，又成三道于喉三十二刹那行，
23-131
又成三道于额行十六半分，又成三道于顶四分段行，又成三道左脉为左，右
脉为右，中脉为眉中央，空风十六指，风之风十五指，火风十四指，水风十三
指，地风十二指向外行，外长者内行短。
【译文结束】


 །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ནི་གཡོན་དུ་ས་དང་གཡས་སུ་ནམ་མཁའི་མཐར་རྒྱུ་བ་ཡིན་པས་དེ་
གཉིས་དང་ཚད་མཉམ་མོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། སྲོག་ནི་ལུས་ལ་ལྷག་པ་གང་ཡིན་རབ་གསལ་མཚམས་སུ་རིག་བྱེད་རྐང་ཆད་ཀྱི་དམན་དྲུག་ཅུ་སྟེ། །ཞེས་དང་། རེ་རེ་པདྨ་འདབ་མ་དག་ལ་རབ་ཏུ་
འབབ་སྟེ་ནུབ་ཏུ་འཛིན་མ་དང་ནི་བྱང་དུ་ཆུ། །ལྷོ་རུ་མེ་དང་ཤར་དུ་རླུང་ནི་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ་འདབ་མའི་དབུས་དག་ཏུ་ཡང་སྟོང་པའོ། །དབྱེ་བ་ལྔ་ཡིས་འཕོ་བར་འགྱུར་ཏེ་མཉམ་
པར་རབ་ཏུ་འབབ་པ་དམན་པའི་དབུགས་ནི་དྲུག་ཅུའོ། །དེ་ལྟར་འཕོ་བའི་དབྱེ་བ་རྣམས་ནི་ཉིན་ཞག་སོ་སོའི་དུས་སུ་དུས་སྦྱོར་དབྱེ་བ་དག་གི་འགྱུར། །རྩ་བར་ས་སྟེ་གཡོན་དུ་ཆུ་དང་གཡས་སུ་སྲེག་བྱེད་དག་ནི་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ་སྟེང་དུ་རླུང་། །
23-132
གཉིས་ཀྱི་དབུས་ན་ནམ་མཁའ་དང་ནི་མཉམ་པ་རབ་ཏུ་འབབ་སྟེ་སྣ་བུག་དག་ལ་རིམ་པའོ། །འདི་དག་རྣམས་ནི་དབུགས་ཏེ་ནུས་པ་མཆོག་གི་ཆ་དང་བཅུ་གཉིས་མཐའ་དང་ཆ་ཡི་མཐའ་རུ་
འགྲོ། །ཞེས་སོ། །གཡས་གཡོན་གྱི་རླུང་དེ་དག་ཐབས་ཤེས་སུ་གསུང་ཏེ། གཡས་དང་གཡོན་དུ་མེ་དང་ཆུ། །ཕན་ཚུན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྟེ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འབུམ་ལྔ་ལས་ཀྱང་། ལྟེ་བ་
དང་ནི་སྙིང་དབུས་སུ། ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བ་སྟེ། །སྙིང་ག་དང་ནི་མགྲིན་དབུས་སུ། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བའོ། །མགྲིན་པ་དཔྲལ་བའི་དབུས་སུ་ནི། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བའོ། །དཔྲལ་བ་
སྤྱི་གཙུག་དབུས་སུ་ནི། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་འགྲོ་བའོ། །སྣ་དང་གཙུག་ཏོར་དབུས་སུ་ནི། །ལམ་གསུམ་བྱས་ནས་ཡང་འགྲོའོ། །ཞེས་སོ། །གསང་བ་འདུས་པ་དང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས་གསུངས་པ་མི་མཐུན་
པ་ལྟར་སྣང་བ་འགལ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་བླ་མའི་སྦས་བཤད་ལས་རྙེད་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཁ་ཅིག་གསང་བ་འདུས་པའི་ཕྱོགས་འདི་དོན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱོགས་གཞན་ནི་ཉི་མའི་ཤིང་
རྟ་ལ་སོགས་པ་དྲང་བའི་ཆེད་དུ་གསུངས་པ་ཙམ་མོ་ཞེས་འདོན་ལ། གཞན་དག་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ནས་འབྱུང་བ་དེ་ཉིད་དོན་ལ་གནས་ལ། སྔ་མ་དྲང་དོན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་པོ་གཉིས་ཀས་ཀྱང་རྒྱུད་སྡེ་གཉིས་པོའི་བཞེད་པ་འགལ་བ་ཁོ་ནར་བསྒྲགས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
智慧风于左行地与右行空边故与彼
二等量。如是也："命于身余何者于明显交界处明智足欠少六十。"所说，"各各莲花瓣上极
降于西持女与北水，南火与东风极降于瓣中央亦空。以五分变迁平
等极降少息六十。如是迁移诸分别于各日夜之时成为时合分别之变，根为地左水右焚作极降上风，
23-132
两者中央空与平等极降于鼻孔次第。此等为息力胜分与十二边与分边
行。"所说。左右风彼等说为方便智慧，"右与左为火与水，互为方便与智慧。"等所说。《五十万颂》中亦："脐
与心中央，作三道而行，心与喉中央，作三道而行，喉与额中央，作三道而行，额
顶中央，作三道而行，鼻与顶中央，作三道而行。"所说。《秘密集会》与《时轮》中所说不一致
如是显现无相违之理从上师隐说中所得当说，有人持《秘密集会》之方向是住于实义，而其他方向仅是为引导日车
等所说而已，其他人持《时轮》中所出者即住于实义，前者是权说，二者皆宣称两部续之意趣唯一相违。
【译文结束】


 །
23-133
དེ་ལ་ཁོ་བོའི་རྗེ་བཙུན་དག་ནི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ནི་དུས་ལས་ཡོལ་བའང་སྲིད་ཀྱི། ཐུབ་པའི་གསུང་རབ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ནང་འགལ་བར་སྣང་བ་ནི་ནམ་དུའང་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་
ཅད་དུ་འགལ་བ་མེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་བས་དོན་འདི་ལྟར་ཡིན་གསུངས་ཏེ། དུས་འཁོར་ལས། སྤྱིར་སྲོག་མེའི་ཁམས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་སྟེང་རླུང་ཐམས་ཅད་ལ་མེ་ཁམས་པའི་ཐ་སྙད་མཛད་
ལ། དེ་ཉིད་རྟེན་རྩའི་དབྱེ་བས་ར་སཱ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མེ་དང་ལཱ་ལ་ན་ནས་འབབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆུ་ཁམས་པའི་ཐ་སྙད་འདིའང་མཛད་དེ། གང་ཁམས་ལྔ་པོ་གཅིག་
ཡོད་པར་ཐམས་ཅད་ཀུན་འབྱུང་བ་ནི་འཁོར་བའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁམས་ལྔའི་དྭངས་མ་སོ་སོར་བྱེ་མི་སྲིད་པའི་གཞོམ་མེད་ཀྱི་ཐིག་ལེར་གནས་པའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་པས་རཱ་ས་ནའི་རླུང་
ལྟ་བུ་ཁམས་ལྔ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཀྱང་། དེའི་གང་དང་གང་ཤས་ཆེར་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ལ་ཁམས་དེ་དང་དེའི་མིང་ཅན་གྱི་རླུང་དུ་བརྗོད་དེ། ཐོག་མར་ས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་སུམ་
བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་ནས་ནམ་མཁའི་བར་ཁམས་ལྔ་རྫོགས་པ་ལ་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱའི་གྲངས་སུ་ལོངས་པ་སྟེ། དུས་སྦྱོར་གཅིག་གི་འཕོ་བ་གཅིག་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་ལ། དེ་བཅུ་གཉིས་སུ་ངེས་པ་ནི་ལྟེ་བའི་དུས་སྦྱོར་གྱི་རྩ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ངེས་པ་ལས་དང་། 
23-134
རྩ་དེ་རེ་རེ་ལའང་གྱེས་པ་ལྔ་ལྔར་ཡོད་པས་ཁམས་ལྔའི་ཚུལ་དུ་འབབ་པ་དང་། མཚམས་སུ་སྟོང་པའི་རྩ་བཞིའི་དབྱེ་བས་འཕོ་མཚམས་སུ་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་རྐང་བཅས་འབབ་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་
ཀྱི་རླུང་ཞེས་བྱ་ལ། དེའང་སྣར་མཐོ་དམའ་ཚད་མཉམ་གཉིས་ཀ་ནས་རྒྱུ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཡས་ནས་གཡོན་དུ་འཕོ་བའི་ཚེ་གཡོན་དུ་ཐོག་མར་རླུང་ཞུགས་ནས་གཡས་པ་རྫོགས་པའི་བར་ལ་ལྔ་
བཅུ་རྩ་དྲུག་རྐང་བཅས་རྒྱུ་བ་ཡིན་ལ། དོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱ་པོ་ལས་ལོགས་སུ་མི་བགྲང་ཞིང་རྐང་པའི་དོན་ཡང་བཙལ་སླ་བའོ། ། གཞན་དུ་ན་མཉམ་རྒྱུ་བཞི་ཆ་པ་གཅིག་ཁོ་
ནར་ཇི་ལྟར་འབབ་སོམས་ཤིག་གུ། ཚུལ་དེ་ལྟར་དུ་གསང་བ་འདུས་པའི་ཕྱོགས་འདིར་ཡང་། ཟླ་བ་ཉི་མ་མེ་རུ་འགོག །ཅེས་གཡོན་རྒྱུ་ཆུ་གཡས་རྒྱུ་མེར་ཐ་སྙད་མཛད་ལ། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་
འོད་ཟེར་རེ་རེ་འབྱུང་བ་ནའང་འོད་ཟེར་ལྔ་ལྔ་ངེས་པར་འབྱུང་སྟེ། ཁམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཁམས་བཞི་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྤྱོད་བསྡུས་ལས་བྱུང་བ་དང་། ཕྱོགས་འདིའི་
མན་ངག་ཐུན་མོང་མིན་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་གྲུབ་ཀྱི། ས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བ་ཡི། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར་དཔལ་མོ་ཞབས་ཀྱིས། སྣ་སྒོ་གཡས་པ་ལ་སོགས་པར་དབྱུག་ཚོད་ལྔར་རྒྱུ་ལ། དེ་ལྔ་ལས་ཀྱང་ས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡང་རུང་བའི་དབྱུག་ཚོད་གཅིག་འགགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་སོགས་གསལ་བར་གསུངས་པས། 
23-135
གཡས་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་རླུང་གཅིག་ཀྱང་ཁམས་ལྔ་ཀའི་ཚུལ་དུ་འབབ་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བཞེད་ལ། འདིའི་དོན་གྱི་གནད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མི་ཤིགས་པའི་སྟེང་གི་ཁམས་ལྔའི་དྭངས་མ་འཁོར་བ་
སྲིད་དུ་འབྲལ་མི་ཤེས་པའི་གནད་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་རྡོར་ཕྲེང་སོགས་སུ་མགོན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་བ་ལས་མ་བཤད་པ་ནི་ཁྱབ་བྱེད་ནམ་མཁའི་ཁམས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་དེ་དེ་ལྟར་
མི་རྒྱུ་བ་མ་ཡིན་ཀྱང་། དེ་ཁོ་ན་བདག་པོར་གྱུར་པས་རྒྱུ་བ་ནི་ཤི་བའི་ལུས་ཁོ་ན་ལ་འབྱུང་བའི་དབང་ལས་སྣང་མཛད་ཀྱི་རྒྱུ་བ་གསལ་བར་མ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་འདྲ་
བའི་རིགས་ནི་ནོར་ལས་རྒྱལ་ཤི་བའི་རོ་མི་འདོར་བར་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ཡང་ཡོད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-133
于此我之尊者们说大海洋或有过时之可能，然佛语所说内部相违显现则任何时候亦无可能故一切
处无相违性，因此义如此所说：《时轮》中：一般命火界为主分上风一切称为火界，
彼等依脉分别从右脉降者一切称为火及从左脉降者一切称为水界此亦说，凡五界一
有一切来源是于轮回一切状态中五界精华各别分离不可能之不可摧点中住之要点所致故右脉风
如是虽为五五界自性，然于何者何者分较大之状态即说为彼彼界名之风，初为地为主三
百六十至空五界圆满达一千八百之数，称为一时合一迁移之名，彼定为十二是由脐时合十二脉决定，
23-134
每一脉亦有五五分支故五界方式而降，于隅空脉四分别于迁移处五十六加足降为智慧
风，彼亦非从鼻高低等量二者而行，于右向左迁移时初入左风至右完全之间五
十六加足运行，以此义彼一千八百之外不别计，足之义亦易寻。否则平行四分之一如
何降思之。如是方式《秘密集会》此方亦："月日抑为火。"所说左行水右行火作名，虽如是
光芒各出时亦定出五五光芒，一界坛城亦遍于四界。所说《行集》中出及，此方不共
口诀俱生成就中，"地等所执持。"之释中吉祥足尊："右鼻孔等中行五杖量，彼五中亦地等任一杖量阻塞即。"等明显所说，
23-135
如右行风一亦以五界方式降是定然所许，此义要点亦世俗不坏上五界精华轮回
有间不能分离要点所致。虽如是《金刚鬘》等中未说四怙主之行是遍行空界为主彼如是
不行非也，然彼唯成为主故行唯于死身现起之力故毗卢遮那行未明说。如此
类如胜财不舍死尸所说般《时轮》中亦有。
【译文结束】


 །དེས་ན་ནམ་མཁའི་རྒྱུ་བའང་ཁམས་སྔ་མ་བཞིའི་ཁོངས་སུ་བསྡུས་ནས་མགོན་པོ་བཞི་
རྒྱུ་བའི་ངེས་པ་མཛད་ལ། འདི་ལ་གཡས་དང་། གཡོན་དང་། གཉིས་ཀར་འབབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཁམས་དང་པོ་བཞི་བདག་པོར་གྱུར་པའི་ཚུལ་གྱིས་རེ་རེའང་དགུ་བརྒྱར་འབབ་ཅིང་། འདིའི་མཉམ་རྒྱུའང་གཡས་གཡོན་
གཉིས་ཀ་ནས་མཉམ་པར་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཉིས་རེ་འབྱུང་བཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པ་རེ་ཁོངས་སུ་འབབ་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་སྣ་སྒོ་གཡས་ཉིད་ཀྱི་གཡས་ཀྱི་ཆ་བཟུང་ནས་མེ་བདག་པོར་གྱུར་པའི་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་འབབ་པ་པདྨ་མགོན་པོའི་རྒྱུ་བ་དང་། 
23-136
དེའི་གཡོན་གྱི་ཆ་བཟུང་སྣའི་ཀ་བ་དང་ཉེ་བས་དགུ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་འབབ་པ་ནི། འདིའི་སྟེང་དུ་གཡོན་དུ་འཕོ་མཚམས་ཀྱི་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་རྐང་བཅས་འབབ་པའི་ཕྱིར་མཉམ་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་ལ།
སའི་ཁམས་བདག་པོར་གྱུར་པ་རིན་ཆེན་མགོན་པོའི་རྒྱུ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་སྣ་སྒོ་གཡས་ནས་རླུང་སྟོང་བརྒྱད་བརྒྱར་འབབ་པས་དུས་སྦྱོར་གཅིག་དང་ཁ་འགྲིག་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སྣ་བུག་གཡོན་པའི་
གཡོན་གྱི་ཆ་བཟུང་ནས་རླུང་བདག་པོར་གྱུར་པ་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་དུ་འབབ་པ་དང་། ཀ་བ་དང་ཉེ་བར་ཆུ་བདག་པོར་གྱུར་པ་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་འབབ་པ་འདི་ལས་གཡས་སུ་འཕོ་མཚམས་ཀྱི་མཉམ་
རྒྱུ་ང་དྲུག་རྐང་བཅས་འབབ་པའི་ཕྱིར་མཉམ་རྒྱུ་ཞེས་ཏེ་རྡོ་རྗེ་མགོན་པོའི་རྒྱུ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རིམ་གྱིས་ནི་ཞེས་ཉིན་ཞག་ཕྲུགས་གཅིག་ལ་དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་པའི་འཕོ་བ་ཉི་
ཤུ་རྩ་བཞི་དང་། འབྱུང་བཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པ་དྲུག་འབབ་པར་གསུངས་པ་དང་། དུས་འཁོར་དུ་དུས་སྦྱོར་གྱི་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་སུ་གསུངས་པ་གཉིས་འཆད་ཚུལ་ཐ་དད་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་དོན་
ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འགལ་བ་འདིས་ཤེས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱིར་རྒྱུ་བའི་རིང་ཐུང་ཡང་རྒྱུ་བ་གསལ་བ་ནི་ས་ལ་སོར་བཞི། མི་གསལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ས་སོར་བཅུ་གཉིས་པར་བཤད་ལ། 
23-137
ལྷག་མ་རྣམས་ལའང་འགྲེའོ།། །།
༈ དེ་ཉིད་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ།
གསུམ་པ་དེ་ཉིད་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ་ནི། ཆུ་སྲིན་གྱི་དུས་སྦྱོར་ནི་མ་རིག་པ། བུམ་པ་འདུ་བྱེད། ཉ་རྣམ་ཤེས། ལུག་མིང་གཟུགས། གླང་སྐྱེ་མཆེད། འཁྲིག་
པ་རེག་པ། ཀརྐ་ཊ་ཚོར་བ། སེང་གེ་སྲེད་པ། བུ་མོ་ལེན་པ། སྲང་སྲིད་པ། སྡིག་པ་སྐྱེ་བ། གཞུ་རྒ་ཤི། ཆུ་སྲིན། ཉ། གླང་། ཀརྐ་ཊ། བུ་མོ། སྡིག་པ་དྲུག་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་
ཉི་མའི་རང་བཞིན་གྱི་རོ་མ་ལའོ། །བུམ་པ། ལུག །འཁྲིག་པ། སེང་གེ །སྲང་། གཞུ་དྲུག་མི་མཉམ་པའི་དུས་སྦྱོར་ཟླ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་རྐྱང་མ་ལའོ། །དེའང་ལྟེ་བར་ཀ་སྡེ་རིང་པོའི་བདག་ཉིད་
ཀྱི་སའི་འབྱུང་བ་ལྔ་ལ་རྒྱུ་བ་ནི་ཆུ་སྲིན་ཏེ། དེ་ནས་ལུགས་ལས་བཟློག་པས་ནམ་མཁའི་འབྱུང་བ་ལྔའི་རྩ་བུམ་པར་ཀ་སྡེ་ཐུང་ངུའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྤྲོ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཙ་སྡེ་
རིང་པོ་ཉ་དང་། ཐུང་ངུ་ལུག་གི་རྩར་འཕོ་ལ། ཊ་སྡེ་རིང་པོ་གླང་། ཐུང་ངུ་འཁྲིག་པ། པ་སྡེ་རིང་པོ་ཀརྐ་ཊ། ཐུང་ངུ་སེང་གེ །ཏ་སྡེ་རིང་པོ་བུ་མོ། ཐུང་ངུ་སྲང་། ས་
སྡེ་རིང་པོ་སྡིག་པ། ས་སྡེ་ཐུང་ངུ་གཞུ་སྤྲོ་ལ། ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་ནམ་མཁའ་ལ་འཁོར་བའི་དབང་གིས་ཞག་གཅིག་ལ་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཏེ་རགས་རྩིས་ལ་ཁྱིམ་རེ་རེ་ལ་ཆུ་ཚོད་ལྔ་ལྔ། 
23-138
དབྱུག་གུ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞིར་བྱེད་པ་ནི་སྟོང་པའི་རྩའི་ཐོབ་སྐལ་བརྩིས་པས། དོན་ལ་ཆུ་ཚོད་དམ་དབྱུག་གུ་དྲུག་ཅུར་བྱེད་པ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此空行亦摄于前四界中作四怙主
行之决定，此中右与左与二俱降有二，初四界成为主之方式各降九百，此中平行亦从左右
二者平等九百二各完整四大坛城降入不可能故，因此握持右鼻右分而火为主之九百一降为莲花怙主行，
23-136
握持彼左分靠近鼻柱而九百一降，此上左迁交界五十六加足降故称为平行，
地界为主之宝怙主行，如是则右鼻降风一千八百合于一时合，如是左鼻
握持左分风为主降半时合及，靠近柱水为主降半时合，此后右迁交界平
行五十六加足降故称为平行即金刚怙主行。如是"二十四次第"所说一日夜半时合迁移二
十四及，四大坛城完整六降所说及，《时轮》中时合迁移十二所说二者仅是解释方式不同而义
丝毫不相违由此当知，外行长短亦明显行于地四指，不明显方式地十二指所说，
23-137
余等亦类推。
【空行】
彼即十二缘起之教示
第三彼即十二缘起之教示，摩羯时合为无明，宝瓶行，鱼识，白羊名色，金牛处，双子
触，巨蟹受，狮子爱，处女取，天秤有，天蝎生，射手老死。摩羯、鱼、金牛、巨蟹、处女、天蝎六平等时合
日性之右脉。宝瓶、白羊、双子、狮子、天秤、射手六不平等时合月性之左脉。此于脐喉音长性
地五大运行为摩羯，然后逆次序空五大脉宝瓶以喉音短性出，如是齿音
长鱼，短白羊脉迁移，舌音长金牛，短双子，唇音长巨蟹，短狮子，齿龈音长处女，短天秤，齿
音长天蝎，齿音短射手出，十二宫于空旋转力故一日有十二时合即粗算每宫五五时辰，
23-138
六十四杖计入空脉所得份额，实际应为时辰或杖六十为合理。
【译文结束】


 །ཞིབ་པར་བརྩིས་ན་ལུག་གི་དུས་སྦྱོར་ལ་
ཆུ་ཚོད་བཞི་དང་ཆུ་སྲང་ལྔ་བཅུ། གླང་ལ་ཆུ་ཚོད་བཞི་དང་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། འཁྲིག་པ་ལ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་དང་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། ཀརྐ་ཊ་ལ་ཆུ་ཚོད་ལྔ། །སེང་གེ་ལ་ཆུ་ཚོད་
དྲུག །བུ་མོ་ལ་ཆུ་ཚོད་ཕྱེད་དང་དྲུག །སྲང་ལ་ཆུ་ཚོད་ཕྱེད་དང་དྲུག །སྡིག་པ་ལ་ཆུ་ཚོད་དྲུག །གཞུ་ལ་ཆུ་ཚོད་ལྔ། ཆུ་སྲིན་ལ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། བུམ་པ་ལ་
ཆུ་ཚོད་བཞི་ཆུ་སྲང་ཉི་ཤུ། ཉ་ལ་ཆུ་ཚོད་བཞི་དང་ཆུ་སྲང་ལྔ་བཅུ། མཉམ་དུས་སུ་དུས་སྦྱོར་དྲུག་དྲུག་རིང་ཐུང་མཉམ་པར་འཆར་ལ། དུས་སྦྱོར་ཡུན་རིང་བ་རྣམས་ཉིན་མོ་འཆར་བ་
ན་ཉི་མ་རིང་ཞིང་། ཡུན་ཐུང་བ་རྣམས་ཉིན་མོ་འཆར་བ་ན་ཉི་མ་ཐུང་ལ། དུས་སྦྱོར་རིང་བ་རྣམས་སྔ་དྲོ་ཤར་བ་ན་སྔ་དྲོ་ཡུན་རིང་ལ། ཐུང་བ་སྔ་དྲོ་ཤར་བ་ན་
སྔ་དྲོ་ཐུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེའང་དབུགས་དྲུག་ལ་ཆུ་སྲང་གཅིག །ཆུ་སྲང་དྲུག་ཅུ་ལ་ཆུ་ཚོད་དེ། འབུམ་ལྔར། དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དེ་བཞིན་ལུས། །དབུགས་དྲུག་རྣམས་ཀྱི་ཆུ་སྲང་སྟེ། །ཆུ་སྲང་དྲུག་ཅུས་ཆུ་ཚོད་དོ། །
23-139
ཆུ་ཚོད་གཉིས་ཀྱིས་ཡུད་ཙམ་སྟེ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཡུད་ཙམ་གཉིས་ལས་ཐུན་ཕྱེད་པ་བཅུ་དྲུག་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཐུན་བརྒྱད་ཐུན་བཞི། དེ་ལས་ཉིན་མོ་དང་མཚན་མོའི་དུས་གཉིས་ཏེ་ཉིན་ཞག་གི་
ཐུན་གཅིག །དེ་སུམ་ཅུ་ཟླ་བ། ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ལོ། དེ་ལྟ་བུའི་ལོ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། ཕྱོགས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི། ཕྱོགས་ཞེས་པ་ཟླ་བའི་ཕྱེད་
དོ། །ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་དུས་དྲུག་དང་བཞི། ལྷོ་བྱང་གི་བགྲོད་པ་གཉིས། ཕྱི་རོལ་གྱི་ལོའི་ཆོས་མཐའ་དག་རང་རང་གི་ཞག་ལ་ཚང་ཞིང་། མིའི་དབུགས་གཅིག་ལ་མིའི་ལུས་ལ་སྐྱེས་པའི་སྲིན་བུ་
རྣམས་ཀྱི་ཞག་དང་། མིའི་དབུགས་སུམ་ཅུ་ཡི་དྭགས་ཀྱི་དབུགས་གཅིག །མིའི་ཆུ་ཚོད་འདོད་ལྷ་ཚེ་ཐུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དབུགས་གཅིག །མིའི་ཉིན་ཞག་ལྷ་མིན་གྱི་དབུགས་གཅིག །མི་རྣམས་ཀྱི་ལོ་འོག་མིན་པའི་
དབུགས་གཅིག །མི་རྣམས་ཀྱི་ལོ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་གཙོ་བོ་སྟེ། སྲིད་རྩེ་བའི་དབུགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས། རང་རང་གི་དབུགས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ལ་རང་རང་གི་ཞག་ཏུ་བྱེད་
དོ། ། དེ་ནི་དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་དུ། རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཞེས་བསྒྲགས་པ། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་གསུམ་འགྱུར། །རླུང་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །དབང་པོ་ཀུན་གྱི་གཙོ་འདི་ཡིན། །ཞེས་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་འབྱུང་འཇུག་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྣང་གསུམ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་འདི་བཤད་ལ། 
23-140
འབུམ་ལྔར། སྐྱེ་བའི་དུས་སུ་དུས་སྦྱོར་གང་། །དབྱུག་གུ་ལྔ་ཡི་བདག་ཉིད་འགྱུར། །སྐྱེས་པའམ་མོ་ཡི་ཆུ་སྲིན་སོགས། །དེ་ཡིས་གསལ་བྱེད་སྦྱར་བར་བྱ། །ཆུ་སྲིན་ལ་ནི་ཀ་སོགས་ལྔ། །དབྱུག་གུའི་དབྱེ་
བས་སྦྱར་བར་བྱ། བུམ་པ་ལ་ཡང་ད་སོགས་ལྔ། །སྟོང་པ་སོགས་རིམ་དབྱེ་བ་ལས། །ཉ་ལའང་རྩལ་སོགས་རྣམས་ལྔ། །ལུག་ལའང་ཉ་སོགས་རིམ་པ་བཞིན། །གླང་ལའང་ཊ་སོགས་ལྔ་རྣམས་སོ། །འཁྲིག་ལ་
ཎ་སོགས་དེ་བཞིན་ནོ། །པ་སོགས་ཀརྐ་ཊར་སྦྱོར་ལ། །མ་སོགས་སེངྒེའི་དུས་སྦྱོར་ལའོ། །བུ་མོ་ལ་ནི་ཏ་སོགས་ལྔ། །སྲང་ལ་དེ་བཞིན་ན་སོགས་རྣམས། །སྡིག་པ་ལ་ནི་ས་སོགས་ལྔ། །གཞུ་ལ་
ཐཀ་ལ་སོགས་རྣམས་བཤད། །སྡུད་དང་སྤྲོ་བའི་དབྱེ་བ་ཡིས། །ཡི་གེ་དྲུག་ཅུ་ཉིན་མཚན་ལའོ། །ཞེས་བཤད་ལ། རླུང་གི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའང་། །པཱུ་ལི་རམ་ལ་ཡར་མགོ་ཟུག །ཛཱ་ལནྡྷ་རར་ལོངས་སྤྱོད།
ཨོ་ཌི་ཡཱ་ཎར་ཐིམ་མོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཛཱ་ལན་དྷ་རར་མགོ་ཟུག །ཨོ་ཌི་ཡཱ་ཎར་ལོངས་སྤྱོད། ཨརྦུ་ཏར་ཐིམ་པའི་འགྲོས་དེས་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་ནས། མཐར་ཀུལླཀྵྭ་ཏར་ལོངས་སྤྱོད། །ཡན་ལག་ཐམས་
ཅད་དུ་ཐིམ་མོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
详细计算则白羊时合有
时辰四水星五十，金牛有时辰四水星二十，双子有时辰三水星二十，巨蟹有时辰五，狮子有时辰
六，处女有时辰五又半，天秤有时辰五又半，天蝎有时辰六，射手有时辰五，摩羯有时辰三水星二十，宝瓶有
时辰四水星二十，鱼有时辰四水星五十。等时中六六时合长短平等显现，时合长者于白天显现
则日长，短者于白天显现则日短，时合长者于上午升起则上午时长，短者上午升起则
上午短。此亦六息为一水星，六十水星为一时辰，《五十万颂》中："如是外亦如是身，六息为水星，六十水星为时辰，
23-139
二时辰为一刹那，如是二刹那为十六半分十二时合八分四分，由此日与夜二时即日夜之
一分，三十为月，十二月为年，如是年称为人。彼有三百六十日夜，二十四半月，半月即月之半
分，十二月六季与四，南北二行。外年一切法于各自日中完全，人一息为人身所生诸虫
之日，人三十息为饿鬼一息，人一时辰为欲天短寿者一息，人一日夜为非天一息，人之年为色界
一息，人之年二万一千六百为主即有顶天之一息，各自二万一千六百息为各自一日
。彼《密意授记》中："十二缘起所宣说，自性即成三，风即菩提心，一切根之主是此。"所说十二缘起生住灭相表示三现此说，
23-140
《五十万颂》中："出生时何时合，五杖之自性，男或女摩羯等，由彼明显应配。摩羯中喉音等五，以杖分
别应配。宝瓶中亦齿音等五，空等次第分别。鱼中亦舌底音等五，白羊亦如次，金牛亦舌音等五。双子
鼻音等如是。唇音等配巨蟹，唇中音等于狮子时合。处女中齿音等五，天秤如是喉音等，天蝎中齿音等五，射手
述复喉音等。以摄与出分别，六十字于日夜。"所说，风之普行亦："布利任中插头，札兰达罗享用，
乌迪亚那融化。如是札兰达罗插头，乌迪亚那享用，阿布达融化"此行程于一切应用后，"最后于库拉克夏享用，一切肢
体中融化。"
【译文结束】


 །ཞེས་པའི་བར་དུ་ཤེས་པར་བྱ་ལ། རླུང་རྒྱུས་ཟིན་མ་ཐག་པ་དེར་མགོ་ཟུག་པ་དེ་དབང་བྱེད་པ་དང་གནད་གཅིག །དེ་ལྟར་རྒྱུ་བཞིན་པ་དེ་ལོངས་སྤྱོད་པ། །དེ་རྗེས་རྒྱུ་བ་ཐིམ་པ་སྟེ་གཞན་དུ་འཇུག་པ་དང་གནད་གཅིག་གོ །
23-141
དེ་ལྟར་བརྩིས་པའི་དགོངས་པའང་། ཕྱག་རྡོར་སྟོད་འགྲེལ་དུ། དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉི་མ་རྒྱུ་བས་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནང་དུ་སྲོག་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་
པར་ཏེ། དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེས་ལོ་སོ་སོའམ་ཉི་མ་སོ་སོ་ལ་ཕོ་ཉ་མོ་རྣམས་མཆོད་པར་བྱའོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འབུམ་ལྔར། །བཞི་ཆས་དམན་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱི། །ཐུན་ཚོད་ཕྱེད་པ་
དེ་གཅིག་འགྱུར། །ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དུས་སྦྱོར་འགྱུར། དུས་སྦྱོར་ཕྱེད་གཉིས་ཐུན་ཚོད་འགྱུར། །ཐུན་ཚོད་གཉིས་ནི་ཐུན་མཚམས་གཅིག །དེ་བཞིན་རྣམས་ཀྱིས་ལུས་ཅན་གྱི། །ཉིན་ཞག་དུ་ནི་རབ་ཏུ་བརྗོད། །དེ་ཡང་
དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཀྱི། དབུགས་རྣམས་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་པ་ཡི། །སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས། །ཉི་མའི་དབྱུག་གུ་དང་མཉམ་པ། །ཟླ་ཕྱེད་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་དང་། དེ་བཞིན་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས།
དུས་ཚིགས་དྲུག་གི་ཇི་བཞིན་བཤད། སྦྱོར་བའི་དུས་ནི་མཉམ་པ་བཞིས། །དུས་གསུམ་གྱིས་ཏེ་བགྲོད་གཉིས་ཀྱི། །དེ་ལྟར་ལུས་ལ་ཉིན་ཞག་འགྱུར། །ཞེས་སོ།། །།
༈ དེ་ཉིད་དུས་བཟང་ངན་དུ་ཕྱེ་བ།
བཞི་པ་དེ་ཉིད་དུས་བཟང་ངན་དུ་ཕྱེ་བ་
ནི། །ཀརྐ་ཊ་དང་སེང་གེ་ཞི་བ། འཁྲིགས་པ་དང་བུ་མོ་རྒྱས་པ། གླང་དང་སྲང་དབང་། ལུག་དང་སྡིག་པས་དགུག་པ། གཞུ་དང་ཉ་བསྐྲད་པ། ཆུ་སྲིན་དང་བུམ་པ་གསང་པའི་ལས་ལ་འབྲས་བུ་སྟེར་བ་ཡིན་ལ། 
23-142
གཞན་ཡང་དུས་སྦྱོར་དེ་དག་རོ་ཧི་ཏ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གིས་བཟང་ངན་གྱི་བྱེད་པ་རྒྱས་པར་གདན་བཞི་དང་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་སོགས་ལས་གསུངས་སོ། །འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། དབྱུང་བ་
གསུམ་ལས་གནས་པ་དང་འཇུག་པ་དུས་བཟང་། དབྱུང་བ་དུས་ངན་ཏེ། སྡོམ་འབྱུང་ལས། འཇུག་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། །གནས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ། །དབྱུང་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རུ་བརྗོད། །ཅེས་པ་
སྐུ་གསུམ་པོ་རུ་བཞེད། །འདྲི་བ་པོའམ་རང་གི་ཡང་། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཐམས་ཅད་དགེ །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུར་ཐེ་ཚོམ་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་འཐབ་མོར་སྟོན། །ཅེས་སོ། །དུག་སོགས་གཞོམ་དང་གསོ་བ་
དང་། །བཀྲ་ཤིས་དགེ་བ་སྐྱེད་པ་ལ། །ཤེས་རབ་བདག་ཉིད་རབ་བསྔགས་འགྱུར། །ཞེས་གཡོན་རྒྱུ་དང་། སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་གཡུལ་བཤམ་དང་། །རོལ་རྩེད་ལྷ་ཡི་སྟོན་མོ་དང་། །བཅད་པ་དང་ནི་དགུག་པའི་ལས། །
སྲེག་དང་བཙོ་ལ་རབ་ཏུ་བསྔགས། །གཡས་རྒྱུའི་དབང་དུ་མཛད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
所说至此当知，风行始之处即插头此与掌权一要点，如是行进中为享用，此后行融化即进入他处与一要点。
23-141
如是计算之密意亦，《金刚手上释》中："如是外日行之时间差别如是内命极行之时
差别，以彼时差别于各年或各日应供养使者女众。"所说。如是《五十万颂》中："少四分之四，半时分
为一，五者成时合，半时合二成时分，二时分为一时际，如是诸成有身之，日夜极称。彼亦
十二时合之，息六百余，二万一千，与日杖相等，半月二十四及，如是十二月以
六季如实说，合时平等四，三时二行，如是于身成日夜。"所说。
【空行】
彼即良时恶时之分别
第四彼即良时恶时之分别
即：巨蟹与狮子为息灭，双子与处女为增益，金牛与天秤为降伏，白羊与天蝎为召请，射手与鱼为驱逐，摩羯与宝瓶于密行能予果，
23-142
此外彼等时合以罗希塔等名之良恶作用广于《四座》与《金刚空行》等中所说。入与住与出
三中住与入为良时，出为恶时，《三瑜伽源》中："入为法身，住为报身，出称为化身。"所说
许为三身。"问者或自己，法身一切善，报身为疑惑，化身示争斗。"所说。"摧毒等与医治
及，吉祥善生起，智慧自性极赞成。"所说左行及，"悲性备战及，嬉戏天宴及，斩截与召请事，
焚烧煮极赞。"右行而作。
【译文结束】


 །འབྱུང་བ་སོ་སོ་འཆར་དབྱེ་ན། །མེ་ལ་རླུང་གང་རྒྱུ་བ་ལ། །བཀྲེས་སྐོམ་ངལ་དུབ་ཟུག་གཟེར་དང་། །བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཉམས་པར་
བྱེད། །ཅེས་གསུངས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་མཆོག །རླུང་ལ་རྩོད་དང་བསྐྱོད་དང་འཁྲུལ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་དོན་ཉམས་བྱེད། །དབང་ཆེན་ནོར་དང་འབྲུ་ལ་སོགས། །རྙེད་པ་ཐོབ་དང་སྡུད་པར་བྱེད། །ཆུ་ཡི་རླུང་ནི་རྒྱུ་བ་ལས། །
23-143
འདོད་པ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་སམ་གཞན་ཡང་། དགའ་བ་མཆོག་དགའ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རླུང་དུས་བཟང་། དགའ་བྲལ་སྐྱེས་ལ་དུས་ངན། དེའི་ཕྱིར་ཁམས་འཕེལ་པའི་དཀར་
ཕྱོགས་དུས་བཟང་། འགྲིབ་པའི་ནག་ཕྱོགས་དུས་ངན། ཡང་ཕྱིར་དུས་བཞི་ཆེན་པོ་རྫོགས་ལྡན་ལ། ལོ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་དྲུག་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད། གསུམ་ལྡན་ལ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་
རྩ་དྲུག །གཉིས་ལྡན་ལ་འབུམ་ཕྲག་བརྒྱད་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི། རྩོད་པའི་དུས་ལ་འབུམ་ཕྲག་བཞི་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། གསུམ་ལྡན་གྱི་རྐང་པ་གསུམ། གཉིས་ལྡན་གྱི་གཉིས། རྩོད་ལྡན་
གྱི་གཅིག་ཡིན་ལ། དང་པོ་གཉིས་ཀྱི་མཚམས་སུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད། གཉིས་པ་དང་གསུམ་པའི་མཚམས་སུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག །གསུམ་པ་དང་བཞི་པའི་མཚམས་སུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བཞིར་སྡོམ་འབྱུང་ལས་སོ། །
དུས་བཞི་ཆུང་ངུ་ནི། ལོ་གྲངས་དང་ཚད་མཉམ་པར་ནང་དུ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་དབུགས་ལ་ལྔ་སྟོང་བཞི་བརྒྱ་པ་རེ་རེ་ཕྱེ་ནས་རྩོད་ལྡན་དུས་ངན་གཞན་རྣམས་བཟང་པོར་བཞག་གོ། །།
༈ རླུང་གི་དེ་ཉིད་བཤད་པ།
ལྔ་པ་རླུང་གི་དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། འཕྱང་བའི་རླུང་བཤད་ནས་ད་ནི་གར་བའི་རླུང་བཤད་དེ། རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་འཁོར་བའི་བྱེད་པ་རྣམས་བཅིངས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རླུང་ལྟེ་བར་རེངས་པར་གྱུར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་ནི་གར་བར་བཤད་དེ། 
23-144
བསྐུལ་བྱེད་གར་བ་རབ་ཏུ་བཤད། །ཅེས་པས་སོ། །འཕྱང་བའམ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རླུང་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ལྕགས་ཀྱུའི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གླང་པོ་ཆེ་དང་། གཞན་སྣང་རྣམས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་
དང་། གར་ནི་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བག་ཚ་བ་དང་ཉམ་ང་བ་མེད་པར་འཇུག་པས་སེང་གེ་དང་། རང་སྣང་ངམ་རང་རིག་པའི་སྣང་བ་སྐྱེད་
པའི་ཕྱིར། རང་གི་གནས་ནི་སེང་གེར་བཤད། །གཞན་གྱི་གནས་ནི་གླང་པོ་ཆེ། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་གླང་པོ་ཆེ་བསད་ནས་སེང་གེར་གནས་པར་བྱ་བ་གཟུགས་ཅན་གྱི་རླུང་ཆོས་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་
པའི་ངང་དུ་ཡལ་བ་སྟེ། བསྐུལ་བའི་ལམ་ནི་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་རབ་ཏུ་འཇུག །ཅེས་དང་། གླང་པོ་ཆེ་ནི་བསད་པར་བྱ། །རང་གི་སེང་གེར་གནས་བྱ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟར་
གསོད་པ་ནི། སེང་གེ་རྣམ་པར་རྩེ་བ་ཡི། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། བསད་པས་གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་ཤར་ཞིང་། དེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་
རླུང་ལས་ལ་བཀོལ་བས་ཞི་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་ལས་དང་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེ་གྲི་གུག་རྟོགས་པ་ནི། །ལྔ་གཉིས་དག་ནི་བརྟེན་པས་སོ། །ཞེས་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཐིག་ལེ་དང་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་ནས་གཏུམ་མོ་སོགས་འཆད་འགྱུར་གྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་ཉིད་དེ། 
23-145
གར་བས་བསྐུལ་ན་མྱུར་དུ་འབབ། །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྷག་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། ཉི་ཟླ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིས། །དངོས་པོ་མེད་ལས་འགྲོ་ཁྱབ་པའི།
བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རླུང་གཅིག་པུ། །དགེ་དང་མི་དགེའི་འབྲས་སྤངས་ནས། །ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་དང་། ཡང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཕུང་སོགས་གཉིས་མེད་མཁའ་དང་མཉམ། །ཤེས་རབ་
ཐབས་ཅིག་སྦྱོར་བ་ཡིས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
各大种升起分别则："火中风行时，饥渴疲劳痛苦及，一切事业皆损
坏。"所说持金刚尊："风中争动乱，烦恼及损义，大力财谷等，获得及摄取。水风行时，
23-143
一切欲望成就。"所说或其他："喜乐胜喜俱生喜生起之风良时，离喜生恶时，故界增长白
分良时，减少黑分恶时。又外四大时劫圆满具，十六亿二十八万年，三具有十二亿九十
六万年，二具有八亿六十四万年，争时有四亿三十二万年，三具之三足，二具之二足，争具
之一足，第一二之际八千年，第二与第三之际六千年，第三与第四之际四千年，《三瑜伽源》中所说。
四小时劫即：年数与量相等内二万一千六百息每分五千四百争时为恶时余为良时而置。
【空行】
风真实之解说
第五风真实之解说，说垂风后今说舞风，金刚身之轮回作用诸束缚故分别风于脐僵硬成无分别风说为舞风，
23-144
"促动舞风极说。"所说。垂或分别风为所取能取钩之所制故大象，及生他显故
，舞为自证智慧自性一切法无惧无畏而入故狮子，及生自显或自证显
故，"自处说为狮子，他处为大象。"所说。因此杀象而住于狮子为有色风法性无生
性中消失，"促动道有二，阿厘嘎厘极入。"所说，"大象当杀，自狮子中应住。"所说。如何
杀则："狮子游戏之。"等所示，杀后暂时果为无分别风生起，彼驱使有分别之
风做事故能成息增等事与一切共同成就故，"金刚弯刀证悟，依于五二。"所说，不共即点与细瑜伽中热等将说之一切功德皆获得，
23-145
"舞风若促则速降。"所说等余一切。如是《密意授记》中："日月极合故，从无实体遍诸行，
菩提心风唯一，舍善不善果，如虚空而成。"所说，又："菩提心之自性，蕴等无二等于空，智慧
方便和合故，转为菩提心。"所说。
【译文结束】


 །དུས་འཁོར་ལས། ཤེས་རབ་ཐབས་ཀྱིས་རབ་དབྱེ་དང་ནི་མཉམ་དང་མི་མཉམ་རིགས་དང་མྱུར་འཁྱོག་ལ་སོགས་རྒྱུ་བ་སྟེ། །ཆགས་བྲལ་
དང་ནི་ཐུབ་མཆོག་རིགས་དང་ཚངས་དང་དྲག་པོ་ལ་སོགས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཤེས་མ་ཡིན། ཞེས་ནང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་མ་ཤེས་པར་ཕྱི་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཤེས་པར་མི་ནུས་ཞེས་གསུངས་པའང་
འདིས་ཡིན་ནོ། །ཡང་རླུང་དེ་ལྟར་རྒྱུས་པ་ལས་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་སད་པར་འགྱུར། དེས་ཡུལ་གྱི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱས་ནས་དེ་གཞན་ལ་བསྙད་པར་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རླུང་གཡོ་བར་
བྱེད་ཅིང་། དེ་ལས་མགྲིན་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཕྲད་པས་ཡི་གེར་གྲུབ་ལ། ཡི་གེ་ལས་སྔགས་སུ་གྲུབ་ཅིང་། སྔགས་ཀྱི་བརྡ་དེའང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་ཅན་དང་། ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་པའི་བརྡ་གཉིས། 
23-146
དང་པོ་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ། གཉིས་པ་བརྗོད་བྱ་དང་བཅས་པའི་བཟླས་པ་སྟེ། དེའང་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས། ཐེག་པ་འདི་ལ་གསང་སྔགས་འདི་ཉིད་ནི། །བརྡ་ཡི་རིགས་སོགས་དོན་འདིར་བཤད་པར་བྱ། །སངས་
རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྔགས་ཀྱི་བརྡ། །རྒྱུད་དུ་རྣམ་གཉིས་གསལ་མཛད་དེ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་ཅན་གཅིག །ཐ་སྙད་རབ་བརྗོད་གཉིས་པའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་ཞེས་པ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྐད་ཅན་ཚིག །
ཆོས་ཀྱི་དུང་དེ་སྒྲ་ཆེན་ལྡན། །ཆོས་ཀྱི་གནྜི་སྒྲ་བོ་ཆེ། །མི་གནས་མྱ་ངན་འདས་པ་པོ། །ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་ངག་ཏུ་བརྗོད། །གང་ལ་ཐ་སྙད་རབ་བརྗོད་སྔགས། །བརྡ་ཡི་དོན་ནི་གསལ་བྱེད་
པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། དང་པོ་བཟླ་བའི་ཚུལ། དོན་གྱི་རྗེས་འགྲོ་བཟླས་པ་ནི། །རང་བཞིན་མེད་པ་མཛེས་པ་ཡིན། །ཡན་ལག་དབྱེ་བ་མེད་པའི་སྔགས། །མ་ནིང་གོ་འཕང་ལ་གནས་བཟླ། །ཞེས་དང་། ཕྱི་
མ་བཟླ་བའི་ཚུལ། བཟླ་བ་འདི་ཡིས་ནུས་མེད་གང་། །བྱིས་པའི་བློ་ཅན་སྔགས་པ་རྣམས། །དེ་རྣམས་ལ་ནི་བགྲང་འཕྲེང་གི །ཐ་སྙད་རབ་བརྗོད་གསལ་བྱས་ཏེ། །ཕྱི་རོལ་ལོངས་སྤྱོད་འདོད་རྣམས་ལ། །སྔགས་
པས་བསོད་ནམས་ཐོབ་ཆེད་དུའོ། །ཞེས་ཕྱི་མ་འདི་ལས་འཕྲོས་ནས་སྔགས་ཀྱི་སྡེབས་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་ཏེ། ཁོ་བོས་ལོགས་སུ་བཤད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་། སྔགས་དང་། རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །
23-147
ཡང་རླུང་བཅུ་པོ་དེ་ཉིད་རེ་རེ་ལའང་། གནས་ས། མིང་། འབྱུང་བ་གང་གི་རླུང་ཡིན་པ། བྱེད་པའི་ལས་ཅི། ཡེ་ཤེས་གང་འཆར། རེངས་པའི་སྐྱོན། སྐྱོན་བསལ་བའི་ཐབས་ཏེ་བདུན་བདུན་དུ་ཕྱེ་ནས་
རླུང་གི་དེ་ཉིད་བདུན་ཅུ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྒྲ་བསྒྱུར་མར་པས། རླུང་གི་དེ་ཉིད་བདུན་ཅུ་ཤེས། །ན་ཚ་བོགས་འདོན་གྱི་གདམས་ངག་ཡོད། །ཅེས་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《时轮》中："智慧方便分别及平等不平等类及速曲等行，离欲
及胜能类及梵与忿怒等诸天不知。"所说内时轮不知而外时轮不能知所说
为此。又风如是行故根于境觉醒，彼作意境相后欲向他述说之分别令风动
摇，由此与喉等处作用相遇而成字，由字成咒，彼咒语标识亦，真如之标识及言说之标识二，
23-146
初为金刚诵，二为具所诠之诵，彼亦《金刚心》中："此乘此密咒，标识类等义此中说，诸佛
咒标识，续中明示二，真如标识一，言说极言第二，真如标识所谓，一切众生语言词，
法螺有大声，法铎声宏大，无住涅槃者，遍行语中说，凡言说极言咒，标识义明
示。"所说，初诵之法："随义诵，无自性为妙，无分支之咒，住中性位诵。"所说，后
者诵法："此诵无力者，持咒童慧者，彼等数珠之，言说极言明示，外受用欲者，咒
者为获福德故。"所说后者引申广说咒韵律安立，我当别释。因此音与咒与风真如三分别。
23-147
又彼十风各各亦：住处、名、何大种之风、作何事、何智生、僵硬过、除过方便七七分为
风真如七十所说，译师玛尔巴："知风真如七十，有治病补助教授。"所说。
【译文结束】


། །།
༈ བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས།
བཞི་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་
ལུགས་ལ། རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ། དེ་ཐིག་ལེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་ཚུལ། དེ་རྩལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་བཤད་པ་དང་བཞི་ལས།
༈ རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ།
དང་པོ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་པ། བྱང་
ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཡིག་ཆུང་དུ། ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས། ཐོག་མ་ཐ་མ་མེད་ཞི་བ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་ཟད་ཁྱབ་བདག །སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་བྱ་བར་དྲན། །སྟོང་ཉིད་
སྙིང་རྗེ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་དབྱིངས་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་བཞག་ནས། དེ་ཉིད། ཨེ་ཡི་ཆ་བྱད་བཟང་པོ་གང་། །དབུས་སུ་ཝཾ་གིས་རྣམ་པར་བརྒྱན། །བདེ་བ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་ནི་གནས། །སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན་ཟ་མ་ཏོག །ཅེས་རྟེན་བརྟེན་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེར་མེད་དུ་གསུངས་ཏེ། དང་པོ་རྟེན་བཤད་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་དང་། རྣ་བ་དང་། 
23-148
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། །བྷ་ག་དང་། ཁུ་བ་འཕོ་བ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀ་སྡེའི་བདག་ཉིད་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་དང་
པོ་ཡེ་ཐིག་ཏུ་ཆར་ཡང་ཞེས་དང་། རྡོར་འཕྲེང་དུ་སྲོག་ཅེས་གསུངས་པས་སོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། རླུང་གི་ཁམས་དང་། སྣ་དང་། རེག་བྱ་དང་། ངག་དང་། བཤང་བ་འཛག་པ་འདི་རྣམས་སྒྲིབ་
པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཙ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་གཉིས་པ། ཐིག་ལེ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བཤད་པ། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། མིག་དང་།
རོ་དང་། ལག་པ་དང་། འགྲོ་བ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཊ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་གསུམ་པ་ཚུལ་དང་མི་ཤིགས་པ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་
ཕུང་པོ་དང་ཆུའི་ཁམས་དང་། ལྕེ་དང་གཟུགས་དང་། རྐང་པའི་དབང་པོ་དང་། ལེན་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད། པ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་
བཞི་པ། ཚུལ་ཙམ་དང་། སྒྲ་ཙམ་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། སའི་ཁམས་དང་། ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། དྲི་དང་། བཤང་ལམ་དང་། བརྗོད་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་ཉིད་ཏ་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་ལྔ་པ། 
23-149
མཆོག་ཅེས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་དང་། ཡིད་དང་། སྒྲ་དང་། མཆོག་གི་དབང་པོ་དང་། དྲི་ཆུ་འཛག་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་
སྟོང་ཉིད་གཞོམ་དུ་མེད་པ་ས་སྡེའི་བདག་ཉིད་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་དྲུག་པ། མཆོག་གཞན་དང་། མཆོག་གཉིས་པ་དེ་ལྟར་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་ཡི་གེ་དྲུག་ནི། ཨེ་ཡིག་སྟོང་པ་ཉིད་དམིགས་པ་དང་
བཅས་པ་པྲ་ཕབ་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མིང་གི་རྣམ་གྲངས། ཨེ་དང་བྷ་ག་པདྨ་དང་། གསང་བ་མཆོག་དང་བདེ་བ་ཅན། །སེང་གེའི་ཁྲི་དང་དམིགས་པ་མེད། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཕར་ཕྱིན་དུ། །ཞེས་
བྱ་བ་རྣམས་སུ་རྒྱུ་ལས་གསུངས་སོ། །བརྟེན་པ་བཤད་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ནས་ཁུ་བ་འཕོ་བའི་བར་སྔར་བཤད་པ་དག་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་དྲི་ཆུ་འཛག་པའི་བར་
ཏེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་པའི་སྟོང་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་པས་རང་རིག་པ་ཉིད་དབྱངས་ཨཱ་ལིའི་བདག་ཉིད་སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་ཡི་གེ་དང་པོ། སྟོང་པ་ཞེས་པའི་མིང་ཅན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
【空行】
菩提心实物之实相
第四菩提心实物之实
相有：依所依之关系，彼成点状之方式，彼力遍行，菩提心真实之解说四者。
【空行】
依所依之关系
第一即：菩提
心《菩提心小书》中那若巴尊："无始无终寂，实与非实尽遍主，空性悲不二，菩提心应忆。"空性
悲不二之心金刚界中安立为菩提心，彼即："何E字妙相，中以瓦姆庄严，一切乐
之处，佛宝宝函。"所说依所依门无二，初说依者，识蕴及空界及耳及，
23-148
法界及，秘处及精移动，此等离障碍一切相空性喉音自性不可摧之点空
初本点所称及，《金刚鬘》中称命所说。行蕴及风界及鼻及触及语及大便泄漏此等离障
碍一切相空性齿音自性点空第二，点及空性所说，受蕴及火界及眼及
味及手及行走，此等离障碍一切相空性舌音自性点空第三仪轨与不坏，想
蕴及水界及舌及色及足根及取，此等离障碍一切相空性唇音自性点空
第四，仅仪轨及仅声，色蕴及地界及身根及香及粪门及诵，此等离障碍一切相空性齿龈音自性点空第五，
23-149
殊胜谓智慧蕴及智慧界及意及声及殊胜根及尿液泄漏，此等离障碍一切相
空性不可摧齿音自性点空第六，殊胜他及殊胜二如是点空六字，E字空性有所缘
具普降性质异名，E及秘处莲及，秘密殊胜及乐具，狮子座及无所缘，真如及波罗蜜多，所
称等根本所说。解说所依，识蕴至精移动前所说及，智慧蕴至尿液泄漏
，此等离障等味空性瑜伽士自证声母阿厘自性大空第一字，空谓之名称。
【译文结束】


 །ཚོར་བའི་ཕུང་
པོ་ནས་འགྲོ་བའི་བར་ཏེ་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་པ་ཉིད་རང་གིས་རིག་པ་སྟོང་ཆེན་ཡི་གེ་གསུམ་པ་རྀ་ཡིག་གི་རང་བཞིན་ཡེ་ཤེས་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་ལེན་པའི་བར་ཏེ་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་རང་གི་རིག་པ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་བཞི་པ་ཨུ་ཡིག་གི་རང་བཞིན། 
23-150
མཆོག་མཆོག་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་བཤང་བ་འཛག་པའི་བར་ཏེ། འདི་རྣམས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་ཞིང་རོ་མཉམ་པ་དང་། གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་རང་གི་རིག་པ་ཨི་
ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ནི་སྟོང་ཆེན་ཡི་གེ་གཉིས་པ་མཆོག་དང་པོའི་མིང་ཅན། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་བརྗོད་པའི་བར་ཏེ་སྒྲིབ་བྲལ་རོ་མཉམ་རང་གི་རིག་པ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་ལྔ་
པ་ལེ་ཡིག་གི་རང་བཞིན་མཆོག་གི་མིང་ཅན། དེ་ལྟར་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་ལྔ་ནི་ཝཾ་ཡིག་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་འདས་པ་པྲ་
ཕབ་པའི་རང་བཞིན་མིང་གི་རྣམ་གྲངས། ཝཾ་དང་རྡོ་རྗེ་སྨྲ་མཆོག་སྟེར། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་འགྱུར་བ་མེད། །བདེ་དང་ཞི་བ་དགའ་བ་དང་། དབང་ཕྱུག་ཀུན་འགྲོའི་མིང་བཟུང་ནས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་
རྟག་ཏུ་བཞུགས། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་འབྱེད་མི་ཤེས་པས་དབྱེར་མེད་པའོ། །སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡི་གེ་ལྔ་ནི་དབྱངས་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ་ཁུ་བ་དང་ཟླ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཐིག་ལེ་སྟོང་
པ་ཡི་གེ་དྲུག་ནི་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ་རྡུལ་དང་ཉི་མ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །འདིར་ཁུ་བ་དང་ཟླ་བ་ཝཾ་ཡིག་དང་རྡོ་རྗེ། རྡུལ་ཉི་ཨེ་ཡིག་སྟེ་པདྨ། དེའི་ཕྱིར་རྟེན་དཀར་དམར་གྱི་ཐིག་ལེ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པ་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གནས་པས་རྟེན་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་བས་ཁུ་རྡུལ་གཉིས་ལའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །
23-151
དེ་ལྟར་ཡང་། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་བྱེ་བྲག་ལས། །ཀུན་རྫོབ་ཀུནྡ་ལྟ་བུ་དང་། དོན་དམ་བདེ་བའི་གཟུགས་ཅན་ནོ། །ཞེས་སོ།། །།
༈ དེ་ཐིག་ལེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་ཚུལ།
གཉིས་པ་དེ་ཐིག་ལེར་རྣམ་པར་འགྱུར་ཚུལ་ནི། སྤྱིར་ཐིག་ལེ་ནི་རྣམ་
པ་གསུམ་སྟེ། ཁམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་མིང་ཅན་ཁུ་བའི་རྫས་ཀྱི་ཏིལ་ལ་ཏིལ་མར་བཞིན་དུ་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ། དེའང་གཏུམ་མོའི་མེས་བཞུ་བས་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའམ་པདྨའི་རྩེ་
མོར་ཕྱིན་ནས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་སྐྱེད་པ་དེ་ལ་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱའོ། །སྙིང་གར་གནས་པའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྣ་རྩེའམ། གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རམ། སྙིང་
གའི་སྣ་རྩེའི་འོད་ཟེར་ལྔའི་རང་བཞིན་གྱི་དབུགས་འཆར་བ་རླུང་གི་ཐིག་ལེའམ། འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལས་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དེའང་། མའི་མངལ་དུ་ཁུ་ཁྲག་རྣམ་ཤེས་གསུམ་འདྲེས་པའི་ཨེ་
ཝཾ་ལས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་གྲུབ་སྟེ། ཕའི་ཁུ་བ་ལས་རྐང་དང་རུས་པ་ཆུ་རྒྱུས་སམ་སྤུ། མའི་རྡུལ་ལས་ཤ་དང་ཁྲག་པགས་པ་རྣམས་གྲུབ་ཅིང་། འདི་དག་མཛོད་དྲུག་ཅེས་གསུངས་ཏེ། དགྱེས་རྡོར་
རྩ་རྒྱུད་དུ། ཁུ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁམས་རྣམ་གསུམ། །རྡུལ་གྱིས་ཀྱང་ནི་རྣམ་པ་གསུམ། །མཛོད་དྲུག་པ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ལ། ལྷ་མོ་བཞིས་ཞུས་པ་ལས་ཀྱང་། ཆུ་ཡི་ཁམས་ནི་ཕ་ཡིན་ཏེ། །
23-152
མེ་ཡི་ཁམས་ནི་མ་ཞེས་བྱ། །པགས་པ་ཤ་དང་ཁྲག་རྣམས་ནི། །མ་ལས་སྐྱེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན། །རུས་པ་རྐང་དང་ཁུ་བ་རྣམས། །ཕ་ལས་སྐྱེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་
རིགས་དྲུག་ཏུ་བཤད་དེ། འབུམ་ལྔར། ཁུ་བ་རྡོ་རྗེ་རྡུལ་དྲིལ་བུ། །རྩ་ནི་པདྨ་ནོར་བུ་ཆེ། །ཁྲག་གོ་དེ་བཞིན་འཁོར་ལོ་རུས། །ཤ་ནི་དེ་བཞིན་རལ་གྲིར་བཤད། །དྲི་མེད་འོད་དུ། ཟླ་བ་
དང་ཉི་མ་འདི་དག་ནི་གཙོ་བོ་དང་ཕལ་པའི་དབྱེ་བས་ཁམས་དྲུག་དྲུག་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། རོ་དང་། རོ་ཆེན་པོའི་ཆ་ཤས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
受蕴
至行走即离障等味即自证大空第三字里字自性智慧及，想蕴至取即离障等味自证大空第四字乌字自性，
23-150
极殊胜持金刚。行蕴至大便泄漏，此等离障碍等味及，融为一体自证伊
字自性为大空第二字极初之名称。色蕴至诵即离障等味自证大空第五
字黎字自性殊胜之名称。如是大空五字即瓦姆字无缘慈自性超细微法性普
降自性异名，"瓦姆及金刚语胜施，俱生喜无变，乐及寂喜及，自在遍行名执已，菩提心即
恒时住。"所说。因此彼二不知分故无二。大空五字即声母众谓精与月。点空
六字即辅音众谓红点与日。此中精与月瓦姆字与金刚，红点日E字即莲。故依白红二点所依空性悲不二菩提心安住故由依所依关系精红二亦称菩提心。
23-151
如是亦："依与所依差别故，世俗如白莲，胜义乐形相。"所说。
【空行】
彼成点状之方式
第二彼成点状之方式，总之点有
三种：界菩提心名称之精液物质如芝麻油般遍于一切身中，彼亦由猛烈火融化至金刚宝或莲顶
端后生起俱生，彼名物质点。住于心不坏谓咒点，世俗鼻尖或密处鼻尖或心
间鼻尖五色光自性息生起谓风点或光点。其中物质点亦，于母胎精血识三和合之E
瓦姆依次而成，父精成骨与腿筋或毛发，母红点成肉与血皮肤等，此等名为六库，《喜金刚
根本续》中："精液成三界，红点亦三种，名为六库。"所说，《四天女所问》中亦："水界即父，
23-152
火界称母，皮肤肉与血，从母生示。骨腿与精液，从父生示。"所说。此等亦
说为六种，《五十万颂》中："精液金刚红点铃，脉为莲大宝，血及如是轮骨，肉即如是剑所说。"《无垢光》中："月
与日此等以主与次差别当了知为六界六，彼等亦地与水与火与风与味与大味之部分。
【译文结束】


 །
ཞེས་གསུངས་པས། ཁུ་བས་གཙོ་བོར་བསྐྱེད་པའི་ཁམས་གསུམ་ནི། ཆུའི་ཁམས། རླུང་གི །རོའི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནམ་མཁའ་སྟེ། ས་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ནི་ཕལ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །རྡུལ་གྱིས་གཙོ་བོར་སའི་
ཁམས་དང་། མེའི་དང་། རོ་ཆེན་པོའི་ཁམས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མིང་ངོ་། གཞན་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ཕལ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཟླ་བའི་ཁམས་གསུམ་ནི་མངལ་ལས་སྐྱེས་པ་སྐྱེས་པ་རྣམས་
ཀྱི་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས། ཉི་མའི་གསུམ་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས། ཁུ་རྡུལ་ཆ་མཉམ་པའི་ནི་མ་ནིང་གི་སྟེ། དེས་ན་མངལ་དུ་ཕའི་ཁམས་དཀར་པོ་ཤས་ཆེ་བ་སྐྱེས་པ། 
23-153
རྡུལ་ཤས་ཆེ་བ་བུད་མེད། ཆ་མཉམ་པས་མ་ནིང་དུ་འགྱུར་ཞིང་། འབྱུང་བ་བཞི་ལས་ས་ཤས་ཆེ་བའི་མི་ནི་ལུས་ཤིན་ཏུ་ལྕི། བསྐུལ་བ་ཤིན་ཏུ་དཀའ། ལུས་སྟོབས་ཆེ། ཁ་དོག་སེར། གདོན་
དུ་རྒྱལ་པོ་གནོད། རྨི་ལམ་དུའང་རིའི་འོག་ཏུ་ཚུད་པ་དང་། གཡང་ལ་ལྟུང་བ་དང་། ཁང་པ་རྡིབ་པ་དང་། འོག་ཁང་མུན་ནག་མང་པོར་འགྲིམ་པ་སོགས་འབྱུང་། ཟས་ཕལ་ཆེར་ལ་དགའ། སྐྱུར་དད་
དང་། དད་པ་ཆེ། རྟག་ཐུབ་བློ་སྣ་སྒྱུར་དཀའ། ལམ་ལ་ཞུགས་ན་ཕྱིར་མི་ལྡོག །ཤེས་རབ་ཆུང་བ་ཤས་ཆེའོ། །ཆུ་ཤས་ཆེ་ན་ལུས་འགྱུ་བ་སླ། ཤེད་ཉམ་ཆུང་། ལུས་སྣུམ། ཁ་དོག་དཀར་ཏེ།
གདོན་དུ་འགོང་པོ་གནོད། རྨི་ལམ་དུའང་ཟམ་པ་ཆེན་པོ་ལ་འགྲོ་བ་དང་། ཆུ་མིག་མང་པོ་སོཌ་རྨི། སྐོམ་ཤས་ཆུང་། དཀར་ལ་དགའ། དད་པ་ཆེ། བློ་སྒྱུར་སླ། སྙིང་རྗེ་ཆེ། ལམ་ལ་ཞུགས་
ནས་ཕྱིར་ལྡོག་མི་ལྡོག་ཐེ་ཚོམ། ཤེས་རབ་འབྲིང་། དམིགས་པ་རྣོ། མེ་ཤས་ཆེ་ན་སྤྱོད་ལམ་དྲག་ཤུལ་ཆེ། དྲོད་ཆེ། བུད་མེད་ལ་དགའ། ཁ་དོག་དམར། སྐྲ་སེར། གདོན་དུ་མོ་འདྲེ། རྫུན་ལ་དགའ།
རྨི་ལམ་དུ་མེ་འབར་བ་དང་། ལུང་པ་ཐམས་ཅད་དམར་པོར་མཐོང་བ་དང་། ཟས་ལ་ངེས་པ་མེད། སྐོམ་དད་ཆེ། བློ་གཏད་ཐུབ། བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་སྟེ་དད་པ་འབྲིང་། སྙིང་རྗེ་ཆུང་། ལམ་ལ་ཞུགས་ན་བར་སྐབས་སུ་འགྱུར་ལྡོག་མི་འོང་། 
23-154
ཤེས་རབ་ཆེ། རླུང་ཤས་ཆེ་ན་ལུས་ཡང་། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་འདུ་བྱེད་མང་། ལས་གང་ཡང་མཐར་མི་ཕྱིན། སྨྲ་བ་ལ་དགའ། ཁ་དོག་སྔོ། གཉིད་ཆུང་། གདོན་ཕོ་འདྲེ་མོ་འདྲེ་གཉིས་ཀ་གནོད།
རླུང་ཚུབ་རླུང་གིས་བཏེག་པ་རྐང་པ་མགྱོགས་པ་སོཌ་རྨི། བརྩོན་འགྲུས་ཅུང་ཟད་ཆེ། སྦྲམ་ཞིང་བློ་སྣ་མང་། བློ་གཏད་པ་ཕྱིར་མི་སླུ། བསླུས་ན་འཕུང་བར་བྱེད། ཟས་ལ་ངེས་པ་མེད། དད་པ་
ཆེ །ཕན་སེམས་དང་ལམ་ལ་ཞུགས་ན་འགྱུར་བཟློག་འོང་། ཤེས་རབ་འབྲིང་། བླ་མ་ལ་ཡིད་ཆེས་སོ། །ཡང་ན་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གྱི་མི་གསུམ་དུ་འབྱེད་དེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་གསོ་དཔྱད་བཞིན་དུ་
གཟུང་ངོ་། །ནང་གི་ཁམས་དྲུག་གྲུབ་པས་ཕྱིའི་ཁམས་དྲུག་ཀྱང་འགྲུབ་སྟེ། མེ་ལོང་དྲི་མ་མེད་པ་དང་བརྙན་པོ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་རྩ་བའི་ཁུ་རྡུལ་མུན་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་
མམ་དུས་ཀྱི་མེ་བསྣན་པས་ཡེ་ཤེས་ཏེ་བཞི་འམ། གཅི་བ་རྣམ་སྣང་། བཤང་བ་མི་བསྐྱོད་པ། བད་ཀན་ནམ་ཤའི་དྭངས་མ་དོན་གྲུབ། ཁྲག་རིན་འབྱུང་། ཁུ་བ་སྣང་མཐའ་ལ། རྒྱུད་འགའ་ཞིག་ཏུ་
བད་ཀན་གྱི་གནས་སུ་རྐང་མར་དང་། ཚིལ་དང་། ཀླད་པའང་བཤད་ལ། དོན་དུ་ཤ་ཆེན་གྱི་དྭངས་མ་གཙོ་བོ་ནི་རོ་ཙ་ནའི་ཐིག་ལེ་སྙིང་དཀར་ནག་གི་མཚམས་སུ་གནས་པ་དེ་ཡིན་ལ། 
23-155
དེ་དར་རྒུད་ཀྱི་ལུས་ཅན་མདངས་སྟོབས་འཕེལ་འགྲིབ་ཏུ་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྩ་བ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་སྟེ་རིགས་གཅིག་ཏུ་འདུའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
所说，精液主要生成的三界是：水界、风界、味界谓空界，地等三为次要方式。红点主要生成地
界及火及大味界，智慧界之名称。其他水等次要方式。如是月三界是胎生之男性众
之身及语及心，日三界女性之身及语及心，精红平等则中性，故胎中父白界增多者男性，
23-153
红点增多者女性，平等则成中性，四大中地增多之人身极重，激发极难，身力大，肤色黄，魔
障为国王所害，梦中亦陷山下及，堕入深渊及，房屋倒塌及，下房黑暗中多游行等出现。食物大多喜欢，爱酸
及信心大，能持久心性难转，入道则不退，智慧小者居多。水分增多则身易动，力气小，身滑，肤色白，
魔障为鬼怪所害，梦中亦行于大桥及，多泉等梦见。少渴，喜白，信大，心易转，悲大，入道
后退不退怀疑，智慧中等，所缘明锐。火分增多则行为暴烈大，热大，喜女性，肤色红，发黄，魔障为女鬼，喜谎言，
梦中火燃及，见一切山谷红色及，食无定，渴欲大，能信任，勤大而信中，悲小，若入道中间不会变转，
23-154
智慧大。风分增多则身轻，身语意三行为多，任何事不至终，喜言说，肤色青，睡少，魔障男鬼女鬼二者皆害，
风暴风扬脚速等梦，勤略大，丰满心多方面，所托不欺，若欺则致穷困，食无定，信
大，利他心及入道则变转生，智慧中，信任上师。或分风胆痰三种人，其特征如医论
而取。内六界形成故外六界亦成就，如无垢明镜与像。或根本精红暗性一切具身语意三
或时火添加故智慧为四或，小便为毗卢遮那，大便为阿閦，痰或肉精为不空成就，血为宝生，精液为无量光，某些续中
痰之处说为骨髓及，脂肪及，脑亦说，实则肉精主要即毗卢遮那之点住于心白黑际，
23-155
彼盛衰身者光力增减而变。一切亦根本不坏点之变现而归于一类。
【译文结束】


 །དེ་ལ་དགོངས་ནས། རང་ལས་
བག་ཆགས་ཀྱིས་བཅིངས་པ། །ཞེས་ནས། ཤ་ནི་དེ་བཞིན་རལ་གྲིར་བཤད། ཅེས་པའི་བར་དུ་ཡིག་ཆུང་ལས་རྒྱས་པར་གསུངས། དེ་ལས་སོ་སེན་སོགས་སོ་དྲུག །ཕུང་པོ་དྲུག་ལ་དྲུག་གི་བསྒྱུར། །ཡུལ་དང་
དབང་པོ་ལས་དབང་དང་། །བྱ་བ་ཡང་ནི་བདུན་ཅུ་གཉིས། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཕྱེ་བ། །རིགས་བརྒྱ་གྲངས་མེད་བར་དུ་བཤད། །ཕུང་པོ་དྲུག་ལ་དབང་པོ་དྲུག་གི་དབྱེ་བས་སོ་དྲུག །ཁམས་ཀྱི་
རྣམ་པར་འགྱུར་བ་སོ་དྲུག་སྟེ་རིགས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས། མི་ཕྱེད་མ་སོགས་ནས་འབབ་པར་བཤད་པའི་བྱང་སེམས་སོ་དྲུག །སོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས། སེན་མོ་ཉི་ཤུ། ཐོད་པ་དུམ་བུ་བཅུ་གཉིས་
རྣམས་ཀྱིས་རིགས་བརྒྱར་འགྱུར། དེ་ལས་ཀྱང་ཕྱེ་ན་གྲངས་མེད་པའི་རིགས་ཀྱི་བར་དུའོ། །དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས། རིགས་གསུམ་དང་ནི་རིགས་ལྔ་ཉིད། །རང་བཞིན་གཅིག་དང་རིགས་བརྒྱའོ། །ཞེས་སོ། །
ཕུང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གང་ཞེ་ན། འབུམ་ལྔར། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་། །ཁུ་བ་རྡུལ་ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། ཁམས་དྲུག་ཅེས་པར་བཤད་བྱས་པ། །ལུས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ཕུང་པོ། །མགྲིན་གྱུར་རྐན་གྱུར་སྤྱི་བོར་གྱུར། །
23-156
མཆུར་གྱུར་སོར་གྱུར་སྣ་ལྡན་ཏེ། །འདུ་ཤེས་ཀྱང་ནི་རྣམ་དྲུག་བསྟན། །དངོས་དང་དངོས་མེད་དོན་གསལ་བྱེད། །མིག་དང་རྣ་བ་སྣ་དང་ལྕེ། ལུས་དང་དེ་བཞིན་ཡིད་དབང་པོ། །རྣམ་ཤེས་ཕུང་པོར་བཤད་
པ་སྟེ། །མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་དྲུག །དེ་བཞིན་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་ནི། །དྲི་རྣམས་དང་ནི་རོ་དང་ནི། །རེག་བྱ་དང་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །མྱོང་ཕྱིར་ཚོར་བ་རྣམས་སུ་བཤད། །དེ་བཞིན་དབང་
པོ་དྲུག་སྒོ་ནས། རྣམ་ཤེས་རྣམས་ནི་རབ་འཇུག་ཅིང་། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་རབ་འཇུག་བྱེད། །འདུ་བྱེད་རྣམ་དྲུག་རབ་ཏུ་བཤད། །རྟག་ཏུ་སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་དག །སྟེང་དང་འོག་ཏུ་ལམ་གསུམ་པོ། །རྩ་
དྲུག་རྣམས་སུ་འབབ་བྱེད་པ། །ཡེ་ཤེས་ཕུང་པོའང་རྣམ་པ་དྲུག །ཅེས་སོ། །ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་སོ་དྲུག་གང་ཞེ་ན། བསྐ་བ་དང་། ཁ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། མངར་བ་དང་། ལན་ཚྭ་
བ་དང་། སྐྱུར་བ་སྟེ། ཁམས་དྲུག་ལས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་རོ་དྲུག་གོ །འདི་དག་ཟོས་ཤིང་འཐུངས་པས་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་ཏེ་གང་ཞེ་ན། གཙུག་ཏོར་ནམ་མཁའི་ཁམས། དཔྲལ་
བ་རླུང་། མགྲིན་པ་མེ། སྙིང་ག་ཆུ། ལྟེ་བ་ས། གསང་གནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ་ཁམས་དྲུག །ནམ་མཁའི་གཙོ་བོའི་ཡོན་ཏན་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས། རླུང་གི་ནི་རེག་བྱ། མེའི་ནི་རོ། ཆུའི་ནི་གཟུགས། 
23-157
སའི་ནི་དྲི། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱིས་སྒྲའི་ཁམས་ཏེ་ཡུལ་དྲུག་གོ །རྣ་བའི་དབང་པོ། སྣའི། མིག་གི །ལྕེའི། ལུས་ཀྱི། ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་སྟེ་དབང་པོ་དྲུག་གོ །བྷ་གའི་དབང་པོ། ངག་གི །ལག་
པའི། རྐང་པའི། རྐུབ་ཀྱི། མཆོག་གི་དབང་པོ་སྟེ་ལས་ཀྱི་དབང་པོ་དྲུག་གོ །བཤང་བ་འཛག་པ་དང་། གཅི་བ་འཛག་པ་དང་། འགྲོ་བ་དང་། ལེན་པ་དང་། སྨྲ་བ་དང་། ཁུ་བ་འཛག་པ་སྟེ་
ལས་དབང་གི་བྱ་བ་དྲུག་གོ །དེ་ལྟར་ཡང་འབུམ་ལྔར། ཨ་སོགས་ཀ་སོགས་རང་བཞིན་གྱིས། །ཁམས་རྣམས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་ལུས་ཟུངས་བདུན་གྱི་འགྱུར་བ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ།
བཟའ་དང་བཏུང་བའི་རོ་རྣམས་ཀུན། །སྨིན་པ་བཅུད་དེ་དེ་ནས་ཁྲག །ཤ་དང་པགས་དང་རྩ་དང་རུས། རྐང་ཉིད་འགྱུར་བས་ལན་བདུན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། དེ་ཉིད་འབུམ་ལྔར། ཟོས་དང་འཐུངས་པ་རྣམ་
དྲུག་པོ། །སྨིན་པ་ལས་ནི་བཅུད་འགྱུར་ཏེ། །དེ་དེའི་སྐྱེ་བ་དང་པོའོ། །དེ་ནས་ཁྲག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། །གཉིས་པར་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། གསུམ་པ་ཤ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། །བཞི་པ་པགས་པ་
ཉིད་དུ་འགྲོ། ལྔ་པར་རྩ་ཉིད་འགྱུར་བ་ཡིན། །དྲུག་པར་རུས་པ་ཉིད་འགྱུར་རོ། །བདུན་པར་རྐང་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། །འདི་ནི་ལན་བདུན་པར་འགྱུར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
基于此意："从自
习气所束缚"至"肉即如是剑所说"之间《小书》中广说。由此牙指甲等三十六，蕴六乘六，境与
根业根及，作业亦七十二，从蕴界处业分，种百至无数而说。蕴六以根六分类为三十六，界之
变现三十六为种七十二，从不坏处等流下所说菩提心三十六，齿三十二，指甲二十，颅骨片十二
等成为百种。从此若再分则至无数种。《时轮根本续》中："三种与五种，自性一与百种。"所说。
蕴三十六何者？《五十万颂》中："地与水及火风，**红点如是，说谓六界，有身众之色蕴，喉变腭变顶变，
23-156
唇变牙变具鼻，想亦示为六种，实与非实义明，眼与耳鼻舌，身及如是意根，说为识
蕴，眼等六种，如是色与声及，诸香及味及，触及法界，为受故说为诸受。如是根
六门，识等极入及，境与根令极入，行六极说。恒命与下行等，上与下道三，脉
六中流下，智慧蕴亦六种。"所说。界变现三十六何者？涩及、苦及、热及、甜及、咸
及、酸等，六界依次所生者为六味。此等食饮成为界聚何者？顶门空界、额
风、喉火、心水、脐地、密处智慧界为六界。空主要功德为法界，风为触，火为味，水为色，
23-157
地为香，智慧界为声界为六境。耳根、鼻、眼、舌、身、意根为六根。秘处根、语、手
、足、肛门、殊胜根为业根六。大便泄漏及，小便泄漏及，行走及，取及，言说及，**泄漏为
业根作业六。如是《五十万颂》中："阿等喀等自性，界七十二，"所说。今当说身素七之变化：
"食与饮诸味，熟为精华后为血，肉与皮与脉与骨，髓之变为第七。"所说，彼于《五十万颂》中："食与饮六
种，熟故成精华，彼乃第一生。从此成为血，第二明成。第三成为肉，第四为皮
肤。第五成为脉，第六成为骨。第七成为髓，此为第七。"
【译文结束】


 །དེ་ཉིད་བརྟེན་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །མཛོད་དྲུག་རིགས་སུ་བརྗོད་པར་བྱ། །
23-158
རིགས་ནི་ལུས་ཞེས་བཤད་པ་སྟེ། །ཞེས་སྲུངས་ལ། འདི་ནི་ཅུང་ཟད་སྨན་དཔྱད་ཞིབ་པའི་ཕྱིར་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བཤད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དང་པོར་རོ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཟས་
སྐོམ་གང་ཟོས་པ་དེ་བད་ཀན་མྱགས་བྱེད་ཀྱི་མྱགས་པས་རོ་མངར་བར་གྱུར་ནས་བད་ཀན་སྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་མཁྲིས་པ་འཇུ་བྱེད་ཀྱིས་བཞུས་ཏེ། དེའི་ཚ་བའི་ནུས་པས་རོ་སྐྱུར་པོ་སོང་ནས་
མཁྲིས་པ་སྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་མེ་དང་མཉམ་པའི་རླུང་གིས་དྭངས་མ་དང་སྙིགས་མ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་ཁ་བར་བྱས་ཏེ་རླུང་སྐྱེད་དོ། །སྙིགས་མ་ཐུར་སེལ་གྱིས་འོག་ཏུ་དྲངས་པ་རྒྱུ་མར་ལྷུང་
སྟེ་བསྐ་བ་བཤང་བ་དང་། སླ་བ་གཅི་བར་འགྱུར་ལ། དྭངས་མ་རང་སའི་མེ་དྲོད་ཀྱིས་སྨིན་ནས་འཕོ་བ་ལས་དྭངས་མ་ལེན་པའི་རྩ་ནས་མཆིན་ལམ་བརྒྱུད་དེ་མཆིན་པའི་གནས་སུ་ཁྲག་ཏུ་
འགྱུར་རོ། །ཁྲག་དེ་ཤ་དང་། ཤ་དེ་པགས་པ་དང་ཚིལ་བུར། དེ་གཉིས་རྒྱུད་སྡེར་རྩ་དང་། གསོ་དཔྱད་པས་རུས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ། རྩ་ལས་རུས་པ། རུས་པ་ལས་རྐང་སྟེ། སྐྱེ་བ་བདུན་
སྔོན་དུ་སོང་བ་ལ་སྐྱེ་བ་བདུན་པ་ཞེས་གསུངས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཉིད་ནང་གི་སྐྱེ་བདུན་ཡིན་པས་སོ། །གསོ་དཔྱད་པ་ནི་ཁུ་བ་ཉིད་བདུན་པར་འདོད། སྨིན་པ་དང་མྱགས་པ་དོན་གཅིག །
23-159
འཇུ་བྱེད་ཀྱིས་བཞུ། མེ་མཉམ་གྱི་དྭངས་སྙིགས་སུ་ཕྱེ་བའི་དྭངས་མ་ལ་བཅུད་ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དྭངས་མ་ཁུ་བར་འགྱུར་བ་ལ་གསོ་དཔྱད་པ་ཞག་དྲུག་དང་། རྒྱུད་སྡེ་ནས་བདུན་གསུངས། རོ་
ཙ་སོགས་འཕྲལ་ཉིད་དུ་ལས་བྱེད་པ་དང་། སྨན་གཞན་ཉིན་ཞག་ཙམ་ལ་ལས་བྱེད་པ་ཤས་ཆེའོ། །དྭངས་མ་དེས་ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་འགྱུར་རྣམས་རྒྱས་པ་དང་མདངས་བཀྲག་སྟོབས་ཐམས་ཅད་འཕེལ་
བར་བྱེད་པའི་ནུས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྙིགས་མ་ནི་ཕོ་བའི་བད་ཀན་སྣོད་མཁྲིས་པ་རྒྱུ་བའི་བུ་གའི་དྲི་མ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ལ་ལུས་ཟུངས། པགས་པའི་དྲི་མ་བཤང་
གཅི་རྡུལ་ལ་སོགས་པ་དྲི་མ། དེ་གཉིས་ལ་གནོད་བྱ། དེ་ལའང་ཟས་དང་སྤྱོད་ལམ་མི་མཐུན་པ་བསྟེན་པས་རྩིགས་མ་རྒྱས་ཤིང་དྭངས་མ་ཉེ་བར་འཕེལ་བའི་བུ་ག་འགགས་པའམ་འདྲེ་ལ་སོགས་
པའི་རྐྱེན་གྱིས་སོ། །དེ་ལས་གནོད་བྱེད་ནད་དེ་དེའང་རླུང་ལས་གྱུར་པ་ནི། རྩུབ་ཅིང་ཡང་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། སྲ་བ་ཕྲ་ཞིང་གཡོ་བ། མཁྲིས་པ་སྣུམ་བཅས་རྣོ་ཞིང་ཚ་བ་ཡང་ཞིང་
དྲི་མ་ནམ་འཁྲུ་ཞིང་གཤེར་བ། བད་ཀན་སྣུམ་བསིལ་ལྕི་བ་རུལ་འཇམ་བརྟན་འབྱར་བག་ཅན་དུ་གནས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
彼依于修习，六库名为种。
23-158
种谓身所说，所说，此为略述医学详细之故随彼而说。如何？初以六味自性食
饮所食彼痰液消化通过消化使味甜而生痰。次胆汁消化者融化，彼热力使味变酸而
生胆汁。次与火平等之风将精粗分为二成苦而生风。粪渣下行向下引入肠
成涩为大便，稀为小便，精华经自火热成熟后从摄取脉经肝道至肝处成为血
。彼血成肉，彼肉成皮与脂，彼二于续部成脉，医者以为成为骨，从脉成骨，从骨成髓，生七
前行名为第七生所说乃菩提心即内七生故。医者认为即第七，成熟与消化同义。
23-159
消化者融化，火等分为精渣之精华称为精所说。精华成为医者说六日，续部说七。壮阳

等立即起作用，而其他药多于一昼夜间起作用。彼精华增长身之大种与所生长光泽力一切增
进之功能。彼等渣为胃之痰液容胆行孔之垢。彼等为身素，皮垢大小便尘
等为垢，二者为所害，彼等亦食与行不调服用故垢增盛精华增长之孔阻塞或鬼等
因缘。由此所害病彼亦风所生为：粗而轻，及冷，及坚细动，胆油具锐而热轻
垢时泻而湿，痰油凉重腐柔稳有黏性而住。
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་བཤད་རྒྱུད་དུ། །དང་པོར་རོ་དྲུག་ཟས་སྐོམ་གང་ཟོས་པ། །བད་ཀན་མྱགས་བྱེད་དག་གིས་མྱགས་པར་བྱེད། །
23-160
རོ་མདར་ལྦུ་བ་ཅན་འགྱུར་བད་ཀན་སྐྱེད། །བར་དུ་མཁྲིས་པ་འཇུ་བྱེད་ཀྱིས་བཞུ་བས། །རྣམ་པར་ཚ་བས་རོ་སྐྱུར་མཁྲིས་པ་སྐྱེད། །ཐ་མར་མེ་མཉམ་རླུང་གིས་དྭངས་སྙིགས་ཕྱེ། །ཁ་བར་འགྱུར་ཏེ་
དེ་ཡི་རླུང་བསྐྱེད་འགྱུར། །འབྱུང་བ་ལྔ་ལྡན་ཟས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས། །ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་ལྔ་པོ་རྒྱས་པར་བྱེད། །གྱུར་ཚུལ་ཞུ་རྗེས་དྭངས་སྙིགས་ཕྱེ་བ་ལས། །སྙིགས་མ་རྒྱུ་མར་བསྐ་སླ་གཉིས་སུ་
འབྱེད། །བསྐ་བ་གཅིར་འགྱུར་སླ་བ་གཅིན་དུ་འགྱུར། །དྭངས་མ་ལུས་ཟུངས་རང་རང་མེ་དྲོད་ཀྱི། །སྨིན་པར་གྱུར་ཏེ་དྭངས་མ་འཕོ་བ་ནས། །དྭངས་མ་ལེན་པའི་རྩ་དགུ་མཆིན་ལམ་བརྒྱུད། །མཆིན་པའི་གནས་
སུ་ཁྲག་གྱུར་ཁྲག་ལས་ཤ །ཤ་ལས་ཚིལ་འགྱུར་ཚིལ་ལས་རུས་པར་འགྱུར། །རུས་ལས་རྐང་འགྱུར་རྐང་ལས་ཁུ་བར་འགྱུར། །དེ་རྣམས་རྩིགས་མ་ཕོ་བའི་བད་ཀན་དང་། །སྣོད་མཁྲིས་བུ་གའི་དྲི་མ་ཞག་
དང་ནི། །སོ་སེན་བ་སྤུ་བཤང་སྣུམ་མངལ་འཛིན་ཡིན། །ལུས་ཟུངས་ཁུ་བ་མཐར་ཕྱིན་མདངས་མཆོག་སྟེ། །སྙིང་ལ་གནས་ཤིང་ལུས་ཀུན་ཁྱབ་པ་དང་། །ཚེ་གནས་གཟི་མདངས་བཀྲག་དང་ལྡན་པར་བྱེད། །དེ་དག་
འབྲས་བུ་རྫོགས་དུས་ཟས་ཟོས་པའི། །དྭངས་མ་ཁུ་བར་གྱུར་དུས་ཞག་དྲུག་སྟེ། །རོ་ཙ་ལ་སོགས་འཕྲལ་དུ་ཁུ་བ་སྐྱེད། །སྨན་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ཞག་གཅིག་ལས་བྱེད་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ལུས་ཟུངས་དྲི་མ་ནད་དང་རྣམ་པ་གསུམ། །
23-161
ཞེས་སོ།། །།
༈ དེ་རྩལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ།
གསུམ་པ་དེ་རྩལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ནི། །རྡུལ་དམར་ཆ་ནི་བུད་མེད་ལ་ལོ་བཅུ་གཉིས་དང་། སྐྱེས་པ་ལ་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཚུན་ཁུ་བ་དཀར་ཆ་འཕེལ་ལ། དེ་ནས་ཕྱིར་འཕོ་བས་
འཕེལ་བ་འཆད་དོ། །དེའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་གསུམ་བཞིའི་དབང་གིས་ནི། །བཅུ་གཉིས་བཅུ་དྲུག་འཕེལ་ནས་ཆད། །རྡུལ་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་ཕྱེ་བས་ཐིག་ལེ་བཅུ་གཉིས་
ཀྱི་དབང་གིས་དང་། ཁུ་བ་ལ་དགའ་བ་བཞི་རྡོ་རྗེ་བཞིས་ཕྱེ་བ་ཐིག་ལེ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། །དེའི་ཕྱིར་བུད་མེད་ནི་ལོ་བཅུ་གཉིས་དང་སྐྱེས་པ་ལོ་བཅུ་དྲུག་གི་བར་དུ་ཁམས་ཕྱིར་མི་
འབབ་ལ། དེ་ནས་འབབ་བོ། དང་པོ་ལ་ནི་བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང་། ཕྱི་མ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཆོས་དང་དམིགས་པ་མེད། །
སྙིང་རྗེ་འདི་ནི་རྣམ་གསུམ་གྱིས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་ཟླ་བར་འགྱུར། །བཅོ་ལྔའི་ཆ་ཡི་བདག་ཉིད་ཅན། །བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཨཱ་ལི་གཟུགས། །རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་དེ་ཡི་ཆ། །འདི་ལྟར་འཕོ་བ་བཅུ་
དྲུག་ལ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལོ་བཅུ་དྲུག་མན་ཆད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སྤྱི་བོའི་ཟླ་བ་ལས་ཁུ་བ་འཕེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དཔྲལ་བའི་རྩ་འདབ་ཀྱི་དབུས་སུ་དཀར་པོའི་ཚེས་གཅིག་དགའ་བ་ལ་ཨ་ཡིག་གི་རང་བཞིན་དུ་འཕེལ་ལ། 
23-162
དེ་ནས་ཨ་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚེས་གཉིས་བཟང་པོ་དང་། རི་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚེས་གསུམ་རྒྱལ་བ་དང་། ཨུ་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚེས་བཞི་སྟོང་པ་དང་། ལི་ཡིག་གི་བདག་ཉིད་
ཀྱི་ཚེས་ལྔ་རྫོགས་པར་འཕེལ་བ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此医学论述续中："初六味食饮所食，痰液消化者等所消化。
23-160
甜味起泡沫成痰生。中间胆汁消化者融化，遍热味成酸胆汁生。最后火等风分精渣，成苦味
彼生风。具五大种食之功德，使身五大种增盛。变化方式消化后精渣分离，渣入肠成涩稀二
分。涩成粪稀成尿。精华身素各自火热，成熟后从精华流动，精华摄取九脉经肝道，至肝处
成血血生肉。肉生脂脂成骨。骨生髓髓成**。彼等渣胃痰及，容胆孔垢油
及，牙指甲毛发粪油胎垫是。身素圆满光泽胜，住于心遍于全身，令寿住光泽灿烂。彼等
果完时食所食，精华成时六日，壮阳等立即生**，多数药物一日起作用。"所说及，"身素垢病三种，
23-161
所说。
【空行】
彼力遍行
第三彼力遍行即：红点部分女性至十二年及，男性至十六年**白部分增长，此后外流故
增长止息。因此："由三四功德力，十二十六增后断。"红点以身语意三分别开为身语意智慧分为点十二
之力及，有四喜以四金刚分开为点十六，因此女性至十二年男性至十六年间界外不
流，此后流出。初者谓真义十二种之点，后者谓真如十六种之点。"众生法无所缘，
悲此三种，菩提心成为月，十五分自性，大乐阿厘形，瑜伽女众彼之分，如是流动十六
中。"愚童凡夫十六岁以下为主，从顶月中增长方式于额脉瓣中央白色一日喜为阿字自性增长，
23-162

后以阿字自性二日善及，以里字自性三日胜及，以乌字自性四日空及，以黎字自性
五日圆满增长为缘众生之悲。
【译文结束】


 །དེ་ནས་དགའ་བ་གཉིས་པ་དང་། བཟང་པོ་དང་། རྒྱལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། རྫོགས་པ་གཉིས་པ་རྣམས་ལ་ཨ་ཨེ་ཨར་ཨོ་
ཨལ་གྱི་རང་བཞིན་མགྲིན་པ་ནས་སྙིང་གའི་བར་དུ་འཕེལ་བ་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི། དེ་ནས་དགའ་བ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་ལ་ཧ་ཡ་ར་ཝ་ལ་ཞེས་པའི་རང་བཞིན་སྙིང་ག་ནས་
ལྟེ་བ་དང་གསང་བའི་བར་དུ་འཕེལ་བ་རྡོ་རྗེའམ་པདྨའི་རྩེར་ཕྱིན་པ་ཨཾ་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་སྟེ། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་གསང་བའི་རྩེ་མོ་ནས་ཕྱིར་འཛག་པ་ཉི་མ་རྡུལ་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་བཀབ་པས་
ཟླ་བ་ཉམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་འོངས་ནས་ལཱ་ལ་སོགས་པ་ལུགས་ལས་བཟློག་པའི་དབྱངས་རིང་པོ་བཅོ་ལྔས། དགའ་བ་ཟད་པ་ལྔ་གསང་བའི་བར་དང་། མཆོག་དགའ་ཟད་པ་སྙིང་
གའི་བར་དང་། དགའ་བྲལ་ལམ་ཁྱད་དགའ་ཟད་པ་དཔྲལ་བ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་ཟད་པ་ནག་པོའི་ཕྱོགས་བཅུ་དྲུག་པ་ཨཿསྟེ་གཙུག་ཏོར་དུའོ། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། ས་བོན་ཟླ་བ་གཙུག་ཏོར་ཤར། །
23-163
གསང་བའི་ཆུ་སྐྱེས་དག་ལ་རྫོགས། །ཆ་ནི་བཅུ་དྲུག་མ་གང་སྟེ། །རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་པད་རྩེར་སོན། །དེ་འོག་འཕོ་བའི་དུས་ཡིན་ཏེ། །ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་འོངས་ནས་སོ། །སྟོང་པ་དགའ་བ་བྲལ་
བ་ཡིས། །ཉི་མ་མཛོད་སྤུར་འགྲོ་བར་འགྱུར། །དེ་ཡི་ཆ་ནི་བཅུ་དྲུག་གམ། །གཙུག་ཏོར་པདྨར་སོང་བ་ན། །འདིར་ནི་ཟླ་བ་ཟད་པར་བརྗོད། །འདོད་ཆགས་བདེ་བ་བྲལ་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འཕོ་
བའང་གཡོན་རྐྱང་མའི་ཕྱོགས་བཟུང་ནས་ལས་བྱེད་ལ་དེ་ལའང་ལྟེ་བའི་རྩ་བདག་པོར་གྱུར་པས་གསང་བའི་རྩ་མི་ཕྱེད་མ་ལ་སོགས་པར་རྒྱུ་བའི་ཚུལ་གཅིག་གོ །དེ་ནི་བཅུ་གཉིས་མའམ་བཅུ་དྲུག་
པ་ཕན་དུ་ཁམས་རང་བཞིན་གྱི་འཛག་པ་མེད་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་སྲོག་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བའི་སྟོབས་སམ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྔར་བཤད་པའི་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དབང་
མདོར་བསྟན་ལས། མཛོད་སྤུར་ཆུ་སྐྱེས་སངས་རྒྱས་ཀུན། །ཟླ་བ་བདུད་རྩི་ཉ་ཡིན་ནོ། །ཉི་རྡུལ་གནམ་སྟོང་གསལ་བ་ལ། །གཙུག་ཏོར་ནོར་བུ་དེ་གཉིས་འཆར། །སྟོན་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་འདི་ནི། །ལུས་ཅན་
རྣམས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག །མི་གནས་མྱ་ངན་འདས་པ་ཡིན། །ཁམས་རྣམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་པའི་ནཱ་རོ་འགྲེལ་ཆེན་དུ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་འདི་མཛད་དོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ། 
23-164
སངས་རྒྱས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཟླ་བ་བདུད་རྩི་ཉ་སྟེ་ཆ་བཅོ་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་མཛོད་སྤུའི་པདྨར་ཏེ་དཔྲལ་བར་རོ། །ཉི་རྡུལ་གནམ་སྟོང་གསང་བར་རོ། །
སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དེ་དག་སྟེ་ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་དག་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བས་གཙུག་ཏོར་དང་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའོ། །ཞེས་གསུངས་པས། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚེས་གཅིག་ནས་རྐང་
པ་གཡོན་པའི་མཐེ་བོང་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ། གསུམ་པ། ལོང་བུའི་དང་། པུས་མོའི་དང་། བརླ་དཔྱི་མཚམས་སུ་དང་། ལག་པ་གཡོན་པའི་ཚིགས་དང་པོའི་མཚམས་སུ་དང་། ཚིགས་བར་མ་
དང་། ཚིགས་གསུམ་པ་དང་། མཁྲིག་མའི་དང་། གྲུ་མོ་ཡི་དང་། དཔུང་ཕྲག་གི་ཚིགས་མཚམས་དང་། སྙིང་གར་དང་། མགྲིན་པར་དང་། དཔྲལ་བར་བཅོ་ལྔ་པ་དང་། ཉའི་མཐར་གཙུག་ཏོར་དུ་ཆ་བཅུ་དྲུག་པར་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་སྟེ། དེའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དྭངས་མའི་ཡི་གེ་ཨཱ་ལི་བཅུ་དྲུག་གི་རྣམ་པར་བྱས་ཏེའོ། །དེ་ནས་ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་ནི་དཔྲལ་བ། གཉིས་པ་མགྲིན་པ། གསུམ་པ་སྙིང་། བཞི་
པ་ལག་པ་གཡས་པའི་ཕྲག་དཔུང་གི་ཚིགས་མཚམས་ནས་ནོར་བུའམ་གཡས་པའི་རྐང་སོར་གྱི་མཐར་གནམ་སྟོང་གི་བར་དུ་དབྱངས་ཡིག་བཅུ་དྲུག་ལུགས་བཟློག་རིང་པོའི་ཚུལ་གྱིས་འཕོ་བར་འགྱུར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
然后第二喜及，善及，胜及，空及，第二圆满等以阿爱阿尔阿欧
阿勒自性从喉至心间增长为缘法之。然后第三喜等五以哈雅拉瓦拉自性从心至
脐及密处间增长至金刚或莲顶为昂第十六分，白分密处顶端外泄为日红点形覆盖故
月亏谓黑月一日来后拉等逆序长母音十五，喜尽五至密处及，胜喜尽至心
间及，离喜或殊胜喜尽至额及，俱生喜尽黑分第十六阿为顶髻。《摄略灌顶论》云："种子月顶髻升，
23-163
密处莲花中圆满，分为十六满月，至金刚宝莲顶。此后为流动时，黑月初一来。空喜离
故，日至眉间而行。彼分十六或，至顶髻莲时，此称月尽，离欲乐故。"如是流
动亦执左阴脉方而作业，彼亦脐脉成主故密处脉不可分等中流动方式一。彼于十二月或十六
日前界自性不漏及，瑜伽士众寿遍行力或瑜伽力使前说之业颠倒变化，《摄略灌顶
论》中："眉间莲诸佛，月甘露鱼。日红点满空明中，顶髻宝彼二生。此导师金刚语，有身
众颠倒，非住涅槃，诸界颠倒变。"那若大疏中："世尊往昔所作"等所示，
23-164
佛知等。诸佛之月甘露鱼即十五分圆满于眉间莲即额。日红点满空于密处。
诸佛之彼等即月与日十六分依次为顶髻与金刚宝。"所说，白分一日起左
足拇指等第一节及，第二，第三，踝及，膝及，大腿髋处及，左手第一节处及，中节
及，第三节及，腕及，肘及，肩关节处及，心间及，喉及，额十五及，满月终至顶髻为十六分菩
提心流动，彼亦菩提心精华字母阿厘十六之相而成。此后黑月初一于额，第二喉，第三心，第四
右手肩臂关节处至宝珠或右足趾终至满空间长母音十六逆序长音方式流动。
【译文结束】


 །དགྱེས་རྡོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། 
23-165
དབྱངས་རྣམས་ཟླ་བའི་ཆ་དབུས་སུ། །སུམ་ཅུའི་དབྱེ་བས་རྣམ་བྱང་བྱ། །ཡར་ངོའི་ཚེས་གཅིག་ནས་བརྩམས་ཏེ། །གནམ་སྟོང་མཐར་ཐུག་སུམ་ཅུའི་ལྷ། །ཨ་ཨི་རྀ་ཨུ་ལྀ་ཞེས་འདི། །ཚེས་གཅིག་ལ་སོགས་རིམ་
ཇི་བཞིན། །ཨ་ཨེ་ཨར་ཨོ་ཨལ་ཞེས་འདི། །དྲུག་པ་ལ་སོགས་ཡོངས་སུ་གྲགས། །ཧ་ཡ་ར་ཝ་ལ་ཞེས་འདི། །བཅུ་གཅིག་པ་སོགས་རྣམས་སུ་བཤད། །ལཱ་སོགས་ལྔ་རྣམས་རིམ་བཟློག་པས། །ནག་པོའི་ཚེས་
གཅིག་སོགས་རྣམས་སོ། །ཨལ་ཡིག་ལ་སོགས་ལྔ་རྣམས་ནི། །ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དྲུག་པོ་སོགས། །ལཱི་ཡིག་ལ་སོགས་ལྔ་རྣམས་གང་། །དབྱངས་རྣམས་བཅུ་གཅིག་པ་ལ་སོགས། །གང་བའི་མཐར་ནི་ཐིག་ལེར་བརྗོད། །གནམ་
སྟོང་མཐར་ནི་རྣམ་བཅད་དོ། །དེ་རྣམས་ཡུད་ཙམ་རྣམ་དབྱེ་བས། །ཟླ་བ་སོ་སོའི་ཆ་རུ་བཤད། །ཅེས་སོ། །ས་མྦུ་ཊ་སྡོམ་འབྱུང་སོགས་ནས་ཡར་ངོའི་ཚེས་གཅིག་ལ་རྐང་པ་གཡོན་པའི་མཐེབ་ཆེན་
གྱི་རྩ་བར་ཨ། གཉིས་པ་བྱིན་པར་ཨཱ། གསུམ་པ་བརླ་ལ་ཨི། བཞི་པ་གསང་བར་ཨཱི། ལྔ་པ་ལྟེ་བར་ཨུ། དྲུག་པ་སྙིང་ཀར་ཨཱུ། བདུན་པ་ནུ་མའི་དབུས་སུ་རྀ། བརྒྱད་པ་མགྲིན་པར་
རཱྀ། དགུ་པ་ལག་མཐིལ་དུ་ལྀ། བཅུ་པ་མཁུར་ཚོས་ལཱྀ། བཅུ་གཅིག་པ་མིག་ལ་ཨེ། བཅུ་གཉིས་པ་རྣ་བར་ཨཻ། བཅུ་གསུམ་པ་དཔྲལ་བར་ཨོ། བཅུ་བཞི་པ་འཚོགས་མར་ཨཽ། བཅོ་ལྔ་པ་སྤྱི་གཙུག་གི་གཡོན་དུ་ཨཾ་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བའི་སྐད་ཅིག་ཨཿ། 
23-166
མར་ངོ་ལ་དེ་ལུགས་བཟློག་ཏུ་གཡས་ཀྱི་མཐེབ་ཆེན་གྱི་རྩ་བའི་མཐར་ཐུག་པར་རོ། །བུད་མེད་ལ་ནི་བཟློག་སྟེ་བཤད་དོ། ། དེ་ལྟར་ཡང་སྡོམ་འབྱུང་ལས། དེ་ལས་གཞན་ཡང་ཐིག་ལེའི་གཟུགས། །འཕོ་
བ་ཡང་དག་བཤད་པར་བྱ། །དཀར་པོའི་ཚེས་གཅིག་ནས་བརྩམས་ཏེ། །གཉིས་པ་བྱིན་པར་ཨཱ་ཡིག་སྟེ། །གསུམ་པ་བརླ་ལ་ཨི་ཡིག་གོ །སྐྱེ་གནས་བཞི་པར་ཨཱི་ཡིག་ཡིན། །ལྟེ་བ་ལྔ་པར་ཨུ་ཡིག་
སྟེ། །སྙིང་གར་དྲུག་པ་ཨཱུ་ཡིག་གོ །ནུ་མར་བདུན་པ་རྀ་ཡིག་ཡིན། །མགྲིན་པར་བརྒྱད་པ་རཱྀ་ཡིག་སྟེ། །ལག་མཐིལ་དགུ་པར་ལྀ་ཡིག་གོ །མཁུར་ཚོས་བཅུ་པ་ལཱྀ་ཡིག་ཡིན། མིག་དང་བཅུ་གཅིག་
པར་ཨེ་ཡིག །རྣ་བར་བཅུ་གཉིས་པར་ཨཻ་ཡིག །དཔྲལ་བ་བཅུ་གསུམ་པར་ཨོ་ཡིག །སྤྱི་བོར་བཅུ་བཞི་པ་ཨཽ་ཡིག །ཚངས་ཀྱི་གཡོན་དང་གཡས་སུ་ཉ། །ཨཾ་ཨཿ ཡི་གེའི་རང་བཞིན་ནོ། །ནག་པོའི་
ཚེས་གཅིག་ནས་བརྩམས་ཏེ། །ཇི་སྲིད་གནམ་སྟོང་དེ་སྲིད་ལ། །འཕོ་བ་དེ་ཉིད་བཞིན་དུ་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ནང་དུ་དེ་ལྟ་བས་ཕྱི་རོལ་དུ་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ལ་ཟླ་བའི་ཆ་འཕེལ་བ་བཅོ་ལྔ་
དང་། འགྲིབ་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ནག་པོའི་ཆ་བཅོ་ལྔ་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ནུབ་ཕྱོགས་ནས་ཟླ་བའི་ཆ་རིམ་གྱིས་འཕེལ་ནས་ཆ་བཅོ་ལྔ་རྫོགས་པའི་མཐར་ནག་པོའི་ཚེས་གཅིག་གི་མུན་པ་མ་ཞུགས་པའི་བར་ནི་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་ཡིན་ལ། 
23-167
ཉལ་ཆ་རྫོགས་པའི་མཐར་ཟླ་བ་སྒྲ་གཅན་གྱིས་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཟླ་བ་ནི་ཉའི་མཐར་ནུབ་ཕྱོགས་ནས་སྒྲ་གཅན་གྱིས་འཛིན་པ་མི་སྲིད་དོ། །ནག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་བཅོ་ལྔ་རྫོགས་པའི་
མཐར་དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་དང་པོ་མ་སྐྱེས་པ་ནི། ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་ཡིན་ལ། དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་དང་པོ་འཆར་བའི་ཐོག་མར་ཉི་མ་ལ་སྒྲ་གཅན་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉི་མ་
སྒྲ་གཅན་གྱི་ཤར་ཕྱོགས་ནས་འཛིན་པ་མི་སྲིད་དོ། །ཟླ་བ་ལ་ཞག་བཅོ་ལྔར་མཐར་གང་བའི་ཆ་རེ་ཡོད་པས། ཟླ་བ་གཅིག་ལ་སྒྲ་གཅན་འཇུག་ཐེབས་གཉིས་འབྱུང་བ་ངེས་སོ། །ཉི་མ་ལ་
ལྷོ་བྱང་གི་བགྲོད་པ་རེའི་མཐར་གང་བའི་ཆ་རེ་ཡོད་པས། ལོ་རེ་ལ་སྒྲ་གཅན་གྱིས་འཛིན་པའི་དུས་གཉིས་ཡོད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《喜金刚根本续》云：
23-165
"母音于月分中央，以三十分别清净，始于白月初一，至满空三十天，阿伊厘乌离此，初一等依
次，阿爱阿尔阿欧阿勒此，第六等广闻，哈雅拉瓦拉此，十一等中说，拉等五逆序，黑月
初一等，阿勒字等五，黑分第六等，厘字等五何，母音第十一等，满终谓点，满
空终为顿号，彼等刹那分别，说为各月分。"所说。《三昧续》《生起续》等说白月初一于左脚大拇指
根部阿，第二小腿阿长音，第三大腿伊，第四密处伊长音，第五脐乌，第六心乌长音，第七乳中厘，第八喉
厘长音，第九手掌离，第十颊离长音，第十一眼爱，第十二耳爱长音，第十三额奥，第十四腮奥长音，第十五顶左安遍满全身刹那阿：
23-166
黑月以彼逆序至右拇指根终点。女性则反说。如是《生起续》云："此外另一点形，流
动当正说。始从白月初一，第二小腿阿长字，第三大腿伊字，生处第四伊长字，脐五乌字
，心六乌长字，乳七厘字，喉八厘长字，手掌九离字，颊十离长字，眼十一
爱字，耳十二爱长字，额十三奥字，顶十四奥长字，梵穴左右满月，安阿：字自性，从黑月
初一始，直至满空，流动彼如是变。"所说。内如此故外在白分月分增长十五
及，衰减因之黑分十五生起。西方月分渐增至十五分圆满终黑月初一黑暗未入间为十六分，
23-167
满月圆满终月为罗睺所执。因此月于满月终西方被罗睺执持不可能。黑分十五圆满
终白分第一分未生为，十六分，白分第一分升起始日为罗睺所入。因此日
被罗睺东方执持不可能。月于十五日终有一满分，故一月中罗睺入两次确定。日于
南北行各终有一满分，故一年有罗睺执持时两次。
【译文结束】


 །དེ་ནི་ཉི་མའི་འཕོ་བ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་
ཅུ་དེ་དག་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ལ། དེའང་བགྲོད་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཞིང་། ལྷོ་བྱང་གི་བགྲོད་པ་རེ་རེ་ལ་ཉིན་ཞག་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་རེ་ཡོད་དེ་འཕོ་བའི་ཟླ་བའི་དབྱེ་བས་ཀརྐ་
ཊ་ལ་སོགས་པ་ལྷོར་བགྲོད་པ་ལ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་སྤྲོ་བའི་རིམ་པས་དབྱངས་ཐུང་ངུ་དྲུག་དང་བཅས་པའི་སྡེ་པ་དྲུག་ཉི་མས་ཟླ་བ་དྲུག་གིས་སྤྱོད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་དུ་བགྲོད་པ་ལས་ས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་དབྱངས་རིང་པོ་དང་བཅས་པའི་སྡེ་བ་དྲུག་གིས་སྤྱོད་དོ། །
23-168
གང་དུ་དབྱངས་ཐུང་ངུ་དང་བཅས་པ་སྤྱོད་པ་དེར་མཚན་མོ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་དུ་དབྱངས་རིང་པོ་དང་བཅས་པ་སྤྱོད་པ་དེར་ཉིན་མོ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་བཞིན་
དུ་ནང་དུ་རྡུལ་ཉི་མའི་གཟུགས་ཀྱང་ཀརྐ་ཊའི་ཚེས་གཅིག་ལ་ང་ལ་སོགས་པ་ཀ་སྡེ་ཐུང་ངུའི་རང་བཞིན་དུ་ལྟེ་བའི་གཡོན་གྱི་རྩ་དང་པོ་ལ་འཇུག་ཅིང་། སེང་གེའི་འཕོ་བ་ལ་ཉ་
སྡེ་ཙ་སྡེ་ཐུང་ངུ་རྩ་གཉིས་པ། བུ་མོ་ཊ་སྡེ་གསུམ་པ། སྲང་པ་སྡེ་བཞི་པ། སྡིག་པ་ཏ་སྡེ་ལྔ་པ། གཞུའི་འཕོ་བ་ཀྠ་ནས་ས་སྡེ་ཐུང་ངུས་འཇུག་པ་རྩ་དྲུག་པ་སྟེ།
རྡུལ་ཉམས་ཤིང་ཟླ་བ་འཕེལ་བའི་དབྱེ་བས་སོ། །དེ་ནས་ཆུ་སྲིན་ལ་ས་སྡེ་རིང་པོའི་རང་བཞིན་ལུགས་འབྱུང་གིས་འཕེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་གཡས་པའི་རྩ་དྲུག་པ་ལ་ཞུགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བུམ་
པར་ཏ་སྡེ་དང་། ཉར་པ་སྡེ་དང་། ལུག་ལ་ཊ་སྡེ་དང་། གླང་ལ་ཙ་སྡེ་དང་། འཁྲིག་པ་ལ་ཀ་སྡེ་རྣམས་དབྱངས་རིང་པོ་དང་ལྡན་པས་གཡས་པའི་རྩ་ལྔ་པ། བཞི་པ། གསུམ་པ། གཉིས་
པ། དང་པོ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་དོ། །འགྲིབ་པའི་ས་སྡེ་རྫོགས་པའི་མཚམས་སུ་གང་བ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་ཆ་འཆར་བས་དེ་ནི་ཝཾ་ཡིག་གོ །ཕྱི་རོལ་དུ་སྟོང་པའི་ཉིན་ཞག་གོ །འཕེལ་བ་ཀ་སྡེ་རྫོགས་པའི་མཐར་གཞོམ་དུ་མེད་པ་འཆར་བར་ཨེ་ཡིག་གིས་འཇུག་པ། 
23-169
ཕྱི་རོལ་དུའང་སྟོང་པའི་ན་ཞག་སྟེ། ལྟེ་བའི་རྩ་སྟོང་པ་བཞིའི་བྱེད་པས་ལོར་ལ་དྲག་པོ་རྐང་པ་དང་བཅས་པ་ལྷག་པའི་ཞག་གོ །ནང་ལྟེ་བའི་རྩ་དེ་རྣམས་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ནི་
ལག་པ་དང་རྐང་པའི་ཚིགས་རྣམས་ཏེ། དེར་སྔར་བཤད་པའི་ཁྱིམ་དེ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་ཅེ་ན། གཡོན་པའི་ཕྲག་དཔུང་གི་ཚིགས་དང་། དཔུང་པ་དང་ཉེ་བའི་དཔུང་མཚམས་དང་། ལག་པ་དང་ལག་
ངར་གྱི་མཚམས་དང་། རྐེད་པ་དང་བརླའི་མཚམས་མཐེའུ་ཆུང་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་ཀྱི་འཕྲེང་བ་དང་པོའི་མཚམས་དང་། པུས་མོའི་བརླའི་མཚམས་མཐེའུ་ཆུང་གི་ཚིགས་འཕྲེང་གཉིས་པ་དང་། བྱིན་པ་དང་པུས་མོའི་མཚམས་
མཐེའུ་ཆུང་སོགས་ཀྱི་ཚིགས་འཕྲེང་གསུམ་པ། དེ་ནས་གཡས་སུ་མས་ནས་ཞུགས་ཏེ་གྱེན་དུ་འཛེག་གོ །དེ་ནི་རྡུལ་ལ་བརྟེན་པའི་བླ་གནས་སོ། །འདི་ལའང་ཕལ་པ་ལ་གྱེན་དང་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་
འོག་ཏུའོ། །དེའི་ཕྱིར་ནང་རྡུལ་གྱི་ཁམས་ནི་ལོ་གཅིག་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་བྱེད་པས། ཕྱི་རོལ་ཉི་མའི་འཕེལ་འགྲིབ་ཀྱང་དེས་སོ། །ནང་རྡུལ་འཕེལ་བས་ཕྱི་རོལ་དུ་ཉིན་མོའི་ཆ་འཕེལ་ལ། ནང་ཉི་མ་
འགྲིབ་ཟླ་བ་འཕེལ་བས་མཚན་མོ་འཕེལ་བའོ། །འབུམ་ལྔར། གཡས་དང་གཡོན་པའི་རྒྱུ་བ་ལ། །དཀྱིལ་འཁོར་ལྔ་པོ་འབབ་པ་རྣམས། །དུས་དྲུག་གིས་ནི་རབ་དབྱེ་བས། །ཕྱི་རོལ་དེ་བཞིན་དེ་ལུས་ལའོ། །ཞེས་སོ། །
23-170
གཞན་བྱང་ཆུབ་གྱི་སེམས་དེ་དག་པཱུ་ལི་ར་མ་ལ་ཡར་དབང་བྱེད། །ཛཱ་ལནྡྷ་རར་ལོངས་སྤྱོད། ོན་དུ་ཐིམ་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་དུ་ཐིམ་པའི་བར་དུའོ། །སྐྱེད་པ་ཟླ་
བའི་འཕེལ་བ་བཅུ་དྲུག་ལ་སྙིང་རྗེ་བཅུ་དྲུག་དང་། ཐིམ་པ་སྟོང་པ་བཅུ་དྲུག་མྱང་འདས་ཀྱི་ཆ། འདིར་ཐུན་མོང་དུ་འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག་ལ། ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས། ཉི་མ་འཛིན། ཐིག་ལེ་འགོག །ནམ་
མཁའ་འགོག །ཅེས་བཤད་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
今当说日行走：日三百六
十成为十二月，彼亦成为两行程，南北各行程有一百八十日通过流动月分类迦尔
迦等向南行时以空等发散次序带短母音六的六组由日以六月运行。然后向北行时以地等分类带长母音六组运行。
23-168
何处带短母音运行彼处夜晚增长。何处带长母音运行彼处白昼增长。如同外在一
样内在红点日形亦于迦尔迦初一以阿等卡组短音自性入左脐第一脉，狮子行走于
组擦组短音第二脉，处女吒组第三，天秤巴组第四，天蝎塔组第五，射手卡他至萨组短音入第六脉，
由红点衰月增分类。然后摩羯以萨组长音自性依正序增长方式入右第六脉。同样宝瓶
以塔组及，双鱼巴组及，白羊吒组及，金牛擦组及，双子卡组等带长母音于右脉第五、四、三、二、
一运行。衰减萨组圆满之际生起不可破坏分即为瓦字。外为空日。增长卡组圆满终不可破坏显现为爱字入，
23-169
外亦空日，脐空脉四之作用于岁中强力带脚剩余日。内脐脉彼等所生者为
手脚诸节，彼前述之宫如何运行？左肩臂节及，近臂肩际及，手与腕
际及，腰与大腿际小指等节串第一际及，膝大腿际小指节串第二及，胫膝际
小指等节串第三，然后向右从下入向上升。彼为依红点之上住。此亦凡夫上升瑜伽士
下降。因此内红点界于一年中作增减，外日增减亦由彼。内红点增故外日分增，内日
减月增故夜增。《五十万颂》云："右与左行中，五坛城下流，以六时分别，外如是于身。"所说。
23-170
另菩提心彼等于普利拉玛拉亚作主，杂兰达拉受用，入于溶解从如是至一切支分溶解间。生起月
增长十六为悲十六，溶解空十六涅槃分，此中共通流动十六，宫十二，日食，点止，空
止。所说。
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར། སྐྱེད་པ་འཁོར་བ་དང་ནི་ཐིམ། མྱ་ངན་འདས་པ་སྟོང་ཉིད་བརྗོད། །ཡུལ་དང་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །ཟླ་བ་བདུད་རྩི་འོག་ཏུ་འགྲོ །སྟེང་དུ་ཉི་མ་
སྒྲ་གཅན་ཏེ། །རྩ་རྣམས་འཁོར་ལོའི་རྩིབས་བཤད་པར། །ཕོ་ཉ་མོ་རྣམས་དེ་བརྟེན་ནས། །བྱ་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་བྱེད། །ལོངས་སྤྱོད་ཐིམ་དབང་བདག་པོ་ལས། །ཞེས་སོ།། །།
༈ བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་བཤད་པ།
བཞི་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་དེ་
ཉིད་ནི། དང་པོའི་ཉིན་ཞག་དུས་བརྩིས་ནས། རིགས་ལྡན་མ་དང་ཕོ་ཉ་མཆོད། །ཇི་ལྟར་ནང་གི་དུས་དང་ཕྱིའི་རྣལ་འབྱོར་མ་རྒྱུ་བའི་དུས་སུ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་འཛག་པ་མེད་
པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཟླ་བ་ཆགས་པ་ཞུ་བའི་ཆགས་པ་ཆེན་པོ་དབུ་མ་མཆོག་གི་དབུགས་དྲིའི་ཆུ་དང་བཅས་པས་རིགས་ལྡན་མ་དང་ཕོ་ཉར་བཅས་པ་མཆོད་པར་བྱའོ། །འདི་དག་རྒྱས་པར་བདེ་མཆོག་སྟོད་འགྲེལ་ལས་སོ། །
23-171
རིགས་ལྡན་མ་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་སྒྲིབ་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་སྤངས་པ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་བདུད་ཀྱི་ཚོགས་ཟད་པར་བྱེད་པ་མོ་
མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཚོགས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་ཟད་པར་བྱེད་པ་མོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཕོ་བ་ལས་འཆི་བ་སྟེར་བའོ། །དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་
རྣལ་འབྱོར་མ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། རིགས་
ལྡན་མ་དང་། པདྨ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཞེས་ཕྱག་རྡོར་གྱིས་སོ། །ཕོ་ཉ་མོ་ནི་མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་དེ་ཉིད་དུ། མཁའ་འགྲོ་མ་ནི་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་
ཏེ། ནང་རྩ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་པོ་རྣམས་དང་། ཐུགས་དང་གསུང་སྐུའི་འཁོར་ལོ་རྣམས་དང་། ཁ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་བརྒྱད་པོ་རྣམས་ལ་གནས་པ་རྣམས་སོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ན་གང་ཞིག་སྟོང་པའི་ཆོས་
ཅན་གྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་དེ་རྣམས་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེའི་སྐུ་དང་ལྷན་ཅིག་སྡོམ་པ་ཞེས་དང་། སྙིང་རྗེ་ནི་ཟླ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ་ཞེས་པས་ཁམས་རྣམས་ལ་དཔའ་བོར་བརྗོད་ནས། 
23-172
དེ་དག་མི་ཕྱེད་པའི་འདུས་པ་ནི་མཆོད་པར་བྱ་བ་སྟེ། ཡང་ཐབས་དེས་རང་གི་ཤེས་རབ་དེ་ཉིད་མཆོད་པར་བྱའོ་ཞེས་པ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་སེམས་དང་། །ཤེས་དང་ཤེས་བྱ་དང་། སྟོང་
པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་རྣལ་འབྱོར་པས་བྱའོ་ཞེས་པ་ངེས་པའི་དོན་ཏེ། །ཞེས་བཤད་དོ། །རྩ་རྒྱུད་ཉིད་དུ། གསང་བ་མཆོག་གི་དགྱེས་པ་ན། །ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་རྟག་ཏུ་
བཞུགས། །སེམས་དཔའ་ཕོ་ཉ་ཀུན་རང་བཞིན། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བདེ་བའི་མཆོག །ཅེས་སོ། །འཁོར་ལོ་བཞིའི་བྷ་གའི་ཐིག་ལེ་བཞི་སྐུ་བཞིའི་རང་བཞིན་གྱི་ཧེ་རུ་ཀ་བཞིར་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་མང་
པོར། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་རྡོ་རྗེ་བཙུན་མོའི་བྷ་ག་རྣམས་ལ་བཞུགས་སོ། །ཞེས་བཤད་ཅིང་བྱང་སེམས་ལྷའི་རང་བཞིན་དུ་བཤད་པའི་ལུང་འབྱམས་ཀླས་
པས་དེ་ཙམ་ཞིག་ལས་མི་སྤྲོའོ། །ཇི་ལྟར་མཆོད་པའི་ཆོ་གའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས་སེམས་ནི། །ནོར་བུའི་ནང་དུ་གནས་པ་ལྟ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此："生起轮回与溶，涅槃空性说。以境根自性，月甘露下行，上行日
罗睺，脉等轮辐说，使者女等依此，作诸多事业，受用溶主尊从。"所说。
【空行】
菩提心真如说明
第四菩提心真
如：从初日时计算，持种女与使者供。如内时与外瑜伽女行时最胜不变乐无漏
菩提心点月贪溶之大贪中脉胜气息水具持种女与使者供。此等广详《胜乐上疏》。
23-171
持种女即阿瓦杜提彼即金刚亥母无障碍除障所取能取瑜伽士等魔军尽者
众无明之蕴界处聚与菩提心亦尽者由菩提心流动而授死亡。彼即金刚
瑜伽女唯自心显现大手印具一切相胜般若波罗蜜多空性及，真如及，持种
女及，莲花所说。"金刚手所说。使女即空行女等。彼等亦于彼中："空行女即金刚空行等
，内三十六脉及，心语身轮等，口等八门中住等。"所说。彼中任何空性法
相空行女彼等无所缘悲身俱合说及，"悲即月菩提心"所说将诸界称为勇士，
23-172
彼等不可分合为所供养，复以彼方便供自慧自身即指"所取能取心及，能所知及，空
性与悲一性"瑜伽士应作为决定义，所说。于根本续："秘密胜欢喜中，一切自性恒
住，勇士使者一切自性，金刚萨埵乐胜。"所说。四轮秘处四点四身自性四贺鲁嘎大瑜伽续多
中："世尊一切如来身及，语及，意金刚后妃秘处中安住。"所说菩提心为神性所说经典浩瀚
故仅此不广述。关于如何供养仪轨而言："金刚跏趺坐心，如住宝珠中。"等所说。
【译文结束】


། །།
༄། །སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས།
གཉིས་
པ་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ལ། གཞི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གཏན་ལ་ཕབ། ལམ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོས་ཉམས་སུ་བླང་། འབྲས་བུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཚུལ་བཤད་པ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། 
23-173
སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་བསྟན་པ་ནི། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་བདག་ཉིད་ཅན། །ཨེ་ཝཾ་ལུས་ཀྱི་ལྟེ་བར་གནས། །ཨ་ཡིག་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ལ་བདུན་པའི་མཐའ་ཅན་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་བྱིན་པས་
ཨེ་ཡིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཨེ་ཞེས་པའི་མིང་གིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ནམ་མཁའི་ཁམས་སམ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཤེས་རབ་བརྗོད་དོ། །ཝཾ་ཡིག་གིས་མཆོག་
ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྙིང་རྗེའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཐབས་བརྗོད་དེ། ཤེས་རབ་ཇི་ལྟ་བར་ཐབས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བ་དང་། ཐབས་ཇི་ལྟ་བར་ཤེས་རབ་ཀྱང་དེ་ལྟ་བས་ཡང་དག་
པར་སྦྱོར་བས་ཨེ་ཝཾ་མོ། །དེ་ཉིད་ལ་སློབ་དཔོན་ཞེ་སྡང་རྡོ་རྗེས་ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པ་ཆེན་པོས། སེམས་ཉིད་རྣམ་མེད་དག་པ། གསལ་བ། ཟུང་འཇུག་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་
སྟེ། ཞེས་གསུངས་པའི། རྣམ་མེད་དག་པའམ། ཟབ་པ་དག་གི་བརྗོད་པ་དང་། རྟོག་པས་མཚོན་དུ་མེད་ཅིང་མཐའ་གང་གིས་ཀྱང་མ་རེག་པའི་སེམས་ཉིད་དེ། དེ་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་གཏན་
དུ་བ་ཡིན་པས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བར་བརྗོད་དོ། །ཨིནྡྲ་བྷཱུ་ཏིས། བདེ་ཆེན་མི་རྟག་མ་ཡིན་ཏེ། །བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྟག་ཏུ་རྟག །ཅེས་དང་། ཀྱེ་རྡོར་ལས། དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས་བྱོལ་སོང་དང་། །
23-174
བཤང་བའི་སྲིན་བུ་ལ་སོགས་པ། །ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་གྱིས་ཡང་། །བདེ་བ་གང་ཕྱིར་མི་ཤེས་སོ། །རྟག་ཏུ་རང་བཞིན་བདེ་བ་ཅན། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་གང་དུ་ཡང་། །སངས་རྒྱས་གཞན་དུ་རྙེད་
མི་འགྱུར། །སེམས་ནི་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད། །སངས་རྒྱས་གཞན་དུ་བསྟན་དུ་མེད། །ཅེས་སོ། །གསལ་བ་ཞེས་པ་ནི། མངོན་སུམ་ཁྱད་པར་ཅན་ནང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམ་པའི་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་
རིག་པར་གྱུར་པ་གདོད་མ་ནས་དག་པ། སྣ་ཚོགས་སུ་འཆར་བའི་རྣམ་པ་ལ་བྱའོ། །ཟུང་འཇུག་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་པས་ཟབ་གསལ་དེ་གཉིས་ཆུ་དང་འཁྱགས་རོམ་བཞིན་ཐ་དད་དུ་
འབྱེད་མི་ཤེས་པས་ཟུང་འཇུག་གམ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བརྟག་གཉིས་ལས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྡོམ་པ་གཅིག །ཕྱག་རྒྱ་རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་ལས། །ཡོ་གི་སྙིང་རྗེ་ཐབས་སུ་
འགྱུར། །ཞེས་སམ། འབུམ་ལྔ་ལས། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལས། །སྔར་གྱི་ཝཾ་ཡིག་དེ་ཉིད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
心实相
第
二心实相：基大手印确定、道大手印修习、果大手印现证方式说明三者。首先，
23-173
心性住法宣说，具方便智慧自性，伊旺住于身脐。阿字通达空性以带第七终助格
成为伊字。因此以"伊"之名表示一切基础虚空界或具一切相空性特征之智慧。旺字表示最
胜不变大乐悲特征之方便，智慧如何方便亦如是，方便如何智慧亦如是，故正
合为伊旺。关于此师怒金刚引大师那若巴所说："心性无相清净、明显、双运不二智慧，"
所说，无相清净或深者之表述，以分别不可表示任何边亦未触及之心性，彼本性之乐永
恒故称最胜不变乐。因渡布提："大乐非无常，大乐恒常。"所说及，喜金刚续："地狱饿鬼旁生及，
23-174
粪虫等，天与非天亦，何故不知乐。恒常自性具乐，世界界何处，余佛不可
得。心即圆满佛陀，佛陀他处不可示。"所说。"明显"指：殊胜现量内真如修习唯以现量
了知本初清净，种种显现之相。"双运不二智慧"表示深明二者如水与冰不能
分离故称双运或不二智慧。如《二谛论》："一切相摄一，手印离因，瑜伽士悲成为方
便。"或《五十万颂》："由身语意瑜伽，即前旺字本身。"
【译文结束】


 །རྡོ་རྗེའི་སྒྲས་ཀྱང་ཨེ་ཡིག་སྟེ། །རྣམ་པ་ཀུན་དོན་སྟོང་པ་ཉིད། །གང་ཞིག་འདི་དག་སྙོམས་འཇུག་
པ། །རྣལ་འབྱོར་སྒྲ་ཡིས་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་དང་། འཇམ་དཔལ་ཞལ་ལུང་ལས། ཆོས་རྣམས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས། །ཀུན་མཁྱེན་བར་གྱི་རང་བཞིན་ནི། །ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ལྟར་རྣམ་དག་པའི། །ཟབ་གསལ་གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །
23-175
དེ་ནི་དངོས་མེད་སྒོམ་དངོས་མེད། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། །ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་མ་ཟིན། །རང་བཞིན་གྱི་ནི་འོད་གསལ་བ། །གདོད་ནས་དག་པ་ནམ་མཁའ་བཞིན། །མེད་པས་ཆོས་རྣམས་མཚན་
ཉིད་སངས། །ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་མེད་དེ། །དངོས་པོ་མེད་པ་མཁའ་དང་མཚུངས། །ཚིག་དང་ཡི་གེ་ཀུན་ལས་གྲོལ། །དེ་ནི་དུས་དང་ཕྱོགས་རྣམས་དང་། །ཆོས་ཀུན་གྱི་ནི་ངོ་བོར་སོང་། །ལུས་མ་ཡིན་
ཏེ་ངག་དང་ནི། །ཡིད་ཀྱང་མ་ཡིན་འདོད་ཁམས་དང་། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཁམས་མ་ཡིན། །འབྱུང་ཆེན་བཞི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་བས་དེ་ཉིད་གང་ན་ཡང་། །མི་གནས་པས་ན་མཉམ་པ་ཉིད། །དེ་
འདྲའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་ཆོས་ཉིད་མཆོག །ཐབས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དངོས། །བཏགས་པ་ཀུན་ལས་རབ་དབེན་པ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་རྒྱུ་དཔག་དཀའ་བ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་རབ་སྣང་
བའི། །ཟེར་གྱི་རང་གཞན་སྨིན་བྱེད་པ། །དེ་གཉིས་མེད་པའི་རང་བཞིན་མཆོག །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཆེན་པོས་ཀྱང་། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་སྐུ་ཆེན་པོ། །དེ་གཉིས་རྒྱལ་སྲས་ཞིང་བཅས་དང་། །སྲིད་གསུཾ་རྒྱུ་དང་
མི་རྒྱུར་བཅས། །ཐམས་ཅད་ཀུན་གྱི་བདག་ཉིད་དེ། །ཆོས་ཀུན་གཙོ་བོ་རང་སེམས་ཀྱི། །ངོ་བོ་ཉིད་དེ་དེ་རྟོགས་ན། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་དེ་ཉིད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །འབྱུང་ཆེན་རྣམས་ཀྱང་དེ་ཉིད་དོ། །
23-176
ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད། །སེམས་ལ་གནས་ཏེ་དེ་ཉིད་ཀྱང་། །ནམ་མཁའ་ལ་གནས་ནམ་མཁའ་ནི། །གང་དུའང་མི་གནས་འོད་གསལ་བ། གདོད་ནས་རྣམ་དག་སྟོང་པའོ། །སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་འདས་པའི་
ཁམས། །སྐྱེ་མེད་རྡོ་རྗེ་མངོན་བྱང་ཆུབ། །བདེ་གཤེགས་ཀུན་གྱི་སྙིང་པོ་མཆོག །གཉིས་མེད་རྟོག་བྲལ་དོན་ཆེན་ཏེ། །རིམ་པ་གཉིས་པར་རབ་ཏུ་བཤད། །ཅེས་དང་། གྲོལ་ཐིག་ཏུ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་བྲལ་
བས། །བསམ་བརྗོད་ཡུལ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས། །མཁའ་བཞིན་དྲི་མེད་ཀུན་འབྱུང་བ། །བརྟགས་བྲལ་ཟབ་མོ་ཉིད་ཅེས་བྱ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གཟུགས་འཆང་བ། །སྒྱུ་མ་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུ་རུ། །རང་དང་གཞན་གྱི་
རྒྱུད་སྦྱོང་བ། །ཡང་དག་གསལ་བ་ཞེས་བྱའོ། དེ་གཉིས་མེད་པའི་རང་བཞིན་མཆོག །དངོས་པོ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའི་བདག །འཁོར་བས་རབ་ཏུ་མ་ཟིན་པ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བཤད་པའོ། །ཞེས་དང་། སྤྱོད་བསྡུས་
སུ། གང་བདེན་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེན་པ་གཉིས་ཞེས་བགྱི་བ་
དེ་གང་ལགས། སྨྲ་པ། དང་པོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང་། གཉིས་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
金刚声亦伊字，一切相义空性。何者此等和合，瑜伽声所表述。所说及，《文殊授记》云："诸法色等，遍智间自性，如虚空界清净，深明无二智慧，
23-175
彼无实修无实，远离一切事物，不摄界与处，自性明光，本来清净如虚空，以无故诸法相
离。法与法性亦无，无实如虚空相同，解脱一切词与字。彼于时与方等，一切法性中游，非身亦非
语及，意亦非欲界及，色与无色界非，四大种亦非，因此彼于何处，不住故平等性。如
是大金刚持，诸法一切法性胜，以方便所成就事，远离一切假立，圆满因难思量，大手印极显
现，光芒成熟自他，彼无二自性胜，大金刚持亦，不可说之大身。彼二佛子土及，三有行与
不行，一切之自性，诸法主自心之，本性若了知，佛菩提即彼。三世间亦即彼，诸大种亦即彼，
23-176
何以故一切法，住于心彼亦，住虚空虚空，不住任何处明光，本初清净空。佛涅槃
界，无生金刚现觉，一切善逝心要胜，无二离分别义大，二次第中极说明。"所说及，《解脱滴》中："远离一切分别
故，远超思议境，如空无垢一切生，离戏深奥谓，持大手印形，如幻如虹，净化
自他相续，真实明谓。彼无二自性胜，遍一切事物我，轮回不所摄，法界所说。"所说及，《行集
论》中："何二谛无二相特征彼即真实方式自性三摩地。问：世尊所谓二谛
是何？答：第一即世俗谛，第二即胜义谛。"
【译文结束】


 །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྨྲས་པ། 
23-177
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་གཙུག་ཏོར་གྱི་རྒྱུད་ལས་བཀའ་སྩལ་ཏེ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གསང་བའི་བདག་པོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་འགྲོ་བ་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཏེ། དེའང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་གནས་པས་
གནས་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་བདག་མེད་པ། ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ། །ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་སྟེ་འཕེལ་བ་མེད་པ། འགྲིབ་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ནམ་མཁའ་དང་
མཉམ་པ་དང་། དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། ཡི་གེ་མེད་པ། ཚིག་མེད་པ། ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་དང་བྲལ་བ། ཡོད་པ་མ་ཡིན། མེད་པ་མ་ཡིན། སྤྱོད་པ་མ་ཡིན། མི་སྤྱོད་པ་
མ་ཡིན། ཐག་རིང་བ་མ་ཡིན། ཐག་ཉེ་བ་མ་ཡིན། སྟོང་པ་མ་ཡིན། མི་སྟོང་པ་མ་ཡིན། དབུ་མའང་མ་ཡིན་པ་འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། དེ་བས་ན་དེ་ནི་མཆོག་ཏུ་
ཟབ་པ་དང་། བརྟག་པར་དཀའ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་རྐྱེན་ཅན་ནོ། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་རྨི་ལམ་དང་། 
23-178
མིག་འཁྲུལ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལྟར་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ། སྒྱུ་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚངས་པའི་གནས་བཞིའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའོ། །དེ་གཉིས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བར་
འཇུག་པའི་རིམ་པ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ། དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་
སོ། །དྲི་མེད་འོད་དུའང་། རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལྡན་དུ་གསུངས་པའང་དེ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཟབ་
གསལ་གཉིས་མེད་དེ་ཉིད་ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བ་ནས་ཐ་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་འདས་པའི་བར་དུ་སྤུ་རིས་མི་འགྱུར་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་དང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་
ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ལ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། བརྟག་གཉིས་སུ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་གང་སྐྱེས་པ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་དེ་བརྗོད་བྱ། །རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཞེས་བྱ། །ཞེས་གསུངས་
ལ། གཉིས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྐྱེས་པས་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་སྟེ། བཅོས་མ་དག་ལའང་དེའི་སྒྲ་འཇུག་པས། དེ་ལས་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཉིས་གང་ཞེ་ན་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་། 
23-179
དེ་རང་བཞིན་གང་དུ་སྡོམ་པའི་ཟབ་མོ་སྟེ། དེ་གཉིས་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་དུ་ཕྱེའང་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་གཅིག་ཡིན་ནོ། །འདི་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཕྱིར་ལྭ་བ་པས། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་གྲུབ་ཅེས་པ་
མཛད་ཅིང་། དཔལ་མོས་རྒྱ་ཆེར་བཀྲལ་ལོ། དེར། ཀུན་འགྲོ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ཞི་བ། །རྟག་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་རང་ལ་གནས། །དུས་ཀུན་ཏུ་ནི་མ་ཟད་པ། རྟོག་པས་བཏགས་པ་སྤངས་པ་ཉིད། །རང་དང་ཕྱི་
རོལ་ནང་ན་གནས། །ཕྱི་དང་ནང་ལས་མ་སྐྱེས་པ། །ཟུང་འཇུག་ཚིག་གི་དོན་དེ་ནི། །རྒྱུ་དང་མི་རྒྱུ་གནས་པ་ལས། །དུས་ཀུན་ཏུ་ནི་ཡང་དག་གནས། །གཞུང་ལས་མ་གཏོགས་རྙེད་མི་འགྱུར། །གང་
དང་མཚུངས་པར་སྐྱེས་པ་ནི། །དེས་ན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་བརྗོད། །ཅེས་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་འདི་དངོས་རྣམས་ཀྱི། །རྒྱུ་དག་ཏུ་ནི་ཡོངས་སུ་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཨེ་ཝཾ་དེ་ཉིད་ལུས་
ཀྱི་ལྟེ་བར་གནས་པས། །དེ་ཉིད་ལུས་གནས་ཡེ་ཤེས་ཆེ། །ཞེས་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
问："世尊，法二谛特征如何？"金刚阿阇黎答道：
23-177
"世尊金刚顶经中宣说，金刚手问：'世尊，一切法本质胜义谛如何？'世尊
开示：'密主，一切法蕴、界、处及众生行与不行等，彼亦住于胜义谛
以无住方式，胜义谛即无我、不被胜、一切空无增、无减清净、与空
等、无垢自性、无字、无词、离身语意、非有、非无、非行、非不行
、非远、非近、非空、非不空、亦非中道，此为胜义谛。因此彼为最
深奥、难思量、无生、无灭乃世俗谛所缘。由因缘生为世俗谛，彼乃如梦、
23-178
幻觉、影像所现，如幻三摩地自相成为四梵住因即世俗谛。此二双运
次第即真实方式自性三摩地，一切所缘寂灭者即真如。'所说
。《无垢光》中亦云：圆满次第即俱生、无分别、具一切相三相，亦即彼。如是深
明无二本性从无始轮回至无终涅槃不变毫发而住，故称心实相及真如
。彼亦称俱生，《二谛论》云：'凡所生俱生，彼称为俱生，自性俱生谓。'所说
。二者同时生故为俱生，因人造亦能称此，为区分故称自性俱生。二者何？具相之一切相及
23-179
彼自性所摄之深义，此二特征虽分别其本性为一。为确立此，拉瓦巴作《俱生成就》
，吉祥女广为解释。其中云：'遍行俱生寂，常生住自中，一切时不尽，离分别假立，住于自与外
内，不生自外内，双运义，从行不行住，一切时正住，除典籍不可得，与何
同生，故称为俱生。'又云：'此俱生诸法，为因遍宣说。'所说。如是伊旺本身住于身
脐故，称'彼身住大智慧'。"
【译文结束】


 །འོན་ཀྱང་། རྣམ་རྟོག་ཀུན་སྤངས་དེ་ཉིད་གྲུབ། །སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་ལུས་ལས་སྐྱེས་
པ་མ་ཡིན་ལ། ལུས་འཇིག་ན་དེ་འཇིག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྤྲིན་ཞིག་ཀྱང་ནམ་མཁའ་མི་འཇིག་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བརྟག་གཉིས་སུ། ལུས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་གནས། །རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་སྤངས། །
23-180
དངོས་པོ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའོ། །ལུས་གནས་ལུས་ལ་མ་སྐྱེས་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟེ་བར་གནས་པའང་། བརྟག་པ་ཕྱི་མར། དེ་ཡི་བདེ་བར་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །ལྟེ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་དུ་གནས། །དེ་ཉིད་
སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཨ་ཡིག་ཏུ་བཤད་དེ། །དེར། དང་པོའི་དབྱངས་ཡིག་རང་བཞིན་ཏེ། །བློ་ཞེས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བཏགས། །ཞེས་གསུངས་ལ། དེའི་ཕྱིར་ཨ་ཡིག་བསྒྲུབ་
པའི་གཞིར་ཨ་བཤད་པའང་དེའོ། །འདི་ལ་སེམས་ཉིད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་དཔལ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུས་གསུངས་ཏེ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའོ། ། གཉིས་པ་ལམ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཉམས་སུ་བླང་བ་
ནི། དཀྱིལ་འཁོར་འཁོར་ལོ་ལས་དང་ནི། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱའི་རྣམ་རྟོག་བྲལ། །དཀྱིལ་འཁོར་ནི་རྟེན་ཡིན་ལ། འཁོར་ལོ་ནི་བརྟེན་པ་ལྷའི་ཚོགས་ཏེ། དེ་ལྟ་བུ་རྟོགས་པའི་བསྒོམ་པ་དང་། འཛག་པའི་བདེ་
བ་སྦྱིན་པ་མོ་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། གཡོ་བའི་བདེ་བ་སྦྱིན་པ་མོ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྟེ། དེ་དག་ཙམ་བསྒོམས་པས་ནི་ཚེ་འདི་ལ་འདོད་པའི་གཟུགས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་
འོག་མིན་གྱི་དངོས་གྲུབ་ནི་ཐོབ་པར་བྱེད་ནུས་མོད། འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཆེན་པོ་ནི་རྙེད་པར་མི་ནུས་ཏེ། དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་མ་བྲལ་བས་མ་རིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་སོ། །
23-181
ཡང་རྣམ་རྟོག་བྲལ་ཞེས་པ། མེད་པ་དགག་པའི་རྒྱུན་ལ་གོམས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཙམ་མམ། ཡུལ་སྔ་ཕྱི་ལ་འཇུག་པ་བོར་བའི་བར་དུ་རྟོག་མེད་ལུང་མ་བསྟན་ཐ་མལ་པས་མྱོང་བའི་ཡེ་
ཤེས་ཙམ་ཤར་ལ། དེ་ཁོ་ནར་ཞེན་པའི་མཐའ་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པས་སེལ་བར་མ་ནུས་པ་ནི་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་
ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པར་ཞེན་པས་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ས་ར་ཧས། སྙིང་རྗེ་དང་བྲལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཞུགས་གང་། དེས་ནི་ལམ་མཆོག་རྙེད་པ་མ་
ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་སྙིང་རྗེ་འབའ་ཞིག་བསྒོམས་པས་ཀྱང་། །འཁོར་བ་འདིར་གནས་ཐར་པ་ཐོབ་མི་འགྱུར། ཞེས་དང་། ནག་པོ་སྤྱོད་པས། རྣམ་མི་རྟོག་ལས་སངས་རྒྱས་མིན། །དེ་བཞིན་རྣམ་རྟོག་བཅས་ལས་ཀྱང་། །
ཞེས་དང་། གྲོལ་ཐིག་ཏུ། ཟབ་མོ་ཁོ་ན་བསྒོམས་པས་མིན། །གསལ་བ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་ཐལ་བྱུང་ཟབ་མོ་ཡིས། །གྲོལ་འདོད་དེ་ལ་ང་མ་དད། །ཅེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
然而："舍离一切分别成就真如，远离一切生灭分别故非从身
生，身毁彼亦不毁，如云灭而虚空不毁一样。因此《二谛论》云："身中住大智慧，正舍一切分别，
23-180
遍一切事物。身住非生于身。"所说。彼住于脐亦于《后续》："彼中乐大手印，住于脐轮中。"彼
无生般若波罗蜜多说为阿字，其中："初母音自性，佛陀等名智。"所说，因此阿字成
就基阿字所说亦是彼。于此心性俱生法身如吉祥月光童子所说即大手印。第二道大手印修习
为："坛城轮业及，智慧印离分别。"坛城为所依，轮为能依天众，如是了解之修习及，漏乐
施予者为业印，动乐施予者为智慧印，仅修彼等虽能于此生获得欲色究竟
色究竟成就，但不能获大欲成就，因未离对实物之执着故成无明。
23-181
又"离分别"者，习惯于无遮止之流的仅空性或，仅舍离趋入前后境之间无分别无记凡夫所经验之智
慧显现，执着仅此，无法以自证智慧遣除边执为随说空，如是不分别不得解
脱，因执无实故离遍知自性。如萨拉哈所说："入离悲空性者，彼不得胜道。
若仅修习悲，住此轮回不得解脱。"所说及，黑行说："非从无分别成佛，同样亦非从有分别。"
所说及，《解脱滴》："仅修深奥非，明亦亦复然。如是以随说深奥，欲解脱彼我不信。"所说。
【译文结束】


 །འོ་ན་གང་གིས་གྲོལ་
བར་འགྱུར་ཞེ་ན། མི་མནོ་མི་བསམ་མི་དཔྱད་ཅིང་། །མི་བསྒོམ་མི་སེམས་རང་བབས་གཞག །ཆོས་དང་པོས་ནི། སེམས་སྐད་ཅིག་སྔ་མའི་དོན་སྤྱི་དེ་ཕྱི་མས་སྟོང་ཉིད་དུ་བསྒོམས་ཀྱང་གནས་ལུགས་ལ་མ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་དེ་སྤང་བར་བསྟན་ཏེ། 
23-182
ལོ་ཙ་བ་ཆེན་པོས། སྒོམ་པ་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཡིས། །སེམས་ལ་ལྷན་པ་གདབ་ཏུ་མེད། །གཉིས་པས་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བྱ་བ་འགོག་པ་སྟེ། འཇུག་ཤེས་ལྔ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་
ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སེམས་ལ་ཡང་དག་པར་བཞག་ནས་དེ་མི་གཡོ་བར་བཅིང་བ་སྟེ། ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས། རྩ་བ་ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་ཕྱིར། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་བཙོན་དུ་གཟུང་། །གསུམ་པས་ནི་
ད་ལྟའི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་བརྟགས་དཔྱད་ཀྱིས་བསླད་པར་མ་བྱས་པ་དང་འགྲོགས་པ་བསྟན་ཏེ། ཐ་མལ་ཤེས་པ་རང་ལུགས་ཏེ། །མ་བཅོས་སོ་མ་ཉིད་དུ་ཞོག །བྱ་བ་རྣམས་ལ་ཁྱོད་མ་རྟོག །
བཞི་པས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བསམ་གཏན་དག་སྤང་བར་བྱ་བ་བསྟན་པ་སྟེ། ཕྱོགས་དང་ཆ་ལ་མི་གནས་ཏེ། །སྤྲོས་བྲལ་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་དུ་ལྟོས། །ལྔ་པས་ནི་འཁོར་བ་ན་ཁམས་གསུམ་གྱི་
བཀོད་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ནང་གི་རྟོག་པས་བཏགས་པ་ཐག་པ་སྦྲུལ་དུ་གཟུང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། འཁོར་བ་ཞེས་སྤང་དུ་མེད་ལ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་
བླང་དུ་མེད་པར་བསྟན་ཏེ། འཁོར་བ་སྐྱོན་དུ་མི་བལྟ་ཞིང་། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཐོབ་བྱར་མིན། །དྲུག་པ་ནི། བློ་མ་བཅོས་པའམ་རང་བབས་སུ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་ནི་རྟོག་པས་མཚོན་དུ་མེད་པའི་ཟབ་མོ་དང་། 
23-183
ཡུལ་རྐྱེན་གྱིས་བཞག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པའམ་འོད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོར་ཡང་སོང་ལ། རང་རིག་པས་ཆོས་དེ་རྣམས་ཉིད་དུའང་བཞག་ཏུ་མེད་པས་དབྱེར་མེད་པའམ་གཉིས་སུ་
མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ལམ་དངོས་ཏེ། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ། རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་གཉུག་མའི་སེམས། །གདོད་ནས་དག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད། །ནམ་
མཁས་ནམ་མཁའ་སྦྱོར་བ་མཐོང་། །ཞེས་དང་། ཟླ་འོད་གཞོན་ནུས། སྣང་བ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཆོས་སྐུའི་འོད། །ཅེས་སོ། །དེ་ཡང་ཏིལ་གྱི་ཞབས་ཀྱིས། ཀྱེ་ཧོ་འདི་ནི་རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །ངག་གི་
ལམ་འདས་ཡིད་ཀྱིས་དཔྱོད་ཡུལ་མིན། །ཏིལླི་ངས་ནི་ཅི་ཡང་བསྟན་དུ་མེད། །རང་གིས་རང་ཉིད་མཚོན་ཏེ་ཤེས་བར་བྱོས། །ཞེས་དང་། ས་ར་ཧས། གང་ཡང་གཉིས་པོ་སྦྱོར་བར་ནུས་པ་དེ། །འཁོར་བར་
མི་གནས་མྱ་ངན་འདས་མི་གནས། །ཞེས་དང་། ནག་པོ་སྤྱོད་པས། ཤིན་ཏུ་རྣམ་དག་ཡོངས་ཤེས་ན། མཁས་པ་རྣམས་ནི་འགྱུར་བ་ཉིད། །ཅེས་དང་། གྲོལ་ཐིག་ཏུ། དེ་བས་གཉིས་མེད་རང་བཞིན་དུ། །རྟོགས་
པས་ཚེ་འདིར་འབྲས་ཐོབ་ངེས། །ཞེས་དང་། བྱམས་པས། འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། གཞག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་བལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ན་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་དང་། 
23-184
རྒྱལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་། །དངོས་པོ་མེད་ལ་བསྒོམ་པ་མེད། །བསྒོམ་པར་བྱ་བ་བསྒོམ་པ་མིན། །དེ་ལྟར་དངོས་པོ་དངོས་མེད་པས། །བསྒོམ་པ་དམིགས་སུ་མེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་དོན་མཐོང་ན་གྲོལ་
བའི་ཕྱིར། །བུ་ཆུང་གདོལ་པའི་སྤྱོད་པ་ལྟོས། །ཞེས་པ་འདིར། སྔོར་སྣང་དབང་ཤེས་ལ། སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་ཤར་བའི་ཚེ། །སྐམ་པས་ལྕགས་བཟུང་བ་ལྟར་ཤེས་པས་སྔོན་པོ་བཟུང་བ་མིན་གྱི། སྣམ་བུ་
བཙོད་ལ་བཙོས་པའི་ཚེ་བཙོད་ཀྱི་མདོག་ཏུ་འགྲོ་བ་ལྟར། ནང་གི་ཤེས་པ་དེ་སྔོན་པོ་ཇི་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
那么由何得解
脱？"不思不虑不观察，不修不念自然住。"第一法：前刹那心之总义后者修为空性然未入实相故当舍，
23-182
大译师云："后了知修习，不可于心打补丁。"第二是阻止意识之作用，将五转识安住于阿赖耶识
自性心中而令不动，又彼自说："因根住家中，意识当囚禁。"第三
表示伴随当前心刹那不被观察思维染污，"平常心自规，无造无作安置。于诸事勿思虑。"
第四表明应舍弃分别禅定："不住方与分，离戏望虚空中。"第五虽于轮回中显现三界
种种建立然彼等皆由内分别所假立如将绳执为蛇，故显示轮回不可舍，涅槃不
可取："不视轮回为过失，涅槃非所得。"第六是：心未造作或自然如何安住即分别不可表示之深奥及
23-183
非境缘所安立之相或光环超出轮回涅槃一切法性，又自觉智不可安立为彼等法故称不可分或不
二，住于此即极清净道体："空性悲无二，相续不断本心，本初清净真如，以虚
空与虚空合时见。"所说及，月光童子："显现俱生法身光。"所说。又帝惹班说："呜呼此即自证智慧，超
言语非意察境。帝利我无可示，自身自表当了知。"所说及，萨拉哈："何人能合此二者，不住轮回不住涅
槃。"所说及，黑行："若了知极清净，智者即变化。"所说及，《解脱滴》："故以不二自性，了
知此生定得果。"所说及，弥勒："此中无所除，少许无所立，于真性真视，若见真解脱。"所说及，
23-184
佛陀亦云："无实无修习，所修非修习，如是实无实，修习无所缘。"所说。见彼义故解
脱："望小儿旃陀罗行。"此中，于青显现根识中，现为青相时，非如干者握铁般以识执青，而如毛布
煮蓝时变为蓝色般，内识生为如青之相。
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར་དེའི་སྐད་ཅིག་དེ་ལ་གཟུང་བྱའི་དངོས་
པོ་དང་། འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ཉིད་སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་བདག་ཉིད་གཅིག་པར་ཡོད་པས། ཡུལ་དུ་སྣང་ལས་གཞན་གྱུར་པའི། །སེམས་ཉིད་ཅི་འདྲ་
བ་ཞིག་སྣང་། །ཞེས་གསུངས། དེས་ན་སྐད་ཅིག་དེའི་རང་ས་ན། གཉིས་སྣང་གི་འཁྲུལ་པ་མེད་ཅིང་འཁྲུལ་ཚད་རྒྱུན་ལ་བརྟེན་ནས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ལ་སོ་སོ་རང་
རིག་པས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་འཆར་ན་གྲོལ་བར་འགྱུར་ལ། མ་རིག་པས་ཁ་བདག་བྱས་ན་འཁོར་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་སྐད་ཅིག་འཆར་བ་རིག་ལ་འདག་པར་མ་ནུས་པས། རྩེ་གཅིག་གི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་བྱེད་དུ་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། །
23-185
ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་པས་རྣམ་རྟོག་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བྱར་མི་བྱེད་པ་ནི། རྣམ་རྟོག་དང་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ལ་བལྟས་པས །རྣམ་རྟོག་སོགས་མི་སྤོང་བ་ལྟར་སྣང་ཡང་དོན་དུ་ན་
སྤོང་བ་ཆེན་པོར་སོང་ལ། དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཆེན་པོའང་ཡིན་པས། ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པས། དབང་མདོར་བསྟན་གྱི་འགྲེལ་པར། འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་མུ་དམ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་
བའི་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་རཱ་ཏི་གང་བའི་གནས་སྐབས། མི་གཡོ་བའི་སྦྱོར་བས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་ནས་སྟེར་བའོ། །ཞེས་པ་ཕྱག་རྒྱའོ། །འདིའི་ཆེན་པོ་ཉིད་རྒྱུད་སྤངས་པ་ཆེན་
པོ་ཉིད་དང་། རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །དེ་ལ་སྤངས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་འོད་གསལ་བ་མངོན་
དུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་ཡོངས་སུ་དག་པ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྐུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །
ལམ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ངོ་བོ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །འོན་ཀྱང་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་རྣལ་འབྱོར་བཞིར་ཡང་གསུངས་སོ། །དེའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཞན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ལམ་ཟབ་མོ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པར་ཁ་ཅིག་འདི་སྙམ་དུ། 
23-186
ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ལ་རྫོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དང་པོ་ཉིད་ནས་
རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་གོམས་པ་ནི་ཞི་གནས་ཙམ་གྲུབ་ཏུ་ཆུག་ནའང་། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་ལ་ཉེ་བར་རྟོག་པའི་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པ་མི་སྣང་ལ། དེ་མེད་ན་སྲིད་
པ་མཐའ་དག་གི་རྩ་བར་གྱུར་པའི་མ་རིག་པ་མི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དང་། རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རིམ་པར་ཡང་འདོད་པས་མ་རིག་པའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་ལམ་མེད་
དུའང་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས། འཇིག་རྟེན་དག་ན་ཏིང་འཛིན་སྒོམ་བྱེད་ཀྱང་། །དེས་ནི་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་འཇིག་མི་འགྱུར། །དེས་ནི་ཉོན་མོངས་ཕྱིར་ཞིང་རབ་འཁྲུག་སྟེ། །
ལྷག་སྤྱོད་ཀྱིས་ནི་ཏིང་འཛིན་འདིར་བསྒོམས་བཞིན། །གལ་ཏེ་ཆོས་ལ་བདག་མེད་ས ོ་སོར་རྟོག །སོ་སོ་དེ་བརྟགས་གལ་ཏེ་སྒོམ་ན་ནི། །དེ་ཉིད་མྱ་ངན་འདས་ཐོབ་འབྲས་བུའི་རྒྱུ། །རྒྱུ་གཞན་གང་
ཡིན་དེས་ནི་ཞི་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུང་རབ་དག་ལས་མང་དུ་འབྱུང་བས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此在那刹那中无所取之事
物与能取之意识，无二之刹那识本身以青相状态为一体存在，故云："异于显为境，心性如何
显？"所说。因此在该刹那自境中，无二现之迷乱，而迷乱量依相续而迷乱。然于该刹那若由自
证智慧现为无二智慧则得解脱，若为无明所控则成轮回。由于无法于其刹那显现了知而能够净除，故安立为专一如理作意。
23-185
大手印派不视分别与烦恼为所断，是因观察分别与烦恼之本性，虽表面上似乎不断分别等，但实际上
已成为大断，而此即是大了悟，故大师那若巴于《灌顶略示释》中："果之本性大手印即无欲最胜不变
乐智慧之特征，即满足之时，以不动瑜伽于一切时遍施予。"此即手印。此中大性即由断大
性及悟大性。其中断大性为断除一切带习气障碍之特征自性称为明光现
证之特征。悟大性为遍清净一切佛之自性双运称为身现证之自性。"所说。
道大手印之本性即为彼。然为渐入而言亦说为四瑜伽。彼安立方式已于他处说明。对如此深道等，有人如是想：
23-186
"你们宗派所谓圆满三摩地即是无分别现量。"所说者非为正理，如是从一开始
习惯于无分别仅成就止虽可暂且接受，然不见修观察补特伽罗与法无我之观修，若无此则不能
遮止作为一切有之根本的无明故，又因你们承许圆满次第为出世间次第，故无明对治之道亦不可
无，如《三摩地王经》云："虽于世间修三摩地，彼不能坏我想，彼烦恼复生扰乱，
如优陀夷于此修三摩地。若于法观察无我，若修彼观察，彼即得涅槃果之因，余因何
者彼不能寂。"如是于诸经教中多有所说。
【译文结束】


 །ཞེས་དང་། རང་ཉིད་ཀྱི་འདོད་པ་བརྗོད་པ་ན། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ནི་སྲིད་པར་མ་འདྲིས་ཤིང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པས། 
23-187
དེ་ནི་དང་པོར་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་མེད་པར་མི་རྟོགས་ལ། བདག་མེད་པ་གཉིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་གང་ཅིའང་རུང་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་རྗེས་སུ་
དཔག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཞིང་། དེའང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གྲུབ་པའི་དོན་བདག་མེད་པ་གཉིས་པོ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ཡིད་ལ་བྱས་པ་ན། དེ་ཕྱིར་ཡང་དག་ཡང་དག་མིན། །གང་གང་ཤིན་
ཏུ་བསྒོམས་གྱུར་པ། །བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ན། །དེ་གསལ་མི་རྟོག་བློ་འབྲས་ཅན། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྟོག་པ་གོམས་པ་ཉིད་ལས་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་བར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །
ཞེས་སོ། །དེ་ནི་རིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་དངོས་ལ་ཡང་། །གང་གིས་ཆད་པར་རྣམ་བཏགས་པ། །རྣམ་པར་མི་མཁས་དེ་ཡིས་ནི། །རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་དོན་མ་མཐོང་། །
ཞེས་དང་། ས་ར་ཧའི་ཞལ་སྔ་ནས། དངོས་པོར་འཛིན་པ་ཕྱུགས་དང་འདྲ་བ་སྟེ། །དངོས་མེད་འཛིན་པ་དེ་བས་ཀྱང་ནི་བླུན། །ཞེས་པ། དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོག་པ་གོམས་པ་ཉིད་ལས་རྟོག་མེད་
ཀྱི་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་པ་མི་རིགས་པར་མངོན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པས་རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པར། རྒྱུའི་སྟོབས་ཁོ་ན་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལ། 
23-188
འཕགས་པ་རྟ་ཐུལ་གྱིས། ཆོས་རྣམས་གང་དག་རྒྱུར་བཅས་བྱེད་རྒྱུར་ལྡན་བྱུང་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ལན་གཅིག་བརྗོད་པས་ཤཱ་རིའི་བུས་བདེན་པ་མཐོང་བར་བཤད་པ་
ཉིད་བཀོད་པས་ན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དཔྱད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པའང་མ་གྲུབ་ལ། དང་པོ་ཉིད་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བསྒོམས་པས་ཞི་གནས་ཙམ་ལས་ལྷག་མཐོང་མི་རྟོགས་
པར་བཤད་པའང་མི་རིགས་ཏེ། དཔལ་ས་ར་ཧས། རྟོག་པ་ཉམས་པས་བློ་ཉམས་ཞེས། །བློ་ངན་རྗེས་སུ་རྟོག་བྱེད་ལོ། །འདི་ཉིད་ལས་ནི་བློ་བཟང་ལ། ནམ་མཁའ་ལས་ལྷག་ཅི་ཡང་འབྱུང་། །སྔོན་མེད་
དཔྱིད་བྱུང་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་འབྲས། །ལག་པས་ཐོབ་རེག་བྱར་མེད་ས་ར་ཧ། །མིག་མི་འཛུམ་པར་ལྟ་དང་མི་བསམ་དང་། །རླུང་འགོག་པ་ནི་བླ་མ་དམ་པའི་གསུང་། །རྟོག་པ་ཉམས་ན་བློ་སྟེ་
ཤེས་རབ་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ངན་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་ཡིན་ལ། མངོན་སུམ་གྱི་ལམ་འདི་ལས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ནམ་མཁའ་ལས་ཆོས་མི་འཆར་བ་ཅིའང་མེད་དོ། །དེ་
ཉིད་རྒྱུད་དུའང་། དང་པོའི་སེམས་ནི་ཞི་གནས་ཏེ། །མི་བསྐྱོད་ལ་སོགས་གྲངས་བཞིན་དུ། མཐོང་བ་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་བཤད་པས་སོ། །སློབ་དཔོན་ཨཱརྻ་དེ་ཝས་སྤྱོད་བསྡུས་སུ། ད་ནི་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་སློབ་པར་འཚལ་ན་ཇི་ལྟར་སློབ་པར་བགྱི། །
23-189
ཟབ་མོ་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སྟོན་པས་བཤད་དུ་གསོལ། །རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་མན་ངག་ཡང་དག་པར་འགྲོ་བ་ལས་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ། ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ། མཆོག་ཏུ་གཟུང་བར་དཀའ་བ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པའི་
སེམས་གང་ཡིན་པ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྩ་བ་མེད་པ། གནས་པ་མེད་པ། གཞི་མེད་པ། དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་མེད་པ། དབང་པོ་ལས་འདས་པ། རྟོག་གེ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་
པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
所说及，陈述自己的主张时："补特伽罗与法无我于有中不熟悉且为隐蔽，
23-187
故初时若无比量确定则不了解，任何现证二无我之智皆是依
比量为先行者，此亦于比量所成义二无我相续作意时，'真或非真，何者极
善修，当修习圆满时，彼明无分别智果。'以此方式，主张由习惯分别而生无分别智。"
所说。此非正理，如龙树云："于极微细事，凡执为断者，彼不善知，未见缘起义。"
所说及，萨拉哈亲言："执实如畜牲，执无比之愚。"所说，由习修无实分别而生无分别
智之说显为不合理。阿阇黎月称于《六十正理论释》中："唯由因力了知空性智慧，
23-188
圣马胜引用'诸法皆有因有缘之生'等一首偈一次宣说令舍利子见谛之
说明，故不成立需以观察智慧之察辨为先行，且说从初修无分别仅得止而不证观亦不合
理，如吉祥萨拉哈云：'分别坏则智慧坏，恶慧随分别。于此善慧中，胜过虚空更有出。前无
春生空花果，手不能得触萨拉哈。眼不瞬视与不思，止风乃圣师语。分别坏则慧即
智慧坏'是恶慧者之宗，于此现量道中无有何物不从无分别虚空中显。彼
于续部亦云：'初心为止，依次不动等，见为胜观称。'所说故。阿阇黎阿利耶提婆于《行集》中：'今若欲学心远离，应如何学？
23-189
为利深奥增上信解者，祈请具金刚阿阇黎师宣说。大金刚阿阇黎善哉善哉，一切如来
正行教授非向外看者行境，极深奥，极难执取，熟悉诸佛行境
之心其本性无根，无住，无基，无形色，超越诸根，非寻思者之行
境。'
【译文结束】


 །ཞེས་རྟོག་གེ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན་པར་བཤད་པ་དང་། །ཁ་ཕྱིར་བལྟས་ཀྱི་ཡུལ་མ་གྱུར་པ་ཞེས་དང་། བྱམས་པས། ཕྲ་ཕྱིར་ཐོས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན། །དོན་དམ་ཡིན་ཕྱིར་བསམ་པས་མིན། །ཆོས་ཉིད་
ཟབ་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི། །བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་ཡུལ་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལ་བསྙོན་པ་སྟེ་མ་བཅོས་པའི་ལམ་ལས་ཁ་གཞན་དུ་འདྲེན་ན་ཐར་པ་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་བས་བདུད་ཀྱི་སྒྱུ་
མ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། འགའ་ཞིག་དང་པོར་བསྐྱེད་རིམ། དེ་ནས་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་རྣམས་རིམ་གྱིས་གོམས་པས་ལས་སུ་རུང་བ་ན་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བསྟེན་པས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལམ་མ་ནོར་མ་ཡིན་གྱི། 
23-190
དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའམ་རྩ་བསྒོམ་པ་སོགས་མེད་པར་དང་པོ་ཉིད་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བསྒོམས་པས་ནི་རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་
པ་མང་ངོ་། །དོན་འདི་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས། ཇི་ལྟར་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་པོ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་བསྒོམ་པ་དང་། བར་དུ་དབང་པོ་གཉིས་
ཀྱི་བདེ་བ་བསྒོམ་པ་དང་། ཐ་མར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམ་པ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་བསྒོམ་པའོ། །ཞེས་པ་མ་རུངས་པའི་ཚིག་སྟེ། རྒྱུ་འདྲར་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡི། །འབྲས་བུ་
ཐམས་ཅད་དུ་མཐོང་གི །ཀོ་ཊ་པ་ཡི་ས་བོན་ལས། །སཱ་ལུའི་འབྲུ་ནི་འབྱུང་བ་མེད། །རྣམ་རྟོག་ས་བོན་ལས་བྱུང་བའི། །འབྲས་བུ་རྣམ་རྟོག་བཅས་པར་འགྱུར། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལས་སྐྱེས་པའི། །
འབྲས་བུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་འགྱུར། །རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་དང་པོར་དགེ་བ། བར་དུ་གེ་བ། ཐ་མར་དགེ་བའོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། ཁྱེད་ཅག་གི་རིགས་པ་དེ་དག་བདེན་པ་ཞིག་ན། བསམ་པ་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སྤངས་ནས། །ཉི་མ་གཅིག་ནི་ཡོངས་སུ་བརྟག །དེ་ལ་རྟགས་ནི་མ་བྱུང་ན། །དེ་ཚེ་ང་ཡི་བརྫུན་ཚིག་ཡིན། །ཞེས་པའི་གསུང་འདི་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའམ། 
23-191
འབྲས་བུའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའམ། ཁ་སྦྱོར་ཡན་ལག་བདུན་ལྡན་གྱི་ཧེ་རུ་ཀ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་ནི། རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ལམ་འདི་ཡིན་ལ། འདི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་
ཐབས་ཀྱི་ཆ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཆིང་ཞིང་གྲོལ་བར་འགྱུར་ལ། གཞན་དུ་ནི་ལྷ་བསྐྱེད་པ་ནི་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་ལ་སྦྱོང་བ་ཕྱི་རོལ་མུ་སྟེགས་བྱེད་ལའང་ཡོད་ཅིང་འཁོར་བར་འཆིང་བའི་སྒྲོག་
ཉིད་དུ་ཟད་དོ། །དེ་བས་སངས་རྒྱས་པ་དང་ཕྱི་རོལ་པའི་སྔགས་རྒྱུད་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་ཡང་དག་པའི་གཤིས་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་བམ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དེ་ཡོད་མེད་ཀྱིས་
འབྱེད་པས་ཐོག་མར་ལྟ་བ་འདི་གཏན་ལ་འབེབས་པར་མཛད་ཅིང་། ཐོག་མ་ཉིད་ནས་འདི་ཤེས་པར་ནུས་པ་དག་ལ་བསྐྱེད་པ་དང་མཚན་བཅས་ཀྱི་རྫོགས་རིམ་སྟོན་མི་དགོས་ཏེ། འདི་ཉིད་ཀྱིས་གྲོལ་
བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是说明非寻思者行境，及"非向外看者境界"所说及，弥勒云："因微细故非闻境，因胜义故非思维，法性
深故世间的，诸修习等非境界。"所说而加以诽谤，若引导背离无造作道，则将背离解脱，当知即为魔之幻
术。有些人认为首先修生起次第，然后渐次熟练脉气明点，当其适宜时，依靠业印生起俱生智慧，唯此为无误道，
23-190
若无先行修习坛城轮或修习脉等，而从一开始即修无分别，则连圆满次第之边际都不
是，如此想法甚多。对此义，菩萨金刚心说："如何凡夫人之遍了悟始为有分别修习，中为二根
之乐修习，后为无分别空性修习大乐修习。"此为恶言："从相似因生起之果
皆得见，从苦豆种子中，稻谷不会生。从分别种子生，其果具分别，从无分别所生，
果成无分别。因此故初善，中善，后善。"所说，若你们之理论为真，则"舍弃一切思
虑，审视唯一日，若无相生，尔时乃我妄语。"此语应成极无关联。因此果位大手印或
23-191
果位持金刚或具七支合一之嚣噜嘎之亲因为知晓自性之此道，由全知此
一切方便分皆不系缚而得解脱，否则生起天尊即练习脉气明点外道亦有且仅是轮回束
缚之锁而已。因此佛教与外道咒续，由遍一切法之真实体性智慧或正见有
无而区分，故首先确立此见，于最初即能了知此者，无需教示生起及有相圆满次第，因由此可得解
脱。
【译文结束】


 །དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་ལས། ཧེ་རུ་ཀ་ནི་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ། །དང་པོར་གཅིག་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ། །རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་སྙིང་རྗེ་ཆེ། །དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་གྲོལ་ཞིང་། །དངོས་
པོའི་འཆིང་བས་འཆིང་བར་འགྱུར། །དེ་ཡོངས་ཤེས་པས་གྲོལ་བ་ཡིན། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཡོངས་ཤེས་པས། །དངོས་པོ་བསྒོམ་གྱུར་ཤེས་རབ་ཅན། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཡོངས་ཤེས་པས། །དེ་ལྟར་ཧེ་རུ་ཀ་བསྒོམ་བྱ། །
23-192
ཞེས་དང་། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས། ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེའི་ཆོས་རྣམས་ལ། །སྐལ་བ་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་ལ། །ཕྱག་རྒྱ་དཀྱིལ་འཁོར་སྔགས་སོགས་གང་། །ཡིད་འོང་བདག་གིས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཕྱག་རྒྱ་དཀྱིལ་འཁོར་སྔགས་སོགས་
ཀྱིས། །སངས་རྒྱས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉིད། །སྟོན་པར་བྱེད་པ་མ་འོངས་པའི། །སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་བདུད་ཀྱི་རིགས། །དེ་ཕྱིར་དགེ་སློང་ཐེག་ཆེན་ལ། །སྟོན་བྱེད་རྡོ་རྗེ་འཆང་བཤད་དེ། །ཐེག་པ་གསུམ་པོ་
ཡོངས་ཤེས་ཤིང་། །ཆོས་ཀྱི་བསྡུ་བ་སྟོན་བྱེད་པའོ། །རིག་བྱེད་གྲུབ་མཐའ་རྣལ་འབྱོར་རྣམས། །དབང་ཕྱུག་སོགས་ཀྱིས་བྱས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་པ་ཡི་སྔགས་རྒྱུད་ལ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད། །གང་ཞིག་
མི་ཤེས་རྨོངས་བདག་ཉིད། །སློབ་མ་མ་ལུས་ལྟུང་བར་བྱེད། །ཅེས་སོ། །ས་ར་ཧས་ཀྱང་། ཀྱཻ་ལེགས་གང་སྨྲས་བརྫུན་པ་ལོང་བ་དེ་བོར་ལ། །གང་ལ་ཞེན་པ་ཡོད་པ་དེ་ཡང་ཐོང་། །རྟོགས་པར་
གྱུར་ན་ཐམས་ཅད་དེ་ཡིན་ཏེ། །དེ་ལས་གཞན་ཞིག་སུས་ཀྱང་ཤེས་མི་འགྱུར། །ཡང་། མཁས་པ་ཐམས་ཅད་བསྟན་བཅོས་འཆད་པ་ཡི། །ལུས་ལ་སངས་རྒྱས་ཡོད་པ་མ་རྟོགས་སོ། །གླང་ཆེན་ལམ་ནས་སེམས་
ཚགས་ཚུད་པ་ན། །དེར་ནི་འགྲོ་འོང་བཅད་ན་དལ་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྟོགས་ནས་གང་དུ་དྲི་ས་མེད། །མཁས་པ་ངོ་ཚ་མེད་པས་དེ་མ་རྟོགས། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་འབྲས་བུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མངོན་དུ་བྱ་བ་ནི། 
23-193
སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ཇི་ལྟ་བ་ལམ་དུ་དེ་ལྟ་བར་ཉམས་སུ་བླངས་པས། འབྲས་བུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་སྟེ། །ཇི་སྟར་ས་བོན་དེ་བཞིན་ཤིང་། །ཤིང་ཇི་ལྟ་བ་དེ་
བཞིན་འབྲས། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་དེ་མཐོང་བས། འདི་ཉིད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཟབ་གསལ་དབྱེར་མེད་པ་ཉིད་ས་བོན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། ལམ་དུ་འཁོར་འདས་གཉིས་
སུ་མེད་པར་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་སེམས་ཀྱི་སྡོང་པོར་འགྱུར་བ་དང་། སྡོང་པོ་དེ་དང་མཐུན་པར་བདེན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཟུང་འཇུག་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་འབྲས་བུར་
ཆགས་ཏེ། དོ་ཧར། གཉིས་མེད་སེམས་ཀྱི་སྡོང་པོ་དམ་པ་ནི། །ཁམས་གསུམ་མ་ལུས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་སོང་། །སྙིང་རྗེའི་མེ་ཏོག་གཞན་ཕན་འབྲས་བུ་འཛིན། །མིང་ནི་མཆོག་ཏུ་གཞན་ལ་ཕན་པའོ། །ཞེས་
དང་། སྟོང་པའི་སྡོང་པོ་དམ་པ་མེ་ཏོག་རྒྱས། །སྙིང་རྗེའི་རྣམ་པ་མེ་ཏོག་དུ་མར་ལྡན། །ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཕྱི་མའི་འབྲས་བུའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如此，《二谛论》中云："嚣噜嘎之生起因，首先应修一，金刚心大悲，由事物本身解脱，由事
物束缚而系缚，遍知彼即解脱。由遍知无事物，修习事物有慧者，由遍知无事物，如是应修嚣噜嘎。"
23-192
所说及，金刚心云："于深广法中，无缘分之人，印契坛城咒等诸，悦意我所示。以印契坛城咒等
示现佛金刚萨埵，未来之阿阇黎魔之种。是故比丘大乘中，说示者持金刚，通达三乘
并示法集者。吠陀派系诸瑜伽，由大自在等所作，及佛教咒续中，于空性有差别。若
不知愚本性，令一切弟子堕落。"所说。萨拉哈亦云："嘿，善哉！所说虚妄盲者舍弃，凡有执着亦应舍。若已了悟
一切皆是彼，除此之外无人知。"又："一切学者讲解论著，未悟身中有佛。象路上密集心
众时，断除往来即安闲，如此了悟无处有污秽，无耻学者未了彼。"所说。第三现证果位大手印为：
23-193
如实了知心性实相，如是修道，现前果位大手印，"如种子如是树，如树
如是果，于一切世间见此，此即缘起。"如心之实相深明不二即是种子，如是于道中轮涅不
二成为双运之心树，与彼树相应成为二谛不二自性双运法身大手印之果
位，如《道歌》云："无二心之殊胜树，遍满三界无余，悲花持利他果，名为最胜利他。"所
说及，"空性胜树开花，悲之形相具多花，任运成就后来果。"
【译文结束】


 །བདེ་བ་འདི་ནི་སེམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན། །སེམས་ཉིད་གཞི་དུས་
སུ་རིག་མ་རིག་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བས་འཁོར་འདས་སུ་གྱེས་ཀྱང་། གནས་ཚུལ་གཅིག་ལས་མི་འདའ་བས་ལམ་དུ་དེ་ལྟར་བསྒོམ་ལ། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་འབྲས་བུ་གཅིག་ཉིད་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ས་བོན་གཅིག་ལ་སྡོང་པོ་གཉིས། །
23-194
རྒྱུ་མཚན་དེ་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག །དེ་ཡང་དབྱེར་མེད་གང་སེམས་པ། །དེ་ནི་འཁོར་དང་མྱ་ངན་འདས་རྣམས་གྲོལ། །ཞེས་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཆོས་དབྱིངས་བསྟོད་པར། དེ་འདྲའི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ལས། །རྒྱུ་
དང་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་། །ས་བོན་མེད་པར་འབྲས་ཡོད་པ། །ཤེས་ལྡན་གང་གིས་སྒྲུབ་པར་ནུས། །ས་བོན་གྱུར་པ་ཁམས་དེ་ཉིད། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་རྟེན་དུ་འདོད། །ཅེས་དང་། འདུས་པ་རྒྱུད་ཕྱིར།
ཨེ་མ་འཁོར་བ་དག་གི་རྒྱུན། །ཨེ་མ་ཧོ མཆོག་ཏུ་མྱ་ངན་འདའ། །ཞེས་དང་། བརྟག་གཉིས་ལས། རྨོངས་མེད་འཁོར་བ་དག་པས་ནི། །འཁོར་བ་མྱ་ངན་འདས་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས།
མི་ཡི་སྐྱེ་བ་དག་ཞིང་ལ། །དམིགས་མེད་སྙིང་རྗེའི་ས་བོན་ནི། །བཏབ་པ་གང་ཞིག་དེ་ཡི་ཕྱིར། །སྟོང་ཉིད་དཔག་བསམ་ལྗོན་ཤིང་བྱུང་། །སྟོང་ཉིད་དཔག་བསམ་ལྗོན་ཤིང་ལས། །དམིགས་མེད་ཐུགས་རྗེའི་འབྲས་
བུ་ནི། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱིས་བསམས་བྱས་ན། །འབྱུང་ངོ་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་སོ།། །།
༄། །ལམ་གྱི་རིམ་པ་ལ། སྨིན་བྱེད་ཀྱི་དབང་།
གཉིས་པ་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ལ། སྨིན་བྱེད་ཀྱི་དབང་དང་། གྲོལ་བྱེད་ཀྱི་ལམ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ། གཞུང་
དོན་དང་། སྤྱི་དོན་གཉིས་ལས།
༈ གཞུང་དོན།
དང་པོ་ནི། ལམ་ནི་སྨིན་གྲོལ་གཉིས་སུ་བཤད། བླ་མས་བསྟན་པའི་ལམ་གྱིས་ནི། །སློབ་མ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ། །གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་ཆོ་གའི་སྤྲོས་པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་མ་ལྟོས་པའོ། །
23-195
དང་པོ་གསང་བ་འདུས་པའི་དབང་ལ། འགོས་ལོ་ཙཱ་བ་ཁུག་པ་ལྷ་བཙས་ཀྱིས། མཚན་མ་གྲངས་སོགས་བསྙེན་པ་དང་། །ས་ཆོག་སྟ་གོན་ཐིག་ཚོན་དང་། །བསྒྲུབ་དང་བདག་ཉིད་འཇུག་དང་ལྔས། །སློབ་དཔོན་
ལས་ཀྱི་ཆོ་གའོ། །དཀྱིལ་འཁོར་འཇུག་དང་དེ་བསྟན་དང་། །དབང་བསྐུར་ཕྱག་རྒྱ་སྔགས་སྦྱིན་དང་། །དམ་ཚིག་སྡོམ་པ་བསྟན་དང་ལྔས། །གཞུག་ཅིང་དབང་བསྐུར་དང་གསུམ་ཡིན། །ཞེས་པའི་ཆིངས་བཞིན་ལ། །དབང་ནི་རིག་
པའི་དབང་ལྔ་མེ་ལོང་དང་དྲུག་སློབ་མའི་དབང་། རིགས་གསུམ་གྱི་དམ་ཚིག་དང་། རྡོ་རྗེའི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། ལུང་བསྟན་དང་། དབུགས་དབྱུང་དང་། རྗེས་སུ་གནང་བ་དང་ལྔ་ནི་སློབ་དཔོན་གྱིས་དབང་། དེའི་སྟེང་
དུ་མཆོག་དབང་གསུམ་སྟེ། རྡོར་ཕྲེང་དུ། གཙོ་བོའི་དབྱེ་བ་བཅུ་གཅིག་སྟེ། །བཅུ་གཉིས་པ་ནི་གསང་བའོ། །བཅུ་གསུམ་པ་ནི་ཡང་དག་སྦྱོར། །བཅུ་བཞི་པ་ནི་དོན་དམ་སྟེ། །དབང་བསྐུར་རེ་རེ་ས་
རེའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་སོགས་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་གང་དུ་ཞུགས་ཀྱང་རུང་མོད། འདིར་དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཕྱག་བཞེས་ནི། འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་བཅུ་གསུམ་མ་དང་། རྔོག་པ་དགྱེས་པའི་
རྡོ་རྗེ་ལྷ་དགུ་ལ་གཙོ་བོར་བརྟེན་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བཤད་པར་བྱའོ། བདེ་མཆོག་གི་དབང་གི་ཆིངས་བཅུ་གཅིག་སྟེ། །གསོལ་བ་གདབ་དང་བསྙེན་པ་དང་། ས་དང་སྟ་གོན་ཐིག་དང་ཚོན། །
23-196
དཀྱིལ་འཁོར་བསྒྲུབ་དང་མཆོད་པ་དང་། །སློབ་མ་གཞུག་དང་དབང་བསྐུར་དང་། །ཡོན་འབུལ་བ་དང་བཅུ་གཅིག་ཏུ། །རྣལ་འབྱོར་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོས་གསུངས། །གསོལ་བ་གདབ་པ་ཞེས་པས་ནི། །བླ་མ་དང་སློབ་མའི་
འབྲེལ་པ་བསྟན་ཏེ་བརྟག་པ་དང་། མཚན་ཉིད་མི་ལྡན་ན་དོར་བ་དང་། ལྡན་ན་བླང་བར་བྱ་བ་དང་། དེ་ལྟར་རྟོགས་ནས་དབང་གི་དོན་དུ་གསོལ་བ་གདབ་པ་དག་གོ །བསྙེན་པ་ནི་གྲངས་
དུས་གང་ཡང་རུང་བ་སོང་བའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
此乐非异于心。心本基时
由觉与不觉二分而分为轮涅，然不离一实相故于道中如是修，如是修习则成就唯一果位，如一种子两树干，
23-194
因此之故唯一果，又彼不二何所思，彼即轮回涅槃解脱。所说及，龙树于《法界赞》中："如是一切种子中，生
起如因之果，无种子而有果，何有智者能成立，种子即彼界，许为一切法之依。"所说及，《集会续》中："
哎玛轮回之相续，哎玛最胜涅槃。"所说及，《二谛论》中："无迷轮回清净故，轮回即成涅槃。"所说及，金刚心：
"人之生于净土中，无缘悲之种子，播种何者因此故，空性如意树生起。从空性如意树上，无缘大悲果
若为一切众生所思，定将生起无有疑虑。"所说。
道之次第中，成熟灌顶
第二道之次第中，成熟灌顶及解脱之道二者中，初者有正
文义与总义二者。
一、正文义
初者谓："道说成熟解脱二，依师所示之道，应令弟子遍成熟。"依所化机需要仪轨繁简与否。
23-195
首先《密集》灌顶，由译师库巴拉赛所言："性相数等近修，地仪预备线粉，成就自入共五，阿阇黎
事业仪轨。入坛城并示彼，灌顶授印咒并，说誓戒共五者，引入灌顶共三。"依此规式，灌顶为明
智五灌加镜共六为弟子灌顶，三种本尊誓句，持金刚律仪，授记，安慰，许可五者为阿阇黎灌顶，彼上
有三殊胜灌顶，如《金刚鬘》云："主尊分类有十一，第十二为秘密，第十三为正等合，第十四为胜义，灌顶每一
相应一地。"所说。虽可随入任何大瑜伽坛城，此处达波噶举传承是：依十三尊胜乐轮及欧巴喜金
刚九尊为主，故将依次解说此二种。胜乐灌顶有十一规式："祈请与近修，地与预备线及粉，
23-196
成就坛城与供养，引入弟子与灌顶，供献供养共十一，大瑜伽自在所说。"祈请即是：阐明师徒
关系并观察，若不具相则舍弃，若具则接受，如是了解后为灌顶而祈请。近修是完成
任何数量或时间。
【译文结束】


 །ས་ཞེས་པ། ས་བརྟག །བསླང་། སྦྱང་། བསྲུང་བ། སྟ་གོན་ཞེས་པས། ལྷ་དང་། བུམ་པ་དང་། སློབ་མ་སྟ་གོན་ཏེ། ཕྱི་མ་ལ་ཉན་པར་གདམས་པ། གསོལ་བ་གདབ་
པ། སྦྲོ་བ་བསྐྱེད་པ། སྡོམ་པ་སྦྱིན་པ། བུར་བྱ་བ། བྱིན་གྱིས་རློབ་པ། སོ་ཤིང་དོར་བ། ཁྱོར་ཆུ་སྦྱིན་པ། བསྲུང་སྐུད་གདགས་པ། ཀུ་ཤ་སྦྱིན་པ། ཆོས་བཤད་པ་དང་བཅུ་གཅིག་གོ །དེ་
ནས་སློབ་མ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཁང་པར་རྨི་ལམ་བརྟག་ཏུ་འཇུག་པ་དང་། ངན་ན་སྤོགས་པའི་ཆོ་ག་བྱ་བའང་བསྡུས་སོ། །ཐིག་ཅེས་པ་སྟ་གོན་གྱི་ལྷ་བཏེག་སྟེ། ཐིག་བྱིན་གྱིས་བརླབས། ཡེ་ཐིག་
དང་། ལས་ཐིག་གདབ་བོ། ཚོན་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་ཚོན་པྲ་བརྟགས་ནས་བྲི་བ། དཀྱིལ་འཁོར་བསྒྲུབ་དང་ཞེས་པས། བློར་སྣང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ལ་སྐུ་གསུམ་ལམ་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། བྲིས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་ཡུལ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིར་ཞེན་ཅིང་། 
23-197
དེར་བསྐྱེད་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་དངོས་སུ་བཞུགས་པའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུར་ཞེས་སྒོམ་པ་ཡན་སྤྲུལ་སྐུ་ལམ་དུ་བྱེད་པ། དེ་ཉིད་འོག་མིན་ན་བཞུགས་པ་ལོངས་སྐུའི་རྟེན་བརྟེན་པར་བསྐྱེད།
ཡེ་ཤེས་སྤྱན་དྲངས་པ་དང་སྟ་གོན་གྱི་ཡེ་ཤེས་པ་བསྲེས་ཏེ་མཆོད་བསྟོད་བདག་འཇུག་བླངས་ནས་བདེན་པའི་སྟོབས་བརྗོད་པའི་བར་ལོངས་སྐུ་ལམ་བྱེད་མཆོད་པ་དང་ཞེས་པ། མདུན་བསྐྱེད་ཀྱི་ལྷ་བདག་
དང་བསྲེས་ནས་བདག་ཉིད་མཆོད་དེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་དབྱེར་མེད་ལས་བྱུང་བར་བསྒོམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡན་ཆོས་སྐུ་ལམ་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནས་ཚོགས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་བར་
ནི་རྗེས་སོ། །སློབ་མ་གཞུག་དང་། ཡོལ་བའི་ཕྱིར་བྱ་བ་ཕྱིར་འཇུག །དཀྱིལ་འཁོར་ཞུགས་ནས་ལྷ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བའི་བར་ནང་འཇུག །སྡོམ་པའི་དོན་དུ་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ནས་ལྷ་ངོ་བསྟན་པའི་བར་
གསང་བའི་འཇུག་པ་སྟེ། འདིའི་དངོས་གཞི་ནི་ཡེ་ཤེས་དབབ་པ་ཉིད་དོ། །དབང་བསྐུར་དང་། ཆུ་དབང་དང་། ཅོད་པན་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་། དྲིལ་བུ་དང་། མིང་དང་། དམ་ཚིག་གསུམ་སྦྱིན་པ་དང་། ཕྱག་རྒྱ་
དྲུག་སྔགས་ཀྱི་དབང་གི་སྣོད་དུ་བྱ་བ་དང་། བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་དབང་དང་། སྒེག་སོགས་བརྒྱད་ནས་དམ་ཚིག་སྦྱིན་པའི་བར་རྗེས་སུ་གནང་བ་དང་། ལུང་བསྟན་པ་དང་། དབུགས་དབྱུང་བ་སྟེ། སློབ་མའི་དབང་ལ་ལྔ། 
23-198
སློབ་དཔོན་གྱི་དབང་དྲུག་སྟེ། བུམ་པའི་དབང་ལ་རྣམ་པར་བཅུ་གཅིག །གསང་བའི་དབང་དང་། གསུམ་པ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དང་། དབང་བཞི་པའོ། །ཡོན་འབུལ་བ་དང་། མཐར་ཚོགས་ལ་སྤྱད། སློབ་མས་
ཡོན་ཕུལ། དཀྱིལ་འཁོར་བསྡུ་བའི་བར་ཏེ། དེ་ལྟར་ཆིངས་བཅུ་གཅིག་གིས་སློབ་མ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཆོ་ག་བསྟན་ནོ། །རྗེ་བཙུན་རྔོག་གི་ཕྱག་བཞེས་ཀྱི་དགྱེས་པའི་རྡོ་རྗེ་ལ་ཆིངས་བཞིར་བཤད་དེ།
རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་མཚན་ཉིད། སློབ་དཔོན་གྱི་ལས་སློབ་མ་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཞུག་ཅིང་ལྷ་ངོ་བསྟན་པ། དབང་སྐུར་བ་དང་བཞིའོ། །སློབ་དཔོན་གྱི་ལས་ལའང་བཞི་སྟེ། བསྙེན་པ་དང་། ས་ཆོག་དང་།
སྟ་གོན་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་ཞག་གི་ཆོ་གའོ། །ས་ཆོག་ལ། གནས་བརྟག་པ། བསླང་བ། སྦྱང་བ། བསྲུང་བ། གཟུང་བ་ལྔ། སྟ་གོན་ལ། བགེགས་བསལ་བ། ལྷ་བུམ་པ་སློབ་མ་སྟ་གོན་བཞིའི་ཕྱི་མ་
ལ་ཆོས་བཅུ་གཉིས་ཏེ། ཡོལ་བའི་ཕྱིར་ཁྲུས་བྱས་མནྜལ་འབུལ་བ། གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མོས་པས་འཇུག་པ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་དོན་དུ་གསོལ་བ་གདབ་པ། སློབ་དཔོན་གྱིས་སྔགས་
ཀྱི་ཐེག་པར་བློ་དགུག་པ། ཉན་པར་རྣ་བ་གཏད་པ། རྒྱུད་དག་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ལྔ་རྣམ་དག་བྱ་བ། སློབ་མ་རབ་གནས། དངོས་གྲུབ་ཀྱི་ལྟས་བརྟག་པའི་དོན་དུ་སོ་ཤིང་། ཁྱོར་ཆུ། 
23-199
རྨི་ལམ་གྱི་ལྟས་བརྟག་པའི་དོན་དུ་ཀུ་ཤ་སྦྱིན་པ། བར་ཆད་བསྲུང་བའི་དོན་དུ་བསྲུང་སྐུད་གདགས་པ། སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་བཤད་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
"地"指：考察地，取地，净化地，守护地。"预备"指：本尊预备，宝瓶预备，弟子预备，于后者中有教导聆听，祈请
，发起欢喜，授予戒律，洒水，加持，舍弃杨枝，赐予吉水，系护绳，赐予吉祥草，宣讲法要共十一。其
次让弟子于坛城殿堂观察梦境，若恶梦则亦摄集净除仪轨。"线"指提起预备本尊，加持画线，引真实线
及事业线。加持彩粉后检验颜料并绘制。"成就坛城"指：于心显现之一坛城作为三身之道，即将所绘坛城执着为瞻部洲二十四圣地，
23-197
将于彼所生起之诸尊亦观想为住于瞻部洲之实际应身，至此为将应身作为道；将彼观为住于色究竟天之报身能依所依，
迎请智慧尊并融入预备智慧尊后，供养、赞叹、自入领受直至宣说谛力前为将报身作为道。"供养"指：将前生本尊与自
融合后供养自身，观修为法身界与智慧不二所生之三摩地前为将法身作为道，此后至加持会供
为随行。"引入弟子"：于帷幕外所作为外入，入坛城后至向本尊顶礼前为内入，为受戒而祈请至示现本尊前
为秘密入，此中正行即是降下智慧。"灌顶"：水灌顶、宝冠、金刚杵、金刚铃、名灌顶、授予三誓句、六
印使成为咒语灌顶之器、律仪灌顶、从妙欲等八项至授予誓句为许可灌顶、授记、安慰，即弟子灌顶有五，
23-198
阿阇黎灌顶有六，宝瓶灌顶共有十一种，秘密灌顶、第三智慧灌顶及第四灌顶。"供献供养"：最后享用会供，弟子
献供，直至收摄坛城，如此以十一规式示现令弟子成熟之仪轨。尊者欧巴传承之喜金刚分四种规式：
金刚阿阇黎之性相，阿阇黎事业引入弟子入坛城并示现本尊，灌顶共四。阿阇黎事业亦有四：近修、地仪、
预备及坛城日之仪轨。地仪有：考察处所、取地、净化、守护、执持五项。预备有：除障，本尊、宝瓶、弟子预备四项，后者
有十二法：于帷幕外沐浴献曼达，以信心趣入密咒法，为不共发心而祈请，阿阇黎引导心入咒乘，专注倾听，为清净相续而行五清净，弟子灌顶，为观察成就征兆而给予杨枝、吉水，
23-199
为观察梦兆而给予吉祥草，为护障而系护绳，为生欢喜而宣讲教法。
【译文结束】


 །བཞི་པ་དཀྱིལ་འཁོར་ཞག་གི་ཆོ་ག་ལ། ཐིག་
དང་ཚོན་གྱི་ཆོ་ག །དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གནས་ཉེ་བར་བརྒྱན་པ། དཀྱིལ་འཁོར་བསྒྲུབ་པ། སློབ་དཔོན་བདག་འཇུག་བཞི་ལས། གསུམ་པ་ལ། རྡུལ་ཚོན་ཐིག་ལེར་བསྒྱུར་ཏེ་སྐད་ཅིག་གིས་རྟེན་བརྟེན་པར་བསྐྱེད་པའི་
མདུན་བསྐྱེད། བདག་བསྐྱེད། མངལ་སྦྱིན་དང་གསུམ་མོ། །སློབ་མ་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཞུག་ཅིང་ལྷ་ངོ་བསྟན་པ་ལ། ཁྲུས་བྱས་ཏེ་མཎྜལ་འབུལ། དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཞུག་པར་གསོལ་བ་གདབ། གདོང་གཡོགས། ནང་དུ་ཁྲིད། བགེགས་
སྐྲད། དྲི་ལན་གདབ། སློབ་དཔོན་གྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ལ་གསོལ་བ་གདབ། སྒོ་བཞི་ནས་ཕྱག་བྱ། ལྔ་རྣམ་དག །རིགས་ལྔའི་སྡོམ་པ་དང་། རྩ་བའི་དམ་ཚིག་བསྒྲགས། ཁས་ལེན་དུ་གཞུག །སློབ་མ་དགྱེས་
རྡོར་དུ་བསྐྱེད་ནས་རྣལ་འབྱོར་དུ་སེམས་བསྐྱེད། དམ་བཞག་བཞི། ཡེ་ཤེས་དབབ། ཁ་དོག་དྲི། མེ་ཏོག་དོར། མིག་དར་ཕྱེ། དཀྱིལ་འཁོར་བསྟན་ནོ། ། དབང་བསྐུར་བ་ལ། རྡུལ་ཚོན་གྱི་ཤར་ཕྱོགས་སུ་བུམ་པའི་
དབང་བསྐུར་ཏེ། རིགས་ལྔའི་དབང་། ལས་ཚོགས་སམ་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པའི་དབང་། དམ་ཚིག་གསུམ་གྱི་དབང་། རིགས་ལྔའི་རྗེས་གནང་། ལུང་བསྟན། གཟེངས་བསྟོད། དབུགས་དབྱུང་། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་དབང་། བརྟུལ་ཞུགས་རྣམས་སོ། །
23-200
ལྷོར་གསང་བའི་དབང་བསྐུར་ཏེ། མཎྜལ། གསོལ་བ་གདབ། མིག་དར་བཅིང་། ཡེ་ཤེས་དབབ། མེ་ཏོག་དོར། ལྷ་ངོ་བསྟན། མིང་གདགས། གསང་དབང་བསྐུར། དམ་ཚིག་དབོག །མིག་དར་དགྲོལ་ལོ། །དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ནུབ་ཏུ་ཤེས་
རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་ཏེ། མཎྜལ། གསོལ་གདབ། གདོང་བཅིང་། ཡེ་ཤེས་ཕབ། མེ་ཏོག་དོར། ལྷ་ངོ་བསྟན། མིང་གདགས། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་བསྐུར། གདོང་གཡོགས་དགྲོལ་ལོ། །བྱང་དུ་ཚིག་དབང་བསྐུར་ཏེ།
མཎྜལ། གསོལ་གདབ། ཚིག་དབང་བསྐུར། གཏང་རག་གི་མཎྜལ་དབུལ། མཐར་ཚོགས་ལ་རོལ་བ་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་གཤེགས་པའི་བར་རོ། །ཆོ་གའི་སྤྲོས་པ་ལ་མ་ལྟོས་པ་ནི། ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པས། གཞན་དུ་བཞད་
གད་སྦྱིན་པར་བྱ། །རྣལ་འབྱོར་སྟོབས་དང་ལྡན་གྱུར་ན། །སྙིང་གའི་དཀྱིལ་འཁོར་འོད་ཟེར་གྱིས། །སློབ་མའི་ལུས་ནི་ཡང་དག་དགང་། །དབང་བསྐུར་སྦྱིན་པར་བསམ་པར་བྱ། །ཞེས་འོད་ཟེར་སྤྲོ་བསྡུ་ལ་སོགས་པའི་
བྱིན་རླབས་ཀྱིས་སྨིན་པར་བཤད་ལ། དེ་བས་ཀྱང་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱིས། ཧེ་རུ་ཀ་དཔལ་སྦྱོར་བདག་ལས། །དཔའ་བོ་ཡང་དག་མཉེས་ནས་བཞེངས། །དབང་བསྐུར་བ་ནི་རིན་པོ་ཆེ། །
གཉིས་མེད་ཆུ་ཡིས་སྦྱིན་པར་བྱ། །ཞེས་ཆོ་གའི་བྱ་བ་ཅིའང་མེད་པར་རྟོགས་པ་དོན་གྱི་དབང་སེམས་ལ་བསྐུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བརྒྱུད་པ་འདི་ལ་གྲགས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་བློར་ཤོང་བར་དཀའ་བ་ནི་ཟབ་མོས་འཇིགས་ནས་མ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བཟོ་དགོས་པ་དེའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །
23-201
གསང་སྔགས་ལ་དང་པོར་འཇུག་པའི་གདུལ་བྱ་ལ་དབང་པོ་རྣོ་རྟུལ་ཡོད་པས། །རྒྱུད་སྡེར་དབང་ཡང་བློ་དང་འཚམ་པ་གསུང་དགོས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་གསུངས་པ་དེ་དང་མཐུན་པར་བཀྲི་དགོས་
པའི་ཕྱིར། བརྟག་གཉིས་སུ། གང་ཞིག་དབང་ནི་རབ་ཕྱེ་བ། །རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆོ་གས་སྦྱིན། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། འདིར་ཡང་བླ་མས་བསྟན་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དབང་པོ་རྣོ་རྟུལ་ཐམས་ཅད་ལ་
ཆོ་ག་རྒྱས་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དགོས་པ་དང་། མཐའ་གཅིག་ཏུ་བསྐུར་མི་དགོས་པ་དང་། མཐའ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པས་ཆོག་པར་སེམས་པ་རྣམས་ནི་རྙོག་པར་ཟད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
四、坛城日之仪轨包括：线
与粉仪轨、庄严坛城处所、成就坛城、阿阇黎自入四项。第三项有：将粉线变为明点而刹那间生起能依所依之
前生、自生、赐子宫三种。引入弟子入坛城并示现本尊包括：沐浴后献曼达，祈请入坛城，蒙面，引入内部，驱除障
碍，结香灰印，阿阇黎向坛城本尊祈请，于四门礼拜，五种清净，宣说五部誓戒和根本誓句，令受持，将弟子生起为喜
金刚后发瑜伽心，四种立誓，降下智慧，询问颜色，投掷花朵，解除目纱，示现坛城。灌顶为：于粉坛东方授予宝瓶
灌顶，即五部灌顶，成就事业或共同成就灌顶，三誓句灌顶，五部许可灌顶，授记，赞叹，安慰，金刚阿阇黎灌顶，诸律仪等。
23-200
于南方授予秘密灌顶，即：曼达，祈请，缚目纱，降下智慧，投掷花朵，示现本尊，赐名，授秘密灌顶，受誓戒，解开目纱。于坛城西方授智
慧灌顶，即：曼达，祈请，缚面，降下智慧，投掷花朵，示现本尊，赐名，授智慧灌顶，解开面纱。于北方授语灌顶，即：
曼达，祈请，授语灌顶，献感恩曼达，最后从享用会供直至坛城送回。不依繁复仪轨者，如尊者那若巴云："又以欢
笑赐予，若具瑜伽力，以心轮光明，充满弟子身，当思授灌顶。"如是说明以放射收摄光明等
加持令成熟，更胜于此最殊胜者，彼复云："于胜乐瑜伽自身中，勇士欢喜而起立，授予珍贵
灌顶，以无二水而赐予。"所说无任何仪轨所为而授予证悟义之灌顶于心，此于此传承中闻名，难为一切人所容纳乃是因畏惧深奥而创造所谓"未成熟"一说之缘由。
23-201
初入密咒之所化机有根器利钝之别，故于续部中也需依智力而说灌顶，为令与所说相符而引导
故，《二谛论》云："某人由灌顶而善分别，以自坛城仪轨而授予。"所说，此处亦言"依师所示"。因此，对一切利钝根器
皆一概需要广繁仪轨，或一概无需灌顶，或一概以略仪足够之诸见解皆为妄执而已。
【译文结束】


། །།
༈ སྤྱི་དོན།
གཉིས་པ་སྤྱི་དོན་ནི། དབང་གི་
ངོ་བོ་ལ་ཨ་བྷ་ཡས། དབང་བསྐུར་བས་གང་ཟག་ཡེ་ནས་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་ལྷའི་རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་ཅིང་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པ་སྔར་མི་
ཤེས་པ་ལ་བླ་མས་ཐབས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷ་དང་བདེ་བར་རྟོགས་པས་སྨིན་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པས། ཕུང་པོ་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་དབང་བྱ་བ་དང་བཅས་པའི་རགས་པའི་ལུས་སྐུ་རྡོ་རྗེ་
སྒྱུ་འཕྲུལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་། ངག་རྡུལ་གྱི་ཆོས་ཕྲ་བ་ལས་ཀྱི་རླུང་གསུང་རྡོ་རྗེ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ལོངས་སྐུ་དང་། ཡིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཐིག་ལེ་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ཞུ་བ་དེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། 
23-202
གཞི་འབྲས་དབྱེར་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་མ་ནིང་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུར་རྟོགས་པ་ལ་དབང་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུ་དེ་སློབ་དཔོན་གྱི་ཐབས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སློབ་མ་
ལ་སྦྱིན་པ་ནི་བསྐུར་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ངེས་པའི་ཚིག་ཨབྷི་ཥིཉྩྨ་འཁྲུད་པ་སྟེ། །ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དྲི་མ་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་སྣོད་མ་ཡིན་པར་བྱེད་པ་དག་འཁྲུད་པའོ། །
ཨ་བྷི་ཥེ་ཀ་བླུགས་པ་སྟེ། ལུས་ངག་ཡིད་དང་ཡེ་ཤེས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཟག་པ་མེད་པར་སྒྱུར་བའི་ནུས་པ་བླུགས་པ་སྟེ་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པར་བྱས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔར་མི་
དབང་བ་ལ་ཐབས་དེས་དབང་བར་བྱེད་པས་ན་དབང་ཞེས་བྱ་སྟེ། དབུལ་པོའི་སྒྱེད་བུ་གསེར་དུ་ཡོད་པ་ངོ་སྤྲད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་ལས། གཏོར་དང་བླུགས་པ་ཞེས་བྱ་འདིས།
དེས་ན་དབང་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །རྣམས་པར་དབྱེ་བ་དེ་ཉིད་དུ། དབང་ནི་བཞི་ཡི་གྲངས་ཀྱིས་ནི། །དགའ་བ་ལ་སོགས་རིམ་ཤེས་བྱ། །ཞེས་དང་། སློབ་དཔོན་གསང་བ་ཤེས་རབ་དང་། །བཞི་
པ་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །མི་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པས་སློབ་དཔོན་དུ་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ལ་དབང་བས་སློབ་དཔོན་གྱི་དབང་ངམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲུག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་དབང་ངམ། 
23-203
སྦྱིན་པའི་རྫས་བུམ་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་བུམ་པའི་དབང་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །འདུས་པ་ལས། བུམ་པ་དམ་ཚིག་མཆོག་རྣམས་ཀྱི། །རྡོ་རྗེ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་བསམ། །སློབ་མ་རྟག་ཏུ་བརྟན་ལྡན་པ། །ལུས་
དང་ངག་སེམས་རྡོ་རྗེ་ཅན། །ཞེས་སོ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་གསང་བ་དག་སྦྱིན་པས་གསང་བའི་དབང་ཞེས་བྱ་སྟེ། གསང་བ་ནི་གཙོ་བོར་གཉིས་ཀས་དུས་མཉམ་དུ་བསྒྲུབ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
ལ་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འདུས་པ་རྒྱུད་ཕྱི་ལས། རྡོ་རྗེ་པདྨའི་སྦྱོར་བ་ཡི། །རྡོ་རྗེ་ཅན་ཀུན་ཡང་དག་པས། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ཡིས། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྙིང་གར་བསྡུ། །རྡོ་རྗེའི་ལམ་
ནས་བྱུང་ནས་ནི། །སློབ་མའི་ཁར་ནི་དབབ་པར་བྱ། །དབང་བསྐུར་བ་ཡི་གོ་འཕང་མཆོག །ཅེས་སོ། །ཤེས་རབ་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ནི་དབང་པོ་གཉིས་སྤྲོད་
ཡིན་ཅིང་། དེ་ལས་ཁམས་ཞུ་བ་རིམ་གྱིས་ནོར་བུར་སོན་པའི་རིམ་པ་བཞིན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དགའ་བ་བཅུ་དྲུག་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །ལྷ་མོ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་
ཡི། །དཔག་མེད་བདེ་བ་རབ་སྟེར་བ། །བདག་ལ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་སྐྱེད། །ཅེས་སོ། །ཤེས་རབ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ནི་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པ་སྟེ། །
23-204
དེ་ལས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པ་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་སམ། དེའི་དོན་སློབ་མས་སློབ་དཔོན་གྱི་ཚིག་ལ་བརྟེན་ནས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར།
ཚིག་གི་དབང་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
二、总义
第二总义为：关于灌顶
本质，阿巴雅说："通过灌顶，令本来蕴界处一切皆为本尊自性且本具大乐智慧的补特伽罗，由过去不
知而依靠上师方便了知为本尊与大乐而成熟。"所说，了知蕴、界、处连同作业的粗身为金刚幻化
相之应身，语微细尘法之业风为金刚语不可摧相之报身，意极细明点熔化之心金刚为俱生智慧相之法身，
23-202
了知基与果不二之自性智慧金刚中性相之自性身，即称为灌顶。如此者由阿阇黎方便门而授予弟
子，即称为赐予灌顶。词义abhisiñca为洗净，洗净身、语、心三者及智慧垢染令不堪为成就法器者。
abhiseka为灌注，向有漏之身语意及智慧灌注转为无漏之力，即令具缘分。因此，对过去不
能掌控者通过此方法令能掌控，故称灌顶，如向贫者指认其身中本有的黄金。如《二谛论》云："以洒水与灌注，
是故称为灌顶。"所说。分类于彼论："灌顶以数四，应知喜等次第。"所说及，"阿阇黎秘密智慧及第
四亦复如是。"授予人特别灌顶而成为阿阇黎，故称阿阇黎灌顶，或因为是六如来之自性而称不退转灌顶，
23-203
或因供养物主要为宝瓶，亦称宝瓶灌顶。《集经》云："宝瓶最胜誓，应思金刚毗卢遮那，弟子恒常坚固，身
语心具金刚。"所说。由授予方便与智慧之秘密，称为秘密灌顶，秘密主要指二者同时修持之菩提心
所成。如《后集经》云："金刚莲花瑜伽，一切金刚持善正，以身语意金刚，摄彼一切于心，由金刚道
而出，降下入弟子口，灌顶之最胜位。"所说。智慧是业印，于彼入定是二根交合
，从此融化明点次第至宝珠之过程中体验十六喜乐是智慧，称为智慧灌顶。"天女大手印
赐予无量大乐，于我生起智慧灌顶。"所说。智慧是一切相空性，于彼入定是自各证知，
23-204
由彼了悟不变大乐智慧即大智慧灌顶，或因弟子依靠上师言教而通达其义，
故亦称为语灌顶。
【译文结束】


 །རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བར། རྡོ་རྗེའི་རྩེ་མོར་བྱང་སེམས་ནི། །འཛིན་པས་ལུས་ནི་བརྟན་པ་ཉིད། །དེ་ཡི་དེ་ཉིད་བྱང་སེམས་ཉིད། །རླུང་གི་དེ་ཉིད་རབ་སྦྱོར་བས། །རིག་པས་
ཟུང་འཇུག་མྱོང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེའང་འཛག་བདེ་མཐའ་དག་གསུམ་པར་བསྡུས་ནས། བཞི་པ་འཛག་མེད་ལ་བཤད་པའི་སྒྲོས་གཅིག་དང་། འཛག་བདེ་ཉིད་ལ་བཞིར་ཕྱེ་ནས་འཇིག་རྟེན་པའི་དབང་བཞིར་འཇོག་པའི་
སྒྲོས་གཉིས་ལས། ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་ཞབས་དང་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བཞི་པ་དོན་གྱི་ཡེ་ཤེས་སུ་བཞེད་ལ། མཻ་ཏྲི་པ་གཉིས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བཞི་པ་དཔེའི་ཡེ་ཤེས་སུ་བཞེད་དོ། །
དེའང་དབང་མདོར་བསྟན་དུ། འཇིག་དང་འགྱུར་དག་དེ་ནས་འཛག །དེ་ནས་འགྱུར་བ་མེད་པ་མཆོག །ཅེས་སྔ་མའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་ལ། རྟག་གཉིས་ལས། རྒོད་པ་དག་པ་སློབ་དཔོན་ཉིད། བལྟ་བ་
གསང་བ་དེ་བཞིན་ནོ། །ལག་བཅང་ལ་ནི་ཤེས་རབ་ཉིད། །གཉིས་གཉིས་འཁྱུད་ལས་དེ་ཡང་ཉིད། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་ཕྱིར། །དབང་ནི་རྣམ་པ་བཞིར་བཤད་དོ། །ཞེས་ཕྱི་མའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སོ། །
23-205
གསུམ་པའི་དུས་སུ་འཛག་མེད་ལ་བརྡ་སྤྲོད་པའང་རིགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་མི་འདོར་བ། །ཇི་སྲིད་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡི་བྱ། །དེ་སྲིད་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་འང་ཐོབ། །དགའ་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བའང་
ཐོབ། །ཅེས་དབང་གསུམ་པའི་དུས་ཉིད་ལ་གསུངས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་འདི་ནི་ཆེས་ཕྲ་ཞིང་། །ཞེས་པའི་འདི་ནི་སྙིགས་གསུམ་པའི་དུས་ལས་གཞན་ཚིག་དབང་ལ་མེད་པས་སོ། །ཡང་། མཆོག་མཐའ་དགའ་བྲལ་དང་
པོར་ནི། །མུན་པ་ལ་ནི་མར་མེ་ལྟར། །དེ་བཞིན་བུས་ཀྱང་ཡིད་ཆེས་གྱིས། །ཞེས་དང་། དགའ་བ་དང་པོ་དཔའ་བོ་ཉིད། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་རྣལ་འབྱོར་མ། །ཞེས་སམ། །ཁུ་བའི་རྣམ་པ་བཅོམ་ལྡན་
འདས། །དེ་ཡི་བདེ་བ་འདོད་མར་བརྗོད། །ཅེས་ཆགས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁུ་བ་ཐབས་དང་པོ། ཆགས་པ་དང་ཆགས་བྲལ་འདྲེས་པ་དེ་རང་རིག་པའི་བདེ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་ཤེས་རབ་གཉིས་པ།
ཤེས་རབ་དེས་བསྐྱེད་པའི་འགྱུར་མེད་ཀྱི་ཟུང་འཇུག་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་གསུམ་པར་བཞག་པ་ཡིན་ལ། །གཞན་དུ་ཤེས་རབ་དེ་མེད་པ་ལས་ནི་བརྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དགའ་བྲལ་དུ་འགྱུར་
བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་གི་ལུགས་ལ་དགའ་བའི་གོ་རིམ་ལ་རྨོངས་སོ་ཞེས་འདོན་པའང་། རང་ཉིད་རྙོག་པས་མྱོས་པའི་འཆལ་གཏམ་དུ་ཟད་དོ། །དེས་ན་དབང་གསུམ་པའི་དུས་སྐྱེས་ཀྱང་དབང་གསུམ་པར་མི་བཞེད་ཅིང་། 
23-206
དབང་པོ་གཉིས་སྦྱོར་གྱི་བདེ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དངོས་སུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན། དབང་པོ་གཉིས་སྦྱོར་བདེ་དེ་ཉིད། །དེ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་སྐྱེ་ངན་སྨྲའི། །དེ་
ཉིད་བདེ་བ་མཆོག་ཡིན་པར། རྒྱལ་བ་མཆོག་གིས་མ་གསུངས་སོ། །ཞེས་གསུངས་པའང་རིགས་པ་ཉིད་དོ། །ཀླུ་སྒྲུབ་དང་ཡེ་ཤེས་ཞབས་དབང་དུས་སུ་ལས་རྒྱའི་རྒྱུ་ལས་སྣང་བ་གསུམ་གསལ་བར་འབྱུང་ལ།
འོད་གསལ་ནི་ཡུད་ཙམ་སྐྱེ་བར་དང་། ཨིནྡྲ་བྷཱུ་ཏི་དང་ལྭ་བའི་ན་བཟའ་ཅན་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་དགའ་བ་གསུམ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའང་གསལ་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ཞེས་བཞེད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《金刚鬘》中云："于金刚尖菩提心，由执持身体坚固，彼之真实即菩提心，由气之真实善相应，以明
双运将得体验。"所说。此中将一切漏乐归纳为第三，第四解释为无漏的一种说法，以及将漏乐本身分为四种而立为世间四灌顶的
第二种说法中，尊者那若巴随从第一说而许第四为义智慧，弥勒巴随从第二说而许第四为喻智慧。
又，在《灌顶略示》中："坏变后漏，而后无变最胜。"依前者而说，《二谛论》中："嬉笑清净即阿阇黎，观视
即是秘密，手握即是智慧，二二交抱即彼性，为诸众生成就故，灌顶说为四种。"是依后者而言。
23-205
在第三灌顶时也应传授无漏的标识，因为："不舍菩提心，凡瑜伽士所行，恒时获得不断流，亦得从喜
生起之乐。"是在第三灌顶时所说，又"此智慧极微细"中的"此"指的是第三灌顶时，在语灌顶中没有[此字]。又，"最胜边际离喜第
一，如于黑暗中之灯，如是儿汝当信受。"所说及，"初喜即勇士，极喜是瑜伽母。"所说及，"精液形相即薄伽梵，
彼之乐称为欲母。"所说，是将爱执方面的精液立为方便第一，爱执与离执混合即自证之一切相乐立为智慧第二，
由该智慧所生之不变双运俱生智慧立为第三，若无该智慧则称为昏厥即成为离喜
。因此，说我等传统对喜乐次第感到迷惑，仅是自身迷醉于混乱的胡言乱语。所以，虽在第三灌顶时生起但不承许为第三灌顶，
23-206
也不成为二根交合之乐，因为彼直接从大手印中生起。因此，"二根交合乐即为，真实者乃劣者语，此
真实最胜乐，最胜佛陀未曾说。"所说极为合理。龙树与智足在灌顶时由业印之因明显生起三种现相，
说光明只是短暂生起，然因陀罗菩提和穿破衣者等一些人认为三种喜及俱生也能明显体验。
【译文结束】


 །
དེ་ལྟ་བུའི་དབང་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལའང་ཐུན་མོང་གི་ཆོས་བཅུ་གསུམ། ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་དྲུག་སྟེ། དང་པོ་བུམ་པའི་དབང་ལ། གང་གིས་བསྐུར་ན་ཕ་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན། དཀྱིལ་འཁོར་གང་དང་
འབྲེལ་ན་རྡུལ་ཚོན། ཕྱོགས་གང་བསྐུར་ན་ཤར། དུས་ནམ་སྲོད། དབང་སྟེགས་བ་བྱུང་གི་རྣམ་ལྔས་བྱུགས་པའི་མཎྜཱལ། ཁྲི་གང་ལ་འཇོག་ན་སེང་གེའི་ཁྲི། དབང་རྫས་བདུད་རྩི་ལྔས་གང་བའི་བུམ་པ། གནས་
གང་དུ་བསྐུར་ན་ལུས། ལྷ་གང་གིས་བསྐུར་ན་རིག་པའི་ལྷ་མོས། སྒྲིབ་པ་གང་དག་ན་ལུས་ཀྱི་དྲི་མ། སྐལ་བ་གང་ལ་དབང་ན་བསྐྱེད་རིམ་བསྒོམ་པའི། གང་གི་སྣོད་དུ་རུང་ཚོགས་པ་ལ་བཤད་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུད་འཆད་པ་དང་དེ་ཉིད་བཅུ་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་པའི། 
23-207
འབྲས་བུ་སྐུ་རྡོ་རྗེ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་བཅུ་བསུམ་མོ། །ཁྱད་པར་གྱི་དྲུག་ནི། ལྟ་བ་ཕྱི་སྣོད་ནང་བཅུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཙམ་དུ་རྟོགས་པས་སེམས་ཙམ་རྣམ་
བདེན་པ་དང་ཆ་མཐུན་རྣམ་པ་ལྷར་ཤེས་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །རྒྱས་གང་གིས་འདེབས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྒྱས་གདབ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་དུ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཕུང་པོ་ལྔའི་རྒྱ་
ལས་མི་འདའ་བ་དང་། ནང་དུ་སྣ་ཚོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཐམས་ཅད་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔ་གང་རུང་རིགས་བདག་ཏུ་འོང་བས་སོ། །དབུགས་གང་གིས་དབྱུང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དབུགས་
དབྱུང་སྟེ། ལུས་ཐ་མལ་དུ་འཛིན་པ་ལས་ལྷར་ཤེས་པས་དབྱུང་བས་སོ། །སྤང་བྱ་གང་སྤོང་ན། ཐ་མལ་གྱི་ཆ། ཞེན་པའི་ཆ་གསུམ་སྤོང་ངོ་། །སྒོ་གང་འབྱེད་ན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྐད་
ཅིག་མ་དང་། དགའ་བ་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་སྣང་སྟོང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །གཉིས་པ་གསང་བའི་དབང་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཉིས་དབབ་པ་
ལ་ཡུམ་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དེ་གཙོ་བས་མ་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན། དཀྱིལ་འཁོར་ལུས་དཀྱིལ། ཕྱོགས་ལྷོ། དུས་ནམ་ཕྱེད། སྟེགས་བདུད་རྩི་ལྔས་བྱུགས་པ། ཁྲི་པདྨ། རྫས་བྱང་སེམས་དཀར་དམར། གནས་མགྲིན་པ། 
23-208
ལྷ་ལོངས་སྐུའམ་གོང་བུའི་ལྷས། སྒྲིབ་པ་ངག་གི་དྲི་མ། སྐལ་པ་བདུད་རྩི་ལྔ་བསྟན་པའི། སྣོད་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་སྒྱུ་ལུས་བསྒོམ་པའི། འབྲས་བུ་གསུང་རྡོ་རྗེ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྟེ་བཅུ་
གསུམ། ཁྱད་པར་གྱི་དྲུག་ན། ལྟ་བ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྣམ་པ་ནི་སེམས་ཙམ་ཡིན་པས་གཟུང་བའི་དངོས་པོ་མེད་ལ། འཛིན་པའང་སྟོང་པ་སྟེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་སྤངས་པའི་དོན་དམ་པ་ཡོད་
པ་མཆོག་ཏུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་རིག་པ། སྟོན་ཀའི་ནམ་མཁའ་རྣམ་པར་དག་པའི་དཀྱིལ་ལྟར་རྣམ་པ་མེད་པར་རྟོགས་པས་རྣམ་རྫུན་པ་དང་ཆ་མཐུན། རང་རིག་གི་གསལ་བ་
བདག་བྱིན་རླབས་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་ལ་བྱེད་པས་ཁྱད་པར་འཕགས། རྒྱས་མི་བསྐྱོད་པས་གདབ་སྟེ། གཟུགས་སོགས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་བཞི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བརྟགས་པ་བཞིན་དུ། ནང་དུ་རྣམ་སྣང་སོགས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞི་ལ་མི་བསྐྱོད་པས་རྒྱས་གདབ་པས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་རིག་རང་གསལ་དུ་དབུགས་ཕྱུང་བ་འདིའང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དབུགས་དབྱུང་། སྤང་བྱ་ལས་རླུང་གི་རྒྱུ་བ་སྤོང་། སྒོ་
རྣམ་སྨིན། མཆོག་དགའ། མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་འབྱེད། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གསལ་སྟོང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །དབང་གསུམ་པ་ལ། །སློབ་དཔོན་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། དེ་མེད་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ངོ་སྤྲོད་པའི་གཞི་མེད་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如此四种灌顶中每一种皆有共同法十三种、特别法六种。首先宝瓶灌顶中：由谁授予则是父金刚上师，与何坛城
相关则是粉坛，在何方授予则是东方，时间是初夜，灌顶座是涂以牛粪五净之曼达，置于何座则是狮子座，灌顶物品是盛满五甘露之宝瓶，在何
处授予则是身，由何本尊授予则是明智天女，清净何障则是身垢，于何缘分赐权则是修生起次第者，成为何器则是能解说集会上仅讲解之续部及十真实性并修共同成就者，
23-207
果位是身金刚应身，共十三。特别六法是：见解为通达外器内情所摄一切法唯是心之相而与唯识真
实相符，并特别殊胜在于了知相为本尊。以何印印之则是如来印，即外在一切种种法不出五蕴之
范围，内在一切各种坛城本尊皆有五如来任一作为本尊主故。以何安慰则是如来安
慰，即从执着身为平凡中解脱而了知为本尊。断除何所断则断除平凡分、执着分三者。开何门则开种种刹
那、喜乐及解脱门空性之门。三摩地是显空俱生。第二秘密灌顶中：降下二种菩提心
必不可缺母尊故主要是母金刚上师，坛城是身坛城，方位是南方，时间是午夜，座垫涂以五甘露，宝座是莲座，物品是白红菩提心，处所是喉部，
23-208
本尊是报身或聚合本尊，所净障碍是语垢，缘分是传授五甘露者，法器是修脉气明点幻身者，果位是语金刚圆满受用身，共十
三。特别六法中：见解是外在相唯是心故无所取事物，能取也是空，证悟舍离所取能取之胜义有
，仅以极度体验而了知，如秋季天空清净中心了知无相而与唯识假相符合，以自证明觉
加持作为空性而特别殊胜。以不动佛印印之，如色等余四蕴由意识所观察，内在毗卢遮那等
四如来由不动佛印印之故。一切法安立为自证自明即是如来安慰。所断为断除业气之流动。开
异熟、极喜、无相解脱之门。三摩地是明空俱生。第三灌顶中：上师是业印，若无则无有传授智慧灌顶之基础故。
【译文结束】


 །
23-209
དཀྱིལ་འཁོར་བྷ་ག །ཕྱོགས་ནུབ། དུས་ཐོ་རངས། །སྟེགས་བྱང་སེམས་གཉིས་ཀྱིས་བྱུགས་པ། ཁྲི་འཁོར་ལོའི་ནང་ཚངས་ཅན། དབང་རྫས་ཁུ་བའི་ཐིག་ལེ། གནས་ཡིད། ལྷ་བདེ་བའི་ལྷ། སྒྲིབ་པ་ཡིད་ཀྱི་དྲི་མ།
སྐལ་བ་ཕོ་ཉའི་ལམ་བསྒོམ་པ། །སྣོད་སྦས་པ་བཤད་པའི། འབྲས་བུ་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་བཅུ་གསུམ། །ཁྱད་པར་གྱི་ནི། ལྟ་བ་མཐའ་བྲལ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་རྟོགས་པས་དབུ་མ་རབ་ཏུ་
མི་གནས་པ་དང་ཆ་མཐུན། ཟུང་འཇུག་ཞུ་བདེའི་བདེ་སྟོང་ལ་བྱེད་པས་ཁྱད་པར་འཕགས། རྒྱས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་འདེབས་ཏེ། སྟོང་པ་ལ་བདེ་བས་བཏབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབུགས་རང་རིག་ཞེན་པ་དང་
བྲལ་བའི་བདེ་བར་ཕྱུང་བས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་དབུགས་དབྱུང་། སྤང་བྱ་གཟུང་འཛིན། སྒོ་རྣམ་ཉིད། ཁྱད་དགའ། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞུ་བདེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་
སོ། །དབང་བཞི་པ་ལ། སློབ་དཔོན་རང་སེམས་ཏེ་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པར་བྱ་དགོས་ཀྱི། གཞན་རྐྱེན་གྱིས་མི་རྟོགས་པས་སོ། །དཀྱིལ་འཁོར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། མཻ་ཏྲི་པ་སིནྡཱུ་ར་ལ་བཞེད། ཕྱོགས་
བྱང་། དུས་ནམ་ལངས། སྟེགས་བྱང་སེམས་དམར་པོ་བྱུགས་པ། ཁྲི་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ། དབང་རྫས་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཚིག །མཻ་ཏྲི་པ་སིནྡྷུ་ར་ལ་བཞེད། །གནས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་མི་ཕྱེད་པའི་སྟེང་དུ། ལྷ་དོན་དམ་པའི་ལྷ། །
23-210
སྒྲིབ་པ་འཇིག་པའི་བདེ་བ་འམ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཡེ་ཤེས། སྐལ་བ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་པ། སྣོད་མཐར་ཐུག་བཤད་པའི། འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་བཅུ་
གསུམ། ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་དྲུག་ནི། ལྟ་བ་ཟུང་འཇུག་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པས་ཟུང་འཇུག་རབ་ཏུ་མི་གནས་པ་དང་ཆ་མཐུན། ཟུང་འཇུག་གི་བདེ་བ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་དང་། སྟོང་ཉིད་
རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་ལ་བྱེད་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས། རྒྱས་རྒྱུ་སྟོང་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་བདེ་བས་གདབ་ཅིང་། འབྲས་བུ་བདེ་བ་ལ་རྒྱུ་སྟོང་ཉིད་ཀྱིས་འདེབས་པས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་རྒྱས་འདེབས། དབུགས་
བདེ་སྟོང་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པར་ཕྱུང་བས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་དབུགས་དབྱུང་། སྤང་བྱ་བཞི་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དྲི་མ། སྒོ་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་སྐད་ཅིག་མ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ། འདུས་མ་
བྱས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ཕྱེད། ཏིང་ངེ་འཛིན་རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས། ཀླུ་སྒྲུབ་དང་ཀུན་དགའི་སྙིང་པོ་སོགས་དཀྱིལ་འཁོར་གང་གིས་ཐོབ་པ་དེའི་དབང་གི་ཕྱོགས་མཐུན་དང་རྒྱུད་
ཙམ་བླང་དུ་རུང་བར་བཞེད་ལ། འགའ་ཞིག་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་དང་། དེའི་རྒྱུད་ཉིད་གཟུང་བར་འདོད་དོ་ཞེས་ཨ་བྷ་ཡས་གསུངས་ཤིང་། འདིར་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ཏུ་དབང་བཞི་རྫོགས་པར་ཐོབ་ན་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་པོར་བཞེད་དེ། 
23-211
བདེ་མཆོག་རྩ་རྒྱུད་ལས། རྒྱུད་འདི་རུ་ནི་དབང་བསྐུར་བས། །དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན་གྱི་སྒྲུབ་པ་པོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དབང་ཐོབ་ནས་དམ་ཚིག་ལེགས་པར་བསྲུང་དགོས་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། དམ་ཚིག་
ཉམས་པས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ། །དབང་བསྐུར་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་མི་འགྱུར། །ཞེས་སོ། ། དམ་ཚིག་གི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྡོམ་པ་གསུམ་གྱི་རྒྱན་དུ་བཤད་ཟིན་མོད། འོན་ཀྱང་རྩ་བའི་ལྟུང་བ་བཅུ་བཞི་ལས། །དང་
པོ་གསུམ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཏེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ནི་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་དུ། སློབ་དཔོན་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དེ་རབ་མཆོག་ས་ཡི་གཞི་ལ་ཆོས་ནི་དེ་ཡིས་བསྟན་པའོ། །དགེ་འདུན་
གང་ཞིག་དེར་གནས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ཐུགས་ལྡན་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་རྗེས་སུ་བརྩེ་བ་སྟེ། །ཞེས་པས་སོ། །བཞི་པ་དང་ལྔ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སོ། །གྲུབ་པའི་
མཐའ་ལ་སྨོད་པ་ནི་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སློབ་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-209
坛城是bhaga(秘处)，方位是西方，时间是黎明，座垫涂以二种菩提心，宝座是轮内有梵，灌顶物品是精滴，处所是意，本尊是乐尊，所净障碍是意垢，
缘分是修使者道者，法器是能解说密义者，果位是心金刚法身，共十三。特别法是：见解通达离边双运而与中观极
无住相符，以双运融乐的乐空为特别殊胜。以金刚萨埵印印之，因以乐印于空性故。安慰为将自证离执着之
乐安立为金刚持安慰。所断为能取所取。开明性、殊喜、无愿解脱之门。三摩地是融乐俱生智慧
。第四灌顶中：上师是自心，因需依自证智而不可由他缘了知。坛城是菩提心，弥勒巴认为是朱砂。方位是
北方，时间是天亮，座垫涂以红菩提心，宝座是金刚十字，灌顶物品是传授词句，弥勒巴认为是朱砂。处所是身语意三者不可分上，本尊是胜义本尊。
23-210
所净障碍是坏乐或有漏智慧，缘分是修大手印者，法器是能解说究竟义者，果位是智慧金刚自性
身，共十三。特别六法是：见解通达双运大手印而与双运极无住相符，以不变殊胜双运乐和具一切相胜义空性
为特别殊胜。印为于因空性上以果乐印之，于果乐上以因空性印之，故为金刚萨埵印。安慰
为安立乐空不可分离而为金刚持安慰。所断为第四位时之垢。开离相刹那、俱生喜、无
为解脱之门。三摩地是自性俱生智慧。龙树与萨哈贾囊巴等认为由任何坛城获得灌顶则可取其相应灌顶和
仅取该续部，有些人则认为应持一个坛城及其续部，如阿巴雅所说，此处认为若于一坛城获得完整四灌顶则成为一切坛城之修行者，
23-211
如《胜乐根本续》云："由此续灌顶，即为一切坛城行者。"所说。如是获得灌顶后应善护誓言，彼续又云："破
誓言者于坛城，灌顶成就将不得。"所说。虽已于《三律仪庄严》中详解誓言，然关于十四根本堕中，第
一至三是皈依之相违，如《吉祥续》中言三宝："上师即是佛陀最胜安住于地基，法是彼所示，僧
伽者是住于彼处极喜心，具有悲悯一切众生者。"所说。第四及第五是发菩提心之相违。诋毁宗
见是学习一切乘之相违。
【译文结束】


 །དབང་བསྐུར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱིའི་དམ་ཚིག་ནི་དེ་དང་ཁྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་གསང་བར་གདམས་
པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདུན་པ་ནི་དབང་སྤྱིའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སོ། །བུམ་པའི་དབང་གིས་ནི་ལུས་ཀྱི་ཚོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཡབ་ཡུམ་ངེས་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར། ཕུང་པོ་ཀུན་འབྱུང་གི་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས་ཉམས་སྨད་པ་ནི་བུམ་དབང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སོ། །
23-212
གསང་དབང་ནི་ཡུམ་གྱི་གསང་གནས་མཚོན་བྱེད་དུ་བྱས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་དུ་ངེས་པར་མཛད་པ་ཡིན་པས་དགུ་པ་གསང་དབང་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སོ། །ཤེར་དབང་གིས་
ཕྱག་རྒྱའི་ལམ་ཉིད་ལ་བསྔགས་ཤིང་ཕྱག་རྒྱ་དང་འགྲོགས་པ་ནའང་བཤང་གཅི་ཟ་བ་དང་། བྷ་གའི་པདྨར་འོ་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་བརྟེན་དགོས་པར་གསུངས་པས། ཁ་ལ་གཞན་དུ་བྱེད་ཅིང་སྙིང་ལ་གཞན་
དུ་སེམས་པའི་གཡོ་སྒྱུ་གསུམ་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སོ། །དབང་བཞི་པའི་དུས་འོད་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་གོམས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་གསུངས་པ་ལ། དེ་ལས་གཞན་དུ་རྟོག་ན་དབང་བཞི་
པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སོ། །ལྷག་མ་གསུམ་ནི་སྤྱོད་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡང་མདོ་ལམ་དང་སྔགས་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཞེས་པ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ལ་ཁྱད་ཞུགས་པ་མ་ཡིན།
སྟོང་པ་ཉིད་མཚན་ཉིད་པ་ཞིག་མ་རྟོགས་ན་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་ལ། སྟོང་པ་ཉིད་ལ། འདི་ནི་མདོའི། འདི་ནི་སྔགས་ཀྱི་ཞེས་རྣམ་པར་དབྱེ་རྒྱུ་མེད་པས་སོ། །འོ་ན་གང་ལ་ཁྱད་པར་
ཕྱེ་བ་ཞེ་ན། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ལ་ཁྱད་ཞུགས་པ་སྟེ། སོ་སྐྱེའི་ལམ་དུ་ལྟ་ཞོག །མདོའི་ལམ་གྱིས་མཐོང་ལམ་ཐོབ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་སྤྱོད་པ་དེ་དག་ལའང་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ན་འཚང་རྒྱ་བ་མྱུར་བ་དང་། 
23-213
མ་བརྟེན་ན་བུལ་བར་ཤེས་སོ། །གང་ལས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མཐོང་བའི་ལམ་ཐོབ་པ་དེའི་ཚེ། གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཞུགས་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་མ་ཞུགས་པས་དབང་ཐོབ་པ་
ནི་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མེད་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་འཕགས་པའི་ལམ་ཉིད་དབང་དུ་བཞག་པས། དབང་མ་ཐོབ་པར་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པ་མེད་པའང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་ལ་གནས་པས་དངོས་གྲུབ་
ནི་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ལ་བྱའོ། །དངོས་གྲུབ་ཐོབ་ཀྱང་དམྱལ་བར་སྐྱེ་ཞེས་པའི་དངོས་གྲུབ་ནི་ཐུན་མོང་གིའོ།། །།
༄། །གྲོལ་བར་བྱེད་པའི་ལམ་ལ། རིམ་པ་གཉིས་ཀྱི་བསྒོམ་ཚུལ་སྤྱིར་བཤད་པ།
གཉིས་པ་གྲོལ་བར་བྱེད་པའི་ལམ་ལ། རིམ་པ་གཉིས་ཀྱི་བསྒོམ་ཚུལ་སྤྱིར་བཤད། མངོན་པར་
རྟོགས་པ་སོ་སོར་གཏན་ལ་དབབ་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་ཆོས་བསྟན་པ། །རིམ་པ་གཉིས་ལ་ཡང་དག་བསྟེན། །བསྐྱེད་པ་ཡི་ནི་རིམ་པ་དང་། །དེ་བཞིན་རྫོགས་པའི་རིམ་པའོ། །
འདི་ལ། ཨིནྡྲ་བྷཱུ་ཏིས། དབང་པོ་རྟུལ་འབྲིང་གཉིས་པོས་སྒོམ་པ་གསུམ་པ་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཐོབ་ཀྱང་། རྫོགས་རིམ་མ་བསྒོམས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་འཚང་མི་
རྒྱ་ལ། དབང་པོ་རྣོན་པོ་ནི་བསྐྱེད་རིམ་ལ་མ་བལྟོས་པར་དང་པོ་ཉིད་ནས་རྫོགས་རིམ་ལ་འཇུག་པར་གསུངས་ཏེ། གང་ཞིག་བར་མཐའ་གཉིས་པོ་ཉིད། །སྒོམ་པ་གསུམ་པ་གཙོ་བོ་ལས། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་དོན། །
23-214
གང་དག་བྱ་བ་དབང་དུ་འགྱུར། །དེ་ཉིད་དམ་པར་འཚང་མི་རྒྱ། །ལམ་མ་བགྲོད་པར་དེ་ཉིད་མིན། །དེ་བས་ལམ་ལ་གནས་བདག་ཉིད། །བསྒྲུབ་ན་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་འགྱུར་ཞེས། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
一切灌顶的共同誓言即"彼与汝"等非常秘密的教授
故，第七是灌顶共通之相违。宝瓶灌顶明确佛父母即身体聚集，故执著蕴为集谛主要而轻慢是宝瓶灌顶之相违。
23-212
秘密灌顶以母尊秘处为象征而明确一切法为三解脱门，故第九是秘密灌顶之相违。智慧灌顶
赞叹手印道本身，与手印交往时亦需食粪饮尿和于秘处莲花亲吻等，所言，口做一事而心
另思之虚伪是第三之相违。第四灌顶时修习光明智慧而获得佛陀大乐所言，若有异想则为第四灌
顶之相违。余三应知为行为之相违。又"显宗道与密宗道之差异"，于解脱道上无有差别，
若未通达空性本身，则不能解脱，而空性上无法分别"此是显宗的，此是密宗的"故。若问差异在
何处？解答是：于证悟解脱道之方便上有差别，更不必说凡夫道，显宗道获得见道后一切法如幻行者，如依密宗道则速疾成佛，
23-213
若不依则迟缓。从获得大乘见道之时，已入秘密坛城，因此未入坛城而获得灌顶者
绝对没有，而大乘圣道本身被安立为灌顶，未获灌顶而获得成就者也绝对不存在于实际中，成就
指的是殊胜成就。获得成就却生地狱所说之成就是共同成就。
解脱之道中二次第修法总说
第二解脱之道分为：二次第修法总说、各别抉择诸现证二者。首先，"金刚持所示法，善依二次第，生起之次第，以及圆满次第。"
此中，因陀罗菩提说，钝根和中根二者修三种修习虽获得对第三智慧的掌控，但若不修圆满次第则不能了悟真实性而不能成
佛，而利根则不依赖生起次第而从一开始即入圆满次第，所说："某人只修中后二，从第三主要修，获得真实智慧义，
23-214
任何所作得自在，不能成佛为真实，未行道者非真实，是故安住于道者，若修则将得智慧"所言故。
【译文结束】


 །སློབ་
དཔོན་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས། །སྐྱེ་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་སྣ་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་། གཅིག་དང་དུ་མ་དང་། གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་ཀ་
མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་མེད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་
ཞུགས་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་འཇུག་པ་ལ་སློབ་དགོས་པའི་ཕྱིར། དང་པོར་བསྐྱེད་རིམ་དང་། ཕྱིས་ནས་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་བསྟན་པས་སྐས་ཀྱི་གདང་བུ་ལྟ་བུར་གསུངས་ཏེ། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པར་ལེགས་གནས་ཏེ། །
རྫོགས་པའི་རིམ་པ་འདོད་རྣམས་ལ། །ཐབས་འདི་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། །སྐས་ཀྱི་རིམ་པ་ལྟ་བུར་གསུངས། །ཞེས་པས་སོ། །སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་ཞབས་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པའང་དེ་དང་མཐུན་པར་བཞེད་དེ།
གྲོལ་ཐིག་ལས། སྔགས་ཀྱི་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །ཡེ་ཤེས་སྐུ་འདི་ཡེ་ཤེས་དང་། །རྣམ་པར་དག་པའི་སྐུ་གཉིས་སོ། །ཞེས་པ་དེའི་འབྲེལ་པར་དམན་པ་ཞབས་ཀྱིས། །རྣམ་དག་གི་སྐུ་ལ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གནས་པ་མི་བསླུ་བའི་སྐུ་དང་། 
23-215
དེ་ཇི་བཞིན་འབྲས་བུའི་སྐུ་གཉིས་སུ་བཞག་ཅིང་། །དེའི་སྔགས་སྐུ་ནི་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ་ལ་བཞག་སྟེ། རྟོག་པས་ལྷའི་འཁོར་ལོ་བསྐྱེད་པ་ལ་གསལ་སྣང་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ། །དེ་ལའང་ལས་དང་པོ་པ་
ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བ་ཡེ་ཤེས་ལ་ཆེར་དབང་བ། ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་དག་པར་དབང་བ་སྟེ་ཉམས་རིམ་གྱིས་ཕྱེ་བ་བཞི་བཞི་ཀའང་བསྐྱེད་པ་ལ་སློབ་པ་ཡིན་ཞིང་། དེའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་
བ་ལྷ་ཕྲ་བ་ལ་གསལ་སྣང་བརྟན་པ་དེས་རྫོགས་རིམ་ལ་འཇུག་པ་ན། །ཐོག་མར་བགྲང་བ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་རླུང་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱས་པས་ཁམས་གསུམ་རླུང་གིས་བྱས་པར་ཤེས་ནས་
རླུང་ཉིད་ལྷར་སྦྱར་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པར་འཆར་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་བསྐྱེད་པའི་བསྐྱེད་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དེའི་ཡང་སྔ་མ་ལ་མི་ཟབ་པ་
བསྐྱེད་རིམ་དང་། ཕྱི་མ་ལ་ཟབ་པ་བསྐྱེད་རིམ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སྔགས་སྐུ་ནི་རིམ་པ་དང་པོ་ཉིད་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ནི་གཙོ་བོོར་རིམ་པ་དང་པོ་དང་། ཟབ་
པ་བསྐྱེད་རིམ་ལ་བལྟོས་པའི་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །མི་བསླུ་བའི་སྐུ་ནི་འབྲས་བུའི་གསལ་བ་མཚོན་བྱེད་སྟོང་པ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ཤར་བ་སྟེ། འདིའི་འཆར་གཞི་རིམ་པ་གཉིས་པ་དང་། 
23-216
ཤར་བ་ཉིད་ལ་རིམ་པ་གསུམ་པའི་དོན་གྲུབ་སྟེ། ད་དུང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཕྲ་བ་དང་བཅས་པས་བསྐྱེད་པའི་རྫོགས་པ་ཞེས་དང་། དོན་དམ་པའི་འོད་གསལ་ལ་ཟབ་མོ་ཞེས་བསྙད་པ་དང་།
དེའི་རང་སྣང་གསལ་བ་མི་ཕྱེད་པ་ནི་འབྲས་བུའི་སྐུ་སྟེ། འཆར་གཞི་དང་ཟུང་འཇུག་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རིམ་པ་བཞི་པ་དང་། ལྔ་པའི་དོན་གྲུབ་ལ། འདི་ལ་ནི་རྫོགས་པའི་རྫོགས་པ་ཞེས་
བྱའོ། །དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པ་ཉིད་དོ། །གྲུབ་ཆེན་བི་རཱུ་པ་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པ། ཐུན་སྟོད་ལ་བསྐྱེད་རིམ། ཐུན་སྨད་ལ་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་སྟེ། སྟན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་པ་མཉམ་པར་
གནས་པའི་དོན་དུ་འཆད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འགྲེལ་པ་རྣམས་ལས། མི་ཟབ་པ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཙམ་ནི་རྟོག་པའི་བསྒོམ་པ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་པའི་དངོས་གྲུབ་ཁོ་ནའི་རྒྱུར་བཞག་ལ། ཟབ་
པ་བསྐྱེད་རིམ་ནི་རྫོགས་རིམ་གྱི་རྒྱུར་ཡང་གསུངས་ཏེ། བསྐྱེད་རིམ་དེ་གཉིས་ཀ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་བསྒོམ་པ་ཞེས་བཏགས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
阿阇黎圣者父子说：从无始生以来对外在种种事物的执著而分别有无、一多、亦此亦彼、
非此非彼、非有非无、常断等自性的习气之因而入于执著分别者，需要次第学习，因此首先教示生起次第，而后圆满次第，如同阶梯一般所说："善住生起次第，
欲求圆满次第，此方便圆满佛，如同阶梯所宣。"所说。阿阇黎佛足及其追随者也同样认为，
《解脱点》云："咒语身与智慧身，此智慧身即智慧，及清净身二者。"其注释中达曼巴云：清净身以特性方式安立为不欺身，
23-215
以及如其果位身二种，其咒语身则安立为生起方式，以意念生起本尊轮而成就明晰现相，其中又有初业者
、掌控智慧者、大力掌控智慧者、完全掌控智慧者，依体验分为四种，这四者都是学习生起次第，其中掌控智
慧者对细微本尊获得稳固明晰现相后，进入圆满次第时，首先通过计数等次第对气作瑜伽，了知三界由气所造后，
将气本身结合本尊等，以及显现为如幻等，是智慧身，称为"所生的生起"，其中前者称为不甚
深生起次第，后者称为甚深生起次第。如是咒语身即是第一次第，智慧身主要是第一次第，甚
深生起次第相关的金刚念诵也包含在内。不欺身是象征果位明觉的四空智慧显现为幻身，此显现基础是第二次第，
23-216
显现本身即成就第三次第义，由于仍伴有细微分别念故称为"所生的圆满"，胜义光明称为甚深，
其自现明晰不可分离即是果位身，因显现基础与双运二者差别而成就第四、第五次第义，此即称为"圆
满的圆满"。此说极为殊胜。大成就者毗卢巴及其追随者解释为：上半座修生起次第，下半座修圆满次第，于同一坐垫修习平
等安住之义。诸菩萨注释中说：仅仅不甚深生起次第是分别修习，故唯立为世间成就之因，甚
深生起次第则也说是圆满次第之因，这两种生起次第都被称为随推理修习。
【译文结束】


 །དེ་ལྟར་ཡང་། ལྷ་ཡི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་
སུ་དཔག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བ་སྟེ། །མངོན་སུམ་དག་ནི་དེ་ཉིད་སྦྱོར་བས་མཁའ་ལ་སྐར་མ་བཞིན་དུ་དུ་མ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ། །མངོན་སུམ་མིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཤི་བའི་ལུས་བཞིན་དེ་ཉིད་མིན་པ་ཡིས་ནི་བཏགས་པ་གང་། 
23-217
དེ་ནི་རི་མོ་སོགས་ལ་བལྟ་བྱ་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་བློ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསྒོམ་པའི་དོན། །དང་། རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་ལས། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །སངས་རྒྱས་བྱེད་པའི་མངོན་སུམ་མིན། །ཞེས་
སོ། །འདིར་ནི་རིམ་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན། ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་གང་བཅོས་པའི་རིམ་པ་དང་། མ་བཅོས་པའི་རིམ་པ་སྟེ། བཅོས་པའང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་མ་ཡིན་གྱི། སྒྲ་དོན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་
འཁོར་དང་བཅས་པས་བཅོས་པའོ། །འཁོར་ནི། མིག་སོགས་འཇུག་ཤེས་ལྔ་དང་། ཡིད་རྟོག་མེད་འོད་གསལ་གྱི་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །མ་བཅོས་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་ཉིད་དེ།
དེའི་ཕྱིར་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་རྫོགས་རིམ་ལ་མཚན་ཉིད་གསུམ་ལྡན་གསུངས་ཏེ། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་སྟེ། དང་པོས་བསྐྱེད་རིམ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་གོམས་པའི་གསལ་སྣང་མཐའ་དག་གཅོད། གཉིས་པས་རྟོག་པ་མེད་པའི་བརྒྱལ་བ་དང་འགོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཅོད། གསུམ་པས་སྣང་བ་མེད་ཅིང་རིག་པ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་དེ་གཅོད་
དོ། །དེ་ཉིད་རྟོག་མེད་མ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པས་མངོན་སུམ་དང་། དེའང་ཉེ་བར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་། འཇུག་པར་དང་། ཐོབ་པར་བྱེད་ཅིང་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་བས། དབང་པོ་དང་། 
23-218
ཡིད་དང་། རྣལ་འབྱོར་གྱི་དང་། རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་བཞིར་བཤད་དོ། །མངོན་སུམ་དེ་དག་སྐྱེ་བའི་རྟེན་ལས་དང་པོ་པ་ལ་ཤའི་མིག །མངོན་ཤེས་ཐོབ་ནས་ལྷ། ཆགས་པ་དང་བྲལ་ནས་སངས་རྒྱས།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནས་ཤེས་རབ། སངས་རྒྱས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་ཏེ་ལྔའོ། །རྗེ་བཙུན་མཻ་ཏྲི་པའི་བཞེད་པ་སློབ་དཔོན་རཱ་མ་ཕ་ལས་རིམ་པ་ལྔར་བསྟན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན་བརྗོད་
པར་བྱ་སྟེ། བསྐྱེད་རིམ་ཡང་མདོར་བསྡུས་པའི་རིམ་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་བཟླས་པའི་རིམ་པ། མིང་གཞན་ཕྱིའི་བསྐྱེད་རིམ་དང་། ནང་གི་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྫོགས་པའང་བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་།
མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། ཟུང་དུ་འཇུག་པ་སྟེ། མིང་གཞན་རྫོགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རིམ་པ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏོ། ། དེ་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་ངོ་བོའམ་རང་
བཞིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་གསང་བའི་རྒྱུད་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡིད་ཀྱི་སྟེ། །དམ་ཚིག་ཕྱག་རྒྱ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ། ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ངག་ལ་སྟེ། །ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལུས་
ཀྱིའོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །རིམ་གཉིས་མཉམ་པར་གནས་ནས་ནི། །རྡོ་རྗེ་ཅན་གྱི་ཆོས་འཆད་དོ། །བརྟག་པ་གཉིས་པར། རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་འདི། །དེ་ཡི་བདེ་བ་བདེ་ཆེན་བརྗོད། །རྫོགས་པ་བསྒོམ་པ་མེད་པ་སྟེ། །
23-219
བསྐྱེད་པ་ཡིས་ནི་ཅི་ཞིག་འཚལ། །ཞེས་རྫོགས་པའི་རིམ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོར་སྦྱོར་ནུས་བཞིན་དུ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་གསུངས་ནས་ཅི་ཞིག་མཛད་ཅེས་གསོལ་པ་ལ།
སྟོན་པས། ཨེ་མ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེ། །དད་པའི་ཤུགས་གྱིས་རབ་ཏུ་ཉམས། །ལུས་ཀྱི་དངོས་མེད་གང་ལས་བདེ། །བདེ་བ་སྨྲ་བར་མི་ནུས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是又云："本尊所缘何者为现量与比
量二种，现量者通过真实瑜伽如天空星辰般众多受用圆满身，若非现量则是比量如死尸非真实而安立者，
23-217
此乃观看图画等未成熟智者们的修行义。"又，《金刚心释》云："生起次第智慧，非成佛之现量。"所
说。此中二次第义为：本尊瑜伽何者为造作次第与非造作次第，造作也并非仅从因缘而生，而是由具有声义的分别
念及其眷属所造作。眷属指：眼等五种转识及非无分别光明现相的意识等。非造作即自性光明，
因此时轮续中说圆满次第具三特性：俱生、无分别、具一切相。初者遮止生起次第分别三摩
地所修习的一切明晰显现，第二者遮止无分别的昏厥与灭尽三摩地，第三者遮止无现相而仅住于明觉本性者
。彼即无分别无错谬故为现量，又因其成为示现、趣入、获得及体验之特性，故分为根
23-218
识现量、意现量、瑜伽现量及自证现量四种。生起这些现量的所依为：初业者的肉眼，获得神通后的天眼，离欲后的佛眼，
菩萨后的智慧眼，成佛后的智慧眼，共五种。尊者弥勒巴意趣由阿阇黎罗摩帕拉所教示的五次第如何？当
说：生起次第有略示次第与金刚念诵次第，又名外生起次第和内生起次第。圆满[次第]有自加持
现证菩提与双运，又名为圆满、极圆满与自性次第所说。彼即为四印之本体或自
性，应从《一切秘密续》中了知。如言："大手印属于意，誓言手印遍一切，法手印属于语，业
手印属于身。"所说。"二次第平等住，宣讲金刚持法要。"《二谛论》云："此圆满次第瑜伽，彼乐说为大乐，圆满即是无修，
23-219
生起又何所求？"意为当能以圆满次第将一切法结合于无自性大乐，为何又说生起次第？如是请问后，
佛陀回答："诶玛大菩萨，信心力已失，身无实从何有乐？乐不能言说。"
【译文结束】


 །ཞེས་གསུངས་ཏེ། །དེའི་དོན་ཡང་། གཟུགས་མེད་ན་ཁུ་
བ་མེད་ལ། ཁུ་བ་མེད་ན་བདེ་ལ་བརྟེན་པའི་བདེ་བ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་། དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་དང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཕན་ཚུན་བལྟོས་ནས་གྲུབ་པ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་
བར་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་བསྟན་པ་སྟེ། ཁུ་བ་མེད་ན་བདེ་མི་འགྱུར། །ནུས་པ་མེད་ཕྱིར་བལྟོས་དང་བཅས། །ཞལ་ཕྱག་རྣམ་པའི་གཟུགས་ཅན་ཉིད། །མཆོག་ཏུ་བདེ་བ་གཟུགས་མེད་
པ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བསྐྱེད་རྫོགས་བལྟོས་པས་གྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་ཟུང་འཇུག་ཏུ་བསྒོམ་པ་བསྔགས་ཤིང་། ཟུང་འཇུག་ཀྱང་ལུས་བསམ་གྱི་དབང་ལས་ཏེ། ལུས་ལ་བསམ་པ་རབ་ཞུགས་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་རོ་མཉམ་
པ་དང་བསམ་པའི་དབུས་སུ་ལུས་ཉིད་ཀྱང་། །རང་བཞིན་ཡོན་ཏན་དབང་ལས་ཁ་དོག་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་སྟེ། །སེར་པོ་ནག་པོ་དམར་པོ་དཀར་པོའི་ཁ་དོག་རྣམས་ནི་ས་དང་རླུང་དང་མེ་དང་ཆུ་རྣམས་སོ། །
23-220
ཡེ་ཤེས་ནམ་མཁའ་དག་ཀྱང་ལུས་དང་བསམ་པའི་དབྱེ་བས་ལྗང་གུ་དང་ནི་སྔོན་པོར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེའང་བསྐྱེད་རིམ་པའི་ལུས་ལ་རྫོགས་རིམ་པའི་བསམ་པ་ཞུགས་པའི་ཟུང་འཇུག་ནི། །བསྐྱེད་རིམ་གྱི་
ལུས་ལ་དག་པ་གསུམ་གྱི་བསམ་པ་ཞུགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། བརྟག་གཉིས་སུ། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས། །སྲིད་དང་ཞི་བའི་རང་བཞིན་གྱིས། །ཞེས་སོ། །རྫོགས་རིམ་ཀྱི་ལུས་ལ་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་
བསམ་པ་ཞུགས་པའི་ཟུང་འཇུག་ནི། སྤྲོས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལ། །ལྷ་དང་སྔགས་ནི་ཡང་དག་གནས། །ཞེས་རྫོགས་རིམ་ཞི་གནས་ཆེན་པོའི་ལུས་ལ། བསྐྱེད་རིམ་ལྷའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པ་
ཞུགས་པས་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་དམ་སྒྱུ་ལུས་སུ་བཞག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་བདེ་མཆོག་ལས་ཀྱང་། ཁྲག་འཐུང་དཔལ་གཉིས་མེད་སྦྱོར་བ། གང་གིས་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི། འདིར་ནི་འགྲུབ་
པར་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་དང་། ཨ་བྷ་ཡས་ཀྱང་། བསྐྱེད་དང་རྫོགས་པ་འདི་དག་ནི། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར། །ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རང་བཞིན་དུ། །རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་
སོ། །སློབ་དཔོན་མཻ་ཏྲི་ཞབས་ཀྱང་བཞེད་དེ། རྟེན་ཅིང་འབྱུང་ཙམ་གྱི་ཕྱིར། །བདེན་ཉིད་མ་ཡིན་སྟོང་པ་ནི། །གསལ་བ་ལྷ་ཡི་རྣམ་པ་ཡང་། །རང་བཞིན་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཏེ། །ཞེས་བཤད་པས་སོ། །
23-221
དེ་བས་ན་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རྣམ་གཞག་འདི་མི་ཤེས་པའི་བསྐྱེད་རིམ་གོམས་པར་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་རྟོག་པ་ལ་གསལ་སྣང་ཕྱིན་པ་ཉིད་དུ་ཟད་པས། ཀུན་སློང་དགེ་ན་འདོད་པའམ་གཟུགས་ཀྱི་
ལྷ། ངན་ན་ངན་འགྲོར་འཕེན་ལ། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ཟིན་ན་ལམ་གོང་མའི་སྟེགས་སུ་འགྱུར་ཞིང་། འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་དངོས་ཀྱི་རྒྱུར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །བསྐྱེད་རིམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཟུང་འཇུག་དེ་
ལ་ནི། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། དང་པོ་ལས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །ས་བརྒྱད་པ་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཞབས་ཀྱིས་ས་བདུན་པ་དང་། བི་ཝ་པས་དྲུག་པ་ཚུན་ཐོབ་པར་བཤད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
所说。其义为：若无色身则无
精液，若无精液，依乐之乐如何生起？因此，大乐圆满次第与生起次第互相依赖而成立，是缘
起，故而教示生起次第。"无精液则不成乐，无力故具依赖，具有面手诸相之身，最胜乐无
形。"所说。由于生起圆满相互依赖而成立，故赞叹修双运，双运也依身意之力："身入意如虚空等味
，意中身亦，自性功德之力彩色差别由具瑜伽者了知，黄黑红白等颜色乃地风火水。
23-220
智慧虚空亦依身意差别而成绿色与蓝色。"所说。其中生起次第身入圆满次第意之双运即：生起次第
身入三清净意，如《二谛论》："生起次第方，以有寂自性。"所说。圆满次第身入生起次第
意之双运即："无戏论自性中，本尊咒语安住。"意为圆满次第大止观身中，入生起次第本尊真实性之意
而安立为具一切相最胜空性或幻身。彼等《胜乐》中亦云："饮血吉祥无二合，任何人仅以了知，于此成就无疑
惑。"又阿巴亚亦云："生起与圆满，为明俱生故，双运之自性，瑜伽士应修。"所
说。阿阇黎弥勒足亦认为："唯缘起故，真实非空性，明显本尊相，亦无自性性。"所说。
23-221
因此，不了知此双运安立者，仅修习生起次第只能令分别念中获得明显现相而已，若动机善则投生欲界或色界诸
天，若恶则导向恶趣，若菩提心摄持则成为上道阶梯，但不会成为所欲成就之直接因。关于以生起次第为主的双
运，龙树云："首先由业瑜伽，将获得第八地。"所说。智足说获至第七地，毗瓦巴说获至第六地。
【译文结束】


། །།
༄། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་སོ་སོར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ།
གཉིས་
པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་སོ་སོར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ། བསྐྱེད་རིམ་དང་། རྫོགས་རིམ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། དང་པོ་བཞི་སྟེ་ཡང་ན་དྲུག །མངོན་བྱང་ལྔ་སྟེ་བསྡུས་པའི་དོན། །བཞིས་ནི་རྡོ་རྗེ་
རྣམ་པ་བཞི་དང་། ཡན་ལག་བཞི་འམ་རྣལ་འབྱོར་བཞིར་བཤད་པ་སོགས་བསྡུས་ལ། དྲུག་གིས་ཡན་ལག་དྲུག་པ་བསྟན་ཏེ། འོན་ཀྱང་འདུས་པ་དང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས་བསྐྱེད་རིམ་དབང་དུ་མཛད་ནས་
རྡོ་རྗེ་རྣམ་པ་བཞི་དང་། རྫོགས་རིམ་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཡན་ལག་དྲུག་པ་གསུངས་ཏེ། འདུས་པར། ཐུན་མོང་མཆོག་གི་དབྱེ་བ་ཡིས། །བསྙེན་པའང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར། །རྡོ་རྗེ་བཞི་ཡི་ཐུན་མོང་པ། །
23-222
ཡན་ལག་དྲུག་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག །ཅེས་སོ། །བསྐྱེད་པ་ནི་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་དང་མཐུན་པར་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ལ། རིམ་པ་ནི་དེ་ཉིད་རིམ་གྱིས་སྦྱོང་བ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་རིམ། ཡང་
ན་བསྐྱེད་པ་ལྷ་ཡིན་ལ། རིམ་པ་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པ་ལ་བྱའོ། །ཡང་ན་རྟེན་བརྟེན་པར་བཅས་པའི་སྙིང་པོ་བསྐྱེད་པ། དེ་རང་གི་ལུས་སུ་སོ་སོ་རང་རིག་གིས་ལེན་པའི་
ཐབས་ནི་རིམ་པ་སྟེ། བསྐྱེད་རིམ་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་དུའང་བཤད་དེ། དཀྱིལ་ནི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། །ལེན་པར་བྱེད་པ་འཁོར་ལོ་ཉིད། །ཅེས་སོ། །བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་སྐྱེ་གནས་བཞི་ལས། མངལ་ནས་
སྒོ་ང་སྐྱེ་ཞིང་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་དེའི་སྦྱོང་བྱེད་དུ། ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་གྱི་དབུས་སུ་ས་བོན་ཆུད་པ་ལས་ལྷར་བསྐྱེད་པ་སྟེ། ངེས་བརྗོད་བླ་མར། སྒོང་སྐྱེས་གླུ་ནི་མེད་པ་སྟེ། །སྒྲ་
དང་སྒྲ་མིན་སྤངས་པའོ། །ཞེས་སོ། །མངལ་སྐྱེས་སྦྱོང་བྱེད། ལྷ་ཡབ་ཡུམ་གྱི་མངལ་དུ་ས་བོན་ཞུགས་ཏེ་ཞུ་བ་ལས་གླུས་བསྐུལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། མངོན་བརྗོད་བླ་མར། མངལ་སྐྱེས་གླུ་ཡི་
སྦྱོར་བ་ཡིས། །བསྒོམ་པ་རྣམས་ནི་ཡོངས་སུ་བསྟན། །ཞེས་སོ། །ཕྱིའི་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པ་སྦྱོང་བྱེད། དྲོད་མཚོན་པ་ཉི་མའི་འོད་ཀྱི་ཕྱེ་བའི་པདྨ་དང་། གཤེར་མཚོན་པ་ཟླ་བའི་སྟེང་དུ་བར་དོའི་རྣམ་ཤེས་མཚོན་པའི་ས་བོན་ཙམ་ལས་སྐྱེད་པའམ། 
23-223
དྲོད་གཤེར་གྱི་བདག་ཉིད་པད་ཉིའི་སྟེང་དུ་ས་བོན་ཙམ་ལས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། སྡོམ་འབྱུང་འགྲེལ་པར། ཟླ་བ་དང་ས་བོན་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སྐྱེ་གནས་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པའོ། ཞེས་སོ། །རྫུས་
སྐྱེས་ནི་སྐད་ཅིག་ལ་ཡན་ལག་དང་། ཉིད་ལག་དང་། དབང་པོ་རྣམས་ཚང་བར་སྐྱེ་སྟེ། དེའི་སྦྱོང་བྱེད་ལྷ་སྐད་ཅིག་གིས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་པས། བརྫུས་ཏེ་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་བཞིན། །
ས་བོན་མེད་པའི་རྣམ་པར་བསྒོམ། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
各别抉择诸现证中的生起次第
第
二各别抉择诸现证分为：生起次第和圆满次第两种。首先，"初为四或六，现证五为略义。"四即金刚
四相，或四支分或四瑜伽等所摄，六即教示六支，然而在《集会》和《时轮》中依生起次第而
作金刚四相，依圆满次第而说六支，如《集会》云："共同殊胜差别故，修习亦成为二种，金刚四者为共同，
23-222
六支诸支为殊胜。"所说。生起即随顺众生出生次第而生起，次第即渐次净化彼，故名生起次第。或
者生起是本尊，次第是轮等广相。又或者生起是所依能依之精要，次第是以自证智将其摄为自身之
方便，即生起次第，也解释为坛城："坛即为精要，能摄取即轮。"所说。有情众生有四生处，从胎生、
卵生及从卵生者，其净化为：在日月交合中心融入种子而生起为本尊，如《决定说上续》："卵生无歌声，
舍离声与非声。"所说。胎生之净化：入于本尊父母胎中之种子融化后，以歌声劝请方式而生起，如《现说上续》："胎生以歌咏
之瑜伽，示现诸修法。"所说。外在湿热生之净化：以热为象征的太阳光所开莲花和以湿为象征的月亮上，仅从象征中阴识之种子而生起，或
23-223
于热湿本质之莲日上仅从种子而生起，如《三昧源释》："从月轮和种子而生即是湿热生处之生。"所说。化
生则在刹那间肢节、支分及诸根皆齐全而生，其净化为刹那间生起本尊，如金刚铃云："犹如化生众生，
无种子相而修。"所说。
【译文结束】


 ། ཞིབ་མོར་བཤད་ན། རྣལ་འབྱོར་པའི་རྒྱུད་ལས། དང་པོར་སྣོད་བཅུད་ཞིག་པ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྒོམ་པ། ཆགས་པ་ལྟར་རྡོ་རྗེའི་ས་དང་གཞལ་ཡས་ཁང་
བསྒོམ། དེ་ནས་བསྐལ་པ་དང་པོའི་མི་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་ལྟར་ལྷག་མོས་བསྒོམ། དེ་ནས་དེ་དག་ཐ་མལ་པའི་ལུས་སུ་གྱུར་པ་ལྟར་ལྷག་མོས་ལུས་ལ་བསྡུས། ཤི་ནས་བར་དོར་གནས་པ་ལྟར་
རྣལ་འབྱོར་དང་རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་དང་པོའི་མགོན་པོ་བསྐྱེད། སྐྱེ་བ་བླངས་པ་ལྟར་སྤྲུལ་སྐུར་སྒྱུར། མངལ་དུ་ཕུང་པོ་ཁམས་སྐྱེད་མཆེད་རྣམས་གྲུབ་པ་བཞིན་དུ་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད། མངལ་ནས་སྐྱེས་
ནས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་རྫོགས་པ་བཞིན་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་བྱིན་གྱིས་བརླབ། རིགས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བག་མ་བླངས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱག་རྒྱ་འདུ་བྱས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་བུ་དང་བུ་མོ་བསྐྱེད་པ་བཞིན་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་མཆོག་སྤྲུལ། 
23-224
དེ་དག་གིས་རང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྒྲུབ་པ་བཞིན་དུ་ལས་རྒྱལ་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པར་བྱས་ནས་དུས་ལ་བབ་པ་དང་ཤི་བ་བཞིན་དུ་འོད་གསལ་ལ་ཐིམ། དེ་ནས་
བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་ངུ་བ་བཞིན་གླུས་བསྐུལ། སླར་ཡང་སྐྱེས་ནས་འདོད་ཡོན་ལ་སྤྱོད་པ་བཞིན་དུ་གླུའི་ངོར་བཞེངས་ཏེ་མཆོད་བསྟོད་བདག་གིར་མཛད་པ་སྟེ། ཐུན་བཞིའི་རྣལ་འབྱོར་མན་ངག་བཞིན་བསླབས་
ནས་རིམ་གྱིས་རྟོག་པ་འགགས་ནས་ལྷའི་རྣམ་པ་གསལ་བ་དང་། རྐྱེན་གཞན་གྱིས་མི་བསྒུལ་བ་དང་། རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པར་གྱུར་པ་ན། དེ་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། དེ་ནི་གཅིག་ཏུ་
ལྷ་དྲན་པའི་ཕྱིར་དང་། ལྷ་དང་གཅིག་ཏུ་དྲན་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལོབས་ནས་རྟོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་ལ། མཆོག་ཐུན་མོང་གཉིས་ཀ་ལ་
དམིགས་པ་ནང་དུ་མཆོག་ཏུ་གཞོལ་བའི་དང་། ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ལ་དམིགས་པ་སྔགས་ལ་མཆོག་ཏུ་གཞོལ་བའི་རྟོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་ལ་རྣམ་རྟོག་ཤས་ཆེ་བས་སྟེང་སྒོ་ལ་
བརྟེན་པའི་མཚན་མ་ཕྲ་མོ་བསྒོམ་པ་དང་། ཉོན་མོངས་ཤས་ཆེ་བས་འོག་སྒོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཐིག་ལེ་ཕྲ་མོ་བསྒོམ་པ་གཉིས་སོ། །དེ་གཉིས་གང་ལ་སློབ་ཀྱང་དྲན་པ་གཅིག་པ་ལ་བརྟན་པ་ཐོབ་པས་སློབ་སྟེ། 
23-225
དང་པོར་སེམས་ལ་དབང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཚན་མའི་ཐིག་ལེ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་ཕྲ་ཞིང་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ལ་སློབ་པའི་ཕྱིར་མོའི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། དྲན་པ་གཅིག་པ་མཐར་ཕྱིན་
ནས་བཟླས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་གནས་ནས་བཟླས་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་ཅིང་། དེ་ནས་ཟླ་བ་དྲུག་ཏུ་རིགས་པ་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་བྱང་བར་བསླབ་པར་བྱའོ། །མཆོག་
སྒྲུབ་པས་ནི་སྤྱོད་པ་སྐབས་འདིར་མི་བྱེད་དེ། སྒྱུ་ལུས་སམ་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐབས་སུ་བྱེད་དོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་དེའང་དེ་ཉིད་བཞི་བཅུ་ཞེ་དགུར་བསྡུས་ཏེ། བཤད་རྒྱུད་རྡོ་རྗེའི་ཕྲེང་
བ་ལས། རྣལ་འབྱོར་རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར་དང་། ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་རྣལ་འབྱོར་ཆེ། །དེ་ཉིད་དབྱེ་བ་བཅོ་ལྔ་ཡིན། །དང་པོ་སྦྱོར་བ་བསྒོམ་པར་བྱ། །བཅུ་བདུན་རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར་སོགས། །དེ་ནས་དཀྱིལ་
འཁོར་རྒྱལ་མཆོག་གི །རྣལ་འབྱོར་མཆོག་ལ་དབྱེ་བ་ལྔ། །དེ་ལས་ཀྱང་ནི་ལས་རྒྱལ་མཆོག །རྣལ་འབྱོར་དབྱེ་བ་བཅུ་གཉིས་སོ། །དེ་ཉིད་དབྱེ་བ་བཞི་བཅུ་དགུ །བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་བསྡུས་པའོ། །ཞེས་བཞི་
བཅུ་རྩ་དགུ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་། རྣལ་འབྱོར། རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར། ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར། རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ། དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་མཆོག་གི་རྣལ་འབྱོར་མཆོག །ལས་རྒྱལ་མཆོག་གི་རྣལ་འབྱོར་ཏེ་ཡན་ལག་དྲུག་ཏུ་འདུས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
详细解释，《瑜伽续》中说：首先如器世间毁坏般以智慧修习，如形成般修习金刚地基和宫殿
，然后如劫初人类化生般修习体性尊，接着如彼等成为凡俗身体般将体性尊收摄入身，如死后住中阴般
以瑜伽和随瑜伽生起初始怙主，如受生般转为化身，如胎中蕴界处等形成般生起身坛城，如出胎
后身语意三者完成般加持身语意，如娶与种姓相符的新娘般与手印合一入等引，如生子女般幻化坛城胜王，
23-224
如彼等成办自他圆满利益般成就事业胜王之悉地，时至如死亡般融入光明，然
后如女性等啼哭般以歌劝请，如再次出生享用欲乐般于歌声中起身而受供赞加持，即按照四座瑜伽口诀学习
后，逐渐息灭分别念而本尊形相明晰，不被其他条件所动，自然趣入时，即成就究竟，此因唯
一忆念本尊，及与本尊为一体而忆念，故称为一念三摩地。熟练后应学习分别瑜伽，针对殊胜与共同二者
所缘内在最胜专注与针对共同成就所缘咒语最胜专注的分别瑜伽二者，首先对分别念偏重者依上门
修习微细相，对烦恼偏重者依下门修习微细明点二者。无论学习哪一种都要在获得一念稳固后修学，
23-225
首先为掌控心而学习如芥子般微细难知的相与点，故为女性瑜伽。第二为：圆满一念
后，住于任意念诵三摩地而完成念诵，然后六个月内应学习修练随理行。求殊胜
成就者在此阶段不行持行为，而在幻身或学位双运阶段行持。此现证也摄为四十九真实，如《释续金刚
鬘》云："瑜伽随瑜伽，胜瑜伽大瑜伽，真实分十五，首先修加行，十七随瑜伽等，然后坛
城胜王之，胜瑜伽分五，由彼又事业胜王，瑜伽分十二，真实分四十九，摄生起次第。"这四
十九也归纳为瑜伽、随瑜伽、胜瑜伽、大瑜伽、坛城胜王胜瑜伽、事业胜王瑜伽六支。
【译文结束】


 །
23-226
རྡོར་འཕྲེང་ལས། ཐོག་མར་རེ་ཞིག་རྣལ་འབྱོར་དྲུག །རྣལ་འབྱོར་རིམ་པས་མཆོག་ཏུ་བསྒྲུབ། །ཅེས་དང་། དེ་དྲུག་ཀྱང་དང་པོ་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་མཆོག་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་པོ་མཆོག་དང་། ལས་
རྒྱལ་པོ་མཆོག་སྟེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་དུ་འདུའོ། །རྡོར་འཕྲེང་ལས། རྣལ་འབྱོར་རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར་དང་། །ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་རྣལ་འབྱོར་ཆེ། །དང་པོའི་སྦྱོར་བས་མདོར་བསྡུས་པས། །དེ་བཞིན་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་པོ་
མཆོག །ལས་ཀྱི་རྒྱལ་མཆོག་རྣལ་འབྱོར་མཆོག །ཅེས་སོ། །དེ་དག་བསྙེན་བསྒྲུབ་ཡན་ལག་བཞིར་འབྱེད་ན། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སའི་ཆ་བསྒོམས་ལྷག་མོས་མཛད་པ་དང་བཅས་བསྒོམས་ནས་ལུས་དཀྱིལ་དུ་བསྡུས་པ་བསྙེན་པ།
རྣལ་འབྱོར་དང་རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར་གཉིས་ཀྱིས་ལྷའི་སྐུ་བསྐྱེད་པ་ཉེར་བསྒྲུབ། ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་དང་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་ནི་བསྒྲུབ་པ། དེ་མན་ཆད་ནི་བསྒྲུབ་ཆེན་ཏེ། རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པར།
བསྙེན་པའི་དམ་ཚིག་སྦྱོར་བ་དང་། །ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་འབྱུང་བ་དང་། །བསྒྲུབ་པའི་དོན་གྱི་དམ་ཚིག་དང་། །བསྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་དག་དང་བཞི། །རྡོ་རྗེའི་བྱེ་བྲག་ཤེས་བྱས་ལ། །དེ་ནས་ལས་རྣམས་བསྒྲུབ་
པར་བྱ། །བསྙེན་པའི་ཏིང་འཛིན་རབ་སྦྱོར་གང་། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་གྲུབ་མཆོག་ལ། རྡོ་རྗེ་སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་པར་དཔྱད། །སྔགས་ཀྱི་བདག་པོ་བསྒོམ་པ་ཡི། །བསྒྲུབ་པའི་ཚེ་ན་སྐུལ་བར་གསུངས། །
23-227
སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་པའི་ཚེ། །རང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཅན་གྱི་གཟུགས། །དབུ་རྒྱན་ལ་ནི་བདག་པོ་བསམ། །ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ཡང་ལྷག་མོས་ནི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར། །རྣལ་
འབྱོར་བཞི་མན་བཏགས་པ། ཞུ་བ་གླུས་བསྐུལ་གྱི་རྗེས་ལ་ལངས་པ་རྫོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་གསུམ་དུའང་བཤད་དེ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་རྒྱན་ལས། རྣལ་འབྱོར་རྣམ་གསུམ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །བྱིན་གྱིས་བརླབ་དང་ཡོད་
བཏགས་དང་། །གཟུགས་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྟེ། །ཞེས་སོ། །ལྷ་བསྒོམ་པ་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་དེའི་མིག་སོགས་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་ཐ་མལ་པའི་སྣང་བ་མ་ལོག་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་མོས་པས་ལྷའི་
སྐུར་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་པ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཏེ། ཨ་དྷིཥྛ་ན་ཞེས་པའི། ཨ་དྷི་ནི་ལྷག་པ་དང་། ཥྛ་ན་ནི་བཞག་པ་དང་བྱས་པ་དང་བཀོད་པ་ཡིན་
པས་བྱིན་རླབས་ཏེ། ལྷག་པར་བྱས་པ་ལ་ཨ་དྷི་མུཉྩྨ་ཞེས་མོས་པའི་སྐད་དོད་ཡོད་པས་ན་ལྷག་མོས། དོན་ལ་རྟོག་པས་ལྷག་པར་མོས་པར་བྱས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ད་ནི་སྙིང་པོ་དགྱེས་པའི་
རྡོ་རྗེའི་བསྐྱེད་རིམ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། བསྐྱེད་རིམ་བཟླས་པ་ཐུན་མཚམས་ཀྱི་ཆོས་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་རྒྱུའི་ཧེ་རུ་ཀ་བསྐྱེད་པའི་ཆོས་བཅུ། འབྲས་བུའི་ཧེ་རུ་ཀ་བསྐྱེད་པའི་ཆོས་བཅུ་སྟེ་ཉི་ཤུ་ལས། 
23-228
དང་པོ་ནི། བླ་མ་དག་པ། ཚད་མེད་སྟོང་པ་བསྲུང་བ། ཆོས་འབྱུང་། འབྱུང་བ་རིམ་བརྩེགས། གཞལ་ཡས་ཁང་། རྒྱུའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་མངོན་བྱང་ལྔས་བསྐྱེད། མཁའ་གསང་བྱིན་བརླབ། འཁོར་བསྐྱེད་པའོ། །གཉིས་པ། དྲི་
ཟ་གཞུག་པ། གླུས་བསྐུལ་བ། ཆོ་ག་གསུམ་གྱིས་བསྐྱེད་པ། སྐྱེ་མཆེད་དང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ། ཡེ་ཤེས་པ་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་བསྲེ་བ། དབང་བསྐུར། མཆོད་པ། བསྟོད་པ། བདུད་རྩི་མྱང་བ།
ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །དེ་དག་ཡན་ལག་དྲུག་ཏུ་བཞག་སྟེ་རྣམ་སྣང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ལ། གཞལ་ཡས་ཁང་ཡང་དེ་དག་པ་ཡིན་པར་ཆོས་མཐུན་པས་ཕོ་བྲང་རྣམ་པར་
སྣང་མཛད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་བཞག་གོ །

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-226
《金刚鬘》云："首先暂且六瑜伽，次第修成最殊胜。"所说。这六者也归纳为初加行三摩地王胜、坛城王胜、事
业王胜三种三摩地。《金刚鬘》云："瑜伽随瑜伽，胜瑜伽大瑜伽，初加行所摄，如是坛城王
胜，事业胜王胜瑜伽。"所说。若将它们分为近修成就四支：修习智慧地基分与体性尊，并摄入身坛城为近修，
以瑜伽和随瑜伽二者生起本尊身为近成就，胜瑜伽和大瑜伽是成就，此下为大成就，如《根本续》第十二品：
"近修誓言加行与，近成就生起，成就义誓言，及大成就四，了知金刚差别已，然后成办诸事业，近修三摩地善合何，应修最胜菩提，近成就胜成，分析金刚处，咒主修习之，成就时劝请。
23-227
行大成就时，自咒金刚持相，顶饰思惟主尊，智慧金刚将成就。"所说。又体性尊是加持瑜伽，瑜
伽四下为假立，融化歌劝后起身为圆满瑜伽三种所说，如《金刚心庄严》云："瑜伽分三种，加
持与假立，以及形相圆满。"所说。修习本尊时，虽然瑜伽士眼等识前尚未遣除凡俗显现，但以意信解而坚固地发起本尊身
我慢，是加持瑜伽。Adhiṣṭhāna一词中，Adhi是增上，ṣṭhāna是安置、作为、建立，
故加持意为增上所作，因"增上所作"有adhimuñca信解音译，故[称为]体性尊，实际上意为分别念增上信解所作。现在将解
释《心要喜金刚》生起次第：生起次第、念诵、座间法三者中，首先有生起因位贺鲁噶十法、生起果位贺鲁噶十法共二十种，
23-228
首先是：清净上师、无量空性守护、法源、次第层叠元素、宫殿、以五现证生起因位金刚持、加持虚空秘密、生起眷属。第二为：导
入寻香、歌劝、以三仪轨生起、加持处所与身语意、迎请智慧尊融合、灌顶、供养、赞叹、尝甘露、
三摩地。这些安立为六支，毗卢遮那是色蕴清净，宫殿也是彼清净，以法相应故将宫殿安立为毗卢遮那支
分。
【译文结束】


རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལུས་ལ་བྱུང་བ་བདེ་ཆེན་གྱི་ལྷ་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་ཆགས་པས་ཀྱང་བདེ་ཆེན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་རྗེས་ཆགས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཡན་
ལག །རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་གྱིས་ཕར་འཇོམས་ཤིང་ཚུར་གང་གིས་ཀྱང་མི་ཤིགས་པ་ལྟར། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མི་བསྐྱོད་པས་མི་བསྐྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དབང་བསྐུར་བས་ཀྱང་རྣམ་རྟོག་
གི་དྲི་མས་མི་བསྐྱོད་པ་ཐོབ་པས་དབང་བསྐུར་བ་མི་བསྐྱོད་པའི་ཡན་ལག་གོ །སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཨ་མྀ་ཏཱ་བྷ་སྟེ། དེ་ལ་ཡི་གེ་བསྣན་པའི་འཆད་ཚུལ་གྱིས་ཨམྲྀ་ཏ་འཆི་བ་མེད་པ་ཡིན་ཞིང་། 
23-229
བདུད་རྩི་ལའང་ཨམྲྀ་ཏ་འཆི་མེད་དུ་མཚུངས་པས་བདུད་རྩི་མྱང་བ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་ཡན་ལག །མཆོད་པ་ནི་ལས་རིགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ཡིན་ལ། དོན་གྲུབ་ཀྱང་ལས་རིགས་ཀྱི་ལྷ་ཡིན་པས་དོན་
གྲུབ་ཀྱི་ཡན་ལག །རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ལྡན་པ་བཞིན་དུ། བསྟོད་པའང་དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་བསྟོད་པས་བསྟོད་པ་རིན་འབྱུང་གི་ཡན་ལག །ཕྲ་བར་བརྩིས་ན། ཕོ་བྲང་ཉིད་འབྱུང་
བ་བཞི་བར་སྲིད་དང་ལྔ། དེ་རྣམས་འདྲེས་པ་སྟེ་ཡན་ལག་དྲུག །རྗེས་ཆགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་པདྨ་དགའ་བ་གསུམ་རྣམས་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔ། ལྷན་སྐྱེས་ཡེ་ཤེས་དྲུག་པར་འགྱུར་རོ། །བདུད་རྩི་ལྔའི་ཆུ་
ཡེ་ཤེས་ལྔའམ་རིགས་ལྔ་མཚོན་ཞིང་། དབང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྡོར་སེམས་ཏེ་དབང་ཡང་དྲུག་གོ །བདུད་རྩི་ལ་སྒྲོན་མ་ལྔ་སྟེ་མྱོང་བ་དྲུག །ལྷ་མོ་སྤྲུལ་ནས་འདོད་ཡོན་རྣམ་པ་ལྔས་མཆོད་པ་
ཡེ་ཤེས་ལྔ། ཌོམྦི་ནིས་སྙོམས་འཇུག་གིས་མཆོད་པ་དྲུག་མཆོད་པས་དྲུག །སྐུ་གསུམ་ལ་སྐུ་ལྔར་ཕྱེ་བའི་སྒོ་ནས་བསྟོད་པ་ལྔ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་རྡོར་སེམས་
སུ་བརྩི་བས་བསྟོད་པ་དྲུག་གོ ། གཉིས་པ་བཟླས་པའི་སྔགས་ལ་སྔགས་ཀྱི་ངོ་བོ་དབྱངས་གསལ། དེས་ཚིག་སྤྱན་དྲངས་པའམ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་གུར་ལས། མཁའ་འགྲོ་མ་དང་རང་བཙུན་མོ། །
23-230
མངོན་སུམ་དུ་ནི་བྱ་བའི་ཕྱིར། །སྔགས་ནི་སྙན་གསན་འབེབས་པར་བརྗོད། །དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ལ་ལ་ཞིག །སྐད་ཀྱི་ང་རོས་བོས་པ་ན། །མངོན་སུམ་དུ་ནི་འོང་བར་འགྱུར། །དེ་བཞིན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
ཀུན་གཤེགས། །ཞེས་སོ། །དབྱེ་བ་ནི་སྔར་རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་ལས་བཤད་པ་དྲངས་པ་ལྟར་རམ། །རྗེ་བཙུན་མར་པས། སྔགས་མཚན་ཉིད་པ་དང་རྒྱུ་མཐུན་པ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཕྱི་མའི་དབང་དུ་བྱས་ནས།
འབུམ་ལྔར། རྩ་བའི་སྔགས་ནི་སྐུ་རུ་འགྱུར། སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་མཐུ་ལྡན་གསུང་། །དེ་བཞིན་ཉེ་བའི་སྙིང་པོ་ནི། །ཐུགས་ཀྱི་སྔགས་སུ་བརྗོད་པར་འགྱུར། །ཡེ་ཤེས་ས་བོན་ཞེས་བཤད་པ། །ཡེ་ཤེས་སྔགས་
སུ་དེ་བརྗོད་བྱ། །ཞེས་གསུངས། བཟླས་པའི་གྲངས་ཀྱང་། འཁོར་ལོའི་བདག་པོར་བཟླས་པ་འབུམ། །དཀྱིལ་འཁོར་ཅན་ལ་དེ་བཞིན་ཁྲི། །གཏོར་མ་སོགས་ཐུན་མཚམས་ཀྱི་ཆོས་སོ། །དེ་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་རྒྱས་པའི་
དབང་དུ་བྱས་ལ། འབྲིང་དུ་ཆོ་ག་གསུམ་ལས་བསྐྱེད་པ་ཆིངས་བཅུ་དྲུག་པ་ཞིག་དང་། ཤིན་ཏུ་བསྡུས་པ་རྡོ་རྗེ་རྣམ་པ་བཞིས་བསྐྱེད་པ་ཆིངས་བཅུ་གཉིས་པ་གསུངས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་རྣམ་པ་བཞི་
ནི། ཡང་ནི་སྟོང་པའི་བྱང་ཆུབ་སྟེ། །གཉིས་པ་ལ་ནི་ས་བོན་བསྡུ། །གསུམ་པ་ལ་ནི་གཟུགས་བརྙན་རྫོགས། བཞི་པ་ལ་ནི་ཡིག་འབྲུ་འགོད། །ཅེས་གསུངས་པ་ཉིད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
金刚萨埵由身体生起是大乐本尊，随贪也能生起大乐故为随贪金刚萨埵支
分。金刚钻石能摧毁他物而自身不被任何物所损，如是不为能取所取分别念所动故名不动，灌顶也能获得不为分别
垢所动之果，故灌顶为不动支分。无量光即阿弥陀佛，对此按添加音节的解释方式，"阿密哆"即无死，
23-229
甘露也称"阿密哆"同为不死，故尝甘露为无量光支分。供养是事业部誓言，而圆满成就也是事业部本尊，故为圆满成就
支分。如宝生具有五种功德，赞叹也从如是方面赞颂，故赞叹为宝生支分。细分则：宫殿本身为四大元素与中阴
五种混合即六支。随贪的金刚莲花三喜是五智，俱生智慧为第六。五甘露之水
象征五智或五部，体验灌顶为金刚萨埵，灌顶也是六种。甘露有五灯，体验为六。化现女神以五种欲尘供养为
五智，以荡母入等至供养为第六供，故为六。以将三身分为五身之方式赞叹为五，将一切义无分别智慧本性视为金刚萨
埵，故赞叹为六。第二，念诵咒语中，咒语本质为母音父音，由此迎请词句或劝请真如，如《金刚帐》云："空行母与自尊妃，
23-230
为令现前，说咒语为引请降临，譬如某某人，以声呼唤时，将会亲身降临，如是一切如来
前来。"所说。分类即如前所引《金刚心释》所说，或如至尊玛尔巴所说："真实咒与相似咒。"依后者，
《五十万》云："根本咒成为身，所谓心咒具力为语，如是近心咒，说为意咒，所谓智慧种子，应说为智慧
咒。"所说。念诵数量："轮主念诵十万，坛城持者亦然一万。"施食等是座间法。以上是依广大现证
而言，中等则由三仪轨生起的十六结合，极略则以四种金刚相生起的十二结合所说。四种金刚相
即："首先空性菩提，第二集种子，第三完成影像，第四安置字。"如是所说。
【译文结束】


 །དེའང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཆི་བ་འོད་གསལ་ཆོས་སྐུ་སྦྱོང་། 
23-231
དེའི་ངང་ལ་ནཱ་དར་ལངས་པ་བར་དོ་ལོངས་སྐུ། བསྲུང་བ་མན་ཆད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུ་སྦྱོང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བུའི་བསྐྱེད་རིམ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་
གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་གསལ་སྣང་ལྷར་ལྡང་བ་ཤེས་དགོས་པས། དང་པོར་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དག་པ་བཤད་དེ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་བདག་དང་གཞན་དུ་བཟུང་བའི་ཆོས་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སོ་སོར་བརྟགས་པས། ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་མི་གནས་པར་གྲུབ་སྟེ། དེའི་རྒྱུན་ལ་མ་ཡེངས་པར་གནས་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ཡིན་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་
ཀྱི་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ངེས་པར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །དག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་ལ། དེ་ཉིད་ཤཱུནྱ་ཏའི་སྔགས་དོན་ནོ། །དེ་ལས་མ་གཡོས་བཞིན་དུ་རྟེན་པར་བཅས་པའི་
ལྷའི་འཁོར་ལོར་ལྡང་བ་དེ་ཉིད་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཕྱི་ནས་རེ་རེའི་དབྱེ་བ་ཡིས། །ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ། །དེ་ལྟར་ལྷར་ལྡང་བའི་དུས་ནས་མཉམ་གཞག་ལས་ལོངས་
པ་ཕྱིན་ཆད་ཞེན་པ་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་རང་གི་རིག་པར་བྱ་བ་སོ་སོ་རང་རིག་གིས་དག་པ་སྟེ། རང་རིག་དག་གིས་དག་པ་སྟེ། །དག་པ་གཞན་གྱི་རྣམ་གྲོལ་མིན། །ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་དག་པའི་ཕྱིར།
23-232
རང་གི་རིག་པའི་བདེ་བའི་མཆོག །ཅེས་སོ། །འབུམ་ལྔ་དང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོར། སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་འཆི་བ་བར་དོའི་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་ནི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ། ཀུན་གཞི་དང་ཁུ་ཁྲག་
ཚོགས་པ་ནི་ས་བོན་བསྡུ་བ། དེ་ནས་ཟླ་བ་བདུན་གྱིས་གཟུགས་རྫོགས་པ་ནི་གཟུགས་རྫོགས་པ། དེ་ནས་བཙས་ནས་དབང་པོ་དྲུག་སད་དེ་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཡི་གེ་འགོད་པའོ། །དེ་བཞིན་
དུ་བསྐྱེད་རིམ་ལ། འབྱུང་བ་ཐིམ་པའི་རིམ་པ་བསྒོམ་པ་དང་། དེ་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་བསྒོམ་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་པའོ། །མངོན་བྱང་དང་པོ་བཞི་ས་བོན་བསྡུ་བ། མངོན་བྱང་ལྔ་
པ་གཟུགས་རྫོགས་པ། དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་མཆོག་གི་སྐབས་སུ་མིག་སོགས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ནི་ཡི་གེ་འགོད་པ་སྟེ། དང་པོར་སྟོང་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ངེས་པ་སླར་ཡང་དེ་ནས་ཟླ་བ་ཐིག་ལེ་དག་
ནི་ཡང་དག་འཛིན། །དེ་ནས་གཟུགས་དག་བསྐྱེད་ཅིང་རབ་མཆོག་རོ་ཡི་རིགས་རྣམས་དག་ནི་ཡི་གེ་བཀོད་པ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དབང་བདུན་ཙམ་ཐོབ་པས་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་བསྐྱེད་རིམ་ནི་འདི་
ཡིན་ལ། །མི་ཟབ་པ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའོ། །འདི་བསྒོམ་པས་མཚན་མ་རྙེད་པ་ན་དངོས་གྲུབ་བསྒྲུབ་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གནས་སུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞེངས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས། 
23-233
འཁྲུལ་འཁོར་དང་སྦྱིན་སྲེག་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ལས་ཆེན་བཅུ་གཉིས་སམ། དེ་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་དཀྱིལ་འཁོར་དེར་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་བཀོད་ནས་གྲུབ་པ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་དམ་དགུ་སྒྲུབ་པར་
བྱེད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
此外，智慧资粮的死亡光明法身净化，
23-231
在其本性中以拿达升起中阴受用身，从守护以下净化生起化身。如此生起次第若仅仅依靠分别念
则不能解脱，因此需知无分别明显显现现起为本尊，首先解释真如清净：以智慧对执为自他的一切法
之本性各别观察，证明一切法皆极不安住，不散乱住于其相续即是一切法之性相，故称为真如
清净，如说："确实一切事物，清净称为真如。"所说，这就是空性咒义。不离此而显现为本尊具所依
轮，即是诸尊清净，如说："其后各别分类，应说为诸尊。"如是现起为本尊之时，从等持起
之后无执着，仅如幻术，以自己的觉知来自证清净，如说："由自证清净，非由他得解脱，因对境事物清净，
23-232
自觉知最胜乐。"所说。《五十万》和《时轮》中说：有情死亡连同中阴显现是空性菩提，阿赖耶识与精血
和合是集聚种子，之后七个月胎形完成是圆满形相，然后出生六根苏醒入于对境是安立文字。同
样在生起次第中：修习元素融入次第，由此修习空性是空性菩提；前四现证是集聚种子；第五现
证是圆满形相；坛城胜王阶段加持眼等是安立文字，如说："首先确定空性菩提后复于月轮明点
确实执持，之后生起形相最胜各种味类文字安立。"所说。获得七种灌顶后所修生起次第即此
，即不甚深的生起次第。修此而获得征相时，则入于成就悉地，先行于相应处所建立外在坛城，
23-233
由密印和火供等集会事业大十二种，或比此更殊胜者在该坛城中安置金刚等物后，修成八或九种大成就
。
【译文结束】


 ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རྡོ་རྗེ་རྣམ་པ་བཞིའི་བསྐྱེད་ཆོག་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་མཆོག་ཅེས་བྱ་ལ། །དེ་དམན་པ་བྱིས་པ་སྐྱེས་མ་ཐག་སྦྱོང་བྱེད། སླར་ཡང་ལས་རྒྱལ་མཆོག་གི་བྱང་ཆུབ་པ་
བཞི་ནི་ཉེར་བསྒྲུབ། འབྲིང་པོ་སྐྱེས་པའི་སྐབས་སྦྱོང་བྱེད། ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་ནི་བསྒྲུབ་པ། སོ་བརྗེ་བའི་སྐབས་སྦྱོང་བྱེད། ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་ནི་བསྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ། ཆེན་པོ་ལོ་བཅུ་དྲུག་མན་གྱི་
དར་མའི་གནས་སྐབས་སྦྱོང་བྱེད། ཟབ་པ་བསྐྱེད་རིམ་མཆོག་དོན་དུ་གཉེར་བའི་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་སྟེ། འབུམ་ལྔར། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བར། །བཤད་བྱ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་ཉོན། །སྒོང་སྐྱེས་དང་ནི་
མངལ་སྐྱེས་དང་། །སྲིད་པ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་གཉིས། །ཚངས་པའི་སྒོ་ང་སྒོང་སྐྱེས་བརྗོད། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་ཡང་དག་འབྱུང་། །བུད་མེད་མངལ་ནས་སྐྱེས་པ་ཡང་། །གཉིས་པ་མངལ་ནས་སྐྱེས་པའོ། །ཞེས་པ་ནས། །
ལུས་བསྐྱེད་པ་ནི་བསྙེན་པར་འགྱུར། །སྲོག་འབྱུང་བ་ནི་བསྒྲུབ་པའོ། །གཉིས་སྐྱེས་སོགས་རྣམས་སླར་སྐྱེ་བ། །ཉེ་བའི་བསྒྲུབ་པར་བརྗོད་པར་བྱ། །ཤེས་རབ་ཐབས་ནི་སྙོམས་ཞུགས་པས། །བསྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་ཐ་མའོ། །
23-234
ཞེས་པ་སྐྱེ་བ་བསྐྱེད་རིམ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་སྙིང་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་བསྐྱེད་རིམ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། །ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་ཞབས་དང་། མཻ་ཏྲི་པ་གཉིས་ཀ་མཆོག་བསྒྲུབ་པ་ལ་བཅུ་གསུམ་གྱི་
འཁོར་ལོ་གཙོ་བོར་མཛད་ལ། ལུགས་གཉིས་ཀའང་། རྩ་རྒྱུད་དུ། སྒྲ་ཡི་ཚུལ་ལས་ངེས་འབྱུང་ཞིང་། །དམ་ཚིག་སྤྱོད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན། །ཞེས་གསུངས་པས། སྒོང་སྐྱེས་སྦྱོང་བྱེད་སྒྲའི་ཚུལ་ལས་བསྐྱེད་པའི་ཆོ་གར་
མཐུན་ལ། འོན་ཀྱང་བསྐྱེད་ཚུལ་ལ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་སྣང་བས། དང་པོར་ནཱ་རོ་ལུགས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་མ་ཀུན་སྤྱོད་ལས། བ་གླང་གནས་དང་སྟེང་དུ་ལྡིང་། །ལྷག་མ་སྐམ་རྩ་དེ་
ནས་ནི། །བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ངོ་བོར་བྱ། །མི་ཕྱེད་པ་དང་རུས་སྦལ་ལོ། །ཞེས་པས། རུས་སྦལ་སེམས་ཅན་དང་ཁོག་པ་སྟབས་སུ་སྐྱེ་བ་ལྟར་གཞལ་ཡས་ཁང་དང་ལྷ་ཅིག་ཅར་སྒྲ་ཚུལ་ལས་
སྐྱེ་བ་སྟེ། དེའི་ལུགས་ཀྱི་སྣ་ཚོགས་རྡོ་རྗེའི་ལྟེ་བར་པཾ་ལས་སྣ་ཚོགས་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ཕྱོགས་བཞི་དམར་ལ་མེ་རླུང་སེར། བདེན་བྲལ་ལྗང་ལ་དབང་ལྡན་སྔོ། ལྟེ་བ་ལྗང་གུ །གེ་སར་སེར་
པོ་ལ་ཕ་མའི་ཁུ་ཁྲག་མཚོན་པ་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་སྟེ། ཕ་མ་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཡིན་ཏེ། མན་སྙེར། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཁོ་ན་འདིའི་མ་དང་ཕའི་དངོས་པོར་ཉེ་བར་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་པས། 
23-235
ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལིའི་གཟུགས་སུ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པར་བསྒོམས་ཏེ། དེའང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་དཀར་ཆ་ཨཱ་ལི་དང་། ཤེས་རབ་དམར་ཆ་ཀཱ་ལི་སོ་བཞིའི་སྟེང་དུ་བྷ་ཌ་
དྷ་ད་ཡ་ལ་དྲུག་བསྣན་པས་བཞི་བཅུ། དེ་དག་གཡོན་བསྐོར་གཡས་བསྐོར་ཉིས་འགྱུར་ལས་ཟླ་བ་དཀར་པོ་དབྱངས་སོ་གཉིས་ཀྱིས་མཚན་པ་ཕའི་ཁུ་བ་དང་། ཉི་མ་དམར་པོ་གསལ་བྱེད་བརྒྱད་ཅུས་
མཚན་པ་ཁྲག་དང་འདྲེས་པའི་ཁུ་བ་སྟེ། འདི་ནི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། དེ་དབུས་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །དེ་ནས་ཉི་ཟླ་གཉིས་པོ་ཕ་མའི་ཁུ་ཁྲག་གི་དབུས་སུ་བར་
སྲིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནམ་མཁའ་ན་གནས་པའི་ནཱ་ད་དེ་ཞུགས་ཏེ་ནཱ་ད་ལས་ཐིག་ལེ། དེ་ལས་མགོ་བོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如前所述的四种金刚相生起仪轨称为坛城胜王。这净化低劣者刚生婴儿阶段，进而事业胜王的四菩提
为近成就，净化中等者出生阶段，明点瑜伽是成就，净化换牙阶段，微细瑜伽是大成就，净化大者十六岁以下
青少年阶段。深奥生起次第是求殊胜义者所修，如《五十万》云："生起次第如何，当说金刚心听：卵生与
胎生，有二种生次第，梵天卵即卵生，世间界正生。女子胎生，第二是胎生。"乃至"
生身即近修，命气生是成就。二生等再生，称为近成就。智慧方便入等引，大成就最后。
23-234
"如是"生起成为生起次第"所说。现在解释心轮胜乐生起次第：主尊那若巴与弥底二者皆以十三尊
轮为主，两种传承皆依《根本续》："从语法确定而出，持诵誓言行境者。"所说，与净化卵生者的音声方式生起仪轨相
符。然而生起方式略有差异，首先解释那若巴传承：《瑜伽母普行》云："牛处及上空，其余干燥脉，然
后大乐本性，不可分与龟。"所说。如龟既生动物又生壳一般，宫殿与本尊同时从音声方式
生起，此传承于杂色金刚中心由 PAM 字生起八瓣杂色莲花，四方红色，火风黄色，离隅绿色，隅蓝色，中心绿
色，花蕊黄色，象征父母精血，即阿里嘎里，父母即是诸佛，如《心义》："唯诸佛安住为此之父母事"所说，
23-235
修观十方诸佛转为阿里嘎里形相，即诸佛方便白分为阿里，智慧红分为三十四嘎里，上加巴达
达雅拉六字成四十，左右旋转加倍而成白月标以三十二母音为父精，红日标以八十辅音
为混合血中之精，此即瑜伽，如《胜乐源》："其中修习瑜伽。"所说。然后日月二者父母精血中间，中
阴本性住于虚空之那达入，由那达成明点，由明点成头，
【译文结束】


 དེ་ལས་ཁོག་པ། དེ་ལས་ཞབས་ཀྱུ། དེ་ལས་ཧཱུྃ་དུ་རྫོགས་ཏེ། ཧཱུྃ་ཡིག་རྡོ་
རྗེ་འཆང་གི་ངོ་བོ་འོད་ཟེར་ཁ་དོག་ལྔ་འཕྲོ་བ་ལས་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་ལྷ་ཚོགས་སྤྲོས། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་ལྷ་ཚོགས་སུ་བྱས་ཏེ། སླར་འདུས་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཐོག་མ་
མེད་པ་ནས་གྲུབ་པའི་དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་རོ་མཉམ་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་སྦྱོར་བས་ཞུ་བར་བྱས་ཏེ་ཧཱུྃ་ཡིག་གི་ནཱ་ད་ལ་བཅུག་གནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་རང་བཞིན་དུ་བསྒོམ་པ་ནི་རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར་རོ། །
23-236
དེ་ནས་སྐད་ཅིག་གི་རྣམ་པའི་སྔགས་གསུམ་བརྗོད་པས་ཉི་ཟླ་ཧཱུྃ་དང་བཅས་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་དུར་ཁྲོད་བརྒྱད་དང་བཅས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་བསྐྱེད་
རིམ་གྱིས་གསལ་བཏབ། གོ་ཆ་བགོས། དབང་བསྐུར། མཆོད་བསྟོད་བཟླས་པ་རྣམ་དག་བསྒོམ་པ་དང་། རྗེས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་བར་ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་རོ། །རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའོ། ཇོ་བོ་མཻ་
ཏྲི་པ། སྒྲ་ཚུལ་གྱི་ཧཱུྃ་ཡིག་ལས་ཆད་པའི་འབྱུང་བཞིའི་ས་བོན་ལས་རང་རང་གི་དཀྱིལ་འཁོར། སྣ་ཚོགས་པདྨ་དང་རྡོ་རྗེའི་ར་གུར་གྱི་ལྟེ་བར་བྷྲུཾ་ཡིག་གིས་གཞལ་ཡས་ཁང་བསྐྱེད་དེ། མངོན་
བྱང་ལྔས་གཙོ་བོ་ཡབ་ཡུམ་དུ་ལྡང་ཞིང་འཁོར་རྣམས་སྐད་ཅིག་གི་རྣམ་པས་གསལ་འདེབས་པ། ཅུང་ཟད་སྤྲོས་པ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་བླ་མ་དག་ལས་དང་པོ་ལ་ལ་འདི་མཁོ་བར་དགོངས་ནས་ཕྱག་
བཞེས་སུ་མཛད་དོ། །དེའང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཚུལ་དགུར་བཤད་དེ། ཚོགས་གཉིས་ལ་གནས་པ་དང་། གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་ལྡང་བ་དང་། མངོན་བྱང་བཞི་ལ་འཇུག་པ་དང་། ལྷ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། གོ་ཆ་
བགོ་བ་ནས་ཡེ་ཤེས་པ་གཞུག་པའི་བར་གྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་དང་། དབང་བསྐུར་བ་དང་། མཆོད་པ་སྟེ། འདིས་བསྟོད་པ་དང་བདུད་རྩི་མྱང་བའམ་བསྡུའོ། །རྫོགས་པའི་རིམ་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམ་པ་དང་། 
23-237
ཉེ་བར་བསྡུ་བའོ། །དེ་ནས་ལངས་ཏེ་སྙིང་པོ་ཉེ་སྙིང་རྩ་སྔགས་འཕྲེང་སྔགས་གོ་ཆ་བཞིའི་བཟླས་པ་བྱ་སྟེ། ས་སྟེང་ན་ནི་རིན་ཆེན་བཞི། །ཕྲེང་བའི་སྔགས་ནི་དམ་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །ཇི་
ཙམ་བཟླ་ཞེ་ན། ཨ་བྷི་དྷ་ན་ལས། ཆོ་ག་བཞིན་དུ་འབུམ་དུ་བཟླ། །འཁོར་ལོའི་གསང་སྔགས་འབུམ་བཟླས་ཤིང་། །རང་གི་ལྷ་ཡང་འབུམ་དུ་བཟླ། །གཞན་ནི་ཁྲི་རུ་བཟླ་བར་བྱ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས།
རྫོགས་ལྡན་ལ་ནི་བཟླ་བྱ་གཅིག །ཉིས་འགྱུར་གསུམ་ལྡན་ལ་བཟླ་བྱ། །སུམ་འགྱུར་གཉིས་ལྡན་ལ་རབ་བརྗོད། །རྩོད་ལྡན་བཟླས་པ་བཞི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གྲངས་དང་། དུས་ཟླ་བ་བཞི། མཚན་མ་ཐོབ་པ་བརྟགས་
ཀྱི་བསྙེན་པའོ། །དེ་ནས་གཏོར་མ་དང་རྗེས་སྤྱོད་ལ་བརྟེན་པར་བྱའོ། །དབང་པོ་རྣོན་པོས་བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་སྤྲོ་བ་དང་ལྡན་པས་ཕུང་པོ་
དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་བརྙན་གྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དང་རོ་གཅིག་པར་ངེས་པར་བྱ་ནས་འོད་གསལ་བར་རབ་ཏུ་ཞུགས་པ་ལས་སྐད་ཅིག་གིས་ཡན་ལག་དང་བཅས་པའི་
གཞལ་ཡས་ཁང་གི་དབུས་སུ་དཀྱིལ་འཁོར་པས་བསྐོར་བའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་རོ་གཅིག་པས་བདེ་བ་ཆེན་མོའི་རང་བཞིན་གྱིས་རིགས་ཀྱི་བདག་པོས་དབུ་བརྒྱན་ཞིང་། ཐུགས་ཀའི་ས་བོན་དང་ལྡན་པ། 
23-238
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། ལྷ་མོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ཁྲོ་བོ་ལ་སོགས་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྤྲོས་ཏེ་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བར་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པས་གཞན་ལ་ཕན་པ་རྣམས་
མཛད་དེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་འཇོག་ཅིང་སྡུད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སྐུར་འཆར་བར་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
由此成躯干，由此成弯足，由此圆成为吽字。吽字即金
刚持之本性，放射五色光芒，从中幻化出胜乐轮本尊众，将一切众生转为胜乐轮本尊众，复聚集后，十方无
始以来成就的勇士与瑜伽母众以方便智慧平等为先导的合一而融化，融入吽字那达中，修习此为最胜喜乐自性是随瑜伽。
23-236
然后以刹那相三咒念诵，日月与吽完全转变，由此生起薄伽梵所依能依具足八尸林圆满，以生起
次第明观，穿铠甲，灌顶，供赞念诵清净修持，直至后行为胜瑜伽。圆满次第是大瑜伽。主尊弥
底巴：从音声方式之吽字分出的四大种子，各自生起坛城，于杂色莲花与金刚围墙中心以布隆字生起宫殿，以五
现证现起主尊父母，眷属以刹那相明观，稍微广大些，因此上师认为初学者需要此法而
付诸实践。此瑜伽方式有九种解释：安住二资粮，现起为宫殿，趣入四现证，本尊圆满，从披
铠甲到导入智慧尊的加持，灌顶，供养以及包含赞叹与尝甘露或收摄。修习与圆满次第关联的三摩地，
23-237
收摄。然后起座念诵心咒近心咒根本咒鬘咒铠甲咒四种，如说："地上有四宝，鬘咒最殊胜。"所说。念
诵多少？《阿毗达那》云："如法念诵十万遍，轮之密咒念十万，自本尊亦念十万，其余则念一万遍。"《胜乐源》：
"圆满劫应念一，二倍于三劫念，三倍于二劫说，争斗劫念诵四倍。"如是数量与时间四月，获得相为观察
近修。然后依托食子和后行。利根者以自己与一切众生都欲获得金刚持果位的欢喜，确定蕴、
界、处等影像性与空性为一味后，入于光明，从中刹那间于具支分宫
殿中央，薄伽梵被坛城眷属围绕，空性与悲心一味的大乐自性，头戴部主冠饰，具心间种子，
23-238
幻化无量如来、天女、菩萨、忿怒尊等，随缘以说法等
利益他众，成办福德资粮圆满后回收，现为不可思议身。
【译文结束】


 ། དེ་ལྟར་ཡང་སྡོམ་འབྱུང་ལས། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྒོམ། །རྟུལ་འབྲིང་དག་གིས་
བསམ་པར་བྱ། །རྣོན་པོ་སྐད་ཅིག་རྣམ་པ་ཡི། །བསམ་གཏན་ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཏེ། །སྐད་ཅིག་རྣམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས། །རྫོགས་པའི་རིམ་པ་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་མི་ཟབ་པ་དང་
ཟབ་པའི་བསྐྱེད་རིམ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་ལ་བྱིན་རླབས་དང་། ཡོངས་བརྟགས་གཉིས་ཏེ། བསྐྱེད་རིམ་གང་གིས་མིག་སོགས་ལྒོ་ལྔའི་ཤེས་པ་བཟློག་པར་མ་ནུས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱིས་ལྷར་མོས་པའོ། །གཉིས་པ་
ལྒོ་ལྔའི་ཤེས་པ་བཟློག་པར་ནུས་པའོ། །ཟབ་པ་བསྐྱེད་རིམ་ནི། འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་ལའང་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྒོ་ལྔ་ཟློག་ནུས་པ་
དང་། རྩ་བ་ཡན་ལག་གི་རླུང་ཟློག་ནུས་པ་དང་། ཁམས་འཆིང་ནུས་པ་གསུམ་ཡོད་དོ། །བསྒོམ་པའི་ཚེ་སེམས་མ་ཟིན་ན། །ལྷའི་ས་བོན་ལ་སེམས་གཟུང་། དེ་ནས་ཕྱག་མཚན་ལ། དེ་ནས་གཙོ་བོ་གཅིག་པུ་ལ། 
23-239
དེ་ནས་ཡུམ། དེ་ནས་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་སླབས་པར་བྱའོ། །སེམས་ཟིན་པའི་རྟགས་སྣང་སྲིད་ཐམས་ཅད་ལྷ་སྐུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་རྟེན་གཞལ་ཡས་ཁང་དང་། ངག་སྔགས་དང་། སེམས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་
རང་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་ཤེས་པས་བདག་གཞན་དུ་མི་རྟོག །དེས་ཕྱི་ནང་སྣོད་བཅུད་ལ་ཞེན་པའི་རྟོག་པ་སྤངས་ན་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ། དེའི་དུས་སུ་མི་སྣང་བ་སོགས་ཐུན་མོང་གི་
དངོས་གྲུབ་མྱུར་དུ་འགྲུབ་ལ། དེ་ལས་བོགས་འབྱིན་པ་ནི། ལྷའི་སྐུ་རགས་པ་དང་ཕྲ་བ་ལ་བསླབས་པས་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ལྷར་མཐོང་། ལྷའི་ཕྱག་ཞབས་མང་པོར་སྤྲུལ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་ནུས་
ལ། དེ་ཙམ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དབུགས་དབྱུང་དང་། རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་དབུགས་དབྱུང་བ་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཨ་ར་ལི་རྒྱས་པའི་སྤྱོད་པས་འཇིག་རྟེན་
པའི་བསམ་གཏན་རྣམ་པར་བསལ་ཞིང་ཡིད་ལ་རེ་བ་རྣམས་སྤངས་ནས། རྟག་ཏུ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ཡིད་ཅན་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་མ་དང་ལྷན་ཅིག་དགའ་བ་མྱོང་བཞིན་པས་ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་ཨིནྡྲ་བྷཱུ་
ཏི་དང་འདྲ་བར་ཕུང་པོའི་ཁོག་པ་བརྗེས་ཏེ་རྡོ་རྗེའི་ལུས་སུ་གྱུར་ནས་བཙུན་མོ་མཆོག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ནས། །ཡོན་ཏན་བརྒྱ་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་སྟེ། 
23-240
འདུས་པར། དེ་དག་དང་ནི་དགར་སྤྱོད་ནི། །འདོད་པ་བཞིན་དུ་འགྲོ་འོང་ལྡིང་། །ལྷ་མོ་ཐམས་ཅད་གྲུབ་ཆེན་མོ། །འཁོར་ལོ་སྒྱུར་པ་རབ་ཏུ་འགྲུབ། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་
སྐབས་འདིར་ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་ནམ། ནུས་པ་དངོས་པོ་ལ་གནས་ཀྱང་རྣམ་པ་དེ་དངོས་པོ་ལ་མི་གནས་པས་གང་ཟག་གིས་བློས་བརྟགས་ནས་བསྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །
དེའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་རིམ་ནི་བརྟགས་པ་བསྒོམ་པ་སྟེ། ཕུང་པོ་ལྔ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔར་རྟོག་པ་དེ་ངོ་བོ་ལེགས་པར་གནས་པ་དང་། དེ་ལས་མ་ཡེངས་པར་གནས་པ་རྣམ་པ་ལེགས་པར་གནས་
པ་དང་། ལྡོག་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །དེའང་བརྟག་གཉིས་ལས། ལྷ་ཡི་རྣམ་པའི་གཟུགས་ཀྱི་ནི། །ཡན་ལག་ཁ་དོག་རྣམ་པ་ནི། །བསྐྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་གནས། །འོན་ཀྱང་བག་ཆགས་ཕལ་པས་སོ། །
ཞེས་སོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཐ་མལ་པའི་རྟོག་པ་གཞོམ་པ་ལ་བསྐྱེད་རིམ་པ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་གུར་ལས། ཕལ་པའི་གནས་སྐབས་གཞོམ་པའི་ཕྱིར། །བསྒོམ་པ་ཡང་དག་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། རང་
བཞིན་གནས་སྐབས་བསྒོམ་པ་ལས། །བསྒོམ་པ་མ་ཡིན་མི་བསྒོམ་མིན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྟོག་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་མི་གཙང་བའི་ཚད་མཉམ་པར་སྦྱང་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་རབ་ཏུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །
23-241
ཞེས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是《胜乐源》云："生起次第坛城修，钝中根者
应思维，利根以刹那相之，禅定本身为坛城，以刹那相瑜伽，应修圆满次第。"所说。这些也分为不甚深和
甚深生起次第二种，首先有加持和遍计二者：任何生起次第虽未能遮止眼等五门知觉，但由意识作本尊信解。第二
能够遮止五门知觉者。甚深生起次第是：以世间俱生力成就本尊瑜伽。此中又有以俱生力能遮五门者
、能遮根本和支分气者、能约束界三种。修习时若心不专注，则应将心系于本尊种子，然后于标志，然后于单独主尊，
23-239
然后于佛母，然后应修习一切眷属。心专注的标志是了知一切显现与存在如幻本尊身、依处宫殿，语为咒语，心为无分别
自性。由此了知则不分别自他，因此若舍弃对内外器情的执着分别，烦恼不生。此时能迅速成就隐形等共同
悉地，由此增益为：修习本尊粗细身，则为他人所见为本尊，能幻化本尊多手足而利益众生
，从此即如所说的如来鼓励和大金刚持鼓励，以一切如来阿拉里广大行为遣除世间
禅定，舍弃心中欲望，与常具极喜心的瑜伽母一同体验欢喜，如印陀罗菩
提王一样，换掉蕴身，转为金刚身，与最胜妃子一起隐形，具足百种功德从佛土到佛土而行，
23-240
如《集会》所说："与彼等欢喜行，随欲行来往空行，一切天女大成就，最胜转轮王成就。"所说。因此在生起次第
此阶段，一切蕴界处虽然本性或力量存在于事物中，但其相不存在于事物中，故是由补特伽罗以心观察而修习。
因此生起次第是修习观察，将五蕴观想为五如来，其本性善安住，于彼不散乱住为相善安
住，从返体性方面。如《二品续》所说："本尊形相身，肢分及颜色相，仅以生起而安住，然由寻常习气故。"
所说。因此理由而说明生起次第是为摧毁凡俗分别，如《金刚帐》云："为摧毁寻常状态，宣说真实修习，从
本性状态修习，非修非不修。诸菩萨的分别亦复如是，然为平等净化不净，应当极力修习如来身形。
23-241
"所说。
【译文结束】


 །དེའི་བསྒོམ་པ་མ་ཡིན་མི་བསྒོམ་མིན་ཞེས་པའི་དོན། བསྐྱེད་རིམ་དེའང་ཐ་མལ་གྱི་བག་ཆགས་དྲུངས་འབྱིན་པའི་བསྒོམ་པ་མ་ཡིན་ཡང་། ཐ་མལ་གྱི་རྟོག་པ་རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པ་
སྟེ་མགོ་གནོན་དུ་བྱེད་པའི་བསྒོམ་པ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །ཐ་མལ་གྱི་རྣམ་རྟོག་དེའང་གང་ཞེ་ན། སྣོད་བཅུད་རྣམས་ཡུལ་དུས་ཀྱི་ཚད་ཅན་དང་མཐའ་ཡས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པར་
ཞེན་པས་དམན་པའམ། ཐ་མལ་པ་འམ། ཞེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་བཞི་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པ་ལས། བདག་མེད་ཐ་མལ་མི་འཇོམས་ཀྱིས། །འཁོར་ལོ་མཆོག་མ་དེ་ཡོད་མིན། །དེ་བས་ཀུན་རྟོག་རྣམ་བསལ་
ཞིང་། །ཀུན་ནས་འོད་ཟེར་རབ་འཕྲོ་བ། །བདག་ཉིད་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོར་ནི། །བསྒོམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་འཐོབ། །ཅེས་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ལམ་ཁོ་ནས་ཐ་མལ་གྱི་ཀུན་རྟོག་མི་བཟློག་པར་ཡང་བཤད་
དོ། །འོ་ན་རྣམ་པ་དངོས་པོ་ལ་མི་གནས་ན་བསྒོམས་ཀྱང་དོན་མེད་དོ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ནི་རྣམ་པ་གང་དུ་ཁྲིད་པ་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། མ་རིག་པས་རྐྱེན་བྱས་ནས་རྟེན་
འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བ་བཞིན། ལྷ་བསྒོམ་པ་གོམས་པ་ལས་ལྷ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། བརྟག་གཉིས་ལས། རྟག་ཏུ་གོམས་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་འདོད། །ཅེས་དང་། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས། 
23-242
དྲག་པོ་ཆགས་བཅས་མཆོག་ཏུ་ཞི་བའི་གཟུགས། །གང་འདྲར་རྒྱལ་དབང་གང་གིས་བསྒོམ་གྱུར་པ། །དེ་འདྲར་དེ་ཡིས་རང་གི་སེམས་མཐོང་སྟེ། །གཟུགས་དེ་ཐམས་ཅད་སྨོན་པའི་སེམས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་
ཀྱིས། ལྷ་ཉིད་རང་གི་སེམས་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཉིད་ལྷ་ཡི་གཟུགས་སུ་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ལྷའི་འཁོར་ལོར་སྣང་བ་དེའང་རང་སེམས་སྣང་བ་ལས་ལྷའི་ངོ་བོར་གྲུབ་པ་མེད་ཅིང་སྣང་ཡང་རང་སེམས་སྣང་
ལ། མཐོང་ཡང་རང་སེམས་མཐོང་བའོ། །འོ་ན་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་མེད་པ། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་གཟིགས་མི་གཟིགས་གཟིགས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་ལ། ལྷའི་
སྐུ་མདོག་ལ་སོགས་པར་ཇི་ལྟར་སྣང་ཞེ་ན། ཐབས་དང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷར་སྣང་སྟེ། དཔེར་ན་རང་གི་བཞིན་རང་གིས་ལྟ་བར་མི་ནུས་ཏེ་མེ་ལོང་ལ་བརྟེན་ནས་ལྟ་བ་ལྟར། རང་
སེམས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པས་རྒྱུ་བྱས། ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས་རྐྱེན་བྱས་ནས་ལྷའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་སྟེ། སྣང་ཙམ་ཉིད་ནས་སྟོང་པས་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་མེད་པའོ། །དེ་སྒྱུ་མའི་དཔེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གཏན་
ལ་འབེབས་སོ། །ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་པས་ལས་རླུང་ནང་དུ་བཟློག་པའི་རྟགས་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ལུས་ལ་འདུ་བར་མཐོང་བ་ནས། རྟེན་བརྟེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་རགས་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་གྱུར་པ་མ་ཐོབ་པ་ཚུན་ཆད་དུ་ལས་དང་པོ་པ་ཞེས་བྱའོ། །
23-243
རྟེན་བརྟེན་པ་རགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡུད་ཙམ་གྱིས་གསལ་བ་ནི། མིག་ལ་སོགས་པ་ཕྲ་བའི་ལྷ་རྣམས་གསལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཚེ་ན་ཡེ་ཤེས་ཅུང་ཟད་པའམ་ཡེ་ཤེས་ལ་ཅུང་ཟད་དབང་བ་
ཞེས་བྱའོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ཕྲ་བའི་ལྷའང་ཡུད་ཙམ་གྱིས་གསལ་བར་ནུས་པ་དེའི་ཚེ་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བ་ཞེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ནང་དུའང་རྟེན་བརྟེན་པར་བཅས་
པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གསལ་བར་ནུས་པ་དེའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡང་དག་པར་དབང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྤྱིར་ཡེ་ཤེས་ལ་ཅུང་ཟད་དབང་བས་ཐུན་མོང་རྣམས་བསྒྲུབ་ལ། ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བས་མཆོག་བསྒྲུབ་པར་
དམན་པ་ཞབས་ཀྱིས། ཅུང་ཟད་ཡེ་ཤེས་དབང་གྱུར་པ། ཐུན་མོང་བསྒྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱ། །རྒྱུ་དང་མི་རྒྱུར་བཅས་པ་རྣམས། །སྒྱུ་འདྲར་སེམས་དང་དབྱེར་མེད་རྟོགས། །ཐུན་མོང་ཅིག་ཤོས་དངོས་གྲུབ་ཀྱི། །བསྒྲུབ་
པ་ཡེ་ཤེས་དབང་གྱུར་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། དམིགས་གསལ་དུ། འདུས་པ་ལས། རྩེ་གཅིག་མ་གྱུར་པ་ཡིས་ཀྱང་། །བརྟུལ་ཞུགས་བརྟེན་པས་འདི་དག་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་མ་ཐོབ་ཀྱང་ལས་ཚོགས་
འགའ་ཞིག་འགྲུབ་པར་བཤད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
"非修非不修"的意思是：此生起次第虽不是拔除凡俗习气的修习，但却是使凡俗分别念厌离
即制服的修习。凡俗分别念是什么呢？执着器情世界为有时空量限而非无边佛性
故称为"劣"或"凡俗"。因此《四百五十颂》中说："无我不能摧凡俗，最胜轮女不存在，故应遣除诸分别
，普放光明极照耀，自身修为普贤尊，以此修习获菩提。"说明仅以证悟无我之道不能遮止凡俗分别
。那么若相不存在于事物中，即使修习也无意义吗？并非如此，心随导向何种相就成为如是，如无明作为缘
而成为十二缘起一样，修习本尊串习后成为本尊，如《二品续》："常以串习加行，坛城亦如是认许。"又如金刚心说：
23-242
"忿怒有贪最寂静形，王者如何修习彼，如是彼见自心，彼形皆为希愿心。"龙树
说："本尊即自心，心即成本尊身。"所说。显现为本尊轮也不离自心显现而成就本尊本性，虽显现但是自心显
，虽见亦是见自心。那么心的本性无色无形，三世诸佛未见不见将不见，怎么能显现为本尊
身色等呢？依靠方便和缘而显现为本尊，譬如自面不能自见而依靠明镜而见一样，以自
心为近取因，以二资粮为缘而显现为本尊相，仅仅显现即为空无自性成就。这也以幻术诸喻而确
定。修习本尊瑜伽，从见到业气内转的标志如金刚等融入体内，直至未获得所依能依粗大坛城极为明显为止，称为初业者。
23-243
所依能依粗大坛城刹那明显，即眼等微细本尊不清晰时，称为少分智慧或对智慧稍有自在
。眼等微细本尊也能刹那明显时，称为对智慧自在。能在世界中最微尘内也明显所依能依
坛城时，称为对智慧完全自在。总之，以少分自在智慧成就共同悉地，以自在智慧成就殊胜悉地，如
贫那巴所说："少分智慧自在者，知为成就共同悉地，有行无行诸法，了知如幻与心无别，共同及其他悉地，成
就为智慧自在。"所说。特别在《集会》中说："即使未获一心专注，持守律仪亦能作此。"所说，解释即使未获三摩地也能成就某些事业
集。
【译文结束】


 །དེ་ལྟར་བསྒོམ་བྱ་ལྷའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པའི་བརྡ་ཡིན་ཏེ། མིང་དང་། བརྡ་དང་། ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ནས་རྣལ་འབྱོར་པའི་སེམས་གནས་པར་བྱེད་དོ། །
23-244
ཇི་ལྟར་བརྡ་ཡིན་ཞེ་ན། བརྟག་གཉིས་ལས། སྙིང་རྗེའི་སྤྱན་ནི་དམར་པོ་ལ། །བྱམས་པའི་ཐུགས་ལས་ཡན་ལག་གནག །བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་ཡིས་ནི། །ཞབས་ནི་རྣམ་པ་བཞི་ཞེས་བརྗོད། །ཞལ་བརྒྱད་རྣམ་
པར་ཐར་པ་བརྒྱད། །ཕྱག་ནི་སྟོང་པ་བཅུ་དྲུག་ཉིད། །གུག་ཀྱེད་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ལྔ། །གདུག་པ་འདུལ་ཕྱིར་ཁྲོ་བོ་ཉིད། །ཤ་ནི་པུཥྐསི་རུ་བྱ། །དེ་བཞིན་ཁྲག་ནི་རི་ཁྲོད་མ། །གདོལ་པ་མོ་
ནི་ཁུ་བར་བརྗོད། །གཡུང་མོ་རྐང་དང་ཚིལ་བུ་དག །པགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་བདུན། །རུས་པ་བདེན་པ་བཞི་པོ་ཉིད། །ཅེས་དང་། འབུམ་ལྔ་ལས། བདེན་དོན་རྣམ་པར་བཅུ་གཉིས་པ། །བཅུ་གཉིས་ཕྱག་
གི་ཧེ་རུ་ཀ །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགོག་པས་སོ། །གནས་སྐབས་ལས་ནི་ཞལ་བཞིའོ། །ཕྱག་ནི་བཅུ་དྲུག་ཟླ་བའི་ཆ། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རིག །བུ་ག་བརྒྱད་པོ་འགོག་པ་ཡི། །དབང་ཕྱུག་
དམ་པ་ཞལ་བརྒྱད་པའོ། །ཟླ་བ་ཉི་མ་མུན་པ་མེ། །གང་ཞིག་ཞབས་ཀྱིས་འགོག་མཛད་པ། །ཟླ་ཕྱེད་རྣམས་ནི་བཀག་མཛད་ན། །ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ཕྱག་རྣམས་ཀྱི། །ཞལ་བཞིན་རྣམས་ཀྱི་སྔ་མ་བཞིན། །
དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཡང་དག་འབྱུང་། །ཞེས་དང་། དྲི་མེད་འོད་ལས། གང་ཞིག་གཡས་པ་ཀུན་ནས་བསྐུམ་ཞིང་གཡོན་པ་ནས་རྒྱུ་བས་ན་གཡོན་བརྐྱང་གི་རྐང་སྟབས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གོ་རིམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དབུས་མ་ཅིག་ཅར་རྩ་གཉིས་མཉམ་པས་མཉམ་པའི་རྐང་སྟབས་སུ་འགྱུར་རོ། །
23-245
གཡོན་པ་བསྐུམ་པས་གཡས་བརྐྱང་གི་རྐང་སྟབས་སུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་ག་དང་། ཟླུམ་པོ་དང་། རོལ་པ་དང་། པདྨའི་འདུག་སྟངས་དང་། རྡོ་རྗེའི་འདུག་སྟངས་གང་ཡིན་པ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བའི་རིམ་
པས་གཡོན་གྱི་རྩའམ་གཡས་ཀྱི་རྩ་ནས་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རླུང་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ས་གའི་རྐང་སྟབས་སོ། །རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རླུང་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ཟླུམ་པོའི་རྐང་སྟབས་སོ། །མེའི་དཀྱིལ་
འཁོར་དུ་རླུང་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ནི་རོལ་པའི་རྐང་སྟབས་སོ། །ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རླུང་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ནི་པདྨའི་འདུག་སྟངས་སོ། །སའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རླུང་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་གདན་
གྱི་འདུག་སྟངས་སོ། །དེ་ལྟར་མཉམ་དང་མི་མཉམ་རྒྱུ་བས་རྣམ་པ་ལྔའི་སྲོག་རླུང་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་རྐང་སྟབས་དང་གདན་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། འདུག་སྟངས་
རྣམ་པར་དག་པ་གཡོ་བ་མེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའང་སོར་མོའི་རྩེ་མོས་ཚུར་ཤོག་ཅེས་པའི་བརྡ་སྦྱར་བ་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ཉིད་ལ་ལྟ་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེང་སང་སྔགས་པ་
ཕལ་ཆེ་བའང་ལྷ་ཞེས་པ་ཞལ་ཕྱག་གི་རྣམ་པ་ཅན་ཞིག་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་པའང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ལངྐར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དོན་ལ་རྟེན་པར་བྱ་ཡི་ཡི་གེ་ལ་རྟོན་པར་མི་བྱའོ། །
23-246
བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཡི་གེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ནི་བདག་ཀྱང་དོན་དམ་པ་ལས་ཉམས་པར་བྱེད་ཅིང་། གཞན་ལའང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མི་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ།
བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ལས་གཅིག་ལ་སོར་མོའི་རྩེ་མོས་ཇི་བཞིན་བསྟན་ན། དེ་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ཉིད་ལ་ལྟ་ཞིང་འབྲང་བ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་བྱིས་པ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་
ཀྱི་བྱིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལྟ་བུ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་གྱི་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ནོ། །མངོན་པར་ཞེན་ཅིང་དུས་བྱེད་དེ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་སོར་མོའི་རྩེ་མོ་ལྟ་བུའི་
དོན་སྤངས་ནས་དོན་དམ་པ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་དོན་འདོད་པས་དེ་བསྟན་པར་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是所修的本尊相即是空性悲心不二之符号，依靠名称、符号和言说使瑜伽士的心安住。
23-244
怎样是符号呢？《二品续》云："悲眼为红色，慈心所生肢体黑，由四摄事，说为四足，八面表
八解脱，手为十六空性，由钩召表五佛，为调伏凶恶故为忿怒，肉为补斯卡悉，同样血为尸林女，旃陀罗女
表精液，农妇表脚和脂肪，皮肤为七菩提支，骨头表示四谛。"又《五十万》云："真实义十二相，十二臂
赫鲁嘎，息灭十二支故。从状态则四面，十六臂表月分，了知十六相性，遮止八孔，最胜自在
八面者。月、日、黑暗、火，由足息灭，半月息灭时，二十四臂，如前面相，
时轮正生。"又《无垢光》云："凡从右侧弯曲而从左侧运行者称为左伸腿姿势。按顺序，中脉一时与二脉平等为平等腿姿势。
23-245
左腿弯曲则成右伸腿姿势。如是半圆及圆形，游戏和莲花坐姿，金刚坐姿，依次序
从左脉或右脉于虚空坛城中气极运行是半圆腿姿势。于风坛城中气极运行是圆形腿姿势。于火坛
城中气极运行是游戏腿姿势。于水坛城中气极运行是莲花坐姿。于地坛城中气极运行是金刚座
姿势。如是等与不等运行的五种命气极运行即是诸尊腿姿与座清净，坐姿
清净无动摇。"所说。此亦如以指尖作"来此"手势而看指尖本身一样，如今大多数密咒士
也思维本尊为具有面和手之相，也与此相似，如《楞伽经》所说："大慧，菩萨摩诃萨应依义不应依文。
23-246
大慧，随文之善男子或善女人令自身失离胜义，亦不令他人通达。譬如
大慧，对某人以指尖如实指示，彼人只看指尖跟从一样，大慧，如同凡夫众生
之愚童性，执着并贪著如文字指尖。执着后死亡，舍弃如文字指尖之
义而不求胜义。因此欲义者应示此。"
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར་ན་གང་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་ནི་སྤང་
བར་བྱའོ། །དོན་བཙལ་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ།། །།
༄། །རྫོགས་པའི་རིམ་པ་མདོར་བསྟན་པ།
གཉིས་པ་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། རྫོགས་པ་ནི་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ལྷ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་མིང་
ཅན། རིམ་པ་ནི་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཏེ། མཚན་མ་དང་བཅས་པ་དང་མཚན་མ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་མཚན་མ་དང་བཅས་པ་ནི་དབང་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ་དང་འབྲེལ་ལ། མཚན་མ་མེད་པ་ནི་དབང་བཞི་པ་དང་འབྲེལ་ལོ།
23-247
དབང་དེ་གསུམ་གྱི་དུས་སུ་ཡེ་ཤེས་ངོ་སྤྲད་ནས་ལམ་དུས་སུ་དེ་སྒོམ་པར་བྱེད་པས་འབྲས་བུའི་དུས་སུ་ཁ་སྦྱོར་ཡན་ལག་བདུན་ལྡན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའང་རྣལ་འབྱོར་པའི་རྫོགས་
རིམ་གྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས། ལུས་དབེན་སྔགས་དང་སེམས་གསུམ་གྱི། །སྒྱུ་མ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པས། །ཟུང་འཇུག་རིམ་པ་ཤེས་པར་འགྱུར། །འདི་ལ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། བསྐྱེད་རིམ་ལོགས་སུ་མཛད་ནས་རྫོགས་རིམ་
ལ་རིམ་པ་ལྔར་མཛད་ཅིང་། ལུས་དབེན་སྐྱེད་རིམ་གྱིས་བསྡུས་པར་བཞེད་པ་ལྟར། རྡོར་འཕྲེང་ལས། རྡོ་རྗེ་བཟླས་པའི་རབ་སྦྱོར་བས། །རླུང་གི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ནས་ནི། །རྣམ་རྟོག་རླུང་རྣམས་རྣམ་པ་གཅོད། །
སེམས་ལ་དམིགས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །བདག་ལ་བྱིན་རླབས་རིམ་པས་ཀྱང་། དངོས་གྲུབ་བརྒྱད་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །སྣང་བ་ལ་སོགས་དབྱེ་བ་ཤེས། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་རིམ་པ་འཐོབ། །ཟུང་འཇུག་རིམ་པ་ལ་
གནས་པ། །དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་འདི། །ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །དང་། དུས་འཁོར་རྒྱུད་ཕྱི་ལས། མདོར་བྱས་བརྫུན་གྱི་རིམ་པར་འགྱུར་ལ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་སྒྲུབ་བྱེད་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་
ཡིན། །རང་བྱིན་བརླབ་པས་སྲོག་རྩོལ་རི་བོང་ཅན་དུ་བཞི་པ་འདིར་ནི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འདོད། །འདིར་ནི་ལྔ་པ་ཟུང་འཇུག་རིམ་པ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དཔལ་ལྡན་གསང་བ་འདུས་པར་ཡང་། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། 
23-248
སྔགས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རབ་སྒྲུབ་བྱེད། །བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་པོ་ཡིན། །སེམས་ལ་དམིགས་པ་ཙམ་ཞིག་ནི། །རིམ་པ་གཉིས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཡི། །ཡིད་འོང་རིམ་པ་གསུམ་
པའོ། །ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་དག་པ་ནི། །རིམ་པ་བཞི་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱ་ལྔ་པ་སྟེ། །བདེན་པ་གཉིས་པོ་སྦྱོར་པ་གང་། །འདི་ནི་བསྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་མཆོག །རྒྱུད་ཀུན་གྱི་ནི་
དོན་བསྡུས་པའོ། །ཞེས་སློབ་དཔོན་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་རིམ་དང་པོར་མཛད་ནས་རིམ་པ་ལྔར་གསུངས་ལ། སློབ་དཔོན་ཨཱརྻ་དེ་ཝས་འདི་དང་མཐུན་པར་དྲུག་ཏུ་བཤད་དོ། །ལུས་ཀྱི་དེ་ཉིད་རིགས་བརྒྱ་དང་།
ལྔ་དང་། གསུམ་དང་། གསང་བ་ཆེན་པོ་རིགས་གཅིག་ཏུ་བདག་ཉིད་བརྟན་པར་བསྐྱེད་ནས་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོར་ལྷག་པར་བྱས་པ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཞེས་
བཤད་པ་དེ་ནི་ལུས་ལ་གང་ཟག་དང་ཆོས་སུ་རྟོག་པས་དབེན་པའམ་ཐ་མལ་དུ་རྟོགས་པས་དབེན་པས་ན་ལུས་དབེན་ནོ། །ཡང་ན་བགེགས་ཞེས་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ལུས་ལ་
རིགས་བརྒྱ་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་དེ་ལ་ལྷ་བཀོད་པ་ནི། བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་ཀའི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ཏེ། རགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ལས་དང་པོ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
23-249
དེ་ལྟར་སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་ནས་ངག་དབེན་ལ་འཇུག་གི །ལུས་དབེན་མེད་པར་ངག་དབེན་ཤེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། པི་ཝཾ་གི་ཁོག་པ་ལེགས་པར་སྦྱངས་པ་ལས་སྒྲ་འབྱུང་གི་
མ་སྦྱངས་ན་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་ངག་དབེན་ནི་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ལ་བསྐྱེད་རིམ་པའི་ཡང་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此凡执着如字面颠倒义者应当舍
弃。应寻求真义。"所说。
圆满次第略说
第二圆满次第分为略说和广说两部分。第一，圆满即是双运本尊智慧身之名
称，次第即是成就它的方法，分有相和无相两种。其中有相与第二灌顶和第三灌顶相关，无相则与第四灌顶相关。
23-247
在这三灌顶时被指认智慧，在道的阶段修习它，在果位时现前具七支合一。此依据瑜伽士的圆满
次第而言："身分离语和心三，幻身现证菩提，了知双运次第。"对此龙树将生起次第分开而对圆满次第
设为五次第，认为身分离为生起次第所摄，如《金刚鬘》："由金刚诵修习，了知气之特性，断除分别诸气，
心获得专注，由自加持次第，获得八种悉地，了知光明等分类，获得现证菩提次第，安住于双运次
第，此摄一切悉地，于此生中成就。"又如《时轮后续》："总之虚假次第，所缘能缘成就方法为金刚诵
，自加持以命气修习于月轮，第四为现证菩提，此中第五双运次第最为殊胜，如具德密集中。"所说，
23-248
"成就咒语身，是第一生起次第，仅仅于心专注，称为第二次第，见到世俗谛，悦意第三
次第，世俗谛清净，称为第四次第，所谓双运为第五，合二谛者，此乃修持最胜支，一切续部
内容总集。"月称论师将生起次第作为第一，并说有五种次第，阿里雅德瓦论师与此一致说有六种。身性百姓
五、三与大秘密一性坚固生起自身为三金刚体性大金刚持增上即加持瑜伽所
说，这是由身离人法分别或离凡俗执着，故称为身分离。或者"分离"也解释为"区分"，将身体
分为百姓等而安立本尊，是生圆二次第共同的，因为是粗瑜伽，并且是初业者的对境。
23-249
如是安住身金刚三摩地后趣入语分离，若无身分离则不能了知语分离，如同琵琶腔体精细调校后才能发声，
未调校则不会发声。其中语分离是瑜伽士的智慧，也非生起次第行者的行境，因为极其微细。
【译文结束】


 །དང་པོར་བེམ་པོའི་རླུང་རགས་པ་
ལ་མ་ནིང་གི་བཟླས་པ་མན་ངག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསླབས་པས་རགས་པའི་རླུང་ཟིན་པའི་ཚེ་ཁམས་སྙོམས་པ་དང་། རླུང་རྒྱུ་བ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བེམ་པོའི་རླུང་ཕྲ་བ་ལ་བསླབས་
པས་རླུང་གཡས་གཡོན་སྤོ་ནུས་པ་དང་རེག་པ་བདེ་བ་སྐྱེའོ། །དེ་ནས་གསལ་བའི་རླུང་ཤེས་པ་དང་བསྲེ་བ་ལ་བསླབས་པས་རླུང་གནོད་པ་མེད་པར་བསྡམ་ནུས་པ་དང་། ཕྱི་ནང་བསྲེ་ནུས་པར་
འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐར་ཕྱིན་པས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱིས་མཆིང་ཞིང་། ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདིའི་རླུང་གི་དེ་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་
པ་ལ། ཞག་གཅིག་གི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱའི་རླུང་འཁྲུལ་མེད་དུ་བགྲང་ནུས་པ་ཞིག་དགོས་ལ། དེའི་ཕྱིར་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བའི་གང་ཟག་གི་གྲུབ་ཀྱིས་སྔ་རོལ་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དགོངས་ནས་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་རྡོར་བཟླས་བསྐྱེད་རིམ་དུ་བསྡུས་པ་དང་། 
23-250
དམན་པ་ཞབས་ཀྱང་བཞེད་དོ། །སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ནི་ཐོག་མར་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྣ་རྩེའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་མངོན་དུ་བྱས་ནས། དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་
པའི་རླུང་གི་སྦྱོར་བས་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་སྟེ། འདི་ལ་བསྐྱེད་པ་ལ་གནས་དགོས་པའི་ངེས་པ་མེད་པར་དགོངས་ནས་རྡོར་བཟླས་དང་པོར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། ངག་ཐ་མལ་པའི་རླུང་རྒྱུ་བ་དང་།
ཕྱི་རོལ་གྱི་བཟླས་པ་དང་། །ཐ་མལ་གྱི་ངག་ཏུ་རྟོག་པས་དབེན་པའི་ཕྱིར། ངག་གི་རང་བཞིན་རླུང་དང་། སྒྲ་དང་། སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་ངག་དབེན་
ནོ། །དེ་ལྟར་ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་མེད་པར་སེམས་དབེན་ཤེས་མི་ནུས་པས། ངག་སེམས་ཀྱི་བཞོན་པ་རླུང་དབང་དུ་འདུས་པས་སེམས་དབེན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལའང་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་
རིག་པ་དང་ཆོས་ཅན་རིག་པ་གཉིས་ལས། འདིར་ནི་ཆོས་ཅན་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེའང་གདམས་ངག་བཞིན་དུ་ཕྱག་རྒྱ་དང་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ་སྣང་བ། གཉིས་པ་ལ་
སྣང་བ་མཆེད་པ། གསུམ་པ་ལ་སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བར་ངོས་ཟིན་ནས་ཕྱིས་དེ་ཉིད་རྟག་ཏུ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རིམ་པ་གཉིས་པར། ཡེ་ཤེས་འཇུག་པའི་ངོ་བོ་ཡིས། །དབྱེ་བ་ཇི་བཞིན་ཤེས་བྱས་ལ། །
23-251
རང་བཞིན་དེ་ཉིད་སླར་ཡང་ནི། །རྟག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པས་མཚོན་བྱ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་མཉམ་གཞག་ཏུ་སེམས་བདེ་གསལ་དུ་རིག་ཅིང་མྱོང་བ་བཞིན། རྗེས་ཐོབ་ཡུལ་རབ་འབྲིང་ཐ་མ་གསུམ་
ཅིར་སྣང་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་འཆར་ཏེ། རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བར། དེ་བས་གཉིས་མེད་མཐོང་བ་ཡི། །རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་ཡེ་ཤེས་གསུམ། །མཐོང་ཕྱིར་དམན་དང་བར་མ་དང་། །དམ་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར། །
ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
首先对物质性粗气
以中性诵法如实修习窍诀，掌握粗气时，诸界平衡且气流变得明显。然后修习物质性细气，
能转移左右气并生起触乐。然后修习融合明气与心识，能无害地约束气，并能融合外内
。如是圆满语金刚三摩地后，不为世间八法所束缚，并战胜它们而获得第八地。对此气性瑜伽修
持，需要能够无误地计数一天中二万一千六百气，因此必须是已经掌握生起次第智慧的人才能成就，考虑到这点，月称将金刚诵摄于生起次第，
23-250
贫那巴也这样认为。圣者上师则首先从无分别三摩地显现鼻尖不坏明点，对以此作为
识之所依的气进行瑜伽修习，他认为这不必然需要安住于生起次第，因此将金刚诵置于第一位。由于远离凡常气流和
外在诵读，以及凡俗语言分别，故称语分离
。通过气、声音和咒语真实义的门而详细解说，故为语分离
。如是若无语分离则不能了知心分离，因控制语言载体之气而生起心分离三摩地。此中有心性
觉知和有法觉知两种，此处指有法觉知智慧，依教授与手印平等入定第一刹那为明相，第二为
明相增，第三为明相近得，如实认识后继续恒常修习，如《第二次第》所说："以智慧趣入本性，如实了知分别，
23-251
再次其自性，瑜伽士应当常示现。"所说。如是修习，在等持中心体验明觉乐，后得中对上中下三种
所现一切皆显为乐，如《金刚鬘》所说："因此见到不二之，瑜伽士见三智慧，因见下中及，
胜妙境而趣入。"
所说。
【译文结束】


 །དེས་ན་སེམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་པ་ལ་གནས་པས་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་མཚོན་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི། སེམས་དབེན་མེད་ན་མི་ནུས་
སོ། ། དེ་ནས་སེམས་དབེན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐར་ཕྱིན་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དོན་དུ་གཉེར་བ་དེས། བླ་མ་མཉེས་བར་བྱས་ནས་གསང་བའི་དབང་ཡན་ཆད་ཐོབ་པའི་རྗེས་སུ་བསྟོད་
པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་གསོལ་བ་གདབ། དེ་ནས་བླ་མ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་གདམས་ངག་བསྟན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམ་ཞིང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་
བུའི་ལྷ་སྐུ་མཐོང་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ཉིད་དཔེའི་གཙོ་བོ་གསུམ་གྱིས་མཚོན་ཏེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་གཏན་ལ་ཕབ། དེ་ལ་བསླབ་པ་མཐར་ཕྱིན་ནས་དངོས་ཀྱི་རྟགས་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མར་ཤེས་པ་དང་། 
23-252
ལྷ་ལ་སོགས་པས་མཆོད་པ་དང་། གནས་དང་ཟས་གོས་སོགས་ཚེགས་མེད་དུ་རྙེད་པ་དང་། རྨི་ལམ་ཀྱི་རྟགས་སངས་རྒྱས་ལྔའི་བདག་ཉིད་མཐོང་བ་དང་། དེ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ་། །
དེ་ལྟར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཞུགས་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་སྟེ། དེ་ནས་སྟོང་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིམ་པས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གི །ཀུན་
རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མ་རྟོགས་ཤིང་བླ་མའི་གདམས་ངག་མེད་པར་དོན་དམ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་མི་ནུས་སོ། །དེ་ནས་སློབ་མ་བཟང་པོས་བླ་མ་མཉེས་བར་བྱས་ལ། ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་
ཕུལ་གསོལ་བ་གདབ། བླ་མས་ཀྱང་དེ་ལ་ཐུན་མོང་གི་དབང་དགུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་གསང་བའི་དབང་དང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་བསྐུར། ཕྱི་དང་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་
བསྟན་ཏེ། ཕྱིའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ནི། ཐོ་རངས་ཀྱི་ཐུན་མཚམས་སུ་མ་རིག་པའི་སྣང་བ་འདས་ནས་ཇི་སྲིད་ཉི་མ་ཤར་བའི་བར་འདི་ལ་ནི་འོད་གསལ་བ་དྲི་མ་མེད་པའི་རྣམ་
པ་གསལ་ཞིང་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །ཉི་ཤར་སྣང་བ་མཆེད་པ། ཉི་མ་ནུབ་པའི་ཐུན་མཚམས་མ་རིག་པའོ། །ཟླ་ཤར་སྣང་བའོ། །ནང་གི་མངོན་བྱང་ནི། 
23-253
དང་པོ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་འོད་ཟེར་ལྔའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་མཐོང་། གཉིས་པ་སྣང་བ་སྟེ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུ། གསུམ་པ་ནི་སྣང་བ་མཆེད་པ་སྟེ་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུ།
བཞི་པ་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་སྟེ་མུན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནས་མུན་པ་དང་བྲལ་བའི་སྐད་ཅིག་མ་འོད་གསལ་བ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་རྟག་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དོན་དམ་པའི་བདེན་
པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་མན་ངག་ཐོབ་ཅིང་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་བསམ་གཏན་གཉིས་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་
རྟོགས་པ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་སྣང་བ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་ནས་སྣང་བ་མེད་པ་ལས་ལངས་ཏེ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་གནས་པའི་རིམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་
བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བརྒྱན་ནས་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དོན་དམ་མངོན་དུ་མ་བྱས་པར་འོད་གསལ་རྟོགས་མི་ནུས་ལ། འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་ལུགས་བཟློག་གི་སྣང་
བ་གསུམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་དང་བཅས་པ་དག་པའི་སྒྱུ་མའི་སྐུར་བཞེངས་པ་ནི་ཟུང་འཇུག་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此，由于安住于如实了知心性，能以十二幻喻所表示的世俗谛而趣入，若无心分离则不能
。然后，已圆满心分离三摩地而希求如幻三摩地者，应令上师欢喜后，在获得秘密灌顶以上后以赞
颂为先而祈请。然后上师以大悲心传授幻身教授，修习真实义并缘胜义谛而见如幻
本尊身，此由三主要譬喻表示，以十二譬喻广泛确立。在此修习圆满后，实相征兆为了知一切显现如幻，
23-252
受到诸本尊供养，轻易获得住处、饮食、衣服等，梦境征兆为见到五佛本性，以及受到他们供养等。
如是趣入如幻三摩地时获得诸佛灌顶，然后以十八空性次第而趣入胜义谛，未证世
俗谛且无上师教授则不能现证胜义。然后善弟子令上师欢喜，献上善学之手印
而祈请。上师也以九共同灌顶为先而授予秘密灌顶和般若智慧灌顶，教授外内现证菩提
。外现证菩提为：黎明时分无明相逝去，直到日出期间为无垢光明相
明显且离身语意，一切空性为特征。日出为增明相，日落时分为无明，月出为明相。内现证菩提为：
23-253
首先见到如阳焰具五色光明聚集，第二是明相如月光，第三是增明相如阳光，
第四是得明相如黑暗。然后离开黑暗的刹那为光明，即极为明显常显特征之胜义
谛自相以智慧眼所见。如是获得教授并现证一切空性光明后，应当学习二种禅定。在未获得胜义谛
证悟前，从三种明相清净后从无相中起，依次住于双运而现证佛陀事业，以金刚喻
三摩地一切功德庄严而安住。然后未现证胜义则不能了知光明，从光明中以逆行三
明相连同智慧气而起为清净幻身即是双运。
【译文结束】


 །མཻ་ཏྲི་པ་དཔོན་སློབ། སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ཉིད་ནི། སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཧཱུྃ་ལ་སོགས་པས་བསྐྱེད་པའི་ལྷ་དེ་རིམ་པ་དང་པོ་དང་། 
23-254
ཕྱག་རྒྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་ལས་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པའི་ལྷན་སྐྱེས་ཉིད་སེམས་དབེན་ཏེ། འདི་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་དགའ་བ་གསུམ་ལ་སྣང་གསུམ་གྱི་འགྲོས་མི་འགལ་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་ལ། ཟབ་
མོ་བསྐྱེད་པ་བལྟ་བུའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱང་སྣང་གསུམ་མཚོན་ནུས་པས་རིམ་པ་གཉིས་པ་དང་། བདག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད། ཕུང་སོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་གོང་གི་ཡེ་ཤེས་དེའི་མ་འགགས་པའི་རྩལ་ལས་སྒྱུ་
མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་མཚོན་པ་ལྟ་བུར་འཆར་བ་རིམ་པ་གསུམ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད། སྒྱུ་མར་སྣང་བཞིན་པ་ཉིད་རང་བཞིན་ཤེས་པའི་བསམ་གཏན་གྱིས་སྦྱངས་པས་གདོད་པའི་འོད་
གསལ་རྟོག་བྲལ་དུ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་རིམ་པ་བཞི་པ། ལྷའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད། འོད་གསལ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སྤྲུལ་པས་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་ཟུང་འཇུག་གི་རིམ་པ་སྟེ་
རིམ་པ་ལྔ། དེ་བས་ན་འདིའི་རིམ་པ་དང་པོ་གཉིས་ལ་བཅོས་མའི་ཀུན་རྫོབ་པའི་རིམ་པ་དང་། ཐ་མ་གསུམ་མ་བཅོས་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་རིམ་པ་ཞེས་བཞེད་དོ། །དེ་ནི་རྣལ་འབྱོར་
མའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྫོགས་རིམ་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་གསུངས་ཏེ། ལས་དང་ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །དམ་ཚིག་ཅེས་བྱ་འོད་གསལ་ཉིད། །དེའང་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་སྟེ་འཁྱུད་པ་དང་འོ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་མང་པོས་འཛག་པའི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །
23-255
སེམས་ཀྱི་བཏགས་པ་ལས་གྲུབ་པའི་ཤེས་རབ་མ་ལ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གསལ་བར་སྣང་བས་གཡོ་བའི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྤངས་པ་ཆེན་པོ་དང་རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་གཉིས་དང་ལྡན་པ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པས་
སོ། །འགྱུར་བ་མེད་པའི་བདེ་བའི་རང་བཞིན་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འོད་གསལ་བ་ལ། དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དམ་ཚིག་ནི་འདུས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་
ལ། དེའང་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་སོ། །བཞི་པོ་དེ་རྣམས་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། རྒྱས་འདེབས་པར་བྱེད་པས་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་འདིས་ནི་
གདབ་པ་ཉིད། །དེས་ན་ཕྱག་རྒྱར་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་ལམ་ནི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་རིག་མ་ལ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་སྤྱི་
བོའི་ཞུ་བ་ནོར་བུའི་རྩེའི་བར་དུ་སོན་པའི་དགའ་བ་བཅུ་དྲུག་གི་ཡེ་ཤེས་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་ལམ་ནི། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལྷའི་རྣམ་པས་སྦྱངས་པས་གོམས་པ་བརྟན་པོར་སོང་སྟེ་དཀྱིལ་འཁོར་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བའི་རེག་མཐོང་གི་མཚན་མ་རྙེད་ནས་ཤེས་རབ་མ་ཕག་མོའམ་བདག་མེད་མ་སོགས་དང་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའི་སྦྱོར་བས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་སྦར་ཏེ་ཞུ་བའི་ཐིག་ལེ་རྡོ་རྗེ་དང་པདྨའི་ལྟེ་བར་འོངས་པ་ཡུལ་དང་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོར་རོ་མཉམ་པའི་དགའ་བ་བཅུ་དྲུག་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའོ། །
23-256
ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོའམ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ལམ་ནི། རང་གི་སེམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལའང་མེད་ལ། ཡེ་ཤེས་
ཙམ་དུ་ཡོངས་སུ་སྣང་བ་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ལྷའི་སྐུར་གཟུང་བ་འདིའང་སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་སམ་བཅུ་དྲུག་གིས་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སངས་
རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་དེ་ལ་འཁྱུད་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
迈垂巴师徒说，咒语真实性即：由咒字吽等所生的本尊为第一次第，
23-254
手印真实性即依事业印所生俱生性为心分离；此引生三喜与三明相之运行无违者也存在，深
妙生起如俱生亦能表示三明相故为第二次第；自性真实性，蕴等诸法从上述智慧不灭之力中如十二
幻喻所表示般显现为第三次第；法真实性，以了知如幻显现自性之禅定而净化，使本初光
明离分别而现证，为第四次第；本尊真实性，从彼光明的后得中化现以利益众生，为双运次第，
即第五次第。因此，此中第一二次第为假立世俗次第，后三为未加修饰和胜义次第。此即瑜伽
母续之圆满次第四印所说："事业与智慧大印，三昧耶称光明性。"其中女性为所依称为事业手印，因以拥抱、亲吻等众多行为而成就漏乐。
23-255
由心假立的智慧女称为智慧手印，因在三摩地中明显显现而成就动乐。具一切
相最胜空性称为大手印，因具大断证二者而赐予不变之乐。
不变乐自性之现证菩提特征光明称为三昧耶手印，三昧耶是和合的异名，
亦是双运自性，因能成就彼故。为何称此四者为手印？因能印封，如说："金刚以此
印，故称为手印。"所说。其中事业手印道为：对具特征的明妃如法交合后，体验从
顶融至宝珠尖之十六喜智慧。智慧手印道为：以蕴界处所摄一切法以本尊相净化而修习稳固，获得如坛城仪轨之触见相后，与智慧女金刚亥母或无我母等交合之行持点燃智慧火，融化明点至金刚莲花中心，一切境根皆为大乐等味之十六喜平等安住。
23-256
大母手印或大手印道为：所谓如实遍知自心，于蕴、界、处等皆无，唯智慧
遍现，执为具一切特征之本尊身，此亦以幻、梦等十二或十六种譬喻所表示，即拥抱诸佛意性
之身。
【译文结束】


 །དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱའི་ལམ་ནི་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སྐུ་དག་པའི་སྒྱུ་མར་འཆར་བ་དང་
གཉིས་སུ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལ་གནས་པའོ། །དང་པོའི་སངས་རྒྱས་ལས། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱར་སྙོམས་ཞུགས་ནས། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་དམིགས་པ་ཡིས། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་གཅིག་སྦྱོར་བས། །མ་ཉམས་དེ་ཡི་འཕེལ་
བར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ཆུ་སྐྱེས་སུ་ནི་རྡོ་རྗེ་རབ་གཞུག་པ་དང་མེར་ནི་རླུང་དང་ཐིག་ལེ་མ་ལྷུང་རིམ་པ་སྟེ། །དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་གསུམ་གྱིས་རབ་ཏུ་གསལ་བར་ངེས་པ་སྐུ་དང་གསུང་
དང་ཐུགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའོ། །ཆགས་དང་ཆགས་བྲལ་མཐའ་དང་དང་པོའི་བདེ་བ་དམ་པའི་གཏེར་ནི་སྦྱོར་བས་གོ་བྱ་ཕྱག་རྒྱ་བཞི། །ཕྱག་རྒྱ་རྣམས་ལས་ཡུམ་གྱི་མཆོག་གྱུར་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་དེ་ནི་དཔལ་ལྡན་བླ་མའི་ཞལ་འདིའོ། །
23-257
ཞེས་དང་། དེ་རྣམས་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ཡི་མི་འགྱུར་བདེ་འབྲས་སྟེར་བས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡི་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་ནི། །དུས་རྣམ་ཀུན་ཏུ་རོལ་པའི་དགའ་བ་ཉིད་ལ་གནས་ན་འཇིག་རྟེན་ལམ་ལས་རྣམ་
པར་གྲོལ་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་དང་། མཚན་བརྗོད་ལས། གཙོ་བོ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་སྟེ། །ཕྱག་རྒྱ་བཞིའི་དོན་སྟོན་པ། །འགྲོ་བའི་བསྙེན་བཀུར་གནས་ཀྱི་མཆོག །ཅེས་དང་། རྣམ་སྣང་མངོན་བྱང་ལས་ཀྱང་། ལས་ཀྱི་ཕྱག་
རྒྱ་ལེགས་སྦྱངས་ཏེ། །ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བསྒོམ་པར་བྱ། །དེ་ཡི་སྟེང་དུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །དེ་ཡི་དམ་ཚིག་ཡང་དག་འབྱུང་། །ཞེས་སོ། །རྒྱུ་དང་བསྒོམ་པ་ཐོབ་བྱ་དང་། །དེ་བཞིན་བཞི་པ་ལྷུན་གྱིས་
གྲུབ། །ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལས་བྱུང་བ་རྒྱུ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་གྱི་བར་བསྒོམ་བྱ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐོབ་བྱ། དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའོ། །
ལས་རྒྱ་ལས་བྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དབང་བཞི་པའི་དཔེ་ཙམ་ཡིན་ལ། འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །གང་ཟག་ཁྱད་པར་ཅན་འགའ་ཞིག་ཕྱག་རྒྱ་དང་པོ་གཉིས་ལ་
མ་བརྟེན་པར་ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་ནུས་པའང་ཡོད་པས། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཡོངས་དོར་ཞིང་། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་རྣམ་སྤངས་ནས། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །ནཱ་རོ་པའི་བཞེད་པ་ནི་དེ་ཡིན་ལ། 
23-258
མཻ་ཏྲི་པ། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་རང་གི་ཆོ་ག་རྣམས་ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ནུ་མ་དང་སྐྲར་ལྡན་པའི་མི་མོ་ལས་བྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ལ། ཆོས་རྒྱའམ་ཡེ་རྒྱ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་
ལས་རྒྱ་དང་སྙོམས་པ་བཞུགས་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སེམས་དེས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱས་བཏབ་ནས་བསྒོམ་པའམ། ཡང་ན་གཅིག་ཏུ་བྲལ་གྱི་རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མ་
ལྟ་བུར་ཡེ་ཤེས་དེ་དང་མ་བྲལ་བར་བསྒོམ་པའོ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ནི་འོད་གསལ་གྱི་ཏིང་འཛིན་ནོ། །དམ་རྒྱ་ནི་འོད་གསལ་དེའི་ངང་ནས་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་ཀྱིས་དུས་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་
དོན་བྱེད་པའོ། །ཞེས་བཞེད་དོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
三昧耶手印道为无上不变乐不可思议身显现为清净幻相与
安住于不二自性。《初佛经》中说："入于事业手印，以智慧手印为所缘，大手印一结合，不退而增
长。"又说："于莲花中善入金刚与火中气及不落明点之次第，如是由三瑜伽极明确定身语
意手印。贪与离贪边际与最初乐之殊胜藏以结合而了知四手印，诸手印中最胜母十种相即具德上师此面。"
23-257
又说："此等四手印授予不变乐果故，瑜伽士应修习，若常时安住游戏喜乐，将从世间道解
脱。"又《名赞》云："主尊法施主，教示四手印义，众生供养处之尊。"《大日经现证》亦云："善修事业手
印已，应修习法手印，其上为大手印，彼之三昧耶正生。"又云："因与修习所得及，如是第四任运
成。"事业手印所生为因，在未现证智慧大手印前为所修，大手印为所得，三昧耶手印为任运成就。
从事业印生起的智慧仅为第四灌顶之喻，在世间世俗中称为真实。某些特殊根器者能不
依靠前二手印而能趣入第三手印道，如说："全舍事业手印，遍断智慧手印，应当修习大手印。"这是那若巴的主张，
23-258
迈垂巴认为：事业手印是善学诸仪轨具乳与发的女人所生智慧，法印或智印是与如此
事业印交合的俱生心对一切事物印封而修习，或者以一味离戏理而观察诸法如幻
而不离彼智慧而修习。大手印是光明三摩地。三昧耶印是从光明中以二色身常时利益有
情。所许。
【译文结束】


 ། ད་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་པ་གསུངས་པ། བསྙེན་པ་ཉེར་སྒྲུབ་བསྒྲུབ་པ་དང་། །བསྒྲུབ་ཆེན་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དུ། །སོ་སོར་སྡུད་དང་བསམ་གཏན་དང་། །སྲོག་རྩོལ་དེ་
བཞིན་འཛིན་པ་དང་། །རྗེས་སུ་དྲན་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན། །གནས་སྐབས་བཞི་དག་པར་བྱེད་པས་ཡན་ལག་བཞིར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། སད་པ་དག་པར་བྱེད་པ་སོར་བསམ་སྙེན་པའི་ཡན་ལག །རྨི་ལམ་དག་
པར་བྱེད་བ་སྲོག་རྩོལ་དང་འཛིན་པ་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་དང་། གཉིད་འཐུག་དག་པར་བྱེད་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་དང་། བཞི་པ་དག་པར་བྱེད་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒྲུབ་ཆེན་གྱི་ཡན་ལག་སྟེ། 
23-259
རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་གཟུགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། གཞོམ་དུ་མེད་པའི་སྒྲ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་འཆར་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་
གཟུགས་སྣ་ཚོགས་པ་ལྟར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འཛིན་ཅིང་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར། རིམ་བཞིན་སྐུ་རྡོ་རྗེ། གསུང་རྡོ་རྗེ། ཐུགས་རྡོ་རྗེ། ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་ལམ་དུའང་བཞག་ཅིང་། དབྱིབས་དང་། སྔགས་དང་། ཆོས་དང་། རྣམ་
པར་དག་པའི་རྣལ་འབྱོར་བཞིར་ཡང་བཤད་དོ། །ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་ལ། པྲ་ཏྱཱ་ཧཱ་ར་ཞེས་པ་སོ་སོར་སྡུད་པར་བསྒྱུར་ཏེ། དགག་པའི་བཤད་པ་དང་བསྒྲུབ་པའི་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོའི་དོན་
འཁོར་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་འཛིན་པ་ལས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་སོ་སོར་སྡུད་པ་སྟེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། འདིར་སོ་སོར་སྡུད་པ་ཞེས་པ་ལ། འཁོར་བ་
པ་རྣམས་ཀྱི་སྡུད་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་འཛིན་པའོ། །དེ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་ནི་སོ་སོར་སྡུད་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། ཤ་
ལ་སོགས་པའི་དབང་པོས་ཡུལ་སོ་སོར་འཛིན་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ཉིད་དུ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ལ་གཞན་ཤ་ལ་སོགས་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཛིན་པ་ནི་སོ་སོར་སྡུད་པའི་དོན་ཏོ། 
23-260
ཞེས་སོ། །དོན་ནི་མཚན་མོ་དང་ཉིན་མོའི་རྣལ་འབྱོར་གཉིས་ཀྱིས་རགས་པའི་རླུང་བཅིངས་པས། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཕྱི་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དུ་འཛིན་པ་དང་། ནང་མིག་སོགས་ཡུལ་ཅན་དུ་
འཛིན་པའི་རྟོག་པ་རགས་པ་འགགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྔ་རྟགས་སུ་གྱུར་པ་དུ་བ་ནས་ཐིག་ལེའི་མཐར་ཐུག་པ་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ལས་ཁམས་གསུམ་པའི་གཟུགས་མཐོང་བའོ། །རིགས་རྣམས་
ལས་ནི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འོག་གི་ནམ་མཁའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་རྐྱེན་ཤའི་མིག་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་སྟེ་འཇུག་ཡུལ་
གཞོམ་དུ་མེད་པའི་ཐིག་ལེ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་སོ། །འབྲས་བུ་ནད་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་སྔགས་རྣམས་ཀུན་རང་ཉིད་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་རློབ་ནུས་ཤིང་ལས་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དྷྱ།་ན་ཞེས་བྱ་བ་
བསམ་གཏན་ཏེ། བསམ་པ་ནི་ཡུལ་ལ་སེམས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུན་མི་གཡོ་བར་བྱེད་པ་ནི་གཏན་པ་བཅས་ཏེ་བསྒོམ་པས་ན་བསམ་གཏན་ཏེ། ནཱ་རོ་པས། རྣམ་པར་རྟོག་
པའི་འཁྲུལ་པ་སེལ་བའི་རྒྱུན་རབ་ཏུ་འཇུག་པའི་མཐོང་བ་ནི་བསམ་གཏན་དུ་བརྗོད་དོ། །ཞེས་སོ། །དོན་ནི་ཟླ་གྲགས། མིག་སོགས་ལྔ་དང་ཡུལ་སྣང་སྦྱོར་བ་བསམ་གཏན་དུ་བཞེད་ལ། ནཱ་རོ་པ་དབང་ཡུལ་གཉིས་ཀ་བསྡུས་ནས་རྣམ་ཤེས་དང་གཅིག་ཏུ་སྦྱོར་བ་བསམ་གཏན་དུ་གསུངས་ཏེ། 
23-261
ནང་གི་སེམས་གཉིས་སུ་གཡོ་བ་བྲལ་བའི་རྒྱུན་གཏན་པོར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོར་སྡུད་ཀྱི་སྐབས་སུ་དུས་གསུམ་པའི་གཟུགས་མཐོང་བས་ན། །གཉིས་སུ་སྣང་བ་དང་བཅས་པར་མཐོང་སྟེ་གཉིས་ནི་མ་
ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
现在宣说瑜伽六支：近修、修成、大修和，本体殊胜别，各别摄、禅定和，命力、持
以及随念、三摩地。清净四种状态故成为四支，清净觉醒状态的各别摄与禅定为近修支，清净梦
境的命力与持为近成就支，清净熟睡的随念为修成支，清净第四的三摩地为大修支，
23-259
为成就一切相之身故，为了解不可摧之声故，为显现诸有情心相故，为如意宝
现种种形色摄持并了知一切事物故，依次安立为身金刚、语金刚、心金刚、智慧金刚之道，也解释为形状、咒语、法与清
净四种瑜伽。在梵语中，称为"pratyāhāra"译为各别摄，有否定解释和肯定解释两种。第一意为
轮回之眼等诸根对色等境的执取转为收摄故称各别摄，如《无垢光》所说："此处所谓各别摄，轮回
者之摄为以眼等诸根执取色等境。彻底舍弃此即称为各别摄。"所说。第二是以肉
等根对各别境执取之意，同论中说："以肉等眼等执取空性之色，即是各别摄之义。
23-260
"所说。义为通过昼夜二瑜伽约束粗气，依此而断除外执色等为境，内执眼等为境
者的粗分别念，此真实性的果相先兆烟相乃至明点究竟而生，由此见到三界之色相。在诸部族
中是金刚萨埵，因以下方虚空瑜伽净化智慧蕴故。从肉眼作为所依缘所生知即感官现量，趋入境
为不可摧的明点所显示故。果为能自己加持并能起作用的息灾等诸咒语。"dhyāna"即
禅定：思即是对境思维，使其于境上趣入不动之相续即是附有"坚定"之修习，故称禅定，如那若巴说："断除分别
错乱之相续极趣入之见，称为禅定。"所说。义为月称认为眼等五根与境显现之结合为禅定，那若巴说摄集根境二者并与识一味合一为禅定，
23-261
因为内心离二相动摇之相续坚固安住故。在各别摄阶段见到三时之色相，故见有二相而非二
元。
【译文结束】


 །གཉིས་མེད་པ་ལ་གཉིས་སུ་མཐོང་བ་ནི་སྟོང་པའི་གཟུགས་མཐོང་བའི་ཤའི་མིག་གི་སྐྱོན་མ་ཡིན་ཏེ། དྲུག་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ལ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་དབང་གིས་གཉིས་སུ་སྣང་
ངོ་། །དེས་ན་བསམ་གཏན་གྱི་སྟོང་པའི་གཟུགས་མཐོང་བའི་སེམས་དེ་ཉིད་དང་གཟུགས་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱང་རྟོག་དཔྱོད་དགའ་བདེ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་
ཆོས་མངོན་པའི་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཡན་ལག་རྣམ་པ་ལྔ་དང་མིང་ཙམ་མཐུན་པ་གསང་བ་འདུས་པར་གསུངས་ལ། དུས་འཁོར་ལས། ཤེས་རབ་དང་། རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། བདེ་བ་
རྩེ་གཅིག་པ་ཞེས་ལྔར་མཛད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དག་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པས་མི་བསྐྱོད་པའོ། །བདག་རྐྱེན་ལྷ་མིག་གིས་བྱས་པའི་དབང་མངོན་ཉིད་དོ། །འབྲས་བུ་ནི་མཐུ་ཆེ་བ་རྣམས་
གནས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མངོན་ཤེས་ལྔ་ཐོབ་ཅིང་། མཐུ་ཆུང་བས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་སོ། །པྲ་ཎཱ་ཡ་མ་སྲོག་རྩོལ་ཏེ། འདི་དགག་སྒྲུབ་གཉིས་ལས། སྟེང་འོག་གི་རྩ་དྲུག་ཏུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་ནི་སྲོག་ཡིན་ལ། 
23-262
དེ་དག་གི་རྒྱུ་བ་འགོག་པ་རྩོལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ནཱ་རོ་པས། སྟེང་དང་འོག་ཏུ་ལཱ་ལ་ན་ལ་སོགས་པའི་རྩ་དྲུག་པོ་རྣམས་སུ་སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གྱི་རླུང་དག་འཆད་
པར་འགྱུར་བའི་རིམ་པས་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བའོ། །རྩོལ་བ་ནི་ཞེས་པ་ཡ་མུ་ཉེ་བར་འགོག་པ་ལའོ། ཞེས་པའི་ཁམས་ཀུན་ནས་ཞེན་པ་འགོག་པ་ནི་ཨཱ་ཡ་མ་སྲོག་རྩོལ་ཏེ། སྲོག་དང་
ཐུར་སེལ་གྱི་རླུང་གཉིས་ཀའི་བགྲོད་པ་འགོག་པ་ལས་དབུ་མའི་རྩེར་རབ་ཏུ་ཞུགས་པའོ། །ཞེས་སོ། །སྒྲུབ་ཕྱོགས་ནས་སྲོག་འཚོ་བ་དང་། དེ་རིང་དུ་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་ལ་རྩོལ་
བ་སྟེ་སྲོག་རྩོལ་ལོ། །དེའང་སྒྲོན་གསལ་ལས། སྲོག་ནི་འཚོ་བའོ། །གང་གི་འདུ་བྱེད་མཆེད་ཅིང་རིང་དུ་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྲོག་དང་རྩོལ་བ་ཞེས་བྱར་བཤད། ཅེས་སོ། །དོན་ནི་རྡོ་རྗེའི་
བཟླས་པས་བུམ་པ་ཅན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་གྲུབ་ཀྱི་རིགས་སུ་འགྱུར་ལ། མངོན་སུམ་ནི་ཡིད་མངོན་ཏེ། སོར་བསམ་གྱི་ནམ་མཁའ་ལ་
མཐོང་བའི་འཇུག་པའི་ཡུལ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་དེ་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ལྟེ་བར་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་རོ་རྐྱང་གི་ལམ་གཉིས་པོ་འགགས་ནས་དབུ་མ་ཁོ་ནར་འབབ་པ་ངེས་ཤིང་བརྟན་པོར་གྱུར་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་གཟིགས་ཤིང་སྔགས་ལ་དེས་སྒྲུབ་པ་པོའི་དགེ་རྩ་རྣམ་པར་འཕེལ་ལོ། །
23-263
དྷ་ར་ཎི་འཛིན་པ་སྟེ་རླུང་སེམས་འཁོར་ལོ་ལྔའི་ལྟེ་བའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་བསྡུས་ཏེ་འགྲོ་འོང་བྱེད་དུ་མི་སྟེར་བས་སོ། །རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རླུང་དང་སེམས་ལྟེ་བ་སྙིང་མགྲིན་དཔྲལ་
བ་གཙུག་གཏོར་གྱི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་དུ་བ་སོགས་བཅུ་དང་། དེ་དག་རྗེས་སུ་མྱོང་བའི་སེམས་བཅུ་འང་དེར་འཛིན་པའོ། །རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ཏེ། གཏུམ་མོ་མེའི་ཁམས་
བསྐྱེད་པས་སམ། འདི་ལས་བྱུང་བའི་ཏིང་འཛིན་གྱི་བྱེ་བྲག་དུ་མས་རིན་པོ་ཆེ་དང་འདྲ་བར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་སོ། །མངོན་སུམ་ནི་ཡིད་མངོན་ནོ། །འབྲས་བུ་ནི་འོད་གསལ་
བ་བརྟན་པོར་གྱུར་པས་འགོག་པ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ནོ། །ཨ་ནུ་སྨྲྀ་ཏི། ཨ་ནུ་རྗེས་སུ་དང་། སྨྲྀ་ཏི་དྲན་པ་སྟེ། སྔར་གྱི་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་སྤྲོ་
བས་སོ། ། དོན་ནི་འཛིན་པའི་ཕྱི་ལོགས་རང་ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་འབར་བའི་མེས་སྤྱི་བོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཞུ་ནས་ལྟེ་བར་འོངས་པ་ལས་སླར་ཡང་སྔར་གྱི་ལམ་སྟོང་གཟུགས་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་
གཙུག་གཏོར་གྱི་བར་དུ་མེ་དེ་སྤྲོ་ཞིང་། དེ་ལས་ཁམས་གསུམ་པའི་རྣམ་པ་སྤྲོ་བའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
见到无二为二并非空性色相所见肉眼之过失，而是由于第六意识具有分别力而显现为二
。因此，禅定中见空性色相之心本身与彼色相体性修习为各别，此亦具有寻伺喜乐心一境性
阿毗达磨初禅五支仅名相同，如《密集》所说；而《时轮》中则作为智慧、寻、伺、喜、乐
一境性五种。是识蕴清净状态故为不动佛。所依缘为天眼所作之根现量。果位对于大力者
为处作意获得五种神通，而小力者则稍作意即得。"prāṇāyāma"即命力，此有遮遣与建立两方面，上下六脉中运行之气为命，
23-262
阻止它们运行为努力。如那若巴所说："在上下之拉拉那等六脉中，命气与下行气如将
要讲解的顺序正确运行。称为努力即'yama'为遮止，即诸界普遍贪著的阻止为'āyama'命力，即
遮止命气与下行气二者的运行而入于中脉顶端。"所说。从建立方面看，命为维生，对使之延长增长的金刚诵努
力即命力。如《灯明论》所说："命是维生。任何使诸行增长并延伸者，即称为命与努力。"所说。义为以金刚
诵成就瓶气之风瑜伽。因是风瑜伽故属圆满部族，现量为意现量，因为将各别摄与禅定中虚空所
见趣入境不坏明点引入四轮中心故。果为当遮断右左二道而确定仅于中脉流注并稳固时，诸佛菩萨见之，且彼人诵咒时修行者之善根大增。
23-263
"dhāraṇi"即持，谓摄集气心于五轮中心不坏明点中而不令其来去故。风瑜伽之气与心于脐心喉额
顶不坏明点中为无分别之烟等十种气，以及随后体验的十种心也持于彼处。属宝生部族，因生起焰热火界
或由此生起的众多三摩地差别如同宝珠般圆满利益众生故。现量为意现量。果为光明
稳固而能安住于灭定中并获得佛眼。"anusṃṛti"，"anu"为随后，"smṛti"为忆念，因随
后忆念而欢喜故。义为在持之后以自身体验的焰热之火融化顶部菩提心，降至脐部后，再次随后忆念先前道路空性形相而
将彼火扩展至顶髻，并由此扩展出三界之相。
【译文结束】


 །དེའི་ཕྱིར་སྐབས་འདིར་ཕྱག་རྒྱ་དང་འགྲོགས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལུས་ཐམས་ཅད་དུ་རྩ་ཐམས་ཅད་གང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །
23-264
རིགས་ནི་འོད་དཔག་མེད་དེ། ཁུ་བའི་ཁམས་ཆུ་ཡིན་པས་སོ། །མངོན་སུམ་ནི་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པའི་ཡུལ་མི་ཤིགས་པ་དེ་ལ་རང་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་
བུ་འོད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་འབྱུང་ཞིང་སྤྲོ་ལ། བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་ཀྱང་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ངེས་པར་འབྱུང་ཞིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་ནོ། །ས་མཱ་དྷི། ཏིང་ངེ་འཛིན་
ཏེ། སྤྱི་བོ་ནས་ནོར་བུའི་བར་དུ་འོངས་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་ནས། དེར་སྟོང་པའི་གཟུགས་དང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྩེ་གཅིག་པ་ཡིན་པས་སོ། །དོན་
ནི་གྲུབ་པའི་དངུལ་ཆུ་ཐིགས་པ་གཅིག་གི་ལྕགས་ཀྱི་ཁུ་བ་གསེར་དུ་བསྒྱུར་བ་ལྟར། མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ཐོབ་པ་ན་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་བྱེད་
པའོ། །རྣམ་སྣང་གི་རིགས་ཏེ། ཁམས་འཛག་མེད་དུ་འཆིངས་པས་སྲ་བའི་དངོས་པོ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ནི་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་སྟེ། འཇུག་པའི་ཡུལ་མི་ཤིགས་པ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་མེད་
པའི་ཚུལ་གྱིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་ཐོབ་ཅིང་གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་དེ་རིམ་གྱིས་མེད་པར་གྱུར་ནས། 
23-265
ལོ་གསུམ་དང་ཕྱོགས་གསུམ་གྱི་སྤངས་པ་དེ་རྫོགས་པ་ན། དབང་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བརྙེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་དེ་འགྲུབ་བོ། །མཐར་ཐུག་སངས་རྒྱས་སོ། །གསང་འདུས་དུས་འཁོར་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་
མཚོ་སོགས་ནས་རྒྱས་པར་གསུངས་ལ། བདེ་མཆོག་རྩ་རྒྱུད་ལས། སྔགས་བཟླས་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་། །བདེ་བས་ཀྱང་ནི་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས། བསམ་གཏན། སྔགས་བཟླས་པ་ཞེས་པ་འཛིན་པ། བདེ་བ་ཏིང་ངེ་
འཛིན་འབྲས་བུ་གསུམ་དངོས་སུ་དང་། རྒྱུ་སོར་སྡུད། སྲོག་རྩོལ་རྗེས་དྲན་གསུམ་ཤུགས་ལ་བསྟན་ནོ། །ཀྱེའི་རྡོ་རྗེར། ཡན་ལག་དྲུག་སྒོམ་རྣལ་འབྱོར་པས། །དགའ་བྲལ་མཐར་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་དོ། ། རིམ་
གཉིས། རྫོགས་པའི་རིམ་པ་མཐའ་དག་དེ་འདིར་ཅིག་ཅར་བའི་ལམ་རིམ་དང་། རིམ་གྱིས་པའི་ལམ་རིམ་གཉིས་སུ་བཤད་ལ། དང་པོ་བརྒྱད་དུ་བསྟན་པའོ། །ལམ་ཁྲིགས་ཆགས་སུ་བཤད་པའི་དབང་གིས་བརྒྱད་དུ་
བསྟན་པ་སྟེ། གཏུམ་མོ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། །སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་འོད་གསལ་དང་། །བར་དོ་འཕོ་བ་གྲོང་འཇུག་གོ །ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་ཟ་བས་གཏུམ་པ་དང་།
སྤྲོ་པ་དང་བྲལ་ཞིང་རང་བཞིན་མེད་པའི་ངོ་བོ། རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་རྡོ་རྗེ་བཙུན་མོའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་མོ་སྟེ་གཏུམ་མོ་ཞེས་བྱའོ། །སྲོག་རྩོལ་དང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་གཏུམ་མོ་འབར་བས་ཁམས་གསུམ་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་སྟོང་པའི་གཟུགས་མཐའ་ཡས་པ་སྤྲོ་བར་ནུས་པ་ཐིག་ལེ་དང་། 
23-266
དེ་ལས་མི་མཐུན་པའི་རྟོག་པ་གཞོམ་པའི་དཔའ་བོ་ཧེ་རུ་ཀའམ་རང་བཞིན་ཧཾ་ཡིག་ཞུ་བ་ནོར་བུའི་བར་དུ་སོན་པའི་དགའ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལུས་ཅན་རྣམས་སྙིང་དགའ་བར་བྱེད་པས་
དཔྱིད་དེ། དཔྱིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
因此在此阶段应与手印交合而使菩提心遍满身体一切脉。
23-264
部族为无量光，因精液界为水故。现量为瑜伽现量，因对趣入境不坏明点获得自在故。果
为光性坛城轮生起并扩展，毛孔中也必定放射大光明，获得智慧眼。"samādhi"，三摩地
，因从顶至宝珠之间降下的菩提心成为无障，故于此空性形相与大乐无二一境性。义
是如成就的水银一滴能将铁液变成黄金，当获得不变乐之刹那，使蕴等一切成为无障
。属毗卢遮那部族，因界结为无漏而获得坚固事物故。现量为自证现量，因以无二相方
式体验趣入境不坏明点故。获得智慧眼，暂时果位为：对空性色相之胜义障碍逐渐消除，
23-265
当三年三个方向的断除圆满时，成就获得灌顶菩萨所获之智慧身。究竟为佛陀。《密集》、《时轮》、《空行海》
等广说，《胜乐根本续》云："咒诵与禅定，由乐而成就。"所说，禅定、咒诵即持，乐即三摩
地果三者明说，因各别摄、命力、随念三者则含蓄示现。《喜金刚》中说："修习六支瑜伽者，离喜至终亦如是。"所解说。二次
第，此处将圆满次第一切分为顿入道次第与渐入道次第二种，首先教示为八种。由于道路次第解说而教示
为八种："焰热与事业手印，幻化与梦、光明与，中阴及迁识入他体。"因吞噬蕴界处等一切法障碍而为猛烈，
离增益而为无自性体，生起一切佛陀，是金刚妃本性故称为女，即焰热。通过命力与瑜伽力燃烧焰热而能放射三界影像空性形相无量明点，
23-266
由此摧毁不顺分别念的勇士黑鲁卡或自性"haṃ"字融化至宝珠而体验喜乐，令有情心生欢喜故
称春天，亦称春明点。
【译文结束】


 །དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་མིང་དུ་གསུངས་ཏེ་སྔར་གྱི་སྟོང་པའི་གཟུགས་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཅི་འདོད་འདོད་དུ་བསྒྱུར་བར་བྱ་བའི་
ཕྱིར། དེ་བས་ན་གསང་བ་འདུས་པར། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། རྡོརྗེ་དང་། རིགས་དང་། ཁྲོ་བོ་དང་། དམ་ཚིག་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་དང་། སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་དང་། སྔགས་ཀྱི་གཟུགས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་། དམ་
ཚིག་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་རིགས་ཀྱི་མཆོད་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་སྟེ། རྗེས་སུ་དྲན་པ་བཅུ་དྲུག་གསུངས་ལ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་རིམ་པ་
གཉིས་དང་འབྲེལ་བར་སྒོམ་པས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས། དང་པོར་དྲུག་མདོར་བསྟན་པར་གསུངས་པའི་དགོངས་པས་དང་པོ་དྲུག་ཏུའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྟེང་སྲོག་གི་གནས་ལ་གཙོ་བོར་གནད་དུ་བསྣུན་པས་སྟེང་སྒོའི་
ལམ་མོ། །མུ་དྲ་ལ་མུ་དམ་དགའ་བ། རཱ་ཏི་ལེན་པ་སྟེ་འཁྱུད་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀྱི་དགའ་བ་བཞི་ལེན་པས། ལས་གྱི་ཕྱག་རྒྱའོ། །དེ་ཉིད་འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་དུ་ཕོ་ཉ་ལྟ་བུ་མྱུར་བར་བགྲོད་པའི་ཐབས་ཡིན་པས་ཕོ་ཉའི་ལམ་མམ་བཙན་ཐབས་ཞེས་དང་། 
23-267
འོག་ཐུར་སེལ་གྱི་གནས་སུ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཕྱིར་འོག་སྒོའི་ལམ་ཞེས་ཀྱང་ཟེར་རོ། །སེམས་འོད་གསལ་བའི་རྫས་དང་། དེའི་གཞོན་པའི་རླུང་གི་སྔགས་ཀྱི་བསྒྲུབ་པ་ཁམས་གསུམ་པའི་གཟུགས་ཉིད་སྒྱུ་མ་
ཡིན་ལ། དེ་མཐོང་བར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཡིན་པས་རྒྱུ་ལུས་ཀྱི་ལམ། འོད་གསལ་བ་ལ་བདག་ཅེས་བརྗོད་ལ། དེ་ཉིད་ཁམས་གསུམ་བརྟན་པ་དང་གཡོ་བ་གཟུགས་བརྙན་གྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་
བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ཕྱིར་བདག་བྱིན་བརླབ་ཅེས་ཀྱང་བྱ་ལ། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་སྣང་མཆེད་ཐོབ་པ་གསུམ་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་དུ་བྱས་ཏེ། དེ་གསུམ་སོ་སོ་མེ་ཡིན་པར་བདག་ཉིད་གཅིག་ཏུ་
གྱུར་པས་ཀྱང་བདག་བྱིན་བརླབས་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་ཞིག་རང་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར། །དེ་འདིར་རང་བྱིན་བརླབ་པའོ། །གཉིས་པ་ཉིད་ལས་ངེས་གྲོལ་བ། །བདག་གིས་སྒྲ་ཡི་མངོན་བརྗོད་བྱ། །ཞེས་པ་འཕགས་པ་
ལྷས་སྙིང་པོ་བརྒྱ་པར་གསུངས་པའི་དོན་ཡིན་པར་སྒྲ་གཅན་གསང་བས་བཤད་དོ། །འདི་ལ་གསང་བ་འདུས་པར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་ཀྱང་བཏགས་ཏེ། སྟོང་གཟུགས་འདིས་གནས་ལུགས་ཀྱི་འོད་གསལ་ལ་
སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ལ། འདི་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་མཆོད་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པས་མི་བསླུ་བའི་ཕྱིར་བདེན་པ་སྟེ། སྒྲོན་གསལ་ལས། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཡིན་པས་རྨི་ལམ་གྱི་ལམ། 
23-268
ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟབ་གསལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ། མ་རིག་པའི་དྲི་མས་མངོན་དུ་མ་གྱུར་པ་ལས་འདིར་མ་རིག་པ་དང་ཕྲལ་ཏེ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་
ཕྱིར་འོད་གསལ་ལམ། རྣམ་པ་མེད་པས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་ཉིད་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པར་བཏགས་སོ། །དེའང་སྒྲོན་གསལ་དུ། རྨད་བྱུང་ཆེན་
པོའི་ཆོས་རྣམས་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྟེ་རིགས་ལ་མང་པོའི་ཚིག་གོ །ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པས་ན་དེ་ཉིད་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པའོ། །རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟག་པར་མི་
ནུས་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ན་ཡོངས་སུ་དག་པའོ་ཞེས་སོ། །འཆི་བའི་འོད་གསལ་ལ་ཞུགས་ནས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་གྱིས་ལྡང་བ་
ནི་བར་དོ་ལམ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་པས་བར་དོའི་ལམ་མོ། །ཐ་མལ་གྱི་ལུས་ལ་གོང་དུ་སྤོ་བའི་ཕྱིར་འཕོ་བའོ། །བཙན་ཐབས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ཡང་ངོ་། །རླུང་སེམས་འཇུག་པ་གཅིག་པས་སྦྲུལ་སྤགས་
པ་བརྗེ་བ་བཞིན་ལུས་ཀྱི་གྲོང་གསར་པ་གཞན་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་གྲོང་འཇུག་གོ །

以下是简体中文直译：
【译文开始】
这被称为随念名称，因为随后忆念先前的空性形相，以分别念随意转变
故。因此《密集》中说：佛、法、金刚、种姓、忿怒、三昧耶、坛城、身、语、意、咒语身语意、三
昧耶、般若波罗蜜多、无生、忿怒部供养随念，共说十六种随念，所有这些都与二
次第相联而修习，故三十二种。由于最初说为六种略示之意趣，故亦应知为最初六种。因主要在上命之处击要而为上门
道。"mudrā"中"mu"为喜，"drā"为取，因取拥抱等业的四种喜乐，故为事业手印。此即为迅速抵达所欲成就位如使者的方法故称使者道或强制方法，
23-267
因在下方下行气处击要故亦称为下门道。心光明之物与其青春风的咒语修持即三界形相本身幻化
，因是见到此的方法故为因身道。光明称为自，因加持三界稳固与动摇影像之身语意相
故亦称自加持；另一方面，将明、增、得三者视为身、语、意，此三各自不为一而成为一体
故亦称自加持。如说："任何由自性转变，此处即为自加持，由二必定解脱，以自之声明说。"此为圣天
在《心要百颂》中所说的含义，如罗睺罗密护所解释。在《密集》中此亦称为世俗谛，因此空性形相遮障实相光明
故为世俗，而由于此能供养诸佛和利益众生等行故不欺诳而为谛，如《灯明论》所说。因为是趣入胜义谛之真实方法故为梦道，
23-268
一切法之本性为深明无二之体。因被无明垢染而未现证，此处离无明而极明显现证
故为光明道，因无相故亦称现证菩提。因此即为不变智慧故名为胜义谛。如《灯明论》云："稀有大
法即是胜义谛，种姓为复数词。遍一切处故，此如虚空。因辩证家不能
分别故为无分别。因世俗谛圆满清净故为圆满清净。"所说。入于死亡光明后通过自加持之次第起身
为将中阴作为道故为中阴道。为从平常身体向上迁移故为迁识。亦为强制瑜伽。因风心入为一体，如同蛇蜕
皮般进入其他新身体之城故为入他体。
【译文结束】
;


 ཡང་ན་དེ་དག་ཅིག་ཅར་ཐོད་བརྒལ་རིམ་གྱིས་པའི་བསྲེ་བསྐོར་གསུམ་དུ་སྟོན་ཏེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཡིས། །
23-269
ཕྱིས་ནས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར། །གསུང་ལས་རླུང་ཉི་མའི་སྡེ་བཅིངས་པའི་བྱེད་པས་རྩ་རྣམ་དག་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་རིམ་གྱིས་པའི་བསྲེ་བསྐོར་གསུམ་རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར། སྐུ་རྩ་
རྣམ་པར་སྦྱངས་པའི་བྱེད་པས་ལས་རླུང་དབུ་མར་ཟོས་པའི་སྲོག་གིས་གཟུགས་ལོངས་སྐུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཐོད་བརྒལ་བའི་བསྲེ་བ་གསུམ་གསུང་རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར་དང་། ཐུགས་ཐིག་ལེའི་འཕོ་བ་འཛག་མེད་
དུ་འཆིངས་པས་རིག་མའི་སྐྱེས་བུ་ཆོས་སྐུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཅིག་ཅར་བའི་བསྲེ་བ་གསུམ་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་རྣལ་འབྱོར་ཏེ། རིམ་པ་བཞིན་དབྱིབས་དང་། སྔགས་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་པ་གསུམ་དུ་གཞག་
པར་བྱ་བའང་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བཤད་ཚོད་ཀྱི་ལམ་འདི་ཐམས་ཅད་གང་ཟག་གཅིག་འཚང་རྒྱ་བའི་ལམ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་དུ་ཚང་བར་དགོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐལ་བའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྟོན་པར་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་སྨན་གཞུང་ནས་བཤད་པའི་སྨན་ཐམས་ཅད་ནད་པ་གཅིག་ལ་ཚང་བར་གཏོང་མི་དགོས་ཀྱི། །ནད་གང་ལ་སྨན་ཡིན་པ་དེ་བཏང་བས་ནད་ཞི་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །
དེ་བས་ནད་གང་ཡིན་པ་དེར་སྨན་ཇི་ལྟ་བར་གཏོང་ཤེས་པ་སྨན་པ་མཁས་པར་བཞག་པ་བཞིན་དུ། རྒྱུད་ཚོད་དང་མཐུན་པས་སློབ་མ་བཀྲི་བར་ཤེས་ན་བླ་མ་དམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། 
23-270
བབ་ཅོལ་གྱིས་སམ། ཀ་དཔེ་མ་ཞིག་གིས་གཞན་ཁྲིད་པ་ནི་རང་གར་འགྲོ་གཏོལ་མེད་པར་མིའི་ས་མཁན་བྱེད་པ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་ལམ་དབྱེ་བསྡུ། འཇུག་ལྡོག །དང་མཐུན་པར་
སྒྲིག་ཤེས་ན་ཆོས་ཀྱི་བསྡུ་བ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་སོ་སོར་རྒྱས་པར་བཤད་པ་སྔར་བརྩམས་པ་ཉིད་སློབས་ཤིག་ཅེས་གདམས་སོ།། །།
༄། །གཏུམ་མོ་ལམ་གྱི་གཞི་མ།
གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། གཏུམ་མོ་ལམ་
གྱི་གཞི་མ། ལས་རྒྱ་ལམ་གྱི་བོགས་འདོན། སྒྱུ་ལུས་ལམ་གྱི་སྲོག་ཤིང་། རྨི་ལམ་ལམ་གྱི་དྲོད་ཚད། འོད་གསལ་ལམ་གྱི་སྙིང་པོ། བར་དོ་ལམ་གྱི་བློ་ཆོད། འཕོ་བ་ལམ་གྱི་བསུན་མ། གྲོང་
འཇུག་ལམ་གྱི་འཐུད་མ་དང་བརྒྱད་ལས། དང་པོ་ལ། ལས་ཀྱི་གཏུམ་མོ། ཉམས་སམ་འབར་བའི་གཏུམ་མོ། མཆོག་གི་གཏུམ་མོ་དང་གསུམ་ལས།
༈ ལས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་ལ། ཙཎྜྻཱ་ལི་ཞིབ་མོར་གཏན་ལ་ཕབ་པ།
དང་པོ་ལ། ཙཎྜཱ་ལི་ཞིབ་མོར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དང་།
རྒྱུད་སོ་སོར་བཤད་པ་མདོར་བསྟན་པས་གསུངས་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྤྱིའི་གཏུམ་མོ་དང་། བྱེ་བྲག་གི་གཏུམ་མོ་གཉིས།
༈ སྤྱིའི་གཏུམ་མོ་ལ། བཅའ་བ་ལུས་ཀྱི་གནད།
དང་པོ་ལ། བཅའ་བ་ལུས་ཀྱི་གནད། ཞི་དྲག་རླུང་གི་གནད། གཅུན་པ་རྩའི་གནད།
གནས་སྐབས་དུས་ཀྱི་གནད། དམིགས་པ་ཡུལ་གྱི་གནད་རྣམ་པ་ལྔ་ལས། དང་པོ་ནི། གཏུམ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་ཡིན་ཏེ། །འདི་ལ་གནད་ནི་རྣམ་པ་ལྔ། །ལུས་རླུང་རྩ་དུས་ཡུལ་ལྔའོ། །གཏུམ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་ནི་དངོས་པོར་གནས་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་ཇི་ལྟ་བ་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་སྒོམ་པ་ཡིན་པས་རྒྱུན་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུད་ཅེས་གསུངས་ལ། 
23-271
དེ་ལས་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་བྱེད་ཆིངས་བཤད་པ། ལུས་ནི་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་། །སྒལ་ཚིགས་རིན་ཆེན་བཙར་ལ་བརྒྱུས། །མཐོང་ག་རྒྱུན་དུ་ཡངས་པ་དང་། །སྟོང་སྐོ་ཤིན་ཏུ་སྦ་བར་བྱ། །
ལྕེ་ནི་ཡར་རྐན་ཉིད་དུ་གཏད། །མཉམ་གཞག་ཕྱག་རྒྱ་ལྟེ་འོག་བཅིང་། །རྐང་པ་གཡས་སྟེང་དུ་སྟོན་པའི་རྡོ་རྗེའི་སྐྱིལ་ཀྲུང་བཅས། སྒལ་ཚིགས་རིན་པོ་ཆེའི་དོང་རྩེ་སྟར་ལ་བརྒྱུད་པ་ལྟར་བསྲང་། མཐོང་
ག་རྒྱུན་དུ་ཡངས་པར་བྱ་བ་ནི་ཐལ་གོང་ཕྱིར་དགྱེ་བ་ཡིན་ལ། སྟོང་སྒོ་སྦ་བ་ནི་ཨོལ་སྐོས་མདུད་ནོན་རྩམ་པ་མགྲིན་པ་གུག་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
或者，这些同时顿超渐进的三种融合轮次为：依身语意之分别，
23-269
后成为三种。语气风日种结缚之作用清净脉而现证化身的渐进三融合轮为金刚瑜伽，身脉
清净之作用使业气被中脉吞噬的命气显现受用身的顿超三融合为语金刚瑜伽，心明点迁移无漏
结缚而成就明妃士夫法身的同时三融合为意金刚瑜伽，依次安立为形、咒、法三种瑜伽
者。因此，所有这些所说之道并非一个人成佛之道的条件必须完整具足，因随根器而教导
所说故。譬如医典中所说的所有药物不必全部给予一个病人，对何种病是药，给予后病即平息。
所以，如同能知何种病应如何用药的被称为医术精湛者，若知道依学生根器引导，即成为胜上师，
23-270
如果胡乱或依据不完整的范本引导他人，应知如同自己找不到方向而做他人向导一般。因此，能善巧道的分合、取舍、依顺
排列者将成为知法集者，所以指示你务必学习前面所开始的各别详细解说。
焰热道之基础
第二详细解释中，焰热道之基
础，事业手印道之增进，幻身道之命木，梦道之温度，光明道之精华，中阴道之决断，迁识道之疲劳，入他
体道之联接共八种。其中第一包括业焰热、体验或燃烧焰热、殊胜焰热三种。
业焰热中，详细确立恰达利
首先，详细确立恰达利与
各续部简略教说二种。第一包括总的焰热与别的焰热二种。
总的焰热中，预备身体要点
第一，预备身体要点，寂猛风要点，调伏脉要点，
状态时间要点，专注境要点五种。首先：焰热瑜伽为续部，此有五种要点，身风脉时境五种。焰热瑜伽是对实存的身语意如实击要的修习，因相续不断故称续部，
23-271
其中解说身体击要之固定方式：身为金刚跏趺坐，脊椎如宝珠穿线，胸廓常保宽阔，锁窗极为收敛。
舌抵上腭，等持手印结于脐下。右脚在上示现的金刚跏趺坐，脊椎像珍宝穿孔一样伸直，胸
廓常宽阔是指双肩外展，锁窗收敛是指喉结下按使喉部弯曲。
【译文结束】


 །ལྕེ་རྩེ་བཟློག་སྟེ་ཡར་རྐན་ལ་གཏད་ཅིང་མཆུ་
ལ་ཡིད་ཙམ་བར་ཡོད་པར་བྱ། ལག་པའི་མཐེ་བོང་གིས་སྲིན་ལག་གི་རྩ་བ་མནན་ཏེ་བརྩེགས་པ་གཡོན་འོག་ཏུ་འོང་བའི་མཉམ་གཞག་སྟེ་བྱེད་ཆིངས་དྲུག །མིག་དང་ཤེས་པ་མ་འགྱུར་བར་མིག་
སྣ་རྩེར་གཏད། དེ་ལ་ཤེས་པ་མ་འགྱུར་བའི་ལྟ་སྟངས་ཏེ་ཆོས་བདུན། རྣམ་སྣང་གངས་ཅན་མཚོ་དང་ཆོས་མཐུན་པས་སམ། གཟུགས་སྦྱངས་ནས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་སྣང་གི་ཆོས་
བདུན་ཞེས་བྱའོ། །དེའང་གཡས་སུ་གཡོན་དང་པོར་གསལ། །དེ་ནས་གཟུང་རྟོག་ལངས། ཕོ་གདོན་གནོད། གཡོན་དུ་དང་པོར་བདེ། དེ་ནས་འཛིན་རྟོག་ལངས། མོ་གདོན་གནོད། དགུར་ན་ལུས་སྟོད་དུ་རླུང་འཐུམས་པས་ལུས་ལྕི་ཚིག་པ་ཟ། 
23-272
རྒྱལ་པོ་གནོད། མཐར་སྨྱོ་འབོག་ཏུ་འགྲོ །དགྱེས་ན་རླུང་ནང་དུ་མི་གནས་པར་ཤ་པགས་མཚམས་སུ་འཚོར། ཤ་བཀྲ་དང་། སྐྱ་རྦབ། ཡུན་རིངས་ན་དམུ་འཛིང་ངམ་མཛེར་འགྲོ །སྐེད་པ་ཉག་ན་ཐིག་ལེ་
འཛག །གྲང་བ་སྐྱེ། མགྲིན་པ་གུག་དྲགས་ན། དང་པོར་སཾ་སྐྲི་ཏ་ལ་སོགས་པའི་སྐད་དུ་སྨྲ། མཐར་ལྕེ་ལ་འབྲུམ་པ་མང་པོ་དང་། སྐད་འགག །ཟས་འགག །ཟས་དྭང་ཁར་མི་འོང་། ངག་ལྡིབ། སྤྱི་
བོ་གཏུམས་ན་གཉིད་ཆེ། མགོ་ལྕི། ཀླད་པའི་སྟེང་གི་ཁྲག་རྩ་སྦྲུལ་འཁྱིལ་བ་འདྲ་བར་རླུང་ཤོར་བས་མགོ་བོར་སྦྲུལ་གྱི་སྣང་བ་དང་། དེ་ནས་ཇེ་འཁྲུལ་ཏེ་ཀླུ་ནད་དུ་འགྱུར་ཉེན་ཡོད་པའི་
ལུས་གནད་ཀྱི་སྐྱོན་ལེགས་པར་སེལ་བ་ནི་གེགས་མི་འབྱུང་བའི་གནད་དུ་ཆེའོ། །རླུང་སེམས་དྲིལ་ལ་དྲག་ཏུ་གཅུན། ལུས་ཐ་མལ་གྱི་བྱ་བས་དབེན་པ་དེའི་ཚེ་ལུས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པར་
ཤེས་པ་ཡིན་ལ། སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས་ཐུར་སེལ། མཉམ་གཞག་གིས་མེ་མཉམ། ཐལ་གོང་དགྱེ་བས་སྲོག་འཛིན། མགྲིན་པ་གུག་པ་དང་ལྕེ་ཡར་རྐན་ལ་གཏད་པས་གྱེན་རྒྱུ། སྒལ་ཚིགས་བསྲང་བས་ཁྱབ་བྱེད། ཡིད་
ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཕྱི་རོལ་གི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོའི་གཙོ་བོ་མིག་ཡིན་པས་ལྟ་སྟངས་ཀྱིས་ཡན་ལག་གི་རླུང་སྟེ། རླུང་བཅུ་འཆིངས་པས་སྲོག་ཡུན་རིང་པོར་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་མེད་པ་ནི་ངག་དབེན། 
23-273
བཞོན་པ་དེ་དག་འཆིངས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་མི་འཕོ་ལ། རྟེན་དེ་མ་འཛགས་པ་ལས་བརྟེན་པ་ཡིད་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་སེམས་དབེན་པ། དེས་འོག་གི་བྱ་གདོང་མའི་
ཁ་བྱེ། དེ་ནས་དབུ་མར་ཞུགས་ཏེ་དེས་འོད་གསལ་གྱི་འཆར་སྒོ་བདག་དང་སེམས་ཅན་དུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་སྣང་བ་གསུམ་པོ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་འོད་
གསལ་དུ་སྦྱར་བ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཛག་པ་མེད་པས་རྙེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས། རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །ཞེས་གསུངས་ལ། དེ་ཉིད་ས་ར་ཧས། མིག་ནི་
མི་འཛུམ་སེམས་འགོག་དང་། །རླུང་འགོག་པ་ནི་དཔལ་ལྡན་བླ་མས་རྟོགས་ཞེས་དང་། རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་ལས། ཇི་སྲིད་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག །སྒྱུ་མ་དེ་སྲིད་ཡང་སྲིད་པའོ། །སྲོག་གི་རྒྱུ་བ་རྣམ་
ཞིག་ན། །འཆི་བ་མེད་ཅིང་ཡང་སྲིད་མེད། །ཅེས་དང་། ས་ནི་ཆུ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་ཅིང་ཆུ་ཡང་འབར་བྱེད་ལ་སྟེ་གཙང་བར་བྱེད་པ་རླུང་ལའོ། །རླུང་ནི་སྟོང་པ་ལ་སྟེ་སྟོང་པ་ངེས་
པར་མཚན་མ་རྣམ་པ་བཅུ་རུ་འགྱུར་ཞིང་མཚན་མ་ནི། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་རུ་འགྱུར་ཏེ་མི་ཟད་མཆོག་གི་བདེ་བ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །ཡེ་ཤེས་ལས་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་དངོས་གྲུབ་ཏུ་འགྱུར་མི་བདག་སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་ལའོ། །
23-274
ཞེས་སོ། །ཡང་ན་ལུས་ནི་ཙོག་པུར་བསྡད། །རེའུ་མིག་བཞིན་བསྣོལ་བར་བྱ། །སོར་བཞིའི་དཔངས་ཡོད་པའི་སྟན་ནང་ཚངས་ཅན་ལ་ཚང་ར་གཞག །རྐང་པ་རེའུ་མིག་བཞིན་བསྣོལ་བའི་མཐིལ་སར་ཕབ། ཉིས་ཁུག་
གིས་མགོ་འཁོར་བ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་པུས་འཁྱུད་ཀྱི་བསྡམ། གཞན་འདྲའོ། །དེ་ནི་གཏུམ་མོའི་མེ་སྦར་བའི་ཐབ་དང་འདྲ་བས་མེ་ཐབ་དྲུག་ཆིང་ཞེས་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
舌尖向后抵上腭，嘴唇
略微留有空隙，以拇指按压小指根部，左手置于下方的等持印，共六种姿势。眼睛和意识不变动，目光
集中于鼻尖，这是意识不动摇的目光姿势，共七法。因与毗卢遮那雪山湖相符合，或因清净色蕴而成为毗卢遮那，故称毗卢遮
那七法。其中向右偏时首先清晰左边，然后生起所取分别，受男性鬼害；向左偏时首先乐，然后生起能取分别，受女性鬼害；向下看时上身风聚集使身体沉重且皮肤发痒，
23-272
受王鬼害，最终变成疯癫；向上看时风不住于内而在肉皮之间游走，导致白癜风和白色斑点，长久则引起皮炎或脓疱；腰部下垂时明点
泄漏，生起寒病；喉部过弯时，首先会说梵语等语言，最终舌头长出许多疱疮，声音阻碍，食物阻碍，食物不入咽喉，语言不清，头
顶包裹时嗜睡，头沉重，脑顶血脉像蛇盘绕一样漏风导致头部出现蛇的幻相，随后越来越错乱而有变成龙病的危
险，善于消除这些身体要点过失是避免障碍的重要关键。风心合一而猛烈调伏，身体远离平常活动时应知身体极为清净
。跏趺坐约束下行气，等持印约束平等火，肩部伸展约束命持气，喉部弯曲和舌抵上腭约束上行气，脊柱伸直约束遍行气，意
识趋入外境的主要门户是眼睛，所以目光姿势约束支分气。约束十种气使命气长时间不外流即为语远离，
23-273
约束这些载体使菩提心也不移动，依靠此支撑不漏泄，所依的意也远离分别念即心远离，此能打开下方鸟面母
口，然后进入中脉，从而使光明现门所有显现为自己和众生的身语意三者本性三种显现在如虚空般的光
明中融合时，因菩提心不漏泄而获得大乐，所以说："金刚跏趺坐圆满佛。"如萨拉哈所说："眼不
闭而止心，止风为具德上师所了解。"《金刚心释》云："一切有情命，幻化尔时轮回，当命气行动灭
，则无死亦无轮回。"又说："地入于水，水则入于火使清净而入于风，风入于空，空必
定成为十种相，相则成为一切相，不尽最胜乐不可摧之智慧身。由智慧则成就神变悉地，主人啊，诸有情于此生中。"
23-274
或者，身体以蹲姿而坐，如棋盘格交叉，在四指高的垫子上以莲花座安坐，双脚如棋盘格交叉脚底着地，以双层
弯曲加持转头的抱膝束缚，其余相同。此因类似点燃焰热火的灶，故称为火灶六姿势。
【译文结束】


 །དོད་ཆུང་ན་འདི་ལ་དང་། དུས་རྒྱུན་དུ་
སྒོམ་པ་ལ་སྔ་མ་ཉིད་མཆོག་གོ། །།
༈ ཞི་དྲག་རླུང་གི་གནད།
གཉིས་པ་ཞི་དྲག་རླུང་གི་གནད་ལ་དངོས། འབྲས་བུ། ཡོན་པོ་བསྲང་བ། རླུང་གི་མན་ངག །རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་ལྔ་ལས། དང་པོ་
ནི་འཇམ་རླུང་གི་དབང་དུ་མཛད་ནས། རླུང་ལ་སྦྱོར་བ་བཞི་ལྡན་ཏེ། །རྔུབ་དང་དགང་དང་གཞིལ་བ་དང་། །འཕང་བར་བྱ་དང་རྣམ་པ་བཞི། །འཁོར་ལོ་བཞིའི་བྷ་གའི་ལྟེ་བར་འཇུག་པར་བྱེད་པས་
རྔུབ་པ་དང་། ལུས་ཐམས་ཅད་དུ་བདེ་བའི་རླུང་གིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་དགང་བ་དང་། བསྡམས་པ་ན་གཡོ་བ་མེད་པར་བྱེད་པས་གཞིལ་བའམ་ཞི་བ་ཅན་དང་། ཕྱི་རོལ་དུ་དོར་བས་དབྱུང་བ་
ཞེས་བྱ་སྟེ། རིམ་པ་བཞིན་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་ནི། ལྕགས་ཀྱུ་བཞིན་དུ་དགུག་པར་བྱ། །ལུས་གནད་མི་གཡོ་བར་དམིགས་པས་སོར་བཅུ་དྲུག་ཙམ་གྱི་ཐད་ནས་ནང་དུ་དྲངས་ཏེ། དེ་ནི་རྩའི་ཞིང་དུ་རླུང་གི་དེ་ཉིད་དགུག་པར་བྱེད་པས་ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུ། 
23-275
བུམ་པ་བཞིན་དུ་དགང་བ་དང་། །ནང་དུ་ཤུགས་རྫོགས་པ་དང་ལྟེ་བར་ཕུལ་ཏེ་འོག་རླུང་ཅུང་ཟད་འཐེན་ནས་ཁ་སྦྱོར་དུ་འཛིན་པ་བུམ་པ་གང་བ་དང་ཆོས་མཐུན་པས་བུམ་པ་ཅན་ནམ།
འདི་ལ་སྟེང་རླུང་མདུན་གྱི་འཐུར་དུ་ཕུལ་དྲགས་ན་ཆད་པའི་སྐྱོན་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྲོག་ཐུར་སེལ་དང་བསྡོངས་ནས་རླུགས་པས་དྲོད་ཆུང་ཞིང་ནད་སྐྱེད་དོ། །འོག་རླུང་རྒྱབ་ནས་ཧ་ཅང་འཐེན་ཐལ་ན་
ལྷགས་པའི་སྐྱོན་ཐུར་སེལ་སྲོག་དང་བསྡོངས་ཏེ་སྟོད་འཚངས་ནས་དྲི་ཆུ་བསྡམས་པ་ལ་སོགས་པའི་ནད་བྱེད་པས། སྟེང་རླུང་སུམ་གཉིས། འོག་རླུང་སུམ་ཆ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ན་རན་པ་སྟེ། བུམ་པ་ལ་
ཆ་གཅིག་སྟོང་པ། ཆ་གཉིས་ཆུས་འགེངས་པར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱ་མདུད་བཞིན་དུ་བསྡམས་ནས་སུ། །མི་ཐུབ་ལ་ཁད་པ་དང་། རྔུབ་ཆུང་བརྩེགས་གཡས་གཡོན་དབུགས་གསུམ་རྣམས་མནན་ཏེ་ཤིན་ཏུ་བསྡམས་པར་
བྱ་བས་ན་རྒྱ་མདུད་ལྟར་རོ། །མདའ་ལྟར་གྱེན་དུ་འཕང་བར་བྱ། །དབྱུང་བ་དང་པོར་ཤེད་ཆུང་། དེ་ནས་ཆེ། མཐར་ཆུང་ངུས་རླུང་ལྷག་མ་མེད་པར་ཕྱིར་འཕངས་པས་མདའ་དང་མཚུངས་སོ། །ལྷག་ལུས་
ན་སྨིན་མཚམས་དང་གདོང་གི་གཞན་ལའང་འབྲུམ་བུ་དང་། སྨིན་མ་བྱི་བའི་སྐྱོན་འབྱུང་ངོ་། །སྦྱོར་བ་བཞི་ལྡན་མ་ཤེས་ན། །ཡོན་ཏན་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཉེན། །འོག་ཏུ་རླུང་བཟུང་བས་དེ་ཧ་ལས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གྱེན་དུ་རླུང་སྤྱི་བོར་འཚངས་ནས་ཤི་བ་དང་། 
23-276
བརྒྱལ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་བདག་ཉིད་ལ་འཕོ་བར་འགྱུར་བས་དག་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་ཡིན་ཀྱང་བསྒོམ་པ་དེ་ལ་གཞན་དག་སྨོད་པར་འགྱུར་བས་སྐྱོན་དུ་སོང་བ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ། སྦྱོར་བ་བཞི་ཤེས་པ་ལ་ནི་སྐྱོན་འདི་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དྲག་རླུང་ནི། དེ་བཞིའི་སྔོན་དུ་རླུང་ལོག་མི་འབྱུང་བ་འབུད་པའི་གནས་ཅེས། འཇམ་པ་མིས་མ་ཚོར་བ་དང་། དྲག་པོ་
ཤིན་ཏུ་ཐུང་བ་དང་། ལུས་གཅུ་ཞིང་འབུད་པ་སུམ་ཕྲུགས་གསུམ་སྟེ་དགུ་བསྣན་ནས་གནད་ལྔ་ཞེས་གསུངས་ལ། འཇམ་རླུང་གི་ཚེ་དེ་དག་སྦྱོར་བར་མཛད་པས་དངོས་གཞི་བཞིར་གཞག་གོ །འོ་ན་འཇམ་
རླུང་དྲག་རླུང་ཞེས་ཁྱད་གང་གིས་འབྱེད་ཅེ་ན། རས་ཆུང་ཞབས་ཀྱིས། རྩུབ་རླུང་ནི་སྟེང་འོག་གི་རླུང་གཉིས་ཀ་ཟུག་རྔུ་དང་བཅས་ནས་ཐུབ་ཚད་དུ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ཡུར་བ་ཆུས་བརྒྱངས་
དྲགས་ན་འབོ་ཞིང་འདྲལ་བ་དང་འདྲ་བར། ལོག་མང་པོ་འོང་བས་མཛེ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྲོ་ཉེན་ཡོད། འཇམ་རླུང་སྟེང་སུམ་ཆ་གཉིས། འོག་རླུང་སུམ་ཆ་བཟུང་ནས་བདེ་བའི་བར་དུ་འཛིན།
ཟུག་རྔུ་བྱུང་ན་དལ་གྱིས་གཏོང་བ་སྟེ་ལོག་མི་འོང་བས་དེ་ལེགས་པ་ཡིན་ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
暖热小时用此法，而对常时
修习，前者为最胜。
寂猛风要点
第二寂猛风要点包括实修、果位、纠正偏差、风口诀、金刚诵分析五种。首先
关于柔和风说：风具足四种修持，吸收与充满与镇伏，及射出为四种。因使其进入四轮女阴中心故为
吸收，因使乐气遍满全身故为充满，因约束后使其不动故为镇伏或寂止，因向外抛出故称为射出
。依次修习方法为：如铁钩般吸引，在身体姿势不动的情况下，从约十六指距离处向内拉引，因在脉田中吸引风的本性，故如同铁钩，
23-275
如瓶般充满，当向内力量圆满并推向脐部，稍拉下行气后持于合处，与充满瓶子相符合故称瓶气或
。此中若将上风过度向前下推，称为断气过失，即命气与下行气融合松弛导致热量减少并生病。若从背后过度拉上下行气
则为超量过失，下行气与命气融合，上部拥堵而引起小便闭塞等疾病。因此上风占三分之二，下风占三分之
一为适中，如同所说瓶子三分之一为空，三分之二充水一样。如中国结般束缚，接近无法忍受时，做小吸、堆叠、左右气三者下压而极为束紧
，故如中国结。如箭般向上射出，初放气时力小，然后力大，最后以微小力量将剩余气全部外射，故如同箭。若有残余
气则眉间及面部其他处会出现疱疮和眉毛脱落等过失。不知四种修持，功德有变成过患之险。由于下方持气，气以惊讶方式向上冲顶而死亡或
23-276
昏迷，对于瑜伽士自身而言，因将往生而去往清净处故为功德，但由于他人会因此诽谤修行者而成为过失
。而对于了解四种修持者则无此过患。猛烈风：在那四种之前为避免气逆而吹出的地方，柔和风为人不觉察，猛烈风
极短暂，身体弯曲而吹出，三组各三种共九种，加上前面称为五种要点。修柔和风时将它们结合而设立为四种正行。那么柔
和风和猛烈风以什么区别呢？热穹巴说：粗风是上下两种气都带有刺痛感而尽力持住，比如水渠水灌得过
满则溢出且冲垮，同样会有很多逆气，有变成麻风等过患的危险。柔和风持上风三分之二，下风三分之一，持到舒适为止，
若生刺痛感则缓慢放出，不会有逆气，所以这是好的。
【译文结束】


 ། གཉིས་པ་ལ་འབྲས་བུ་ནི། སེམས་ཅན་དགུག་པའི་ཆེད་དུ་རླུང་དེ་དག་ལྟ་སྟངས་བཞི་དང་སྦྱར་ན་ལས་འགྲུབ་པར་གསུངས་ཏེ། 
23-277
རེ་ཙ་ཀ་ཡིས་ལྟུང་བར་བྱེད། །ཁྲོ་བོའི་ཉམས་ཀྱིས་མིག་འབྲས་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ནས་མཉམ་པར་དཔྲལ་བར་གཏད་ནས་རླུང་ཕྱིར་དབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟུང་བར་བྱེད་དོ། །ཀུམྦྷ་ཀ་ཡིས་དབང་དུ་བྱེད། །མིག་
གཉིས་གཡོན་དུ་བཟློག་སྟེ་བལྟ་རླུང་གིས་ནང་གང་བ་བུམ་པ་ཅན་གྱི་དབང་དུ་བྱེད་དོ། །པཱུ་ར་ཀ་ཡིས་ཀུན་ནས་འགུགས། །མིག་འབྲས་གཉིས་དཔྲལ་བའི་གཡས་ལོགས་སུ་བལྟ་བས་རླུང་ནང་དུ་སླར་
གཞུག་པའི་དགང་བ་ཡིས་ནི་དགུག་པ་ཉིད་དོ། །ཞི་བ་ཡིས་ནི་རེངས་པར་བྱེད། །མིག་འབྲས་གཉིས་གཡས་གཡོན་སྟེང་འོག་མ་ཡིན་པར་ཐད་ཀར་ཕྱོགས་པས་བལྟ་ཞིང་། ནང་དུ་ཞུགས་ནས་གཡོ་མེད་དུ་
གྱུར་པ་ཞིབ་ཅན་གྱིས་ནི་རེངས་པར་བྱེད་དོ། །རློན་པའི་ཤིང་ལ་ལྟ་སྟངས་བྱས་ན་དེ་ཉིད་དམ་འབྲས་བུ་འགྱེལ་ལམ་ལྟུང་ན་ལྟུང་བྱེད་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཞིང་། དེ་བཞིན་མེ་ཏོག་ལ་བལྟས་པས་
ཚུར་དུད་ན་དབང་དང་། ཤྲཱི་ཁནྡ་འོང་བའི་ཤིང་ལ་བལྟས་པས་ཚུར་དུད་ན་དགུག་པ་ཉིད་དང་། རླུང་གིས་བསྐྱོད་བཞིན་པའི་རྩ་ལ་བལྟས་ནས་མི་འགུལ་ན་རེངས་པ་གྲུབ་པར་མཚོན་ནོ། །དྲང་དོན་
གྱི་འབྲས་བུའོ། །དགོངས་པའི་སྐད་གཞན་གྱིས་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་བཞི་བསྟན་ཏེ། གཙུག་ཏོར་ལས་ནི་ཐིག་ལེ་ཉིད། །མེ་ཡིས་ཞུ་བ་ཉིད་ཀྱི་ལྟུང་། །བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་འཛིན་གནས། །སྟོང་ཉིད་ལྟ་སྟངས་ལྟུང་བར་བྱ། །
23-278
གཙུག་ཏོར་ནས་ཐིག་ལེ་མེས་ཞུ་བ་ནི་རླུང་སྦྱོར་དབྱུང་བས་ལྟུང་བ་སྟེ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ལྟ་བ་ནི་དབུ་མར་ལྟུང་བའི་ལྟ་སྟངས་སོ། །
བུམ་པ་ཅན་གྱི་འཁོར་ལོར་སོན། །དཔྲལ་བ་ཞེས་བྱ་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། །རྡོ་རྗེ་པདྨར་ཏིང་འཛིན་བརྟན། །ཁམས་གསུམ་པོ་ནི་དབང་དུ་བྱེད། །མགྲིན་པ་ཐིག་ལེས་གང་བ་ནི་བུམ་པ་ཅན་ཏེ་ལྕེ་ཆུང་
ལས་བདུད་རྩིའི་ཆུ་འབབ་པའི་ཕྱིར་དཔྲལ་བ་ཅན་དང་གནད་གཅིག་ལ། རྡོ་རྗེ་པདྨ་མཉམ་པར་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཁམས་གསུམ་པོ་དབང་དུ་བྱེད་པའི་ལྟ་སྟངས་སོ། །སྙིང་ག་ཕྱོགས་སུ་དག་
པས་འགུགས། །མ་རུངས་ལས་ཅན་དེ་རྣམས་ཀུན། །ཧེ་རུ་ཀ་དཔལ་རང་བཞིན་ཕྱིར། །རྟག་ཏུ་ལྟ་ངན་གཞོམ་པར་བྱ། །སྙིང་ཀ་གང་བ་དགང་བ་སྟེ་ཐམས་ཅད་ཧེ་རུ་ཀའི་རང་བཞིན་དུ་བྱེད་པས་
མ་རུངས་པ་སྟེ་ལྟ་བ་ངན་པ་འཇོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་གསུམ་དགུག་པར་བྱེད་པའི་ལྟ་སྟངས་སོ། །ཞི་བས་རེངས་པ་ནོར་བུའི་མཐའ། །རྒྱལ་བའི་གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པར་བསྒོམ། །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་རྟོགས་
གྱུར་པ། །དེ་ནི་མཉམ་ཉིད་མི་གཡོར་གསུངས། །ནོར་བུའི་ནང་དུ་རྒྱལ་བའི་གཟུགས་བརྙན་བསྒོམ་པ་མི་གཡོ་བའི་ཕྱིར་མཉམ་པ་ཉིད་ཞི་བས་ཏེ། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་རྟོགས་པས་རྩ་ཐམས་ཅད་རེངས་པར་བྱེད་པའི་ལྟ་སྟངས་སོ། །
23-279
ཡས་བརྟན་གྱིས་བཤད་ནས། ད་ནི་མས་བརྟན་པའི་དགའ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། རྔུབ་པ་ཡིས་ནི་དབང་དུ་བྱེད། །དེ་ནས་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུ་ནས་གྱེན་དུ་འཛག་མེད་
ཀྱི་བྱང་སེམས་འཕེལ་བཞིན་པས་བདེ་སྟོང་གི་ཡེ་ཤེས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འགུགས་པར་བྱེད་པས་ཏེ། ཆུང་ངུས་ལྟེ་བར་རྒྱུ་མཐུན། འབྲིང་པོས་སྙིང་ཀར་རྣམ་སྨིན། ཆེན་པོས་མགྲིན་པར་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པ།
ཆེན་པོའི་ཆེན་པོས་དཔྲལ་བར་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་དབང་དུ་བྱེད་པའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
第二，果位：为了吸引众生，将那些风与四种目光相结合则成就事业，如所说：
23-277
"呼气(recaka)使其堕落"，以忿怒之态，将两眼球中央平视额头，以向外呼气本身令其堕落。"持气(kumbhaka)使其降伏"，两
眼向左转视，以风内充满的瓶气使其降伏。"吸气(pūraka)使普遍吸引"，两眼球视向额头右侧，以风向
内再入的充满来吸引。"寂静使其僵硬"，两眼球既非左右也非上下而是直视，在内入后不动
的寂止使其僵硬。若对湿木做目光观想，其本身或果实倾倒或掉落时则成就堕落法，同样观看花朵时
若向自己倾斜则为降伏，对檀香木观看若向自己倾斜则为吸引，对被风摇动的草观看若不再动则表示僵硬已成就。这是字面意义
的果位。以密意另一种语言指示四轮明点的四种瑜伽："从顶髻明点本身，以火融化即堕落，住于大乐三摩地，以空性目光使堕落。"
23-278
顶髻明点被火融化是以风修持呼出而下堕，即住于大乐三摩地而观照空性是中脉下堕的目光。
"至瓶气之轮，称为额轮广宣说，于金刚莲花三摩地稳固，三界皆降伏。"喉部被明点充满即瓶气，因从小舌
滴下甘露水，所以与额轮是同一要点，以金刚莲花平等结合的三摩地降伏三界的目光。"心轮方向清
净而吸引，所有那些暴恶业者，因是吉祥黑鲁卡本性，常时摧毁恶见。"心轮充满是充气，因使一切成为黑鲁卡本性而
摧毁恶见，即恶见。是吸引三界的目光。"寂静令僵硬于宝珠边际，修习佛陀影像形相，证悟最上不变
者，此说为平等不动。"在宝珠内修习佛陀影像不动故为平等寂静，因证悟最上不变而使一切脉僵硬的目光。
23-279
讲解上稳后，现在依下稳喜乐而言："吸气令降伏，"然后从金刚宝珠向上以无漏方式菩提心增长，以此极为迅速
而生起殊胜空乐智慧，由此吸引。以小[乐]至脐轮为等流，以中[乐]至心轮为异熟，以大[乐]至喉轮为士用，
以大中大[乐]至额轮为无垢果位的降伏。
【译文结束】


 །དགང་བ་ཡིས་ནི་རེངས་པ་དང་། །ལུས་ཐམས་ཅད་འཛག་པ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་གང་བས་
རྩ་ཐམས་ཅད་རེངས་ཏེ་མདུད་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་དང་། ཞི་བ་ཡིས་ནི་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། །རླུང་ཕྱིར་འཕོ་བ་མེད་པ་ཞི་བས་སམ་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་ཉེ་
བར་ཞི་བ་དང་། མཉམ་པར་མ་རུངས་དཔྲལ་བ་ཅན། །ལུས་ཐམས་ཅད་བྱང་སེམས་གྱིས་གང་བའི་ཚེ་དཔྲལ་བ་ཅན་ཏེ་སྨིན་མཚམས་སུ་ཟུག་པའི་འཁོར་ལོ། །མ་རུངས་པ་སྟེ་རེངས་ནས་ཚངས་པའི་བུ་
ག་ནས་སྤྱི་བོར་སོང་བས་གཙུག་ཏོར་བལྟར་མི་མངོན་པ་འགྲུབ་ལ། དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ན་རྒྱུན་མི་འབབ། །བྱང་སེམས་ཁ་གྱེན་དུ་བལྟས་པས་སྦ་བ་སྦུབས་སུ་ནུབ་ཅིང་མཐར་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་འཛག་པ་མེད་པའི་བདེ་ཆེན་གྱིས་འགྲོས་ཐམས་ཅད་དབུ་མར་ཐིམ་པས། 
23-280
རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་དེར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་ཏུ་འགྲེས་པ་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་རྒྱུན་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རླུང་དང་མེ་དང་དབང་ཆེན་འགགས་པ་ན། །
བདུད་རྩི་རྒྱུ་བའི་དུས་སུ་རླུང་ནི་སེམས་ལ་འཇུག །ནམ་ཞིག་སྦྱོར་བཞི་གནས་གཅིག་ལ་ནི་ཞུགས་པ་ན། །བདེ་ཆེན་མཆོག་ཉིད་ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་མི་ཤོང་ངོ་། །ཞེས་སོ། །མཐར་ཐུག་པའི་ངེས་དོན་
བཤད་ནས་གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གསུངས་ཏེ། དགང་བ་ཡིས་ནི་ལུས་བཀང་ན། །དུག་དང་རིམས་ཀྱི་ཚ་བ་འཕྲོག །སྦྱར་བ་ལ་སོགས་པའི་དུག་དང་རིམ་དང་ཚད་པ་ལ་སོགས་པ་འདུ་བ་འཁྲུགས་
པའི་ནད་ཀྱིས་གནོད་མི་ནུས་ཏེ། འདུ་བ་རོ་སྙོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པ་ཅན་གྱི་སྒོ་བཅིངས་ན། །སྒོ་ཡི་བུ་ག་དག་པར་འགྱུར། །སྒོ་ལྔའི་ཤེས་པ་ལ་བུམ་པ་ཅན་དུ་བྱས་ན་མངོན་
པར་ཤེས་པ་ལྔ་འཆར་བར་འགྱུར་རོ། །འཐོར་བ་སྣ་ཚོགས་རྡུལ་དུ་བྱ། །རབ་ཏུ་ཞི་བས་ཞི་བར་འགྱུར། །འཇུག་ཤེས་སུ་འཐོར་བ་སྣ་ཚོགས་རྡུལ་ལྟར་ཕྲ་བ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་
སྦྱོར་བ་ཞི་བ་ཅན་གྱིས་བདེན་འཛིན་ཞི་བས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། ། གསུམ་པ་ཡོན་པོ་བསྲང་བ་ནི། ཡང་ན་ཨོལ་སྐོས་ཨོལ་མདུད་མནན། ཡོན་པོ་འགགས་པ་འདིས་ནི་རྒས་པ་དང་ན་བ་འཆིང་བའི་ཐབས་བཤད་ལ། 
23-281
ཡང་ན་འཇིང་པ་ལྟག་པ་མནན། །འདིས་ནི་འཆི་བ་བའི་རླུང་གནད་དེ་ཟུར་དུ་བཤད་ཟིན་ནོ། །གཡས་ན་རྒྱུ་ན་གཡས་རྩ་མནན། །རླུང་གཡོན་དུ་མི་རྒྱུ་བར་གཡས་འབའ་ཞིག་ཏུ་རྒྱུ་ན་ལག་
པ་གཡོན་པ་རྡོ་རྗེའི་ཁུ་ཚུར་བཅངས་ཏེ་གཡས་པའི་མཆན་གྱི་འཕར་རྩ་མནན་ནས་ནུ་མ་གཅུད་ལ་བོར་བས། གཡོན་དུ་རླུང་འཕོ་བར་འགྱུར་ལ། གཡོན་ནས་རྒྱུ་ན་གཡོན་རྩ་མནན། །དོན་ལ་ནུ་
མ་གཅུད་ལ་བོར། །གཡོན་ནས་རྒྱུ་བ་ལ་ལུས་གནད་དེ་ཉིད་བཟློག་སྟེ་སྐྱར་རོ། །སེང་གེ་རྣམ་རོལ་ཕྱག་རྒྱ་ནི། །རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་བཅིངས་ནས་སུ། །རྟག་ཏུ་སྲོག་དང་རྩོལ་བ་བྱ། །འདི་ནི་
རླུང་ཕྱི་རོལ་དུ་རྒྱུ་བ་སེང་གེ་རྣམ་རོལ་གྱི་བྱེད་པ་བཅིངས་ནས་དགག་པ་སྟེ། །ཡོན་པོའི་རྒྱུ་བ་བྲལ་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཚེ་རིང་པོར་འགྱུར་ལ། མཉམ་རྒྱུ་ཡང་འགགས་པ་ནི་ནམ་མཁའ་
དང་མཉམ་པའི་ཚེར་འགྱུར་རོ། །བཞི་པ་རླུང་གི་མན་ངག་ནི། ཕོ་རླུང་འདུལ་ཞིང་མོ་རླུང་སྦྱང་། །མ་ནིང་རླུང་ལ་རྒྱུན་དུ་བཟླ། །ཕོ་རླུང་དྲག་པོ་བཙན་ཐབས་ཀྱི་བསྒོམ་ཚུལ། །མོ་རླུང་འཇམ་རླུང་
གི །མ་ནིང་རླུང་གི་བསྒོམ་ཚུལ། དེ་གསུམ་ལ་སྤྱིར་བསྟན་བྱེ་བྲག །ཀ་བ་ལ་བརྟེན་ཏེ་བསྒོམ་པ། ཀ་མེད་ལྡིང་ཁང་གི་བསྒོམ་པ། དང་པོ་གཉིས་ལ་རེ་མིག་ལྟར་བསྣོལ་བ། ནམ་མཁའ་ལྟར་རྒྱ་བསྐྱེད་པ། 
23-282
འཁོར་ལོ་ལྟར་བསྐོར་བ། མདའ་ལྟར་འཕེན་པ། ལྕགས་ཀྱུ་ལྟར་དགུག་པ་སྟེ་སྒོམ་ལུགས་ལྔ་ལྔའོ། །ཕྱི་མ་ཉིད་དབུ་མར་དབྱེར་མེད་པའི་ཡན་ལག་གི་བཟླས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་འཇུག་ཐམས་ཅད་
དབུ་མའི་ལམ་ཉིད་ནས་བྱ་བས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
"充满气使其僵硬，"全身充满无漏菩提心使
所有脉僵硬而无结，"寂气使其寂静，"风不外移的寂静或蕴界处等一切接近无障
寂静，"平等恶性额轮者。"当全身充满菩提心时，额轮即眉间处之轮。恶性即僵硬后从梵穴
至顶，成就顶髻不可见，若入中脉则[明点]不再流动。菩提心向上看，隐秘处沉入，最终脉风明点无漏大乐使一切道融入中脉，
23-280
现前圆满证悟如实本性而成佛，一切法混合为一味，分别流注穷尽。"当风与火与大力止息时，
甘露流动时风入于心，当四种修持进入一处时，至上大乐虚空界亦不能容。"所说。解说究竟密意
后，讲述暂时果位："以充满气充满身体，夺走毒与瘟热。"配制等毒和瘟疫与热病等大种紊乱
的疾病不能侵害，因为大种平衡故。"以瓶气束缚门，门孔将清净。"若对五门知觉做瓶气则
将生起五种神通。"将散乱各种尘，以极寂而寂静。"将如尘微细的散乱趣入知于意识
做寂止修持，以实执平息，三摩地使身语意三者[寂静]。第三纠正偏差：或者压喉结喉系，这偏斜阻塞是束缚老病的方法，
23-281
或者压迫颈部后颈，这是死亡风要诀，已在别处解说。若从右行则压右脉，风不行于左而只在右行时，左
手持金刚拳按压右边腋下脉搏并扭动乳头放开，风将转向左边。从左行时压左脉，实际上扭动乳
头放开，对从左行者，反转同样身体要点重复。狮子游戏手印者，瑜伽士持印
后，常时做命力修持。这是外行风的狮子游戏作用被束缚阻断，仅仅远离偏斜运行就能长寿
，平等运行也止息则寿命如虚空般相等。第四风口诀：降服雄风净化雌风，常诵中性
风。雄风猛烈为强制修法，雌风柔风
的，中性风修法，此三总说与别说，依柱修习，无柱阁楼修法，前两种如格子交叉，如虚空广大，
23-282
如轮旋转，如箭射出，如铁钩吸引，各有五种修习方法。后者解说为于中脉无别的支分诵，因为出入一切
皆从中脉道路而行。
【译文结束】


 །དགྱེས་རྡོར་འབུམ་ལྔར། དོན་གྱི་རྗེས་འགྲོའི་བཟླས་པ་ནི། །རང་བཞིན་མེད་པ་མཛེས་པ་ཡིས། །ཡན་ལག་དབྱེ་བ་མེད་པ་སྔགས། །མ་ནིང་གོ་འཕང་ལ་གནས་བཟླ། །
ཞེས་སོ། ། ལྔ་པ་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ནི། བརྗོད་དང་དམིགས་པར་བཅས་པ་དང་། བརྡར་གྱུར་དང་ནི་དོན་དམ་མོ། །བརྗོད་པ་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་དང་། དམིགས་པ་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་
དང་། བརྡར་རྒྱུར་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་དང་། དོན་དམ་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་སྟེ་བཞིར་གསུངས་ལ། ཚིག་གི་བརྗོད་པ་ཐུན་མོང་སྟེ། །རླུང་གི་རྒྱུ་བ་སྒྲའི་རྣམ་པར་བསམས་ནས་བཟླས་པ་ནི་ངག་ཏུ་བརྗོད་
པས་བརྗོད་པ་རྡོར་བཟླས་ཞེས་བྱ་སྟེ་རྟོག་བཅས་ཡིན་པས་ཐུན་མོང་ངོ་། དམིགས་པར་བཅས་པ་སངས་རྒྱས་དངོས། །བཟླ་བྱའི་རླུང་དེ་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ལྷར་དམིགས་ནས་བཟླ་
བ་དམིགས་པ་རྡོར་བཟླས་སོ། །སྔགས་ཀྱི་དེ་ཉིད་བརྡ་རུ་བཤད། །མཚོན་བྱེད་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་གིས་བརྡའི་མཚོན་བྱའམ། བརྡ་ཅན་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་ཆ་ཤས་དང་འབྲེལ་བར་བཟླ་བ་བརྡར་གྱུར་རྡོར་བཟླས་སོ། །དང་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། 
23-283
འཇུག་པ་ཨོཾ། གནས་པ་ཧཱུྃ། ལྡང་བ་ཨཱཿ རྗེས་སུ་དྲན་པས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཟླ་བ་ཉི་མ་ཨཱ་སོགས་ཀཱ་སོགས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་གསུམ་བགྲོད་གནས་སྐུ་ཡི་རྡོ་
རྗེ་སོགས་བཟླས་པ། །ཞེས་དང་། སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་མཉམ་བཞགས་པས། །འཇུག་པའི་རླུང་ནི་བགྲང་བར་བྱ། །ཇི་སྲིད་འབུམ་ལ་སོགས་པའི་གྲངས། །སྒྲ་དང་བྲལ་བ་རྟག་ཏུ་བཟླ། །སྒྲུབ་པོས་སྒྲ་
དང་བྲལ་བར་ནི། །འབུམ་བཟླས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི། །ཚེ་ཉམས་པ་ཡང་ལོ་ལྔ་རུ། །འཚོ་བ་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །རྟག་ཏུ་ནང་པར་ལངས་ནས་རླུང་། །སྟོང་ཕྲག་གཅིག་ཏུ་བགྲང་བྱ་སྟེ། །དེ་
བས་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་ལ། །རྟག་ཏུ་མཉམ་གཞག་གནས་པར་བྱ། །ཞེས་དང་། ཉི་ཟླ་སྒྲུབ་པ་ལས། འཇུག་དང་གནས་དང་འགྱུར་བ་གསུམ། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་རྩ་རླུང་སྦྱང་། །རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་ཙོག་གནས་
པའི། །རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པའི་རིམ་པ་ཡིས། །རླུང་ནི་ལམ་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ཕྱི་མ་ནི། །རླུང་གི་ཁ་དོག་དང་ཡིག་འབྲུ་གཉིས་ཀ་ལ་མི་དམིགས་པར་འཇུག་གནས་དབྱུང་གསུམ་ལ་སེམས་གཏོད་
པ་སྟེ། དེས་མགོན་པོ་སོ་སོའི་ངེས་པས་རྒྱུ་བ་འགགས་ནས་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་བྱས་པའི་མཐར་མི་ཤིགས་པ་མཐོང་བ་ནི་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ཡིན་ཞིང་། 
23-284
དེ་ཉིད་རླུང་དང་དབྱེར་མེད་དུ་སྦྱོར་བ་ལ་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རིམ་པས་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་ལ་སློབ་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསང་
བ་མི་ཤིགས་པ་བརྟན་གཡོ་ཐམས་ཅད་འཆར་གཞིར་གནས་པ་ལ་བཟླས་པ་བྱ་ཚུལ་ནི་འོད་ལྔའི་རླུང་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་དང་། དེ་དང་མི་ཕྱེད་པའི་སྣང་གསུམ་དུ་མཐོང་བའི་གསལ་བ་དག་པ་སྟོང་
པ་བཞི་པར་མཐོང་བའི་འོད་གསལ་བའི་ལྷ་སྟེ། ལྷ་མོ་བཞིས་ཞུས་པ་ལས། ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་དངོས་དེ་ཉིད། །ཡུངས་ཀར་གྱི་ནི་འབྲུ་ཚད་ཙམ། །དེ་ཡི་དབུས་ན་གནས་པའི་ལྷ། །མི་གསལ་གསལ་
བའི་བདག་ཉིད་ཅན། །ཞེས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
《喜金刚五十万颂》中说："义随顺的诵持，以无自性之美，无支分别的咒，住于中性位而诵。"
第五金刚诵分析为："言说与有缘，表示与胜义。"言说金刚诵、有缘金刚
诵、表示金刚诵、胜义金刚诵，共说四种。"词语言说是共通，"观想风行为声音形相而诵持，以语言说
为言说金刚诵，因有分别故为共通。"具缘是真实佛陀，"观想所诵风本身为五如来身语意尊而诵
持为有缘金刚诵。"咒语本性解为表示，"能表示的嗡啊吽为所表示，或与三种显现部分相关联而诵持为表示金刚诵。就第一种而言，
23-283
入为嗡，住为吽，起为啊，随念而成身语意金刚诵，如说："月日啊等卡等三种行住身金
刚等诵。"《集会经》说："瑜伽士等持时，应数入气，乃至十万等数，离声常诵。修行者离
声，圆满诵十万，即使寿命损减也能活五年，此无疑问。常晨起风，数至一
千，因此于风瑜伽，常住等持。"《日月成就》说："入住变三种，以三字净化根本风，金刚跏趺坐蹲坐
者，以金刚诵次第，风将成为道。"后者是：不缘风的颜色和字母二者，而专注入住出三者
，由此各尊定则行止，现前三显现智慧，最终见到不坏，是见到咒语真实性，
23-284
将彼与风无别结合，以咒语真实性次第学习金刚诵的意义。"胜义即如是性。"佛陀秘
密不坏为稳固动摇一切显现基础上做诵持的方式是：见到如芥子大小的五色风，与彼不可分的三显现明净清
净，于第四空中见到的光明尊，如《四天女问经》所说："五智慧本性，如芥子粒大小，彼之中央安住尊，非明显明
之本性。"
【译文结束】


 །དེའི་དང་པོ་གསུམ་གྱི་བཟླ་བྱའི་རླུང་འབྱུང་འཇུག་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བེམ་རླུང་། ཐ་མ་གཉིས་ནི་ཕྲ་བ་དང་མི་ཤིགས་པའི་རླུང་ངོ་། །སྲོག་ནི་རྒྱུན་མི་འཆད་
གྱུར་སྤྲོ། །ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིའི་གནས་སོན་བཟླས། །བཟླ་བྱའི་ཡུལ་གྱི་གཙོ་བོ་ནི། །སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་ཡིན་པས། ཐོག་མར་རྐང་པ་གཉིས་འདུག་སྟངས་སུ་བྱས་ནས། །འདོད་པའི་ལྷ་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམས་ལ། དེའི་
ལུས་ཀྱི་སྟེང་འོག་ཏུ་རྩ་གསུམ་གསལ་གདབ། རྟགས་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་པ་དང་འདབ་བརྒྱད་དུ་བསྒོམས་པའི་ཟེའུ་འབྲུའི་དབུས་སུ་ཡུམ་གྱི་ཀཱ་ཁ་ཐོན་ཞིང་། ཡབ་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་རྩེ་གཅིག་འབྱར་བར་བསྒོམས་ཏེ་དབུ་མ་ཉིད་ནས་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པའི་རླུང་དེ་ཡབ་ཡུམ་གྱི་རྩ་ཕྲད་པའི་སྣ་རྩེར་ཐིག་ལེ་ཕྲ་མོ་གནས་ཤིང་མི་གཡོ་བར་བསྒོམ་མོ། །
23-285
དེའི་དུས་སུ་སྲིན་པོའི་ཞལ་བསྡམ་ཞིང་ཐུར་སེལ་གཟུང་བ་ཡང་ཡང་དུ་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུས་ཐུར་སེལ་ཅུང་ཟད་བརྟན་པ་ན་ལག་གཉིས་རྡོ་རྗེ་ཁུ་ཚུར་འཁྲིག་མ་བསྣོལ་ནས་
སྙིང་ཀར་བཞག་སྟེ་སྟེང་གི་འབྱུང་འཇུག་ཐམས་ཅད་དབུ་མ་ཉིད་ནས་བྱེད་པར་བསྒོམས་ཏེ། རླུང་ལྡང་བར་བརྩོམ་པ་ན་ཨོྂ་ཡིག་གམ་ཟླ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་དབུ་མ་ནས་གྱུར་སྟེ་སྣ་བུག་ཏུ་འཐོན་
པར་བསམས། དེའི་ངང་ནས་ངལ་གསོ་ཞིང་སླར་ཡང་འཇུག་པ་ན་ཨཱཿཡིག་གི་རྣམ་པའམ་ཉི་མའི་གཟུགས་ཀྱི་སྣ་སྒོ་ནས་དབུ་མར་ཞུགས་པར་བསམ། གནས་པ་ན་ཧཱུྃ་ཡིག་གམ་སྒྲ་གཅན་ཀྱི་དབྱིབས་སུ་
བསྒོམ། དེའང་ལྡང་བ་ན་རླུང་ཕྲ་ཞིང་དལ་བས་ཕྱིར་འབྱིན་ལ། རྔུབ་བའི་ཚེ་དྲག་ཅིང་རྩུབ་པས་གཞུག་གོ །སྟེང་འོག་གཉིས་ཀ་ལའང་དང་པོ་ཡུན་ཐུང་ངུ་། མི་བདེ་བ་ཙམ་ནས་ལྡང་ལ། གོམས་
ནས་ཇེ་རིང་དུ་བསྡམ་པར་བྱའོ། །ཡང་མར་སྣའི་རྩ་གཉིས་ཕྲད་པའི་རྩེ་དང་། སྙིང་ཀའི་སྣ་རྩེར་མི་ཤིགས་པ་མཐོང་ན་སྔགས་དང་། དེ་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་པའི་འོད་ལྔའི་རླུང་མི་ཕྱེད་པ་ལ་
བརྟག་པར་ནུས་ན་མཆོག་གོ །འདུས་པ་ལས། ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་དབུགས། །གོང་བུའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཕྱུར་ནས་ནི། །སྣ་ཡི་རྩེ་མོར་རབ་ཏུ་བརྟག །རིན་ཆེན་ཁ་དོག་སྣ་ལྔ་པ། །སྲོག་དང་རྩོལ་བ་ཞེས་བྱར་བཤད། །
23-286
རང་སྔགས་སྙིང་ཀར་བསམས་ནས་ནི། །སྲོག་ཉིད་ཐིག་ལེར་གནས་པར་བཤད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་དེས་སྒྲ་གང་དང་གང་ཐོས་པ་དེ་དང་དེ་ལ་ཡིད་གཏད་པས་དང་པོ་སྒྲ་རྣམས་
བྱུང་མ་ཐག་འགགས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུའང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་སྒྲ་མཐའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་འདོགས་ལ། དེས་སྒྲ་
བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ལས་སུ་རུང་ནས་དབང་པོའི་སྒོ་སོ་སོ་དང་། ལུས་ཀྱི་གནས་གང་ཡང་རུང་བར་བཟུང་སྟེ་བཟླས་པ་
ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །འདིས་རླུང་རྒྱུ་བ་འགགས་ཏེ་འོད་གསལ་ལ་ཞུགས་པས། སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདིར་འགོག་པ་ལ་ཞུགས་པའམ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་ཞུགས་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ། །རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པས་ས་
བརྒྱད་ཐོབ་པར་བཤད་པ་དང་ལེགས་པར་འགྲིག་གོ །འོན་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐེག་པར་ལམ་ཤེས་པ་ཉིད་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ན་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པར་ཉོན་མོངས་པ་
ལྟར་སྣང་བའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཀྱི་དོན་ལ་འཇུག་པར་བཤད་པ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་དེ་ལ་ཡུན་རིང་དུ་མི་གནས་པར་ཕྱག་རྒྱ་དང་འགྲོགས་པ་དང་སྤྱོད་པ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་བྱ་བར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
前三种的所诵风是出入特性的粗风，后两种是细微和不坏风。生命不断
流转。修诵到达阿瓦杜帝处。所诵对象的主要是生命[气]和下行[气]，首先将两腿做成姿势，修观想所欲本尊父母，在其
身体上下明观三脉。男相观为五股金刚杵和八瓣，花蕊中央观想母亲的性器外露，父亲的金刚杵一端粘合，从中脉出入的风在父母脉相会的尖端安住为细微明点而不动。
23-285
此时束缚罗刹口并一再持下行气。如此多做后由于下行气稍稳固，两手金刚拳交叠置于
心间，观修所有上部出入皆从中脉进行，当风开始升起时，观想嗡字或月亮形状从中脉变化出
至鼻孔。在此状态中休息，再次进入时，观想啊字形状或太阳形状从鼻门进入中脉，住时观为吽字或罗睺形
状。其中起时以细缓风向外吐出，吸时以猛烈粗风进入。上下两者皆最初短时间，刚感到不适就起来，熟练
后逐渐延长束缚时间。又若在两条鼻脉汇合处和心间尖端见到不坏，则为咒；若能观察彼与五色风不可分为一体
的话则为最胜。《集会经》说："五智慧本性气，成团形状后，于鼻尖当详观，宝珠五色相，称为命与力。
23-286
自咒观想于心间，命本身住于明点中。"所说。此外，该瑜伽士对任何所闻声音专注观察，最初将了解声音一生
即灭的刹那相，由此也将了解无实性的本体，这被称为声音边际三摩地，由此将获得理解一切言说声音真实性的陀罗尼
。通过这个变得堪能后，应当学习在每个感官门以及身体任何适合处做持诵
。由此风行止息，入于光明，在此咒乘中称为入于灭尽或入于实际。由金刚诵获得
第八地之说与此完全吻合。然而如同波罗蜜多乘中修习道智时不现证实际而如同烦恼
般显现的部分为众生利益而趋入，这里也说不应长久住于彼而应伴手印和进行三种行等。
【译文结束】


། །།
23-287
༈ གཅུན་པ་རྩའི་གནད་དང་། གནས་སྐབས་དུས་ཀྱི་གནད།
གསུམ་པ་གཅུན་པ་རྩའི་གནད་ནི། རྩ་ཡི་གནད་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་ཡི་དམ་ལྷ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ལུས་བསྒོམ་སྟེ། །ལུས་ལྷག་པའི་ལྷ་གང་ཡང་རུང་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པས་
རུང་མོད། འོན་ཀྱང་བླ་མ་དག་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ལྷ་ཡིན་ཞེས་སྒོམ་པ་ལ་བསྔགས་པ་མཛད་དེ། ཕྱི་ལྷ་སོར་མོ་མཐའ་ཚུན་ཆད་སྟོང་པ། སྒྱུ་མས་མཚོན་པའི་སྣང་བརྙན་ཙམ་
དུ་གསལ་གདབ་པའོ། དུས་མེ་སྒྲ་གཅན་དེ་ནས་ཉི། །རི་བོང་མཚན་མས་མཚན་པའི་དབུས། །ཕུག་ནས་གཙུག་ཏོར་དུ་སོན་པ། །དེ་ནི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིའི་རྩ། །ལྟེ་འོག་སོར་བཞི་ནས་དུས་ཀྱི་མེས་
མཚན་པ་ནི་ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་དང་། སྒྲ་གཅན་གྱིས་སྙིང་ཀ །ཉི་མས་མགྲིན་པ། ཟླ་བས་སྤྱི་བོའི་འཁོར་ལོ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་དབུས་ཕུག་ནས་གཙུག་ཏོར་རམ་སྤྱི་བོར་ཟུག་པ་ངོ་བོ་ཆོས་
ཉིད་མཚོན་པས་ན་སྟོང་པ། ཁ་དོག་བདེ་བ་མཚོན་པས་དམར་པོ། བྱེད་ལས་སྒྲིབ་པ་དག་པར་བྱེད་པས་མར་མེ་ལྟ་བུའི་འོད་ཅན། མཚན་ཉིད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྲོག་ཤིང་ངམ་སྙིང་པོ་མ་
བཅོས་པ་མཚོན་པས་དྲང་བ། སྦོམ་ཕྲ་མདའ་སྨྱུག་འབྲིང་པོ་ཙམ་སྟེ་བསྒོམ་པའི་དུས་ཀྱི་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱིའོ། རྐྱང་མ་རོ་མ་དང་སྦྱར་བ། །དེའི་གཡས་སུ་རོ་མ་གཡོན་དུ་རྐྱང་མ་འོག་སྤུ་ན་གུའི་མཚམས་ནས་དབུ་མའི་ནང་དུ་སོང་བ། 
23-288
གྱེན་དུ་དྲང་པོར་སྤྱི་བོར་ཕྱིན་ཏེ་སྣའི་སྒོ་གཉིས་སུ་ཟུག་པ། གདུགས་དང་ཤིང་རྟ་ལྟར་གནས་པའི། འཁོར་ལོ་བཞི་དང་བཅས་པ་བསྒོམ། །རྩ་གསུམ་ལ་གདུ་བུ་ལྟར་འཁྱུད་པའི་ལྟེ་བར་རྩ་འདབ་
སྦུ་གུ་ཅན་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་ཁ་ཡར་བསྟན། སྙིང་གར་བརྒྱད་ཁ་མར་བསྟན། མགྲིན་པར་བཅུ་དྲུག་ཁ་སྟེང་། སྤྱི་བོར་སོ་གཉིས་འཐུར་དུ་ཕྱོགས་པ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་ཐམས་ཅད་ཁ་
དོག་མེ་ཏོག་བནྡྷུ་ཛི་ཝ་ཀ་ལྟ་བུ་དམར་བ། དབྱིབས་གདུགས་ཀྱི་སྲོག་ཤིང་དང་རྩིབ་མ་བཞིན་ནམ། ཤིང་རྟའི་འཁོར་ལོ་སྲོག་ཤིང་དང་བཅས་པ་ལྟ་བུར་བསྒོམ་མོ།། །། བཞི་པ་གནས་སྐབས་དུས་ཀྱི་
གནད་ནི། དེ་ལ་དུས་ཀྱི་གནད་བཤད་པ། གཉིད་དང་རྨི་ལམ་སྙོམས་འཇུག་དང་། །ཐ་མལ་དུས་དང་རྣམ་པ་བཞི། །གཉིད་འཐུག་པོའི་དུས་སུ་སེམས་སྙིང་ཀར་གནས་ཤིང་། དེ་དུས་རླུང་དབུ་མར་རང་སྟོབས་
ཀྱིས་འཇུག་གོ །དེ་བཞིན་དུ་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་མགྲིན་པར་དང་། སྙོམས་འཇུག་གི་དུས་སྤྱི་བོ་དང་། ཐ་མལ་ལམ་གཉིད་སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ལྟེ་བར་གནས་ལ། སེམས་ནི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་རྒྱལ་འདྲ། །
འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་གླིང་བཞིར་རེ་མོས་སུ་གནས་པ་དང་། དེའང་ཡུལ་གྱི་དབུས་འབའ་ཞིག་ཏུ་གནས་འཆའ་བ་བཞིན་དུ། སེམས་དེའང་གནས་སྐབས་བཞིར་དབུ་མའི་ནང་ཉིད་ཀྱི་ལྟེ་བ་ནས་ལྟེ་བར་འཕོ་ཞིང་གནས་སོ། །
23-289
དེ་བས་འདིར་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དྲི་མ་སྦྱོང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ལྟེ་བའི་འཁོར་ལོ་ལ་གཙོ་བོར་གནད་བསྣུན་པར་གསུངས་སོ།། །།
༈ དམིགས་པ་ཡུལ་གྱི་གནད།
ལྔ་པ་དམིགས་པ་ཡུལ་གྱི་གནད་ལ། ཕྱིའི་གཏུམ་མོ། །ནང་
གི་གཏུམ་མོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-287
调伏脉要点与阶段时间要点
第三调伏脉要点是：脉之要点如是，刹那间观想本尊
如幻身体，以随念身余任何本尊
即可，然而上师们赞叹修观金刚亥母为加持本尊，观想外在本尊从指尖至边缘空性，如幻所示现的影像
而明观。火、罗睺、随后日，兔标志所标中央，从底达至顶髻处，此为阿瓦杜帝脉。脐下四指处以时间之火
标记即脐轮，罗睺为心轮，日轮为喉轮，月轮为顶轮，它们的中央从下透顶髻或顶部，本体象征法
性故为空性，颜色象征乐故为红色，作用能净除障碍故具如灯般光明，特征象征一切法命杆或本质无
造作故为直，粗细大约如箭杆，这是修行时的阿瓦杜帝。左右脉相结合，其右为右脉左为左脉从下毛根毛发交汇处入中脉内，
23-288
向上直达顶部插入两鼻孔，如伞与车轮般安住，与四轮一起修观。三脉像手镯环绕，脐轮六十
四支管道口向上，心轮八支口向下，喉轮十六支口向上，顶轮三十二支向下，具有方便智慧本性，全部颜
色如万寿菊花般红色，形状如伞的中杆与伞骨或车轮的轮与轴
一样而观修。第四阶段时间
要点是：关于时间要点的解说，睡眠与梦境交合与，平常时共四种。深度睡眠时意识住于心间，此时风自力
进入中脉。同样梦境时在喉部，交合时在顶轮，平常或醒时状态住于脐部。意识如转轮王，
如转轮王交替住于四洲，且只安住于国土中央一样，意识也在四种状态中从脐部转至脐部并住于中脉内部。
23-289
因此此处净除醒时状态的垢染，所以说主要压制脐轮要点。
专注对境要点
第五专注对境要点中，外在拙火，内
在拙火。
【译文结束】
;


 །གསང་བའི་གཏུམ་མོ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་གསུམ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་དཀར་དམར་རྣམ་པ་ཅན། །བརྟན་པ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གཡོ་བ་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་གཟུགས་
སོགས་ཡུལ་གཟུང་བའི་ཆ་ནི་མཆེད་པ་ཉི་མའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་དམར་བ། ཡུལ་ཅན་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ནི་འཛིན་པའི་ཆ་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་དཀར་བའི་རྣམ་པར་བསྟན་ཏེ། གཟུང་འཛིན་གྱི་སྣང་བ་
འདི་ཉིད་ཀྱི་སྟེང་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པས་ཇི་ཞིག་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་རང་གཟུགས་རང་རིག་པའི་ཙཎྜཱ་ལི་འབར་བར་འགྱུར་ལ། དེས་བདེན་པར་ཞེན་པ་སྦྱངས་པའི་ནམ་མཁར་འཁོར་བ་
དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་འགྱུར་ཞིང་བསྒོམ་པ་གོམས་པས་སྟོང་ཉིད་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་འགྱུར་བར་མ་ཟད། ནང་དུ་རྣལ་འབྱོར་ཇི་ཙམ་སྐྱེས་པ་ཙམ་
གྱི་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱང་ཆེས་རྣོ་བར་འགྱུར་ཞིང་། དེའི་མཐུས་གཞན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པ་དག་ཀྱང་ཟུར་ཙམ་གྱིས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སྣང་བ་ལ་དོན་དུ་གཟུང་ནས་ཉོན་མོངས་སྐྱེ། 
23-290
དེས་ལས་གསོག་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་འདི་ལ་ནི་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་སེམས་དྲི་མ་མེད་པའི་ངང་དུ་ཤེས་པས་རང་སྣང་ལ་གཞན་དུ་གཟུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་དག་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་
ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྡོ་ཕྲེང་ལས། སྙིང་གི་དབུས་ན་མི་ཤིགས་པ། །སངས་རྒྱས་ཉི་མ་གསལ་བའི་འོད། །གཟུང་དང་འཛིན་པའིི་གཟུགས་ཀྱིས་ཀྱང་། །དེ་ནི་འོད་ཟེར་བཅུ་གཉིས་སོ། །ཞེས་དང་། རྗེ་བཙུན་
གྱིས། །སྲོག་དང་ཙོལ་བས་འཛིན་དུས་སུ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལ་དམིགས་ཀྱང་རུང་། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ནང་གི་གཏུམ་མོ་ནི། རིག་མ་མཚན་ལྡན་གྲོགས་སུ་གཅེས། །རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་
མོ་ཡིད་ཀྱིས་བརྟགས་པ་ལ་རེག་མཐོང་གི་མཚན་མ་རྙེད་ནས་དངོས་སུ་འཁྱུད་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་ནུས་པ་དེ་ཙམ་ཞིག་གྲོགས་སུ་བརྟེན་ཏེ། སྣང་གསུམ་གྱི་ཁ་ཕྱིར་ཕྱོགས་པའི་བདེ་བ་
བདག་གིས་ཟོས་ནས་རང་རིག་པའི་གཏུམ་མོ་སྐྱེ་བས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྟོག་པ་འཇིག་པ་ཡིན་གྱི། བདེ་བའི་ཆ་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རང་ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་ལྷག་པར་འབར་བས་དྲོད་ཁྱད་པར་
ཅན་འབྱུང་ཞིང་བདེ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེ་བས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་གསུམ་པས་རྟོག་པ་ཟོས་ཤིང་ནུབ་པ་དེས་ན་བཞི་པ་རྟོག་པ་མེད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་ནི་སྒྲ་དོན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཁོ་ནའོ། །
23-291
ཕྱག་ཆེན་ཐིག་ལེར། དགའ་བ་ཞེས་བྱ་སྣང་བ་ཡིན། །མཆོག་གི་དགའ་བ་མཆེད་པར་བསྟན། །མཆེད་པ་སྣང་བ་ཐོབ་ཅེས་བྱ། །རང་བཞིན་དེ་ནི་ཡང་དག་འོད། །དེ་ཡིས་དུས་སུ་སྐད་ཅིག་སྐྱེ། །ཞེས་
སྣང་གསུམ་འདིའི་དགའ་བ་དང་པོ་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ལ། དེ་ཐམས་ཅད་རྟོག་པ་མེད་པའི་སྣང་བ་ཡིན་པས་འོད་གསལ་གྱི་ཁྱབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ནོ། །རྗེ་བཙུན་གྱིས། །ཕྱག་རྒྱ་
མཚན་དང་ལྡན་པ་ལ་དམིགས་ཀྱང་རུང་ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་གསང་བའི་གཏུམ་མོ་ལ། འབར་བའི་རྣལ་འབྱོར། འཛག་པའི་རྣལ་འབྱོར། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་རྣལ་འབྱོར་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། གཏུམ་མོ་ཨ་ཐུང་
ཡུལ་གྱི་གནད། །རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་རྡོ་རྗེ་ཉི་མ་སྣང་བ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་མ་དག་པའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཤེད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏུམ་མོ། །ལྟེ་འོག་སོར་བཞིའི་ཐད་དེ་དོན་གསང་བའི་
འཁོར་ལོའི་དབུས་གྱི་རྩ་དབུ་མ་སོར་ཕྱེད་པ་དེ་གསུམ་དུ་འཁྱོགས་པའི་ནང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དམར་པོས་གང་བའི་གཟུགས་པླཱུ་ཏའི་དབྱིབས་ཅན་གློག་གི་ཟེར་མ་ལྟ་བུ་བྱེ་བ་སྤྲོ་བ་དེ་
ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཨ་ཐུང་དུ་གནས་གྱུར་པ་ཡིན་པས་ཨ་ཐུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཤད་དུ་ཡོད་ལ། ངོ་བོ་ཨ་ཡིན་པས་གཞི་མཐུན་བསྡུས་ནས། ཨ་ཤད་ཅེས་བཏགས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
密秘拙火分三种，第一是：对境要点有三种，外在白红形相者，稳固器世界动摇有情众生之色
等所取对境部分是增益阳性本质故为红色，有境意识方面是能取部分明相本质白色形相，能取所取显现
本身上等持后不久将生起无分别自形自觉的燃烧拙火，它净化实执的虚空中将显现轮回
与涅槃一切法，通过修习熟练不仅将现证空性因果一切法，内在瑜伽士所生起相应
的非等持诸根也将变得极其锐利，由此力量能略知他人行境中未出现者。众生执取自己的显现为实有而生烦恼，
23-290
由此积业，而对此瑜伽士一切所显皆知为无垢心性，因无执取自显为他物故成为净化轮回之因
。如《宝鬘论》说："心之中央不坏处，佛陀日轮明亮光，以能取所取形相，彼为十二光芒。"杰尊
说："持命力时，亦可缘于无分别。"第二内在拙火是：明妃具相伴侣珍贵，金刚亥母等天
女以意观想后，得到接触见到的相后能实际拥抱等行为，以如此的伴侣依靠，吞食三种显现向外朝向之乐
而生自觉拙火，因此灭除贪欲分别，但乐的部分不会灭失，因自身体验的拙火更加燃烧而生特殊
暖热并生特殊乐。以如此第三吞食并消融分别，因此应修第四无分别。因此俱生喜仅仅是离开带有声音意义的分别。
23-291
《大手印明点》中说："称为喜乐是明相，胜喜为增益所示，增益获得明相称，其本性即为真光，彼时刹那生起。"所说
此三显现是前三喜乐的对境，一切皆为无分别显现，故是光明遍及。杰尊说："亦可
缘于具相手印。"第三密秘拙火分燃烧瑜伽、流泻瑜伽、交合瑜伽三种。首先：拙火短阿
是对境要点，物质明点金刚太阳大明相本性，因是一切不净界的女魔故为拙火。脐下四指处即密轮
中央的中脉半指宽处弯曲成三段，其内充满红色菩提心，形状如半球形状，如闪电光芒般放射亿光芒，那
就是它，彼即转变为短阿而住，故为短阿。如此竖直存在，本体是阿，合二为一简称为"阿竖"。
【译文结束】


 །འགའ་ཞིག་གཟབ་མའི་ཨའི་ལག་པ་དང་། 
23-292
ལཉྫྱའི་ཨའི་ལག་པ་ལྟ་བུ་ལ་འདོད་པ་ནོར་རོ། །ནང་གི་འཁོར་ལོ་བཞིར་གཏད་དེ། །དམིགས་པ་རྩའི་འཁོར་ལོ་ལ་གཏད་དེ། སྲོག་རྩོལ་སྦྱར་བའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །སྟེང་རླུང་སྲོག་དང་། འོག་རླུང་རྩོལ་
བ་དེ་གཉིས་སྦྱར་ནས་དབུ་མར་གཞུག་གོ །ལྟེ་བའི་ཨ་ལས་མེ་སྦར་ཏེ། །འཁོར་ལོ་བཞི་སྲེག་རྩ་ཁ་འབྱེད། །རླུང་དེས་ལྟེ་འོག་གི་ཨ་ཤད་བསྐུལ་བས་མེ་ལྕེ་མདངས་དམར་བ། རེག་བྱ་ཚ་
བ། བསྐྱོད་པ་མྱུར་བ། རྩེ་མོ་རྣོ་བས་རྩ་ཁ་ཕྱེ་ནས་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ་བཀང་ནས་རྩ་དེ་དག་མེ་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ན་སྲེག་པ་སྟེ། བུད་ཤིང་བསྲེགས་པ་སོལ་བར་
སོང་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི། མགར་གྱི་སོལ་མལ་དུ་ལྕགས་བསྲེགས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་འཇོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ནི། མེ་ལྕེ་ཧཾ་ལ་རེག་པ་ཡིས། །ནམ་མཁའི་བ་ནི་རིམ་བཞིན་འཇོ། །བདེ་ཆེན་
གྱི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་རྡོ་རྗེ་ཟླ་བ་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དབུ་མའི་རྩ་གཟུགས་ཧཾ་ཐིག་ལེ་ནཱ་དས་བརྒྱན་པ་ལྟ་བུ་སོར་གཅིག་པ་མགོ་བོ་འཐུར་བསྟན་གྱི་ནང་བྱང་
སེམས་དཀར་པོས་གང་བ། ཁ་བ་ལྟ་བུར་བསིལ་བའི་འོད་ཅན་གྱི་བདུད་རྩི་འཛག་ལ་ཁད་པ། དེ་ལ་མེ་ལྕེ་རེག་པས་སྤྱི་བོའི་ནམ་མཁའི་ལུས་ཅན་རྣམས་སྙིང་དགའ་བའི་འདོད་པ་འཇོ་བར་བྱེད་པའི་བ་ཧཾ་ཡིག་བཞོ་བར་བྱའོ། །
23-293
བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་རྩ་རྣམས་འགེངས། །དེ་ལྟར་བཞོས་པས་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་དུ་ཕྲ་བའི་བདུད་རྩིའི་ཐིགས་པ་ཆིལ་གྱིས་བབས་ཏེ་མེ་ལྕེས་བསྲོས་པའི་རྩའི་ནང་ཐམས་ཅད་བཀང་བས་ཀུན་དའི་མེ་ཏོག་ལྟ་
བུར་བྱས་པར་བསམ་མོ། །གསུམ་པ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ནི། ཨ་ལ་བབས་ཤིང་ཐིགས་མ་ཆད། །བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་དོན་ལ་གཟུང་། །དེ་ལྟ་བུའི་ཐིགས་པས་ཨ་ཤད་ལ་རེག་པས། དེ་གསོས་
ཏེ་སླར་འབར་བས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་སྤྱི་བོ་ནས་བརྩམས་ཏེ་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་དྲི་མ་མེད་པའི་ཆུ་རྒྱུན་ལྟ་བུས་
ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་བཞུ་བར་གྱུར་བས། འདོད་ཆགས་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཆགས་པ་བར་མའི་རིམ་གྱིས་འབབ་བོ། །དེ་ལ་དམིགས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་
ལ་འཁྱུད་པའི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མཚན་མ་རྫས་ཀྱི་ཙཎྜཱ་ལི་ཞེས་སམ། ལུས་རླུང་དམིགས་པ་སོགས་ལས་སྣ་ཚོགས་
སྦར་བར་བྱེད་པས་ལས་ཀྱི་གཏུམ་མོ། །མཚན་མ་དང་བཅས་པས་ཕྱག་མཚན་བསྒོམ་པའི་ཙཎྜཱ་ལི་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །འབྱུང་བ་རོ་སྙོམས་མ་ཤེས་ན། །བསྒོམས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་བྱིང་རྒོད་ཀྱི་སྐྱོན་ཤེས་པ་འདར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རླུང་ལ་བསྐྱོན་ལ་སྣང་བའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་རླུང་གིས་རོ་མཉམ། 
23-294
ཤེས་པ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་འཆར་ན་སྟོང་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཆུས་རོ་མཉམ། ཤེས་པ་ཐོགས་རྡུགས་ཆེ་ན་ཚུར་ལ། བལྟས་ལ་དབང་གསུམ་པའི་ཉམས་དྲན་པར་བྱ་བ་ལ་མི་རྟོག་པར་གནས་
ན་ནམ་མཁར་རོ་མཉམ་མོ།། །།
༈ བྱེ་བྲག་གི་གཏུམ་མོ།
གཉིས་པ་བྱེ་བྲག་གི་གཏུམ་མོ་ནི། བཅོས་ཐབས་བགྲང་གིས་མི་ལང་ཡང་། །སྟོང་པའི་གོ་ཆ་གཙིགས་སུ་ཆེ། །འདིས་བོགས་འདོན་དང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སྐོར་གཉིས་བསྟན་
ཏེ། བོགས་འདོན་ལ་དྲོད་ལ་བོགས་འདོན་པ་ནི་ཤིང་ལ་གནས་པའི་མེ་བསྲུབས་ཏེ་འབྱིན་པ་དང་འདྲ་བས་ན་གཙུབ་ཤིང་མའོ། །བདེ་བའི་བོགས་འདོན་ནི། ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་བདེ་
བ་ལ་སློབ་པ་སྟེ། འབར་བས་ཀྱང་ཡིན་ལ་འཛག་པས་ཀྱང་ཡིན་པས་འབར་འཛག་གོ །གསལ་བའི་བོགས་འདོན་ནི། རང་རིག་ཙམ་གྱི་སེམས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་དེའི་སྟེང་དུ་རྣམས་པ་ཐམས་ཅད་པའི་
གཟུགས་བསྒྲུབས་པས་ཐ་མལ་པའི་སྣང་བ་འགགས་ནས་འོད་གསལ་གྱི་སྣང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྣང་བ་ལམ་ཁྱེར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
有些人误认为是精致"阿"的附加部分和
23-292
梵文"阿"的附加部分。内在四轮专注，专注于脉轮，以生命力与努力结合修持，上风生命力和下风努
力这二者结合后导入中脉。从脐轮的阿字燃起火，焚烧四轮打开脉口。风触发脐下的阿竖使火焰呈红色光泽，触感炽
热，运动迅速，尖端锐利地开启脉口后进入内部充满，当这些脉与火成为一体时就是焚烧，不像
薪木被烧变成炭那样，而是如铁匠炉中烧红的铁一样。第二流泻瑜伽是：火焰触碰吽字，使虚空牛逐渐产奶。在大乐
轮中央，金刚月无垢光本性中脉形状如吽字以明点和曲线装饰，一指宽头朝下，内充
满白色菩提心，如雪般清凉光明的甘露几乎要滴落，火焰触及它使顶部虚空身众心生喜乐欲望而产奶，应挤这吽字牛。
23-293
菩提心充满诸脉。如此挤奶后，如芥子大小的细微甘露滴缓缓降下，被火焰温暖的所有脉内充满，观想变成如茉莉花
一样。第三平等入定瑜伽是：降至阿处滴不断，执持无别乐空义。如此滴液触及阿竖，使它恢复
并再次燃烧，从顶部开始，蕴等自性一切如来，如无垢水流般遍布七万二千脉
，使阿字母音列和卡字父音列融化，依次流下贪欲、离欲和中等贪着。专注于此，应成就拥抱般若波罗蜜多本性
的自证乐。此因专注于物质明点，故称为有相物质拙火或因身风意等各种
点火而为业拙火。因有相故也称为修习手印拙火。若不知元素平衡，虽修亦不生证悟。此时若知昏沉掉举的过患，意识乘于风则以风平衡明相俱生，
23-294
若一切时心皆生起则以水平衡空性俱生，若意识迟钝沉重则面向此处忆念第三灌顶体验而无分别住于
虚空平衡。
特殊拙火
第二特殊拙火是：虽调整方法数不尽，空性铠甲最为重。此处示现增益和不可思议两部分
，增益中增益热量是如从木中钻取火一样，故为母钻木。增益乐是：明点白红交合之乐
的修习，既是燃烧也是流泻，故为燃流。增益明晰是：仅仅自觉的心如虚空，在其上成就一切相
的形象，阻断平常显现后变成光明显现，因此为显现道摄。
【译文结束】


 །མི་རྟོག་པའི་བོགས་འདོན་ནི། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སེམས་རྩེ་གཅིག་
པའི་ངང་དུ་གནས་ནས། རྣམ་པར་རྟོག་པའམ་ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས་པར་ངོ་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་དེའི་སྟེང་དུ་གློད་པས་མཚོ་ལ་ཁ་བ་བབས་པ་ཞུ་བ་ལྟར་ཐ་མལ་གྱི་སྣང་བ་དེ་ལས་ལོག་ནས། 
23-295
རྣམ་པ་མེད་པ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རང་བཞིན་དུ་འཆར་བས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལམ་ཁྱེར་ཞེས་བྱའོ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལ་བཞི་ལས། གསལ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི། ནང་སྟོང་
པའི་གཟུགས་ལ་གོམས་ནས་དེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཐོག་ཏུ་བབ་པས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཆར་བའོ། །བདེ་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི། རླུང་
དང་ཙཎྜཱ་ལིའི་དྲོད་ཀྱིས་བདེ་བ་ཟུག་རྔུ་དང་བཅས་པ་ལྟེ་བར་སྐྱེ། དེ་འཁོར་ལོ་གཞན་དུ་དྲངས་ཤིང་ལུས་ཐམས་ཅད་དང་སྣང་བའི་སྟེང་དུ་འཁྱེར་བས། ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོར་འབར་བའོ།
མི་རྟོག་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི། ཀུན་གཞི་དྲན་པའི་ས་བོན་ལ་བསྡུས་ནས་མི་རྟོག་པར་འཇོག་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཚོགས་དྲུག་འཛིན་མེད་ལྷུག་པར་འཆར་བའོ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསམ་
གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་རྟོགས་པས་རྣམ་པའམ་རྣམ་འགྱུར་ཐམས་ཅད་དེ་དང་ཟུང་འཇུག་ཏུ་འཆར་བ་སྟེ། འདི་ལ་སློབ་དཔོན་ཏོག་རྩེ་པས་གཞུང་
དུ་མཛད་ལ། བླ་མ་དག་གིས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལྔར་ཕྱེ་ནས་བཀྲལ་བས་རྒྱས་པར་དེར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེས་ན་བོགས་འདོན་བཞི་རྒྱུ་དང་། བསམ་མི་ཁྱབ་བཞི་འབྲས་བུར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ལུས་ནི་བསྒྲུབས་པར་གྱུར་པ་ན། །
23-296
རྟགས་ནི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་། །འདི་གསང་སྒྲུབ་ཀྱི་སྐོར་བཤད་དེ། །རླུང་རྟ་རུ་ཞོན་པནི། རྣམ་ཤེས་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རླུང་སྦྱོར་གྱི་གནད་ཀྱིས་ལྟེ་བའི་འོག་གི་སྦུབས་སུ་རླུང་བརྟན་པར་
བྱས་པས་འགྲུབ་པ་སྟེ། འབུམ་ལྔར། འོག་ཏུ་རྩེ་གསུམ་རྩ་རྣམས་ཀྱི། །གང་གི་སྦུབས་སུ་རབ་ཏུ་བརྟན། །སྐྱེ་བ་བདུན་པ་ཕྱུགས་ཉིད་ནི། །མཁའ་ལ་སྤྱོད་པའི་དངོས་གྲུབ་སྟེར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་གོམས་
པས་ཉིན་ལམ་མང་པོ་ཡུད་ཀྱིས་བགྲོད་པར་ནུས་སོ། །རླུང་ཟས་སུ་ཟ་བ་ནི་ཚུལ་གཉིས་ཏེ། དུས་འཁོར་ལས། སྐྱིལ་ཀྲུང་བཅིང་བར་བྱས་ནས་ཕན་ཚུན་སོ་དག་རེག་པ་མིན་པར་ཁ་ནི་རྣམ་
པར་ཕྱེ་བ་ཡིས། །ཕྱི་རོལ་རླུང་དག་བཀུག་སྟེ་དེ་དང་བདུད་རྩིར་བཅས་པ་ལྟེ་བའི་དབུས་སུ་རབ་ཏུ་བཅུག་པ་ཡིས། །ཀུན་ཏུ་གདུང་བ་དང་ནི་བཀྲེས་དང་སྐོམ་པ་འཕྲོག་ཅིང་མཆོག་གི་ལུས་
ལ་དུག་ཀྱང་ཡང་དག་འགོག །དཔྲལ་བར་ཐིག་ལེ་དཀར་པོ་དབྱངས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་བདུད་རྩི་སྤྲོ་བར་བྱེད་པ་ཡིས་ཀྱང་ངོ་། །ཞེས་ཁ་དང་འོག་གི་སྒོ་ནས་འཕོ་བ་རླུང་གིས་འགེངས་པའི་
སྦྱོར་བས་ཁ་ཟས་ལ་མ་བསྟོས་པར་ལུས་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང་། བདུད་རྩི་ལྟར་སྐོམ་དུ་འཐུངས་པས་བརྟས་པར་བྱེད་པའོ། །རླུང་གོས་སུ་བགོ་བ་ལ། ལུས་ཀྱིས་གནད་ཀྱི་དང་། དམིགས་པའི་གནད་ཀྱིས་བགོ་བ་གཉིས་ལས། 
23-297
ཕྱི་མ་ལ་མཁའ་འགྲོ་མ་འཁོར་ལོ་རྩེ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་གསལ་སྣང་ཕྱིན་ན་དགུན་གངས་ཀྱི་ཁྲོད་དུའང་བལ་རས་རེས་དྲོས་པར་ནུས་སོ། །རླུང་སྨན་དུ་བཏང་བ་ནི་གེགས་
སེལ་བ་སྟེ། ཐུར་སེལ་བསྐུམ་ན་འདོད་པར་འགྱུར་ཏེ་ལུས་མཆོག་དག་ལ་རླུང་གི་ནད་ནི་མ་ལུས་དག་ལའོ། །སྲོག་རྩོལ་དག་ནི་བད་ཀན་ལ་འགྱུར་སླར་ཡང་དེ་དག་གཏོང་བ་མཁྲིས་པ་དག་
གི་སྐྱོན་ལའོ། །སྟེང་དང་འོག་ནི་ཡང་དག་འགོག་པ་བདེ་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ་འདུས་པས་དང་རིགས་ལའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
无分别增益是：大手印特性的专一
心性中安住，不断除分别或烦恼而仅仅认知后，在其上放松，如湖上降雪融化般从平常显现中转变，
23-295
生起无相现前觉悟的本性，故称大手印道摄。不可思议分四种，明晰不可思议是：内空
性形象熟习后落于外境上，一切显现为无自性如幻三摩地。乐不可思议是：风
与拙火热量使带刺痛的乐生于脐轮，将它引导至其他轮并带至全身及显现上，使一切燃烧为大乐。
无分别不可思议是：并非仅仅收摄于阿赖耶记忆种子后安置于无分别，而是令六识无执地自然显现。大手印不可
思议是通过了悟一切法本性不可思议，使一切相或形态显现为与彼双运，对此堆哲巴上师著为论
典，上师们将不可思议分为五种解释，详细了解应参彼论。因此应知四种增益为因，四种不可思议为果。当身体成就时，
23-296
各种征象将出现。此处解说秘密成就，风马骑乘是：识上师瑜伽的风修持要点使风稳固于
脐下空腔而成就，如《五十万颂》说："下部三角脉等，稳固于任何空腔中，将于七生畜生，赐予空行成就。"所说。熟练
此后能刹那间行走多日路程。风作为食物有两种方式，《时轮》说："结跏趺后不令牙齿相触而开
口，吸入外风并将其与甘露一起导入脐中央，夺走所有热恼与饥渴，在殊胜身中
甚至能阻止毒素。额头上白色明点被母音环绕放射甘露也能做到。"所说。以口和下门透过风充满的
修习，不依赖食物而令身体满足，如饮甘露般令身强健。风作为衣服穿着包括身体要点与意念要点两方面，
23-297
后者说有空行轮顶等五种，若于此得明显显现，即使在冬天雪中也能只穿棉布而感到温暖。风作为药物服用是除障
碍：若收缩下行气将成欲，于殊胜身能除一切风病。生命力与努力[修持]能治痰，再次放出能治胆
汁过患。上下完全阻止能生乐，以聚集与类别。
【译文结束】


 །ལྟེ་བའི་འོག་ཏུ་སྲོག་གི་རླུང་ནི་མཐའ་དག་ནད་འཕྲོག་ལྟེ་བའི་རྩ་བར་གཞན་པ་
དག་ཀྱང་ངོ་། །བསྐུམ་ཏེ་ཐུར་སེལ་རླུང་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ལམ་དུ་བགྲོད་པ་དག་དང་སྲོག་ཉིད་སྟེང་ནས་ཀྱང་། །ཇི་སྲིད་ཡང་དག་ཕྲད་དེ་མེ་ནི་སྟོབས་དང་ལྡན་ཞིང་ལུས་ཀུན་ལ་ནི་
ཁྱབ་པར་རབ་གྱུར་པ། དམུ་ཆུ་སྐྲན་དང་གཞང་འབྲུམ་ནད་རྣམས་དག་ཀྱང་ལྟོ་བར་སོན་པ་ཞ་བའི་སྦྱོར་བས་འཇོམས་པ་སྟེ། །དབུགས་ལུད་དང་ནི་གློ་དང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དུག་དང་མིག་གི་
གནད་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནམ། རྒྱས་པར་རྩ་བ་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་རྣམ་པ་ལྔའི་སྒོ་ནས་བསྒོམ་སྐྱོན་ཕྱོགས་མེད་དུ་བསལ་ཞིང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རོ་མཉམ་པ་དང་། 
23-298
དམིགས་བསལ་འཁོར་བུར་ན་བ་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱོན་ཕྱོགས་མེད་དུ་བསལ་ཞིང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རོ་མཉམ་སྟེ། གེགས་སེལ་ཡིད་
བཞིན་གྱིས་ནོར་བུ་འམ་རླུང་གི་དེ་ཉིད་བདུན་ཅུ་ཞེས་སྐྱེས་མཆོག་མར་པས་མཛད་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ།། །།
༈ རྒྱུད་སོ་སོ་ལས་བཤད་པ་མདོར་བསྟན་པས་གསུངས་པ་ལ། དགྱེས་པའི་རྡོ་རྗེ་ལས་བཤད་པ།
གཉིས་པ་རྒྱུད་སོ་སོ་ལས་བཤད་པ་མདོར་བསྟན་པས་གསུངས་པ་ལ། དགྱེས་པའི་རྡོ་རྗེ་
ལས་བཤད་པ། ཀུན་ཏུ་ཁ་སྦྱོར་ལས་བཤད་པ། གདན་བཞི་ལས་བཤད་པ། འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་ལས་བཤད་པ། ཤུགས་ལས་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་རྒྱན་གྱིས་རྒྱུད་ལས་བཤད་པ་བསྟན་པ་ལྔ་ལས། དང་པོ་
ལ། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ། དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་བརྒྱ་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི། རང་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཕྱག་གཉིས་པ་ཡབ་ཡུམ་སྟོང་རར་གསལ་
བའི་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་རྩ་གསུམ་ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་འདབ་མ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི། དེའི་ལྟེ་བར་ཨཾ་ནག་པོ་འོད་སེར་པོ་ཅན་ཁ་ཡར་ལྟ་བ། སྙིང་ག་
ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དཀར་པོ་འདབ་མ་བརྒྱད་པ་དབུས་སུ་ཧཱུྃ་ཡིག་སྔོན་པོ་མགོ་ཐུར་བསྟན། འདབ་མའི་ཕྱོགས་བཞིར་བྷྲུཾ་ཨཾ་ཛྭཾ་ཁཾ། ཨེ་ཝཾ་མཱ་ཡ་མཚམས་བཞིར་འགོད་དོ། །མགྲིན་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དམར་པོ་འདབ་མ་བཅུ་དྲུག་ཨོཾ་ཡིག་དམར་པོ་ཨོཾ་ལཾ་བཞིས་བསྐོར་བ་གྱེན་བསྟན། 
23-299
སྤྱི་བོ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོ་དཀར་པོ་འདབ་མ་སོ་གཉིས་ཧཾ་ཡིག་དཀར་པོ་ཐིག་ལེ་ནཱ་དས་བརྒྱན་པ་ཐུར་བསྟན་གྱི་འཁོར་ལོ་ཡང་དག་པར་བསྒོམས་ནས། །རླུང་སྦྱོར་བ་བཞིས་འོད་ཟེར་
གྱི་ཚོགས་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པར་སྤྲོ་བ་དང་བསྡུ་བའང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་ཐིམ་པར་བསམས་ཏེ་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ནི། ལྟེ་བར་གཏུམ་མོ་སྦར་བ་ཡིས། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔ་བསྲེག་ཅིང་། །སྤྱན་ལ་སོགས་པ་ཡང་བསྲེགས་ཏེ། །བསྲེགས་པས་རི་བོང་ཅན་ཧཾ་འཛག །དེ་ནས་ཟླ་བ་དང་ལྡན་པ་ཨཾ་ཡིག་གི་ས་བོན་དང་བཅས་པར་བདག་མེད་མ་ཞུ། དེ་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྙིང་གའི་ས་བོན་ལ་ཐིམ་སྟེ། སླར་ཕྱེ་ནས་སྤྲུལ་པའི་ས་བོན་ལ་ཐིམ་ཞིང་། དེ་ལས་མར་མེ་དང་འདྲ་བའི་གཏུམ་མོ་སྦར་བས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་གནས་པའི་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔ་བསྲེགས་ཏེ། སྤྱན་ལ་སོགས་པའང་བསྲེགས་ནས། ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་ལྡན་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དང་། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོའི་དབུས་ན་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཧཾ་
བསྲེགས་ཏེ་མི་ཤིགས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གཟུགས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཟུང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་རོ་གཅིག་པར་གྱུར་ནས། ཡང་སླར་ལོག་སྟེ་ཉི་མ་དང་ཐོད་བ་གཟུང་ནས་སྙིང་གའི་ས་བོན་ལ་ཐིམ་པར་བསམ་མོ། །
23-300
གསུམ་པ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ནི། དེ་ནས་ལུས་ལྷར་གསལ་བ་དེ་ཉིད་ཡས་མས་ཞུ་སྙིང་གའི་ས་བོན་ཉིད་དང་གཅིག་པུ་སྟེ་རིགས་ལྔའི་བདག་ཉིད་དུ་འོད་གསལ་བར་གནས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
脐下生命风夺走一切病，脐根其他
也是。收缩下行风通过三种路径行走与生命力从上方，直到完全相遇而火具力并遍满
全身，用麻疯、水肿、痔疮等病达腹部的瘫痪修法来征服，以及气、咳嗽、三种
毒与眼睛要点等。如所说或通过详细的五种金刚句根本修法消除无偏向的过患并与俱生智平等，
23-298
特别对周身疾病，通过不可思议的身语意三种运动修法消除无偏向的过患并与俱生智平等，障碍清除如意
宝或七十风真实性，应从殊胜者玛尔巴所著中了解。
各部续中略说
第二各部续中略说中，从喜金刚
所说，从一切密合所说，从四座所说，从胜乐轮所说，以及从金刚精华庄严续所说等五部分。第一
分为业印、法印、大印、誓句印四种。第一是：自身为薄伽梵金刚萨埵二臂尊父母明显于空界
中，身体中央有三脉，脐部变化轮为杂色六十四瓣，其中央为黑色昂字带黄光向上看，心间
法轮白色八瓣中央为蓝色吽字头向下，四方瓣上布列布鲁昂杂康，埃旺玛雅四隅。喉部受用轮红色十六瓣红色嗡字被四个嗡蓝环绕向上，
23-299
顶部大乐轮白色三十二瓣白色杭字由明点与曲线装饰向下的轮完全观想后，以四种风修法放射光明
聚遍满虚空并收摄融入其内，随之生起贪著。第二法印是：以脐轮拙火燃烧，焚
烧五如来并焚烧眼等尊，焚烧后月亮杭字流泻。然后月亮与昂字种子一起的空行母融化，她
融入薄伽梵心间种子，再分开融入变化种子，从中燃起如灯般拙火，焚烧安住于法
轮中的五如来，眼等尊也焚烧后，焚烧具有阿字母音列和卡字父音列的受用轮与大乐轮中央安住的智慧形象杭
字，执持不坏大乐形相菩提心，与薄伽梵成为一味后，再次返回持日与头盖骨融入心间种子。
23-300
第三大手印是：然后明显为本尊的身体自上下融化与心间种子成为一体，住于五部本性光明中。
【译文结束】


 །ལུང་ལས། རྡོ་
རྗེ་སེམས་དཔའ་ཐིག་ལེ་སྟེ། །མི་བསྐྱོད་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན། །ཟླ་ཚེས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དེ། །ར་ནི་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ནོ། །ཧེ་ནི་སྣང་བ་མཐའ་ཡས་ཡིན། །ཨུ་ནི་དོན་ཡོད་གྲུབ་པ་
སྟེ། །སངས་རྒྱས་ལྔ་རུ་དེ་ཤེས་ནས། །ཞེས་སོ། །དེའི་ནཱ་ད་ལས་མར་མེ་ལྟ་བུའི་འོད་འཕྲོས་ཏེ་ཨུ་ཕྲག་དོག་གི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུགས་ཧ་ལ་ཐིམ། ཧ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་སེར་སྣའི་
གཟུགས་ཟླ་ཚེས་ལ་ཐིམ། དེ་གཏི་མུག་གི་གཟུགས་ཐིག་ལེ་ལ། ཐིག་ལེ་ཕྱེད་ཞེ་སྡང་གི་ཐིག་ལེ་ལ་ཐིམ། དེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་གཟུགས་ཙམ་ལ་ཐིམ་མོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་
མེད་པ་རྟག་པ་དང་། ཆད་པ་དང་། དབུས་མེད་པ་ཀུན་ལ་མི་གནས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྟེ་ནཱ་ད་ཙམ་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་སྟོང་ཕྲག་ལྔ་པ་ལས་ཆོས་རྣམས་
སྐྱེ་མེད་གནས་མེད་པ། །ཚིག་ཏུ་བརྗོད་མེད་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་མེད་ལས། །འདི་ལྟར་སྐྱེས་པའི་ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་གསུངས། །དེ་ལྟར་ཆོས་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའོ། །ཞེས་སོ། །བཞི་པ་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་ནི། 
23-301
དེ་ནས་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཇི་ལྟ་བ་འདུལ་བའི་དབང་གིས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་། སྤྲུལ་པ་སྤྲོས་ཏེ་སེམས་ཅན་མ་ལུས་
པའི་དོན་བྱེད་དོ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དབང་བསྐུར་བ། །ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་བདེ་ཆེན་པོ། །འདི་ལས་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་སྟེ། །གཞན་ལས་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བ་མེད། །ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་བཞིན། །ཇི་
ལྟར་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་བཞིན། །དེ་ལྟར་དཀྱིལ་འཁོར་ས་ལེ་བར། །གོམས་པར་གྱུར་ན་དེ་ལྟར་མཐོང་། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་ཉིད་དེ་ཆུ་ཟླ་དང་འདྲ་བར་
རྟེན་འབྲེལ་ལས་སྐྱེ་བར་ཤེས་ནས་དབང་པོའི་སྒོ་མི་འགོག་ཅིང་། གང་ལའང་མི་བརྟེན་པ་ཐེ་ཚོམ་དང་བྲལ་བའི་རྣལ་འབྱོར་པས་ལྷའི་ང་རྒྱལ་ཇི་ལྟ་བར་བདེ་བར་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །ཀླུ་སྒྲུབ་
ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་དེ་གསུངས་པ། འདི་ནི་ཁམས་གསུམ་མིན་ཏེ་གཞལ་ཡས་ཁང་པ་ཡིན། །སྲོག་ཆགས་མིན་ཏེ་རྒྱལ་བའི་འཁོར་ལོའི་གཙོ་བོ་ཡིན། །ཡུལ་མིན་དབང་པོ་མིན་ཏེ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་མིན། །
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཆོས་ཉིད་བདག་ཉིད་དོ། །དེས་ན་དཀྱིལ་འཁོར་པའང་འདིའོ་སྣ་ཚོགས་དཀྱིལ་འཁོར་འཁོར་ལོར་ཤེས་ཏེ་ཅི་སྟེ་འཁྲུལ་པར་བྱས་པས་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་བསྒོམས་པའི་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་མཚན་མ་ནི་དང་པོ་སྤྲིན་གྱིས་བསྒྲིབས་པའི་ཉའི་ཟླ་བ་དང་འདྲ་བར་སྣང་ངོ་། །
23-302
དེ་བས་ཀྱང་ཆེར་གོམས་པ་ལས་ནི་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར་སྣང་ངོ་། །དེ་བས་ཀྱང་ཆེར་གོམས་པ་ལས་ནི་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བར་སྣང་ངོ་། །ཤིན་ཏུ་གོམས་པས་རྣམ་པར་སྨིན་ནས་གཉིད་མ་
ལོག་པ་དང་འདྲ་བར་སྣང་ངོ་། །དེ་ནི་འབུམ་ལྔར། རྐྱང་མ་དང་ནི་རོ་མ་ཡང་། །དེ་དག་སྦྱར་བའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །གཏུམ་མོ་ངེས་པར་འབར་བར་བྱེད། །ཅེས་སོགས་ཀྱིས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
经中说："金
刚萨埵即是明点，不动佛也是彼自身，月牙是毗卢遮那佛，声音是宝生佛，
嘿是无量光佛，乌是不空成就
佛，了知此为五佛。"所说。从其曲线放射如灯般光明，乌字嫉妒本性的形象融入哈字，哈字贪欲本性吝啬
形象融入月牙，月牙融入愚痴形象明点中，明点融入半明点瞋恨明点中，它融入仅仅法界形象中。如此一切法无
二，常与断、无中不住于一切的大乐，仅有曲线而住。如《幻化网五千颂》中说："诸法
无生无住处，不可言说非意境，如是所生诸法广宣说，如是诸法无生。"所说。第四誓句手印是：
23-301
然后以前世愿力的力量，随各种有情心如何调伏的缘故从法身中放射圆满受用身与变化身，利益一切众
生。大手印灌顶，如何了知大乐，从此生起坛城，不从其他生坛城。如同幻术梦
境，如同乾闼婆城，如是坛城清晰，若成熟修习则如是见到。所说。如是了知三界一切皆为坛城本性，如水月
般从缘起而生后，不阻塞感官之门，于任何处不依靠，离疑惑的瑜伽士以如实本尊傲慢安乐行持。龙树
尊前说："此非三界而是宫殿，非有情而是胜者轮中主尊，非境非根亦非诸大种等，
非色等而是法性本性。因此坛城亦是此，了知种种坛城为轮，以何迷惑而造作？"所说。如此修行的成就相首先如被云遮蔽的满月般显现。
23-302
比此更加熟练修习则如幻术般显现。比此更加熟练修习则如梦境般显现。极为熟练修习成熟后则如未
入睡般显现。如《五十万颂》中说："左脉与右脉，以彼二结合修法，必定使拙火燃烧。"等所说。
【译文结束】


 །ཡེ་ཤེས་ལེའུར།
དེ་ནས་ཉི་མའི་གཟུགས་ནི་ལུས་དང་གདོང་དང་རྐང་པ་གཙུག་ཏོར་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པ་སྟེ། །གློག་གི་དབྱུག་པའི་རྗེས་མཐུན་འཕོ་མེད་བདེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་མ་མཚན་ཉིད་ཡན་ལག་རབ་
ཏུ་རྫོགས། །རྡོ་རྗེ་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་སྣང་བར་བྱེད་མ་སྲིད་གསུམ་གནས་ལུས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་དེ་ནས་འགྱུར། །འགྱུར་བ་མེད་པའི་བདེ་བའི་འབྲས་སྟེར་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་པོ་འདི་རྣམས་གྲོང་དང་འབྲོག་
དགོན་དུར་ཁྲོད་དང་། །ཞེས་དང་། སྡོམ་འབྱུང་ལས། དངོས་པོའི་ཚོགས་ནི་རྣམ་པར་བཅད་པས་བསྐུལ་ཞིང་ཤེས་རབ་མ་ཡིས་བསྐྱོད་པ་ལས། གཏུམ་མོ་འབར་ཞིང་རབ་ཏུ་གསལ་བ་འཕྲོ་བ་ཡང་དག་རིག་ཅིང་
དྲི་མེད་ཉིད། །ཕུང་པོ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྲེགས་ཤིང་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཡང་དག་རིག་པ་འཛག །ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པའི་དངོས་པོ་མཐའ་དག་མཉམ་ཉིད་བདུད་རྩིའི་གོ་འཕང་ཡང་དག་ལྡན། །ཞེས་སོ།། །།
༈ ཀུན་ཏུ་ཁ་སྦྱོར་ལས་བཤད་པ།
གཉིས་པ་ཀུན་ཏུ་ཁ་སྦྱོར་ལས་བཤད་པ་ལ། 
23-303
འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་བརྟེན་པ། གཉིས་ལ་བརྟེན་པ། རིམ་པ་བཞིས་དཔྱིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ཨེ་ཝཾ་བཞི་ཡི་བསམ་གཏན་བྱ། །ཨེ་ནི་སའི་ཁམས་རྣམ་པར་
དག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོར་ལྷ་མོ་སངས་རྒྱས་སྤྱན་མ་
སྟེ། ཤེས་བྱ་མ་ལུས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ཡིན་ལ། དེ་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་སྤྱན་མའོ། །ཝཾ་ནི་ཆུའི་ཁམས་རྣམས་པར་དག་པ་མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་
ཐར་པ་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྙིང་ག་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོར་ལྷ་མོ་མཱ་མ་ཀཱི་སྟེ། མའི་སྒྲ་ལས་དྲངས་ནས་མཱ་
ཏི་ཞེས་པ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་མ་ཡིན་ལ། དེས་ན་ཆུས་འབྲུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་འདིས་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་མཱ་མ་ཀཱི་ཞེས་བྱའོ། །མཱ་
ནི་མེའི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། དགའ་བ་ཆེན་པོ་དང་། སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རང་བཞིན་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མགྲིན་པའི་འཁོར་ལོ་ལྷ་མོ་གོས་དཀར་མོ་སྟེ། 
23-304
འདི་ལ་ན་བཟའ་དཀར་མོ་ཡོད་པས་གོས་དཀར་མོ་ཞེས་ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོས་གསུངས་སོ། །ཡ་ནི་རླུང་གི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། །བཏང་སྙོམས་
ཆེན་པོ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རང་བཞིན་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་སྤྱི་བོ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོར་ལྷ་མོ་དམ་ཚིག་སྒྲོལ་མ་སྟེ། འཁོར་བ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པས་
ན་སྒྲོལ་མའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཀུན་ཏུ་ཁ་སྦྱོར་ལས། ཨེ་ནི་ས་རུ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ནི་སྤྱན། །སྙིང་རྗེ་ཆེ་དང་ཐབས་ཆེན་པོ། །སྣ་ཚོགས་ཡུལ་ཏེ་སྣ་ཚོགས་གཟུགས། །ལྟེ་
བའི་སྣ་ཚོགས་པདྨ་ལ། །སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོར་གནས་པའོ། །ཝཾ་ནི་ཆུ་རུ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་མཱ་མ་ཀཱི། །བྱམས་པ་སྨོན་ལམ་རང་བཞིན་ཏེ། །ལྷ་མོ་རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་གཙོ། །སྙིང་
གའི་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ལ། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གནས་པའོ། །མཱ་ནི་མོ་རུ་བསྟན་པ་ཏེ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེ་དང་གོས་དཀར་མོ། །ལྷ་མོ་པདྨའི་རིགས་ཀྱི་བདག །དགའ་དང་སྟོབས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །མགྲིན་པའི་
པད་འདབ་བཅུ་དྲུག་པ། །ལོངས་སྤྱོད་འཁོར་ལོར་གནས་པའོ། །ཡ་ནི་རླུང་གི་གཟུགས་ཅན་ཏེ། །ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་རབ་འཇོམས་པ། །དམ་ཚིག་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། །ལྷ་མོ་ལས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་གཙོ། །འཁོར་བ་ལས་སྒྲོལ་སྒྲོལ་མ་ཡིན། །
23-305
བཏང་སྙོམས་ཡེ་ཤེས་སྦྱོར་བ་ཡི། །པད་འདབ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པ། །བདེ་ཆེན་འཁོར་ལོར་གནས་པས་སོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
智慧品中说：
"然后日轮形体身与面足顶髻一切肢体圆满，闪电杖相顺无迁移生起乐的女性特征肢体极为
圆满，以诸金刚极为显现者三有安住身法界从此转变，赐予不变乐果的四种手印这些于村落与牧
地荒野尸林中。"又《集轮经》中说："诸实体集合被切断而激发，被智慧女所动而起，拙火燃烧极为明亮放射正确了知
无垢，焚烧蕴分别观照无缘正确了知流泻，遍满虚空一切事物平等甘露地位正具足。"所说。
一切密合所说
第二从一切密合所说中，
23-303
依于四轮、依于二者、以四次第详细解释春季明点三者。首先：应当禅修四种埃旺。埃为地界清
净，空性解脱门，大悲与方便到彼岸本性，业手印在脐部变化轮女尊佛眼母
，现前照见一切所知是佛眼，具足彼故称佛眼母。旺为水界清净，无相解
脱门，大慈与愿到彼岸本性，法手印在心间法轮女尊玛玛吉，从"玛"音引申为玛
谛意为能生之母，如是如水生长谷物等一般，此能生长无障碍诸佛故称玛玛吉。玛
为火界清净，无愿解脱门，大喜与力到彼岸本性，大手印在喉轮女尊白衣母，
23-304
此尊身着白衣故称白衣母，智慧精华如是说。雅为风界清净，无为现前解脱门，大舍
与智慧到彼岸本性，誓句手印在顶部大乐轮女尊誓句度母，因能从轮回中度脱
故称度母。如是《一切密合经》说："埃为应知是地，业手印与佛眼，大悲与大方便，种种境与种种形，脐
部种种莲花上，安住于变化轮。旺为应知是水，法手印玛玛吉，慈爱愿力本性，女尊金刚部主尊，心
间八瓣莲花上，安住于法轮。玛为示现为火，大手印与白衣母，女尊莲花部主，以喜与力相结合，喉部
十六瓣莲花，安住受用轮。雅为风之形相，摧毁一切烦恼，大誓句手印与，女尊业部主尊，度脱轮回即度母，
23-305
以舍智慧结合，三十二瓣莲花，安住大乐轮。"所说。
【译文结束】


 །འདི་ལ་ཁ་ཅིག་ཡི་གེ་དང་། །ཁ་ཅིག་དེ་བསྒྱུར་བའི་ལྷ་ཞལ་ཕྱག་གི་
རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྒོམ་མོ། །ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པ། ཀུན་ཏུ་ཁ་སྦྱོར་ལས། སྤྱི་བོ་ལྟེ་བར་སོན་འཁོར་ལོ། །ཨེ་ཡི་རྣམ་པར་ཡང་དག་གནས། །སྙིང་ག་མགྲིན་པར་གནས་པའི་རྩ། །ཝཾ་གི་ཡི་
གེ་འདྲ་བར་འདོད། །ཅེས་ཨེ་ཝཾ་གི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་འཁོར་ལོ་བཞི་པོ་དེའི་བྷ་གའི་ནང་ཤྲཱི་ཨ་བ་དྷུ་ཏཱིའི་དབྱིངས་སུ་ཆུད་པའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཕྲ་མོ་དེའི་དཀྱིལ་དུ་རི་
མོ་ནག་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ཟེར་འཕྲོ་བ་བལྟས་ཏེ་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོའི་ལྟ་སྟངས་ཅན་གྱི་བསམ་གཏན་དུ་བྱ་བ་ཞེས་པ་དེ་ཉིད་དུ་བུམ་པ་ཅན་བཅིངས་ནས། དེའི་དབུས་སུ་ཁམས་
གསུམ་པའི་སྟོང་པའི་གཟུགས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་བསྒྲུབས་པས། ཨེས་ཕུང་པོ་ཁམས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་ཞིང་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་རྣམ་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འགྲེལ་པ་གྲུ་གཟིངས་
ལས་ཀྱང་། ཨེ་ཞེས་བྱ་བ་འོད་གསལ་བ། །དེ་ཡི་རྣམ་པ་རྡོ་རྗེ་འཛིན། །དཀྱིལ་འཁོར་དཀྱིལ་འཁོར་པ་རྣམས་ཀྱི། །དགའ་བའི་མཐར་ཐུག་ལས་སྐྱེས་བདེ། །ཞེས་དང་། ཝཾ་གིས་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོར་རོ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར་པའི་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་སྟེ། 
23-306
དེ་ལས། ཝཾ་ཞེས་བྱ་ལས་ཡེ་ཤེས་འབབ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་མི་བསྐྱོད་བཞིན། །དོན་དམ་དང་ནི་ཀུན་རྫོབ་གཟུགས། །རྣམ་དག་ཡེ་ཤེས་དེའི་རང་བཞིན། །ཞེས་སོ། །མས་ནི་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་གསུམ་དབུ་
མར་ཐིམ་པས་བདག་མེད་པའི་བདེ་བ་ཐོབ་པ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཆེན་པོའི་ཤེས་རབ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་དབུ་མར་འཇུག །བདག་མེད་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །མཱ་ཡིག་ཕག་མོའི་ཡིད་ཀྱིས་ནི། །
སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྗེས་ཆགས་པའོ། །ཞེས་སོ། །ཡ་ནི་གང་དུའང་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ནང་དུ་ཞུགས་ཤིང་དབྱེར་མེད་པ་སྟེ། ཁམས་
ནི་དཔའ་བོ་ཡང་དག་འབྱུང་། །ཡ་ནི་གང་དུ་ལས་ཅན་རྣམས། །དེར་ནི་ཐམས་ཅད་རིགས་ཡེ་ཤེས། །རང་གི་རིག་པའི་ནང་ཞུགས་པ། །ཞེས་སོ། །ཚུལ་འདི་མངོན་བརྗོད་བླ་མར། ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་མཉམ་
བྱས་ཏེ། །དེར་ནི་རེ་ཁཱ་ངེས་པར་སྦྱར། །སྟེང་དུ་འབར་བའི་ཚུལ་གྱིས་ནི། །འོག་ཏུ་འབར་བར་བྱེད་པ་ཡིན། །འཆི་མེད་ཐིག་ལེའི་ངོ་བོ་ནི། །ས་བོན་ཚུལ་དུ་འབབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ཚུལ་
དེས་རང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ན་གང་ལ་གང་མོས་སུ་སྣང་ལ། དེར་ཞི་སོགས་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་མོད་ལ་འགྲུབ་སྟེ། འབུམ་ལྔར། དག་པའི་ས་ཡིས་རེངས་པ་ཡིན། །དག་པའི་ཆུ་ཡིས་ཞི་བའོ། །
23-307
དག་པའི་མེ་ཡིས་དབང་དུ་བྱ། །དག་པའི་རླུང་གིས་རྣམ་སྡང་བྱེད། །ཅེས་དང་། བཟླས་པ་མ་ཡིན་བགྲང་འཕྲེང་མིན། །སྦྱིན་སྲེག་སྔགས་དང་མཆོད་པས་མིན། །ལས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྣལ་འབྱོར་པས། །བསམ་གཏན་ཙམ་
གྱིས་འགྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་ཏེ། རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོས། ཨེ་ལྟེ་བ། ཝཾ་སྙིང་ག །མཱ་མགྲིན་པ། ཡ་སྤྱི་བོ། ཤྲཱི་ཨ་བ་དྷུ་ཏཱིར་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
对此有些人以文字，有些人转变为尊面手
形相来修习。觉尊那洛巴《一切密合经》说："顶部和脐轮，以埃字形状安住，心间与喉部安住脉，旺字文
字认为相似。"所说埃旺本性的四轮彼等的密处内，进入吉祥中脉界中的不坏微细明点中央，有黑
线无垢光芒放射，观之以大顶髻目光方式禅修，即在彼处结金刚瓶结后，其内部修成三
界空性形体的拙火，以埃字使蕴界三十六种本性光明不可摧毁的形相成为金刚持，《船筏释论》
中说："所谓埃字即光明，其形相为金刚持，坛城与坛城诸尊，喜乐究竟所生乐。"所说。以旺字使蕴界处一切融入大智慧一味的不变之乐，
23-306
彼论中："从所谓旺字流出智慧，如虚空不动般，胜义与世俗形相，清净智慧彼本性。"所说。以玛字令脉风明点三者融
入中脉，得无我之乐，大随贪之智慧，"瑜伽士入于中脉，将获得无我之乐，玛字金刚亥母意中，
心与心所随贪著。"所说。以雅字于任何处界离障成为智慧大乐智慧入于空性中并不可分离："界
从勇士真实生，雅为何处有缘者，彼处一切种姓智慧，入于自己觉知内。"所说。此法《现说上师》中："阿字母音列卡字父音列平
等而行，于彼必须连结曲线，以上燃烧方式，于下燃烧，不死明点本体，以种子方式流下。"所说。以此方
式自加持时，随各自所喜而显现，能立刻成就一切息等事业，如《五十万颂》："以清净地能使僵硬，以清净水能作息灾，
23-307
以清净火能作降伏，以清净风能作驱散。"又说："非念诵非数珠，非火祭真言供养非，瑜伽士一切事业，仅以禅定
而成就。"所说。大尊者说："埃在脐部，旺在心间，玛在喉部，雅在顶部，于吉祥中脉中。"所说。
【译文结束】


 །གཉིས་པ་འཁོར་ལོ་གཉིས་ལ་བརྟེན་པ་
ནི། ལྟེ་བ་སྤྲུལ་སྐུར་དགའ་བཞི་སྐྱེད། དེས་གྱེན་དུ་འགྲོ་བའི་འཁོར་ལོ་ལྔའི་རླུང་སྐྱེ་བའི་རིམ་པས་གསང་གནས་ཀྱི་ལྟེ་བར་འདུས་ཤིང་། །ཐུར་སེལ་གྱི་རླུང་སྡུད་པའི་རིམ་པས་དེའི་ལྟེ་བར་འདུས་
པས་སྲོག་ཐུར་འདྲེས་པ་ན་ཐིག་ལེ་ཙམ་གྱི་དམིགས་པ་ལས་ཀྱང་འདས་པའི་དམིགས་མེད་དུ་གྱུར་པས་ཟླ་བ་དྲུག་ལ་སོགས་པར་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྲོག་འགོག་པ་ཐོབ་ལ། །སླར་ཡང་སྒྲ་དང་
ཐིག་ལེར་ལྡན་པའི་ཧཾ་དང་། སྒྲ་དང་ཡོན་ཏན་ལྡན་པའི་ཨཾ་བསྒོམས་ནས། གཏུམ་མོ་འགྲོ་བ་དང་འོང་བའི་དུས་སུ་བདེ་བ་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བསྒོམས་པས་བདེ་བ་ཆེན་
པོ་འབྱུང་ཞིང་བུམ་པ་ཅན་བརྟེན་པས་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་མ་དག་པའི་ཆ་ལོག་ནས་ལྟེ་བ་ཡན་ཆད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་གང་སྟེ་ཨེ་ཝཾ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་དགའ་བ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་འཆར་བར་འགྱུར་ཏེ། 
23-308
དུས་འཁོར་ལས། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་འགགས་པར་གྱུར་ན་རི་བོང་འཛིན་པ་བསྐྱོད་པ་ཉི་མའི་གཟུགས་སུ་འགྱུར་ཞེས་སོ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། སྟེང་དང་འོག་ཏུ་འགྲོ་བའི་རླུང་། །ཡིད་ཀྱི་ཁ་སྦྱོར་དུ་བྱ་
སྟེ། །དེ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་གོམས་པ་ཡིས། དེ་ནི་བརྟན་པའི་གོ་འཕང་འཐོབ། །ཅེས་དང་། བུམ་པ་ཅན་སྦྱོར་རྒྱལ་བ་ནི། །འཆི་ལས་རིང་འགྱུར་རབ་འཇུག་པ། །ཤེས་ནས་བུམ་པ་བརྟེན་བྱ་སྟེ། །འགོག་པ་
ཡིས་ནི་ངེས་གནས་པ། །དེ་ཡི་བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་ཏུ། །འཆི་བ་འོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོ། །འདི་ནི་ས་མྦུ་ཊ་ལས། ཨེ་ནི་ཤེས་རབ་ཅེས་བརྗོད་དོ། །ཝཾ་ནི་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་
དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་འཁོར་ལོ་གཉིས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་སྟེ། བྲུལ་ཚོར་གསུངས་པ་ནི་མཻ་ཏྲི་པའི་ལུགས་ཡིན་ནོ། ། གསུམ་པ་རིམ་པ་བཞིས་དཔྱིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་ལ། རྒྱུད་ཀྱི་རིམ་པ།
སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རིམ་པ། གསང་བའི་རིམ་པ་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི། ལྷ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་དུས་སུ་ནི། །འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་པའི་མཐར། གཞན་རྣམས་ཕག་མོ་ལ་
བསྡུས་ཏེ། དེའང་འོད་དམར་པོའི་རང་བཞིན་དུ་ཞུ་བ་སྣ་གཡོན་ནས་ཞུགས་ཏེ་རྐྱང་མ་རྒྱུད། ལྟེ་བའི་ས་བོན་ལ་ཐིམ། དེའི་མདངས་ཀྱི་རྩ་གསུམ་འཁོར་ལོ་བཞི་ཡིག་འབྲུ་དང་བཅས་པ་རྟེན་བརྟེན་པའི་ཚུལ་དུ་གསལ་བར་བསྒོམས་ཏེ། 
23-309
ལྟེ་བའི་པདྨ་དམར་པོའི་དབུས་སུ་ཟླ་བ་ལ་མ་ནིང་གི་ཡི་གེ་བཞི་སྤངས་པའི་དབྱངས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐ་མ་ཟླ་ཚེས་ནཱ་ད་དང་བཅས་པ། ཤར་ལ་སོགས་པའི་འདབ་མར་རྣམ་པར་ཐར་
པ་བརྒྱད་དག་པའི་ཨ་ཀ་ཙ་ཊ་ཏ་པ་ཡ་ཤའི་སྡེ་ཚན་བརྒྱད་བྲིས་པའི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ། དབུགས་གྱེན་དུ་འབྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་ཁ་གྱེན་བསྟན། སྡེ་ཚན་ཞེས་པ། ཨ་
སྡེ་ཨ་ལི་བཅུ་དྲུག །ཀ་སོགས་ལྔའི་སྡེ་པ་དང་། ཡ་ར་ལ་ཝ་བཞི་ཡའི་སྡེ་དང་། འགའ་ཞིག་ཏུ་ཤ་ཥ་ས་ཧ་བཞི་ཤ་སྡེར་བྱས་ནས་ཀྴ་ནི་ཀ་དང་ཥ་བརྩེགས་པ་ཡིན་པས་
ལོགས་སུ་མ་གསུངས་ཞེས་བསྟན་པ་ཡོད་ཀྱང་། འདིར་ནི་ཤ་ཥ་ས་ཧ་ཀྴ་རྣམས་ཤའི་སྡེ་ཚན་ཏེ། དེ་རྣམས་ལ་ཆགས་ཤིང་འབྲེལ་བའི་ཡི་གེ་ལྔ་བཅུ་ལས་ཡི་གེ་གཅིག་གིས་ཀྱང་མངོན་པར་
འདོད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མཉམ་ཞིང་བྱེད་པ་མཚུངས་པས་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པར་གནས་ནས། བརྗོད་པའི་དུས་སུ་བྷ་གའི་པདྨར་རླུང་གི་སྐྱེ་གནས་ཅན་རྣམས་མི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་
དུ་སྐྱེས་ནས་མགྲིན་པ་དང་རྐན་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་ལས་གསལ་བར་སྐྱེ་བ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་གསལ་གདབ་བོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རླུང་སྔགས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཞི་བ་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཀྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
第二依于两轮
是：脐部化身生四喜，通过上行五轮风生起的次第汇聚于秘密处的中心，以降行风收摄的次第汇聚于其中
心，当生命力与下行风融合时，甚至超越仅有明点的所缘而成为无所缘，因而在六个月等时间内获得不间断的息灭，再次修习
具声与明点的杭字，以及具声与功德的昂字，在拙火往返时以乐一味本身平等入定的修习使大乐
生起，依靠金刚瓶修习使二种界的不净分转变，脐部以上充满菩提心而成为一体的埃旺四喜智慧将显现，
23-308
《时轮》中说："当生命力与下行风阻止时，持月亮动摇成为日形。"所说。《集轮经》中说："上与下行风，应当作意合
一，以彼瑜伽修习，将获得稳固地位。"又说："金刚瓶结合成就者，远离死亡极进入，了知后应依瓶，以息灭
而确定安住，此者千劫中，死亡不会到来。"所说。此即《三部合集》中："埃即称为智慧，旺为方便本
性。"所说的两轮拙火，述曹尊所说的是梅旁巴传统。第三以四次第详细解释春季明点分：续部次第，
咒语次第，智慧次第，秘密次第四者。首先：在本尊瑜伽时，修完胜乐轮本尊瑜伽后，其余尊众摄入金刚亥
母，她也化为红色光本性融化从左鼻孔进入，经左脉至脐部种子融入，以其光辉明显修持三脉四轮与种子作为能依所依的形式，
23-309
在脐部红莲花中央的月轮上，除去四个中性字母外的十二母音最后一个带曲线的月牙，在东方等花瓣上以八解
脱清净的八类阿卡察札塔帕雅夏字群环绕，因为是上升气息的本性故头向上。所谓字群是：阿
类十六阿字母音，卡等五组，雅啰拉瓦四雅类，有些地方将夏沙萨哈四作夏类，说克沙是卡与沙叠
加故未单独说明，此处则夏沙萨哈克沙为夏的字群。对这些贪着相连的五十字母，即使仅以一字也能成就一切所
欲之义，因平等且作用相同而以不明显形式安住，在发音时应如此明观：如同秘处莲花中风源之字不明显本性
而生，经喉舌腭等部位的作用而明显产生。如此风咒形相的修行者们能成就一切息灾等事业。
【译文结束】


 །
23-310
སྙིང་གའི་པདྨ་དཀར་པོ་ཟླ་བ་ལ་སྤྲོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྐུ་མཚོན་བྱེད་ཡ་ནས་བགྲངས་པའི་བརྒྱད་པ་ཨཱུ་དང་ཟླ་ཚེས་ཐིག་ལེ་ནཱ་དར་ལྡན་པ། ཕྱོགས་བཞིར་ཨ་ཨི་
ཨུ་ཨེ་སྟེ་དབྱངས་ལྔ་དང་། དབང་ལྡན་ནས་བརྩམས་ཏེ་ཡ་ར་ལ་ཝ་བཞི། རླུང་ནང་ནས་འཇུག་པའི་ལམ་ནས་གཏུམ་མོའི་འོད་ཟེར་འོག་ཏུ་ཟློག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འཐུར་བསྟན། མགྲིན་པའི་པདྨ་དམར་
པོ་ལྟེ་བ་ལ་ཟླ་བ། དབྱངས་དགུ་པ་མཐའ་ལ་གནས་པ་ཅན་ཨོཾ་ཡིག་མི་འགྱུར་བ་ལ་ཟླ་ཚེས་ཐིག་ལེ་ནཱ་དས་བརྒྱན་པ་ཡིག་འབྲུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསལ་བར་བྱེད་པ། ཕྱོགས་སུ་ཨཱ་
ཨཱི་ཨཱུ་ཨཻ། མཚམས་སུ་ཡཱ་རཱ་ལཱ་ཝཱའོ། །སྤྱི་བོའི་སྣ་ཚོགས་པདྨ་ཟླ་གདན་ལ། མ་མོ་ཕྱེད་པ་ཐིག་ལེའི་གཟུགས་ཏེ་མ་མོ་ནི་དབྱངས། དེའི་ཕྱེད་པ་ནི་གསལ་བྱེད་དེ། གསལ་བྱེད་ནི་ཕྱི་
མོ་ཕྱེད་པ་ཅན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཧ་ཡིག་མི་འགྱུར་བ་གཞོམ་མེད་ནི་མ་མོ་ཕྱེད་པའང་ཡིན་ལ། ཨ་ཡིག་ལ་གནས་པས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཆོག་ཀྱང་
ཡིན་ཏེ། ཨ་ཡིག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མེད་དུ་རྗོད་བྱེད་ཡིན་པས་སོ། །སྤྱི་བོར་ཐིག་ལེའི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མར་བྱས་པས་ཐིག་ལེའི་གཟུགས་དེ་མན་ངག་ལས་ཟླ་ཚེས་ཐིག་ལེ་ནཱ་ད་དང་བཅས་པའོ། །
23-311
རེ་རེས་བར་ཆོད་པའི་འདབ་མ་ལ་དབྱངས་བཅུ་དྲུག་ཟླ་ཚེས་ཐིག་ལེར་བཅས་པ་བ་མོ་འཛག་པ་ལྟ་བུ་འཐུར་བསྟན་བལྟས་ཏེ། རླུང་ལྡང་བ་དང་བསྟུན། ལྟེ་བར་ཐུང་ངུ་དབྱངས་གཅིག་བརྗོད་པའི་
ཡུན། སྙིང་གར་རིང་པོ་མ་མོ་སྟེ་དབྱངས་གཉིས་ཀྱི་ཡུན། མགྲིན་པར་པླུ་ཏ་ཤིན་ཏུ་རིང་པོ་སུམ་ཡུན། སྤྱི་བོར་འདིའི་སྒྲ་སྟེ་ནཱ་དའི་ངོ་བོ་ཙམ་གཡས་ཀྱི་ཆ་ལ་བརྟེན་ནས་མས་ཡར་
གསལ་གདབ། འཇུག་པ་དང་བསྟུན་གཡོན་གྱི་ཆ་ནས་ཡས་མར་ཏེ་གསལ་སྣང་བྱུང་བྱུང་དུ་དེ་ལ་བསླབ་པོ། ། གཉིས་པ་སྔགས་ཀྱི་རིམ་པ་ནི། སྐྲ་ཡི་རྩེ་མོའི་ཁྱོན་ཙམ་གྱི། །འོད་ཟེར་གློག་སྟོང་
འཁྱུག་པ་བཞིན། །རླུང་སྦྱོར་བ་བཞིའི་གནད་ཀྱིས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྦྱར་ནས་བསྐྱོད་པས་ལྟེ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཏུམ་མོའི་རང་བཞིན་དུ་འབར་ཏེ། དེའི་འོད་ཟེར་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཁྱོན་ཙམ་དུ་ཕྲ་བ་
གློག་སྟོང་འཁྱུག་པའི་ཟེར་མ་དང་མཉམ་པས་དམ་ཚིག་དང་། ཆོས་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་། བདེ་ཆེན་གྱི་ཡིག་འབྲུ་རྣམས་བསྲེགས་ནས། བ་སྤུའི་ཁུང་བུའི་ཕྱོགས་མཚམས་ནས། །བྱུང་སྟེ་ཕྱོགས་བཅུར་གནས་པ་ཡི། །བ་
སྤུའི་མཐར་ཐུག་པའི་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བར་བྱས་ནས་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུར་ཞུགས་ཤིང་གནད་ཀྱི་ཁུང་བུ་ཕྱེ་བ་ནས་བྱུང་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་སོང་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདུད་རྩི་བླངས་ཏེ་སྤྱི་བོའི་བུ་ག་ནས་གསེར་གྱི་སྒོར་ཞུགས་ཏེ། 
23-312
སྤྱི་མགྲིན་སྙིང་ལྟེ་བའི་བསྲེགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དགྱེས་པ་བསྐྱེད་ནས་དེ་ཉིད་དུ་ངལ་གསོ་བར་བསམ་མོ། །གསུམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རིམ་པ་ནི། ལྷ་དང་ལྷ་མིན་བསྡིགས་པར་མཛད། །འདིར་
ལྷ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ། སམྦུ་ཊ་ལས། དངོས་པོ་འདི་དག་ཀུན་རང་བཞིན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལྷ་ཡིན་ཞིང་། །དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་ཅན། །ཞེས་སོ། །
དེའི་མ་དག་པའི་ཆ་ནི་ལྷ་མིན་དུ་བཞག་སྟེ། བསྡིགས་པ་ནི་གཏུམ་མོ་འབར་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་བསྲེགས་པས་སམ། དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་བདག་མེད་མ་དང་། ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོ་
མ་ལུས་པ་རྟ་གདོང་གི་མེས་འཐུང་བ་བཞིན་ཕུང་སོགས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འཐུང་བས་རྒོད་མ་ཁའི་མེ་གཟུགས་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
23-310
心间白莲花月轮上，由于展开物不灭故象征法身，从雅字数起第八个乌字带月牙明点曲线，四方有阿伊
乌埃等五母音，从东北方开始雅啰拉瓦四字。因为风从内入的通道使拙火光向下返回故头向下。喉间红
莲花中心有月轮，第九母音处于边缘的嗡字不变，以月牙明点曲线装饰，能显明一切字母，方位上有长阿
长伊长乌长埃，隅角处有长雅长啰长拉长瓦。顶部杂色莲花月垫上，母半明点形相，母即是母音，其半即辅音，辅音是外
母半有者，如是所说。因此不变无坏的哈字也是母半，由住于阿字故特别殊胜之故也是最上
，阿字是表达一切法无生的，故在顶部以明点形相为标志，此明点形相根据口诀是带月牙明点曲线。
23-311
每个间隔的花瓣上有十六母音带月牙明点，如牛奶滴落般向下看，随风升起，脐轮短母音即一个母音的
时间，心轮长母音即母音，两母音时间，喉轮超长母音三倍时间，顶轮此声即只是曲线本性依右侧部分从下向
上明观。与入息配合从左侧部分从上向下，即应修习明显显现。第二咒语次第是：如同发梢大小的，千道闪电光
闪烁般，以四种风瑜伽要点结合方便智慧而动，在脐轮中燃起拙火本性，其如发梢般细微的光芒
如千闪电光束相等，焚烧誓句、法、受用、大乐诸字母，从毛孔方位隅角，生出住于十方的，
遍满全身直至毛尖后，进入眉间宝珠从要点孔窍出现后遍及十方世界，取来一切如来智慧甘露从顶孔入如金门，
23-312
顶喉心脐被焚烧的诸如来生起喜悦后，观想在彼处休息。第三智慧次第是：威吓诸天与非天。此中
天是菩提心，如《三部合集》所说："此等一切事物本性，即是菩提心本性，因此彼即是天，彼即是薄伽梵金刚持。"所说。
其不净分被安立为非天，威吓是因拙火燃烧焚烧一切法为无我，或因其本性即是无我母，如同大海
全部被马头火饮尽般，一切蕴等为空性所饮尽，故也称为马面女火形。
【译文结束】


 །དེ་ལྟ་བུའི་གཏུམ་མོས་བསྡིགས་པའི་ཟླ་བ་ཞུན་མ་དེ་
མེ་ལྕེས་སྦྱངས་པའི་རྩའི་ཞིང་རྣམས་གང་བས་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་སྟེ་ནང་གི་ཉི་ཟླའི་གཟུགས་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་འདུས་པ་འཁོར་བའི་བར་དུ་རོ་མཉམ་པའི་བདེ་ཆེན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་དཔྱིད་
ཀྱི་ཐིག་ལེའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱང་སྤྱི་བོ་ནས་བཟུང་མགྲིན་པའི་བར་བདེ་བ་ཆུང་ངུ་དགའ་བ། དེ་ནས་སྙིང་གའི་བར་འབྲིང་པོ་མཆོག་དགའ། དེ་ནས་ལྟེ་བའི་བར་གྱི་ཆེན་པོ་ཁྱད་དགའ། དེ་ནས་གསང་གནས་ནས་ནོར་བུའི་བར་གྱི་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་པའོ། །
23-313
དེ་བཞི་པོ་རེ་རེའང་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོར་དབྱེ་བས་བཞི་བཞི་བཅུ་དྲུག །ཉི་མའི་སྦྱོར་བ་ལ་བལྟོས་ཏེ། རེ་རེ་ལ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བས་བཅུ་གཉིས་སོ། །འདིའི་
མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་ཁྱད་དགའ་གཉིས་བླ་མེད་ཀྱི་རྒྱུད་ནས་གསུངས་པའི་ལོངས་སྐུ་དང་སྤྲུལ་སྐུ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ནས་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་གྱི་བར་ཉི་ཤུ་གསང་བའི་དེ་ཉིད་ནས་དང་། ལྷན་
ཅིག་སྐྱེས་དགའ་ལ་རྡོར་སེམས་དང་། དཔལ་ཧེ་རུ་ཀ་དང་། མཁའ་འགྲོ་མ་དྲྭ་བ་སྡོམ་པ་ཞེས་དཔྱིད་ཐིག་ཏུ་གསུངས་སོ། །བཞི་པ་གསང་བའི་རིམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་བསྒོམ་པས་ལས་ཀྱི་རླུང་ཉི་
ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་དབུ་མར་ཐིམ། སེམས་འོད་གསལ་དུ་ཐིམ། སོ་དང་སེན་མོ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཁམས་རྣམས་གནས་འགྱུར་ཏེ་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུའི་སྐུ་ཐོབ་ནས་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་གཉིས་སུ་
མེད་པར་གྱུར་པ་ནི་འབྲས་བུའོ། །འདི་ལའང་འཛག་མེད་ཀྱི་ལྷན་སྐྱེས་དེ་ཁོ་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགའ་བ་བཞིའི་ངོ་བོར་བཞག་སྟེ། ནོར་བུ་ནས་ལྟེ་བའི་བར་དུ་འཛག་མེད་ཀྱི་བྱང་
སེམས་འཕེལ་བཞིན་པས་སྟེང་དུ་འགྲོ་སྟེ། བདེ་སྟོང་གི་ཡེ་ཤེས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འགུགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཆུང་ངུས་ལྟེ་བར་རྒྱུ་མཐུན་དང་། འབྲིང་པོས་སྙིང་གར་རྣམ་སྨིན་དང་། ཆེན་པོས་མགྲིན་པར་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པ་དང་། 
23-314
ཆེན་པོའི་ཆེན་པོས་དཔྲལ་བར་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྩ་པདྨ་འདབ་མ་བཞི་རུ་ཡང་དག་པར་འབྱུང་སྟེ། དེ་རེ་རེའང་བཞི་བཞི་ཡིན་ལ། ཉི་མ་ལ་བལྟོས་ནས་གསུམ་གསུམ་
མོ། །སཾ་བུ་ཊ་ལས། དེ་ཡི་ཤེས་རབ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། །དེར་ཕྱིན་གནས་པའི་གཟུགས་ཅན་མ། །ལས་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྐུལ་བ་ཡིས། །ལྟེ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ནི་འབར། །བདག་མེད་མ་ཞེས་རྣམ་པར་བཤད། །
དཔྱིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཉིད་དུ་བརྗོད། །སྐྲ་ཡི་རྩེ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་ལུས། །གློག་གི་ཟེར་མ་མཉམ་པའི་འོད། །ལྷ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་དུས་སུ་ནི། །བ་སྤུའི་ཁུང་བུའི་ཕྱོགས་མཚམས་ནས། །བྱུང་སྟེ་ཕྱོགས་བཅུར་གནས་
པ་ཡིན། །ལྷ་དང་ལྷ་མིན་བསྡིགས་པར་མཛད། །སྙིང་ག་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ནི། །བསྲེགས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་འཁོར་ལོར་སོང་། །སྣ་ཡི་ཁུང་བུ་གཡས་པ་ནས། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་བྱུང་ནས་ནི། མཛོད་སྤུར་སོང་
བ་དག་གིས་ཀྱང་། །བུག་པ་ངེས་པར་ཕྱོགས་བཅུ་ཡི། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི། །ཤངས་ཀྱི་བུ་ག་གཡོན་པ་ནས། །ཞུགས་ནས་སྤྱི་གཙུག་འཁོར་ལོར་ནི། །ཀུན་བསྲེགས་རྣམ་པར་ཕྱུང་ནས་ནི། །སྔར་
གསུངས་ཉིད་ཀྱི་བུ་ག་ནས། །ཡང་ནི་སྤྱི་གཙུག་གཞུག་པར་བྱ། །ཞེས་ཏེ། དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་ལས་ཀྱང་གསུངས་སོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
如是拙火威吓融化的月亮
以火焰净化的脉田充满而遍布一切肢体，内在日月形相方便智慧的结合，于轮回中平等大乐的体验即是春
季明点。其本身从顶部直至喉部的小乐为喜，从那到心间的中等乐为胜喜，从那到脐部的大乐为离喜，从那到秘处至宝珠间的大中大乐为俱生喜，此为世间的。
23-313
此四种每一种又分为小、中、大、大中大，成为四四十六种。相对于日的结合，每一种分为小中大三种，为十二种。此中
胜喜与离喜二者，无上续中所说的受用身与化身、方便与智慧乃至二十种功德与过患之间的秘密真实，以及俱
生喜作为金刚萨埵、吉祥黑鲁卡与空行网络坛城，如是在春季明点中所说。第四秘密次第是：如是修习使二
万一千六百业风融入中脉，心融入光明，牙齿指甲等所生诸界转变，获得如彩虹般身后成为空性与悲无
二，此为果。此中无漏俱生即是超世间四喜的本体，从宝珠至脐部间无漏菩提
心增长而上行，召请殊胜的乐空智慧，其中小乐在脐部为同因，中乐在心间为异熟，大乐在喉部为士用，
23-314
大中大乐在额部清净中生起薄伽梵四瓣莲花，每一种又各有四种，相对于日为三种
。《三部合集》中说："其智慧俱生，到彼处住之形相女，以业风激发，在脐轮中燃烧，解说为无我母，
称为春季明点，百千发梢身躯，光明等同闪电光束，在本尊瑜伽时，从毛孔方隅
而出住于十方，威吓诸天与非天，心间法轮，焚烧后至受用轮，从右鼻孔，遍一切而出，到达宝珠
开启确定十方孔洞，诸佛菩萨，从左鼻孔，进入顶髻轮，焚烧一切后出，从前
所说孔洞，再次应入顶髻。"所说，此也在《金刚空行》中所说。
【译文结束】


། །།
༈ གདན་བཞི་ལས་བཤད་པ།
གསུམ་པ་གདན་བཞི་པ་ནས་བཤད་པ་ལ། སྦྱོར་བ་དྲུག་གི་མན་ངག་དང་། །
23-315
གཙུབ་ཤིང་མེའི་འཁོར་ལོ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ། དངོས་པོར་གནས་པའི་སྦྱོར་བ་དྲུག །ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་སྦྱོར་བ་དྲུག །འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ལས། དང་པོ་ནི། ལུས་སེམས་
སྲོག་གི་དབྱུག་པ་ལ། སྦྱོར་བ་དྲུག་གི་མན་ངག་གནས། །ཕུང་པོ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཆར་ཡང་ནམ་མཁའ་རླུང་མེ་ཆུ་ས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོང་པའི་རྣམ་པས་སྦྱོར་བ་
དྲུག་ཏུ་གསུངས་པ་ནི། ཡེ་ཐིག་ཏུ། སྲོག་གི་དབྱུག་པ་དེ་ནི་མཐའ། །ཏིལ་གྱི་མེ་ཏོག་རྒྱས་པ་ལྟར། །དེ་ནི་སྦྱོར་དྲུག་གི་རྣམ་ཤེས། །རྩ་དང་ཐིགས་པ་དང་ལྡན་ནོ། །ཞེས་དང་། ཕྱག་ཐིག་
ཏུ། ཕུང་པོ་ལྔ་བདག་ལུས་ལ་ནི། །ལེགས་དགྱེས་དབང་མོ་འཁོར་ལོ་དྲུག །ཟླ་བ་ཕྱེད་བཞིན་ཆར་ཡང་ནི། །རླུང་གི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པར་གནས། །ཞེས་ཏེ། །འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་སྲོག་དབྱུག་དབུ་མའི་ལྟེ་
བའི་དབུས་ན་ཟླ་བ་ཕྱེད་པའམ་རླུང་འཁོར་ལྟར་གཞུའི་དབྱིབས་སུ་གནས་པ་སྟེ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ངམ་ཟླ་ཚེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་པའོ། །རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར་ཡང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ཡི་
བདག་ཉིད་ལུས། །འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་ཕུག་ནང་ན། །ཟླ་བ་ཕྱེད་པའི་ཆ་ལྟ་བུ། །སྟོང་ཉིད་རླུང་གི་འཁོར་ལོར་གནས། །ཞེས་སྟོང་ཉིད་ནི་ཆར་ཡང་འདིའོ། །ཆར་ཡང་འདི་ཉིད་ངེས་པའི་དོན་དུ་ན་རང་བཞིན་གྱི་དགའ་བ་ཞེས་པ་འོད་གསལ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་སྟེ། 
23-316
དེའི་མཚན་ཉིད་ལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ། ཕྱེད་མིན་གང་བ་ཡང་མ་ཡིན། །ཆུ་ཡི་ཟླ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་། །སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་འགྲོ་བའི་མ། །ཆར་ཡང་གྲངས་མེད་བརྟེན་པ་ཡིན། །དེ་ནི་མཆོག་དང་
གཞན་མཆོག་ཕྲ། །སྐྱེ་མེད་གཉིས་མེད་བསམ་དུ་མེད། །རླུང་གི་འཁོར་ལོ་སྐྱེ་བྱེད་མ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་རྙེད་དཀའ་བའོ། །ཞེས་ཟླ་བ་ཕྱེད་པའམ་ཉ་གང་བ་ཞེས་གཅིག་ཏུ་གཟུང་དུ་ཡོད་པ་ཕྱིའི་
ཟླ་བ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་སྣང་ཡང་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུ་སྟེ། །ཀྱཻ་རྡོ་རྗེར། རང་བཞིན་གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་པ། །རྫུན་མིན་བདེན་མིན་དེ་བཞིན་དུ། །ཐམས་
ཅད་ཆུ་ཡི་ཟླ་བ་ལྟར། །འདོད་པས་རྣལ་འབྱོར་མ་ཤེས་ཀྱིས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རང་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱེད་མ་ཡིན་པས་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་སྟེ། རྒྱུད་ལས། སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་
མོ་དྲག་ཆེན་མོ། །འབྱུང་དང་ཡང་དག་སྡུད་མཛད་མ། །ཞེས་སོ། །ཁམས་གསུམ་མ་ལུས་པ་ལ་འགྲོ་བའི་ཆ་གཟུང་བས་འགྲོ་བའི་མའོ། །འོག་ཏུ་གྲངས་མེད་པ་ཡི་ཁམས་གསུམ་ནི། །རྒྱུ་དང་སྐྱེད་པར་
བྱེད་པ་པོ། །ཞེས་པ་སྟེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། །ཆར་ཡང་གྲངས་མེད་བརྟེན་པ་ཡིན། །མཆོག་གི་དགའ་བ་སྦྱིན་པས་མཆོག །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་དགའ་བ་རྟོགས་པས་མཆོག་གཞན། །ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱེ་མེད། །
23-317
འཁོར་འདས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་མ་ཆད་པས་གཉིས་མེད། །རང་བཞིན་གྱི་དགའ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བསམ་མེད། ཕྱི་དང་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རླུང་གི་འཁོར་ལོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་པོ་
སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན་རང་བཞིན་གྱི་རླུང་ངམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དགོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའང་། ཡེ་ཤེས་རླུང་དུ་རབ་ཏུ་གྲགས། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ལམ་ཉམས་
སུ་ལེན་པའི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ལ། ལུས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དྲུག །རྩའི་སྦྱོར་བ་དྲུག །རླུང་གི་སྦྱོར་བ་དྲུག །དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་དྲུག །དུས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དྲུག །ཉམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ལས། དང་པོ་ནི།
ཐབས་དང་བཅས་ན་ཞེས་པས། ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཚང་བར་བསྟན་པ་ལས། སྐབས་འདིར་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་ལ་སོགས་པ་སྔར་བཤད་པའི་བྱེད་ཆིངས་དྲུག་གོ །

以下是简体中文直译：
【译文开始】
四座所说
第三从四座所说，六瑜伽口诀与
23-315
钻木火轮二者。首先：实物安住六瑜伽，道体验六瑜伽，果现证六瑜伽。第一是：身心
生命杖上，安住六瑜伽口诀，五蕴自性身上，菩提心即雨亦虚空风火水地智慧空性形相的六瑜
伽所说，如《智慧滴》中："生命杖即为边际，如同芝麻花盛开，彼为六瑜伽之识，具足脉与滴点。"又《手印滴》
中："五蕴自性身上，善喜自在女六轮，如同半月雨亦，风轮形相而安住。"所说。六轮生命杖中脉脐
中心半月或如风轮弓形安住，此即智慧风或月牙明点之语言表述。《金刚鬘》中也说："五蕴
自性身体，六轮洞穴内中，如同半月部分，空性风轮中安住。"所说空性即是雨亦。雨亦本身的确定义即是本性喜，即光明俱生，
23-316
思考其特征所说："非半亦非满，如同水中月般见，大幻化母所生母，雨亦无数所依靠。彼为最胜与
殊胜细微，无生无二不可思，风轮生起之母，即使诸佛亦难得。"所说半月或满月不能作为一体执取的外
月亮，虽如是显现却非彼本身如水月，如《喜金刚》所说："本性本来无生，非虚非真如是，一切
如水中月，欲望瑜伽母当知。"所说。自身虽无生却是一切之生母故为大幻化，如续中所说："大幻
化大勇母，生起与摄集者。"所说。执取遍行三界无余的特征，故为所生母。下文："无数之三界，是因亦为
能生者。"所说正因如此："雨亦无数所依靠，赐予最胜喜故为最胜，证悟稀有喜故为殊胜，因具虚空特征故无生，
23-317
不断为轮涅之方故无二，因为本性喜之本体故不可思。生起一切外内本性风轮之
能生者，为何？因为是本性风或智慧风之本体"，如是思考之故。又："智慧风而极有名。"所说。第二道体
验的六瑜伽有：身六瑜伽，脉六瑜伽，风六瑜伽，所缘六瑜伽，时间六瑜伽，体验六瑜伽。首先：
"具足方便"所说，从完整宣说体验道的瑜伽，此处是金刚跏趺坐等前述的六种行为规则。
【译文结束】


བཉིས་པ་རྩའི་སྦྱོར་བ་
དྲུག་ནི། རོ་བརྐྱང་དྷུ་ཏཱི་ལ་འཁྱུད་པའི་འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་རྩ་འདབ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རྩ་དྲུག་འོད་ཀྱི་སྦུ་གུ་ཅན་དུ་གསལ་བར་བལྟ་བའོ། །གསུམ་པ་རླུང་གི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ནི། རླུང་བརྟག་
པ། ཞི་བ་སོ་མཉམ་པ། བརྔུབ་པ་དགང་གཞིལ་དབྱུང་བ་སྟེ། དང་པོ་མཉམ་དུ་རྒྱུ་བའི་དུས་ནི་བཟང་བས། དེའི་དུས་སུ་བསྒོམ་མོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡོན་པོར་འཕོ་ན་སྔར་བཤད་པའི་ནུ་མ་གཅུད་ལ་བོར་བས་མཉམ་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །
23-318
གཞན་བཞི་སྔར་དང་འདྲའོ། །བཞི་པ་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ནི། གཏུམ་མོ་ཨ་ཐུང་ལ་བསླབ་པ་ཞེས་པ། མེའི་འཁོར་ལོའི་ཤེས་བྱ་སྒྲའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ཨ་ཐུང་ངུ་དམར་སེར་གློག་གི་
དབྱུག་པ་ལྟ་བུ་ལ་དམིགས་ཏེ་རླུང་འབྱུང་འཇུག་གནས་གསུམ་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་དེ་ལ་ཐིམ་པར་བསམ་སྟེ། དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སེམས་ལ། དེ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ་ཐིམ། སེམས་ལས་
བྱུང་བ་མ་རིག་པ་ལ་ཐིམ། མ་རིག་པ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་བར་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་བྱེད་དེ། དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས།
གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་གཅིག་གྱུར་པ། འགྲོ་བ་མེད་ཅིང་འོང་བ་མེད། །ཅེས་སོ། །གཙུབ་ཤིང་མེའི་འཁོར་ལོ་ལ་བསླབ་པ་ནི། གསང་བའི་སྣ་རྩེ་ནས་ཆར་ཡང་གི་རླུང་དང་མི་ཕྱེད་པའི་གཏུམ་མོ་
འབར་བ་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་པྲ་ཕབ་པ་ལྟ་བུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱི་སྤྲིན་མཐའ་ཡས་པ་སྤྲོ་བར་བྱེད་པའི་འོད་ལྗང་ཁུ། ལྟེ་བ་ནས་སེར་པོ།
སྙིང་ག་ནས་དཀར་པོ། མགྲིན་པ་ནས་དམར་པོ། སྤྱི་བོ་ནས་ནག་པོ། གཙུག་ཏོར་ནས་གནམ་ཁ་ཐམས་ཅད་རས་བལ་གྱི་སྐུད་པ་བརྐྱང་པ་བཞིན་དུ་གྱེན་དུ་ཧཱུཾ་གི་སྒྲ་གྲག་བཞིན་པས་སྣའི་སྒོར་བྱུང་ནས་ཁམས་གསུམ་རླུང་དེའི་རང་བཞིན་ཙམ་དུ་བྱ་ཞིང་། 
23-319
སླར་ནང་དུ་ཞུགས་ནས་འཐུར་དུ་ཨོཾ་གྱི་སྒྲ་དང་གསང་བར་གནས་པ་ཨཱཿའི་སྒྲ་དང་བཅས་པར་བསམ་མོ། །བདེ་བའི་གཏུམ་མོ་ལ་བསླབ་པ་ནི། དེའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཕུང་པོ་ཁམས་
དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་བསྲེགས་ཏེ་གཡོན་པ་དང་གཡས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་རྩར་བགྲོད་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམས་དཔྲལ་བའི་ཟླ་བ་
ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས་པས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་བལྟའོ། །གཏུམ་མོ་འབར་འཛག་ལ་བསླབ་པ་ནི། དེ་ནས་གཏུམ་མོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དྲོད་ཀྱིས་ཟླ་བ་ཞུ་བར་གྱུར་པ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཐིག་
ལེའི་གཟུགས་ཀྱིས་འོག་ཏུ་བགྲོད་པ་མགྲིན་པ་དང་། སྙིང་ག་དང་། ལྟེ་བར་དགའ་བ་དང་། མཆོག་དགའ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་དགའ་བའི་རང་བཞིན་དང་། །དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུ་ཇི་སྲིད་བར་ལྷན་ཅིག་
སྐྱེས་དགའི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཆ་བཅུ་དྲུག་རྫོགས་པ་ནོར་བུའི་ནང་དུ་སོན་པ་གང་གི་ཚེ་བསྒོམ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བདེ་བ་སྟེར་པ་ནི་འཛག་པའོ། །རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས། གསང་བ་བྷ་
ག་ཞེས་སུ་གསུངས། །བྷ་ག་དེ་བཞིན་ཆོས་འབྱུང་བ། །བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གོ་འཕང་རྟེན། །དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཡི་ནི་གནས། །ཞེས་སོ། །སྣང་བ་དཀར་དམར་གྱི་གཏུམ་མོ་ལ་བསླབ་པ་ནི། 
23-320
འཁོར་ལོ་ལྔའི་སྙིང་གའི་པདྨའི་དབུས་སུ་ཟླ་བ་ལ། སྤྱི་བོར་ཧཾ། མགྲིན་པར་ཨོཾ། སྙིང་ག་དང་ལྟེ་བར་ཨེ། གསང་བར་ཨ་ཤད་དེ། དང་པོར་མགྲིན་པའི་ཨོཾ་ལས་འོད་འཕྲོས། ཧཾ་ལ་ཕོག །དེ་
ལས་ཕྱིར་བྱུང་སྟེ་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ལ་དེ་ལ་ཐིམ་པས། དེ་ཉིད་མར་མེའི་རྩེ་མོ་ལྟ་བུར་བསྒོམས་པའི་དྲོད་ཀྱིས་སྤྱི་བོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རང་ཤུགས་སུ་ཞུ་བ་ཟླ་
བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའི་བདེ་བ་ཆེ་འབྲིང་ཆུང་གསུམ་སྐྱེ་བས་གོམས་པར་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
第二脉六瑜伽
是：观察右左中脉交缠的六轮一百五十六脉支如光管般明显。第三风六瑜伽是：风检
查，平静等齐，吸气充满压出呼出，首先风平等运行时为好时机，应在此时修习。其次，若风偏行，则如前所说按压乳头使风平等运行。
23-318
其余四种与前相同。第四所缘六瑜伽是：修习拙火短阿字，即火轮所知声音真实性的短阿字红黄色如闪电
杖一般为所缘，观想风出入住三者为三字本性融入其中，彼融入识心，心融入心所，心
所融入无明，无明完全融入空性光明，成为自身空性智慧金刚本性，如《密意授记》中说：
"彼三者成为一体，无有去亦无有来。"所说。修习钻木火轮是：从秘密鼻尖雨亦风与不可分离的拙
火燃烧，远离一切障碍，如倒下酥油一般，大手印佛陀无边光芒云，放出绿色光，脐部为黄色，
心间为白色，喉部为红色，顶部为黑色，顶髻向上如棉线舒展般，向上伴随吽字声由鼻孔而出使三界仅为彼风本性，
23-319
再次入内向下伴随嗡声与秘密处安住的阿声观想。修习乐拙火是：以其智慧光芒焚烧一切蕴界
处等，行于左右轮脉的识等与地等本性进入额部月轮
而融为一体观察。修习燃流拙火是：然后以拙火智慧热使月轮融化时，菩提心以明
点形状向下流动至喉部、心间、脐部，为喜、胜喜、离喜本性，然后至金刚宝珠皆为俱
生喜本性。如是十六分圆满进入宝珠内时，因修习力而带来乐受为漏泄。如《金刚鬘》中说："密处称为薄
伽，薄伽即是法源，大乐地位所依，产生喜乐之因，金刚萨埵之处。"所说。修习白红光明拙火是：
23-320
五轮心间莲花中央的月轮上，顶部为杭，喉部为嗡，心间与脐部为埃，秘处为短阿，首先从喉部嗡字放光，照射杭，从
彼出而摄一切境相归融于彼，彼本身如灯焰顶端般修持，其热使顶部菩提心自然融化如月
光般生起大中小三种乐，应当熟习。
【译文结束】


 །དེ་ནས་སྙིང་གའི་ཨ་སྣང་བ་མཆེད་པ་ཉི་མ་ལྟ་བུའི་འོད་དང་། སྤྲོ་བསྡུས་བསྲེ་ཞིང་ལྟེ་བའི་སྣང་བ་ཐོབ་
པའི་ཨ་དང་ཡང་བསྲེས་པས་རང་བཞིན་ཕྲ་རགས་གསུམ་འགགས་པའི་བདེ་སྟོང་ལ་གོམས་པས་ཨ་ཤད་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་གཞུག་པར་བྱའོ། དེའང་ཨཱརྻ་དེ་བས། སྙིང་གར་པདྨ་
ཟླ་དབུས་སུ། །ཨོཾ་འོད་ཧཾ་སྤྲོས་ཕྱིར་བྱུང་སྟེ། །ཡུལ་རྣམས་འོད་དུ་ཚུར་འདུས་པས། །ཐམས་ཅད་འདུས་ནས་ཨོཾ་ལ་ཐིམ། །དེ་ཡང་མར་མེའི་རྩེ་ལྟར་ཏེ། །ཕྱི་ནས་ཟླ་བའི་འོད་ལྟར་བསྒོམ། །རང་བཞིན་
ལངས་པ་དེ་ཉིད་བསྲེ། །རང་བཞིན་འགགས་པར་གྱུར་པ་དང་། །སྣང་ཕྱེད་ཉི་མ་རྡོ་རྗེ་ཨ། །སྤྲོ་བསྡུ་སོགས་པ་གོང་འདྲ་སྟེ། །ཐམས་ཅད་ཉི་འོད་རང་བཞིན་བསྲེ། །རང་བཞིན་འགགས་པར་གྱུར་པ་དང་། 
23-321
སྣང་བ་ཐོབ་པ་ཡི་གེ་ཨ། །ཨ་ལས་བྱུང་བའི་རང་བཞིན་བསྲེ། །ཞེས་སོ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་བསླབ་པ་ནི། སེམས་མ་བཅོས་པའི་ངང་དུ་གློད་ནས་འཇོག་པ་སྟེ། ས་ར་ཧ་ཆེན་པོས།
ཀྱེ་མ་རང་གི་རང་ལ་དེ་ཉིད་ཅེར་ཏེ་ལྟོས། མ་ཡེངས་ཡིད་ཀྱི་ལྟ་དང་བྲལ་གྱུར་ན། །གཡེང་བའི་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་མི་གྱུར་ཏེ། །དངོས་པོའི་ཚང་ཚིང་ཁྲོད་དུ་དེ་ཉིད་ནོར་
བུ་འཆོར། །ཞེས་སོ། །ལྔ་པ་དུས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ནི། དཔེ་རྙིང་འགར་རང་བཞིན་གྱི་འཇུག་པའི་དུས་ལ་བཤད་ཀྱང་། བླ་མའི་ཞལ་སྔ་ནས། སྲོག་དབུ་མར་ཞུགས་ནས་ཉིན་ཞག་གཅིག་འཆིངས་ན་ནད་
མེད་པ་དང་། བཅོ་ལྔས་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་བ། །ཟླ་བ་གཅིག་གིས་འཆི་བ་མེད། ཟླ་བ་དྲུག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་མི་འཕོ་བར་འཆིང་བ། ལུས་སྲོག་གི་གཟུགས་འགྲུབ། རྒྱུན་དུ་འགགས་པས་ཐར་པ་
སྟེར་བའི་དུས་དྲུག་བརྗོད་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་ལས། སྲོག་ནི་ཉིན་མཚན་དབུ་མར་ཞུགས། །ནང་དུ་གནས་པས་ནད་འཇོམས་ཡིན། །ཆོས་ཀྱི་ཉིན་ཞག་སྲོག་བསྡམས་ན། །འདི་ཡི་མཁའ་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེར། །
སྙིང་གར་ཟླ་གཅིག་གིས་བསད་ན། རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་འཆི་བ་མེད། །ལྟེ་བར་ཟླ་བ་དྲུག་གནས་པ། །འདི་ཡིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྟེར། །དཔྲལ་བ་མགྲིན་པའི་འཁོར་ལོ་དང་། །སྙིང་ག་ལྟེ་བ་རིམ་བཞིན་དུ། །
23-322
མི་རྣམས་བརྒྱལ་དང་དེ་བཞིན་བཅིངས། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་འགགས་པ་ཡིས། །དགྲ་བཅོམ་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དྲུག་པ་ཉམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ནི། དེ་ལ་ལྟེ་སྙིང་མགྲིན་དཔྲལ་གཙུག་ཏོར་གྱི་
འཁོར་ལོ་རྣམས་སུ་འཛིན་པ་ཐོབ་པའི་མཐུས། སྟེང་འགགས་ན་འོག་འགགས་པའི་རིམ་པས་གཅི་བའི་ལམ་དུ་རླུང་དང་། ཁུ་བའི་ལམ་དུ་དུས་མེ་དང་། བཤང་ལམ་དུ་ས་འགགས་པས་སྲོག་ཐུར་གཉིས་ཕྲད་
པ་ན། རང་ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་འབར་ཞིང་སྤྱི་བོའི་ཟླ་བ་ཞུ་བར་བྱེད་ལ། བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་བབས་པའི་དུས་དེར་རླུང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་ཞུགས་ནས་འགྲོ་ལྡོག་དུ་མར་བྱེད་དོ། །སྟེང་གི་གཡོན་
པ་ཟླ་བའི་རྩ་འགགས་པས་ལྷའི་སྤྱན་ཐོབ་སྟེ། མིག་གིས་མ་མཐོང་བ་དང་སྲིད་པ་གསུམ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །འོག་གི་གཅི་བའི་རྩ་འགགས་པས་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་སྟེ་སྲོག་
ཆགས་རྣམས་ཀྱིས་སྙིང་དང་ཁས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་མ་ལུས་པ་ཐོས་པར་འགྱུར་རོ། །སྟེང་གི་སྒྲ་གཅན་གྱི་རྩ་འགགས་པས་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་འཐོབ་སྟེ། གཞན་གྱི་སེམས་ལ་གནས་པའི་བསམ་
པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །འོག་ཏུ་དྲི་ཆེན་གྱི་རྩ་འགགས་པས་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་མངོན་ཤེས་འཐོབ་སྟེ། སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་སྔོན་གྱི་སྐྱེ་བ་མ་ལུས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་འགྱུར་རོ། །
23-323
སྟེང་གི་ཉི་མའི་རྩ་འགགས་པས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་ཤེས་འཐོབ་སྟེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཐོབ་བོ། །འོག་ཏུ་དུང་ཅན་མའི་རྩ་འགགས་པས་ཟག་
ཟད་ཀྱི་མངོན་ཤེས་འཐོབ་སྟེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གཞོམ་དུ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
然后心间阿字显现增长如太阳般光芒，与放出收入混合，再与脐部获得
光明的阿字混合，通过熟习使粗细中三种本性停止的乐空，将短阿字导入一切法无我本性中。如圣天所说："心间莲花
月中央，嗡光放射杭出外，诸境摄为光明回，一切汇集融入嗡，彼如灯焰之顶端，外如月光般修习，本性
起动彼即混，本性停止之时与，显现增盛日金刚阿，放收等同如上述，一切日光本性混，本性停止之时与，
23-321
获得光明字母阿，与阿所生本性混。"所说。修习大手印是：将心于无造作状态中放松安置，如大萨拉哈所说：
"哎呀！自己对自己直视真实，若无散乱离心的观照，则无法了悟散乱心的真实，在事物丛林中真实宝
珠将遗失。"所说。第五时间六瑜伽是：某些古本解释为本性入定时间，然而尊贵上师说：生命力入中脉一日夜约束则无
病，十五日则空中飞行，一月则无死亡，六月则约束菩提心不泄，成就身命形相，恒常停止则得解脱
，所述六种时间。如《金刚心释》所说："生命昼夜入中脉，内住则为降伏病，法日夜约束生命，此赐予空行，
心间一月若停留，瑜伽士则无死亡，脐轮六月若安住，此赐予一切智。额部喉轮与，心间脐部依次为，
23-322
人们昏迷以及束缚，以生命与下行风停止，成为大阿罗汉。"所说。第六体验六瑜伽是：于彼脐心喉额顶髻
诸轮获得专注力量，以上停止则下停止的次第，小便道风、精液道时火、粪道土停止，当生命与下行风相遇
时，自身体验拙火燃起使顶部月融化，甘露流下之时风进入菩提心而多次往来。上部左
月脉停止则获得天眼，见到未见之物及三界。下部小便脉停止则获得天耳通，听闻一切众
生心口所说之声。上部罗睺脉停止则获得他心通，了知一切他人心中所住之
念。下部大便脉停止则获得宿命通，忆念三界中一切前世。
23-323
上部日脉停止则获得神通，任何时候都获得与虚空平等普行神通。下部贝壳女脉停止则获得
漏尽通，任何时候都成为不可摧毁的大乐。
【译文结束】


 །གསུམ་པ་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ནི། སའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་སྲིད་
གསུམ་ཀུན་ནས་དྭངས་པ་འཁོར་ལོའི་རིགས་སོ། །ཆུའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་ཆགས་ཆེན་པདྨའི་རིགས་སོ། །མེའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་སོ། །རླུང་གི་ཁམས་
སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པ་རལ་གྲིའི་རིགས་སོ། །ནམ་མཁའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་རྣམ་པར་མི་ཕྱེད་པ་རྡོ་རྗེའི་རིགས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་སྒྲིབ་
བྲལ་དུ་གྱུར་པ་མི་ཤེས་པ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་གྲི་གུག་གི་རིགས་སུ་གྲུབ་བོ། །ཉམས་དང་འབྲས་བུ་དེ་གཉིས་ཀའང་། ཤིན་ཏུ་འབར་ཞེས་པའི་གཞུང་གིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་གཙུབ་ཤིང་
མེའི་འཁོར་ལོ་ལ། ལུས་གྱི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱི་རྩ་རླུང་དངོས་སུ་དགོད་པ། ངག་གི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་རླུང་ནད་རྩ་ནད་འདོན་པ། སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་གཉུག་མ་གཏན་ལ་དབབ་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། 
23-324
ལྟེ་བར་ཆུ་ཤིང་སྙིང་པོ་གནས། ལུས་རེ་མིག་བཞིན་བསྣོལ། རྒྱ་མདུད་ལྟར་བཅིང་། མདའ་ལྟར་བསྲང་། ལྕགས་ཀྱུ་ལྟར་བཀུག །ལི་ཁྲི་ལྟར་སྒྲིམ། རང་ཡེ་ཤེས་དབང་ཕྱུག་མ་ཕྱག་གཉིས་མ་གསལ་བཏབ་པའི་གསང་
གནས་སུ་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ནག་པོ་གཞུ་རྡུངས་པ་ལྟ་བུ་བ་དན་དང་ཡཾ་གྱིས་མཚན་པ་གཡོ་བའི་རང་བཞིན། དེའི་སྟེང་དུ་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་དམར་པོ་གྲུ་གསུམ་རཾ་གྱིས་མཚན་པ་རེག་བྱ་
ཚ་བའི་ལྟེ་བ་ནས་དབུ་མ་ཆུ་ཤིང་གི་སྙིང་པོ་ལྟར་སྤྱི་བོ་ཚུན་ཐལ་མར་ཟུག་ཅིང་། དེའི་མེ་ཏོག་ལྟར་ཁ་ཅུང་ཟད་འོག་ཏུ་ཕྱོགས་པར་ཧཾ་ཡིག་བདུད་རྩི་འཛག་པ། མར་སྣར་ཨ།
དེ་ནས་སྟེང་རླུང་མནན། འོག་རླུང་བསྡམ། བར་རླུང་དཀྲུགས་པས་རླུང་གཡོས་པས་མེའི་དཀྱིལ་འཁོར་འབར་ཞིང་ཨ་ལ་རེག་པས་མེ་མཚན་ཉིད་བཞི་ལྡན་དྷུ་ཏི་ནས་ཡར་སོང་། ཧཾ་ལ་ཐིམ་པས་ཞུ་སྟེ་
ཐིགས་པས་མེ་འབར་བ་ལ་ཕོག་པས་ཅུང་ཟད་འདྲེས་ཤིང་སླར་མཆེད་དེ་ལུས་ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བས་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་མགར་གྱི་སོལ་མལ་ལྟ་བུར་བསམ་པར་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ཕོ་བ་
གཡས་གཡོན་དུ་བསྐོར་ཞིང་ཙམ་ཐུབ་ཀྱི་བར་བཙུབ་ཤིང་ལྟར་གཙུབ་བོ། །མ་ཐུབ་ན་ཁད་ཀྱིས་བཏང་། ཡང་སྔར་བཞིན་བྱའོ། གཉིས་པ་ངག་གི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་རླུང་ནད་རྩ་ནད་འདོན་པ་ལ། ཕྱི་རླུང་རྩ་ལ་རེངས་པ་འདོན་པ་དང་། 
23-325
ནང་རླུང་སེམས་ལ་རེངས་པ་འདོན་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། སྙིང་གར་ཡང་ནི་བསྒྲང་སྟེ་གནས། །ཨ་བ་དྷུ་ཏཱི་ཆུ་ཤིང་གི་སྡོང་པོ་དང་སྙིང་ཆུ་ཤིང་གི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུར་ཁ་འཐུར་
དུ་ཕྱང་ངེ་གནས་པ་དེ་ཁ་གྱེན་དུ་བསྒྲེང་སྟེ་ཐོར་ཐོ་ནས་བཞིར་ཤག་གིས་གས་པས་འདབ་མ་བཞིར་སོང་བའི་དབུས་སུ། རླུང་སེམས་འདྲེས་པའི་ཐིག་ལེ་ནང་སྟོང་པ། དེའི་དབུས་སུ་ཧཱུཾ་སྤུས་
བྲིས་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་བསམས་ཏེ། སྔར་བཞིན་བསྒོམས་པས་སྤྱི་བོའི་ཧཾ་ཞུ་བའི་རྒྱན་བའི་ནུ་མ་སྟེ་ལྕེའུ་ཆུང་ངུ་ཕབ། དེ་ལྕེ་རྩེས་ཅུང་ཟད་བསྒུལ་བའི་མཆིལ་མ་མིད་ཅིང་བདུད་རྩི་དེ་སྙིང་
གི་ཐིག་ལེའི་ནང་དུ་སོང་ནས་ཧཱུཾ་ལ་འཕོག་པས་འོད་དཀར་པོ་རྣོ་སིབ་སིབ་པ་བ་སྤུའི་མཐར་ཐུག་པར་འཕྲོས་པས་སྙིང་དང་ལུས་ཐམས་ཅད་རླན་པར་བསམ་མོ། །མཐར་ལུས་སྤྲུག་ཅིང་ཧ་ཞེས་
མང་དུ་འདོན་ནོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
第三果现证六瑜伽是：地界离障成为三
界遍明轮种。水界离障成为大贪莲花种。火界离障成为大乐宝种。风界
离障成为烦恼尽剑种。空界离障成为智慧身无分离金刚种。智慧界离
障成为斩断无知的弯刀种而成就。体验与果实二者，由"极燃"经文所教示。第二钻木
火轮有：身幻轮直接安置脉风，语幻轮排除风病脉病，心幻轮确定本性三部分。首先是：
23-324
脐中水树精华住，身如网眼交叉，如中国结系缚，如箭拉直，如钩弯曲，如铁球紧绷，明观自身智慧自在母二臂于秘
处风轮黑色如弯弓旗幡与央字所标记具动性本质，其上火轮红色三角由染字标记触感
热性，从脐部中脉如水树精华般直贯至顶，其如花微向下倾斜的杭字滴下甘露，下至鼻为阿，
然后压上风，约束下风，搅动中风，风动使火轮燃烧触及阿字，火具四种特性从中脉上升，融入杭字而融化，
滴落碰触燃烧之火而稍混合后再扩散遍及身体内外一切，应观想一切显现如铁匠的炭床。此时将腹部
左右旋转，尽可能像钻木般钻磨。若不能则缓慢放松，再如前行持。第二语幻轮排除风病脉病有：排除外风脉僵硬与
23-325
排除内风心僵硬二者。首先：心间亦伸展而住，阿瓦杜帝如水树树干与心如水树花
朵般向下垂悬，将其向上伸展从头顶四向裂开成四瓣，其中央为风心混合的中空明点，其中央观想如毛笔
书写的吽字，如前修持使顶部杭字融化的水晶乳头即小舌垂下，以舌尖稍动吞咽唾液，甘露进入心
间明点内碰触吽字，放射锐利闪耀白光直至毛孔，观想心与全身湿润。最后抖动身体发出"哈"声
多次。
【译文结束】


 ། གཉིས་པ་ནང་རླུང་རྩ་ལ་རེངས་པ་འདོན་པ་ནི། རང་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་ནམ་མཁའ་དང་། མདུན་དུ་ཡུམ་ཡེ་ཤེས་མ་བསམ་སྟེ། དེའི་བྷ་ག་བ་གླང་གི་རྨིག་པ་འདྲ་བ་
དེར་རླུང་གི་ས་བོན་ཡི་གེ་ཧཱུཾ་ནག་པོ། གཡོན་དུ་མེའི་ས་བོན་དམར་པོ། སྙོམས་འཇུག་བྱས་པས་ཧཱུཾ་ནག་པོ་ལས་རླུང་གཡོས་དམར་པོ་ལ་ཕོག་མེར་འབར། མེ་ལྕེ་རྡོ་རྗེའི་བུ་ག་ནས་ཡར་སོང་བས་བྱང་སེམས་དཀར་པོ་ཕབ། 
23-326
ཡུམ་གྱི་བུ་ག་ནས་ཡར་སོང་བས་དམར་པོ་ཕབ། ཡབ་ཡུམ་གྱི་དབུ་མ་ཕྲད་པའི་སྣ་རྩེར་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་འདར་འཕར་གཡོ་བ་ལ་དམིགས་པས་དབང་གསུམ་པའི་ཉམས་མྱོང་
གསོས་ནས་ཟག་མེད་ཀྱི་བདེ་བར་མེར་གྱི་འགྲོ་བའོ། །མཐར་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། གསུམ་པ་སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་གཉུག་མ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། རྟག་ཏུ་སྟོང་པའི་སྒོ་ཡིན་ཏེ། མཁས་པས་རྒྱུན་
དུ་བཟློག་པར་བྱ། །བསྒོམ་དང་བཟླས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས། །ངག་གི་ལམ་ནས་ཞུགས་གྱུར་ན། འགྲུབ་འགྱུར་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །བདག་གི་སྙིང་གར་འབྱུང་བ་བཞིའི་རང་བཞིན་པདྨ་དམར་པོ་འདབ་མ་བཞི་
པའི་དབུས་སུ། མེ་རླུང་གི་ངོ་བོ་དང་ས་ཆུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཉི་མ་དང་ཟླ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཐིག་ལེ་སྲན་མ་ཕྱེད་གཤགས་ཙམ་ཁ་སྦྱར་བ། ནང་དུ་ཐིག་ལེ་དཀར་པོ་ཙ་ན་
ཀ་ཙམ་ཉི་ཟླར་མ་རེག་པ། འོད་ཀྱི་སྐུད་པ་བ་ཐག་ལྟ་བུ་ལ་བརྒྱུས་པའི་ཨཱ་ལི་བཅུ་དྲུག་ཀཱ་ལི་སོ་བཞིའི་ཕྲེང་བ་ཉི་ཟླ་ཐིག་ལེ་གང་ལའང་མ་རེག་པར་ཐིག་ལེ་ལ་
གཡས་སྐོར་དུ་ཚར་ཕྱེད་དང་བདུན་སྦྲུལ་འཁྱིལ་བ་ལྟར་བསྐོར་བ་བསམས་ཏེ། ཕྱིར་དབྱུང་བ་ན་ཕྲེང་བའི་མགོའི་ཨ་ལས་ཏོག་ཅེས་པའི་སྒྲ་བྱུང་བའི་སྟེང་གི་ཟླ་བ་ཕུག་སྟེ་བུ་ག་ནས་ཡར་རླུང་གི་ངོ་བོའི་སྔགས་འཕྲེང་། 
23-327
ཨོཾ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྣ་སྒོ་གཡས་ནས་ཕར་སོང་། ནང་དུ་འཇུག་པ་ཧཱུཾ་གི་སྒྲས་སྣ་སྒོ་གཡོན་ནས་བྱུང་སྟེ་ཟླ་བའི་བུ་ག་ལ་ཞུགས། གནས་པ་ཨཱའི་སྒྲའི་རང་བཞིན་ཐིག་ལེ་ལ་གཡོན་
སྐོར་དུ་ལན་ཕྱེད་དང་བདུན་བསྐོར་བ་དམིགས་ཏེ་ཙམ་ནུས་སུ་བསྒོམ། མཐར་སྔགས་ཕྲེང་ཐིག་ལེ་ལ་ཐིམ་སྟེ་སེམས་ཀྱི་རྟེན་མི་བཅའ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བསམ་དུ་མེད་པའི་ངང་དུ་ཡེངས་པ་མེད་པར་
གཞག་གོ །དེས་རྩ་རླུང་གནས་སུ་ཆུད། ཕྱི་འབྱུང་བའི་དྲོད་ལ་བརྟེན་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དྲོད་སྐྱེ། རླུང་སེམས་གཉིས་དྷུ་ཏཱིར་འདྲེས་པས་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པའི་ཉམས་འབྱུང་ངོ་། །སྟོང་པའི་སྙིང་པོ་མཚོན་
པ་ལས། །ཆུ་ཤིང་སྙེ་མའི་བདུད་རྩི་བཞིན། །ཆུ་ཤིང་གི་སྡོང་པོའི་ནུས་པ་ཟད་པ་ན་འབྲས་བུ་ཆགས་ཏེ། དེས་མཚོན་ནས་འཁོར་བའི་རླུང་འབྱུང་འཇུག་གནས་པ་ཟད་པ་ན། །འབྲས་པུ་རག་པའི་
སྐྱེས་བུ་འགྲུབ་སྟེ། རིག་པ་ནི་དོན་དམ་པ། སྐྱེས་བུ་ནི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། དེ་གཉིས་དབྱེར་མེད་པའོ། །སམྦུ་ཊ་ལས། རིག་པའི་སྐྱེས་བུ་གྲུབ་པ་སྟེ། །གང་དུ་མི་གནས་གང་མི་གནས། །ཐོག་མ་
དབུས་མཐའ་རྣམ་པར་སྤངས། །གཉིས་མེད་སྲིད་གསུམ་སྣང་བ་སྤྲོ། །ཀུན་འགྲོ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་སྤྲོ། །ཀུན་དོན་ཀུན་གྱི་སེམས་ཀུན་གནས། །སྡིག་པ་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཡོན་ཏན་ཀུན་གྱི་རྒྱན་དུ་བྱས། །
23-328
ཀུན་ཕན་ཞི་བ་མཚུངས་པ་མེད། །རྟག་ཆད་མགོན་སྐྱོབ་རྣམ་རྟོག་སྤངས། །དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་ལས་འདས་པ། །རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ།། །།
༈ འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་ལས་བཤད་པ།
བཞི་པ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་ལས་བཤད་པ་
ལ། སྒྱུ་ལུས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལྷའི་དེ་ཉིད་སེམས་ལ་དམིགས་པའི་དེ་ཉིད། ངག་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པའི་དེ་ཉིད། འོད་གསལ་རྫོགས་པའི་དེ་ཉིད། ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་དེ་ཉིད་ལྔ་ལས། དང་པོ་ནི།
ལྟེ་བ་ཆུ་སོ་མཚམས་འཁོར་ལོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
第二排除内风脉僵硬是：观想自身为瑜伽士虚空与，面前为母智慧母，其秘处如同牛蹄形
其中风种子字黑色吽，左侧火种子红色，进行交合时黑色吽所生风动触及红色引燃火，火焰从金刚孔向上行使白菩提心下降，
23-326
从母孔向上行使红色下降，父母二者中脉相遇于鼻尖处白红明点平等进入颤动跳跃摇晃为所缘，由此恢复第三灌顶体验
增长无漏乐不断行进。最后如前一样。第三心幻轮确立本性是：恒常为空性之门，智者应当常
常逆转，通过修持与持诵的差别，若从语道入，定能成就此无疑。自心间四大本性红色四瓣莲
花中央，火风本体与地水自性的日月本性明点如同一半绿豆大小相合，内有白色明点如小豌
豆大小不触及日月，如同牛绳般穿于光线上的十六阿里三十四卡里之串珠，不接触日月明点而于明点
右旋绕七圈半如盘绕的蛇般，观想向外出时，串珠头阿字发出"托"声穿透上方月轮孔洞向上风本体咒珠，
23-327
以嗡本性右鼻孔向外而去，向内入时以吽声从左鼻孔而入进入月轮孔，安住时以阿声本性绕明点左
旋七圈半为所缘尽力修持，最后咒珠融入明点中不立心的所依，于一切法不可思议状态中无散乱而
安住。由此脉风归位，依靠外大种热生起智慧热，风心二者融入中脉生起乐明无念体验。象征空性精
华，如水木穗粒甘露，当水树树干力量耗尽时果实形成，以此象征轮回风出入住尽时，果常住
士夫成就，觉性为胜义，士夫为世俗，二者不可分。《三部合集》中说："觉性士夫成就，不住于何处何亦不住，舍弃始
中末，无二放射三界显现，遍行放射一切智，一切义一切心遍住，从一切罪恶中解脱，以一切功德为庄严，
23-328
利益一切寂静无与伦比，舍弃常断保护分别，超越形状与颜色，国王为诸佛行境。"如是所说。
轮坛城所说
第四从轮坛城所说
有：生起幻身次第本尊真实性、以心为所缘真实性、语金刚念诵真实性、光明圆满真实性、双入真实性五者。首先是：
脐部水流处轮
【译文结束】


 །གྲུ་གསུམ་དཀར་ཞིང་དམར་བ་ལ། །ལུས་གནད་རྐང་པ་བསྣོལ་བའི་ཙོག་པུ་ལག་པ་གཉིས་བར་ལྷུ་ནས་བཟུང་སྟེ་པུས་སྟེང་དུ་བཞག་པས་ཕྱིའི་ལུས་གྲུ་གསུམ་དུ་
གནས་པ་དེ་རྡོ་རྗེ་ཨ་ར་ལིའི་རྟེན་ཡིན་པས་བཙུན་མོའི་བྷ་ག་ཞེས་བྱ་ལ། དེའི་ནང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འབྱུང་བས་ཆོས་འབྱུང་ཞེས་ཀྱང་བྱ་བར་བཤད་དོ། །སངས་
རྒྱས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་བསྔགས་པའི་རྩ་རོ་རྐྱང་དབུ་མ་གསུམ་འདྲེས་པའི་གྲུ་གསུམ་དག་པ་ཨའི་དབྱིབས་ཅན། རྩ་འཁོར་ལོ་བཞིའི་ལྟེ་བར་ཝཾ་རྡོ་རྗེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རོལ་
པ་སྟེ་ཞུ་བ་ལས་བྱུང་བའི་དགའ་བ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟེན་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་སྤྱན་ལ་སོགས་པའི་རྡོ་རྗེའི་བཙུན་མོའི་བྷ་ག་སྟེ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རྟེན་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ཆོས་དགའ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཆོས་འབྱུང་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ་ནང་རྩའི་གྲུ་གསུམ་མོ། །
23-329
ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དག་པས་གྲུ་གསུམ་ཨེའི་དབྱིབས། སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གོང་ནས་གོང་དུ་ཡངས་པའི་དབུས་སུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གིས་བརྒྱན་པ་
དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟེན་པས་བཙུན་མོ། །ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་པས་བྷ་གའམ། བདེ་བ་ཆེན་པོ་འདིར་རྟེན་པར་བྱེད་པས་བྷ་ག་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ལ། ཆོས་རྡོ་རྗེ་གསུམ་པོ་
རྣམས་ཀྱི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འབྱུང་བས་ཆོས་འབྱུང་ངམ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། བདེ་སྟོང་ཡི་གེ་མེད་པའི་ཆོས་འབྱུང་གྲུ་གསུམ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་གྲུ་གསུམ་ཉིད་དཀྱིལ་ནི་
མཎྜཱ་སྟེ་སྙིང་པོ། འཁོར་ནི་ལ་སྟེ་ལེན་པ་ཡིན་པས་དཀྱིལ་འཁོར་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་ནི། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལྷ་གཞན་ཡུམ་ལ་བསྟིམ། དེ་འོད་ཀྱི་གོང་བུར་བྱས་ཏེ་སྣ་གཡོན་ནས་
ལུས་ལ་བཅུག །དེའི་འོད་ཀྱིས་ལྟེ་བའི་འོག་ཆུ་སོའི་སྟེང་མདོམས་གྲུ་གསུམ་གྱི་གནས་འདིར་ཆོས་འབྱུང་དཀར་ལ་དམར་བའི་མདངས་ཀྱིས་མཛེས་པ་གྲུ་གསུམ་སྟེང་རྒྱས་པ། ཞབས་ཞུམ་པ་ཕུར་པ་ས་ལ་
བཏབ་པའི་བུ་ག་ལྟ་བུ་བསྒོམ་མོ། །གཉིས་པ་སེམས་ལ་དམིགས་པའི་དེ་ཉིད་ནི། ཐིག་ལེ་ཁ་དོག་ལྔ་བསམས་ཏེ། །སངས་རྒྱས་ལྔ་རུ་མཚོན་པར་བྱ། །དེའི་ནང་དུ་ཐིག་ལེ་ཁ་དོག་རྣམ་པ་ལྔ་སངས་རྒྱས་ལྔའི་རང་བཞིན་དབུས་མཐིང་མདོག །
23-330
ཤར་དཀར་པོ། ལྷོ་སེར། ནུབ་དམར། བྱང་ལྗང་བ་རྣམས་གསལ་བར་བལྟའོ། །གསུམ་པ་ངག་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པའི་དེ་ཉིད་ནི། སྲོག་འགོག་པ་དང་ལྡན་བྱས་པས། །དེ་ནས་རླུང་ཁྲུ་གང་ཙམ་གྱི་ཐད་ནས་
བརྔུབས་ཏེ་ནང་དུ་འཇུག་པ་ཨོཾ། ཞུགས་ནས་ཐིག་ལེ་རྣམས་ལ་ཐིམ་པ་ཨཱཿ མི་ཐུབ་པ་དང་དེ་ལས་བྱེ་སྟེ་ཕྱིར་གཏོང་བ་ཧཱུཾ་སྟེ་ཁ་སྦྱར་གྱི་བསམ་གཏན་བུམ་པ་ཅན་དུ་བྱས་ནས་
སྲོག་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་དགག་པར་བྱའོ། །བཞི་པ་འོད་གསལ་བའི་དེ་ཉིད་ནི། སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་འབར་འགྱུར་ཏེ། །དེས་ཐིག་ལེ་སོ་སོ་ལས་གཏུམ་མོའི་མེ་རང་རང་གི་མདངས་སུ་འབར། འཁོར་ལོ་བཞིའི་
རྩ་བསྲེགས་ཏེ་སྤྱི་བོ་ནས་གཡས་རོ་མའི་སྣའི་བུ་ག་ནས་འཐོན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་ཤངས་གཡས་ནས་ཞུགས་ཏེ། དེ་དག་གི་འཁོར་ལོ་བཞི་བསྲེགས་ནས་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཞུ་བའི་རྒྱུན་དང་བཅས་སླར་ཤངས་གཡོན་ནས་དྲངས་ནས་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྣ་བུག་གཡོན་པའི་ཆ་ནས་སྟེང་ཛཱ་ལན་དྷ་ར་ཚུན་འོངས་ཏེ། དེ་ནས་དབུ་མའི་ནང་དུ་ལྷུང་བར་
ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྒོམ་མོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
三角白且红，身要诀为双腿交叉蹲坐，两手从中间腋下握住放在膝上，外身处于三角形
状态，此为金刚阿拉里所依，称为王妃秘处，其内生起一切法自性坛城故亦称为法源。诸佛
大乐之所依与赞叹的脉右左中三者交融的清净三角阿字形，四脉轮中心的弯字金刚菩提心游
戏即融化所生的四喜智慧所依，因此亦称为佛眼等金刚王妃秘处或大乐所依，法四喜智慧生起故亦称为法源，即内脉三角。
23-329
身语意三清净为三角埃字形，断证功德逐渐广阔的中央，以身语意不可分离的大乐金刚持庄严，
正因一切佛所依故为王妃，因摧毁烦恼故为秘处或，因大乐依于此故亦名秘处，法金刚三者
之大乐金刚持自性生起故为法源或法身，乐空无字法源三角形。如是三角形中心为
曼荼即精华，轮为罗即摄受，故称为坛城。修习方法是：生起次第本尊融入母尊，将其变为光团从左鼻
进入身体，其光明于脐下水际上方性器三角位置，观修白色带红光泽美丽三角上宽
下窄如同钉入地中的橛子孔。第二心所缘真实性是：思维五色明点，象征为五佛。其内五种颜色明点为五佛本性，中央蓝色，
23-330
东方白色，南黄色，西红色，北绿色，皆清晰观照。第三语金刚念诵真实性是：伴随制止生命力，然后从约一肘远处
吸气，向内入时为嗡，入已融入诸明点为阿，不能时从彼分离向外送出为吽，如是做成合面禅定瓶气
制止生命力外行。第四光明真实性是：刹那之间即燃起，由此各个明点中拙火之火以各自光泽燃烧，焚烧四轮
诸脉，从顶部经右罗摩脉从鼻孔出，进入一切世界如来众之右鼻，焚烧他们的四轮后
伴随融化的菩提心流再从左鼻引出，经自身左鼻孔部分上行至札兰达拉，然后落入中脉内，
应当反复修习。
【译文结束】


 །དེས་གཏུམ་མོའི་མེའི་ནུས་པ་གྲུབ་ནས་ལུས་དྲོད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བརྟན་པོར་འགྱུར་ལ། དེའི་མཐུས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞུ་ཞིང་འཕེལ་བས་བདེ་བ་མཐའ་ཡས་པ་རྙེད་ཅིང་། 
23-331
དེ་ལ་ཞེན་པས་ཕྱི་རོལ་ལ་བློ་མི་འཇུག་པར་ནང་དུ་སེམས་འཆིངས་བའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བརྟན་ལ། དེའི་དབང་གིས་སྒྱུ་འཕྲུལ་གྱི་སྣང་བའི་འོད་གསལ་འབྱམས་ཀླས་པའི་ཞུགས་ཤིང་སོ་སོ་
རང་གི་རིག་པའི་མེས་སྦྱངས་པ་འཐོབ་བོ། །ལྟ་བ་ཟུང་འཇུག་གི་དེ་ཉིད་ནི། འཇིག་རྟེན་ཁམས་རྣམས་མཆོད་པའི་གནས། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞུ་བའི་སེམས་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་པའི་མེ་
ལྟེ་བར་བརྟན་པས་ལྟེ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དཀར་ལ་སྲ་ཞིང་བརྟན་པ་དང་། སྙིང་གར་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཐོབ་པ་དང་། མགྲིན་པར་ཁམས་གསུམ་གྱི་རོ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཅིང་ཚིག་གི་མཆོག་འགྲུབ་པ་
དང་། ལྕེས་གདོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཁེབས་པ་དང་། དཔུང་པར་རོ་སྟོད་འཕེལ་ཞིང་སྟོབས་ཚད་མེད་པ་དང་། སྤྱི་གཙུག་ཏུ་བརྟན་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་ཉིད་
གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཅིང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ཇི་ལྟར་ལྟེ་བར་བརྟན་ནས་འཁོར་ལོའི་སྲོག་ཤིང་དབུ་མ་མཐོང་ལ། དེ་ནས་འཁོར་ལོ་བཞི་
པོ་དེ་དག་གི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེར་གཏུམ་མོ་འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། དེའི་འོད་ཟེར་གྱི་སྤྲིན་ལྡང་སྡུད་ལ་སྦྱངས་པས་ཐིག་ལེའི་དབུས་སུ་རིགས་ལྔའི་ཚོམ་བུ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདུས་པར། 
23-332
རིན་ཆེན་ཆེན་པོ་ཁ་དོག་ལྔ། །ཡུངས་ཀར་གྱི་ནི་འབྲུ་ཚད་ཙམ། །སྣ་ཡི་རྩེ་མོར་ནན་ཏན་དུ། །རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ནི་རྟག་ཏུ་བསྒོམ། །རིན་ཆེན་བརྟན་པར་གྱུར་ནས་སྤྲོ། །བརྟན་པར་མ་གྱུར་ཡོངས་
མི་སྤྲོ། །སངས་རྒྱས་འབར་བ་འདྲ་བའི་འོད། །མཆོག་རབ་སྤྲིན་རྣམས་སྤྲོ་བར་བྱ། །འཁོར་ལོ་རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན་སྤྲིན། །པདྨ་རལ་གྲི་མཚོན་ཆ་འཛིན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྲིན་ཆེན་རྣམས། །སྤྲོ་བའི་བདག་ཉིད་
ཅན་གྱིས་སྤྲོ། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་གསལ་དུ། །རིན་ཆེན་ཆེན་པོ་ནི་མི་ཤིགས་པར་གྲགས་པ་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་བསྐྱེད་པས་སོ། །ཁ་དོག་ལྔ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་བདག་
ཉིད་ཅན་ནོ། །ཡུངས་ཀར་གྱི་ནི་འབྲུ་ཚད་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐིག་ལེའི་གཟུགས་ཅན་ཡིན་པས་སོ། །སྣའི་རྩེ་མོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྙིང་གའི་པདྨའི་ལྟེ་བར་རོ། །ནན་ཏན་དུ་ཞེས་པ་ནི་
བརྩོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། ལྡང་བ་དང་། སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་རྟག་པར་ཉིན་མཚན་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །བརྟན་པ་ནི་རྟག་པ་སྟེ། དེ་གང་ཞེ་ན་མི་ཤིགས་པའོ། །དེ་
ལས་རིན་ཆེན་ཏེ་ཁ་དོག་ལྔ་པའི་འོད་ཟེར་གྱི་ཚོགས་སྤྲོ་བར་བྱ་ཞིང་། འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། ལྡང་བས་བསྐོར་བར་བྱའོ། །བརྟན་པར་མ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་ཤིགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣལ་འབྱོར་འདི་བྱའི། 
23-333
གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་སྤྲོ་བའི་ཆོ་ག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་འབར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་འབར་བ་ནི་འོད་
ཟེར་རྣམ་པ་ལྔའོ། །དེ་དང་འདྲ་བའི་འོད་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་གཡས་པ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྲིན་སྤྲོས་པས་ནམ་མཁའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་དགང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་
བ་སྟེ་མཐར་ཐུག་པའོ་ཞེས་གསུངས་ལ། འདིར་སྙིང་གར་ཞེས་པའང་། སྙིང་ག་ནི་ལྟེ་བའོ་ཞེས་དྲི་མེད་འོད་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་འཁོར་ལོ་བཞི་ཀའི་ལྟེ་བ་ལ་བྱའོ།

以下是简体中文直译：
【译文开始】
由此成就拙火之火力后，身体热性变得稳固，其力使菩提心融化增长而获得无边乐受，
23-331
对此贪著则心不趣向外境而内摄心束缚成无分别稳定，由此能力进入幻化显现的广大无边光明，并以各自
觉性之火净化而获得。第五双入真实性是：世间界为供养处，成为金刚持。融化的菩提心与一起的火
稳固于脐轮则脐轮坛城白色坚固稳定，心间获得五神通，喉部受用三界味并成就最胜语
，舌覆盖面部坛城，肩部上身增长且力量无量，顶髻稳固则与一切世间界一起成就大金刚持
，即称为一切法现前觉悟及现前圆满成佛。如何稳固于脐轮见到轮生命杖中脉，然后于四轮
不坏明点中拙火进入、安住，修习其光芒云放出收入，则能见到明点中央五部佛聚。如《集会》所说：
23-332
"大宝五色，芥子粒大小，于鼻尖处勤勉，瑜伽士应常修。宝稳固后放射，未稳固则
不放，佛燃烧般光明，放射最胜云众，轮金刚宝云，莲花剑持武器，菩萨大云众，以放射自性
而放射。"其注释《明灯》中："大宝即是著名的不坏，因生起佛宝故。五色即是五如来自
性。如芥子粒大小是因为具明点形状。鼻尖处即心间莲花中央。勤勉即是
以精进入定、安住、升起、收敛瑜伽，常日夜修习。稳固即恒常，那是什么？即不坏。从
中放射宝即五色光芒众，以入定、安住、升起环绕。未稳固指：以了悟不坏真实性而行此瑜伽，
23-333
非由其他"所教示。现为显示放射仪轨故说'佛燃烧'等，佛燃烧即五种光
芒。与此相似的光坛城四种，以右等区分而放射如来云充满虚空界，此为究
竟"所说。这里"心间"也如《无垢光》中所说："心间即是脐部"，适用于四轮中央。





།དང་པོར་ལྟེ་བ་དེ་ནས་
སྙིང་མགྲིན་སྤྱི་བོར་ཐིག་ལེའི་ནང་གི་སྐུ་དེ་མཐོང་ནས་བརྟན་པོར་གྱུར་པ་ན་སྤྲོ་བ་དང་། བསྡུ་བ་དང་། གནས་ཤིང་ཞུགས་པ་ཡང་ཡང་དུ་བསྒོམ་ཞིང་། སྤྲོ་བ་ན་སངས་རྒྱས་སུ་མ་ཟད་
བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱང་སྤྲོ་བ་ཡིན་ལ་ཚད་ནི་ནམ་མཁའ་གང་བར་ཏེ། འདི་ཐམས་ཅད་སྟོང་གཟུགས་ཁོ་ནའོ།། །།
༈ ཤུགས་ལས་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་རྒྱན་གྱིས་རྒྱུད་ལས་བཤད་པ།
ལྔ་པ་ཤུགས་ལས་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་རྒྱན་གྱི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པ་བཤད་
པ་ལ། ལས་ཀྱི་ཙཎྜཱ་ལི། རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཙཎྜཱ་ལི། ལྷན་གཅིག་སྐྱེས་པའི་ཙཎྜཱ་ལི་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་རླུང་བསྲེ་བ། རླུང་སྦྱང་བ། རླུང་དཀྲུགས་པ་གསུམ། དང་པོ་ལ། ཉི་མ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་རླུང་གིས་སྟོང་བཞིའི་ཡུལ་བཙལ། 
23-334
ཟླ་བ་དང་རོ་གཅིག་པའི་རླུང་གིས་དགའ་བཞིའི་ཉམས་བསྐྱེད། སྒྲ་གཅན་དང་མི་ཕྱེད་པའི་རླུང་གིས་ཉི་ཟླ་འཛིན་པའི་གནད་བཤད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། འོག་གི །ཀུན་ཏུ་འོད་ནི་ས་ཆེན་
པོ། །དེ་ཉིད་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདྲ། །ཞེས་པ་བསྒོམ་པའི་ཐབས་སུ་བཤད་པ་སྟེ། ལུས་སྐྱིལ་ཀྲུང་། ལག་པ་པུས་མོ་ལ་གླན། མིག་གི་ལྟ་སྟངས་ཧུར་ཕྱུང་སྟེ་མདུན་དུ་གཏད། སེམས་ཀྱི་ལྷར་རྗེས་
སུ་དྲན་པའི་ལུས་ཀྱི་དབུས་སུ་ཨ་བ་དྷུ་ཏཱི་འོད་ཀྱི་སྐུད་པ་ལྟ་བུ་ལས་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པ་ལྟ་བུ་སྦུ་གུ་ཅན་དུ་བསྒོམས་ཏེ། འོག་སྒོ་དྲག་
ཏུ་འཛུམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཤུགས་ཕྱུང་སྟེ་དྲངས་པའི་འོག་རླུང་ནག་པོ་གྱེན་དུ་འཚུབས་པས་བསྐུལ་བའི་གཏུམ་མོའི་མེ་ལྕེས་ལུས་ཐམས་ཅད་མ་རིག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཉི་འོད་དམ་མགར་གྱི་སོལ་
མལ་ལྟ་བུར་བྱས་པ་དམིགས་ཏེ། སྲིན་པོའི་ཞལ་བསྡམ་ཞིང་ཐུར་སེལ་གཡོ་བ་མེད་པ་བཟུང་བའི་མཐར་མི་ཐུབ་ན་ལུས་གཡོན་དུ་དྲག་ཏུ་ལན་གསུམ་གཅུས་ལ་སྣ་ནས་དལ་བུས་ལན་གསུམ་གཏོང་།
དེ་ནི་འོག་གི་བུམ་ཅན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། །བདུད་རྩི་འོད་ནི་གཉིས་པ་སྟེ། །ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་ཟླ་བ་འདྲ། །ལུས་གནད་དེ་ཉིད་ལ། དམིགས་པ་སྤྱི་བོའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་མཆེད་དེ་འཛགས་པའི་རྒྱུན་ལྕེ་ཆུང་དུ་བབས་པའི་ནུ་མ་ལྟ་བུ་ལས་འོ་མ་བཞིན་འཛག་པའི་ཉིང་ཁུས་རྩ་ཐམས་ཅད་གང་བས་ལུས་ཟླ་བའི་འོད་ཀྱི་ཟླ་ཤེལ་དུ་བྱས་པར་དམིགས་ཏེ་བརྔུབ་པ་གསུམ་གྱིས་སྲོག་དྲག་ཏུ་མནན་པ་མི་ཐུབ་ན། 
23-335
མཐར་ལུས་གཡས་སུ་ལན་གསུམ་གཅུས་ལ་སྣ་གཡས་ནས་གཏོང་། དེ་ནི་སྟེང་གི་བུམ་པ་ཅན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། འོག་འཐེན་སྟེང་མནན་ཏེ་ཁ་སྦྱར་བ་ན། དང་པོར་སོར་གཅིག་མ་རེག་པ་དང་།
དེ་ནས་བར་མེད་དུ་སྦྱར་བ་དང་། མཐར་རོ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་བཀང་སྟེ་དབུ་མར་སེམས་ཞེན་དུ་བཅུག་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་བརྟན་པས་ནན་གྱིས་མ་མནན་
ཡང་ཕྱིར་མི་འབྱུང་བར་སྡོད་པ་ཕུས་བཏབ་པའི་ལྒངས་པ་སྐམ་པོ་ལ་བུ་ག་བཏོད་ཀྱང་རླུང་མི་འབྱུང་བ་བཞིན་ཡིན་པས་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཞི་བ་ཅན་ཞེས་ཀྱང་བཤད་དོ། །དེ་ནི། ནམ་མཁའི་
འོད་ནི་གསུམ་པ་སྟེ། །ནམ་མཁའི་ཇི་བཞིན་རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །གཉིས་པ་རླུང་སྦྱང་བ་ལ། གསང་བའི་སྣ་རྩེ། སྟེང་གི་སྣ་རྩེ། སྙིང་གའི་སྣ་རྩེ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ལུས་
གནད་སྐྱིལ་ཀྲུང་། ལག་པ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ལ་མཐེ་བོང་གུང་མོ་མཐེའུ་ཆུང་གསུམ་རྩེ་སྤྲད་ལ་ལྷག་མ་རྣམས་བསྐུམ་སྟེ་པུས་མོའི་ཁར་བཞག །རླུང་མི་ཐུབ་ལ་ཁད་པ་དང་ཕྱག་རྒྱ་དེ་པུས་མོ་
ནས་ཡར་རིམ་པ་བཞིན་ཤུགས་ཕྱུང་ནས་སྤྱི་བོར་འཁྱེར། ཡང་རིམ་བཞིན་དབབ། མཐར་རླུང་དལ་བུས་གཏོང་། དམིགས་པ་ནི་རང་ལྷ་ཡབ་ཡུམ་དུ་གསལ་བའི་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་གྱི་དབུགས་རྡོ་རྗེའི་བུ་ག་ནས་བྱུང་ནས་པདྨའི་སྣའི་རྩེ་མོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་གཟུགས་སུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ།

首先，在脐轮，然后在心、喉、顶轮的明点中，看见身相后变得坚固，修习放射、收摄、安住并融入。放射时，不仅放射诸佛，也放射菩萨众，其量充满虚空。这一切都唯是空性之相。
【瑜伽续部·金刚精要庄严经中所说】
第五，解说瑜伽续部《金刚精要庄严经》中所说的内容。此中有三种灿达里（燃烧明灯的女性）：业的灿达里、瑜伽的灿达里和俱生的灿达里。第一种又分为三：风的融合、风的净化和风的搅动。
第一种又有三：
以与太阳结合的风寻找四空之境
以与月亮融为一味的风产生四喜之体验
以与罗睺星不可分离的风解说太阳月亮抓持的关键
关于第一点，下文说："普遍光明是大地，此即如同日轮。"这是作为修习方法而讲的。身体应保持金刚跏趺坐姿，双手放在膝上，眼睛直视前方，心中忆念自身为本尊，观想身体中央有如光明线般的中脉阿瓦杜提（Avadhūtī），从中分出七万二千脉如光线般有孔隙。紧闭下门并用力拉起下行风，向上涌动的黑风引发拙火焰，使全身像阳光照耀或铁匠的火炉一样，摆脱无明。收紧罗刹口，持住下行风不动。若不能持住，身体向左侧猛烈转动三次，然后从鼻子缓慢呼气三次。这就是下部的持气法。
第二点："甘露光明为第二，极其明亮如月亮。"保持相同的身体姿势，观想顶轮不坏明点融化流下，其流到小舌头成为如乳房状，从中流出如乳汁般的精华，充满所有脉道，使身体如月光般的月水晶。用三次吸气强力压住生命气，若不能持续，最后将身体向右侧转动三次，从右鼻孔呼气。这是上部持气法。
第三点：下拉上压，当上下气合时，最初保留一指宽的间隔，然后无间隙结合，最后融为一体充满全身，将心专注于中脉，成就无分别。这样稳定后，即使不刻意压制，气也不会外泄，就像干瘪的气球被扎了孔也不漏气。有些人也称此为"寂静持"。这就是经文所说："虚空光明为第三，如虚空般安住。"的含义。
第二，风的净化有三：秘密鼻尖、上部鼻尖和心轮鼻尖。首先，身体保持跏趺坐，双手结印：大拇指、中指和小指相触，其余手指弯曲放在膝盖上。当快要无法持气时，将手印从膝盖处逐渐用力向上举到头顶，然后再逐渐下降。最后缓慢呼气。观想自身为本尊父母，观想如镜等五种智慧本性的气息从金刚孔出来，到达莲花鼻尖，以菩提心明点的形态修习。


 །
23-336
དེ་ཡང་། རྡོ་རྗེའི་འོད་ནི་བཞི་པ་སྟེ། །ས་དེའི་འོད་ནི་ཡིད་དགའ་བ། །ལྷག་པའི་བསམ་པ་བརྟན་སྦྱོར་བས། །རྡོ་རྗེ་ཞེས་ནི་ཡོངས་སུ་བཏགས། །ཞེས་པའི་ངེས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། ལུས་གནད་དེ་
ཉིད་ལ། གྱེན་དུ་འགྲོ་བའི་དབུགས་ནི་རིན་ཆེན་ཏེ་ཁ་དོག་ལྔ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་པའི་སྣ་རྩེར་བྱུང་ནས་གོང་བུའི་གཟུགས་སུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །དེས་འཚོ་བ་མཆེད་
པའམ་རིང་དུ་རྒྱས་པར་བྱེད་པས་དབང་བསྐུར་བའམ་ལུས་རབ་ཏུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལྔ་པ་རིན་ཆེན་འོད་ཅེས་བྱ། །དབང་བསྐུར་བ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་པའི་བརྗོད་བྱའོ། །གསུམ་པ་ནི།
ལུས་འདྲ་བུམ་པ་ཅན་གྲུབ་པས་རླུང་དང་སེམས་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ན། སྙིང་གའི་སྣ་རྩེ་འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་ལྟེ་བའི་པདྨར་སྲོག་གི་རླུང་དབུ་མའི་ནང་ཉིད་དུ་ཕྱུང་ནས་བརྡེག་པ་སྟེ་འགྲོ་
འོང་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །དེས་རྟོག་པ་མེད་པའི་རླུང་དུ་བ་སོགས་རྣམས་པ་བཅུ་ཉིད་དང་། དེ་དག་རྗེས་སུ་མྱོང་བའི་སེམས་བཅུའང་དེ་དག་གི་ཐིག་ལེར་ཟིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འདུས་པར། རང་སྔགས་
སྙིང་གར་བསམས་ནས་ནི། །སྲོག་ནི་ཐིག་ལེར་སོན་པར་འགོད། །འགགས་པ་རིན་ཆེན་དབང་པོར་བཅས། །གཟུངས་བར་བྱའོ་འཛིན་པར་བརྗོད། །ཅེས་འདི་ལ་ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས། །དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་སྐྱོབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རང་སྔགས་ཏེ་སྲོག་སྙིང་གར་ལྟེ་བའི་དབུས་སུ་བསམས་ནས་ཐིག་ལེར་སོན་པ་ནི་ཐིག་ལེའི་གནས་དཔྲལ་བ་སྟེ། 
23-337
དེར་དགོད་ཅེས་དགག་པར་བྱའོ། །འགག་པ་རིན་ཆེན་དབང་པོར་བཅས། །གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་པ་འགྲོ་འོང་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །འཛིན་པར་བརྗོད་ནི་འཛིན་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །སྒྲོན་གསལ་
དུ། རང་དབང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རང་གི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །དབང་པོ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་རང་དབང་གཉིས་དགག་ཅིང་ངེས་པར་ཐིམ་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་ཡུལ་དང་དབང་པོའི་རྟེན་
དུ་གྱུར་པའི་རིན་པོ་ཆེ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སྲོག་དང་རྩོལ་བ་དང་བཅས་པར་དགག་ཅིང་ནུབ་པར་གྱུར་པའི་གཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཛིན་པ་ཡིན་པར་བཤད་དོ་ཞེས་
སོ། །འཛིན་པའི་ངོ་ཏི་འོད་གསལ་ཏེ། འདུས་པར། འགོག་པ་རྡོ་རྗེར་བགྲོད་སེམས་ལ། །མཚན་མ་ངེས་པར་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། །མཚན་མ་དེ་ནི་རྣམ་པ་ལྔར། །བྱང་ཆུབ་རྡོ་རྗེས་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །
ལས་ཀྱི་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས། སྔོན་ནི་ཇི་ལྟར་འོངས་པ་བཞིན། །རིམ་པ་འདི་ཡིས་ཐིམ་འགྱུར་ཏེ། །དང་པོར་ས་ནི་ཆུ་ལ་འཇུག །ཆུ་ནི་མེ་ལ་ཐིམ་འགྱུར་ཞིང་། །མེ་ནི་རླུང་ལ་
ཐིམ་པར་འགྱུར། །རླུང་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་ལ་འཇུག །རྣམ་ཤེས་འཛིན་པར་གཤེགས་ནས་སུ། །འོད་གསལ་བར་ནི་དེ་ནས་ཞུགས། །ཞེས་དང་། རིམ་ལྔར། སྟོང་པ་གསུམ་ནི་རྣམ་དག་གང་། །འོད་གསལ་བར་ནི་འདིར་བཤད་དོ། །
23-338
ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་འདྲ་བའི་འོད་གསལ་དེ་ཏིལ་ལ་ཏིལ་མར་བཞིན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་ཀྱང་བདེན་པ་མ་མཐོང་བར་དུ་མི་རྟོགས་པས། བདེན་པ་མ་མཐོང་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་
ཁམས་དེ་མི་ཤེས་པར་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དེའི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་
ནོ། །ཞེས་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་གཏུས་པ་ལས་གསུངས་སོ། ། འོད་གསལ་ཡང་སེམས་ཀྱི་འོད་གསལ་དང་། རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་གཉིས་སུ་ཁ་ཆེ་ལཀྵཱི་བཞེད་ལ། སྐབས་འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་འོད་གསལ་
ཏེ། སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཟླ་བས་ནི་རིན་པོ་ཆེ་ཞེས་པ། དབེན་གཞི་འོད་གསལ་ལ་བཞེད་ལ། ནཱ་རོ་པས་གང་གིས་དབེན་པའི་སེམས་ལ་བཞེད་པ་འབྲུ་ཙམ་ཐ་དད་ཀྱང་དོན་
ཁྱད་མེད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文翻译，以下是完整的简体中文直译：
23-336
如经中所说："金刚光明为第四，此地光明令人悦，以殊胜意乐坚固修，普遍称之为金刚。"这是确定义。
第二是：保持相同的身体姿势，上升的气息即宝贵之气，具有五种颜色，为五如来的本质，出现在世俗的鼻尖，观察其为团块形状。由于此气使生命扩展或广大增长，故称为灌顶或身体的极善安住，如经中所说："第五称为宝光明，安住于灌顶仪式中。"这是经文的内容。
第三是：当身体如瓶形持气成就，气与心混合时，在心轮鼻尖，即六轮中心的莲花处，将生命气引入中脉内部并击打，使之脱离来去。这样，十种无分别风（如烟等形态的风）及体验这些风的十种心也将被摄为这些明点。如《集会经》中所说："观想自咒于心间，将命气置于明点中，停滞与宝官能俱，应持为'执持'所说。"
关于此，那若巴尊者解释道："同样，为保护心意，观想自咒即生命气于心间中心，'将置于明点'是指放置于明点处即前额，应当阻断。'停滞与宝官能俱，应持'是指脱离来去。'称为执持'是指作为执持支分而言。"
在《灯论》中说："'自官能'是指自身色等；'官能'指眼等，在其中阻断二种自官能并确定融入，然后成为境和根依处的宝，即心的宝与命气及努力一起阻断并隐没，所谓的'所持'即是能持。"
执持的本质是光明。《集会经》中说："阻断行于金刚心，相将确定而生起，此相分为五种相，佛陀金刚如是说。"
在《业边分别论》中说："如同最初来时般，按此次第而融入：首先地融入水中，水融入火中，火融入风中，风融入识中，识入执持后，然后进入光明中。"
《五次第论》中说："三空即清净者，此中称为光明。"
如是光明虽如芝麻中的芝麻油般存在于一切众生中，但在见到真理之前不能觉悟它。所以说在见到真理之前不了解识界。此即是阿赖耶识，因此一切染污和清净性质的法都以它为根本，如《智慧金刚集经》中所说。
关于光明，克什米尔的拉克希米认为有心的光明和自性的光明两种。此处指的是心的光明，即心的离戏。月称论师则将"宝"理解为所离戏的光明，而那若巴则理解为被离戏的心，虽然文字略有不同，但意义没有差别。


 །ཐ་མལ་གྱི་དབང་པོ་དྲུག་རྣམ་ཤེས་དྲུག་ཡུལ་དྲུག་སྟེ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱིས་དབེན་པར་མ་ཟད་ནང་གི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་འཛིན་པའི་དབང་པོ་དྲུག་དང་སེམས་དྲུག་དག་གིས་ཀྱང་
དབེན་པས་ཀུན་རྫོབ་དང་སྒྲིབ་པར་བཤད་པའི་ཆ་རིགས་པར་འགོག་པས་འོད་གསལ་འདི་ལ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་འགོག་པར་བཤད་དོ། །འགག་གཞི་འོད་གསལ་བ་དེ་ཉིད་སྟོང་པའི་གཟུགས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་ཡིན་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འགོག་པ་དང་མཚན་ཉིད་ནི་མི་མཐུན་ལ། 
23-339
འགོག་པའི་བདེན་པའི་དགག་བྱ་ཆོས་མངོན་པ་ལས་བཤད་པ་དང་མིང་མཐུན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པས་གང་དུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་
འགག་པ་དེ་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་དང་། སྟོན་པས། གང་དུ་མིག་དང་རྣ་བ་དང་། །དེ་བཞིན་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས། །ཡིད་དང་དེ་བཞིན་མིང་དང་གཟུགས། །མ་ལུས་པ་ནི་འགག་གྱུར་པ། །
ཞེས་དང་། གང་དུ་མི་འགག་པ་དང་། ཁ་དོག་གི་འདུ་ཤེས་མེད་པར་གྱུར་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་འགག་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་གནས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །
ཞེས་ཤེས་བྱེད་དང་བཅས་ཏེ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདིར་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་འོད་གསལ་དེ་ཉིད་ལ་བྱ་སྟེ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཡང་དག་མཐའ། །མཚན་
མ་མེད་དང་དོན་དམ་དང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་རྣམ་གྲངས་སོ། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུས་པའི་ལེའུ་དྲུག་པ་ལས། །སེམས་ལ་དམིགས་པ་བདག་མེད་པས། །ངག་དང་ལུས་ཀྱང་རྣམ་པར་བསྒོམ། །རྣམ་གསུམ་
སྦྱོར་བ་ནམ་མཁའ་དང་། །མཉམ་ཉིད་གནས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པའི་འགྲེལ་པར། སེམས་ལ་དམིགས་པ་ནི་རིམ་པ་གཉིས་པས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །དེས་བྱས་པ་ནི་སེམས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་དེ་ནི་སེམས་ཀྱི་བདག་མེད་པའོ། །
23-340
ངག་དང་ལུས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ངག་དང་ལུས་ཀྱང་བདག་མེད་པར་རྣམ་པར་བསྒོམས་པས་སེམས་སོ་སོར་རྟོག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། འདི་ནི་སྐུ་དང་། གསུང་
དང་། ཐུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་རབ་དང་། ཐབས་དང་། ཉེ་བར་ཐོབ་པ་གསུམ་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་དབེན་པ་ནི་རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུའི་སེམས་སུ་མ་ཟད་སྐབས་དེར་སྣང་བ་
གསུམ་ཡང་ཐིམ་ཞིང་འགགས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཚེ་སེམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཤེས་ལ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེའང་སེམས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་ལ་བྱ་ཞིང་། སྤྱོད་བསྡུས་དང་རྣམ་སྣང་
མངོན་བྱང་ལས། སེམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ནི་གཞི་མེད་རྩ་བྲལ་དུ་རྟོགས་པ་ལ་གསུངས་པ་དང་། སེམས་དབེན་འདི་མཐོང་ན་ཕྱིན་ཆད་འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་ལེན་པའི་ལས་གསར་པ་མི་གསོག་པ་ལས་
ཀྱི་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པས་གསུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་མཚན་མོ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་དུས་དང་། ཉིན་མོ་ཉི་མའི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་དུས་ནའང་བྱིས་པ་རྣམས་ནམ་མཁའ་མཐོང་བར་ཐ་སྙད་
བྱེད་པ་ལྟར། སྣང་བ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་འདི་མཐོང་བ་ན་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་མོས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། ཐོ་རངས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་སྣང་མུན་གྱིས་བསླད་པ་རགས་པ་དང་བྲལ་ན་ནམ་མཁའ་ལེགས་པར་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་བྱིས་པ་ལ་བློ་སྐྱེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྣང་གསུམ་ལས་འདས་པའི་འོད་གསལ་མཐོང་བ་ན་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མཐོང་ངོ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་དེ། 
23-341
ཕྱོགས་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་པས་མིག་གི་ཤེས་པས་མཐོང་བ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པའི་གནས་སྐབས་འདིའི་འོད་གསལ་
དེ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ཡང་ཆོས་ཉིད་ཟབ་གསལ་གཉིས་སུ་མེད་པ་དངོས་སུ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ལ། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་ཆོས་དངོས་སུ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文翻译，以下是完整的简体中文直译：
不仅远离平凡的六根、六识、六境等十八种，也远离内在空性境界的六根和六识，因而远离了被称为世俗和障碍的各方面，故此光明被称为真实边际和遮止。这遮止基础的光明本身是具有一切相的空性形象，因此与声闻的遮止在特性上不相符，
23-339
仅与阿毗达磨中所说的四谛中灭谛的所遣相同而已。如《阿毗达磨集论》中说："缘于如是性，于何处有漏事物灭尽，彼即为灭的特性。"佛陀也说："于何处眼及耳，如是鼻舌身，意及名与色，无余而灭尽。"又说："于何处不灭，无色相及至法的灭尽，无法相生起，应当了知彼为处所。"这些都是带有引证的陈述。
此处，如是性也是指光明本身，因为称之为"真实边际"，如说："如是性与真实边际，无相与胜义，法界皆是异名。"《集会经》第六品中说："心缘无我故，语身亦当修，三种瑜伽如虚空，平等处应当成就。"在其注释中说："心缘是指通过第二次第如实地了知。由此而生的心无我性，即是心无我。
23-340
'语身亦'等，语身亦修为无我，应当成就心的各别观察，这是指身、语、意的特性，即智慧、方便和近得三者。"
心的远离不仅是八十种自性心的远离，在那个阶段，三种显相也融入并灭尽。此时了知心的真实性，而真实性即是指心的无我性。《行集论》和《大日经》中说，心的真实是了知无基无根。《业边分别论》说，如果见到此心远离，此后将不再积累导致轮回中受生的新业。
就像夜晚被月光充满的虚空，或白天被阳光充满的虚空，愚人也称之为见到虚空一样，见到三种显相的本质时，会产生"见到心的自性"的信念。就像黎明时分的虚空摆脱了粗大的明暗混杂，愚人产生"善见虚空"的想法一样，当见到超越三种显相的光明时，也称为"见到心的本质"。
23-341
但这只是见到一个方面。比如，虚空的本质是法处，不能被眼识所见。同样，虽然直接见到了心远离阶段的这种光明，但并未真正见到深明不二的法性，而是直接见到了证悟的现象。


 །གང་གིས་དབེན་པ་ཞེས་པ་
ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མིག་སོགས་དབང་ཤེས་ཐ་སྙད་དུ་མ་འཁྲུལ་བའི་རྣམ་པ་དང་། དུང་སེར་སྣང་སོགས་དབང་པོ་དྲུག་བསླད་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྟོག་མེད་འཁྲུལ་པའི་སྣང་བ་དང་། སྒྲ་དོན་ཅན་
གྱི་རྟོག་པ་ལ་ཕྱི་རོལ་ལྟར་སྣང་བའི་རྣམ་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུ་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཀེང་རུས་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་སྣང་
བའོ། །རྣམ་པ་དེ་དག་ལས་རྟོག་མེད་མ་འཁྲུལ་བའི་སྣང་བ་ནི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། རྟོག་མེད་འཁྲུལ་པ་རྣམས་ནི་ནད་ལ་སོགས་པས་དབང་པོ་དྲུག་བསླད་པ་ལས་བྱུང་བ་
ཡིན་ཞིང་། རྟོག་པའི་སྣང་བ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱིས་དཀྲུགས་པ་ལས་གྱུར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཡང་དག་པ་དང་ཡང་དག་མ་ཡིན་པར་སྣང་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་བཅོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །
23-342
རྣམ་པ་དེ་དག་དང་བྲལ་བས་སེམས་དབེན་པ་ཞེས་གཞག་ལ། འོན་ཀྱང་དེ་ཡི་དབྱེ་ཡོད་དེ། མཚན་མོ་ཉིན་མོའི་མཚམས་བདག་ཉིད། །ཅེས་ཐོག་མའི་རང་རིག་དེ་ལ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་
ནི་ཡོད་ལ། སྣང་བ་གསུམ་པོའང་རང་རིག་དེ་དང་དུས་མཉམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་ཙམ་སྟེ་གོམས་པ་ལས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད། པདྨའི་འོད་ནི་དྲུག་པ་སྟེ། །པདྨ་བཞིན་
དུ་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །རང་བཞིན་དག་པའི་སེམས་ཉིད་ཀྱིས། །དྲི་མ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན། །ཞེས་བཤད་པའི་སྙིང་ངོ་། ། གསུམ་པ་རླུང་དཀྲུག་པ་ལ། སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་ནུས་པ་དཀྲུགས་ཏེ་སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་
ངེ་འཛིན་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བ། རྡུལ་གྱི་ནུས་པ་དཀྲུགས་ཏེ་གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བ། མུན་པའི་ནུས་པ་དཀྲུགས་ཏེ་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་
བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། རྐང་པ་གཡོན་བརྐྱང་གཡས་བསྐུམ་ལ་ཕྱག་རྒྱ་སྔར་བཞིན་པུས་མོའི་ཁར་བཞག་ལ། རླུང་ཐུབ་ཚད་གཟུང་མི་ཐུབ་པའི་དུས་སུ་ཕྱག་རྒྱ་དེ་གཡས་སུ་ཤུགས་བསྐྱེད་ལ་འཁྱེར།
ལུས་གཡས་སུ་དྲག་པོར་ལན་གསུམ་ཙམ་གཅུ། དེ་ཉིད་བཟློག་སྟེ་བྱའོ། །སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྟན་ནས་གཟུགས་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཅི་འདོད་འདོད་དུ་བསྒྱུར་བར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་རྣམས་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་སྤྲོས་ཏེ་གཏི་མུག་ཅན་ལ་སོགས་པའི་དོན་མཛད་དེ་སླར་རང་ལ་ཐིམ་པར་བསྒོམ་ཞིང་ཞི་སོགས་ཀྱི་ལས་གང་འདོད་པ་དེའང་སྦྱར་ཏེ། 
23-343
དུས་འཁོར་ལས། ཁྱབ་བདག་གིས་ནི་དཔལ་ལྡན་སྔགས་དང་སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཀྱང་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་དང་པོར་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །ཕྱི་ནས་ཉི་མའི་དབྱེ་བ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་
ལས་རྣམས་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །སྔགས་དང་གཟུགས་བརྙན་མ་གྲུབ་པར་ནི་སྲིད་གསུམ་གནས་སུ་ཅི་ཡང་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་མ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་དང་པོར་རང་སེམས་དྲི་མ་རྣམ་པར་བྲལ་བ་དག་ལས་
སྔགས་དང་གཟུགས་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །ཞེས་དང་། བཞི་བརྒྱ་བཞི་བཅུ་རྩ་བཞི་པའི་འགྲེལ་པར། འདིར་གང་གི་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་པས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ལ་སྲོག་གནས་པ་གཟུགས་རྣམས་པར་གསལ་བ་མཐོང་བ་
དེའི་ཚེ་གཟུགས་དེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་དེ་ལྟར་གཟུགས་དེ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཡང་། བདུན་པ་ལས་ཀྱི་འོད་ཅེས་པ། །སངས་རྒྱས་འཕྲིན་ལས་བྱེད་པར་འདོད། །ཅེས་པའི་བརྗོད་བྱའོ། །
གཉིས་པ་ནི། སློབ་དཔོན་ཨིནྡྲ་བྷུ་ཏཱིས། དེ་ལ་རེ་ཞིག་རྩ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་ཁོང་སྟོང་རྒྱུ་བའི་དབྱིབས་ཀྱི་རྩའོ། །གཉིས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རྩའོ། །དེ་བཞིན་དུ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་རླུང་གི་རྩའོ། །གང་གི་ཚེ་རྩ་དེ་རྣམས་གནམ་སྟོང་དང་ཉ་དག་གི་མཐར་གང་བར་འགྱུར་ཞིང་མཐའ་དག་གི་ཆ་གཉིས་འདུས་པ་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་རྒྱུ་བར་མི་འགྱུར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文翻译，以下是完整的简体中文直译：
所谓"由何远离"是指四种相：一是眼等根识在世俗中不迷乱的相；二是由于六根受到干扰而产生的如白贝见为黄色等无分别迷乱显现；三是有声义的分别念中显现为外境的相；四是由于禅定力而显现的有漏神通境界，如清晰显现的骷髅等。
这些相中，无分别不迷乱的显现是从所缘缘而生；无分别迷乱显现则是由疾病等干扰六根而生；分别念的显现是由习气搅动而产生；而禅定中的真实与非真实显现，是由禅定改变意根而产生。
23-342
由远离这些相而建立"心的远离"。然而，其中有区分，如说："夜晚白天交界自性"，最初的自证有如虚空的相，但三种显现与这自证并非同时，因为仅仅是自证，而（三种显现）是后来由熟习而生。这正是经中所说："莲花光明为第六，如同莲花善生起，以自性清净心性，持有无垢清净相。"的精要。
第三，风的搅动有三：搅动勇气力而圆满金刚身三摩地、搅动激情力而圆满金刚语三摩地、搅动黑暗力而圆满金刚意三摩地。
首先，左腿伸展右腿弯曲，手印如前放在膝上，持气尽可能长，当无法继续持气时，用力将手印向右移动，身体向右猛烈转动约三次，然后反方向做同样动作。从空性影像开始，用观想将这些形象随意变化，观想从毘卢遮那等坛城诸神从毛孔中放出，为愚痴者等做事后再融入自身，并按自己所需修习息增怀诛等事业。
23-343
如《时轮经》中说："具德咒语与佛像，瑜伽士应先成就，而后依日的分位，无量功德事业成。未成咒与影像者，三界中无任何成。故应先净自心垢，而后成就咒与像。"
在《四百四十四颂释》中说："此中当瑜伽士见到命气住于中脉时所见到的清晰形象，无论如何观想该形象，都将如所观想般显现。"
这也是经中所说："第七称为业光明，欲行诸佛事业者。"的内容。
第二，阿阇梨因陀罗菩提说："其中脉分为三种：第一是空心管状的脉。第二是菩提心脉。如是，第三是产生菩提心的风脉。当这些脉在虚空消失和鱼月（农历十五、三十）尽时充满，并且所有部分二者会合时，菩提心将不再流动。"
;


 །
23-344
དེ་མི་རྒྱུ་བའི་ཕྱིར་རྩ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་མི་རྒྱུ་བའི་ཕྱིར་རྩ་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རོ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་རོ་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ཤ་ཁམས་རྣམས་
འཇུ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཞུ་བའི་ཕྱིར་རུས་པའི་ཁམས་འཇུ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཞུ་བའི་ཕྱིར་པགས་པའི་ཁམས་འཇུ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཡོངས་སུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ལུས་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་གསུམ་ཡོངས་
སུ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དབང་པོ་དང་། ཕུང་པོ་དང་། འབྱུང་བའི་ཁམས་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་རྣམས་མི་དམིགས་སོ། །ཞེས་སྲོག་རྩོལ་གྱི་འབར་
བའི་གཏུམ་མོས་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་མ་སྦྱངས་ན་ནི་འཁོར་བའི་རྩ་བ་མ་འགགས་པས་འཁོར་བར་འགྱུར་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་མི་འགྲུབ་བོ། དེ་ནི། བརྒྱད་པ་དཔེ་མེད་
ཅེས་བྱ་བ། །དེ་ལ་དཔེ་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ནི་འོད་གསལ་ལས་སྒྱུ་མའི་སྐུ་འབྱུང་བ་ན་ཆུ་ལས་ཉ་ལྡང་བའི་ཚུལ་དུ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་དང་། འོད་གསལ་ལས་སྟོང་
པ་ཉིད་གསུམ་རིམ་གྱིས་འབྱུང་ལ། དེ་ལས་སྒྱུ་མའི་སྐུ་འབྱུང་བའི་རིམ་གྱིས་པ་སྟེ་གཉིས་ཡོད་ལ། སྐུ་དེ་ཉིད་སྒྱུ་མའི་དཔེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་སྤྱོད་པས་ཏེ། །
23-345
སྤྱོད་པའང་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་གཉིས་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་ནི་ཡེ་ཤེས་
ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ལ་བརྟེན་པའོ། །དཔེ་ལྡན་ཞེས་པ་དགུ་པ་སྟེ། །ཐམས་ཅད་དཔེ་ནི་སོ་སོར་རྟོགས། །ཞེས་པའི་དོན་ནོ། ། གཉིས་པ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་གཏུམ་མོ་ནི། དེ་ལྟར་སློབ་
པ་ལས་རིམ་གྱིས་ཀུན་ཏུ་སངས་རྒྱས་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བ་ས་བཅུ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་དུ་རིགས་ལྔ་ལས་གང་ཡང་རུང་བའི་རིགས་སུ་གྱུར་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མིང་ཅན་རྣམས་ཐོབ་
པའོ། །དེ་ཡང་། བཅུ་པ་ཤེས་རབ་འོད་ཅེས་པ། །སངས་རྒྱས་ས་ནི་བླ་ན་མེད། །ཅེས་པས་བཤད་ཅིང་། དེས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ནི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལྔ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་སྣང་མངོན་བྱང་ལས།
དཔའ་བོ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་གསུངས་ཤིང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་ལས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་སྟེ། བཅུ་གཅིག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད། ས་ཆེན་རབ་ཏུ་འོད་གསལ་བ་ཞེས་སོ། །གསུམ་
པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་གཏུམ་མོ་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཐོབ་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་རྣམ་པ་བཞི་ཐོབ་པར་བཞག་པ་སྟེ། བཅུ་གཉིས་སོ་སོ་བདག་ཉིད་རིག །
23-346
རྣལ་འབྱོར་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་རྫོགས། །ཞེས་པས་སོ། །འདི་ལ་གཏུམ་མོ་དགུ་སྐོར་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ལུས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱི་གཏུམ་མོ་དང་། དྲོད་བཙན་ཐབས་སུ་དབབ་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ།། །།
༈ ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ།
གཉིས་པ་ཉམས་སམ་
འབར་བའི་གཏུམ་མོ་བཤད་པ་ལ། ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་གཏུམ་མོ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ། རླུང་ཇི་ལྟར་ཟིན་པའི་ཚུལ། དེ་ལས་འདུས་པ་གསུམ་འབྱུང་ཚུལ། དེ་ནས་རླུང་ལས་སུ་
རུང་བའི་ཚུལ། སྲོག་རྩོལ་གནད་དུ་ཚུད་པའི་ཡོན་ཏན་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི། རྒྱུ་ལས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་བསྒོམས་པ་ལས་འབྲས་བུ་ཐུན་མོང་བའི་ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་སྐྱེ་ལ། དེ་གོམས་པ་ལ་ཁྱད་
པར་གྱི་དང་། དེ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལས་མཆོག་གི་གཏུམ་མོ་སྐྱེ་བས་རིམ་གྱིས་པ་དང་། དང་པོ་ཉིད་ནས་ཁྱད་པར་གྱི་ཉམས་འཆར་བ་ཐོད་བརྒལ་བ་དང་། མཆོག་གི་གཏུམ་མོ་ཉིད་ལ་ཚེགས་མེད་
པར་འཇུག་པའི་ཅིག་ཅར་བ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་འབྲས་བུ་འཆར་བ་ལ། །ཐུན་མོང་དང་ནི་ཁྱད་པར་དང་། མཆོག་དང་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文翻译，以下是完整的简体中文直译：
23-344
由于菩提心不流动，脉也不会流动。由于不流动，脉与菩提心将成为等味。由于等味，肉界将融化。由于融化，骨界将融化。由于融化，皮界将融化。由于这些完全耗尽，身等三界将完全耗尽。然后，诸根、诸蕴和大种界将完全耗尽。因此，能取所取将不可得。
如果不以生命气的拙火以如是方式完全净化诸蕴，轮回的根源就不会断绝，将继续轮回而不能成就智慧身。这就是经中所说："第八称为无喻，彼无任何比喻。"
第三，当从光明中生起幻身时，有如鱼从水中跃出般的一时生起，和从光明中次第生起三种空性，而后从中生起幻身的次第方式两种。这身相可用所有幻术比喻来表示。
要成就此身需要依靠行持，
23-345
行持有三种：有戏论行持、无戏论行持和极无戏论行持。前两种依赖业印，后一种依赖智慧印和大手印。"具喻者称为第九，各别了知一切喻"，这是其含义。
第二，瑜伽的拙火是：如是通过修学，逐渐证得遍一切佛地，即第十地殊胜道，获得五部中任何一部如来的名号。
这也是经中所说："第十称为智慧光明，无上即是佛地"的解释，其修持方法是五种现证菩提，如《大日经》中称为"大勇士三摩地"，在《真实摄要续》中广泛解释，经中说："第十一，一切智性，大地极其光明。"
第三，俱生拙火是一切相智性，获得此智时即建立为获得四种佛身，经中说："第十二，各别自性了知，瑜伽智慧极圆满。"
23-346
这也称为九轮拙火，身体轮转的拙火，或称为猛力引导热力的方法。
【修炼的拙火】
第二，解说体验或燃烧的拙火有两部分：体验的拙火和殊胜的拙火。
第一部分有四：如何掌握气、由此生起三种集合、气如何适于运用、生命力控制到位的四种功德。
首先，由因——业的拙火修习，生起果——共同的体验拙火。熟练此后生起殊胜的体验，完善后生起最胜拙火，这是次第方式。从一开始就显现殊胜体验的是超越方式，毫不费力直接进入最胜拙火的是顿入方式，共有这三种方式。因此，经中说："果的显现有三种：共同、殊胜和最胜。"
;


 །ཐུན་མོང་བའི་ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་
མོ་དེའང་གང་ལས་འབྱུང་ཞེ་ན། ཐུན་མོང་རིམ་པ་བསྟན་པ་ནི། རླུང་ནི་ཟིན་པར་གྱུར་པ་ཡི། །རླུང་ཟིན་པ་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། རྒྱུ་བ་ཟིན་པ། རིང་ཐུང་། ཤུགས་ཁ་དོག །སྟོབས་ཟིན་པའོ། །
23-347
དང་པོ་ནི། སེམས་ཅུང་ཟད་གནས་པས་ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་རླུང་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་འདྲེན་ནུས་པ་ཙམ་ནས་གྲངས་ཇེ་ཉུང་དུ་སོང་བའོ། །གཉིས་པ་ཕྱིར་སོར་བཞི་ནས་བཅུ་དྲུག་གི་བར་
རྒྱུ་བ་རྣམས་སོར་གསུམ་དང་བཅོ་ལྔ་ཙམ་དུ་ཕྱིན་ནས་ཟད་པའོ། །གསུམ་པ་ཕྱིའི་རྒྱུ་ཤེད་ཉམས་ནས་མི་མངོན་པ་ཙམ་མོ། །བཞི་པ་རླུང་སོ་སོའི་ཁ་དོག་རགས་པ་མཐོང་བ་སྟེ། དེ་དག་
ནི་ཟིན་པའི་གྲངས་སུ་ཆུད་པ་ཙམ་མོ། །ལྔ་པ་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཕྱིར་མི་འཕོ་བར་རང་གནས་སུ་ནུས་པ་ཐིམ་པ་སྟེ། འདི་ཙམ་ནས་གཏུམ་མོའི་མེའི་རྦ་རླབས་བརྟན་པར་འགྱུར་
ཏེ། ཕྱོགས་ཀྱི་བུ་ག་མེད་པའི་ཁྱིམ་གྱི་མེ་ལྕེ་དྲང་པོར་འབར་བ་བཞིན་ནོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྩར་འཁོར་བའི་རླུང་འཇུག་པས། དེ་ལ་ཤོར་ཚུད་ཟིན་གསུམ་འབྱུང་བའི་ཤོར་ན་གཏི་མུག་
ཚུད་ན་མི་རྟོག་པ་སྐྱེ་ཞིང་། ཟིན་ན་འོད་གསལ་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །འདིར་ཚུད་པ་ནི་ཕྱིར་འཕོར་མ་བཅུག་པའི་རླུང་རྣམས་ཀྱིས་ནང་སྐོར་གྱི་རླུང་ཕུལ་བས་ཅུང་ཟད་ཙམ་མདུད་མཚམས་ཀྱི་བུ་
གར་འཇུག་སྟེ། །འབས་འབུན་འདོད་པ་བཞིན་སྲོག་རྩོལ་གྱིས་དབུ་མར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེར་ཟིན་པ་ལས་ནི་འབར་བ་སོགས་རྟགས་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །འཁོར་བའི་རྩར་འཁོར་བའི་རླུང་འཇུག་པ་ལ་བཞི་ལས། 
23-348
སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྩར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རླུང་ཤོར་ན་ཞེ་སྡང་། ཚུད་ན་གསལ་ཉམས། ཟིན་ན་གསལ་བའི་ཉམས་མཐར་ཐུག་པ་སྐྱེ། བདེ་བའི་རྩར་བདེ་བའི་རླུང་ཤོར་ན་འདོད་ཆགས། ཚུད་ན་བདེ་ཉམས། ཟིན་
ན་བདེ་ཉམས་མཐར་ཐུག །སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྩ་ནང་དུ་བདེ་བའི་རླུང་ཤོར་ན། ཞེ་སྡང་གིས་བསླངས་པའི་ཆགས་པ་སྐྱེ། ཚུད་ན་གསལ་བ་དེའི་ཉམས་ཅུང་ཟད་ཙམ། ཟིན་ན་མཐར་ཐུག་པ། བདེ་བའི་
རྩར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རླུང་ཤོར་ན། ཆགས་པས་བསླངས་པའི་ཞེ་སྡང་། ཚུད་ན་བདེ་གསལ། ཟིན་ན་མཐར་ཐུག་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ལ། མྱང་འདས་ཀྱི་རྩར་མྱང་འདས་ཀྱི་རླུང་དང་། འཁོར་བའི་རྩར་མྱང་འདས་ཀྱི་
རླུང་ཤོར་བ་ནི་མེད་ལ། ཚུད་པ་དང་ཟིན་པ་ནི་ཡོད་དེ་འོག་ཏུ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཞུགས་གནས་ཐིམ་གསུམ་དུ་བཤད་པའི་ཞུགས་པ་དང་ཚུད་པ། གནས་པ་དང་ཟིན་པ། ཐིམ་པ་དང་
ནུས་པ་ཟད་པ་དོན་གཅིག་གོ །གཉིས་པ་དེ་ལས་འདུས་པ་གསུམ་འབྱུང་ཚུལ་ནི། དང་པོ་དྲོ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །རླུང་བཙན་ཐབས་སུ་བཀག་པས་རྩ་མ་བྱང་བར་རླུང་ཞུགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྩ་
ཟུག་དང་རླུང་ཟུག་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དུས་ཞེས་སམ། གཏུམ་མོ་འབར་བའི་དྲོད་ཀྱི་རྩའི་ཁ་བྱེ། དེར་རླུང་སེམས་འདུས་པས་འདུས་པ་དང་པོ་དྲོད་ཀྱི་དུས་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེའང་ལས་དགེ་སྡིག་གི་དབང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་ཆེ་ཆུང་། 
23-349
དེའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྩ་གཟུགས་ལ་ཁྱད་པར་སྣང་བས་འགའ་ཞིག་ལ་ངན་སོང་གི་གནས་སྦྱོང་། ལ་ལར་མཐོ་རིས། ལ་ལར་དག་པའི་སྣང་བ་འབའ་ཞིག་འཆར་བའམ་ཤེས་པར་བྱའོ། །འདིའི་དུས་ཟུག་རྔུ་
དེ་དག་ཁྱད་དུ་བསད་ནས་ཤུགས་ཕྱུང་སྟེ་བསྒོམས་པས་མྱུར་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དུས་འདས་ནས་བདེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གཉིས་པ་བདེ་བ་འཆར་བ་དང་། །ལུས་ལ་རླུང་སེམས་རྣལ་དུ་ཚུད་པའི་དྲོད་སྐྱེས་
པ་དང་། ལུས་ཟུངས་ཀྱི་འགྱུར་བའང་དྭངས་མར་ཤས་ཆེར་འགྲོ་ཞིང་རྩ་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞུ་སྟེ་བདེ་བ་ལུས་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱས་པས་མྱ་ངན་ལ་སོགས་པའམ་ཤ་འཐེམས་པ་
དང་མེས་རེག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུས་ཀྱང་རེག་བྱ་བདེ་བར་འཆར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུས་པ་གཉིས་པ་འདི་ལ་བདེ་བའི་དུས་ཞེས་བྱའོ།

共同体验拙火从何而生？解说共同次第如下：当气被掌握时，气的掌握有五种：流动的掌握、长短、强度、颜色、力量的掌握。
23-347
第一，由于心稍微安住，能够在一昼夜中引导二万一千六百气，然后逐渐减少数量。第二，从外面四指到十六指之间流动的气，到达约三指和十五指处耗尽。第三，外部流动力量减弱至不明显。第四，见到各种气的粗大颜色，这些仅仅算是掌握的数量范围。第五，无论是何种元素，不再外移而在自处融入力量，从这时起，拙火的火焰波浪变得稳固，如同无窗户之屋中火焰直立燃烧一般。
涅槃脉中进入轮回气时，会出现失控、摄入和掌握三种情况。失控则生起愚痴，摄入则生起无分别，掌握则见到光明。此中所谓"摄入"是指不让气外散的诸气推动内环绕气，使其稍微进入结处的孔道，就像想要煮熟米饭一样，这称为"通过生命气控制进入中脉"。在那里掌握气之后，就会产生燃烧等六种征兆。
轮回脉中进入轮回气有四种情况：
23-348
苦脉中苦气失控则生嗔恨，摄入则产生明晰体验，掌握则生起明晰体验的究竟状态。乐脉中乐气失控则生贪欲，摄入则产生乐体验，掌握则达到乐体验的究竟。苦脉内乐气失控则生起由嗔恨引发的贪着，摄入则产生些微明晰体验，掌握则达究竟。乐脉中苦气失控则生起由贪着引发的嗔恨，摄入则产生乐明，掌握则成就究竟。涅槃脉中涅槃气，或轮回脉中涅槃气不会有失控的情况，但有摄入和掌握的情况，这将在后文中了解。
所谓的进入、安住、融入三者中，进入与摄入、安住与掌握、融入与力量耗尽是同义词。
第二，从中生起三种的方式是：首先产生如热感一般的体验。通过强力控制气，由于脉未净化而气进入，其力量导致脉痛和气痛等，这称为"苦时"；或者说拙火燃烧的热力打开脉口，气心在此汇集，称为第一"热时"。根据善恶业力，烦恼的大小不同，
23-349
由于习气在脉形上的差别显现，有些人会净化恶趣处，有些人净化天界，有些人则仅显现或感知清净相，应当了知。
在这个阶段，忍受这些痛苦并用力修习，就能迅速超越苦时而获得乐，然后"第二，乐感生起"。身体中气心自然就位而生热，身体组织的变化也更多地转向精华，所有脉口融化菩提心，乐遍满全身，以至于即使遇到悲伤等情绪或身体紧绷、火烧等外缘，接触仍显为乐受。因此，这第二**称为"乐时"。


 ། གསུམ་པ་མི་རྟོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ནང་གི་བདེ་
བས་སེམས་ཕྲོག་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་བློ་མི་འཇུག །རྒྱུ་དེས་རྣམ་རྟོག་རྒྱུན་ཆགས་ཀྱི་དུག་སྦལ་ཞི་ནས་སེམས་རྣལ་དུ་ཕེབས། དེས་རྦ་རླབས་མེད་པའི་ཞི་གནས་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་འདུས་པ་
གསུམ་པ་འདི་ལ་མི་རྟོག་པའི་དུས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་རྣམ་རྟོག་ཤུགས་ཀྱིས་འགག །དེ་ལ་གོམས་པར་བྱས་པས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མགོ་ནོན་ནས་རྟོག་པ་མངོན་གྱུར་བ་ཇེ་ཉུང་དུ་ཐལ་བས་བསམ་གཏན་གྱི་སྙོམས་འཇུག་ལ་ཡུན་རིང་པོར་འཇུག་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །
23-350
འོན་ཀྱང་འདིའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་། རླུང་མ་གཅུན་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་མི་འདྲ་སྟེ། རྗེ་བཙུན་རས་ཆུང་པ་ལ། འོ་ན་རླུང་གཅུན་པའི་དུས་ཀྱི་མི་རྟོག་པ་དང་། རླུང་མ་
གཅུན་པའི་དུས་ཀྱི་མི་རྟོག་པ་འདྲའམ་ཞུས་པས། མི་འདྲ། རླུང་མ་གཅུན་པའི་མི་རྟོག་པ་དེ་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མི་རྟོག་པ་ལྟེང་པོ་བྱ་བ་ཡིན། རླུང་གིས་བྱིང་རྒོད་ལ་སོགས་པའི་
སྐྱོན་བསལ་ནས་མི་རྟོག་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གསུངས་པས། འདི་ནི་ཚོར་བ་བདེ་བ་དང་། གསལ་ཆ་ལྷག་པར་ཆེ་བ་ལ་དགོངས་སོ། །ཇི་ལྟར་གསལ་ཆ་ཆེ་བ་
ཞེ་ན། དུ་བ་སྨིག་རྒྱུ་མེ་ཁྱེར་དང་། །སྐྱ་རེངས་ཤར་བ་ཇི་བཞིན་དང་། །ནམ་མཁའ་སྤྲིན་དག་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། ནམ་མཁའ་སྟེ་འབྱུང་བ་ལྔའི་རླུང་རང་མལ་
དུ་ཞི་བས་དུ་བ་ལྟར་སྐྱ་བོར་སྣང་བ་དང་། ཆུ་གཡོ་བའི་རྣམ་པ་སྨིག་རྒྱུ་དང་། དེ་ནས་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་འཕུར་བ་ན་མེ་སྟག་རྒྱུག་པ་ལྟར་སྣང་བ་ལྟ་བུ་དང་། སྐྱ་རེངས་
གསུམ་པ་ཤར་བ་ལྟ་བུའམ་མར་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུ་དང་། སྤྲིན་དང་བྲལ་བའི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་རིམ་པ་བཞིན་འབྱུང་ངོ་། །དེ་དག་ནི་མཚན་མ་སྟེ། ནཱ་རོ་པས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུའི་སྔ་ལྟས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་མཚན་མའོ་ཞེས་གསུངས་ལ། 
23-351
དེ་དག་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཅིའང་མ་ཡིན་ནོ། འོན་ཀྱང་རྣམ་ཤེས་བརྒྱད་པ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བཤད་པ་དེའི་སྣང་བ་ནི་གཏན་
མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡིན་ན་འདི་དག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྣང་བར་གསུངས་པས་རྣམ་ཤེས་བརྒྱད་པ་དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འགྱུར་བ་སྲིད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་
བསླད་པའི་ཡིད་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ནི་ཡིན་ཏེ། སློབ་དཔོན་ཨཱརྻ་དེ་ཝ་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་སྣང་བ་གསུམ་ལ་བཞེད་དོ། །འདི་དག་མངོན་གསུམ་གྱི་སྣང་བ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་རབ་ཏུ་བསྔགས་
པ་དེའི་ཡ་གྱལ་དུ་གྱུར་ནས་རྒྱལ་བའི་སྐུ་ཆེན་པོར་འགྱུར་བས་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་གསང་བར་གསུངས་པའི་དོན་གྱི་གཙོ་བོ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ལེའི་ཚིགས་བཅད་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་པར། དུ་
བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་མ་འཛིན་པ་དག་ཀྱང་གང་ཞིག་འདི་རྣམས་ཐམས་ཅད་གསང་བར་བྱ་ཞེས་སོ། །རྒྱུད་གཞན་རྣམས་སུ་སྙིང་སྟོབས་རྡུལ་མུན་པའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་རླུང་དབུ་མར་ཚུད་པ་
ལས་འབར་བ། ཟླ་ཉི་སྒྲ་གཅན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་། ལྷོའི་མེའམ་གློག་ལྟར་སྣང་བ་དང་། ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟར་ཟླུམ་ཞིང་ཁ་དོག་ཅུང་ཟད་སྔོ་བའི་ཐིག་ལེ་སྣང་བ་གསུངས་ལ། ཟླ་འོད་གཞོན་ནུའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར་རམ། 
23-352
མདོར་ན་ཁམས་གསུམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་དང་། རྨི་ལམ་དང་། པྲ་ཕབ་པ་ལྟ་བུར་རྣལ་འབྱོར་པས་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྗེ་བཙུན་གྱིས། དབྱར་ཀའི་སྤང་ལ་ཅི་
ཡང་སྐྱེ། །རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཉམས་ལ་ཅི་ཡང་འཆར། །ཞེས་དང་། རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། བྱེད་པ་བཅིངས་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །ས་གསུམ་པོ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །འདི་ནི་ཚོགས་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྩ་
ནང་དུ་རླུང་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དཀར་དམར་ཚོགས་པས་སོ།

第三，无分别念生起。被内在乐感夺取心意，心不再趣入外境对象。因此，相续的分别念毒蛙平息，心回归自然状态。这使无波浪的止观得以现前，故此第三**称为"无分别时"。之后，分别念自然停息。通过熟练修习，降伏能取所取，显现的分别念逐渐减少，因此能够长时间进入禅定三摩地。
23-350
然而，此处的无分别与未调伏气的无分别不同。有人问尊者热穹巴："调伏气时的无分别与未调伏气时的无分别是否相同？"回答说："不同。未调伏气的无分别是平等受的无分别，是松散的。而通过气消除昏沉掉举等过患后生起的无分别，是无分别的自性直接呈现。"这里是指乐受和特别强的明晰性。
什么是特别明晰呢？"烟、阳焰、萤火虫，如同晨曦升起，及如无云天空现。"地、水、火、风、空五种元素的气息归于自然，显现如烟般灰白色；水动的形态如同阳焰；之后如萤火虫飞舞时火星奔走的显现；如第三晨光升起或灯火燃烧；如无云天空，依次显现。这些是相，如那若巴所说："因为是真性果的前兆，故称为相。"
23-351
这些仅是心的显现，并非其他实有的法。然而，这绝非所谓第八识阿赖耶识的显现。若是如此，则这些被说为无分别三摩地的显现，将导致第八识可能成为三摩地的过失。它是未受污染的意识显现，阿阇黎阿耶提婆认为意根有三种显现。这些被盛赞为"现前显现双运"的组成部分，将转变为佛陀的大身，也是密乘中所秘密宣说的主要内容之一。如《耶莱》一百二十颂所言："执持烟等诸相者，此等一切应保密。"
其他续部中说，通过勇（萨埵）、**、暗性三种功德，气息进入中脉而燃烧，显现为日月罗睺轮和南方之火或闪电，以及如月轮般圆形略带蓝色的明点。如《月光童子解脱传》中所说，
23-352
总之，三界自性的一切显现形态，瑜伽士将见到如幻术、梦境和占卜一般。如尊者所说："夏日草地万物生，瑜伽体验万相现。"续中也说："以作业绑缚之瑜伽，三地应当成就之。"这称为"聚集地"，因为脉内聚集了气和白红菩提心。


 །སྟོང་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་པ་དང་། སྣང་བརྙན་གྱི་ཞི་བ་ལ་མི་གནས་པར་མངོན་སུམ་དུ་གོ་བའི་ཕྱིར་ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་
ཞེས་བྱ་སྟེ། མཚན་ཉིད་ཐེག་པར་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་མན་ངག་ནཱ་རོ་པས་ཆོས་བཅུ་དྲུག་གམ་སྦ་བཞི་ཞེས་པ་
བཤད་དེ། ལམ་དེས་མྱུར་བར་ཁྱད་པར་གྱི་གཏུམ་མོ་སྐྱེ་བའོ། ། གསུམ་པ་དེ་ནས་རླུང་ལས་སུ་རུང་བའི་ཚུལ་ནི། དུལ་ཞིང་བརྟན་པ་ས་ཡི་རླུང་། །རགས་པའི་ཁམས་དུལ་བས་ལུས་སྲ་ཞིང་མཁྲེགས་
པ་དང་། འཁར་གཞོང་ནང་དུ་ཆུ་བླུག་བཞིན། །འཇམ་ཉལ་བྱེད་ན་ཆུ་ཡི་རླུང་། །ལུས་འཇམ་ཞིང་མཉེན་པ་དང་། །ཚ་ཞིང་ཐིབ་པ་མེ་ཡི་རླུང་། །དྲོད་དང་བཀྲག་མདངས་དང་། རྩེན་ཞིང་མགྱོགས་པ་རླུང་གི་རླུང་། །
23-353
སྟོབས་ཡང་རྩལ་མགྱོགས་པ་དང་། གསལ་ཞིང་ཡང་བ་ནམ་མཁའི་རླུང་། །ཤེས་པ་གསལ་ཞིང་ལུས་ཤིང་བལ་ལྟར་ཡང་བ་ནམ་མཁའི་རླུང་ལས་སུ་རུང་བ་ཡིན་པས། ལས་སུ་རུང་བའི་རྟགས་ལྔའོ། །དེའི་ཚེ་
རྐང་ལག་གི་ཚིགས་རྣམས་སུ་བུམ་པ་ཅན་བྱས་ན་གྲུབ་པ་དང་། སོར་མོའི་རྩེ་ལས་འབྱིན་པ་སོགས་ནུས་ཏེ་རླུང་གི་འཕྲང་ལས་ཐར་བ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་སྲོག་རྩོལ་གནད་དུ་ཚུད་པའི་ཡོན་
ཏན་ནི། སྲོག་རྩོལ་གནད་དུ་ཚུད་པ་ཡིས། །གཡས་གཡོན་འཕོ་དང་། ཡིད་གཏད་པ་ཙམ་གྱིས་གཡས་སམ་གཡོན་དུ་སྤོ་ནུས་པ་དང་། རྣ་བའི་རླུང་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱོན་ནས་མིག་གི་
ལམ་དུ་སྤོས་པས་རྣ་བའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་གཟུགས་མཐོང་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་གཞན་གྱི་རླུང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བཅས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྤོས་པས་ཡུལ་རྣམས་ལེན་པ་དང་བྱེ་བྲག་
ཕྱེད། ཁ་དོག་གི་རྣམ་པ་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་དུ་གསལ་བས་གྲངས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། བརྟེན་པ་ཡིག་འབྲུ་གསུམ་གྱི་སྒྲའི་རང་བཞིན་གསལ་བ་དང་། གནས་དང་ཕྲ་རགས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། མྱུར་
བུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། ལྕི་ཡང་གི་རྣམ་པ་ཤིན་ཏུའང་རྣལ་མར་ཤེས་པའོ། །ཚོར་བ་བདེ་དང་། རེག་པ་བདེ་བ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གིས་རེག་པ་ན། ཚད་པ་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་བསིལ་བའི་བསེར་བུས་རེག་པ་ཙམ་གྱིས་བདེ་བ་དང་། 
23-354
གྲངས་དུས་སུ་ཉི་འོད་ཀྱིས་རེག་པ་ལྟ་བུའི་བདེ་བ་དང་རེག་པ་ཡང་བ་གཉིས་འབྱུང་ངོ་། རང་འདོད་དུ། བསྡམ་དང་། གནོད་པ་མེད་པར། བསྡམ་ནུས་པ་སྟེ། རླུང་གི་རླུང་རྒྱུ་དུས་སུ་ཕྱི་
རོལ་དུ་མ་བཏང་བར་ནང་དུ་བསྡམས་ན་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་བ་དང་། མེ་རླུང་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གྲང་བའི་རེག་པ་མེད་པ་དང་། ས་རླུང་གིས་གྱད་ལ་སོགས་པས་བསྒུལ་མི་ནུས་པ་དང་།
ཆུ་རླུང་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེས་མི་གནོད་པ་དང་། ནམ་མཁའི་རླུང་རྒྱུ་དུས་སུ་ཕྱིར་མ་བཏང་བར་ནང་དུ་བསྡམས་པས་རི་ཉིལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འོག་ཏུ་ཆུད་ཀྱང་ཉམས་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་
བའོ། །ཕྱི་ནང་བསྲེ་བར་ནུས། ཕྱི་རོལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་རླུང་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུར་བཅུག་ནས་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་ཤོང་བར་བྱེད་པ་དང་། ནང་གི་རླུང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་ཕྱིར་བཏོན་
ལ་སྟོང་གསུམ་གང་བར་བྱེད་པའོ། །ནང་གི་ཚ་གྲང་འདྲེས་པའི་རྟགས། །འདུ་བ་རྣམ་བཞིས་གནོད་མི་ཚུགས། །ནང་གི་འབྱུང་བཞིར་རོ་སྙོམས་པས། །རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་འདུས་པའི་ནད་མི་འབྱུང་ཞིང་། དུག་ཀྱང་
བཅུད་ཀྱི་ལེན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文翻译，以下是完整的简体中文直译：
不住于空性的有与影像的寂静，而是直接了解，因此称为与解脱相顺应，如同在特性乘中所说获得闻慧最胜究竟一样。此处那若巴所教导的必要口诀，称为十六法或四隐，通过此道迅速生起殊胜拙火。
第三，从此气成为适业的方式是：柔顺稳固为地气，通过调伏粗大元素，使身体坚实坚硬；如同在盆中注水，柔软平卧为水气，身体柔软柔韧；热而浓厚为火气，暖和与光泽；敏捷迅速为风气，
23-353
力量轻盈动作迅速；明亮轻盈为空气，心识明亮而身体像棉花般轻盈，为空气的适业性，这是适业性的五种征兆。此时，在四肢关节处做瓶气即可成就，能从指尖放出气等，这是从气的险阻中解脱。
第四，生命气控制到位的功德是：通过生命气控制到位，能左右转移，仅凭意念就能转移到左或右；将眼识驾驭于耳气上，通过眼道移动，使耳识能见到色；同样，将其他根的气和识以相同方式移动，能摄取诸境并辨别差异；由于色相在根官能前明显，（可辨别）数量相和所依的三字音声自性明晰；非常清晰地了知处所和细粗的禅定、快慢相及轻重相。感受为乐，触为乐，当外气触及时，如同在大热天里被凉风触及般的快乐，
23-354
在寒冷时如被阳光触及的快乐，以及触轻这两种会出现。随意收敛而无害，能够收敛，即在风气流动时不让它外出而向内收敛，就能在空中飞行；通过火气使外部寒触无效；通过地气使力士等无法撼动；通过水气不受外部火害；在空气流动时不向外放出而向内收敛，即使被倒塌的山等压在下面也不会受损。
能混合内外，将外部三千世界的气引入身体毛孔，使其容纳于身体内；也能将内部所有气从毛孔放出，充满三千世界。内部冷热混合的标志：四大种病不能为害。由于内部四元素平衡，风、胆、痰的组合病不会生起，毒也会变成精华。


 །མི་སྣང་ས་འོག་ནམ་མཁར་རྒྱུ། །རྐང་མགྱོགས་དེ་བཞིན་བཅུད་ཀྱི་ལེན། །གཞན་གྱིས་མི་མཐོང་བའི་མི་སྣང་བ་དང་། ས་འོག་སྟེ་ས་འོག་གི་བུ་གར་གནས་པའི་དངོས་གྲུབ་དང་། 
23-355
ནམ་མཁར་རྒྱུ་བ་མཁའ་སྤྱོད་དང་། །གྲུབ་པའི་སྔགས་དང་སྨན་རྐང་པ་ལ་བྱུགས་པས་གང་འདོད་པའི་གནས་སུ་སླེབ་པ་རྐང་མགྱོགས། དེ་བཞིན་དུ་དངུལ་ཆུ་ལ་སོགས་གྲུབ་པའི་རྫས་འགའ་ཞིག་ཟོས་པས་
ཚེ་བསྐལ་པའི་བར་ཐུབ་པའི་བཅུད་ཀྱི་ལེན་རྣམས། མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་ཁྱད་པར་དུ། །སྐད་ཅིག་དེ་ལ་སྦྱོར་སྐྱེད་དེ། །བདག་ཉིད་ཀྱི་རྩའི་འཁོར་ལོའི་ལྷ་མོ་རྣམས་མཉེས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་མཁའ་འགྲོ་
མ་ཡུལ་ཉེར་བཞི་ན་གནས་པ་རྣམས་མཉེས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པ་དེའི་ཅི་བགྱི་བའི་བཀའ་བསྒོ་བ་མོད་དམ་སྐད་ཅིག་ལ་བྱེད་དེ་ཐམས་ཅད་སྦྱོར་བས་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དེ་སྐྱེད་པ་སྟེ་འགྲུབ་
པར་བྱེད་ཅེས་པའོ། །སྲོག་རྩོལ་གྱི་རྩ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་དབུ་མར་སྦྱོངས་པས་འཕགས་པའི་ལམ་ཉོན་མོངས་པའི་ཤིང་ཐམས་ཅད་སྲེག་པ་མེ་དང་འདྲ་བའི་དྲོད་སྔར་བྱུང་བས་དྲོད་ཅེས་བྱ་སྟེ་ངེས་འབྱེད་
ཡན་ལག་དང་པོར་བཞག་གོ །དེའི་ཕྱིར་སོར་བསམ་གྱི་དུས་སུ་རྩ་དག་པ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་སོ། ། གཞན་ཡང་ཐུན་མོང་གི་ཡོན་ཏན། རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོས། ཕྱི་ཡི་ཚ་གྲང་བཟོད་པ་དང་། །སྐྱིགས་བུ་
འདོན་པར་ནུས་པ་དང་། །ལུས་ལ་སྲོག་ཆགས་ཉུང་བ་དང་། །ཤ་བཀྲག་གཏིང་ནས་འབར་བ་དང་། །ལུས་ལ་དྲི་མ་མི་འཆགས་དང་། །ཤིང་བལ་ལྟར་ནི་ཡང་བ་དང་། །དབུགས་ཀྱི་འགྲོ་འོང་མི་ཚོར་དང་། །
23-356
བརྐྱང་བསྐུམ་གང་ཡང་བདེ་བ་དང་། །ཁ་སྣ་སྣབས་ལུད་ཉུང་བ་དང་། །ལུས་ལ་དྲི་ཞིམ་འབྱུང་བ་དང་། །ཟས་སྐོམ་འདུ་ཤེས་ཆུང་བ་དང་། །གཉིད་ཀྱི་རྟོགས་པ་འགགས་པ་དང་། །རྣ་བར་སྒྲ་སྙན་ཐོས་
པ་དང་། །དྲི་བའི་ལན་ལ་མཁས་པ་དང་། །སྨྲ་བ་སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་། །ཚིག་གི་སྡེབ་སྦྱོར་མཁས་པ་དང་། །ཕ་རོལ་སྐྱོན་རྣམས་འཆོས་པ་དང་། །རང་གི་ཡོན་ཏན་སྐྱིམ་པ་དང་། །སྨྲས་པའི་དོན་
དང་མཐུན་པ་དང་། །རྫས་ལ་ཆོག་ཤེས་ཡོད་པ་དང་། །འཁོར་ལ་སྐྱོ་བ་སྐྱེ་བ་དང་། །དབེན་པའི་གནས་ལ་དགའ་བ་དང་། །གཅིག་པུར་སྡོད་སྙིང་འདོད་པ་དང་། །ཡང་ཡང་བསྒོམ་སྙིང་འདོད་པ་དང་། །ལུས་
ཉིད་ཡོད་དུ་མི་ཚོར་དང་། །ཡུལ་ལ་ངེས་པ་མེད་པ་དང་། །གནས་གཅིག་ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན་དང་། །མཁའ་འགྲོའི་ཚོགས་རྣམས་འདུ་བ་དང་། །རྨི་ལམ་ལུང་སྟོན་འབྱུང་བ་དང་། །ཆོས་ལ་བྱན་པོ་ཚུད་པ་
དང་། །མངོན་ཤེས་རིམ་བཞིན་འབྱུང་བ་དང་། །ས་བླ་ས་སྟེང་ས་འོག་དང་། །རིལ་བུ་ལ་སོགས་འབྱུང་བ་དང་། །ནུས་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་གྱུར་ཀྱང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རས་ཆུང་ཞབས་ཀྱིས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་གསུངས་
ཏེ། གོས་མི་དགོས་པ་དང་། ལུས་ཡང་བ་དང་། ཁམས་བདེ་བ་དང་། དབུགས་བདེ་བ་དང་། བྱིང་རྒོད་མེད་པ་དང་། ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་མར་གྱུར་པ་དང་། ངལ་དུབ་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཟས་འཇུ་བ་དང་། 
23-357
འགོ་བའི་ནད་མི་འཇུག་པ་དང་། ལྕེ་འབབ་པའི་འཇིགས་པ་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཕྱིའི་གདོན་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་། ལུས་ལ་སྲོགས་ཆགས་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཤ་བཀྲག་གཏིང་ནས་འབར་བ་དང་། སྣབས་ལུད་
མི་འབྱུང་བ་དང་། ལུས་ལ་དྲི་མ་མི་འཆགས་པ་དང་། ལུས་ལ་དྲི་མི་ཞིམ་པ་མི་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པའོ།

不显身体、地下和空中行走，疾足速行及长寿妙药。不为他人所见的隐身术，地下即住于地下洞穴的成就，
23-355
空中行走即空行成就，修持成就的咒语和涂抹在脚上的药物使人能到达任何想去的地方的疾足，同样，通过服用水银等某些成就物质能活到劫期的长寿妙药。空行母们尤其在那一刻给予成就，通过取悦自身脉轮的女神，外部二十四处所住的空行母们也会欢喜，迅速执行瑜伽士所下的任何命令，通过一切结合而成就所欲之事。
通过生命力控制将其他脉清净于中脉，圣道燃烧一切烦恼之薪的火焰相似的暖相已然生起，称为"暖"，建立为四加行中的第一个。因此，在入定观想阶段也称为"脉清净"。
其他共同功德，大尊者说："能忍外部冷热，能发出呃逆声，身上微生物减少，肤色从内焕发，身上不沾污垢，如棉花般轻盈，不觉呼吸出入，
23-356
伸屈皆感舒适，口鼻痰液减少，身体散发香气，对饮食的认知减弱，睡眠中的认知停止，耳中听闻悦耳声音，擅长回答问题，言语温和动听，精通文句组合，能纠正他人缺点，能掩藏自己功德，所说与义相符，对物质知足满足，对眷属生厌离心，喜爱寂静处所，喜欢独自一人，想要反复修习，不感觉身体存在，对境无有确定，不固守一处，空行众会聚集，梦中出现授记，对法入手精通，神通依次出现，地上地面地下，丸药等出现，各种能力出现。"
热穹足下说有十六种：不需要衣服，身体轻盈，身体健康，呼吸舒适，无昏沉掉举，成为一切道的基础，不生疲惫，食物易消化，
23-357
不染流行病，不惧舌堕之险，外部鬼神得以平息，身上不生微生物，肤色从内焕发，不生痰涎咳液，身上不沾污垢，身上不生恶臭等。


 །དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱར་མི་རུང་། །དེ་ལ་ངེས་ཤེས་སྐྱེས་པ་ན། །རྣམ་རྟོགས་
བགེགས་ཀྱི་དབང་དུ་འགྲོ། །དེ་དེ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཉིད་མིན། །སྡོང་པོ་ཡིན་ཏེ་འབྲས་བུ་མིན། །ཡོན་ཏན་ཡིན་ཏེ་རྟོག་མེད་མིན། །ཞེས་གསུངས་པས། དེ་ལྟ་བུའི་ཡོན་ཏན་ཅི་སྐྱེས་ཀྱང་སྤང་བློ་དང་
དགའ་རློམ་མ་ཞུགས་པར་རྩལ་ཕྱུང་སྟེ་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། དྲི་ལན་དུ། མ་རིག་པ་རིག་པར་བྱེད་པ། མི་གནས་པ་གནས་པར་བྱེད་པ། གནས་པ་བརྟན་པར་བྱེད་པ། བརྟན་པ་བོགས་དབྱུང་བ།
གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་འབྱུང་བ་ལས། །གཞན་དུ་འབྱུང་བར་ང་མི་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ལམ་འདི་ལ་སེམས་ཁར་འཇོག་པའི་ཙཎྜཱ་ལི་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བསྐྱངས་པས་འབྱུང་བཞི་གཅིག་ལ་གཅིག་ཐིམ་པས། ཙཎྜཱ་
ལི་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་འབར། །ཆུ་ཤེལ་ངེས་པར་འབབ་པ་གང་། །གསང་བའི་འཁོར་ལོར་དེ་ནས་བགྲོད། །འདི་ནི་ཕྱུགས་ཆེན་དུ་གསུངས་སོ། །བུམ་པ་ཅན་གྲུབ་ནས་སེམས་དང་རླུང་འདྲེ་བར་གྱུར་པས། ལྟེ་སྙིང་མགྲིན་པ་སྤྱི་བོར་ས་ཆུ་མེ་རླུང་གཅིག་ལ་གཅིག་ཐིམ་པའི་ཚུལ་གྱིས་བུམ་པ་ཅན་དུ་བྱས་པས། 
23-358
རང་ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་འབར་ཏེ་གཙུག་ཏོར་པདྨའི་ལྟེ་བར་ལངས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཧཾ་ཡིག་ཞུ་བར་བྱས་ནས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐིག་ལེ་བཞི་པོ་རྣམས་དགའ་བ་ལ་
སོགས་པའི་དབྱེ་བས་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའམ་པདྨའི་ལྟེ་བར་དྲངས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་ནང་གི་སྐྱེ་བ་བདུན་པ་ཡིན་པས་ཕྱུགས་ཆེན་ཞེས་པའི་དགོངས་པའི་སྐད་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །འདི་ནི་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་བརྟན་པ་གཡོ་བའི་རྩེ་མོར་ཕྱིན་པའམ་རྩོལ་བས་སྤྱི་བོར་རླུང་སེམས་འཛིན་ནུས་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཡན་ལག་རྩེ་མོ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ཏེ་རྩེ་མོའི་སྐད་དོད་
མཱུདྡྷཱཿནི་སྤྱི་བོ་ལའང་འཇུག་པས། ལོ་ཙཱ་བ་འགའ་ཞིག་གིས་སྤྱི་བོ་དང་ཞེས་བསྒྱུར་བའང་མཛད་ལ། ཉི་མའི་སྙིང་པོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་གཟུངས་ཀྱི་དོན་བསྒོམ་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་
སྤྱི་བོར་གདུགས་ཕུབ་པའི་སྣང་བ་འབྱུང་བར་ཡང་གསུངས་སོ།། །།
༈ ཁྱད་པར་གྱི་གཏུམ་མོ།
གཉིས་པ་ཁྱད་པར་གྱི་གཏུམ་མོ་ལ། ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར། ནཱ་དའམ་ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར། །ཡོན་ཏན་བཤད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ཁྱད་
པར་རིམ་པ་བསྟན་པ་ནི། །དེ་ཡི་རྐྱེན་གྱིས་དྷུ་ཏཱི་རུ། །རླུང་རྣམས་ཚུད་པར་གྱུར་པ་ཡིས། །སྲོག་ཐུར་གོང་བུར་གྱུར་པའི་མེས། །ཐིག་ལེའི་ཚོགས་པ་གསང་བར་འགོག །དཀར་དམར་གྱི་འདུ་འཕྲོད་ཀྱིས་གནས་པའི་རྩ་ཐམས་ཅད་དབུ་མར་འབྱོངས་པ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་དྷུ་ཏཱིར་རླུང་རྣམས་ཀྱང་ཚུད་དེ། 
23-359
སྟེང་སྲོག །འོག་ཐུར་སེལ་ལམ། ཉི་མ་དང་ཟླ་བའི་རླུང་ཞེས་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་མི་ཤེས་ཏེ་རོ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་དུ་སོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གོང་བུར་གྱུར་
པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དེས་ཙཎྜཱ་ལི་རང་འབར་བས་སྤྱི་བོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཀུག་པ་རྣམས་གསང་གནས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་གང་བར་འཛིན་པ་འགྲུབ་སྟེ། ཆུ་དང་བཅས་པའི་སྣོད་དུ་མར་མེ་བཙུགས་
པ་སྟེང་ནས་སྣོད་བུ་ག་གཉིས་པ་མེད་པས་བཀབ་ན་ཆུ་ཐམས་ཅད་གྱེན་དུ་འགྲོ་བ་བཞིན་ནམ། ཡང་ན་ལུས་ཐམས་ཅད་དུ་གང་བར་འཛིན་ནུས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་འཕོ་བར་འཛིན་
ནུས་པ་སྟེ། རིལ་བ་ཞབས་ཚགས་ཅན་ཆུས་གང་ན་མི་འཛག་ལ། མ་གང་ན་འཛག་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་མཚན་བརྗོད་དུ། རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱུ་ཞགས་པ་ཆེ། །རྡོ་རྗེ་བྱང་སེམས། ལྕགས་ཀྱུ་རང་
འབར་བའི་ཙཎྜཱ་ལི། ཞགས་པ་གསང་གནས་སུ་འཁྱིལ་བར་འཛིན་པ་ལ་བཤད་དོ། །འདི་ཙམ་ནས་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡོན་པོར་རྒྱུ་བ་མེད་པས། སྲོག་རྩོལ་དང་འཛིན་པས་རླུང་དག་པ་ཞེས་གསུངས་ལ།
རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཚེ་ལས་གཞན་ཕྱིར་མཉམ་རྒྱུ་འབབ་པའོ།

对此不宜轻信，当对此生起定解时，分别妄念就会受制于障碍。它是彼却非彼本身，是树干却非果实，是功德却非无分别。
因此，无论生起何种这样的功德，都不应生起舍弃心和欢喜傲慢心，而应尽力修习。如答问中所说："使无明成为明，使不安住成为安住，使安住成为稳固，使稳固得以提升，从修习力中生起，我不认为能从其他地方生起。"因此，这条道路称为"置心于头的拙火"。
通过培养此法，四大种相互融合："拙火自然燃起，水晶必定流下，随后前往秘密轮，这被称为大畜。"当瓶气成就后，心与气混合，通过在脐轮、心轮、喉轮和顶轮处，以地水火风互相融合的方式做瓶气，
23-358
自体验拙火燃起，上升至头顶莲花中央，使HAṃ字融化，将身语意智慧自性的四种明点通过喜乐等差别，引导至金刚宝珠或莲花中央的菩提心，这是内在的第七生，因此以"大畜"的密意语表述。
这是菩提心不稳固而达到动摇的顶点，或能通过努力在头顶控制气心，因此是获得四加行中顶加行的阶段。"顶"的梵语词源mūrddha也可指头顶，因此有些译师也译为"顶"。《日藏经》中也说：修习如来所说陀罗尼义的声闻们，会在头顶出现如伞盖般的光明。
【殊胜拙火】
第二，殊胜拙火有三部分：明点瑜伽、音声或细微瑜伽、功德解说。
首先，解说殊胜次第：由彼缘故入中脉，诸气摄入已成就，生命下行成团火，阻止秘密明点众。通过白红交会，一切住处的脉都通达于中脉，由此缘故诸气也入于中脉。
23-359
上行生命气、下行下行气，或称日月气，无法分辨差别而融为一味，已转变为智慧气。因此称为"成团"，由此拙火自燃，能够牢固摄持从头顶吸引而下的菩提心，直至充满秘密处的最终位置。
如同把灯放在盛水的器皿中，从上面用没有两个孔的盖子盖住，所有的水都会向上移动一样；或者说，能够持住充满全身的（菩提心），能够不让菩提心外泄而持住，就像底部有网眼的容器，装满水就不漏，未装满则会漏一样。
这在《名称赞》中解释为："金刚钩与大绳索"，金刚指菩提心，钩指自燃的拙火，绳索指在秘密处盘绕持住。从这时起，瑜伽士没有偏斜流动，因此称为"通过生命气控制和持住而清净气"，在瑜伽之外的时间，气平等流动而下。


 །ཐིག་ལེའི་གཟུགས་ཀྱི་འཛགས་པ་ཡིས། །བདུད་རྩི་ཁུ་བའི་གཟུགས་ཅན་ནི། །ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བཤད་དོ། །རྣལ་འབྱོར་གྱི་རླུང་དབུ་མར་ཚུད་པ་དེ་ནས་རྗེས་དྲན་གཏུམ་མོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཕུང་པོ་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བསྲེག་ནས་གཡས་གཡོན་གྱི་རླུང་བཅུ་དཔྲལ་བར་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཞུགས་ཏེ། 
23-360
གཏུམ་མོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཟླ་བ་ཞུ་བར་གྱུར་པ་ཐིག་ལེའི་གཟུགས་ཀྱིས་གཙུག་ཏོར་ནས་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་བར་དུ་དགའ་བ་སྟེ་དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་དང་པོ་ལྔ་དང་། སྙིང་ཀའི་བར་
དུ་མཆོག་དགའ་སྟེ་བཅུ་དང་། གསང་བའི་བར་དུ་ཁྱད་དགའ་སྟེ་བཅོ་ལྔ་དང་། ནོར་བུའི་མཐར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་ཆ་བཅུ་དྲུག་རྫོགས་པར་བསྒོམ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བདེ་བ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་
འཛག་པ་མེད་པ་སྟེ་གཙུག་ཏོར་གྱི་བདེ་བ་དང་ཁུ་བ་ལ་མི་གནས་པ། ཆགས་བྲལ་ཕྱིར་འཛག་པ་ལ་མི་གནས་པས་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས། ཆགས་པ་ཆེན་པོ་མི་འགྱུར་བའི་མངའ་བདག་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཆེན་པོ་ལ་བཟོད་པ་རབ་དང་ལྡན་ཏེ་བྱང་སེམས་དེ་ལས་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འོག་ཏུ་མི་ལྟུང་བས་ན་བཟོད་པའོ། བཟོད་ཐོབ་
ངན་སོང་དུ་མི་འགྲོ་བར་བཤད་པའང་དགོངས་པའི་སྐད་འདིའོ། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། གཙུག་ཏོར་སྟེང་གི་པདྨ་ལ། །ཤུ་ཀྲ་བྱུང་བ་དགའ་བ་ཡིན། །མགྲིན་པ་སྙིང་ག་མཆོག་དགའ་བ། །དེ་ནས་ཁྱད་པར་
དགའ་བར་འགྱུར། །སྣ་ཚོགས་དགའ་བ་ལྟེ་བ་ལ། །གལ་ཏེ་གསང་བའི་པདྨར་སོང་། །གསང་གནས་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་བར། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་མི་འཕོ་བ། །རབ་ཏུ་མི་གནས་མྱ་ངན་འདས། །ཆགས་ཆེན་མི་འགྱུར་མངའ་བདག་གོ །
23-361
ཞེས་སོ། ། གཉིས་པ་ནཱ་དའི་རྣལ་འབྱོར་ནི། །བཅུ་དྲུག་ཕྱེད་ཕྱེད་ཐིག་ལེ་ཅན། །རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་རྩེར་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་སོ་སོ་རང་རིག་པས་འཛིན་ནུས་པ་ཐོབ་པའི་དུས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཀུན་
གྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བའི་ཆ་བཅུ་དྲུག་ལས། ཕྱེད་ཀྱི་ཕྱེད་ནི་བཞི་སྟེ་སྐུ་ལའོ། །དེ་ནི་ལྷག་མ་བཞི་གསུང་དང་། བཞི་ཐུགས་དང་། བཞི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་
ལེར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཆ་མེད་ཆ་ལས་འདས་པ་སྟེ། །དེའང་དཀར་པོའི་ཆ་བཅོ་ལྔ་སྤངས་པས་ན་ཆ་ལས་འདས་པ། ནག་པོའི་ཆ་མ་ཞུགས་པས་ན་ཆ་མེད། བསམ་གཏན་བཞི་པའི་མཐའ་འཆང་བ། །
རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་སྐུའི་ཐིག་ལེ་བཞི་འཛིན་པ་ཚེས་གཅིག་ལ་སོགས་པའི་དགའ་བའི་བདེ་བ་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་། རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་གསུང་གི་ཐིག་ལེ་བཞི་འཛིན་པ། དྲུག་པ་ལ་
སོགས་པ་མཆོག་དགའི་བདེ་བ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ། སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཐུགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བཞི་འཛིན་པ་བཅུ་གཅིག་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་གྱི་དགའ་བའི་བདེ་བ་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང་།
བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བཞི་འཛིན་པ་ཉའི་མཐར་ཐུག་པའི་ཆ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བའི་བདེ་བ་བསམ་གཏན་བཞི་པ་སྟེ། དེའི་རྩེ་མོའི་མཐའི་ཆ་བདེ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཉིད་འཆང་བ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཤེས་རབ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །
23-362
ལྟེ་བ་སྙིང་མགྲིན་སྤྱི་བོ་བཞིར་གང་བའི་མས་བརྟན་པའི་འགྲོས་ཏེ། རྩོལ་བ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་དེ་ཉིད་བཅུ་དྲུག་རིག་ཏུ་བཞག་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཁྲག་གི་འགྲོས་གཙུག་ཏོར་ནས་ནོར་བུར་
སོན་པས་རྒ་ཤི་ལ་སོགས་པ་གསུམ་འགགས་པས་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཐ་མལ་པའི་ལུས་འགགས། དེ་འགགས་པས་ལེན་པ་སོགས་གསུམ་འགགས་པས་སྲོག་རླུང་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཐ་མལ་པའི་འགག །
དེ་འགགས་པས་རག་པ་སོགས་གསུམ་འགགས་པས་ཁུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཐ་མལ་པའི་ཡིད་འགག །དེ་འགགས་པས་འཛག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཀྱི་ཐ་མལ་པའི་ཡེ་ཤེས་འགགས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་བདེན་དོན་བཅུ་
གཉིས་རིག་པའོ།

通过明点形态的流泻，甘露精液形态的，被称为明点瑜伽。当瑜伽气入于中脉，然后随念拙火智慧光芒焚烧蕴界处等，左右十种气进入眉间月轮，
23-360
通过拙火智慧光芒融化月轮，以明点形态从头顶至眉间为喜乐，即白分第一个五分；至心间为胜喜，即十分；至秘密处为殊胜喜，即十五分；至宝珠末端为俱生喜，圆满十六分，通过修习此力能够带来无泄漏的喜乐，即不住于头顶的喜乐和精液，由于离欲而不住于外泄，故为不住涅槃；因为是大欲不变的主宰，故称为明点瑜伽；由于对大法具有最胜忍耐，不从菩提心退失，因不向下堕故称为忍。
获得忍不堕恶趣的说法也是此密意语。《摄义灌顶经》中说："顶上莲花上，精液生起为喜乐；喉部心间为胜喜；随后成为殊胜喜；种种喜乐在脐轮；若至秘密莲花处；秘密宝珠金刚间；俱生喜乐不泄漏；极不住于涅槃中；大欲不变主宰者。"
23-361
第二，音声瑜伽：十六分半半明点，在金刚宝珠尖能以各自自证持住十六分，此时具有一切相中最胜的空性所生之乐的十六分中，半之半即四分，属于身。应知其余四分属于语，四分属于意，四分属于智慧明点。无分超越诸分，由于舍弃白分十五，故超越分；黑分未入，故无分；持第四禅之末边。
持有类同果报的身明点四分，即初一等的喜乐，为初禅；持有异熟果报的语明点四分，即初六等胜喜乐，为第二禅；持有士用果报的意明点四分，即十一等殊胜喜乐，为第三禅；持有离果的智慧明点四分，至满月为尽的俱生喜乐，为第四禅；持有其顶点边际圆满喜乐，这就是如来的大智慧智。
23-362
在脐、心、喉、顶四处充满，以下升稳固的行相，因为有勤勇，安立为了知十六种因性；同样，血行从头顶至宝珠，由此停止老死等三种，粗相的凡俗身体停止；由此停止取等三种，以生命气为特征的凡俗语言停止；由此停止无明等三种，以精液为特征的凡俗意识停止；由此停止漏泄特征的凡俗智慧，因此了知十二种因谛。


 །ནཱ་དའི་རྣལ་འབྱོར་ཞེར་བྱར་དྲན། །རྣལ་འབྱོར་པ་འདིས་སྲོག་གི་གཟུགས་སུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པས་ནཱ་དའི་རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བྱའོ། ། གསུམ་པ་ཡོན་ཏན་བཤད་པ་ནི། འདིས་ནི་ནད་འཕྲོག་གཞན་
གྱི་ནད་ལེན་པ་དང་སྤོ་བ་ནུས་པ་སྟེ། འབུམ་ལྔར། རྒྱལ་བ་ཡིས་ནི་ནད་རྣམས་འཕྲོག །ཅེས་སོ། །ཚེ་ཡངས་པ་སྲེག་པའི་བསྐལ་པ་བདུན་གྱི་བར་དུ་འདོད་ན་གནས་པར་ནུས་ཏེ། དེ་བཞིན་
ཚངས་པ་ཁྱབ་འཇུག་ཕྱུགས། །གསང་བའི་འཁོར་ལོ་ངེས་ལྟུང་བ། །ཇི་སྲིད་བསྲེག་པ་བདུན་གྱི་བར། །ཚེ་ཉིད་ཡངས་པ་སྦྱིན་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ལ། འདོད་ན་རླུང་ལ་དབང་ཐོབ་པས་འཆི་བ་བསླུ་བའི་ཐབས་འདིས་བསྒྲུབ་སྟེ། 
23-363
ཟླ་བ་ཉི་མ་འགོག་པ་མཉམ་དང་མི་མཉམ་བགྲོད་པ་ལས་ཏེ་དབུ་མ་མེ་ལ་རབ་ཏུ་ཞུགས། །སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གཉིས་པོ་དག་ཀྱང་ཉིན་ཞག་དང་པོ་སོང་ནས་དུས་མིན་འཆི་བ་བསླུ་
བ་སྟེ། །ལག་པ་དང་བཅས་རྐང་པའི་མཐེ་བོའི་ཚིགས་དང་སེན་མོའི་མཐར་ནི་སྲོག་གི་ཀུན་ཏུ་གང་བྱས་ནས། །འཁོར་ལོ་དྲུག་ལ་སངས་རྒྱས་ལྷ་མོ་འཇིགས་མེད་ལག་པའི་པདྨ་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་
བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །ཁྱད་པར་རྟགས་ལྔ་གཟུགས་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ཟེར་དུ་འགྱུར་ཞིང་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ནས་འོད་ཟེར་ལྔ་འཕྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལེགས་པར་
དག་པ་དྲི་མེད་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དག་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་གཟུགས་ལའོ། །ཞེས་སོ། །ཡོན་ཏན་བརྒྱད། སའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་ཐོབ་སྟེ། གླང་པོ་ཆེ་ཕལ་པ་བཅུའི་སྟོབས་སྤོས་ཀྱི་གླང་
པོ་ཆེ་གཅིག་ལ་ཡོད་ལ། དེའི་བཅུ་ཚན་པོ་ཆེ་གཅིག་ལ། དེ་བཅུ་རབ་གནོན་གཅིག་ལ། དེ་བཅུ་ཡན་ལག་མཆོག་གཅིག་ལ། དེ་བཅུ་སྟོབས་མཆོག་གཅིག་ལ། དེ་བཅུའི་སྟོབས་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལ་
ཡོད་དོ། །ཆུའི་ཡོན་ཏན་མེས་བསྲེགས་ཀྱང་མི་འཚིག་པ་སློབ་དཔོན་ཡན་ལག་མེད་པའི་རྡོ་རྗེ་བཞིན། མེས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འབྱིན་སྡུད་ནུས་ཤིང་ཆུར་མི་བྱིང་། རླུང་གིས་རྐང་མགྱོགས་དང་ལུས་ཤིང་བལ་ལྟར་ཡང་། 
23-364
ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་འཕུར་བ་དང་། རྩིག་པ་དང་རི་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་ས་ལ་འཛུལ་བར་ནུས། ཟླ་བའི་རླུང་གི་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཆུ་བོ་གྱེན་དུ་བཟློག་པའམ་ཁམས་ཐམས་ཅདྭ་དྭངས་མར་
གྱུར་པས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཤེལ་བཞིན་དུ་གྲིབ་མ་མི་འབྱུང་། ཉི་མའི་རླུང་གི་ཡོན་ཏན་ཉི་མ་སྟོད་དུ་གནོན་པའམ་སྙིགས་མ་ཐམས་ཅད་དག་ནས་ལུས་གཞན་གྱིས་མི་མཐོང་། རྫོགས་ཆེན་གྱི་གཞུང་
ནས་དེའི་ཚེ་སྙིགས་མའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཟད་དུ་མ་བཅུག་པར་སླར་གཟུང་བས་འཕོ་བ་ཆེན་པོ་ཆུ་ནང་གི་སྐུ་ཞེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིག་ཤེས་ལ་སྣང་བའི་ཚེའི་རིག་པ་འཛིན་པ་ཞིག་བཤད་
དེ་ལེགས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་སོན་པའི་ཡོན་ཏན་སྐུའི་སྒོ་བུ་ག་དགུའི་རླུང་འཕོ་བ་འགག །གསུང་གི་སྒོ་འབྱུང་བ་བཞི་ཐ་དད་པའི་ལས་བྱེད་པ་འགགས་ཏེ། ཐུགས་ཀྱི་སྒོ་སྨིན་མཚམས་དང་།
སྙིང་གའི་གནད་ཀྱི་སྒོ་གཉིས་བྱེ་བས་སྔར་མི་ཤེས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་ཚིག་དང་དོན་མི་བརྗེད་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། ཕུང་པོ་ཁམས་རྣམས་བཞུ་བ་ཡིས། །འཁོར་ལོ་
བསྒྱུར་བ་ཉིད་སྦྱིན་བྱེད། །ཅེས་སོ། །མཁའ་ལ་སྤྱོད་དང་ཕྲ་སོགས་སྟེར། །མཁའ་སྤྱོད་ནི་གསུམ་སྟེ། ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས། འབྲིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལུས་དང་། །ཉན་རང་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས། 
23-365
ཐ་མ་གཟུགས་དང་འདོད་ལྷའི་རིག་འཛིན་ཏེ། འདིར་གཟུགས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་དེ། ཕྲ་བ་སོགས་དབང་ཕྱུག་གི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། དབང་པོ་དང་ནི་ཡུལ་
བསད་པ། །འདིས་ནི་མཁའ་ལ་སྤྱོད་ཉིད་སྟེར། །ཕྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡོ་ཏན་ལྡན། །ཞེས་འབུམ་ལྔ་ལས་སོ།

称为音声瑜伽当忆念。瑜伽士以此成就生命气形态，故称为音声瑜伽。
第三，功德解说：通过此法能夺取疾病，能取他人疾病并转移，如《五十万颂》所说："诸佛夺取一切病。"寿命广大，若愿意可住于七个劫火之间，如所说："如同梵天毗纽畜，秘密轮必定下堕，在七劫火之间，能赐予广大寿命。"若愿意，通过获得对气的控制力，可以通过此欺骗死亡的方法成就，
23-363
通过阻止日月平等不平等运行，中脉完全进入火中。生命气和下行气二者，在昼夜第一时过后能欺骗非时死亡。瑜伽士应当以手和脚大拇指关节及指甲末端充满生命气，并修持六轮中佛母无畏手莲。
特别征相为五，形色变为无垢光芒，从毛孔中发射五色光芒。如经中所说："随念完全清净无垢光明坛城也是智慧形相。"
八种功德，通过地的功德获得无爱子力量：普通象十头的力量等于一头香象，十头香象等于一头大象，十头大象等于一头善胜象，十头善胜象等于一头最胜支象，十头最胜支象等于一头最胜力象，十头最胜力象的力量等于无爱子的力量。水的功德是被火烧也不焚，如同无著金刚上师；火的功德能放出收回外部一切事物，且不沉于水；风的功德使脚快如风，身轻如棉，
23-364
空的功德能飞行，能无障碍穿过墙壁和山，能入地。月气的功德能使河流倒流或使一切界成为精华，如同无垢水晶不生影子。日气的功德能压制日高，或净化一切浊质使身体不被他人见到。大圆满典籍中说，此时若不让浊质界尽，而重新摄取，则有大迁转水中身，即出现在一切眼识前的持明者，这种说法很好。
遍至一切处的功德，身门九孔的气转移停止；语门四大种不同的作业停止；心门眉心和心间要处的门二者打开，因此了知以前不知道的一切法，并获得不忘词义的总持。如所说："通过融化蕴界等，授予转轮王地位。"
授予空行和微细等，空行有三种：大者为佛陀，中等为菩萨智慧身，声闻等的三摩地身，
23-365
最小为色界和欲界天的持明，此处是指色界，因为说具有微细等自在八种功德。如《五十万颂》中说："杀灭根与境，此授空行性，具足微细等，诸种功德相。"
;


 །སོགས་སྒྲས་མདོ་སྡེ་རྒྱན་དུ། བསམ་གཏན་ལ་ཐོབ་མངོན་པར་ཤེས། །མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་
ཏེ། །སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ། །ཉན་པའི་ཕྱིར་དང་མཆོད་པའི་ཕྱིར། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་རྣམས་སུ་འགྲོ། །ཞེས་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་དུ། ཏིང་འཛིན་དེ་ཡི་བྱེད་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པ་དང་། གླིང་བཞི་པ་དང་སྟོང་དག་དང་། །སྟོང་གཉིས་གསུམ་དག་དཔེར་མཛད་ནས། །བསོད་ནམས་མང་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །ཏིང་འཛིན་ཡོངས་སུ་བསྒྲགས་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། རིན་ཆེན་ཕྱག་རྒྱ་དང་།
དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྣམས་སྐབས་འདི་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་རྣམས་སོ། །འོ་ན་འདིར་དོན་དམ་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བར་གསུངས་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ལས་
ཆོས་མཆོག་འདི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོར་གསུངས་པ་འགའ་ལོ་ཞེ་ན། དཀོན་མཆོག་སྤྲིན་ཉིད་དུ་སྐབས་འདིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། རིག་པ་གྲངས་མེད་པ་ཐོབ་པ་དང་། བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤུགས་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དང་། 
23-366
འདིའི་ལུས་ཀྱིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གནོན་པ་སོགས་ཡོན་ཏན་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཤད་པས། དོན་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་ཕར་ཞོག །མི་སློབ་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལས་
རྟོགས་པ་མི་དམན་པའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་བལྟོས་ན་ནི་འཕགས་པ་དང་། མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པ་ལས་གསུངས་པའི་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་བལྟོས་ན་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོར་རིགས་སོ་
ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པས་འགལ་བ་མེད་དོ། །སྔོན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་སྒྲ་སྦྱོར་བམ་པོ་གཉིས་པར་ཡང་། ནི་རྦེ་དྷ་བྷཱ་གཱི་ཡཿཞེས་བྱ་བ། ནིཤྩ་ར་བེ་དྷ་ནིརྦེ་དྷ་བྷཱ་
གཱི་ཡཿཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ནི་ནི་ངེས་པའམ་གདོན་མི་ཟ་བ། བེ་དྷ་ནི་རྟོགས་པའམ་འབྱེད་པ། །བྷཱ་ག་ནི་ཆའམ་སྐུལ་བ། ཨཱི་ཡ་ནི་ཕན་པའམ་མཐུན་པ་ལྟ་བུ་ལ་བྱེད་དེ། དངོས་སུ་
ན་འཕགས་པའི་ས་ནི་མ་ཐོབ་ལ། སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ས་ལས་ནི་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། འཕགས་པའི་ལམ་མཐོང་བ་དང་། བསྒོམ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་ནང་ནས་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ཆ་གཅིག་
པ་དང་ཉེ་བས་ན་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་ཞེས་སྦྱོར་བའི་ལམ་མཐའ་དག་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ས་ལས་འདས་པར་བཤད་པའང་དེ་ཡིན་ནོ། །ལམ་འདི་ནི་ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ནཱ་དའི་རྣལ་འབྱོར་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ཐིག་ལེ་ནཱ་དའི་ཙཎྜཱ་ལི་ཞེས་སམ། 
23-367
ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་མང་པོ་དང་ལྡན་པས་ཁྱད་པར་གྱི་གཏུམ་མོའམ། གཏུམ་མོའི་མེའི་ཡོན་ཏན་ལྷག་པར་དུ་འབར་བས་འབར་བའི་གཏུམ་མོ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ལ། འདི་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ས་ནི། འཇིག་
རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱང་ཡིན་ལ། སྔོན་ཆད་མ་མཐོང་བའི་འཕགས་པའི་ལམ་ལྟ་བུ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་དང་མི་མཐུན་པའང་འདིས་ཆ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་མེད་པར་ཐོབ་པར་ནུས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་
ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་ཀྱང་བྱའོ། །སྦྱོར་ལམ་དེ་དག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་མོས་པས་བསྒོམ་དེ་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་མཐོང་བས་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ཞེས་བྱའོ།། །།
༈ མཆོག་གི་གཏུམ་མོ།

"等"字所表达的内容如《经庄严论》中所说："依止禅定所获得，神通现前成就门，为听闻供养无量佛，前往无数世界界。"以及《现观庄严论》中所说："彼等三摩地作用"等，以及"以四洲千界，二千三千为喻证，以诸多福德，宣说诸三摩地。"另外还有在此处所说的宝印、勇猛行等一百二十种三摩地。
那么，这里所说的"现见胜义"与《宝云经》中说此胜解行位为凡夫，有人会有疑问。《宝云经》中就在此处说到获得无数三摩地、解脱和明智，于无量劫获得无分别力的光明，以此身压服三千大千世界等广大功德，
23-366
因此，实际含义是姑且不论声闻见道，甚至比阿罗汉无学者的证悟也不低劣，所以相对于声闻等而言是圣者，而相对于《十地经》中所说的极喜地而言，则是凡夫，因此没有矛盾。
古代大译师们在《声明学》第二品中也说："Nirbedha-bhāgīyaḥ，即Niśca-ra-bedha nirbedha-bhāgīyaḥ，其中nir是确定或必然，bedha是通达或分别，bhāga是部分或激发，īya是有益或相顺。"实际上，虽然尚未获得圣地，但已超越凡夫地，在见道和修道两种圣道中，因为接近见道的一个部分，所以称为"顺决择分"，这也是解释为何说加行道完全超越凡夫地的原因。此道由明点瑜伽和音声瑜伽两者所涵摄，因此称为明点音声拙火，
23-367
或因具有众多殊胜法而称为殊胜拙火，或因拙火之功德更加炽盛而称为燃烧拙火。修证此法的阶位，既是世间法，也能无因而平等获得如同从未见过的圣道般与世间法不相顺的（证悟），因为是世间法中的殊胜，所以也称为"世间法中之最胜"。这些加行道通过对法界的信解而修习，尚未见到真如，故称为"信解行地"。
【最胜拙火】
;



གསུམ་
པ་མཆོག་གི་གཏུམ་མོ་ལ། སྤངས་པ་ཆེན་པོའི་ཙཎྜཱ་ལི་དང་། རྟོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཙཎྜཱ་ལི་བཤད་པ་གཉིས་ལས།
༈ སྤངས་པ་ཆེན་པོའི་ཙཎྜཱ་ལི་བཤད་པ།
དང་པོ་ནི། མཆོག་གི་རིམ་པ་བསྟན་པ་ནི། །རྒྱུའི་རྒྱུད་སེམས་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་
པར་དག་པ་ཡིན་པས་ན། དེའི་འབྲས་བུ་སེམས་དྲི་མ་མེད་པ་ཉིད་མཆོག་གི་གོ་འཕང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཆོག་གི་ཙཎྜཱ་ལིའམ། གཞིའི་དུས་ཀྱི་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་
སྦྱངས་པའི་དུས་དེར་ཡང་ངོ་བོ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཉུག་མ་དོན་གྱི་ཙཎྜཱ་ལི་ཞེས་སམ། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་བདེ་སྟོང་གི་རྒྱས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གདབ་པའི་ཕྱིར་ཕྱག་རྒྱ་དང་། 
23-368
དེ་ཉིད་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་ཟད་པ་སྤངས་པ་ཆེན་པོ་དང་། མ་ལུས་པ་མཁྱེན་པའི་རྟོགས་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཙཎྜཱ་ལི་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། རྒྱུད་བླར། སངས་རྒྱས་ཉིད་
ནི་དབྱེར་མེད་པ། །དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་རབ་ཕྱེ་བ། །ཉི་མཁའ་བཞིན་ཏེ་ཡེ་ཤེས་དང་། སྤངས་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་པས་རིམ་པ་
བཞིན་བསྟན་པ་ནི། དང་པོར་སློབ་པའི་དང་། ཕྱིས་ནས་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཤེས་པར་བྱ་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཡང་དུས་འཁོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། རྒྱུ་མཐུན་ལ་སོགས་སྟེང་དུ་འགྲོ། །དུང་ཅན་མ་
འདི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། དེ་ནི་གཏུམ་མོར་རབ་ཏུ་བརྗོད། །ཅེས་སོ། །ཉི་མ་དང་ནི་ཟླ་བའི་རླུང་། །འཕོ་མེད་དྷུ་ཏིའི་ཁྱིམ་དུ་ཐིམ། །གཡས་ར་སཱ་ན་གཟུང་བ་ཡུལ་གྱི་རླུང་ཉི་མའི་རང་བཞིན་
དང་། གཡོན་ལ་ལཱ་ན་འཛིན་པ་ཡུལ་ཅན་གྱི་རླུང་ཟླ་བའི་རང་བཞིན་ཕྲ་བ་མི་ཤིགས་པའི་དབུ་མར་ཐིམ་པས། ཡིད་ཀྱི་གཡོ་བ་གཟུང་འཛིན་གཉིས། །སྤྲོས་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཞི། །དེ་ལ།
བརྟན་པ་ཕྱི་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དུ་གཟུང་བ་དང་། ནང་མིག་སོགས་ཡུལ་ཅན་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་མ་ལུས་པ་གདོད་ནས་ཞི་བའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་དབྱིངས་སུ་རང་ཞི་བར་འགྱུར་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མེ་དེས་ལུས་འདིའང་དང་པོར་ཀུན་རྫོབ་ཀུན་ད་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་བཞུ་ནས་རྣོ་རྗེ་ནོར་བུ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྣམས་ཁ་གྱེན་དུ་བལྟས། 
23-369
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེས་ལྕགས་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་ལ་དངུལ་ཆུས་བཞིན། ལུས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མ་དག་པ་རྣམས་ཟོས་པའི་ལས་བྱས་ནས་གསེར་ལྟ་བུར་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ཉིད་དུ་བྱེད་དེ། རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་
བ་ལས། རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོར་བྱང་སེམས་ནི། །འཛིན་པས་ལུས་ཀྱི་བརྟེན་པ་ཉིད། །དེ་ཡིས་དེ་ཉིད་བྱང་སེམས་ནི། །རླུང་གི་དེ་ཉིད་རབ་སྦྱོར་བས། །རིང་བས་སྟེང་དུ་བྱེད་པ་ནི། །རྒས་པ་མེད་
པར་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཧཱུཾ་ཧོཿརིམ་བཞིན་ཤེས་པ་ནི། །འཛིན་པ་སྟེང་དུ་རྣམ་པར་སྤེལ། །སྔར་བཤད་པ་ཡི་བདུད་རྩི་ལྔ། །འདི་ནི་བཅུད་ཀྱི་ལེན་དུ་བརྗོད། །འདི་ཉིད་ཀྱིས་ནི་གྲུབ་པར་བྱེད། །ལྕགས་ཀྱི་
གསེར་འགྱུར་བྱས་ནས་ནི། །རྡོ་རྗེའི་ཕྱག་རྒྱ་དངོས་གྲུབ་ཆེ། །ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། འདུས་པའི་ལེའུ་དང་པོར། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྡོ་
རྗེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་སྙོམས་པར་ཞུགས་མ་
ཐག་ཏུ་དེ་ནས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་འདི་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་ངོ་བོར་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

第三，最胜拙火有二：大断除拙火解说和大证悟拙火解说。
【大断除拙火解说】
首先，解说最胜次第：因为因位的心是自性清净的，所以其果位即无垢心是最高境界，因此称为最胜拙火；或者，因为基础时的双运智慧本性，即使在清净阶段也没有变为其他体性相貌，所以称为本来义拙火；因为能以各自自证的乐空印持一切法，故称为印，
23-368
此智慧因断尽一切障碍而具有大断除，因全知而具有大证悟，故也称为大手印拙火。如《宝性论》所说："佛性不可分，以清净法分，如日空二者，具智慧断除，两种特征相。"因此。
此中有两种形式，依次解说：首先应知学位的双运，然后是无学位的双运。如《时轮根本续》所说："上升类同等，此净脉大印，彼即称拙火。"
太阳与月亮气，无移中脉处融入。右脉罗刹拿为对境所取之气，具太阳性质，左脉拉拉拿为能取主体之气，具月亮性质，融入细微不坏的中脉，于是，意识动摇之能取所取二者，远离戏论而完全寂静。
对此，所谓"稳固"，是指外在色等境所取和内在眼等主体能取的一切分别，本自寂静于远离戏论的界中自然寂灭，以空性之火首先将此身融化为如世俗白茉莉般的菩提心相，从金刚宝珠处菩提心向上，
23-369
此菩提心如同水银对铁等元素一样，吞噬身体界中的不净成分，将之变为如金般的金刚身。《金刚鬘经》中说："金刚顶端菩提心，持者即是身所依，彼以菩提心本质，与气性相结合，以长时上升，无疑不老化。HUṂ HO:依次了知，持者向上极增长。前说五种甘露，此即称长寿药，以此可成就，犹如点铁成金，金刚手印大成就，将获得双运位。"
《集会经》第一章："此时，世尊如来菩提心金刚，名为'胜过一切如来之金刚'的如来，入于三摩地。世尊一切如来之主刚入定时，整个虚空界成为一切如来金刚之体性。此时，住于整个虚空界中的一切众生，皆因金刚萨埵加持而获得一切如来之乐。"


 །
23-370
ཞེས་གསུངས་པའི་སྒྲོན་མ་གསལ་བར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་
པས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཅིང་གཅིག་ཏུ་མཛད་ལ། དེ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་ལྟར་མི་ཕྱེད་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའོ། །སྙོམས་པར་ཞུགས་མ་
ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་འདི་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་རྩ་ཕྲན་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་ཁོང་སྟོང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡོ་
རྗེ་ནི་ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ནོ། །གནས་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱུང་བར་གྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་
ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཤར་བས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་
བ་ནི་དབང་པོ་གཉིས་པོ་མཉམ་པར་སྦྱོར་བའི་ལས་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའི་མེས་ཞུ་བར་གྱུར་ནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་བདེ་བ་མྱོང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ་སྦས་པའོ་ཞེས་གསུངས་ལ། 
23-371
འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་འདུས་པའི་གཞུང་དག་ལ་ཐ་མལ་གྱི་ལུས་འདི་ཉིད་ཟུང་འཇུག་རྡོ་རྗེའི་སྐུར་བསྒྱུར་བའི་ཚུལ་ཡོད་དམ་མེད་ཅེ་ན། ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ལེའུ་བཅུ་དྲུག་པའི། རྡོ་
རྗེའི་བདག་ཉིད་གསུམ་བཟླས་ནས། །རྡོ་རྗེ་ཡི་གེ་འཇིགས་མེད་འགྱུར། །ཞེས་པའི་སྒྲོན་གསལ་དུ། རྡོ་རྗེའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྤྱད་པའི་འབྲས་བུ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེའི་བདག་ཉིད་གསུམ་
གྱི་རྣལ་འབྱོར་པས་འདའ་བར་གྱུར་ཅིང་མིའི་དངོས་པོ་སྤངས་ཏེ། །འཇིགས་པར་གྱུར་པས་ན་འཇིགས་པ་ནི་ཐ་མལ་པའི་ལུས་ཡིན་ལ། དེ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པས་འགྱུར་མེད་དེ་རྣམ་པར་མི་ཉམས་པ་
རྡོ་རྗེ་ལྟར་མི་ཕྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པ་འདིར་ལུས་ཡོངས་སུ་གྱུར་ནས་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཉིད་རྡོ་རྗེའི་སྐུའི་རྒྱུར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས། སྤུ་ལ་སོགས་པ་
ཟླ་བའི་མཐའ་ནི་མཐའ་དག་ལུས་ལ་གནས་རྣམས་གང་ཞིག་ས་བཅུར་གསུངས་པ་རྣམས། །སྡེ་པ་དྲུག་དང་ས་སོགས་གཞན་རྣམས་འདི་དག་དུས་ཀུན་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ལ་བདེ་མཉམ་འབྲས་བུ་སྟེར། །དེ་ཕྱིར་
བླ་མའི་ཞབས་ལ་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཐར་པའི་སླད་དུ་བཙལ་བར་བྱ། །ལུས་ལས་མ་གཏོགས་གང་ཞིག་ཁྱབ་བྱེད་ཐར་པ་སྟེར་བའི་སངས་རྒྱས་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མིན། །
23-372
ཞེས་པའི་འགྲེལ་ཆེན་དུ་འདིར་བ་སྤུ་དང་སྐྲ་ནི་རབ་ཏུ་དགའ་བའོ། །པགས་པ་དང་ཤ་ནི་དྲི་མ་མེད་པ་དང་། ཁྲག་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་འོད་བྱེད་པ་དང་། རོ་དང་ཆུ་ནི་འོད་འཕྲོ་
བ་དང་། རུས་པ་དང་རྐང་ནི་སྦྱང་དཀའ་བ་དང་། །རྩ་དང་སྲོག་ནི་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་། དུས་ཀྱི་མེ་དག་ཆགས་པའི་ཁམས་ནི་རིང་དུ་སོང་བ་དང་། སྒྲ་གཅན་ནི་མི་གཡོ་བ་དང་།
ཉི་མ་ནི་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་དང་། ཟླ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཏེ་ཆགས་པ་དང་། མུན་པ་དང་། རྡུལ་དང་། སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ལ་འཇུག་པའོ། །དེ་ལྟར་སྤུ་ལ་སོགས་པ་ཟླ་
བའི་མཐའ་ནི་མཐའ་དག་ལུས་ལ་གནས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ལས་ས་བཅུ་པོ་དེ་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའང་ཁུ་བའི་ཁམས་ཀྱིས་ཟོས་ནས་ལུས་དག་པའི་རིམ་པའོ། ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་གྱེན་དུ་ཁ་བལྟས་པ་དེ་ཉིད་ལས། རྡོ་རྗེའི་རྩེ་མོར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བཞི་པའི་གནས་སྐབས་ཟད་པ་ལས་དག་པའི་སྐུ། ནོར་བུར་ཐུགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་གཉིད་ལོག་ཟད་པ་ཆོས་ཀྱི་
སྐུ། གསང་བར་གསུང་གི་ཐིག་ལེ་རྨི་ལམ་ཟད་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ། ལྟེ་བར་སྐུའི་ཐིག་ལེ་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཟད་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ།

23-370
如《明灯论》中所说："所谓'一切如来'等，即是指入于何种三摩地，以世俗菩提心之相胜过并统一蕴等体性，此菩提心如金刚般不可分割，故入于称为此名的三摩地。'刚入定时'等，'整个虚空界'在此指七万二千细脉的空腔。'一切如来金刚'指方便智慧，'其体性'指其本性。'成为'意为出现。'一切众生'指蕴等。'金刚萨埵加持'意为方便智慧生起。'获得一切如来之乐'意为二根平等交合的业被大欲之火融化，因而体验极喜之乐。"此为隐藏含义。
23-371
若问：在圣父子的《集会》著作中，是否有将这个普通身体转变为双运金刚身的方法？应当了知是有的。第十六品中："念


 དེ་དག་ཀྱང་འདོད་པ་དང་། དགའ་བ་དང་། གཡོ་བ་དང་། 
23-373
འདར་བ་སྟེ་དགའ་བ་དང་པོ། གང་བ་དང་། མཆོག་དགའ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། ནུབ་པ་བཞི་གཉིས་པ། འབར་བ་དང་། ཁྱད་དགའ་དང་། བརྒྱལ་བ་དང་། ཐིག་ལེ་བཞི་གསུམ་པ། ཨཊྚྷ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་
དགའ་དང་། གཉིད་དང་། ནཱ་ད་དེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའི་འོ། །དེ་ནི་དུས་འཁོར་ལས་ཏེ། །ཕྱག་ཆེན་ཐིག་ལེར་མིང་གཞན་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དགའ་བ་བཅུ་དྲུག་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པའི་སྐུ་བཅུ་
དྲུག་སྟེ་ཐབས་ཀྱི་ཆ། ཡང་ལྟེ་བར་བཞི་པའི་གནས་སྐབས་ཟད་པ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ། སྙིང་གར་གཉིད་འཐུག་ཟད་པ་ཐུགས། མགྲིན་པར་རྨི་ལམ་ཟད་པ་གསུང་། དཔྲལ་བར་སད་པ་ཟད་པ་སྐུ་རྡོ་
རྗེ་སྟེ། རེ་རེའང་བཞི་བཞིར་ཕྱེ་བས་རྡོ་རྗེ་བཅུ་དྲུག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ། སྤྲུལ་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས། ལོངས་སྐུ་དང་ཐུགས་ཆོས་སྐུ་དང་གསུང་། དག་པའི་སྐུ་དང་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ཐབས་ཤེས་ཏེ། དབང་
མདོར་བསྟན་ལས། ནོར་བུར་ཐུགས་དང་གསང་བར་གསུང་། །ལྟེ་བར་སྐུ་ནི་བདེ་ཆེན་ཕྱིར། དག་པའི་སྐུ་ལས་སྤྲོ་བ་ནི། །ཆོས་དང་ལོངས་སྤྱོད་སྤྲུལ་པ་འདི། །འོག་ཏུ་ཐབས་གྱུར་རྒྱལ་པོ་ཀྱེ། །སྟེང་དུ་
ཤེས་རབ་དག་ཏུ་འགྱུར། །དཔྲལ་བར་སྐུ་ཡི་རྡོ་རྗེ་ཡིན། །མགྲིན་སྙིང་ལྟེ་བའི་འདམ་སྐྱེས་ལ། །གསུང་ཐུགས་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ནི། །སྤྲུལ་སོགས་འདི་རྣམས་སྤྲུལ་པར་མཛད། །ཕུང་པོ་ཁམས་སོགས་སྤྲོ་བ་ནི། །
23-374
སྒྲིབ་པ་མེད་པས་བདེ་བའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་། རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་ལུས་ངག་ཡིད་དབེན་པའི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་དབྱེ་བས་སྤྲུལ་སྐུ་གསུམ། རྣམ་སྨིན་ལ་སྣང་བ་དང་། སོ་སོར་སྣང་བ་
དང་། རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བའི་དབྱེ་བས་ལོངས་སྐུ་གསུམ། སྐྱེས་བུ་བྱེད་པ་ལ་སེམས་དང་། སེམས་བྱུང་དང་། མ་རིག་པ་འགགས་པའི་དབྱེ་བས་ཆོས་སྐུ་གསུམ། བྲལ་འབྲས་ལ་དགའ་བ་དང་པོ་གཉིས་དང་།
ཁྱད་དགའ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་དྲི་བྲལ་གྱི་དབྱེ་བས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་སོ། །དེའང་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བས་འགྱུར་བའི་བག་ཆགས་འཇོམས་སོ། །དེ་བཅོམ་པས་འདོད་ཆགས་
ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་གི་བདག་ཉིད་མ་རིག་པ་འགག་གོ །དེ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་ནས་རྒ་ཤིའི་བར་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགག་གོ །དེ་འགགས་པས་ཕྱིར་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས། ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ།
ཆུ་ཚོད་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ལ་སོགས་པ་འགག་གོ །ནང་དུ་ཡང་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རླུང་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་དབུགས་རྣམས་འགག་གོ །དབུགས་འགགས་པས་ཕྲ་བའི་ལུས་
ཀྱང་འགགས་ཏེ་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་པོ་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དང་བྲལ་ན་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་གྱུར་ནས་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །རྩ་བའི་རྒྱུད་ལས། སྲོག་ལ་སོགས་རླུང་མ་དག་པ། །
23-375
ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རིགས་འབྱུང་བ། །དེ་རྣམས་ཁྱིམ་དུ་ཡང་དག་བཤད། །དེ་རྣམས་ལ་ནི་གཟའ་རྣམས་འབྱུང་། །རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་འཁོར་ལོ་ནི། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སྲིད་པར་བཤད། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་འགགས་
པ་ཡིས། །འཇིག་རྟེན་འདྲེན་པ་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །ཞེས་སོ། །དེ་སྐུ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་དེ་བཟློག་པར་དཀའ་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དྲི་མས་ཀུན་ནས་བསྒོས་པས་བྷ་ག་དང་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་བཞི་པའི་སེམས་
ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་སེམས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །མུན་པས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པ་ཤིན་ཏུ་གཉིད་ལོག་པའི་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་སེམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་
སྐུ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བྱའོ།

这些也包括欲望、喜乐、移动、
23-373
震颤，即第一喜；充满、胜喜、生起、沉没四种为第二；燃烧、殊胜喜、昏厥、明点四种为第三；半（Aṭṭha）、俱生喜、睡眠、音声为俱生喜的。这是来自《时轮》，在《大手印明点》中以其他名称宣说。这样的十六喜无障碍止息的十六身为方便分。另外，在脐轮第四状态尽为智慧金刚，心间熟睡尽为意，喉部梦境尽为语，额部醒时尽为身金刚，每一个又分为四，共为十六金刚，为智慧分。化身与智慧，报身与意，法身与语，净身与身金刚方便智慧。
如《灌顶略论》所说："宝珠处意与秘处语，脐轮身为大乐故，从净身放出者，法报与化身，下为方便王咄，上成为智慧净，额部为身金刚，喉心脐之莲花中，语意智慧金刚，化等诸身为化现，蕴界等放射，
23-374
无障故为乐。"
这些也分为：类同果报中，身语意寂静的类同差别分为三种化身；异熟中，以显现、各别显现和自性显现的差别分为三种报身；士用果中，以心、心所和无明灭的差别分为三种法身；离果中，以初二喜、殊胜喜和离垢俱生喜的差别分为三种智慧身，共十二身。又，最胜不变之乐能摧毁变异习气，摧毁它后，贪嗔痴性的无明止息。它止息后，从行到老死十二支止息。它们止息后，外在的十二月、三百六十日、二万一千六百时等止息。内在也有十二时的本性气移动之十二气息止息。气息止息后，细微身也止息，十八界离开变异，成为无障碍佛果，行持众生利益。
如根本续所说："生命等气不清净，十二支种类生起，它们宣说为宫位，从它们生诸行星，十二种相轮回，宣说为十二支，由十二支止息故，世间导师正等觉。"
23-375
这是四身的特征，被难以对治的贪欲垢完全染污的阴户和根本性的第四心之无实体心是自性身，称为一切智。被黑暗压伏的极度沉睡之心的无实体心是法身，称为智慧身。


 སྲོག་གི་སྐྱེད་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྨི་ལམ་གྱི་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་སེམས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྟེ་ཉིན་མོར་བྱེད་པའི་སྐུ་ཞེས་
སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དུ་མའི་དངོས་པོའི་འདུ་ཤེས་སད་པའི་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་སེམས་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་པདྨའི་འདབ་མ་རྒྱས་པའི་སྤྱན་ཞེས་བྱའོ། །སྤངས་པས་ཕྱེ་བའི་དེ་ཉིད་བཅུ་
དྲུག་དང་བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་སྐུ་བཞིར་བཞག་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།
༈ རྟོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཙཎྜཱ་ལི་ལ། དང་པོར་དབང་རྣོན་སངས་རྒྱས་པ་བྱང་ཆུབ་པའི་ཙཎྜཱ་ལི་བཤད་པ།
གཉིས་པ་རྟོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཙཎྜཱ་ལི་བཤད་པ་ལ། དང་པོར་དབང་རྣོན་སངས་རྒྱས་པ་བྱང་ཆུབ་པའི་ཙཎྜཱ་ལི་དང་། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་རིམ་པར་ལྡང་བའི་ཙཎྜཱ་ལི་བཤད་པ་གཉིས་ལས། 
23-376
དང་པོ་ནི། མ་བཅོས་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། །སེམས་རྣམ་པར་གཡོ་བའི་རྦ་རླབས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་མ་བཅོས་པའོ། །གཟོད་མ་ནས་གནས་པའི་ཕྱིར་གཉུག་མའོ། །ཟབ་གསལ་དབྱེར་མེད་པའི་
ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་འཛིན་གནས། །དེ་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་བ་ནས་ཕྱིན་ཆད། ཕྱི་རོལ་ཡུལ་གྱི་རྟག་མ་ཐུབ།
སྣང་བ་ཧད་པོར་འཆར་བར་ངེས་ཏེ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་མཁན་ལ་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་འཆར་བས་འཆིང་བ་ནི་མེད་ལ། རིམ་གྱིས་པ་དེས་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ས་གོང་མ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་
བར་ཡང་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོས། ཡང་དག་དོན་གྱི་རྟོགས་ཚད་ནི། །དཔེར་ན་ལྐུགས་མའི་རྨི་ལམ་མམ། །གཞོན་ནུའི་དགའ་བ་ཇི་བཞིན་དུ། །མཚོན་པ་ཙམ་ལས་མ་རྟོགས་པར། །ཁ་
ལྟ་དོན་དུ་ཁྱེར་བ་རྣམས། །དོན་དང་མཐུན་པར་ངས་མ་མཐོང་། །ལས་དང་སྐལ་བར་འཛོམ་པ་ལ། །བདུད་བཞིའི་དགྲ་ཡིས་ཚུགས་པར་དཀའ། །ཕྱི་རོལ་ཡུལ་གྱི་རྟག་མ་ཐུབ། །སྣང་བ་ཧད་པོར་འགྲོ་བར་
ངེས། །ཞེས་དང་། ཡང་། གཏན་ལ་ཕེབས་པའི་ལྟ་བ་ནི། །རྨོངས་པ་ང་འདྲ་མ་ཡིན་པར། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། །ལྐུགས་མའམ་གཞོན་ནུ་ཇི་བཞིན་དུ། །མཚོན་པ་ཙམ་ལས་མ་རྟོགས་པ། །འདི་འདྲ་བསྟན་པར་ནུས་མ་ཡིན། །
23-377
ཞེས་དང་། ཉམས་སུ་བླངས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི། །ཉམས་མྱོང་གི་ཁྱད་པར་སྐྱེས། འབྲས་བུ་སྤྲོས་བྲལ་རྟོགས། ཁྱད་པར་ནི་རབ་འབྲིང་ཐ་མ་གསུམ། རབ་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་མཉམ་བཞག་རྗེས་ཐོབ་མེད། ཆོས་སྐུ་
རྒྱུན་པར་གནས། འབྲིང་གི་ཡོན་ཏན་ནི། རྗེས་ཐོབ་སྟོང་པར་གནས། ཐ་མའི་ཡོན་ཏན་ནི། རྗེས་ཐོབ་སྒྱུ་མར་མཐོང་། ཡང་དག་ལ་ཁྱད་མེད་ཀྱང་། རྣམ་རྟོག་ལ་ཁྱད་དུ་སྣང་། ཞེས་གསུངས་ལ། དབང་མདོར་
བསྟན་དུ་ཡང་། ཟླ་བ་རང་ངོས་ནས་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པ་དང་གྲིབ་མའི་དབང་གིས་འཕེལ་འགྲིབ་ཏུ་སྣང་བའི་དཔེས། ཡེ་ཤེས་རང་ངོས་ནས་སྐྱེ་འགྲིབ་མེད་ལ་རྟོགས་ཚུལ་ལ་མཐོ་དམན་དུ་སྣང་ངོ་། །
དོན་ཅིག་ཅར་ཐོད་རྒལ་རིམ་གྱིས་པའི་དབང་གིས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་བདེ་བ་གྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་སྟེ། ཤེས་རབ་ལ་སྤྲོས་ཟླ་བའི་ཐིག་ལེ་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུར་གནས་པའི་འགྱུར་མེད་གསུམ་ནི་བསྒྲུབ་
པ་ལ། ཞེས་སོ། །དེའང་ཅིག་ཅར་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་བྱེ་བྲག་ཕྱེད། །ཟབ་གསལ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞིང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེའི་རང་
བཞིན་ཏེ་དེས་ན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཤེས་པའི་དུས་དེ་ཉིད་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཏེ། ཟོ་ཆུན་གྱི་འཁྲུལ་འཁོར་རྡོག་སྟབས་གཅིག་གིས་བསྐྱོད་པས་ཐམས་ཅད་འགུལ་བ་བཞིན་ནོ།

有生命产生和无生命产生的梦境之心的无实体心是圆满受用身，称为日轮身。种种分别事物想蕴的醒时心的无实体心是化身，称为"莲花瓣开之眼"。已解说完毕以断除区分的十六真实及十二谛理安立为四身。
【大证悟拙火中，首先解说利根成佛觉醒的拙火】
第二，解说大证悟拙火分为二：首先解说利根成佛觉醒的拙火，及解说钝根次第升起双运的拙火。
23-376
首先：无作本然俱生，因为心的一切波浪动摇全部息灭，故为无作。因为本初安住，故为本然。因为深明不二之本性，故为俱生。无漏三摩地住，此由灭尽一切漏的智慧眼见到之后，外境的轻触不稳，显现必定清晰浮现，一切显现如同对魔术师的魔术一样呈现，因此没有束缚。渐次行者在后得位也能圆满清净上位。
如大尊者所说："真实义之证量，譬如哑者之梦，或如童子之喜乐，仅能表示而未证，将口说当作义理者，我未见与义相符。业力与福分相合者，四魔之敌难以动摇。外境的轻触不稳，显现必定清晰呈现。"
又说："已决定的见解，非如我这般愚者，而是真实圆满佛陀，如同哑者或童子，仅能表示而未证，此等无法宣说。
23-377
通过修持功德的，特殊的修证生起，获得离戏的果位，特殊分上中下三等。上等功德是：无有正行后得之分，法身持续安住。中等功德是：后得住于空性。下等功德是：后得见为幻化。虽然在真实性上无差别，但在分别念上显现有差异。"
《灌顶略论》中也说：以月亮本身无增减而因影子力量而显现增减为喻，智慧自身无生减，而在证悟方式上显现有高低。一义顿超渐次力量所成就的无变化乐有三种方式：智慧所生月明点在金刚宝珠中住的三种不变是所成就。
又针对顿悟者说："一刹那间辨别差异，深明俱生即是一切法的本性，一切法也是它的本性，因此了知俱生的同时了知一切法，如同水磨机装置移动一步，全部都动摇一样。"


 །དེའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནོར་བུར་རྫོགས་པའི་དུས་སུ་ཆགས་པ་དང་ཆགས་བྲལ་གྱི་མཐའ་གཉིས་ལས་འདས་པའི་སྐད་ཅིག་སྟེ། 
23-378
སྐད་ཅིག་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གྱེན་ལ་ལོག་ནས་གཙུག་ཏོར་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་གང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྩ་དང་། རླུང་དང་། སེམས་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་གཙུག་ཏོར་གྱི་པདྨོར་དྲི་མ་མེད་པར་ཆོས་
ཀྱི་དུང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་རབ་ཏུ་མི་གནས་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་སྟེ་དོན་དམ་པའི་དབང་ཐོབ་ཅིང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པས། སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །
ཞེས་སོ། །དཔེར་ན་གྲུབ་པའི་དངུལ་ཆུས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྐུས་པ་མེ་རྣོན་པོས་གདུངས་ན་དེས་ཀུན་ཏུ་འབིགས་ཤིང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའམ། དུག་སྦྲུལ་གྱི་མཆེ་བས་བཟུང་བའི་དུག་རྫོགས་པ་ན་ཚོར་བ་
དྲག་པོས་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་དབང་པོ་འདུས་ནས་ལུས་ལ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པས་འཆི་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་། དབུགས་ནི་བཅད་པའི་མཐའ་རུ་རྣམ་གསུམ་བགྲོད་པ་འདི་དང་རྣམ་པ་དྲུག་ཀྱང་
ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཐིག་ལེ་བཀག་པར་གྱུར་ནས་ཀུན་ནས་མཆོག་གི་ཁྱབ་བདག་བདེ་བ་མཐའ་ཡས་དུས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་དོན་དུས་གསུམ་དུ། །སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་རྟོགས་
པ་པོ། །སྐད་ཅིག་གཅིག་མངོན་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་འཆང་། །ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ལ་དགོངས་ནས། ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པ་འོད་གསལ་ཉིད་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །
23-379
དེ་ལྟར་ས་ར་ཧས་ཀྱང་། རླུང་དང་མེ་དང་དབང་ཆེན་འགགས་པ་ན། །བདུད་རྩི་རྒྱུ་བའི་དུས་སུ་རླུང་ནི་སེམས་ལ་འཇུག །ནམ་ཞིག་སྦྱོར་བཞི་གནས་གཅིག་ལ་ནི་ཞུགས་པ་ན། །བདེ་ཆེན་མཆོག་
ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་མི་ཤོང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས། ཐོད་བརྒལ་བ་ཞིག་གིས་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ་འོད་གསལ་ཏེ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྤང་རྟོགས་རྫོགས་པར་བྱས་ནས། སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ནས་ཟུང་འཇུག་
ཏུ་ལྡང་སྟེ། འདིའི་ཟུང་འཇུག་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་མོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། མཻ་ཏྲི་པ་འོད་གསལ་ལངས་པའི་ཟུང་འཇུག་དམ་རྒྱར་འཇོག་པར་མཛད་པ་འདི་ལ་དགོངས་སོ། །སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་
རིམ་གྱིས་པའི་དབང་དུ་མཛད་དེ། སྤྱོད་བསྡུས་སྒྲོན་མ་ལས། སྟོང་པ་ཆེན་པོ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིམ་གྱིས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་གོ །གང་གིས་རིལ་པོར་འཛིན་པ་དང་། །རྗེས་སུ་གཞིག་པའི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་ཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམས་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཡེ་ཤེས་རིམ་གྱིས་ལྡང་བའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བའི་
བདེན་པ་གཉིས་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པས་བདག་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་རྫོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་འོད་གསལ་དང་། དེ་ལས་ལྡང་བའི་ཟུང་འཇུག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐ་སྙད་མཛད་པ་མཐོང་བའི་ལམ་པ་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་ནོ། །
23-380
དེའི་ཕྱིར་སྔར་འོད་གསལ་གྱིས་མངོན་བྱང་ཆུབ་པར་བྱས་ནས། ཕྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ཚུལ་གཉིས་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། འདི་ལྟ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ནི་
མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་འགྲོ་
བ་སྣ་ཚོགས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གོམས་པ་དང་། ཡང་དག་པར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གོམས་པ་གཉིས་ཀ་མཛད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ནི་
སོ་སོར་རྟོགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།

又，当菩提心在宝珠处圆满时，超越贪著与离贪两边的刹那，
23-378
在那刹那，菩提心向上返回，充满直至顶髻，所有脉、气和心的乐完全融入顶髻莲花中无垢法螺完全圆满，彻底不住而融入涅槃界，获得胜义灌顶而现前圆满成佛，因此说："一刹那中成正觉。"
例如，若用成就的水银涂抹一处，以猛烈火烧灼，水银会遍穿透覆盖，或者像被毒蛇牙咬后，毒完全散开时，因剧烈感受而专注于苦，诸根汇集全身遍布而致死一样。又如："在息断之边，三种行处及六种也皆无，明点被阻后，普遍最胜主尊无边乐时中入。"又说："五蕴义三时，了知一切刹那者，刹那中现证正觉，持有诸佛本性。"正是考虑到这点，尊者那洛巴认为光明即是三昧耶手印。
23-379
如萨拉哈也说："风火与大力止息时，甘露流动时风入心，某时四瑜伽入一处，大乐最胜不容于虚空界中。"
顿超者在第一刹那证得光明，即见道位的断证圆满后，从第二刹那起升起双运，这里的双运是修道位。所说的迈底巴将从光明中起的双运立为誓印，正是指此。
圣者父子导师针对渐次者，在《行集明灯》中说："通过十八大空的次第进入胜义谛。当以整体执持及随灭三摩地入于真实边际时，一切烦恼将得清净。当为智慧次第升起而以自性光明二谛不二之相现前圆满成佛时，将学习圆满三摩地。"可见将光明及从中升起的双运称为佛陀，是见道位的状态。
23-380
因此，先前通过光明现证菩提后，后来所说的遍净"一切智"有两种方式：如《佛地经》中说："所谓菩提是平等性智，一切智性是差别智等。这样，世尊行菩萨行时，长时间习惯于见各种众生如幻，及真实上习惯于一切法空性这两者。因此，通过这两种因，果唯有差别智等智慧和平等性智慧二种。"


 །མངོན་པར་རྟོགས་པའི་དུས་ན་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་
སོ་སོར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་པའི་རྣམ་པ་མེད་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་བྱུང་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེའི་
འོག་ཏུ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་མིང་འཐོབ་བོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་ཟུང་འཇུག་ལ་བརྗོད་དོ། ། ཅིག་ཅར་བ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་ཚུལ་ནི། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ལྔར་འགྱུར་ཏེ། 
23-381
སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་སོགས་འཕགས་པའི་ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དང་། དབྱིངས་སུ་གྱུར་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། དེ་ཉིད་ལ་གློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་
སྤྲིན་དང་འདྲ་བ་དྭངས་ཤིང་བྱང་སྟེ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་དག་པ་དང་འདྲ་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་གྲུབ་པ་ལས། གང་ཚེ་ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ། །ཐམས་
ཅད་ལས་གྲོལ་དེ་ཡི་ཚེ། །རྣལ་འབྱོར་པ་མཆོག་རྡོ་རྗེ་ཅན། ཤིན་ཏུ་རྣམ་དག་ཅེས་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དམིགས་པས་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་
ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་གྱུར་པས་མེ་ལོང་ཕྱིས་པའི་ནང་དུ་ཅིའང་སྣང་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བས་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་
བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་དུ། མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ཞེས་ཀྱང་བྱ། །ཇི་ལྟར་གཟུགས་བརྙན་མེ་ལོང་ལ། །རང་ཉིད་ངེས་པར་སྣང་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཆོས་སྐུར་ཡེ་ཤེས་ནི། །སྣང་བས་མེ་ལོང་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་
སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྱུར་པའི་ཚེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་གནས་གྱུར་པས་བདག་དང་གཞན་དུ་མི་འབྱེད་ཅིང་རོ་གཅིག་གམ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཁྱེན་པས་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཏེ། 
23-382
དེ་བཞིན་གཤེགས་ཀུན་ཡེ་ཤེས་དང་། །རང་གི་ངང་ནི་འགྲོ་བའི་ཡང་། །དངོས་ཉིད་གཅིག་པར་ཐུགས་ཆུད་པས། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་གྱུར་པས་གཟུངས་དང་།
ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བསམ་གཏན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་ལ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་འཇུག་པ་ཆོས་ཀྱི་ཆར་ཆེན་པོ་འབེབས་ཤིང་ཐེ་ཚོམ་སྣ་
ཚོགས་གཅོད་པ་དང་སྐུ་བཻ་ཌཱུརྻ་ལ་སོགས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་མདོག་ལ་སོགས་པར་སྟོན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། གདོད་ནས་དག་ཅིང་སྐྱེ་བ་མེད། །རང་བཞིན་
གྱིས་ནི་འོད་གསལ་བ། །ཕན་ཚུན་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་པས། སོ་སོར་རྟོག་པ་ཅན་ཞེས་བཤད། །ཅེས་སོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་ལྔ་འི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་གྱུར་པ་འཇི་རྟེན་གྱི་ཁམས་
ཐམས་ཅད་དུ་ཐབས་སྣ་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་སེམས་ཅན་མང་པོའི་དོན་མཛད་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ཡིན་པས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཀུན་ཏུ་ཀུན་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །མཛད་པ་
ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པས། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཛད་གཅིག་པས། །བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་སྐུ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། 
23-383
ཇི་ལྟར་མི་གནས་ནམ་མཁའ་ནི། །ཁྱབ་ཅིང་མཚན་ཉིད་རྣམས་དང་བྲལ། འདི་ནི་དོན་དམ་དེ་ཉིད་དེ། །རྡོ་རྗེ་ཡེ་ཤེས་བླ་མེད་ཡིན། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་བཤད་ཅིང་། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞེས་
ཀྱང་བྱ། །འདི་ནི་ཆོས་སྐུར་ཤེས་བྱ་སྟེ། །ཞེས་སོ།

现前证悟时，第一刹那具平等性和差别智等五种智慧的相无分别，专注于一切法的如是性，称为菩提和一切智性。其后获得法身之名，所说的一切智性是指双运。顿悟者一刹那中现前成佛的方式是：现前觉悟本身变为五智慧，
23-381
成为力、无畏等圣法生起显现之因，转为界故称为法界。由于此界中暂时的烦恼障和所知障如云般澄净清除，如同清净虚空界一般，故称为清净法界。如《智慧成就》中所说："何时从一切，烦恼所知障，解脱之时，最胜瑜伽金刚持，称为极清净。"
由于专注于清净法界，远离一切所取能取分别，阿赖耶识转依后，如同擦拭过的镜子内呈现一切，一切法的影像显现，因此称为镜像智慧。同论中说："也称镜智慧，如同影像在镜中，必然显现自身一样，如是法身中智慧，显现故称镜。"
当成为不住佛地的涅槃时，由烦恼意转依，不分自他而了知为一味或平等性，故为平等性智慧，
23-382
"一切如来之智慧，及自性中诸众生，了知实性为一体，故称平等性智慧。"
意识转依后，成为总持、三摩地、禅定和等至的基础，无碍智慧趣入一切所知，降下大法雨，断除各种疑惑，是显示如琉璃等宝石色相身的因，因此称为差别智慧："本来清净无生，自性光明，互相遍满智慧，故说具差别智。"
眼等五根识转依，成为在一切世界中以无量种种方便利益众多众生的基础，因此称为成办事业智慧："于一切处一切佛，趣入一切佛事业，诸佛事业为一体，故说成办事业智。"
此五种智慧又转为三身：清净法界和镜像智慧是真如自性，即法身，
23-383
"如同不住虚空，遍满且离诸相，此是胜义真如，无上金刚智慧。称为普贤，亦称大手印，此应知为法身。"
;


 །མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང་སྐྱིད་པ་ཆེན་པོ་མ་ལུས་པ་མྱོང་བར་
མཛད་པ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་སྐུ་ལ་བྱ་སྟེ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱ། ཇི་ལྟར་གདུལ་བྱའི་ཆོས་རྣམས་དང་། །འདོད་ཡོན་ཀུན་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས། །ཐམས་ཅད་ལོངས་སྤྱོད་གཅིག་པས་ན། །ལོངས་
སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུར་འདོད་དོ། །ཞེས་སོ། །བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་སོ་སོ་ཅིས་འདུལ་བ་བཞིན་དུ་ཐབས་ཐབས་སུ་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་སྦྲུལ་ཏེ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྟོན་པ་ལ་
བྱ་བས་ན་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ། མཚན་རྣམས་སྐུ་དང་ཡང་དག་ལྡན། །སྣ་ཚོགས་སྐུ་སྟེ་མཚན་ཉིད་མེད། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་བས། །སྤྲུལ་པའི་སྐུར་ནི་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །འདུས་པར། སྐུ་
གསུང་ཐུགས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ། །གསང་བ་ཞེས་ནི་བཤད་པ་ཡིན། །ཚོགས་པ་འདུས་པར་རབ་བརྗོད་དེ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མངོན་བརྗོད་བྱེད། །ཅེས་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་ཕྱིན་ཆད་ཐམས་ཅད་ལ་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། 
23-384
ཐུགས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ཞིང་། གང་ཐུགས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ལ་ཆེ་བ་དང་ཆུང་བའི་ཁྱད་པར་རམ། གསུང་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་གདངས་མི་འདྲ་བར་དང་།
སྐུ་ལ་ཁྲུན་ཆེ་ཆུང་དང་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཚང་བ་དང་མ་ཚང་བའི་ཁྱད་པར་སྤུའི་རྩེ་མོ་ཙམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་སྐུ་རྣམ་
པ་ཐམས་ཅད་པ། གསུང་། ཐུགས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པར་བཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡོར་འཕྲེང་དུ། སྐུ་གསུམ་དངོས་པོ་ཐ་དད་པར། །སྐྱོབ་པ་ཡིས་ནི་རབ་ཏུ་བསྟན། །རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །གཅིག་
ཏུ་ཡང་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་དོན་དམ་པའི་བསྙེན་པར། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཅིག་ཡིན་བླ་མ་གཅིག་ཉིད་དེ། །དེ་བཞིན་ཡེ་ཤེས་གཅིག་ཡིན་སྲིད་དང་ཐར་པ་གཅིག །གཅིག་
མིན་རྒྱུ་རུ་ཡང་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཉམས་པ་ཡིས། རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཉམས་བྱེད་པའི་འཁྲུག་པ་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བ་མངོན་དུ་བྱས་པ་ཉིད་དམ་རྒྱར་བཤད་པ་
འདི་ལ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །དེ་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མགྲིན་གཅིག་པས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཁ་སྦྱོར་ཡན་ལག་བདུན་ལྡན་གྱི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོར་ཡང་བརྗོད་དེ། 
23-385
ཆོས་ཐམས་ཅད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དོན་དམ་བདེན་པ་དེ་དང་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་བདག་བྱིན་རླབས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་གཉིས་དངོས་པོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པས་སྐུ་མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པའི་ལོངས་སྤྱོད་
རྫོགས་པའི་ཡན་ལག་དང་། དེའང་ཁ་སྦྱོར་གྱིས་མཚོན་པའི་བདེ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཁ་སྦྱོར་གྱི་ཡན་ལག་དང་། བདེ་བ་དེའང་ཟག་མེད་ཀྱི་བདེ་བ་ཡིན་པས་བདེ་ཆེན་གྱི་ཡན་ལག་དང་། བདེ་
བའི་ཚེ་ན་གཟུང་འཛིན་གྱིས་མ་བསླད་པར་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཡན་ལག་དང་། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོགས་པ་མེད་བཞིན་དུ་གཟུགས་སྐུའི་སྣང་བ་འབྱུང་བས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཡན་ལག་དང་། གཟུགས་སྐུ་གཉིས་
པོ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་སྤྲོ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཡན་ལག་དང་། སྔར་བཤད་པའི་ཡན་ལག་དང་པོ་དེ་རེས་འགའ་བ་མིན་པར་གཏན་དུ་གནས་པའི་འགོག་པ་མེད་པའི་ཡན་ལག་སྟེ་བདུན་ནོ། །
དེ་ལྟར་ཡང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་དང་ཁ་སྦྱོར་བདེ་ཆེན་རང་བཞིན་མེད། སྙིང་རྗེས་ངེས་གང་རྒྱུན་མི་འཆད་དག་འགོག་པ་མེད། །ཡན་ལག་བདུན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འདི། །བདག་འདོད་ཚད་མ་
བསྒོམ་པའི་བློ་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། །ཞེས་སློབ་དཔོན་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་གྲགས་པས་གསུངས་སོ།

平等性智慧和差别智慧二者的法性受用和无余大乐体验者是毗卢遮那身，称为圆满受用身。"如所化众生诸法及，一切妙欲诸佛众，一切受用为一体，故许为圆满受用身。"成办事业智慧随着众生各自如何调伏，相应地变化身、语、意，展现各种形态，因此称为化身："具足诸相与真实，种种身无有相性，由诸佛陀所幻化，说为化身。"
《集密》中："身语意三种，称为秘密，集合称聚集，显示一切诸佛。"成佛之后一切皆是身、语、
23-384
意的同一状态，不存在智慧的了知有大小之别，或语言所表达的义与表达音调的不同，或身体的高低大小、相好圆满与否有丝毫差别，因为心的本性离垢本身就安立为具一切相的身、语、意。
《金刚鬘》中："三身实体差别性，救护者已明宣说，通过圆满次第瑜伽，又将变成为一体。"在《观音胜义修持》中说："一切智为一，上师唯一；如是智慧一，轮回解脱一。非一为因故，由瑜伽失坏，自他利益损，制造纷争。"因此，现证自性光明即是誓印的解释，善哉善哉！"确实如此"一切佛陀异口同声地特意宣说。此即也称为具七支合一的大金刚持，
23-385
一切法不可思议的胜义谛与无障碍自加持世俗谛二者成为一体，故为具相好庄严的圆满受用支，又由合一表示的乐受用为合一支，此乐又是无漏之乐，故为大乐支，乐时不被能取所取染污为无自性支，虽无能取所取分别，仍显现色身故为大悲支，不断地放射两种色身为相续不断支，前述第一支非偶尔而是永久安住为无灭支，共七支。
如是："圆满受用与合一大乐无自性，悲确定与相续不断与无灭，具足七种支分此所成就，我所欲量由修大智者们。"此为论师语自在称所说。
;


། །།
༈ དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་རིམ་པར་ལྡང་བའི་ཙཎྜཱ་ལི་བཤད་པ།
གཉིས་པ་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་རིམ་པར་ལྡང་བའི་ཙཎྜཱ་ལི་བཤད་པ་ནི། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ལ་ཞུགས་ན། 
23-386
དེ་ནས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་ལྡང་བའི་ཚུལ་ཏེ། དེའང་བེམ་པོའི་ཕུང་པོ་ཟད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ། དེའི་སྐད་ཅིག་མ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཁ་གྱེན་དུ་བལྟས་ནས་རྒྱུ་མཐུན་
པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་བཞིའི་རིམ་པས་ས་གོང་མའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར་ཅིང་། ས་དེ་ཉིད་ཡོན་ཏན་གྱི་གཞི་ཡིན་པས་ན་ས་ཞེས་བྱ་ལ། དེའང་དབུགས་ཀྱི་གྲངས་
འཕེལ་ཏེ་ནོར་བུ་ནས་གསང་གནས། ལྟེ་བ། སྙིང་ག །མགྲིན་པ། །དཔྲལ་བ། གཙུག་ཏོར་དུ་སྲོག་ཟད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ཕྱེད་དང་ཡོངས་སུ་གང་བའམ་ས་གཉིས་གཉིས་ཏེ་བཅུ་གཉིས་གསུངས་པའི་
དང་པོ། ཀུན་ཏུ་འོད་ནི་ས་ཆེན་པོ། །དེ་ཉིད་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདྲ། ས་དང་པོ་ལ་ཀུན་ཏུ་འོད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་འཛག་བདེ་མ་རིག་པའི་མུན་པ་
སེལ་བའི་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའོ། །བདུད་རྩི་འོད་ནི་གཉིས་པ་སྟེ། །ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་ཟླ་བ་འདྲ། །ས་གཉིས་པ་ལ་བདུད་རྩིའི་འོད་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
འཛག་པའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་འོད་གསལ་བར་མངོན་དུ་གྱུར་པས་སྟོན་ཀའི་ཟླ་བ་ཉ་ལྟ་བུའོ། །ནམ་མཁའི་འོད་ནི་གསུམ་པ་སྟེ། །ནམ་མཁའ་ཇི་བཞིན་རབ་ཏུ་གནས། །ས་གསུམ་པ་ལ་ནམ་མཁའ་འོད་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། 
23-387
ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་ལྟར་རྟོགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པས་སོ། །རྡོ་རྗེའི་འོད་ནི་བཞི་པ་སྟེ། །ས་དེའི་འོད་ནི་ཡིད་དགའ་བ། །ལྷག་པའི་བསམ་པ་བརྟན་སྦྱོར་བས། །རྡོ་རྗེ་ཞེས་ནི་ཡོངས་
སུ་བཏགས། །ས་བཞི་པ་ལ་རྡོ་རྗེའི་འོད་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལྷག་པའི་བསམ་པ་བརྟན་པོར་སྦྱོར་བས་རྟོག་པས་མི་ཕྱེད་པའི་ཡིད་དགའ་བ་དང་ལྡན་པས་སོ། །ལྔ་པ་རིན་ཆེན་འོད་ཅེས་བྱ། །དབང་
བསྐུར་བ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །ལྔ་པ་ལ་རིན་ཆེན་འོད་ཅེས་བྱ་སྟེ། མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བ་ལ་གནས་པས་སོ། །པདྨའི་འོད་ནི་དྲུག་པ་སྟེ། །པདྨའི་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་སྐྱེ། །རང་བཞིན་དག་པའི་
སེམས་ཉིད་ཀྱི། །དྲི་མ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན། །དྲུག་པ་ལ་པདྨའི་འོད་ཅེས་བྱ་སྟེ། པདྨ་བཞིན་དུ་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་སོ། །བདུན་པ་ལས་
ཀྱི་འོད་ཅེས་པ། སངས་རྒྱས་འཕྲིན་ལས་བྱེད་པར་འདོད། །ས་བདུན་པ་ལ་ལས་ཀྱི་འོད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྒྱད་པ་དཔེ་མེད་ཅེས་བྱ་བ། །དེ་ལ་དཔེ་
ནི་ཡོད་མ་ཡིན། ས་བརྒྱད་པ་ལ་དཔེ་མེད་པའི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་བདུན་པ་མན་ཆད་ཀྱི་དཔེ་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེ་ལྡན་ཞེས་པ་དགུ་པ་སྟེ། །
23-388
ཐམས་ཅད་དཔེ་ནི་སོ་སོར་རྟོགས། །ས་དགུ་པ་ལ་དཔེ་ལྡན་གྱི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། །དཔེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔེ་སོ་སོར་རྟོགས་པར་བྱེད་པས་སོ། །བཅུ་པ་ཤེས་རབ་འོད་ཅེས་
པ། སངས་རྒྱས་ས་ནི་བླ་ན་མེད། །ས་བཅུ་པ་ལ་ཤེས་རབ་འོད་ཀྱི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་དང་པོའི་ཡེ་ཤེས་བླ་ན་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅུ་གཅིག་ཐམས་
ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད། །ས་ཆེན་རབ་ཏུ་འོད་གསལ་བ། །ས་བཅུ་གཅིག་པ་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བསྒྲིབ་པའི་མུན་པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བ་རབ་ཏུ་འོད་གསལ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །
བཅུ་གཉིས་སོ་སོ་བདག་ཉིད་རིག །རྣལ་འབྱོར་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་རྫོགས། །ས་བཅུ་གཉིས་པ་ལ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ས་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་རྒ་ཤི་དང་གཞུ་སོགས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་དང་དུས་སྦྱོར་བཅུ་གཉིས་ལུགས་བཟློག་ཏུ་འགགས་པ་ཡིན་ནོ།

钝根次第升起双运的拙火解说
第二，解说钝根次第升起双运的拙火：进入现前菩提后，
23-386
然后升起双运的方式为：在物质蕴尽的刹那现前菩提，从那一刹那起，菩提心向上，以类同等四种果的次第，成为获得上地功德的所依，因为此地是功德的基础，故称为"地"。随着气息数量增长，从宝珠至密处、脐轮、心间、喉间、额部、顶髻，因生命力尽而菩提心部分或完全充满，或每两地为一共说十二地。
首先："遍光是大地，此如日轮相。"第一地称为遍光，超越世间的智慧流溢之乐驱散无明黑暗，如同大日轮。"甘露光第二，极其光明如月亮。"第二地称为甘露光地，菩提心远离流溢垢而明显证得光明，如同秋季满月。"虚空光第三，如虚空般极安住。"第三地称为虚空光地，
23-387
因为安住于证悟一切法如虚空。"金刚光第四，彼地光令意欢喜，以坚固增上意乐故，普遍命名为金刚。"第四地称为金刚光，因为具有以坚固增上意乐而分别不能分割的欢喜心。"第五称为宝光，极住于灌顶。"第五地称为宝光，因为安住于现前灌顶。"莲花光第六，如莲花般极生起，持有本净心性之，无垢。"第六地称为莲花光，因为如同莲花，心性本自清净，持有无垢法。"第七称为业光，欲行佛事业。"第七地称为业光，因为行佛事业。"第八称为无譬，彼中没有譬喻。"第八地称为无譬地，因为生起超越第七地以下譬喻的特殊智慧。"具譬为第九，
23-388
了知一切各譬喻。"第九地称为具譬地，因为能了知一切譬喻的一切法之譬喻。"第十称智慧光，无上佛地。"第十地称为智慧光地，因为具有无上的佛地第一智慧。"第十一为一切智，大地极其光明。"第十一地称为一切智地，因为具有驱散一切障碍黑暗的极光明。"第十二各自自觉知，瑜伽智慧极圆满。"第十二地称为各自自证地，因为圆满瑜伽行者的智慧。这些也是老死和射箭等十二支和十二时逆次第止息的。


 །དེ་ནི་ས་རང་གི་ངོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ་ཡིན་
ལ། རྒྱུའི་དབང་དུ་བྱས་ན་དགྱེས་རྡོར་ལས། གནས་དང་ཉེ་བའི་གནས་དང་ནི། །ཞིང་དང་ཉེ་བའི་ཞིང་ཉིད་དང་། །ཚན་དོ་ཉེ་བའི་ཚན་དོ་དང་། །དེ་བཞིན་འདུ་བ་ཉེ་འདུ་བ། །འཐུང་བཅོད་ཉེ་བའི་འཐུང་བཅོད་དང་། །
23-389
དུར་ཁྲོད་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད་ཉིད། །འདི་རྣམས་ས་ནི་བཅུ་གཉིས་ཏེ། །ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་མགོན་པོ་ཉིད། །ཅེས་པས། །ས་དང་པོ་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་དོན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པའི་རྟེན་ཡིན་པས་ན་གནས། གཉིས་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་དགེ་བཅུ་རྣམ་པར་དག་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དབང་དུ་བྱེད་པའི་རྟེན་
ཡིན་པས་ཉེ་བའི་གནས། གསུམ་པ་བཟོད་པའི་ཕར་ཕྱིན་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པས་ཟག་མེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་ནི་ཞིང་ངོ་། །བཞི་པ་བརྩོན་འགྲུས་
ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་སྔར་ལས་ཡོན་ཏན་ལེགས་པར་སྐྱེ་བས་ཉེ་ཞིང་ངོ་། །ལྔ་པ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཚོལ་བ་ལ་མངོན་པར་སྦྱོར་ཞིང་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་ཚན་དོ་ཧའོ། །དྲུག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་སྔར་བཤད་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་ཤིན་ཏུ་མངོན་པར་སྦྱོར་བས་ཉེ་བའི་ཚན་
དོ་ཧའོ། །བདུན་པ་ཐབས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་བསམ་གཏན་དང་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་མཚན་མ་མེད་པའི་རྩོལ་བས་འདུ་བར་བྱེད་པས་ན་འདུ་བའོ། །བརྒྱད་པ་སྨོན་ལམ་གྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་འབད་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་ན་ཉེ་བའི་འདུ་བའོ། །
23-390
དགུ་པ་སྟོབས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་རང་གིས་རྟོགས་ནས་གཞན་ལ་སྟོན་པས་རང་གཞན་གྱི་དོན་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དུར་ཁྲོད། བཅུ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕར་
ཕྱིན་གྱིས་རང་གཞན་གྱི་དོན་མཐར་ཕྱིན་པ་དང་མཐར་ཐུག་པའི་དབང་པོ་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་ཉེ་བའི་དུར་ཁྲོད། བཅུ་གཅིག་པ་པདྨའི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་ངན་ལེན་གཅོད་པར་བྱེད་པས་འཐུང་
གཅོད། བཅུ་གཉིས་པ་རྡོ་རྗེ་ལས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་ནས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པས་ཉེ་བའི་འཐུང་གཅོད་དོ།

这是关于地的本性而作的解释，从因的角度来看，《喜金刚》中说："处所与近处所，田与近田性，烧尸近烧尸，同样聚与近聚，饮断与近饮断，尸林与近尸林，这些为十二地，十地自在怙主。"
23-389
由此，第一地依靠布施波罗蜜，是利他功德圆满的所依，所以称为处所。第二地依靠持戒波罗蜜，是十善清净及掌控三摩地和神通等的所依，故称近处所。第三地依靠忍辱波罗蜜达到究竟，依无漏三摩地而生起大法光明，称为田。第四地依靠精进波罗蜜，比以前功德更好地生起，称为近田。第五地依靠禅定波罗蜜，使众生成熟及追求佛法而修习圆满，称为烧尸（ṭsandoha）。第六地依靠智慧波罗蜜，极其修习前述功德，称为近烧尸。第七地依靠方便波罗蜜，以无相之精进集聚禅定和解脱等功德，称为聚。第八地依靠愿波罗蜜，无勤自成地获得器情世界的清净佛土，称为近聚。
23-390
第九地依靠力波罗蜜，自证一切法无我后教导他人，圆满自他二利，称为尸林。第十地依靠智慧波罗蜜，使自他利益达到究竟，圆满最终诸根，称为近尸林。第十一地依靠莲花波罗蜜，断除习气，称为饮断。第十二地依靠金刚业波罗蜜，舍弃一切习气，称为近饮断。
;


 ། འབྲས་བུའི་མིང་རྒྱུ་ལ་བཏགས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་དེ་
དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གིས་གསུངས་ཏེ། །དོན་ཆེན་པོ་སྔོན་འདྲིས་པ་མ་ཡིན་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སེམས་ཐོབ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་ཉེ་ཞིང་སེམས་ཅན་མང་པོའི་
དོན་བསྒྲུབ་པ་གཟིགས་ནས་དགའ་བ་རླབས་པོ་ཆེ་སྐྱེ་བས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་བྱ། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བའི་ལྟུང་བ་ཕྲ་མོ་ཡན་ཆད་ཀྱང་བྱང་བས་ན་དྲི་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། ཉན་ཐོས་
དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལས་འདས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཐོབ་པས་ན་འོད་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ། ཉོན་མོངས་པ་སྲེག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་མེའི་འོད་འཕྲོ་བས་ན་འོད་འཕྲོ་ཅན་ཞེས་བྱ། 
23-391
ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལས་འདས་པའི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་བསྒོམ་ཞིང་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཀ་ལ་མི་གནས་པའི་ཤེས་རབ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བ་སྦྱངས་
ཞིང་གོམས་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བས་ན། ས་དེ་ནི་གནོན་པར་དཀའ་བའམ་བསྒྲུབ་པར་དཀའ་བ་ལ་བྱ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་དཀའ་བ་ཞེས་བྱ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་
འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ལ་མི་གནས་ཤིང་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མང་དུ་གནས་ཤིང་མངོན་དུ་གཟིགས་པས་ན་མངོན་དུ་བྱ་བ་
ཞེས་བྱ། མཚན་མ་མེད་པ་ལ་བགྲོད་པ་གཅིག་པུར་གྱུར་པའི་ལམ་དང་ཉེ་ཞིང་རིང་དུ་ཕྱིན་པས་ན་རིང་དུ་སོང་བ་ཞེས་བྱ། མཚན་མའི་འདུ་ཤེས་དང་མཚན་མ་མེད་པར་རྩོལ་བའི་འདུ་
ཤེས་གཉིས་ཀས་བསྐྱོད་མི་ནུས་པས་ན་མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བརྙེས་པས་ན་བློ་གྲོས་གཞན་ལས་འཕགས་པ་ཡིན་ཏེ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ། གཟུངས་དང་ཏིང་
ངེ་འཛིན་ཀུན་ལའང་སྤྲིན་དང་འདྲ་བར་ཁྱབ་ཅིང་ཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་ལ་སྤྲིན་བཞིན་དུ་ཁྱབ་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་བྱ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་ས་བཅུ་དང་། 
23-392
འོད་ཟེར་མང་པོ་བཀྱེ་བས་གདུལ་བའི་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་མཛད་ཅིང་། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་འོད་དང་འདྲ་བས་ཐམས་ཅད་ལ་གསལ་བར་བྱ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཀུན་ཏུ་འོད་དེ་བཅུ་གཅིག་
གམ་རྟོག་གེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པས་དཔེ་མེད་ཀྱིས། ངེས་པར་འབྱུང་བ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་
བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པས་ཡེ་ཤེས་ལྡན་གྱིས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ནོར་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པས་མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེའི་ས་སྟེ་བཅུ་གསུམ་དུའང་མངོན་
བརྗོད་བླ་མར་གསུངས་ཏེ། རབ་ཏུ་དགའ་དང་དྲི་མ་མེད། །འོད་བྱེད་པ་དང་འོད་འཕྲོ་བ། །སྦྱང་དཀའ་བ་དང་མངོན་དུ་གྱུར། །རིང་དུ་སོང་དང་མི་གཡོ་བ། །ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན། །
དཔེ་མེད་པ་དང་ཡེ་ཤེས་ལྡན། །རྡོ་རྗེའི་ས་ནི་བཅུ་གསུམ་པ། །ཞེས་དང་། དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གང་བསྟེན་པ། །སར་གྱུར་དེ་ནི་བཅུ་གསུམ་པ། །ཞེས་དང་། བཅུ་གཅིག་
པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ས་དང་། བཅུ་གཉིས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་ས་དང་། བཅུ་གསུམ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ས་དང་། བཅུ་བཞི་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུའི་ས་སྟེ། རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བར། བཅུ་བཞི་པ་ནི་དོན་དམ་སྟེ། །
23-393
དབང་བསྐུར་རེ་རེ་ས་རེའོ། །ཞེས་དང་། དོ་ཧར། བཅུ་བཞི་པ་ཡི་ས་ལ་རྒྱུན་དུ་གནས། །ཞེས་དང་། ཕྱག་ཆེན་ཐིག་ལེའི་འགྲེལ་པར་དེ་བཞིན་དུ་གསུངས་སོ།

从果之名安立在因上而言，这些也以极喜等名称宣说：获得从未曾经验过的伟大义利、出世间心，并见到接近菩提和成办众多众生利益，生起广大喜悦，故称为极喜地。由于连微细的破戒堕罪也清净，故称为无垢地。超越声闻和独觉地的三摩地蕴完全清净，获得成为大智慧光明之处，故称为发光地。由于焚烧烦恼，菩提分法之火光芒四射，故称为焰慧地。
23-391
由于修习超越声闻和独觉的四圣谛，清净不住于轮回和涅槃二者的智慧，修习熟练极为困难，因此该地称为难胜地或难成就地，即极难修地。依靠般若波罗蜜，不住于轮回和涅槃二者，自然趣入无相的智慧中多住并现前证见，故称为现前地。因为接近无相为唯一行处的道路并已远行，故称为远行地。因为既不被相的想蕴也不被无相努力的想蕴所动摇，故称为不动地。因为获得正确无误了知，故智慧超胜他人，称为善慧地。如同云彩一般遍布一切总持和三摩地，所闻诸法如虚空，以云彩般遍覆，故称为法云地。如是菩萨十地，
23-392
放射众多光明使所化众生成熟，法光明如光般对一切明显显示，故佛地为遍光，共十一地；或因为非思维境界而成为般若波罗蜜自身的行境，故无比地；由于具备决定出离圆满菩提即刻获得的智慧，故具智地；通达一切法本性无误且现证菩提不可分割，故为金刚地，《现说上续》中也说十三地："极喜与无垢，发光与焰慧，难修与现前，远行与不动，善慧与法云，无比与具智，金刚地第十三。"《解谜意趣经》中也说："诸佛所依止，彼地为第十三。"又有第十一化身地，第十二圆满受用地，第十三法身地，和第十四自性身地，如《金刚鬘》中说："第十四为胜义，一灌顶一地。"
23-393
《道歌》中说："恒常安住于第十四地。"《大手印明点释》中也如是说。


 །ཡེ་ཤེས་ཐིག་ལེར། མོས་པས་སྤྱོད་པ་
ས་དང་པོ། གཉིས་པ་རབ་ཏུ་དགའ་བ། གསུམ་པ་དྲི་མ་མེད་པ། བཞི་པ་འོད་བྱེད་པ། ལྔ་པ་འོད་འཕྲོ་བ། དྲུག་པ་སྦྱང་དཀའ་བ། བདུན་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ། བརྒྱད་པ་རིང་དུ་
སོང་བ། དགུ་པ་མི་གཡོ་བ། བཅུ་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས། དེ་རྣམས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་དང་། ཀུན་ཏུ་འོད་ནི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ས་དང་། ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་ཆེན་པོའི་འོད་ནི་དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ས། ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་ཐོབ་པའི་འོད་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའི་ས། བརྗོད་
དུ་མེད་པ་ཚད་མེད་པ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ས་སྟེ། དེ་ཀུན་དགའ་བའི་བྱེ་བྲག་ལ། །སར་ནི་ཀུན་ཏུ་བཏགས་པའོ། །ཞེས་བཅོ་ལྔ་དང་། མཉམ་སྦྱོར་གྱི་འགྲེལ་པ་ལས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་
ཀུན་ཏུ་འོད་དང་། པདྨོ་ཅན་དང་། ཡི་གེ་འཁོར་ལོ་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ས་དང་། རྡོ་རྗེ་འཆང་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་བླ་མའི་ས་དང་། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ས་རྣམས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱངས་པས་ཅིག་ཅར་ཐོབ་པའོ། །
23-394
ཞེས་ཀྱང་གསུངས་སོ། །དེ་ལས་དང་པོ་ཐོབ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་གི་མཐར་ཐུག་པའི་མ་མཐོང་བའི་དོན་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ་། །གཉིས་པ་ནས་བཅུ་གཅིག་པའི་བར་གྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་ཁམས་གཉིས་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ནས་ཉིས་འགྱུར་དུ་བསྒྲེས་ནས་སྟོང་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་བར་དུ་མཐོང་ཞིང་། བཅུ་གཉིས་པས་མ་ལུས་པ་གཟིགས་པར་གསུངས་ལ། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐེག་པར་ས་དང་པོ་
ལ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ནུས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་བརྒྱ་མཐོང་བ་དང་། དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཤེས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བརྒྱ་སྐྱོད་པར་བྱེད་པ་དང་།
སྣང་བར་བྱེད་པ་དང་། དེ་དག་ཏུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྦྱོང་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བརྒྱ་སྟོན་པ་དང་། བསྐལ་པ་བརྒྱར་འཇུག་པ་དང་། བསྐལ་པ་བརྒྱའི་སྔོན་དང་ཕྱི་མཐའ་ཤེས་
པ་དང་། ལུས་བརྒྱ་སྟོན་པ་དང་། ལུས་རེ་རེ་ལ་བྱང་སེམས་ཀྱི་འཁོར་བརྒྱ་བརྒྱ་སྟོན་པ་སྟེ་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས། ས་གཉིས་པར་ཡོན་ཏན་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་སྟོང་། གསུམ་པར་འབུམ་དང་། བཞི་
པར་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ། ལྔ་པར་བྱེ་བ་ཕྲག་སྟོང་། དྲུག་པར་བྱེ་བ་ཕྲག་འབུམ། བདུན་པར་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་འབུམ། བརྒྱད་པར་སྟོང་སུམ་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་བསྡོམས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྡུལ་ཚད་ཅི་ཡོད་ཀྱི་གྲངས་མཉམ་དགུ་པར་གྲངས་མེད་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་དུ་བསྡོམས་པ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་གྲངས། 
23-395
བཅུ་པར་ངག་གི་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་བཤད་དོ། །ཕར་ཕྱིན་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ནི། ཕྱི་ནང་གི་དངོས་
པོ་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་གཏོང་ཞིང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་འཕྲུལ་མཐའ་དག་གཏོང་བའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ནི། ལས་རྒྱ་དང་འགྲོགས་ཀྱང་བྱང་སེམས་འཛག་པ་མེད་པའོ། །བཟོད་པ་ནི་ཕ་
རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ནི་རླུང་བཅུ་དབུ་མར་ཐིམ་པའོ། །བསམ་གཏན་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་གཞོམ་དུ་མེད་ཅིང་
ཀུན་ཏུ་སོན་པའི་སྐད་ཐམས་ཅད་པའོ། །ཐབས་ནི་ཕྱག་རྒྱའི་ཤེས་རབ་གསལ་བའི་དོན་དུ་བཙན་ཐབས་ཀྱི་སྦྱོར་བས་ཐིག་ལེ་འགོག་པའོ། །སྟོབས་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་མཐུས་སྲིད་པ་གསུམ་མཐར་བྱེད་པའོ། །
སྨོན་ལམ་ནི་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་སྐད་ཅིག་འབྱུང་བས་ན་རང་གཞན་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པའོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་ནོར་བུའི་ལྟེ་བའི་ནང་བརྩམས་ཏེ་ལོག་ནས་གཙུག་
ཏོར་གྱི་བར་གྱི་བདེ་ཆེན་ནོ། །པདྨའི་ཕར་ཕྱིན་ནི་འཁོར་བ་ལ་མི་གནས་པའོ།

在《智慧明点》中："以信解行为第一地，第二极喜地，第三无垢地，第四发光地，第五焰慧地，第六难修地，第七现前地，第八远行地，第九不动地，第十善慧地，这些是菩萨地。法云是佛地，遍光是圆满佛地，大光明遍照是吉祥金刚萨埵世尊的化身地，获得遍照光是圆满受用身地，不可言说无量是大乐地。那些依不同欢喜，皆被命名为地。"共十五地。《等瑜伽释》中也说："佛地遍光、莲花地、字轮众会地、金刚持地、智慧上师地和大乐地，依次通过修习而同时获得。"
23-394
获得第一地后，能正确见到一个世界系统边际未曾见过的义理。从第二地到第十一地，能见到从两个十方世界系统边际开始，倍增至二十四千世界。第十二地能见一切无余，经中如是说。在特性乘中说，第一地能在一刹那中入百种三摩地，见百佛，了知他们的加持，移动百世界系统，照亮它们，往生其中，净化百种众生，示现百法门，能入百劫，知百劫前后，示现百身，每身示现百菩萨眷属，共十二百种功德。第二地拥有这十二种功德各一千，第三地各十万，第四地各百亿，第五地各千亿，第六地各十万亿，第七地各亿亿十万，第八地数量等同三千大千世界所有微尘，第九地数量等同千百无数十倍微尘数，
23-395
第十地获得超越言语境界的一切世界尘数那么多的功德。
十二波罗蜜中的布施是：完全舍弃一切内外物，以及分别妄想和一切意的幻化。持戒是：即使与事印交合也无菩提心泄漏。忍辱是：对外境无执着。精进是：十风融入中脉。禅定是：专一心于俱生乐中。智慧是：不可摧毁且普遍宣说一切语言。方便是：为明显智慧手印之义，以强力方法禁止明点下泄。力是：以大乐力终结三有。愿是：因一刹那现前圆满成佛的刹那生起，圆满自他一切利益。智慧是：从宝珠脐内开始返回直至顶髻之间的大乐。莲花波罗蜜是：不住于轮回。


 །རྡོ་རྗེ་ལས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ནི་མྱང་འདས་ལ་མི་གནས་པའོ། ། ད་ནི་དེ་དག་ཏུ་བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན་བཤད་དེ། 
23-396
དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི། ཡང་དག་སྤོང་བ་བཞི། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ཚོགས་ལམ་དུ། དབང་པོ་ལྔ་དྲོད་རྩེ་མོར། སྟོབས་ལྔ་བཟོད་པ་དང་ཆོས་མཆོག་ན། བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་
བདུན་ས་དང་པོ་ན། ས་གཉིས་པ་ཡན་ནས་འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དེ་ཕར་ཕྱིན་དང་མཐུན་པར་བཤད་པའོ། །དུས་འཁོར་དབང་ལེ་ལས། ལུས་ཚོར་གྱི་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་ས་དང་པོར། སེམས་ཆོས་
གཉིས་ས་གཉིས་པར། དགའ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་གསུམ་ས་གསུམ་པར། དྲན་པ་དང་། ཆོས་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བཏང་སྙོམས་ཡང་
དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བཞི་ས་བཞི་པར། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་ས་ལྔ་པར། ཡང་དག་པར་སྦོང་བ་བཞི་ས་དྲུག་པར། དབང་པོ་ལྔ་བདུན་པར། སྟོབས་ལྔ་བརྒྱད་པར། འཕགས་ལམ་ཡན་
ལག་བརྒྱད་དགུ་པ་དང་བཅུ་པར་གསུངས་ཤིང་། ཕྱག་རྡོར་གྱིས། རྫུ་ཕྲུལ་རྐང་བཞི་ས་དང་པོ། །དད་བརྩོན་དྲན་ཏིང་གི་དབང་པོ་གཉིས་པར། ཤེར་དབང་དང་སྟོབས་གསུམ་པར། བརྩོན་འགྲུས་དང་དྲན་སྟོབས་བཞི་
པ། ཏིང་འཛིན་ཤེར་སྟོབས་ལྔ་པ། ཏིང་འཛིན་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་དྲུག་པ། དགའ་བ་དང་ཤིན་སྦྱངས་བདུན་པ། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་དང་དྲན་པ་བརྒྱད་པ། བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དགུ་པ། 
23-397
རྟོག་པ་དང་ངག་བཅུ་པ། ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། འཚོ་བ་དང་། རྩོལ་བ་དང་། དྲན་པ་ཡང་དག་སྤོང་བཞི་བཅུ་གཅིག་པ། དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་འཛིན་བཅུ་གཉིས་པར་གསུངས་སོ། །
དང་པོ་ནི་ཟག་མེད་ལམ་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཟག་བཅས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་སོགས་ཚོགས་སྦྱོར་དུ་བསྒོམ་པས་མཐོང་ལམ་ཡན་ཆད་དུ་ཟག་མེད་ཀྱི་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་དབང་དུ་
བྱས་པ་ཡིན་ལ། མཐོང་ལམ་དུ་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི་མེད་པར་མ་བཤད་དེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་མཐུན་ཆོས། །སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དེ་དག་ནི། །རྟག་ཏུ་མཐོང་བའི་ལམ་
དག་དང་། ལྷན་ཅིག་ཏུ་ནི་གནས་པར་འདོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་མན་ཆད་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནི་མཁའ་འགྲོ་མ་དྲ་བ་ཡིན་ལ། དེ་རོ་མཉམ་
གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་སྡོམ་པ་ཡིན་པས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་གཅིག་ཀྱང་ཆ་ཐ་དད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ཞིང་། དོན་ལ་རེ་རེའང་ཐམས་ཅད་ཚང་བར་གནས་པ་
ཡིན་ནོ། ། ད་ནི་འགྱུར་བའི་ཕུང་ཁམས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་མི་འགྱུར་བའི་ཕུང་ཁམས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་གནས་གྱུར་པས་རིགས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་སྟེ་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་འགགས་པ་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའོ། །
23-398
མི་འགྱུར་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མི་བསྐྱོད་པ་སྟེ་གཉིད་སོགས་གནས་སྐབས་བཞིའི་སེམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཞེ་སྡང་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་མི་
མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྒྲིབ་པ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ངོ་བོ་ཞེ་སྡང་འཇོམས་རྟོགས་གཉིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩེ་མོ་ལྔ་དང་ལྡན་པས་ཞེ་སྡང་རྡོརྗེའི་རིགས་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་གྱིས་བསྐྱོད་བྱ་མིན་པས་
ན་མི་བསྐྱོད་པ་སྟེ། གདུག་པ་རྣམས་སྨིན་པའི་དོན་དུ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སྤྲོས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་བེམ་པོ་དང་འཆིང་བའི་རང་བཞིན་ལས་གཏི་མུག་སྟེ། དེ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པར་
གྱུར་པ་ན་གཟུགས་ཆེན་པོ་སྟེ་མི་འགྱུར་བའི་གཟུགས་ཕུང་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ལས་སྲིད་པ་གསུམ་མ་ལུས་པ་ཀུན་ནས་དྭངས་ཤིང་གསལ་བས་ན་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཅེས་བྱ་ལ་
རྨོངས་པ་རྣམས་སྨིན་པའི་དོན་དུ་སྤྲོས་སོ།

金刚业波罗蜜是不住于涅槃。现在解释这些地中的三十七菩提分：
23-396
四念住、四正断、四神足共十二在资粮道中，五根在暖顶位，五力在忍法位，七菩提分在第一地，第二地以上有八圣道分，这是与波罗蜜相应的解释。在《时轮灌顶品》中说：身受念住在第一地，心法二者在第二地，喜、轻安、三摩地三菩提分在第三地，念、择法、精进、舍四正觉支在第四地，四神足在第五地，四正断在第六地，五根在第七地，五力在第八地，八圣道分在第九和第十地。金刚手说：四神足在第一地，信、精进、念、定四根在第二地，慧根和力在第三地，精进力和念力在第四地，三摩地力和慧力在第五地，三摩地和精进觉支在第六地，喜和轻安在第七地，择法和念在第八地，舍和正见在第九地，
23-397
寻思和语在第十地，业边、命、勤和念四正断在第十一地，四念住和正定在第十二地。
第一种解释是指作为无漏道因的有漏念住等，在资粮加行道中修习，从见道以上生起无漏证悟的因。并非说见道中没有四念住，如《经庄严论》中所说："如是菩提分随顺法，三十七种，常与见道，同时安住。"第二种解释及以下是指：三十七菩提分法是空行母网，它们融为一味是三昧耶，一切在法身圆满佛地中为一体，但从不同方面分类，而实际上每一个都具足一切。现在，三十六变异蕴界转变为三十六不变蕴界而安立为三十六种姓，即变异智慧灭尽，不变智慧俱生身金刚萨埵。
23-398
不变识是不动佛，即睡眠等四种状态的心障碍消除而灭尽。此识本性的嗔恚离障转变，成为对治违品障碍的本性，具足降伏嗔恚二智五智顶峰，为嗔恚金刚种姓。因为不被一切分别所动，故称不动佛，为成熟凶恶者而幻化金刚萨埵。色蕴本为物质和束缚自性之愚痴，当其离障灭尽时，成为大色即不变色蕴，远离一切垢染，使三有一切清净明了，故称为毗卢遮那，为成熟愚痴者而幻化。
;


 །ང་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་རང་བཞིན་ཚོར་བ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པ་དེ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པར་གྱུར་པ་
ཚོར་བ་ཆེན་པོ་མི་འགྱུར་བའི་ཚོར་བ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་དགའ་བ་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་བདག་ཉིད་དུ་འབྱུང་བས་ན་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ནམ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་འབྱུང་བས་ན་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་ཞེས་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་སོ། །
23-399
དེའང་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་སྨིན་པའི་དོན་དུ་སྤྲོས་སོ། །དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་འཁོར་བའི་འདུ་ཤེས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པར་གྱུར་པ་
མི་འགྱུར་བའི་འདུ་ཤེས་ཆེན་པོ་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཤེས་བྱ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ན་འོད་དཔག་མེད་དོ། །འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་ནི་འོད་གསལ་བ་སྟེ། དེ་ལས་བྱུང་བ་ནི་
འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ། །དེ་ཆགས་པ་ཅན་གྱི་དོན་དུ་སྤྲོས་སོ། །རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་བསྐུལ་ནས་འདུ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཕྲག་དོག་གི་ངོ་བོ་འཁོར་བ་འཕེལ་བའི་འདུ་བྱེད་སྒྲིབ་བྲལ་
དུ་འགགས་པ་ནི་གཞན་རྡོ་རྗེའི་འདུ་བྱེད་དམ་མི་འགྱུར་བའི་འདུ་བྱེད་ཆེན་པོ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ན་
དོན་དམ་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་གྲུབ་པས་ན་དོན་ཡོད་གྲུབ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་བགེགས་བདུད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་འཇོམས་པའི་ཕྱིར་སྦྲོས་སོ། །འདུས་པ་ཕྱི་མར། སྡང་རྣམས་འཇོམས་རྟོགས་གཉིས་རྣམས་ཀྱིས། །རྣམ་ཤེས་
ཞེ་སྡང་ཡིན་པར་བརྗོད། །གཟུགས་ནི་གཏི་མུག་ཅེས་བཤད་དེ། །སེམས་དང་འཆིང་བའི་རང་བཞིན་ལ། །ང་རུ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་ལས། །ཚོར་བ་རྒྱགས་པ་ང་རྒྱལ་བཤད། །འདུ་ཤེས་ཡན་ལག་ཆགས་བདག་ཉིད། །
23-400
དངོས་ལ་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། །བརྟེན་ནས་བསྐུལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི། །འདུ་བྱེད་རྟག་ཏུ་ཕྲག་དོག་སྟེ། །རང་བཞིན་གྱུར་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས། །ཀུན་ནས་འབྱུང་ཞིང་ཡང་དག་འབྱུང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཞེ་སྡང་
ཉམས་པ་ལས་ནམ་མཁའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་ལས་གཞན་ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མའོ། །གཏི་མུག་ཉམས་པ་ལས་སའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་གཞན་སའི་ཁམས་ནི་
སངས་རྒྱས་སྤྱན་མའོ། །ང་རྒྱལ་ཉམས་པ་ལས་ཆུའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་གཞན་ཆུའི་ཁམས་མ་མཱ་ཀིའོ། །འདོད་ཆགས་ཉམས་པ་ལས་མེའི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་གཞན་མེའི་ཁམས་ནི་གོས་དཀར་
མོའོ། །ཕྲག་དོག་ཉམས་པ་ལས་རླུང་གི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་གཞན་རླུང་གི་ཁམས་སྒྲོལ་མའོ། །སེར་སྣ་ཉམས་པ་ལས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་གཞན་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་
ནི་སྣ་ཚོགས་ཡུམ་མམ་བདག་མེད་མའམ། ཕག་མོ་རེག་བྱ་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པའོ། །ཐ་མལ་པའི་མིག་གི་དབང་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོང་བ་དང་། ཐ་མལ་
པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་མཐོང་བའི་གཟུགས་ནི་ཡིད་དང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བར་བྱེད་ལ་གཞན་མིག་གམ་མི་འགྱུར་བའི་མིག་ནི་ས་སྙིང་ངོ་། །རྣ་བ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་ཐག་ཉེ་རིང་གི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་གསལ་བར་ཐོས་པ་མི་འགྱུར་བའི་རྣ་བ་ཕྱག་རྡོར། 
23-401
སྣ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་མཆོག་གི་བདེ་བ་བྱེད་པ་མི་འགྱུར་བའི་དྲི་ཐམས་ཅད་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་མི་འགྱུར་བའི་སྣ་ནམ་སྙིང་། ལྕེ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པ་རང་གི་ཟླ་བའི་
བདུད་རྩི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྟེར་བ་རྟག་ཏུ་མྱོང་བར་བྱེད་པ་མི་འགྱུར་བའི་ལྕེ་ནི་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གོ །ལུས་དབང་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པ་རྡོ་རྗེའི་རེག་བྱ་ཀུན་ནས་འཕྲོག་པ་མི་
འགྱུར་བའི་ལུས་དབང་ནི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་སེལ་ལོ།

以我执和我所执的我慢之自性，感受由轮回三种苦所摄，当其离障而灭尽时，大受不变之受成为无上喜乐增长的珍宝本性而生起，故称为宝生，或如月称所言，因菩提心宝生起故称为宝生。
23-399
为成熟具苦众生而幻化。执着事物的特性贪欲本性之轮回想蕴离障灭尽，成为不变大想蕴，因其本性是分别无量所知，故称为无量光。大贪欲即光明，从中生起的即无量光。为成熟贪著者而幻化。因缘缘起推动而造作的本性即嫉妒体性增长轮回的行蕴离障灭尽，即他金刚行蕴或不变大行蕴，因为一切烦恼灭尽而为成办利益一切众生的因，以胜义果成就故称为不空成就。为降伏心魔等障碍而幻化。《后续》中说："以降嗔和二智，识称为嗔恚，色被说为愚痴，心与束缚自性，造我之自性故，受为傲慢我慢，想蕴部分贪本性，
23-400
执着事物之特性，依靠推动之本性，行蕴永远是嫉妒，变化自性菩提心，普遍生起且正生。"从嗔恚消失而空界离障转变的他空界是金刚界自在母。从愚痴消失而地界离障转变的他地界是佛眼母。从我慢消失而水界离障转变的他水界是玛玛吉。从贪欲消失而火界离障转变的他火界是白衣母。从嫉妒消失而风界离障转变的他风界是多罗母。从吝啬消失而智慧界离障转变的他不变智慧是种种母或无我母，或猪母触金刚母等。凡俗眼根离障灭尽而能见一切，以及见凡夫所不见之色，如同意与虚空观照，他眼或不变眼是地藏。耳根离障灭尽，清晰听闻远近一切声音的不变耳是金刚手。
23-401
鼻根离障灭尽，能取一切殊胜乐的不变香的是不变鼻虚空藏。舌根离障灭尽，常时体验自月甘露赐予的大乐之不变舌是世间自在。身根离障灭尽，能从各方获取金刚触的不变身根是除一切障。


 །འཁྲིག་པ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡིད་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་འགྲོགས་པའི་བདེ་བ་རོ་མཉམ་པ་ལ་འཇུག་པ་མི་འགྱུར་བའི་ཡིད་དབང་ནི་ཀུན་ཏུ་
བཟང་པོ་སྟེ་སེམས་དཔའ་དྲུག །ཐ་མལ་པའི་གཟུགས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པར་གྱུར་པ་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བས་ཀུན་ནས་དྭངས་ཤིང་། གསལ་བ་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བས་གདོད་
མ་ནས་མ་སྐྱེས་ཤིང་མ་འགགས་པ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བྱེད་པས། འཛག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་གོས་པ་མེད་ཅིང་མི་འགྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་འགྲོ་བ་
མཐའ་དག་གི་དབང་པོའི་རྟོགས་བྱ་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་གཞན་མི་འགྱུར་བའི་གཟུགས་ཆེན་པོ་རྟོགས་པས་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་མའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་མི་འགྱུར་བའི་སྒྲ་ནི་སྒྲ་རྡོ་རྗེ་མ། 
23-402
དེ་བཞིན་དུ་དྲི་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་མི་འགྱུར་བའི་དྲི་ནི་དྲི་རྡོ་རྗེ་མའོ། །རོ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་མི་འགྱུར་བའི་རོ་ནི་རོ་རྡོ་རྗེ་མའོ། །རེག་བྱ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་
མི་འགྱུར་བའི་རེག་བྱ་ནི་རེག་བྱ་རྡོ་རྗེ་མའོ། །ཆོས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་མི་འགྱུར་བའི་ཆོས་ནི་ཆོས་དབྱིངས་རྡོ་རྗེ་མ་སྟེ་སེམས་མ་དྲུག་གོ །ཁའི་དབང་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པ་
མི་འགྱུར་བའི་ཁའི་དབང་པོ་དྲང་དོན་དུ་བདུད་བགེགས་རྣམས་འཇིག་པར་བྱེད་ཅིང་། ངེས་དོན་དུ་ཁམས་བཞི་པོ་འཕེལ་འགྲིབ་གྱིས་ལུས་གཟིར་བར་བྱེད་པས་ན་བགེགས་ཡིན་ལ། དེ་ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཤར་
བས་འཇིགས་པར་བྱེད་པས་ན་བགེགས་མཐར་བྱེད་དོ། ། མ་དག་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་ཐམས་ཅད་དང་། རྣམ་པར་རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་བགེགས་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་བདུད་
ལས་མཆོག་ཏུ་རྒྱལ་བའོ། །ལག་པའི་དབང་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་ལག་པའི་དབང་པོ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་འཇིགས་པར་བྱེད་པའམ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཤེས་རབ་
རྣམས་འོད་གསལ་ལ་འཇུག་པས་མཐར་བྱེད་པས་ན་ཤེས་རབ་མཐར་བྱེད་དམ། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོའི་ཤེས་རབ་མཐར་བྱེད་པས་ལྷའི་བུའི་བདུད་ལས་རྒྱལ་བས་ན་ཤེས་རབ་མཐར་བྱེད། རྐང་པའི་དབང་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པས་གཞན་རྐང་པའི་དབང་པོ་ནི་པདྨ་ཆུས་མ་གོས་པ་བཞིན་དུ། 
23-403
ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གོས་པར་མ་གྱུར་ཅིང་དེ་ཉིད་འཇིག་པར་མཛད་པས་དང་། པདྨ་མཐའ་སྐྱེས་གནས་ཀྱི་ནང་དུ་བསྲུབས་པས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་བདེ་བ་སྐྱེད་པར་མཛད་པས་ན་པདྨ་མཐར་བྱེད་
དམ་མ་དག་པའི་འདོད་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཐུན་མོང་བའི་ངག་ཕྱག་རྒྱ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལས་ཀྱང་མཐར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོའི་བདུད་ལས་རྒྱལ་བའི་པདྨ་མཐར་བྱེད་དོ། །གཤང་བའི་དབང་པོ་
སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་གཤང་བའི་དབང་པོ་ནི་དམྱལ་བ་འཇིག་པར་མཛད་པའམ། གཤིན་རྗེ་རྨོངས་པའི་མུན་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པས་འཇིག་ཅིང་མཐར་ཐུག་པར་མཛད་པས་ན་གཤིན་རྗེ་མཐར་བྱེད་
དམ། འཆི་བདག་ནི་གཤིན་རྗེ་ཡིན་ལ་དེའི་བདུད་ལས་རྒྱལ་བས་ན་གཤིན་རྗེ་མཐར་བྱེད། །བྷ་གའི་དབང་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པས་གཞན་བྷ་གའི་དབང་པོ་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་
པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་གཙུག་ཏོར་ཏེ་འཁོར་ལོ་བཞིན་དུ་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་བསྐོར་བར་བྱེད་པས་ན་གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའོ། །དབང་པོ་མཆོག་སྒྲིབ་བྲལ་
དུ་འགགས་པས་གཞན་དབང་པོ་མཆོག་ནི་བགེགས་རྣམས་ལ་གནོད་ཅིང་འཇིགས་པ་བསལ་བས་ན་གནོད་མཛེས་རྒྱལ་པོ་སྟེ་ཁྲོ་བོ་དྲུག་གོ །སྨྲ་བ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་སྨྲ་བ་ནི་རེངས་བྱེད་མའོ།

交媾离障转变的意根，方便与智慧相会的乐平等入的不变意根是普贤，即六菩萨。凡俗色离障灭尽，远离一切障碍而清净明亮，离有为相而本来不生不灭，产生最极不变大乐，无有流泄习气染污，以不变智慧了知，非一切众生根识所能了知的他不变大色，与证悟不可分离，此即色金刚母。同样，声离障转变的不变声是声金刚母，
23-402
同样，香离障转变的不变香是香金刚母。味离障转变的不变味是味金刚母。触离障转变的不变触是触金刚母。法离障转变的不变法是法界金刚母，即六心母。口根离障转变的不变口根，权意上能摧毁魔障，了义上因为四大增减使身体受折磨故为障碍，以方便智慧升起而摧毁，故称为摧障。由于摧毁不净烦恼、一切业及具分别特性的障碍，故最胜战胜烦恼魔。手根离障灭尽的他手根，以智慧摧毁烦恼或以分别本性的智慧入光明而穷尽，故名智慧穷尽，或摧尽心性之智慧而战胜天子魔，故称智慧穷尽。足根离障转变的他足根，如同莲花不被水所染，
23-403
不被烦恼沾染而摧毁之，以及在莲花边生长处内搅动而生起极喜乐，故称莲花穷尽，或超越不净贪欲所生的共通语言手印和交合，故战胜蕴魔的莲花穷尽。肛门根离障灭尽的他肛门根，摧毁地狱或以胜义谛摧灭闇昧阎罗并使之穷尽，故称阎罗穷尽，或因死主为阎罗而战胜其魔，故称阎罗穷尽。阴户根离障转变的他阴户根，是远离三界的空性与悲不可分离的智慧，称为顶髻，如同轮子般为所化众生转动，故称顶髻转轮。最胜根离障灭尽的他最胜根，能损害诸障并消除恐惧，故为美作王，即六忿怒尊。语言离障灭尽的他语言是令僵尊母。


 །
23-404
ལེན་པ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་ལེན་པ་ང་རྒྱལ་ཅན་མ། འགྲོ་བ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་འགྲོ་བ་རྨུགས་བྱེད་མ། གཤང་བ་འཛག་པ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་གཤང་བ་འཛག་
པ་ནི་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་མ། གཅི་བ་འཛག་པ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་གཅི་བ་འཛག་པ་ཤིན་ཏུ་སྔོན་མོ། །ཁུ་བ་འཛག་པ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་གཞན་ཁུ་བ་འཛག་པ་ནི་
དྲག་སྤྱན་མ་སྟེ་ཁྲོ་མོ་དྲུག་གོ །དབང་མདོར་བསྟན་ལས། མི་འགྱུར་ཡེ་ཤེས་ཚོར་བ་ནི། །རྣམ་པ་དྲུག་པོ་དག་ཏུ་འདོད། །རྣམ་ཤེས་གཟུགས་དང་འདུ་བྱེད་དང་། །འདུ་ཤེས་ཕུང་པོའི་རིགས་དེ་རྣམས། །
ཡེ་ཤེས་མེ་དང་ནམ་མཁའ་ས། །རིམ་པ་བཞིན་དུ་རླུང་དང་ཆུ། །ཡིད་དང་མིག་དང་རྣ་བ་ལུས། །སྣ་དང་ལྕེ་ནི་དེ་བཞིན་ནོ། །སྒྲ་དང་རོ་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །དྲི་དང་རེག་བྱ་གཟུགས་
དག་སྟེ། །རིགས་དྲུག་པོ་ནི་ཡོངས་སུ་དག །ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་གདོང་དྲུག་འཇིགས། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། །དེ་ལྟར་ཕུང་ཁམས་སོ་དྲུག་དག་པའི་རིགས་སོ་དྲུག་པོ་དེ་ནི་ཕུང་པོའི་གནས་སུ་རོ་དྲུག་ཅེས་
པའི་རིགས་པས་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བས་ཁམས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་པའི་རིགས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་ལྷ་དང་ལྷ་མོའི་ཚོགས་སུ་འགྱུར་ཞིང་དམ་པ་རིགས་བརྒྱ་ནས་གྲངས་མེད་པའི་རིགས་ཀྱི་ལྷར་ཡང་འགྱུར་བ་ཤེས་པར་བྱའོ། །
23-405
ད་ནི་སྙིང་གའི་རྩ་བཅུ་རླུང་བཅུ་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་བཅུ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་གྱུར་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྲིབ་པ་མེད་པས་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་གང་
ལ་ཐོགས་པ་མེད་དེ་མཁྱེན་པ་འདི་བཅུའི་མཐུ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལས་འཕགས་པ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ།

23-404
取障离障灭尽的他取是傲慢母。行走离障灭尽的他行走是迷乱母。泄离障灭尽的他泄是极精进母。小便泄漏离障灭尽的他小便泄漏是极蓝母。精液泄漏离障灭尽的他精液泄漏是威目母，即六忿怒母。《灌顶总说》中："不变智慧受，认为有六种，识蕴色和行，想蕴那些种，智慧火空地，依次为风水，意与眼耳身，鼻与舌亦然，声味与法界，香触与色等，六种皆清净，忿怒王六面可畏。"如是三十六蕴界清净的三十六种性，以蕴处六味之理，智慧分为二，七十二界清净之七十二种性的天与天女众，应知也能变成百种圣性乃至无数种性之天。
23-405
现在，心间十脉十风十种欲界状态离障转变为如来十力：如来智慧无障碍，对所知事物无阻碍而遍知，此十力超胜声闻等其他圣者，故称为如来力。


 །དེ་ལས་གནས་འདི་ལེགས་པར་སྤྱད་པས་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་
བ་འགྲུབ་པ་དང་། ཉེས་པར་སྤྱད་པས་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ནི་གནས་ཞེས་བྱ་ལ། ལེགས་པར་སྤྱད་པས་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བར་གྱུར་པ་དང་། ཉེས་པར་
སྤྱད་པས་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་སོགས་ནི་གནས་མ་ཡིན་པ་སྟེ། སྲིད་པ་དང་མི་སྲིད་པ་མ་ནོར་བར་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་
པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ལས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་རྒྱུ་གང་གིས་
གནས་གང་དུ་འབྲས་བུ་སྨིན་པར་མཁྱེན་པས་ན་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་ལ་དགའ་ཞིང་མོས་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པས་ན་མོས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། 
23-406
ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་བསམ་པའི་ཁམས་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཁམས་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཁམས་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། ཁམས་ཐ་དད་པ་མང་པོའི་
རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མ་ནོར་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་ན་ཁམས་སྣ་ཚོགས་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། །དད་པ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་རབ་དང་། འབྲིང་དང་། ཐ་མའི་རིམ་པ་དང་རྣམ་གྲངས་
མ་ལུས་པར་མཁྱེན་པས་ན་དབང་པོ་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། འགྲོ་བ་ལྔར་སྐྱེ་བའི་ལམ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ལམ་མོ་ཅོག་
ཆུབ་པར་མཁྱེན་པས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞི་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་
མང་པོ་དང་། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་ལྟ་བ་དང་། དམིགས་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པ་ལ་བྱ། རྣམ་པར་བྱང་
བ་ནི་འཁོར་བ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང་། མི་དམིགས་དང་ལྡན་པས་ན་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་བྱ། ལྡང་བ་ནི་ལུགས་དང་མཐུན་པ་དང་ཐོད་རྒལ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལྡང་བ་སྟེ། 
23-407
བསམ་གཏན་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། བདག་དང་སེམས་ཅན་
གཞན་སྔོན་གྱི་ཚེ་རབ་གྲངས་མེད་པ་ཚུན་ཆད་ཀྱི་གནས་གར་སྐྱེས་པ་དང་། བྱད་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅི་འདྲ་བ་དང་། མཚན་དང་རྟགས་ཅི་ཡོད་པ་དང་། ལས་ཀྱི་རྒྱུ་གང་གིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པ་
མཁྱེན་པས་ན་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། ལྷའི་སྤྱན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་གང་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་གང་དུ་སྐྱེས་པ་མ་ལུས་པར་གཟིགས་པས་ན་ཤི་འཕོ་དང་སྐྱེ་
བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་བག་ཆགས་ཡན་ཆད་ཟད་ཅིང་བྱང་བར་གཟིགས་པས་ན། ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ། །འཁོར་ལོ་བཞིའི་རྩ་
དང་། འབྱུང་བ་བཞིའི་རླུང་། མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་བཞི་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་མི་འཇིགས་པ་བཞི་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་བཞི་དང་ལྡན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཕལ་གྱི་ནང་དུ་བྱོན་ནས་ཁྱུ་མཆོག་
གི་གནས་རླབས་པོ་ཆེ་ཞལ་གྱིས་འཆེ་སྟེ་ཚངས་པའི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཞིང་ཡང་དག་པར་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པས་ན་མི་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱའོ།

由此，善行于此处则成就悦意的果报，恶行则成为不悦意的果报，称为处；善行成为不悦意的果报，恶行成就悦意的果报等，称为非处；因为具足无误了知可能与不可能的力，故称为知处非处力。以无上智慧，了知过去、未来、现在所作诸业的异熟果报，知道以何因在何处成熟果报，故称为知业异熟力。了知有漏、无漏以及对三界种种欢喜信解，故称为知种种胜解力。
23-406
所谓界，指由前世习气形成的意志界、烦恼界、清净界等，无误通达众多不同界的自相和共相，故称为知种种界力。完全了知信等根的上、中、下次第及其所有类别，故称为知上下根力。完全了知五趣生道和涅槃之道等一切道路，故称为知遍趣行力。了知初禅等四禅、八解脱、空性等众多三摩地以及九次第定等；其中烦恼是指因种种见解和所缘而成为烦恼；清净是指无执着于轮回、具无所缘而清净；出定是指顺行和超越等方式的出定；
23-407
了知一切禅定、解脱、三摩地、等持的烦恼、清净和出定，故称为知禅解脱三摩地等持烦恼清净出定力。了知自己和其他众生无数前世生处、形貌特征、相状标志以及由何业因所生，故称为知宿住随念力。以天眼见到一切众生从何处死亡后转生到何处，故称为知死亡和出生力。见到贪欲等一切烦恼直至习气的灭尽和净化，故称为知漏尽力。四轮脉和四大风、四不坏明点离障灭尽而成为四无畏，具足这四种无畏，如来进入众人中，像牛王那样宣称伟大的地位，转动梵轮，正当地发出狮子吼声，故称为无畏。


 །དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཕྱག་མཐིལ་དུ་སྐྱུ་རུ་རའི་འབྲས་བུ་བཞག་པ་དང་འདྲ་བར་ཐུགས་སུ་ཆུད་དེ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཤེས་རབ་སྙེམས་པ་དགེ་སྦྱོང་ངམ་བྲམ་ཟེ་ཡང་རུང་ལྷའི་མིག་དང་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ། 
23-408
ལྷའམ་བདུད་ཀྱང་རུང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་མཐུ་ཆེ་བའི་ཚངས་པས་ཀྱང་ཆོས་དང་མཐུན་པས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་པར་བརྒལ་བའི་གཞི་དང་གཏན་ཚིགས་མེད་དེ་བརྒལ་གྱི་དོགས་པ་མེད་པས་ན་ཆོས་
ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ། ཟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་མིང་སྟེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མ་བྲལ་ན། སྲིད་པའི་
རྩེ་མོ་མན་ཆད་ཀྱང་སླར་འཛག་ཅིང་ལྟུང་བས་ན་ཟག་པ་ཞེས་བྱ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ་ཟད་པར་མཁྱེན་པ་ལ། ཟག་པ་མ་ཟད་བར་སུན་དབྱུང་ཞིང་ངན་རྟགས་ཀྱི་བརྒལ་དུ་
མེད་དེ་མི་དོགས་པས་ན་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་མཁྱེན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ། བག་མེད་པ་དང་ངོ་ཚ་མི་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་འཕགས་པའི་ལམ་དང་
དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བར་དུ་གཅོད་པ་རྣམས་བར་ཆད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ལུང་བསྟན་ཅིང་བཤད་པ་ལ་ཐོག་ཏུ་མ་བབ་པ་མེད་པས་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཆོས་རྣམས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བར་
ངེས་པའི་ལུང་བསྟན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང་། 
23-409
སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་འབྱིན་པར་བཤད་པ་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དགེ་སྦྱོང་ངམ་བྲམ་ཟེ་སུས་ཀྱང་བརྒལ་ཞིང་གཞན་དུ་བསྒྱུར་དུ་མེད་པས་ན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་
ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དང་པོ་གཉིས་ནི་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་མངའ་བའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པས་རང་དོན་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པ། ཕྱི་མ་གཉིས་ནི་གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཡིན་པས་གཞན་གྱི་དོན་ཡིན་ཏེ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

在此，如来通达一切法如同在掌中放置庵摩勒果一样，证悟智慧自豪的沙门或婆罗门即使具有天眼和知他心等功德，
23-408
天或魔也好，具有神通和大威力的梵天也好，无有任何符合法理的辩难基础和理由可以说"未正等觉"，无有辩难疑虑，故称为于一切法现证正等觉无畏。所谓漏，是烦恼的名称，若未离贪等烦恼，则从有顶以下都会再次泄漏和堕落，故称为漏。了知一切烦恼已断尽，无有"漏未尽"的抨击和劣相辩难，无有怀疑，故称为知诸漏尽无畏。放逸、无惭、无愧等障碍圣道和善法者是障道法，如是宣说和讲解不会落空，障碍诸法不会变成他义，于确定宣说无畏，即如来对诸声闻说出离道能获得涅槃安乐圆满，
23-409
并且能解脱痛苦，无论是沙门或婆罗门，无人能辩驳说"非出离道"，无法改变，故称为一切圆满获得确定出离道如实无畏。前两者是佛陀自身所具的功德，故为自利圆满；后两者是为利益他人而说，故为他利，这是显示自他二利圆满。


 ། རོ་རྐྱང་དབུ་མས་ཕྱེ་
བའི་འཁོར་ལོ་དྲུག །ཉི་ཟླ་སྒྲ་གཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཁམས་དྲུག་གི་རླུང་དང་ཐིག་ལེ་དྲུག །རྡུལ་མུན་སྙིང་སྟོབས་གསུམ་གྱིས་ཕྱེ་བ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་བཅོ་
བརྒྱད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་འདི་རྣམས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལའང་མི་མངའ་སྟེ། ཕལ་དང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་ལ་ཡོན་ཏན་འདི་
མངའ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱ། སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་མ་ནོར་ཅིང་ཐོག་ཏུ་མ་ཕབ་པ་མེད་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། 
23-410
དགྲ་བཅོམ་པ་ཁ་ཅིག་ལམ་ནོར་ནས་ཀུ་ཅོ་འབོད་པ་དང་། སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་མ་བྱང་བས་ཅ་ཅོ་ཆེ་ཞིང་ཚིག་ལ་འཁྲལ་འཁྲུལ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པས་ན་ཅ་ཅོ་མེད་པ་
ཞེས་བྱ། དགྲ་བཅོམ་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་མ་དགོངས་པའི་ཡེ་ཤེས་མངའ་སྟེ་བསྙེལ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཤོར་བ་དང་། དུས་ལས་ཡོལ་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པས་
ན་བསྙེལ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། དགྲ་བཅོམ་པ་དག་ནམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་བཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཏིང་
ངེ་འཛིན་མཆོག་བརྙེས་པས་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་ཀྱང་རུང་མ་བཞུགས་ཀྱང་རུང་སྟེ། མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་མེད་པས་ན། སེམས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། དགྲ་བཅོམ་པ་དག་
འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་ཀ་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་པ་ལྟ་བུ་མི་མངའ་སྟེ། སེམས་ཅན་
མཉམ་པ་ཉིད་དང་། ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གཟིགས་པས་ན་ཐ་དད་པའི་འདུ་ཤེས་མེད་པ་ཞེས་བྱ། དགྲ་བཅོམ་པ་དག་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་མ་བརྟགས་པར་ཡལ་བར་འདོར་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི། 
23-411
སྐལ་བ་ཡོད་མེད་དང་དུས་ལ་བབ་མ་བབ་གཟིགས་ནས་དུས་དང་སྦྱོར་བ་མ་གཏོགས་པར་ཡལ་བར་འདོར་བ་མེད་པས་ན་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་བཏང་སྙོམས་མེད་པ་ཞེས་བྱ། དགྲ་བཅོམ་པ་
དག་སྤྱོད་ཡུལ་དམན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་མོས་ཤིང་བདུན་པ་མེད་དེ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་མོས་ཤིང་འདུན་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི། སངས་རྒྱས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་
པ་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་གདུང་མི་གཅད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྟག་ཏུ་འཇུག་པས་ན་འདུན་པ་ཉམས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཕྱིར་བསྐལ་པར་
ཆོས་འཆད་ཀྱང་སྐུ་དང་ཐུགས་གཡེལ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་། སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཕྱིར་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པར་འདས་ཏེ་གཤེགས་པས་ན་བརྩོན་འགྲུས་ཉམས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། སེམས་ཅན་
གྱི་སེམས་དང་། སྤྱོད་པ་དང་། བསམ་པ་དང་། མོས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་འདུལ་བའི་ཐབས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ཐམས་ཅད་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཇི་ལྟར་གཟིགས་ཤིང་དགོངས་པ་ལས་
ཕྱིས་ཡེ་ཤེས་བརྟག་མི་དགོས་ཏེ་ཉམས་པ་མེད་པས་ན་དྲན་པ་ཉམས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་དེ་མི་གཡོ་བར་འཛིན་པས་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉམས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། 
23-412
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མཁྱེན་པ་མི་ཟད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མི་ཟད་པ་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་མི་ཟད་པ་མངའ་བས་ན་ཤེས་
རབ་ཉམས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བས་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཉམས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཁ་ཅིག་ལུས་ཀྱི་
ལས་བསམ་པ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡིད་དང་འགལ་བ་མ་ཡིན་གྱི། སྤྱོད་ལམ་བཞི་པོ་ཀུན་གྱི་ཀྱང་སེམས་ཅན་འདུལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ལྔར་འབྱུང་
བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བས་ན་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཞིང་།

以左右中脉区分的六轮，日月罗睺性质的六界风和六明点，以尘暗力三者区分而离障灭尽，成为佛陀的十八不共法。这些法连声闻、缘觉和菩萨都不具有，非为凡庸共有，唯独佛陀具有此功德，故称为佛不共法。身、语、意的事业无有错误且无有不应验的，故称如来无错谬。
23-410
非如某些阿罗汉走错路而高声叫喊，或因旧习气未净化而大声喧哗并言语紊乱，故称无喧哗。不似阿罗汉，具有不忘失的智慧，不会因忘失而错过利益众生等事，或如过了时间，故称无忘失。阿罗汉们在任何入定时只安住于那个禅定，而不同于如来获得最胜禅定，无论安住禅定与否，无有不入定，故称无不定心。不如阿罗汉那样执取轮回和涅槃的差别，区分烦恼和清净法等，因见众生平等性和法平等性，故称无异想。不像阿罗汉未观察而放弃众生利益，
23-411
而是观察是否有缘及是否时机成熟，除非时机恰当否则不会放弃，故称无不择舍。不像阿罗汉因行境低劣而信解如来地，没有第七，信解并希求声闻事业，而佛陀常常从事利益众生、不断三宝种姓等，故称无欲损。如来即使为一个众生讲法经劫，身心也不懈怠，为一个众生也会前往无数世界，故称无精进损。对众生心、行、意乐、信解等，以及调伏众生的方法、一切佛陀事业和一切法，如实观照思维后不需再检验智慧，无有损减，故称无念损。入于一切法真如并不动摇地持守，故称无定损。
23-412
具有不尽的了知一切众生行为、不尽的成熟众生、不尽的无碍解等，故称无慧损。从一切烦恼障和所知障中解脱，故称无解脱损。某些阿罗汉身业不如所思而行，不同于此，不违世间意愿，以四种威仪皆能调伏众生，从五智生起之因所生，故为智慧先行，
;


 སྤྱོད་ལམ་བཞི་པོ་ཀུན་གྱི་ཀྱང་སེམས་ཅན་འདུལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ལྔར་འབྱུང་
བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བས་ན་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ཞིང་། ཡེ་ཤེས་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཀྱི་
ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མཛད་ཅིང་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་དོན་མེད་ཅིང་ཆུད་ཟ་བར་མི་འགྱུར་ལ། གསུང་
གི་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་དང་ལྡན་པས་ན་ངག་གི་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞེས་བྱ། ཉོན་མོངས་པ་དང་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང་མ་བྲལ་བས་ན་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞེས་བྱ། 
23-413
དགྲ་བཅོམ་པ་ལྟར་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་བརྟག་པ་སྣ་གཅིག་མཁྱེན་གྱི། གཞན་ལ་ཐོགས་ཤིང་མི་མཁྱེན་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་གྱི། འདས་པའི་དུས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་། ས་
ཆུ་མེ་རླུང་གི་རྡུལ་ཕྲ་མོའི་གྲངས་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་མ་ལུས་པར་མཉམ་པར་བཞག་པ་དང་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་དུས་དང་སྦྱར་བ་མེད་ཅིང་། ཅི་
ལའང་ཐག་ཐོགས་མེད་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་ན་འདས་པའི་དུས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དུས་ལའང་སྦྱར་ཏེ་བཤད་
དོ། །རོ་རྐྱང་དྷུ་ཏཱི་གསུམ་ཉི་ཟླ་སྒྲ་གཅན་གྱི་རླུང་དང་ཁམས་གསུམ་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བས་མ་འདྲེས་པའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གསུམ་སྟེ། གུས་པར་ཉན་པ་རྣམས་ལ་སེམས་སྙོམས་པ།
གུས་པར་མི་ཉན་པ་རྣམས་ལ་སེམས་སྙོམས་པ། གུས་པར་ཉན་པ་དང་གུས་པར་མི་ཉན་པ་རྣམས་ལ་སེམས་སྙོམས་པའོ། །དུང་ཅན་ལ་སོགས་པའི་འོག་གི་རྩ་གསུམ་རླུང་ཁམས་དང་བཅས་པ་སྒྲིབ་
པ་དང་བྲལ་བས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ། ཀུན་བརྗོད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ། རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ཏེ་ཆོ་འཕྲུལ་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། ། རྩ་སོ་གཉིས་རླུང་སོ་གཉིས་ཁམས་སོ་གཉིས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བས། 
23-414
ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་གི་བ་མེད་པ་ཡིན་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་མ་མོས་པས་དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེའོ།

以四种威仪皆能调伏众生，从五智生起之因所生，故为智慧先行，与智慧同时生起并随智慧而行，故为随顺智慧，一切身业智慧先行并随顺智慧，称为一切身业智慧先行并随智慧而转。利益一切众生并宣说法教，无有无义而浪费，具足六十支分语言，故称一切语业智慧先行并随顺智慧。远离一切烦恼和戏论习气，不离真实边际胜义相，故称一切意业智慧先行并随顺智慧。
23-413
不像阿罗汉对过去时事物仅能了知一种观察方式，而对其他则受阻不能了知，对过去时佛刹、地水火风微尘数量、众生意乐和行为等一切，不论是否入定，无有任何阻碍而通达，故称为于过去时无著无碍智慧入。同样也适用于未来时和现在时而解释。左右中脉三者日月罗睺风和三界离障，成为三不共念住：于恭敬听闻者心平等，于不恭敬听闻者心平等，于恭敬听闻者和不恭敬听闻者心平等。带钩等下三脉连同风界离障，成为神变神通、记说神通、教诫神通，即三神通。三十二脉、三十二风、三十二界离障，
23-414
成为三十二大悲：一切法虽无我所，但一切众生不信解无我，因此如来对众生生起大悲。


 །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སེམས་ཅན་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྲོག་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གང་ཟག་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི་གནས་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གཞི་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ང་ཡིར་བྱ་བ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་པོ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འཆི་འཕོ་མེད་ཅིང་མ་སྐྱེས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི་ཞེ་སྡང་དང་བྲལ་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གཏི་མུག་དང་བྲལ་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འོང་བ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འགྲོ་བ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་
པ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མཚན་མ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྨོན་པ་མེད་པ། ཀྱེ་མ་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་འདི་ནི་ཕན་ཚུན་རྩོད་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ཅིང་གནོད་སེམས་ཀྱི་ཐབས་དང་ཞིང་ལ་ཞུགས་པར་གཟིགས་པ། 
23-415
ཀྱེ་མ་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་ཞིང་ལམ་ཉམ་ང་བར་ཞུགས་པ་ལམ་གོལ་བ་ལ་གནས་པ། ཀྱེ་མ་འཇིག་རྟེན་གནས་པ་འདི་ནི་བརྐམ་ཞིང་འདོད་པའི་ཟིལ་གྱིས་
ནོན་པ་སྟེ་ཆོག་མི་ཤེས་ཤིང་གཞན་གྱི་ནོར་ལ་འཕྲོག་པ། །ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་བུ་སྨད་དང་། ཁྱིམ་དང་། ནོར་དང་། འབྲུ་ལ་སྲེད་པས་འཁོལ་བ་སྟེ་སྙིང་པོ་མེད་པ་ལ་སྙིང་
པོར་འདུ་ཤེས་པ། ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་མི་རིགས་པས་འཚོ་བ་སྟེ་གཅིག་ལ་གཅིག་འདྲིད་པར་གནས་པ། ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཆོག་མི་ཤེས་པ་སྟེ་རྙེད་པ་དང་། བཀུར་
སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལ་སྤྱོད་ཀྱང་བདག་ཅག་ནི་ཆོག་ཤེས་པའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ། ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཁྱིམ་གྱི་གནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྣོད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ལ་
རྟག་ཏུ་དགའ་བ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུས་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་སྟེ་བསྒྲུབས་པས་ཉེ་བར་གནས་པའི་མཚན་ཉིད། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དམ་པ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཡོངས་
སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་འདི་བཏང་ཞིང་། གང་འདི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དམན་པ་འཚོལ་པ་ཡིན་གྱིས། དེ་དག་ལ་གང་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་བློ་མོས་པར་བྱའོ། །
23-416
ཞེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེའོ། །རྩ་དང་རླུང་ཐིག་ལེ་གནས་སྐབས་བཞི་སྤྲོ་བ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་དག་པས་བསྲུང་བ་མེད་པ་བཞི་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་
སྐུའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་མེད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཞེས་བྱ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་གསུང་གི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྤྱོད་
པ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་མེད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཞེས་བྱ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཐུགས་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་མ་
དག་པ་མེད་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཞེས་བྱ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་འཚོ་བ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་མེད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཚོ་
བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཞེས་བྱའོ།

一切法无众生，一切法无命，一切法无人，一切法无自性，一切法无处所，一切法无基础，一切法无我所，一切法无主宰，一切法无实体，一切法不生，一切法无死亡转生而不生，一切法非具烦恼，一切法离贪欲，一切法离嗔恨，一切法离愚痴，一切法无来，一切法无去，一切法无造作，一切法无戏论，一切法空性，一切法无相，一切法无愿。哀哉，见到住于世间者为相互争执所缠，进入害心方便和田地。
23-415
哀哉，住于世间者具颠倒，进入危险道路，住于邪路。哀哉，住于世间者贪婪且为欲望所胜，不知足而掠夺他人财物。哀哉，这些众生为子女、家庭、财物和谷物的贪欲所役使，于无实质中生起实质想。哀哉，这些众生以不正当方式谋生，彼此互相欺骗。哀哉，这些众生不知足，即使享受利养、恭敬和诗偈，仍自认为"我等知足"。哀哉，这些众生常乐于家居，此乃痛苦器皿，具有烦恼。一切法由因接近，以修持而近住之相。众生舍弃此无贪智慧最胜殊胜的涅槃，而寻求声闻乘和缘觉乘这些下劣乘，应令他们对以佛智为所缘的广大生起信解。
23-416
如是对众生生起如来大悲。脉、风、明点四种状态的散发离障清净，成为四无守护：如来无有身业事业不清净行为，故称如来身业事业行为清净。如来无有语业事业不清净行为，故称如来语业事业行为清净。如来无有意业事业不清净行为，故称如来意业事业行为清净。如来无有不清净生活，故称如来生活清净。


 །དཀར་ནག་གི་ཆ་བཅུ་དྲུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས། དེའི་བཞོན་པའི་རླུང་རྒྱུ་བའི་ལམ་གྱི་རྩ་སོ་གཉིས་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་འགགས་པས་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་
རྩ་གཉིས་ཏེ། དབུ་གཙུག་ཏོར་དང་ལྡན་པ། དབུ་སྐྲ་གཡས་སུ་འཁྱིལ་བ། དཔྲལ་བའི་དབྱེས་མཉམ་པ། མཛོད་སྤུ་ཁ་བ་དུང་ལྟ་བུ། སྤྱན་མཐོན་མཐིང་ལ་བའི་རྫི་མ་ལྟ་བུ། ཚེམས་བཞི་བཅུ་མངའ་བ། 
23-417
ཚེམས་མཉམ་པ། ཚེམས་ཐགས་བཟང་བ། ཚེམས་ཤིན་ཏུ་དཀར་བ། རོ་བྲོ་བའི་མཆོག་དང་ལྡན་པ། འགྲམ་པ་སེང་གེ་འདྲ་བ། ལྗགས་ཤིན་ཏུ་རིང་ཞིང་སྲབ་པ། ཚངས་པའི་དབྱངས། དཔུང་མགོ་ཤིན་ཏུ་ཟླུམ་
པ། མདུན་མཐོ་པ། ཐལ་གོང་རྒྱས་པ། པགས་པ་སྲབ་ཅིང་མདོག་གསེར་འདྲ་བ། བཞེངས་བཞིན་དུ་མ་དུད་པར་ཕྱག་པུས་མོར་བསླེབ་པ། རོ་སྟོད་སེང་གེ་འདྲ་བ། ཤིང་ནྱ་གྲོ་དྷ་ལྟར་ཆུ་ཞེང་
གབ་པ། བ་སྤུ་རེ་རེ་ནས་གཡས་ཕྱོགས་སུ་འཁྱིལ་བ། སྐུའི་སྤུ་གྱེན་དུ་ཕྱོགས་པ། འདོམས་ཀྱི་སྦ་བ་སྦུབས་སུ་ནུབ་པ། བརླ་ལེགས་པར་ཟླུམ་པ། ཞབས་ལོང་བུའི་ཚིགས་མི་མདོན་པ། ཕྱག་དང་
ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་འཇམ་ཞིང་གཞོན་ཤ་ཆགས་པ། ཕྱག་དང་ཞབས་དྲྭ་བས་འབྲེལ་བ། སོར་མོ་རིང་བ། ཕྱག་དང་ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་འཁོར་ལོའི་མཚན་དང་ལྡན་པ། ཞབས་ཤིན་ཏུ་གནས་པ། ཞབས་ཀྱི་རྟིང་པ་
ཡངས་པ། བྱིན་པ་རི་དྭགས་ཨེ་ནྱ་ཡ་ལྟ་བུའོ། །རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུ། དེའི་བཞོན་པའི་རླུང་། རྒྱུ་ལམ་གྱི་རྩ་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བས་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུར་འགྱུར་ཏེ། སེན་མོ་ཟངས་ཀྱི་
མདོག་ལྟ་བུ། །སེན་མོ་མདོག་སྣུམ་པ། སེན་མོ་མཐོ་བ། སོར་མོ་རྣམས་ཟླུམ་པ། སོར་མོ་རྣམས་རྒྱས་པ། སོར་མོ་རྣམས་བྱིན་གྱིས་ཕྲ་བ། རྩ་མི་མངོན་པ། རྩ་མདུད་པ་མེད་པ། ལོང་བུ་མི་མངོན་པ། 
23-418
ཞབས་མི་མཉམ་པ་མེད་པ། སེང་གེའི་སྟབས་སུ་གཤེགས་པ། གླང་པོའི། ངང་པའི། ཁྱུ་མཆོག་གི་སྟབས་སུ་གཤེགས་པ། གཡས་ཕྱོགས་སུ་བཟློག་ཅིང་གཤེགས་པ། མཛེས་པར་གཤེགས་པ། མི་ཡོ་བར་གཤེགས་པ། སྐུ་
འཁྲིལ་བག་ཆགས་པ། སྐུ་བྱི་དོར་བྱས་པ་ལྟ་བུ། སྐུ་རིམ་པ་འཚམ་པ། སྐུ་གཙང་བ། སྐུ་འཇམ་པ། སྐུ་རྣམ་པར་དག་པ། མཚན་རྫོགས་པ། སྐུ་ཁོ་ལག་ཡངས་ཤིང་བཟང་བ། གོམ་པ་སྙོམ་
པ། སྐུ་ཤིན་ཏུ་གཞོན་མདོག་ཅན། སྐུ་ཞུམ་པ་མེད་པ། སྐུ་རྒྱས་པ། སྐུ་ཤིན་ཏུ་གྲིམས་པ། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེས་པ། གཟིགས་པ་རབ་རིབ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་དག་
པ། དཀུ་ཟླུམ་པ། དཀུ་སྐབས་ཕྱིན་པ། དཀུ་མ་རྙོངས་པ། ཕྱལ་ཕྱང་ངེ་བ། ལྟེ་བ་ཟབ་པ། ལྟེ་བ་གཡས་ཕྱོགས་སུ་འཁྱིལ་བ། ཀུན་ནས་མཛེས་པ། ཀུན་སྤྱོད་པ་གཙང་བ། སྐུ་ལ་སྨེ་བ་
དང་ནག་ཐིག་མེད་པ། ཕྱག་ཤིང་བལ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་འཇམ་པ། ཕྱག་གི་རི་མོ་མདངས་ཡོད་པ། ཕྱག་གི་རི་མོ་ཟབ་པ། ཕྱག་གི་རི་མོ་རིང་བ། ཞལ་ཧ་ཅང་ཡང་མི་རིང་བ། ཞལ་
ལ་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ། ལྗགས་མཉེན་པ། ལྗགས་སྲབ་པ། ལྗགས་དམར་བ། གླང་པོ་ཆེའི་ང་རོ་དང་འབྲུག་གི་སྒྲ་དང་ལྡན་པ། གསུང་སྙན་ཞིང་མཉན་ལ་འཇམ་པ། མཆེ་བ་ཟླུམ་པ། མཆེ་བ་རྣོ་བ། 
23-419
མཆེ་བ་དཀར་བ། མཆེ་བ་མཉམ་པ། མཆེ་བ་བྱིན་གྱིས་ཕྲ་བ། ཤངས་མཐོ་བ། ཤངས་གཙང་བ། སྤྱན་རྣམ་པར་དག་པ། སྤྱན་ཡངས་པ། རྫི་མ་སྟུག་པ། སྤྱན་དཀར་ནག་དབྱེས་ཤིང་པདྨའི་འདབ་མ་
རེངས་པ་ལྟ་བུ། སྨིན་ཚུགས་རིང་བ། སྨིན་མ་འཇམ་པ། སྨིན་མའི་སྤུ་མཉམ་པ། སྨིན་མ་སྣུམ་པ། སྙན་ཤལ་སྟུག་ཅིང་རིང་བ། སྙན་མཉམ་པ། སྙན་གྱི་དབང་པོ་མ་ཉམས་པ། དཔྲལ་བ་ལེགས་
པར་འབྱེས་པ། དཔྲལ་བ་དབྱེས་ཆེ་བ། དབུ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ། དབུ་སྐྲ་བུང་བ་ལྟར་གནག་པ། དབུ་སྐྲ་སྟུག་པ། དབུ་སྐྲ་འཇམ་པ། དབུ་སྐྲ་མི་འཛིངས་པ། དབུ་སྐྲ་མི་གཤོར་བ། དབུ་སྐྲ་
དྲི་ཞིམ་པ། ཕྱག་དང་ཞབས་དཔལ་བེའུ་དང་། བཀྲ་ཤིས་དང་། གཡུང་དྲུང་འཁྱིལ་བས་བརྒྱན་པ་སྡོང་རིས་སོ།

十六黑白分的菩提心，其乘风运行道路的三十二脉离障灭尽，成为三十二大丈夫相：顶有肉髻，发右旋，额平正，眉间白毫如雪螺，眼青黑如牛王睫毛，有四十齿，
23-417
齿齐平，齿密好，齿极白，具最上味，颊如狮子，舌极长而薄，梵音，肩头极圆，前高，两胁丰满，皮肤薄而色如金，直立不弯手及膝，上身如狮子，如尼拘律树身量齐等，一一毛孔右旋，身毛向上，阴藏隐没，大腿善圆，足踝骨不突出，手足掌柔软且生嫩肉，手足有网缦相连，手指长，手足掌具有轮相，足极安稳，足跟广，小腿如鹿羚羊。八十种自性，其乘风、行道脉离障，成为八十种妙好：指甲如铜色，指甲色润泽，指甲高，诸指圆，诸指丰满，诸指逐渐细，脉不显，脉无结，踝不显，
23-418
足无不平，以狮子步态行走，以象、鹅、牛王步态行走，向右旋转而行，优美而行，不摇摆而行，身体具有旋转习气，身如净修饰，身各部位匀称，身清净，身柔软，身极清净，相好圆满，身宽广美好，步伐均匀，身极年轻色泽，身无萎缩，身丰满，身极紧致，肢体和细肢极分明，视无浑浊而清净，腰圆，腰侧平满，腰不凹陷，身体舒展，脐深，脐右旋，周身美丽，行为清净，身无斑点和黑痣，手如棉絮极柔软，手纹有光泽，手纹深，手纹长，面不过长，面现物像映像，舌柔软，舌薄，舌红，具象吼和雷声，语悦耳易听而柔和，牙齿圆，牙齿锐利，
23-419
牙齿白，牙齿齐等，牙齿逐渐细，鼻高，鼻清净，眼清净，眼广大，睫毛密，眼白黑分明如盛开的莲花瓣，眉际长，眉柔和，眉毛齐等，眉润泽，耳垂厚长，耳相等，耳根不损，额头分明，额头宽大，头极丰满，头发如蜂黑色，头发密，头发柔软，头发不纠缠，头发不凌乱，头发香气芬芳，手足饰有吉祥结、如意标志和旋转的卍字花纹。


 ། རླུང་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་དག་པས་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་དང་སྡན་པའི་
གསུང་སྟེ། མཉེན་པ། འཇམ་པ། ཡིད་དུ་འོང་བ། ཡིད་དུ་འཐད་པ། དག་པ། དྲི་མ་མེད་པ། གསལ་བ། སྙན་ཅིང་འཇེབས་པ། མཉན་པར་འོས་པ། མི་ཚུགས་པ། སྙན་པ། དུལ་བ། མི་རྩུབ་པ།
མི་བརླང་བ། རབ་ཏུ་དུལ་བ། རྣར་སྙན་པ། ལུས་སིམ་པར་བྱེད་པ། སེམས་ཚིམ་པར་བྱེད་པ། སྙིང་དགའ་བར་བྱེད་པ། དགའ་བ་དང་བདེ་བ་སྐྱེད་པ། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ། ཀུན་ཤེས་པར་བྱ་བ། 
23-420
རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བ། རྣམ་པར་གསལ་བ། དགའ་བར་བྱེད་པ། མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ། ཀུན་རིག་པར་བྱེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པར་བྱེད་པ། རིགས་པ། འབྲེལ་བ། ཟློས་པའི་སྐྱོན་མེད་པ།
སེང་གེའི་སྒྲའི་ཤུགས། གླང་པོ་ཆེའི་སྒྲ་སྐད། འབྲུག་གི་སྒྲ་དབྱངས། ཀླུའི་དབང་པོའི་སྒྲ། དྲི་ཟའི་གླུ་དབྱངས། ཀ་ལ་པིང་ཀའི་སྒྲ་དབྱངས། ཚངས་པའི་སྒྲ་དབྱངས་སྒྲོག་པ། ཤང་ཤང་ཏེའུའི་སྒྲ་དབྱངས་སུ་གྲགས་
པ། ལྷའི་དབང་པོའི་དབྱངས་ལྟར་སྙན་པ། རྔའི་སྒྲ། མ་ཁེངས་པ། མི་དམའ་བ། སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ། ཚིག་ཟུར་ཆག་མེད་པ། མ་ཚང་བ་མེད་པ། མ་ཞུམ་པ། མི་ཞན་པ།
རབ་ཏུ་དགའ་བ། ཁྱབ་པ། ཆུབ་པ། རྒྱུན་ཆགས་པ། འབྲེལ་བ། སྒྲ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་བྱེད་པ། དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱེད་པ། མ་སྨད་པ། མི་འགྱུར་བ། མ་རྟབས་པ། འཁོར་ཀུན་ཏུ་
གྲགས་པ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་སྟེ་དྲུག་ཅུའོ། །དེ་ལྟར་རྒྱས་པར་བཤད་ནས་དོན་བསྡུ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་པས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཤེས་
རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྐུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྟེ་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པས་རྣམ་པར་དག་པ་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་སྐུ་སྟེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བས་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །
23-421
སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པས་རྣམ་པར་དག་པ་གསུང་རྡོ་རྗེ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ལམ་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་ཉིན་མོར་བྱེད་པའི་སྐུ་སྟེ་
མཐའ་ཡས་པ་མཐའ་ཡས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྐད་ཀྱིས་ཅིག་ཅར་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པས་
རྣམ་པར་དག་པ་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ནི་པདྨའི་འདབ་མ་རྒྱས་པའི་སྤྱན་ཏེ་མཐའ་ཡས་པ་མཐའ་ཡས་པའི་
སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རྣམས་ཀྱིས་ཅིག་ཅར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྐུའི་བཀོད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་སྤྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་
སྟེ་དོན་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པའོ། །རྣམ་པ་ལྔས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནི་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་སྟེ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བའོ། །རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནི་
གསུང་རྡོ་རྗེ་སྟེ་བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་སྐད་ཀྱིས་ཆོས་སྟོན་པ་པོའོ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རིག་པ་མཐའ་ཡས་པའི་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྲོས་པའི་སྐུའོ། །
23-422
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་རིས་སུ་བཅད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་སུ་ཞིག་གིས་བགྲང་བར་ནུས། གྲངས་སུ་བཅད་པ་འདི་ཙམ་ནི་སེམས་ཀྱི་འོད་མ་དག་པའི་ཁམས་ལྟར་སྣང་
བ་སྦྱངས་པ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཆང་གིས་མྱོས་པའི་ནུས་པ་སེམས་ལ་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ།

二万一千六百风离障清净，成为具足六十支分的语：柔软、温和、悦意、合心、清净、无垢、明晰、动听、宜闻、无拒、悦耳、调顺、不粗、不急、极调顺、入耳悦人、令身愉悦、令心满足、令心欢喜、生喜乐、无灼热、令知、
23-420
令识、明显、令喜、令极喜、令遍知、令遍识、合理、相关、无重复过失、狮子音势、象音声、雷音声、龙王音、乾闼婆歌音、迦陵频伽音声、发梵音声、如羯鼓音声、如天帝音声悦耳、鼓声、不高亢、不低沉、随顺一切声、词句不缺、无欠缺、无怯弱、不软弱、极欢喜、周遍、遍及、相续、相关、圆满一切声、满足一切根、无蔑视、无变化、无浮躁、遍传众中、具一切种最胜，共六十种。如是广说之后总结：以空性解脱清净的智慧金刚，具慧方二性的俱生身，获得一切智性，是一切智者，因为是一切遍见者。以无相解脱清净的意金刚，具慧方二性的法身，获得道的一切相智性，是智慧身，因为以最胜不变的安乐而安住。
23-421
以无愿解脱清净的语金刚，具慧方二性的圆满受用身，获得道智性，是日轮身，因为以无量无边众生语言同时宣说世间和出世间法故。以无造作解脱清净的身金刚，具慧方二性的化身，获得一切相智性，是莲花瓣开放的眼，因为以无量无边化身同时放射一切种身庄严神变故。同样，以一刹那现证正等觉是智慧金刚，见一切义。以五种相现证正等觉是意金刚，最胜不变安乐。以二十种相现证正等觉是语金刚，以众生语言宣说十二种真实义法。以幻网现证正等觉是身金刚，以十六种明无量幻网所展现的身。
23-422
佛智慧离开限定，谁能计数其所有功德？以上列数量仅是从清净心光界的显现中所提炼，如同醉酒的力量在心中生起一般。


 དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་དེ་ལྟ་བུའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་གཤིས་དང་མི་མཐུན་པར་གསར་དུ་
བྱུང་བ་མ་ཡིན་གྱི། གདོད་མ་ནས་སེམས་ཀྱི་གཤིས་ཟབ་གསལ་དབྱེར་མེད་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ནའི་ངང་ཚུལ་མ་བསྒྲིབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་བྱམས་མགོན་གྱིས། འོད་གསལ་བྱས་མིན་དབྱེར་
མེད་པར། །འཇུག་ཅན་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་ནི། །རྡུལ་ལས་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་དང་ལྡན་པ་ཉིད། །ཅེས་དང་། སློབ་དཔོན་ཏོག་རྩེ་པས། ས་ནི་བཅུ་གསུམ་ཞེས་གྲགས་པ། །རྡོ་རྗེ་འཛིན་ས་
ཅན་དགེ་བ། །གྲུ་གསུམ་རྣམ་པར་ཡང་དག་འབྱུང་། །ཆོས་འབྱུང་ཞེས་ནི་དེ་ལ་བཤད། །ཅེས་དང་། དྲི་མེད་འོད་དུ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་རྣམ་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་མ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུམ་ཆོས་འབྱུང་གི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཆོས་འབྱུང་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །
23-423
རང་བཞིན་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་སྟོབས་བཅུ་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་རྣམས་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང་། བརྟག་གཉིས་ལས། ཆོས་འབྱུང་ལས་
སྐྱེས་ཡེ་ཤེས་ནི། །མཁའ་མཉམ་དེ་ཐབས་ལྡན་པ་ལ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་དེ་ལས་སྐྱེས། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་རང་བཞིན་ལས། །ཞེས་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡེ་ཤེས་སྐུ་དང་ཉིན་མོར་བྱེད་པའི་སྐུ་
སྟེ་པདྨའི་འདབ་མ་རྒྱས་པའི་སྤྱན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མཐའ་ཡས་པའི་ལུང་གིས་བསྟན་ནོ།། །།
༄། །ལས་རྒྱ་ལམ་གྱི་བོགས་འདོན།
གཉིས་པ་ལས་རྒྱ་ལམ་གྱི་བོགས་འདོན་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས་ལས།
༈ མདོར་བསྟན་པ།
དང་པོ་ནི།
དེས་ཀྱང་བསྒོམ་སྐྱེད་མ་བྱུང་ཞིང་། གཏུམ་མོ་བསྒོམ་པ་དེས་ཀྱང་སྲོག་མ་འཆིང་བར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་མ་སྐྱེས་ན། དེའི་ཚེ་ནཱ་ད་གོམས་པས་བཙན་ཐབས་ཀྱིས་སྲོག་དབུ་མར་འབབ་པར་
བྱས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆུ་སྐྱེས་སུ་གནས་པའི་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བཀག་ནས་མི་གཡོ་བས་འགྱུར་བ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། དཔལ་ལྡན་
རྒྱུད་དུ། སོ་སོར་སྡུད་པ་ལ་སོགས་རྣམས་ཀྱིས་གལ་ཏེ་སྔགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པ་གྲུབ་པར་མ་གྱུར་ན། ནཱ་ད་གོམས་པས་བཙན་ཐབས་ཆུ་སྐྱེས་སུ་གནས་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུར་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བཀག་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །
23-424
ཞེས་སོ། །བསྐྱེད་པའི་ཐབས་ཙམ་དུ་མ་ཟད་སྐྱེས་ཟིན་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུའང་བསླབ་སྟེ། ཏིང་འཛིན་བརྟེན་པར་མ་གྱུར་ན། །ཞེས་སོ། །ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་མཚན་ལྡན་ལས། །ལམ་ལྔ་འབྲས་བུ་ཐོབ་
པར་བྱ། །འདིར་འདོད་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པ། སྤྲོས་པ་མེད་པ། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དབུགས་དབྱུང་
བ་དང་། རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་དབུགས་དབྱུང་བ་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཨ་ར་ལི་རྒྱས་པ་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའོ། །རྟག་ཏུ་ཁྱབ་པ་ལས་དགོས་
པའི་དབང་དུ་འགའ་ཞིག་ཏུ་རོལ་བ་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པའོ། འདུ་འཛི་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་བསམ་གཏན་གྱི་ཟས་དང་། གནས་འབའ་ཞིག་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལ་སྙོམ་པར་འཇུག་
པར་གོམས་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་སྟེ། གསུམ་ཆར་གྱིས་ཀྱང་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་གོ་འཕང་མངོན་པར་འདོད་པ་ཚེ་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་བྱེད་པས་ལམ་
འདི་ལ་ཕོ་ཉའི་ལམ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་སོ།

因此，在佛地如此的功德并非与本性不相符而新生，而是展示了本来心性深奥、明晰、不可分离的自性未被遮蔽的状态。关于这点，弥勒怙主说："光明非造作不可分，具入如恒河，超越微尘的佛陀诸法皆具足。"以及，师尊顶髻说："十三地名称，持金刚地善，三角正生起，是为法源。"还有，《无垢光》中说："大手印即一切法无自性相，具一切种最胜的般若波罗蜜多，佛母，以法源之名称说。因此，从法源中一切法成为无自性。
23-423
无自性诸法是十力、无畏等八万四千法蕴的基础。"还有，《二谛论》中说："从法源生智慧，等同虚空具方便，从中生三世间，从方便智慧自性。"以及"一切智慧身与日轮身，莲花瓣开放的眼。"等无量经典所说明。
事业印道增进
第二事业印道增进分为略说和广说两部分。
首先略说：
若修生[次第]不生，修拙火也未束缚气息而未生俱生智慧，那时应通过修习纳达[声音瑜伽]，以强制方法令气息入中脉，阻止菩提心明点在慧莲中的金刚宝珠处，以不动而成就无变化的大乐。如吉祥续中说："若行者以各别摄[等瑜伽]未成所愿，应以纳达修习强制方法，阻止菩提心明点在莲花中的金刚宝珠处而成就。"
23-424
不仅是生起的方法，为了稳固已生者也应学习："若未得定坚固"等。从具相事业印，获得五道果。此处从贪欲生起的菩萨行为有三种：具戏论、无戏论、极无戏论。如同已说的如来印可和大金刚持印可，所有如来的阿拉里[游戏]广大，是为具戏论。从永恒遍在中因需要而在某处游戏，是为无戏论。完全断除一切喧闹，仅以禅定为食，仅住于[清净]处所，习惯于入智慧印三摩地，是为极无戏论。以此三种都能使渴望持金刚位的人在今生迅速获得，因此此道也称为使者道。
;


 །འདོད་ཆགས་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་ངན་སོང་གི་རྒྱུ་ཡིན་པར་གསུངས་ན། ཇི་ལྟར་ན་དེ་བསྟེན་པས་བླ་ན་མེད་པའི་གོ་འཕང་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། 
23-425
དམིགས་པར་ལྟ་བ་རྣམས་ལ་འཁོར་བ་ནས་འཁོར་བར་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔལ་མཆོག་དང་པོ་ལས། འདོད་ཆགས་
ཞེ་ལྡང་གཏི་མུག་གསུམ། །འཛིན་པ་དུག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན། །དུག་ཉིད་ཉེ་བར་ཞི་གྱུར་ན། །དུག་ནི་དུག་མེད་བྱས་པ་ཡིན། །བདུད་རྩི་རིམ་གྱིས་བསྟེན་ན་ནི། །བདུད་རྩི་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའང་ཡིན། །
ཞེས་དང་། དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པ་ལས། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་ལུད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བུ་རམ་ཤིང་གི་ཞིང་དག་དང་། འབྲས་ཀྱི་ཞིང་དག་དང་། རྒུན་འབྲུའི་ཞིང་དག་
ལ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། འོད་སྲུངས། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ལུད་གང་ཡིན་པ་དེའང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ།
དཔེར་ན་སྔགས་དང་སྨན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་བའི་དུག་གིས་འཆིང་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་ཡེ་ཤེས་དང་ཐབས་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་དུག་གིས་ཀྱང་ལོག་
པར་ལྟུང་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་དང་། བརྟག་གཉིས་ལས། སྐྱེ་བོ་མི་བཟད་པ་ཡི་ལས། །གང་དང་གང་གིས་འཆིང་འགྱུར་བ། ཐབས་དང་བཅས་ན་དེ་ཉིད་ཀྱིས། །སྲིད་པའི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་འགྱུར། །
23-426
ཞེས་གསུངས་སོ། །རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར། བཀག་པ་དག་ཀྱང་བྱེད་པས་ན། །བྱ་དང་བྱ་མིན་རྣམ་སྤངས་ཏེ། །པདྨ་ལ་ནི་འདམ་གྱིས་བཞིན། །ངོ་བོ་ཉིད་ཤེས་གོས་མི་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ས་ར་ཧས། གཉིས་
མེད་བརྟན་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་ལ། །ཡུལ་གྱི་དུག་ཀྱང་བདུད་རྩིར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་སོ།། །།
༈ སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་རྒྱུད་སྦྱང་བ།
གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་རྒྱུད་སྦྱང་བ་དང་། དངོས་གཞི་གནད་ཀྱི་
གདམས་ངག་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། སྦྱོར་ཐབས་མི་ཤེས་རྣལ་འབྱོར་དང་། །སྟན་ཡང་གཅིག་ལ་མི་བསྡད་དེ། །བདེ་བ་ཆེན་པོའང་སྦྱོར་ཐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཤེས་ན་རྙེད་དེ། མ་ཤེས་པར་བསྟེན་ན་འཇིག་
རྟེན་ཕལ་བའི་འདོད་ཆགས་ཡིན་པས་མནར་མེད་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བས་ཏེ། གལ་ཏེ་རྒྱ་ལ་བསྡད་གྱུར་ན། །ཤི་ནས་མནར་མེད་དམྱལ་བར་སྐྱེ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ཤལ་མ་ལི། །ཡར་ལ་བཤལ་
ཞིང་མར་ལ་འདྲུད། །དེ་ཕྱིར་སྦྱོར་ཐབས་མཁས་པས་བརྟེན། །རྡོ་རྗེ་གསང་བའི་རྒྱུད་ལས་ཀྱང་། །གཞན་ཡང་འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་སུ། །གསུངས་པའི་སྦྱོར་ཐབས་ཀུན་བྱས་ནས། །ལྔ་བཅུ་ནས་ནི་དྲུག་ཅུའི་བར། །རྣལ་
འབྱོར་མ་རྣམས་བདེ་མེད་ཀྱང་། །སྦྱོར་ཐབས་མཁས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། །བཅུ་གཉིས་མ་དང་བདེ་བ་མཉམ། །སྦྱོར་ཐབས་མི་ཤེས་བདེ་བ་ཉམས། །རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་ཀུན་ནས་སྐྱེ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་ཐབས་ལ་སྟེ། །
23-427
སྦྱོར་ཐབས་མཁས་པའི་ཤེས་རབ་མ། །ཐབས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་བསྟེན་པར་བྱ། །སྦྱོར་ཐབས་མཁས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ། །རྣལ་འབྱོར་མ་ཡིས་གསང་ལ་བརྟེན། །མིང་སྲིང་ཚུལ་ལམ་རྗེ་འབངས་ཚུལ། །ཕ་སྤད་ཚུལ་ལམ་མཁན་
སློབ་ཚུལ། །གཞན་གྱིས་མི་རིག་ངོ་ཚ་བསྲུང་། །དབེན་པའི་གནས་སུ་སྦྱོར་བ་བྱ། །གལ་ཏེ་མ་བསྟེན་དམ་ཚིག་ཉམས། །ཚེ་འདི་ཉིད་དུ་དམྱལ་བར་ལྟུང་། །སྦྱོར་ཐབས་མི་ཤེས་རྣལ་འབྱོར་དང་། །སྟན་ཡང་གཅིག་
ལ་མི་འདུག་གོ །

若说贪欲是恶趣之因，那么如何依靠它能成就无上果位？
23-425
对于执着所缘者，成为从轮回到轮回的因缘，而对于了知本性者，则成为菩提之因。如《吉祥最胜初》中说："贪欲、嗔恨、愚痴三，执取则成为毒，若使毒平息，毒即成无毒，若渐次服用甘露，甘露即成甘露。"还有《宝积经》中说："迦叶，譬如大城市的粪便，可利益甘蔗田、稻田和葡萄田。迦叶，同样，菩萨的烦恼粪便也能利益一切智性。迦叶，譬如被咒语和药物所摄受的毒不能束缚人。迦叶，同样，被智慧和方便所摄受的烦恼毒也不能使人堕入颠倒。"还有《二谛论》中说："人们被难忍之业，以何种方式束缚，若具方便，以此同样方式，从有的束缚中解脱。"
23-426
《金刚鬘》中说："虽做所禁止之事，舍弃应做不应做，如莲花不被泥沾染，知本性者不受染。"萨拉哈说："以无二坚固心作利他事，境界毒也能成为甘露。"
前行净相续
第二广说分为前行净相续和正行要点教授两部分。首先前行：
不知瑜伽士结合方法，不应与其同坐一座。大乐也是通过了知结合方法的特点而获得。若不了解而依靠，则是世俗普通的贪欲，会成为无间等地狱之因。"若与女子同住，死后生无间地狱，贪欲等沙摩梨树，上行剥皮下拖拽，因此依靠善巧结合方法。"在《金刚秘密续》及其他欲经中，所说的一切结合方法，"五十至六十岁女性，虽无乐，方法善巧瑜伽士，与十二岁女同等乐，不知结合方法乐衰减，风胆痰三病俱生，智慧[女]也依方便，
23-427
方法善巧智慧女，应常以方便依靠，方法善巧瑜伽士，瑜伽女密依靠，姊弟方式或主仆方式，父女方式或师徒方式，他人不知保护羞耻，寂静处行结合，若不依则破三昧耶，即生堕入地狱，不知结合方法瑜伽士，不应与其同坐一座。"


འདོད་ཆགས་བསམ་པ་ཡང་མི་བྱ། །གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་བསྟེན་གྱུར་ན། །འཇིག་རྟེན་ཕལ་པའི་འདོད་ཆགས་ཏེ། །ཤི་ནས་མནར་མེད་དམྱལ་བར་འགྲོ། །འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་ཤལ་མ་ལི། །ལྕགས་
ཀྱི་སོར་ནི་བཅུ་དྲུག་པ། །ཡར་ལ་འཛེག་ཅིང་མར་ལ་འབབ། །ཐབས་མེད་རྣལ་འབྱོར་ངུ་འབོད་འགྲོ། །དེ་ཕྱིར་སྦྱོར་ཐབས་མཁས་པས་བསྟེན། །སྦྱོར་ཐབས་ལས་ནི་བདེ་བ་སྐྱེ། །དེ་བཞིན་བདེ་ཆེན་ཁྱད་པར་
འཕགས། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། །སྦྱོར་ཐབས་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །དེའང་བུམ་པ་ཅན་དང་། བཙན་ཐབས་དང་། མདའ་ལྟར་འཕང་བ་དང་འཁོར་ལོ་ལྟར་བསྐོར་བ་དང་། རྡོ་རྗེ་ཐོད་སྦྱོར། རླུང་དབུ་མར་འཇུག་པ། ཡི་གེ་
དབུ་འཇུག །རླུང་སྤེལ་བ། རྩ་དབུ་མར་གཞུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟེང་རླུང་འོག་ཏུ་འདྲོངས་པ་དང་། འོག་རླུང་སྟེང་དུ་འདྲོངས་པ་དང་། རྩ་བའི་རླུང་ཡན་ལག་དང་། ཡན་ལག་གི་རླུང་རྩ་བར་འདྲོངས་པའམ། 
23-428
གལ་ཏེ་མ་ཐུབ་ན་རྡོ་རྗེ་ཆུ་འཐུང་ལ་སྦྱང་བ། སད་པ། སྤོགས་པའི་ཆོ་ག་དང་བཅས་པས་མཐར་ཐུར་མ་མེད་པ་ལ་འབྱོངས་པའི་བར་དུའོ། །གཞན་ཡང་འདི་དབབ་པའི་བྱེ་བྲག་འགའ་ཞིག་
ཀྱང་བསྟན་ཏེ་འོག་ཉིད་དུ་བཤད་པར་བྱའོ།། །།
༈ དངོས་གཞི་གནད་ཀྱི་གདམས་ངག་ལ། རང་ལུས་ཐབས་ལྡན།
གཉིས་པ་དངོས་གཞི་གནད་ཀྱི་གདམས་ངག་ལ། རང་ལུས་ཐབས་ལྡན་དང་། གཞན་ལུས་ཤེས་རབ་ཕྱག་རྒྱའི་ཉམས་ལེན་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། བསྟན་པ་སྨོད་པས་
འཇིགས་པ་ན། །རང་སེམས་ཙམ་ལ་མོས་པ་བྱ། །ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་དགེ་སློང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་སྲུང་བར་བྱེད་པ་དག་གམ། སྐྱེ་བོའི་ཡ་ག་སྐུར་བས་འཇིགས་ན་ཤིན་
ཏུ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ། དང་པོ་ཁོ་ནར་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དྲན་ཞིང་ཤེས་པས་འདུ་འཛི་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་ཞིང་། ཐ་ན་ཏིལ་གྱི་འབྲུ་
ཙམ་ལའང་དངོས་པོའི་ཞེན་པ་དོར་ཏེ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དད་པས་ལུས་དང་སྲོག་ལའང་བལྟོས་པ་མེད་པ་དང་། དངོས་གྲུབ་ཕྲ་མོ་ལ་འདོད་པ་མི་བསྐྱེད་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་དངོས་
གྲུབ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རྩེ་གཅིག་པའི་བློས། ཕྱི་རོལ་གྱི་བུད་མེད་སྤངས་ནས་ཡིད་ཀྱི་བརྟགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལྷན་ཅིག་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚོགས་རྣམས་གསད་པར་བྱ་ཞིང་། 
23-429
དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གཞུག་པར་བྱས་ན་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བ་འདིས་རང་གི་ལུས་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་ཏེ་སྐལ་པ་བཟང་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ལ་བྷུ་སུ་ཀུའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་ཀྱང་
བྱ་སྟེ། སྤྱོད་བསྡུས་ལས། །བྷུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟས་ལོངས་སྤྱོད་པ་སྟེ། དེ་ཙམ་ཞིག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འདུ་འཛི་སྤོང་བར་བྱེད་ཅིང་དཀའ་ཐུབ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སོ་ཞེས་གང་ལའང་བསམ་པར་
མི་བྱའོ། །སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིད་ལོག་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་དག་མ་རིག་པས་ཉེ་བར་མཚོན་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ། །མ་རིག་པ་ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་
པར་ཤེས་པ་གང་ལའང་འདྲེ་བར་མི་བྱེད་དེ་འོད་གསལ་བ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །ཀུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤང་བར་འགྲོ་བས་ཏེ། བཤང་བ་དང་
གཅི་བ་དོར་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱེད་ཅིང་འདུ་འཛི་སྤོང་བར་བྱེད་ལ། ལུས་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཡུལ་དང་། དབང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སེམས་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །
གསང་འདུས་ལས། སངས་རྒྱས་གཙོ་བོ་ཡུམ་དག་ལས། །མཉེས་པར་བྱས་ཀྱང་གོས་མི་འགྱུར། །ཞེས་སམ། བསམ་གཏན་ཡིག་གསུམ་རྡོ་རྗེ་ཅན། །ཕྱག་རྒྱའམ་སེམས་ཀྱིས་བསམ་པར་བྱ། །ཞེས་དང་། དབྱིངས་གྱུར་པ་ཡི་རྒྱལ་མོ་ཆེ། །
23-430
རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་མོར་བཤད། །ཅེས་དང་། དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། གཟུགས་སོགས་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་ནི། །མཐོང་བ་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བརྗོད་དོ།

不应思维贪欲。若依靠这种方式，是世俗凡夫的贪欲，死后将往无间地狱。贪欲行为如沙摩梨树，十六指宽的铁刺，向上攀爬向下坠落，无方便瑜伽士哭喊而去。因此应依靠善巧结合方法，从结合方法中生乐，如是殊胜大乐。应精通结合方法。那些包括瓶气、强制方法、如箭射出、如轮旋转、金刚颅骨交合、风入中脉、字母入中、风增长、脉引入中脉等，使上风下行，下风上行，根本风至支分，支分风至根本，
23-428
若不能做到，则应修习金刚饮水、唤醒、鼓动等仪式，直至最终熟练无需工具为止。其他一些降下[菩提心]的特殊方法也将在下文中解说。
正行要点教授之自身方便
第二正行要点教授分为自身方便和他身智慧印修习两部分。首先自身方便：
若畏惧诋毁教法，应仅于自心修持。如同守护声闻律教的出家比丘或畏惧世人讥毁者，[应行]极无戏论行。首先忆知无始轮回的痛苦，应完全断除一切喧闹，乃至对芝麻粒大小的事物也应舍弃实执，以对胜义谛的信心无视身命，不生对小成就的希求，为获一切智成就，以专一心舍外在女子，与意识所想的智慧印交合，灭除身坛城中安住的如来众，
23-429
引入如是性中，通过这种极快速的方法转变自身，获得善缘成就。此即称为布苏库行。如《行集》中说："'布'是指食用食物，仅是忆念这些，断除喧闹，不思维任何苦行和律仪。'苏'是指睡眠，由于无明所染的这些识变为现前。无明如铁钩，不使任何识混杂，使光明现前，无垢体性。'库'是指如厕，仅是忆念排泄大小便，断除喧闹，不思维身、受、境、根的本性。"如《密集》中说："虽取悦佛主尊佛母，亦不受染。"或"禅定三字金刚持，以印或心应思维。"还有"界转大皇后，
23-430
说为金刚界自在母。"《密意解说经》中："见内色等诸法，称为殊胜观。"


 །མི་བསྐྱོད་ལ་སོགས་གྲངས་བཞིན་དུ། །བཏགས་པ་དག་ནི་ཞི་
གནས་ཡིན། །འདི་དག་དངོས་མེད་འགྱུར་བ་ཡི། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཞི་བར་བཤད། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ། །རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་སངས་རྒྱས་གཞུག །ཅེས་གསུངས་ལ། དུས་འཁོར་ལས། པདྨར་རྡོ་རྗེའི་སྒྲའམ་
རང་གི་ལག་པའི་ཆུ་སྐྱེས་དག་གིས་གསོར་བ་བདེ་བའི་སླད་དུ་སྟེ། །ས་བོན་གཏོང་བ་མིན་པའི་བདེ་བ་དེ་ནི་འཆི་བའི་འཇིགས་འཕྲོག་འདི་ནི་དཔལ་ལྡན་བླ་མའི་ཞལ། །ཞེས་པས་ཡང་ན་
དངོས་རིག་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ལག་པ་གཡོན་པའི་རྒན་པོ་དང་སྲིན་ཞགས་མིག་ཏུ་བྱས་པ་ཕྱག་རྒྱར་བཏགས་ཏེའོ།། །།
༈ གཞན་ལུས་ཤེས་རབ་ཕྱག་རྒྱའི་ཉམས་ལེན་ལ། སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡན་ལག་གི་ཆོས།
གཉིས་པ་གཞན་ལུས་ཤེས་རབ་ཕྱག་རྒྱའི་ཉམས་ལེན་ལ། སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡན་ལག་
གི་ཆོས། དངོས་གཞི་གནད་ཀྱི་མན་ངག །རྗེས་ལམ་དུ་འཁྱེར་བ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ཕྱག་རྒྱ་བརྟག་པ། དགུག་པ། མི་སྣང་བ། སྲིད་བསྲུང་བ་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི། པདྨ་ཅན་དང་དུང་
ཅན་མ། །རི་མོ་ཅན་དང་རི་དྭགས་ཅན། །པདྨ་ཅན་ནི་གསུམ་སྟེ། ཚངས་པ་མོ་ནི་རྩ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་འཁྲང་བ་རྡོ་རྗེའི་བུ་གར་འཇུག་ཏུ་རུང་བའོ། །པད་ཅན་ནི་ཁ་གྱེས་པ་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་མགོ་ཕར་འཇུག་ཏུ་རུང་བ་སྟེ་འཇིབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །
23-431
རལ་པ་ཅན་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཟློག་པའམ་རྩུབ་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཛིན་པའོ། །དུང་ཅན་མ་ནི་རྩ་དུང་ལྟར་འཁྱིལ་བ། དེའི་ཕྱིར་ཤ་འཛེར་ཅན་འཇམ་པས་བྱང་སེམས་འབབ་ཏུ་མི་སྟེར་
བའོ། །རི་མོ་ཅན་ནི་བྱང་སེམས་གོར་གོར་པོས་བཀག་པས་མཁྲང་བས་ཁུ་བ་འབབ་དཀའ་ཞིང་འཐས་པའོ། །རི་དྭགས་ཅན་ནི་གླང་པོ་ཆེའི་སྣ་ལྟར་བལྟབ་པས་བ་གླང་གི་ལྕེ་ལྟར་རྩུབ་པའོ། །དེ་
ནི་གླང་པོ་ཅན་ཞེས་ཀྱང་ཟེར་རོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྤུ་མེད་པ་དང་། ཤ་ཆེ་བ་དང་། རུས་སྦལ་གྱི་རྒྱབ་ལྟར་མཐོ་བ་དང་། གླང་པོ་ཆེའི་ཟེ་བ་ལྟར་མཁྲང་བ་དང་། སྐྱེ་གནས་
ཁ་ཡངས་ལ་ནང་དོག་པ་དང་། །ཁྲག་རྟག་ཏུ་འཛག་པ་སྟེ། སུ་བྷ་ག་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འདུས་པར། རྩུབ་དང་འཇམ་དང་ཡན་ལག་ཕྲ། །འཛེར་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །
རྗེ་བཙུན་གྱིས། །ང་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ལ་དམ་ཚིག་བཙལ། །པད་ཅན་མདངས་ལྡན་བདེ་བ་རྒྱས། །དུང་ཅན་ཉམས་དགའ་བདེ་བ་མྱུར། རི་མོ་གཏིང་ཟབ་ཟག་པ་མེད། །གླང་པོས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་རྟོགས། །ཞེས་
སོ། །ཕྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་། ལྷ་མོ་བཞིས་ཞུས་ལས། རྣམ་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། པདྨ་ཅན་དང་། དུང་ཅན་མ་དང་། རི་མོ་ཅན་དང་། གླང་པོ་ཅན་མའོ། །དེ་ལ་པདྨ་ཅན་ནི་པདྨའི་དྲི་བྲོ་བ་དང་། 
23-432
ངོ་ཟླུམ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དུང་ཅན་མ་ནི་བ་ཚའི་དྲི་བྲོ་བ་དང་། སྐྲ་དང་སྣ་རིང་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རི་མོ་ཅན་ནི་ཤའི་དྲི་བྲོ་བ་དང་། ལུས་ཆུང་བ་དང་མཛེས་པ་ལ་
སོགས་པའོ། །གླང་པོ་ཅན་ནི་ཆང་གི་དྲི་བྲོ་བ་དང་། བྱིན་པ་སྦོམ་པ་དང་། སྣ་ཡོ་བ་ལ་སོགས་པའོ།

如不动等依次数，所安立者是止，此等无实转变之，如是性即说为寂。在如是性坛城中，瑜伽士应引入佛。如是说。时轮中说："在莲中以金刚声或以自己手莲摩擦是为了快乐，不放种子的快乐夺去死亡恐惧，这是吉祥上师之言。"或者，以代表现实体悟的左手无名指和小指作眼，称为印契。
他身智慧印修习之前行支分法
第二他身智慧印修习分为前行支分法、正行要诀和后续运用道路三部分。首先前行包括：观察印契、召请、隐身、护命四部分。首先观察：
莲女、螺女、纹女、鹿女。莲女有三种：梵女是脉极细紧致，能入金刚洞；莲女是开口的，能让金刚宝珠头进入，称为吸引；髻女是能逆转菩提心或以粗糙方式持菩提心。
23-431
螺女是脉如螺旋转，因此有肉疣且柔软，不让菩提心下降。纹女是由圆圆菩提心阻碍而变硬，精液难下且凝固。鹿女如象鼻折叠，如牛舌粗糙。也称为象女。所有这些都无毛、肉大、如龟背高、如象颈坚硬、生处口宽内窄、经常流血，具有妙相。如《集会》中说："粗与柔和肢体细，有疣者。"尊者说："我从四印寻三昧耶，莲女光泽乐增长，螺女悦意乐速生，纹女深奥无漏泄，象女了知事物实相。"外在特征如《四天女问》中："四种是指莲女、螺女、纹女、象女。其中莲女有莲花香气，
23-432
脸圆等特征。螺女有石碱香气，头发和鼻子长等特征。纹女有肉香气，身体小且美丽等特征。象女有酒香气，小腿粗，鼻歪等特征。"


 །ཞེས་གསུངས་ལ། དཔལ་བདེ་མཆོག་གི་རྒྱུད་ལས། པདྨ་ཅན་ནི་པད་དྲི་དང་གླང་ཆེན་
མྱོས་པའི་སྟོབས་བཞིན་དུ། །དབྱངས་སྙན་སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་། མཉེན་ཞིང་ལང་ཚོ་འབར་བའི་གཟུགས། །ཡན་ལག་རྩུབ་ལ་པདྨ་ཡི། །འདབ་འདྲའི་མིག་ལ་སྐྲ་འཁྱིལ་ཞིང་། །སྣ་དང་སོ་ནི་ཕྲད་དེ་ཡང་། །སོར་
མོ་ཐུང་ཞིང་ཡན་ལག་མཉེན། །སེན་མོ་འཇམ་ཞིང་ཟངས་ཀྱི་མདོག །བཞིན་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་སྟེ། །དཔལ་འདོད་པས་ནི་པདྨ་ཅན། །ཞི་བའི་ལས་ལ་སྦྱར་བར་བྱ། །གླང་པོ་ཅན་མ་གླང་པོའི་དྲི། །
མཆུ་འཕྱང་བྱིན་པ་སྦོམ་པོ་དང་། །གླང་ཆེན་གོམ་པའི་སྟབས་སུ་འགྲོ། །སོར་མོ་རིང་ཞིང་ལུས་པོ་རིང་། །ནུ་མ་འཕྱང་ཞིང་རྩ་རྩུབ་ལ། །ལྟེ་བ་མཐོ་ཞིང་ནུ་མ་རྩུབ། །མིག་ནི་ཕྲ་ཞིང་སྦྲང་
རྩི་སྲེད། །སྙན་པར་སྨྲ་ཞིང་སྐད་འཛེར་བ། །འདོད་ལྡན་རོ་སྨད་མཆུ་སྦོམ་ཉིད། །རྐང་མཐིལ་མཉམ་པར་གནས་པ་སྟེ། །ཆང་ལ་དགའ་ཞིང་དུས་རྟག་ཏུ། །ནོར་འདོད་གླང་པོ་ཅན་མ་སྟེ། །རྒྱས་པའི་སྦྱོར་བ་བརྩམ་པར་བྱ། །
23-433
དུང་ཅན་མ་ནི་དུང་མདོག་དང་། །ཞི་བའི་གདོང་ཅན་བྱིན་པ་རིང་། །བྱ་རོག་སྐད་དང་བོང་བུའི་དྲི། །སོ་སྦོམ་སོར་མོ་རིང་བ་དང་། །སྐྲ་རྩུབ་ཡན་ལག་འཇམ་པ་དང་། །ལུས་བོང་ཐུང་ཞིང་མིག་
ཆུང་ལ། །མགྲིན་པ་ཕྲ་ཞིང་སོ་ཚགས་ངན། །སྣ་མཐོ་མཆན་ཁུང་སྤུ་ཡོད་པ། །མཆུ་སྲབ་གདུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན། །དུང་ཅན་མ་ནི་ཁྱིམ་ཐབ་གསོད། །དབང་གི་ལས་ལ་སྦྱར་བར་བྱ། །རི་མོ་ཅན་
མ་རྟག་ཏུ་ནི། །རི་མོ་ལ་དགའ་སྣ་ཚོགས་མདོག །སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཅན་ནུ་མ་འཕྱང་། །སེན་མོ་མཉེན་ཞིང་སྐད་ཆུང་ལ། །ལུས་བོང་ཆུང་ཞིང་བྱད་ཀྱང་ཆུང་། །སྐྲ་ངན་བྱ་རོག་རང་བཞིན་ཅན། །བྱ་
རོག་སྒྲ་སྐད་ཤ་ལ་དགའ། །ཚིག་རྩུབ་རོན་པའི་ནུས་དང་ལྡན། །ནག་པོའི་ལས་ལ་སྦྱར་བར་བྱ། །པདྨ་ཅན་མ་ལྷ་ཡི་རིགས། །གླང་པོ་ཅན་མ་གནོད་སྦྱིན་རྒྱུད། །དུང་ཅན་མ་ནི་མིར་ཤེས་བྱ། །
རི་མོ་ཅན་མ་ཡི་དྭགས་རིགས། །ཞེས་གསུངས་ལ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། །པདྨ་ཅན་གྱི་དམ་ཚིག་བཤད། །བཞིན་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་དབྱིབས་དེ་བཞིན། །ཏིལ་གྱི་མེ་ཏོག་དབྱིབས་ཀྱི་སྣ། །ཟངས་ཀྱི་སེན་མོ་རུས་སྦལ་རྒྱབ། །
རྐང་པའི་མཐིལ་དག་མཉམ་པར་གནས། །ནུ་མ་ཏ་ལའི་འབྲུ་ཡི་ཚུལ། །དེ་བཞིན་ཁ་སྤུ་འཁྱིལ་བ་དང་། །གཉེར་མ་གསུམ་ཅན་སྐྱེ་གནས་མཆོག །དེ་ཡི་བྲང་ཡང་ཤིན་ཏུ་མཛེས། །གླང་ཆེན་མྱོས་པ་ལྟར་འགྲོ་མ། །
23-434
པདྨའི་དྲི་དང་ངང་པའི་དབྱངས། །པདྨའི་བཅིངས་པས་འདོད་པར་བྱ། །རེག་པ་པདྨ་ལྟ་བུ་སྟེ། །སྐྲ་ནི་ལག་པས་ཡང་དག་གཟུང་། །མཆུ་ནི་སོ་ཡིས་བརྩིར་བྱ་སྟེ། །བྷ་གར་སོར་མོ་གཞུག་དེ་བཞིན། །པདྨ་
ཅན་ལ་འདོད་པ་བྱ། །དེ་ནས་གཞན་ཡང་གླང་ཆེན་མའི། །མཚན་ཉིད་དེ་བཞིན་བཤད་པར་བྱ། །ཆང་གི་དྲི་ཅན་བྱིན་པ་སྦོམ། །སྣ་ཡོ་བ་སྤུ་འཁྱིལ་བ་དང་། །འདོད་པས་མྱོས་ཤིང་སྲེད་པ་དང་། །
ལུས་ནི་སྦོམ་ཞིང་མི་བསྲུན་པ། །ཨུ་ར་པོ་ཊའི་བཅིང་བ་ཡིས། །དེ་ལ་རོལ་བར་བྱ་བ་སྟེ། །རི་ལུའི་རེག་པ་གླང་ཆེན་མ། །སྤྱི་བོར་ཨོཾ་མདས་བསྣན་བྱ་ཞིང་། །དྲག་པོ་ཡིས་ནི་ཀུན་
ཏུ་འཁྱུད། །ནུ་མ་མཉེ་ཞིང་ཁ་ལ་རེག །སོ་དང་སེན་མོ་གདབ་པར་བྱ། །མཁས་པས་སེན་མོ་དྲང་བར་བྱ། །བཞད་ཀྱི་ང་རོ་གླང་ཆེན་མ། །གླུ་དང་རོལ་མོར་མངོན་པར་དགའ། །མཚན་ཉིད་འདི་
དག་ཡང་དག་ལྡན། །གླང་ཆེན་མ་རུ་ཤེས་པར་བྱ། །དུང་ཅན་མ་ཡང་རབ་བཤད་བྱ། །སྐྲ་རིང་སྣ་ཡང་རིང་བ་སྟེ། །ཧ་ཅང་སྐེམ་མིན་སྦོམ་པ་མིན། །ནུ་མ་ན་རི་ཀའི་འབྲས་དབྱིབས། །ཞོ་
དང་འོ་མའི་སྟོན་མོར་དགའ། །ལག་པ་གཡོན་པས་སྐྲ་གཟུང་དག །སོ་ཡིས་མཆུ་ནི་བཙིར་བར་བྱ། །ཤིན་ཏུ་དྲག་པོར་ཤིན་ཏུ་དགའ། །གཞིབ་པར་བྱ་ཞིང་སྙིང་གར་ནི། །སེན་མོ་བསྣུན་ཏེ་འདྲུག་པར་བྱ། །
23-435
བ་ལང་ལྕེ་དང་བོང་བུའི་དྲི། །བྱ་རོག་དབྱངས་ནི་དུང་ཅན་མ། །མཚན་ཉིད་འདི་དག་ཡང་དག་རྫོགས། །རྟག་ཏུ་དུང་ཅན་མར་བརྗོད་བྱ། །

如是说。《吉祥胜乐续》中说："莲女有莲香和如醉象之力，悦耳动听言语，柔软青春焕发身体，肢体粗糙而有如莲花瓣般的眼睛，头发卷曲，鼻与齿相接，手指短而肢体柔软，指甲光滑呈铜色，面容极为祥和，追求吉祥欲乐者应将莲女用于息灾事业。象女有象香，嘴垂下小腿粗壮，如大象步态行走，手指长身体长，乳房下垂脉粗糙，肚脐高而乳房粗糙，眼睛细爱蜂蜜，言语悦耳声音粗，好欲下体嘴唇厚，足底平稳，喜欢酒且经常，爱财的象女，应用于增益事业。
23-433
螺女有螺色，祥和面容小腿长，乌鸦声音和驴味，牙齿粗手指长，头发粗糙肢体柔软，身材矮小眼睛小，脖子细牙齿排列差，鼻高腋下有毛，嘴唇薄呈伞状，螺女会杀死丈夫，应用于降伏事业。纹女常常，喜爱图纹色彩多样，形态各异乳房下垂，指甲柔软声音小，身材小脸也小，发质差如乌鸦性情，乌鸦声音喜食肉，语言粗暴具湿气力，应用于诛杀事业。莲女是天神种姓，象女是夜叉血统，螺女应知是人类，纹女是饿鬼种类。"《集会续》中说："莲女三昧耶说，面如圆盘形状，鼻如芝麻花形，铜色指甲龟背，脚掌平稳，乳房如多罗树果形，同样面毛卷曲，有三道皱纹生处最胜，胸部也极美丽，行走如醉象，
23-434
莲花香气鹅声，应以莲花结合渴求，触感如莲花，应以手抓住头发，以牙齿咬嘴唇，同样将手指插入女阴，应与莲女行欲。然后另外象女的，特征如是说明，有酒香小腿粗，鼻歪毛发卷曲，贪欲迷醉渴求，身体粗壮不驯服，以乌拉朴塔结合，应与其嬉戏，触感如丸的象女，应以头顶'嗡'音增益，以猛烈方式全面拥抱，抚摸乳房触摸嘴，应咬以牙齿指甲，智者应拉拽指甲，笑吼声的象女，明显喜爱歌和音乐，具足这些特征者，应知为象女。螺女也当详细解说，长发鼻子也长，不太瘦也不肥胖，乳房如那里卡果形，喜爱酸奶牛奶盛宴，以左手抓住头发，以牙齿咬嘴唇，极为猛烈极为喜爱，应摩擦并在心间，刺以指甲应搅动，
23-435
牛舌和驴气味，乌鸦声音是螺女，圆满具足这些特征，应常称为螺女。"
;


 །རྟག་ཏུ་དུང་ཅན་མར་བརྗོད་བྱ། །དེ་བཞིན་ཙི་ཏྲི་ནིར་བརྗོད་བྱ། །ལུས་ཆུང་དེ་ཡི་བྲང་
མཛེས་ཏེ། །དཔལ་འབྲས་རྣམ་པའི་ནུ་མའོ། །ངོ་ཚ་སྤངས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་ཁྲོ། །རྟག་ཏུ་རྩོད་པ་ལ་དགའ་ཞིང་། །བྱ་རོག་ཟིན་པ་གན་རྐྱལ་ཉལ། །མཆུ་འཕྱང་ཕུག་རོན་དག་གི་དབྱངས། །ཤ་ཡི་དྲི་དང་
ལྡན་པ་དང་། །དཔུང་པ་རྒྱས་པ་ཙི་ཏྲི་ནི། །དགའ་བས་རོལ་བར་བཤད་བྱ་སྟེ། །ཐོག་མར་ལག་པས་བྷ་ག་བཙིར། །འོ་བྱ་ནུ་མ་མཉེ་བ་དང་། །མགོ་ལ་སོར་མོ་བསྣུན་བྱ་ཞིང་། །ལུས་ནི་
བསྐུམ་པས་དགའ་བ་དང་། །དྲག་པོ་ཉིད་དུ་འཁྱུད་པར་བྱ། །རང་གི་མཆུ་ནི་མྱང་དུ་གཞུག །ཚིགས་བཅད་སྙན་དང་གཙང་སྦྲ་དང་། །མཚན་ཉིད་འདི་དག་ཡང་དག་ལྡན། །ཙི་ཏྲི་ནི་སྟེ་གཟུགས་ངན་མོ། །
ཞེས་སོ། ། བྱེ་བྲག་པདྨ་ཅན་ལ་བརྟག་གཉིས་སུ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ཅན་མ། །ཞེས་གསུངས་ལ། །དེའི་འགྲེལ་པར་ནཱ་རོ་པས། །འདིར་ཕྱག་རྒྱ་བཟང་མོ་ནི་ལུས་ཅུང་ཟད་ཕྲ་ཞིང་སྐྲ་ནག་པ། །
རྐང་པ་དང་ལག་པ་འཇམ་པ། །སེམས་ཅན་ལ་མཉེས་གཤིན་པ། །རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་ཅུང་ཟད་རིང་བ། །མིག་ཤིན་ཏུ་གཡོ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་པདྨ་ཅན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཡང་གསུངས་ཏེ། །
23-436
ཤིན་ཏུ་རིང་མིན་ཐུང་བའམ་མིན། །ཤིན་ཏུ་གནག་མིན་དཀར་བའམ་མིན། །ཤིན་ཏུ་སྦོམ་མིན་ཕྲ་བའམ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གསུངས་སོ། །བྲམ་ཟེ་རྒྱལ་རིགས་རྗེ་རིགས་དང་། །དམངས་རིགས་གདོལ་པ་
ལ་སོགས་དང་། །འདི་ལ་ཁ་སྦྱོར་ཐིག་ལེ་ལས། །བྲམ་ཟེ་གཉིས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི། །རྣམ་པར་སྣང་མཛད་རིགས་སུ་གསུངས། །རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་རྒྱལ་རིགས་ཉིད། །རིན་ཆེན་རྒྱལ་པོའི་རིགས་སུ་འགྱུར། །རྗེ་རིགས་
བ་ལང་སྐྱོང་པ་ནི། །དཔག་མེད་རྡོ་རྗེའི་རིགས་སུ་གསུངས། །དམངས་ལས་སྐྱེས་མོ་ལས་ཀྱི་རིགས། །ཞེས་གསུངས་ལ། །དྲང་དོན་དུ་དེ་ལྟར་བསྟན་ལ། །དྲང་དོན་གྱི་ངེས་དོན་དུ་རིགས་གང་ལ་ཕྱག་རྒྱ་
མོ་གང་ཡང་ཤིས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཕྱིའི་སྤྱོད་ལམ་རྡོ་རྗེའི་མཚན་མ་བྲི་ན་རྡོ་རྗེའི་རིགས། །འཁོར་ལོ་བདེ་བཤེགས། །རིན་ཆེན་རིན་བྱུང་། །པདྨ་སྣང་མཐའ། སྣ་ཚོགས་རྡོ་རྗེ་ལས་རིགས། །སྔོ་ན་རྡོ་
རྗེའི་རིགས་ནས་ལྗང་བའི་བར་རོ། །ནང་གི་མཚན་མ་ལག་པ་གཡོན་པའི་སྲིན་ལག་གི་རྩ་བ་ན་རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་དེ་དང་དེའི་རིགས་ཏེ། ཀྱེའི་རྡོར་ལས། གང་གི་སྲིན་ལག་
རྩབ་ན། །རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་སྣང་འགྱུར་བ། །དེ་ནི་མི་བསྐྱོད་རྡོ་རྗེའི་རིགས། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་པས་གསུངས་སོ། །བྲམ་ཟེའི་རིགས་དང་ཆོ་ག་གཉིས་ལས་སྐྱེ་བས་བྲམ་ཟེ་མོ། །རྒྱལ་པོའི་རིགས་ལས་སྐྱེས་པས་རྒྱལ་རིགས་མོ། །
23-437
ཚོང་དཔོན་ལ་སོགས་པའི་གཙོ་བོའི་རིགས་ལས་སྐྱེས་པས་རྗེ་རིགས་མོ། །གདོལ་བའི་རིགས་ལས་སྐྱེས་པས་གདོལ་པ་མོ་སྟེ། །བ་ལང་སྐྱོང་མ་ཞེས་ཀྱང་བཤད་དེ་རིགས་ངན་པའི་མཚོན་བྱེད་ཙམ་མོ། །དམངས་
ལས་སྐྱེས་པས་དམངས་རིགས། །ངེས་པའི་དོན་དུ་དམ་པའི་དོན་རིག་པས་བྲམ་ཟེ་མོ། །ཤིན་ཏུ་ཆགས་པའི་སྦྱོར་བས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་ཚིམ་པས་རྒྱལ་རིགས་མོ། །ཆ་ལུགས་དང་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་པས་འདོད་
པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཤིང་སྣ་ཚོགས་པ་འདོད་པས་རྗེ་རིགས་མོ། རི་རྩེ་ནས་ཆུ་འཛག་པ་བཞིན་ལྟེ་བ་ནས་བྱང་སེམས་འཛག་པས་དམངས་རིགས་མོ། །སྨྲར་མེད་ཅིང་རེག་ཏུ་མེད་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་
དགའི་ཡེ་ཤེས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གཡུང་མོའམ་གདོལ་པ་མོ། ལ་སོགས་པའི་སྒྲས། །འཚེད་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཆོས་མ་ཉིད། །ཁམས་ཉིད་གཡོ་ཕྱིར་གར་མ་སྟེ། །གཏུམ་པའི་ལས་རྣམས་བྱེད་པའི་ཕྱིར། །གཏུམ་མོ་ཞེས་
ནི་ཡང་དག་བཤད། །མི་རེག་ཕྱིར་ན་གཡུང་མོར་ཤེས། །ཞེས་གསུངས་པ། ཁམས་གཡོ་བར་བྱེད་པ་གར་མ། བདེ་བས་འཚེད་པ་ཆོས་མ། ཐིག་ལེ་ཞུ་བར་བྱེད་པས་གཏུམ་མོ། །རྩ་ཐམས་ཅད་དབུ་མར་
འདུས་པས་གཡུང་མོ་ལ་སོགས་པའོ། །མ་དང་སྲིང་མོ་བུ་མོ་ཡང་། །མ་ནི་དབང་བསྐུར་སྦྱིན་པ་མོ།

应常称为螺女。同样应称为绘女[纹女]。身体小其胸美丽，形如吉祥果。舍弃羞耻极易怒，常喜争论，如捕获乌鸦仰卧，嘴唇垂下有鸽子声音，具有肉香，肩膀宽阔的绘女，应说以喜乐嬉戏，首先用手挤压女阴，吸吮抚摸，应用手指刺击头部，身体蜷缩喜悦，应猛烈拥抱，让她品尝自己的嘴唇，优美诗偈和清洁，圆满具足这些特征，是绘女即丑陋者。
特别是莲女，《二谛论》中说："俱生形态者"，在其注释中那洛巴说："此处好印契是身体稍微纤细黑发，手脚柔软，对众生和善，金刚界自在母稍长，眼睛不太动的称为莲女。"又说：
23-436
"不太长也不短，不太黑也不白，不太粗也不细。"等等如是说。"婆罗门王族商贾族，平民旃陀罗等，关于此《合欢明点》中说：'从两个婆罗门生者，说为毗卢遮那种性。王子女是王族，为宝生王种性。商贾牧牛者，说为无量光金刚种性。平民所生女为业种性。'"如是说。在权说上如是教导，在权说的真义中，对任何种姓而言任何印契女都吉祥。这些外在行为中，若画金刚标志为金刚部，法轮为善逝部，宝珠为宝生部，莲花为无量光部，杂金刚为业部。若为蓝色则为金刚部，依次到绿色。内在标志中，左手无名指根部若有金刚等，即为彼彼部。如《喜金刚》中说："若谁无名指根部，显现五股金刚，即为不动金刚部。"等等所说。从婆罗门种姓和仪轨两者所生故为婆罗门女。从王族所生故为王族女。
23-437
从商主等主要种姓所生故为商贾女。从旃陀罗种姓所生故为旃陀罗女，亦说为牧牛女，仅表示低贱种姓。从平民所生故为平民族。确定义中，了知圣义故为婆罗门女。以极度贪欲交合而丝毫不满足故为王族女。以各种装束和形态希求各种爱欲论中的树[体位]故为商贾女。如山顶流水般从肚脐漏泄菩提心故为平民女。无法言说且无法触碰的俱生喜智慧体验者为牧女或旃陀罗女。以"等"字所表示："因能烹煮故为法女，因能使精华动故为舞女，因能做猛烈事业故，正说为猛女[拙火]，因不可触故知为牧女。"如是说，使精华动者为舞女，以乐烹煮者为法女，使明点融化者为猛女[拙火]，一切脉聚集中脉者为牧女等。"母与姐妹女儿也，母是赐灌顶者，


 །སྲིང་མོ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་ལ་ཞུགས་པའོ། །བུ་མོ་ནི་གཉེས་གཤིན་མའམ་དེར་གཞག་པར་བྱ་བའོ། །
23-438
ཡང་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཇི་ལྟ་བ་སྟེ། དེ་ལ་དགོངས་ནས། ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་བསྟེན་གྱུར་ན། །ཡོན་ཏན་འབྱུང་གི་སྐྱོན་དུ་མིན། །ཁྱད་པར་ཅན་དེ་བསད་གསོ་ནུས་པའམ་སྤྲུལ་སྒྱུར་སྟོན་
པར་ནུས་པས་བསྟེན་པར་བཤད་དོ། །བུད་མེད་གཅིག་ལའང་གནས་སྐབས་ཀྱི་དབྱེ་བས། སེམས་ཀྱི་བསམ་པར་བྱ་བས་མ། རེག་པས་སྲིང་མོ། རྡོ་རྗེ་ཞུགས་པས་བུ་མོ། བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་དགའ་བ་
མྱོང་བས་ཚ་མོ། ཐིག་ལེ་ལྷུང་བས་ཆུང་མ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་བདེ་བ་ཉམས་པ་ལས་གཏུམ་མོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་སོ། །ཡང་ངེས་པའི་དོན་དུ་ནི། ཀྱེ་རྡོ་རྗེར། གང་ཕྱིར་སྐྱེ་འགྲོ་སྐྱེད་པ་ཡི། །
ཤེས་རབ་མ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ། །གང་ཕྱིར་སྐལ་བ་སྟོན་པ་ཡི། །ཤེས་རབ་སྲིང་མོ་ཞེས་བྱ་ཉིད། །ཡོན་ཏན་འཇོ་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ནི། །བུ་མོ་ཞེས་ནི་བརྗོད་པར་བྱ། །གང་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་མི་
རེག་པས། །དེ་ཕྱིར་གཡུང་མོར་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་འཆི་བའི་མཐར་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་ཆ་དང་ལྡན་པར་བྱེད་པ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་དྲི་ཟའི་སེམས་ཅན་ནི་སྐྱེ་
འགྲོ་སྟེ། །དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྡུལ་གྱི་ཁམས་ནི་མའོ། སྲིང་མོ་ནི་ཐབས་ཁུ་བའི་ཁམས་སྟེ། དེ་ནི་ཁམས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སོ་སོ་ལ་མི་འདྲ་བ་སྤུ་དང་། རྩ་དང་། རུས་པ་དང་། རྐང་དང་། 
23-439
ཀླད་པ་དང་། ཁུ་བ་ཤ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པས་བྷ་ག་སྐལ་བའམ་ཆ་ཤས་ལ་འཇུག་པ་ལས་འདིར་ཆ་ཤས་ལ་བཤད་དོ། །བུ་མོ་ནི་ཡོན་ཏན་སྒྲ་རེག་གཟུགས་དྲི་རོ་ཆོས་
ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡུལ་རྣམས་འཇོ་བ་སྟེ་འཛིན་པར་བྱེད་པས་སོ། །དུ་ཧི་ཏའི་སྒྲ་ལས་དྲངས་པའོ། །ཚ་མོ་ནི་ཡུལ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ། ཆུང་མ་འཕོ་བའི་བདེ་བ་འཇུག་
པར་བྱེད་པ། གཏུམ་མོ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ཤེས་རབ་མ་ལ་མི་རེག་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བལྟོས་པ་དང་བཅས་པའི་ཐབས་ཀྱི་རིགས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོས་འདིར་མ་
ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་དང་། བྲམ་ཟེ་མོ་དང་། སྤྱན་མ་སྟེ་ལྟེ་བའི་པདྨ་ལའོ། །སྲིང་མོ་ནི་མཱ་མ་ཀཱི་དང་སྙིང་གར་དང་། རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཅན་མ་དང་། གཡུང་མོའོ། བུ་མོ་ནི་མེའི་
ཁམས་དང་། པདྨའི་རིགས་ཅན་མ་དང་། གར་མ་སྟེ་མགྲིན་པར་རོ། །སྲིང་མོའི་བུ་མོ་ནི་རླུང་གི་ཁམས་དང་། ལས་ཀྱི་རིགས་ཅན་མ་དང་། ཆོས་མ་སྟེ་དཔྲལ་བར་རོ། །ཆུང་མ་ནི་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་
ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་དང་། གཏུམ་མོ་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་ཅན་མ་སྟེ་གཙུག་ཏོར་དུའོ། །མཐར་སྐྱེས་མ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་དང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་རིགས་ཅན་མ་སྟེ་གསང་བའི་པདྨར་རོ། །
23-440
ཞེས་སོ། །བཅུ་གཅིག་མ་དང་བཅུ་གཉིས་མ། །བཅུ་དྲུག་མ་དང་ཉི་ཤུ་མ། །ཉི་ཤུ་བཞི་ལོན་བར་དུ་བསྟེན། །ལོ་ཚིགས་བཅུ་གཅིག་མས་འཆི་བ་མེད་པའི་ཚེ་དང་། བཅུ་གཉིས་མས་འཛག་པ་མེད་
པས་དུས་གསུམ་གྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་དམ་ཚིག་མཆོག་དང་། བཅུ་དྲུག་མས་འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཆེན་པོ་དང་། ཉི་ཤུ་མས་མཁའ་སྤྱོད་དམ་ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་བ། ཉི་
ཤུ་རྩ་བཞི་མས་རང་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །སྒྱུ་མ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ལས། །བུད་མེད་སྒྱུ་མ་ཁྱད་པར་འཕགས་ཏེ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་འདི་
ལས་རྙེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུད་ལས། ཡེ་ཤེས་གསུམ་གྱི་རིམ་པ་ཡིས། །གསལ་བར་འདི་ལས་མཚོན་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ།

姐妹是已进入金刚乘者。女儿是和善的女子或应安置者。
23-438
或者是世俗习惯用语。考虑到这点："若依特殊者，生功德而非过失。"说特殊者能杀能活或能示现变化幻术故应依止。对一个女子也因阶段差别：以心意作为对象故为母，以触摸故为姐妹，以金刚进入故为女儿，以有所作的喜乐体验故为侄女，因明点下降故为妻子，因贪欲乐体验故为猛女[拙火]。又在确定义中，《喜金刚》中说："因为生育众生，故称为智慧母。因为显示福份，智慧称为姐妹。因出生功德，智慧称为女儿。因不可触碰世尊，故称为牧女。"死亡后作用，具有出生部分的阿赖耶识加持的食香众生是众生，使其生起的红分是母。姐妹是方便白分精华，它显示各个部分不同的毛发、脉、骨、脚、
23-439
脑髓、精液、肉等，因此巴嘎（福分或部分）在此解释为部分。女儿是出生声、触、色、香、味、法界境界的功德，从"杜希塔"字音中引申。侄女是进入那些境界的部分，妻子是使迁移之乐进入，猛女[拙火]离贪欲故不触智慧母。同样应知依靠相关的方便种姓。或者如金刚心所说：此处母是如来种性、婆罗门女和眼佛母，在脐轮莲花。姐妹是玛玛姬、心间、金刚种性女和牧女。女儿是火界、莲花种性女和**，在喉轮。姐妹的女儿是风界、业种性女和法女，在额轮。妻子是金刚界自在母、空界、猛女[拙火]和珍宝种性女，在顶髻。最后生者是智慧界和金刚萨埵种性女，在秘密莲花。
23-440
十一岁女、十二岁女，十六岁女、二十岁女，应依止直至二十四岁。十一岁的无死寿命，十二岁的无漏，故三世所有空行母加持的最胜三昧耶，十六岁的大欲成就，二十岁的空行或飞行虚空，二十四岁的获得自加持。在一切幻术中，女人幻术最为殊胜，因为在此可获得世间智慧的究竟，如续中说："以三智慧次第，从此将明显表示。"


 ། གཉིས་པ་ཕྱག་རྒྱ་དགུག་པ་ནི། མེ་ཏོག་རབ་སོང་སྦས་པ་ཡིས། །དེ་འོག་རྡུལ་
གྱི་སྦྱོར་བས་ནི། །རྒྱལ་པོ་དང་ནི་བློན་པོ་དང་། །གཞོན་ནུ་མ་ཡང་དབང་དུ་འགྱུར། །དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལེགས་པར་བརྟན་པས། སེའུ་མ་སྐྱེས་པའི་བར་གྱི་བྱིས་པ་གཞོན་ནུ་
ཤི་བའི་རོ་སྦས་པའི་སྔས་འོག་ནས་བཅུག་པའི་ས་ལ་ཡི་གེ་བདུན་པ་ལེགས་པར་བཏབ་སྟེ། དེས་རེག་ན་རྒྱལ་པོ་དང་། བློན་པོ་དང་། གཞོན་ནུ་མ་སོགས་གང་འདོད་པ་དབང་དུ་བྱེད་ཅེས་སོ། །
23-441
གསུམ་པ་མི་སྣང་བར་བྱ་བ་ནི། མི་སྣང་བ་ཡི་ལས་བྱ་སྟེ། །ཕྱག་རྒྱ་སྦེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྫས་གང་གིས་ཤེ་ན། བྱི་ལ་ནག་པོའི་ཤ་མ་ནི། །ཁམ་ཕོར་ཁ་སྦྱོར་ནང་
དུ་བསྐམ། །བགེགས་བསྐྲད་པ་ཡི་ཆོ་ག་བྱ། །དེ་ལྟར་གྲིབ་བསྐམས་བྱས་པའི་རྫས། །ཕྱེ་མང་བཏགས་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱི། །མི་བསྐྱོད་པ་དང་རབ་སྦྱར་ནས། །སྲན་མ་ཙམ་གྱི་རིལ་བུ་བྱ། །རིལ་བུ་ལྕགས་
གསུམ་གྱིས་དཀྲིས་ནས། །ལྕགས་གསུམ་ནི་གསེར་དང་། དངུལ་དང་། ཟངས་ཏེ། སམ་བུ་ཊར། མེ་དང་། ཟླ་བ་དང་། ཉི་མའི་སྒྲས་གསུངས་པ་གསུམ་གྱིས་རིམ་པར་དཀྲིས་པ། སྐར་མ་རྒྱལ་ལ་ལག་པར་བཟུང་སྟེ་
སྒྲུབ་ཅིང་། སྔོན་དུ་རང་གི་འདོད་པའི་ལྷའི་བཟླས་པ་འབུམ་བྱ་ཞིང་། བདག་ཉིད་དང་རིལ་བུ་རང་གི་ལྷའི་གཟུགས་སུ་བཏགས་ཏེ་སྔགས་བཟླས་པས་དྲོ་བ་དང་། དུ་བ་དང་། འབར་བར་གྱུར་ན་འགྲུབ་
པར་འགྱུར་ཏེ། ཁ་ཡི་ནང་དུ་གཞུག་པར་བྱ། །དེ་ཁར་བཅུག་ན་དཔལ་དང་ལྡན་པའི་གནོད་སྦྱིན་ལྟར་སུས་ཀྱང་མི་མཐོང་བར་འདོད་པའི་གཟུགས་ཅན་དུ་རྣམ་པར་སྤྱོད་དོ། །འདིར་གསེར་དྲུག་ནམ་གསུམ།
ར་ཏི་ཕྱེད་དང་གཉིས་དང་ར་ཏིའི་བརྒྱད་ཆ་གཅིག །དངུལ་དྲུག་ནམ་བཞི། ར་ཏི་བཞི་གསུམ་དང་ར་ཏིའི་བརྒྱད་ཆ། ཟངས་དྲུག་ནམ་ལྔ། ར་ཏི་ཕྱེད་དང་གཉིས་དང་ཐམས་ཅད་བསྡོམ་པས་ར་ཏི་བརྒྱད་དང་རྐང་པ་གཅིག་ཏུ་བྱའོ། །
23-442
བཞི་པ་སྲིད་བསྲུང་བ་ནི། ཀུན་ཏུ་རུ་ཡི་སྐབས་སུ་ནི། །བུས་པའི་སྨན་ཡང་ལག་ཏུ་བཅང་། །ཞེས་པ་ནི་ཁྲིད་ཡིག་ཏུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།

第二召请印契：以藏匿盛开花朵，然后以红分结合方式，国王以及大臣，少女也被控制。以吉祥胜乐三摩地善稳固，将猴子出生前的婴儿幼童尸体藏于枕下放入土中，在其上好好种下七字咒，若被其触及，能控制国王、大臣、少女等任何所欲对象。
23-441
第三隐形法：应做隐形事业，为了隐藏印契。用什么材料呢？黑猫肉，放入合口碗中晒干，做驱魔仪式，这样日影晒干的物质，磨成细粉后自己，与不动佛善结合，做成豆子大小的丸药。将丸药用三种金属包裹，三种金属是金、银、铜，在《三部合集》中用火、月、日三名表示，按顺序包裹，在毕宿度时手持修持，首先诵百万遍自己所愿本尊咒，将自己和丸药观想为自尊形象后念诵咒语，当变热、冒烟、燃烧时即成就，应放入口中。若放入口中，如同具吉祥夜叉般无人能见，可随欲行动。这里黄金六纳木三，拉蒂二又半加一个拉蒂八分之一；白银六纳木四，拉蒂十二加拉蒂八分之一；铜六纳木五，拉蒂二又半，全部合计为拉蒂八又四分之一。
23-442
第四护命：在阔尔噜的场合，也应手持喷吹药物。这在引导文中已经解释过了。


། །།
༈ དངོས་གཞི་གནད་ཀྱི་མན་ངག།
གཉིས་པ་དངོས་གཞི་གནད་ཀྱི་གདམས་ངག་ལ། ཇི་ལྟ་
བུས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བགྱི་བ་དང་། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་བ་ལམ་རང་གི་ངོ་བོ་བཤད་པ་གཉིས་ལས།
༈ ཇི་ལྟ་བུས་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བགྱི་བ།
དང་པོ་ནི། རང་གི་དབང་བསྐུར་སྙིང་རྗེ་ཅན། །དེ་དང་དབེན་པའི་
གནས་ཉིད་དུ། །ཉམ་ང་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་བྱ། །བརྟག་གཉིས་ལས། ཚལ་དང་སྐྱེ་བོ་མེད་གནས་དང་། །བདག་གི་ཁྱིམ་གྱི་ནང་རྣམས་སུ། །གཅེར་བུ་བྱས་ལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །རྣལ་འབྱོར་རིག་པས་རྟག་ཏུ་
མཆོད། །ཅེས་གསུངས་པས། སྤྲོས་པ་དང་བཅས་པའི་རིམ་པ་ནི། སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་རྣམ་པར་དབེན་ཞིང་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པ་ལ་སོགས་པ་སྐལ་བ་ངན་པ་
རྣམས་དང་བྲལ་བའི་གནས་སུ་ར་བ་བརྟན་པོས་བསྐོར་བའི་ཁང་པ་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པའམ་རང་གི་ཁྱིམ་དུའང་རུང་བར། ཐ་མལ་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྦྱངས་པ་རང་གི་རིགས་སུ་སྨིན་པའི་བུད་མེད། ཕག་
མོའི་རིགས་ལས་བྱུང་བའི་མཁའ་འགྲོ་མ་དང་ལཱ་མ་ལ་སོགས་པར་བརྟགས་པ་ཕྱག་རྒྱ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བསྐོར་བའམ། ཡང་ན་དགྱེས་པའི་རྡོ་རྗེ་ལས་གསུངས་པའི་གཽ་རི་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་མོ་བརྒྱད་པོ་ཉིད་དམ། 
23-443
ཡང་ན་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་དང་། རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་བསལ་བའི་དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མའི་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེར་ཇི་ལྟར་བྱ་བ་ནི། ནཱ་རོ་པས།
དབེན་པའི་ཁྱིམ་དང་གསང་གནས་སུ། །རིགས་ཀུན་ཕོ་ཉ་གོས་བྲལ་བ། །སྒྲུབ་པོའང་ཕྱག་རྒྱ་ལྔ་ཡིས་བརྒྱན། །རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་སྐྲ་གྲོལ་ཞིང་། །སྒྲུབ་པ་པོའང་གཙུག་ཕུད་བཅིང་། །གདན་རྣམས་བསྟབས་པར་བྱས་ནས་
ནི། །རང་རང་གི་ནི་གནས་ལ་བཀོད། །དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྲོ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་རང་
གི་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱའོ་ཞེས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་ལ། དང་པོར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་རྣམ་པ་གསུམ་ཉམས་སུ་མྱོང་ནས་
དེའི་རྗེས་སུ་སྤྱད་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོ་ག་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཚོགས་བཟའ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་འདུ་བྱས་ནས། རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཐབ་ཁུང་དུ་
དམ་ཚིག་སེམས་དཔའི་ཞལ་རྩེ་གསུམ་མེའི་དབུས་སུ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སྦྱིན་སྲེག་བྱ་སྟེ། དེས་བདེ་བ་ཡོངས་སུ་ཞུ་ནས་ར་སཱ་ཡ་ནར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལས་སྤྲོས་ཏེ་མཁའ་འགྲོ་མའི་བཀའ་དྲུག་བཤད་དོ། །
23-444
བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ཡང་དག་པར་ཚིམ་པར་བྱས་ནས། རེག་བྱའི་ཡུལ་ལ་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་སོགས་ལྷ་མོའི་འཁོར་ལོ་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ཅན་མཁས་
པས་བརྟགས་ནས་འདོད་པའི་ཕྱག་རྒྱ་པང་དུ་ཉེ་བར་བཞག་སྟེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་རྫོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་ལྷག་པར་མོས་པ་བརྟན་པར་བསྐྱེད་ནས་འཁྱུད་པ་དང་། འོ་དང་། འཇིབ་པ་དང་། སེན་
མོ་གདབ་པ་དང་། ཤིང་ཅེས་པ་དང་། ཁུ་བྱུག་དང་། བུང་བའི་གདངས་ཀྱིས་དང་པོར་རྩ་རྣམས་རབ་ཏུ་སད་པར་བྱས་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐྱིལ་ཀྲུང་དང་། རིན་ཆེན་དང་། པདྨ་དང་། ལས་ཀྱི་སྐྱིལ་
ཀྲུང་སོགས་བཅིངས་པས་ལས་ལ་གནས་པར་བྱའོ། དེ་ནས་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་བསྐྱོད་པ་ལས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མེ་རབ་ཏུ་སྦར་བས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་
རང་བཞིན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས། སྤྱི་བོ་ནས་བརྩམས་ཏེ་ནཱ་ཌི་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་ཞུ་བའི་རྒྱུན་ཆགས་པ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་ཆགས་པ་དང་། ཆགས་པ་
བར་མའི་རིམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ངོ་བོ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱའོ།

正行要点窍诀
第二正行要点教授分为：以何种律仪行持以及如何修持道之本体的解释两部分。
以何种律仪行持
首先：自己灌顶具慈悲，与其在寂静处，应行无畏之行为。《二谛论》中说："林园及无人处，以及自家内，应当裸身大手印，瑜伽者应常供养。"所说的有戏论次第是：在花园等适意且寂静、远离不如法等恶缘的场所，以坚固围墙环绕的装饰房屋或自家中，普通印契修习、已成熟为己种姓的女子，观为猪母种姓生出的空行母和拉玛等，由十二印契围绕，或者如《喜金刚》中所说的高利等八位天女，
23-443
或者共行和随行共同去除凡俗我慢的勇士和瑜伽女众坛城，在那里应如何做呢？那洛巴说："在寂静住所和秘密处，各种使者脱衣裸体，修行者也以五印装饰，瑜伽女们头发披散，修行者也结顶髻，设置座位后，各自安置于己位。在此应生起殊胜傲慢：世尊大乐转轮王具真实仪轨本性，以三摩地欢喜为前行，让安住自身坛城的一切如来满足。首先体验色等三种境后，随后行食等三种仪轨的一切聚会，在自性成就之身炉中，忆念三尖三昧耶萨埵面于火中，作火供，由此融化成乐而变为灵药。此处延伸解释空行六教。
23-444
以饮食等使身金刚完全满足后，为了享用触境，行共修等，智者观察对天女轮具有贪执，将所欲印契放在怀中，生起殊胜信解：当圆满大手印成就，以拥抱、亲吻、吮吸、抓抓、擦擦、发出杜鹃鸟与蜜蜂声音，首先使脉完全苏醒，然后以如来跏趺、宝生、莲花、事业跏趺等结合而住于事业。随后方便智慧交合，由金刚跏趺动作点燃俱生之火，使蕴等自性的如来众，从头顶开始，在七万二千脉中，阿里卡里融化连续流动，无论是特殊贪爱、中等贪爱的次第，从中应自己证悟般若波罗蜜多的本性。


 །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་དེའང་། ཆོས་འཕགས་ཀྱི་ལེའུར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་པ་དེ་ཡིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །
23-445
ཆོས་ཐམས་ཅད་མཐའ་ལས་འདས་པ་དེ་ཡིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཐའ་ལས་འདས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ཡིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྐྱེ་བ་
མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལས་ཆོས་འབྱུང་བ་ཨ་ར་ལི་ཆེན་པོ་དེར་རོལ་པའི་རང་བཞིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་ཡིད་མི་སྤྲོ་ཞིང་དགའ་བའི་
དོན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གར་དུ་མཛད་དོ། །ཕྱག་རྒྱ་དང་ཕྱག་རྒྱའི་ལན་བཅིང་བ་དང་། མཆོད་པ་དང་མཆོད་པའི་ལན་དང་གར་དང་གར་གྱི་ལན་དང་། གླུ་དང་གླུའི་ལན་དང་། ལུས་ཀྱི་བརྡ་དང་
བརྡའི་སྐད་འབའ་ཞིག་གིས་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུས་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་སྤངས་ཤིང་ཡིད་ཀྱི་འདོད་པ་བསལ་ནས། རྟག་ཏུ་ཡིད་རབ་ཏུ་དགའ་བ་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་
ཡིད་དགའ་བ་སྟེ། དེས་བྱང་སེམས་འཕེལ་བ་དང་། རང་དང་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་འཆར་བ་དང་། ཤ་སྐྱེ་བ་དང་། སྣང་བ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དང་། འགྲོ་བ་དབང་དུ་སྡུད་པ་དང་། ཉོན་
མོངས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དང་། སྲིད་པ་མི་འཕེལ་བ་དང་། ཚེ་རིང་བ་དང་། རྒས་བུལ་བ་དང་། སྐྲ་དཀར་དང་གཉེར་མ་མི་འབྱུང་བ་དང་། ལུས་ལ་གཞོན་ཤ་ཆགས་པ་དང་། སྣུམ་པ་དང་། 
23-446
མཁའ་འགྲོ་མ་འདུ་བའོ། ། ཁྱད་པར་ནི། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་ཨིནྡྲ་བྷཱུ་ཏི་བཞིན་དུ་ལུས་བསྒྱུར་ཏེ་རྡོ་རྗེའི་ལུས་སུ་གྱུར་ནས་བཙུན་མོའི་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལྷན་ཅིག་མི་སྣང་བར་གྱུར་ནས་དབང་
ཕྱུག་གི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གཤེགས་པར་མཛད་དོ། །གལ་ཏེ་འབྱོར་པ་མ་ཚང་ན་སྒྲུབ་པ་པོ་དེས་ཕྱག་རྒྱ་ལྔས་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་
སྤྱོད་པ་བརྩམ་ཞིང་། གལ་ཏེ་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་མ་སོགས་ཀྱང་མེད་ན། དེའི་ཚེ་རེག་བྱ་རྡོ་རྗེ་མའམ། ཕག་མོའམ། བདག་མེད་མ་གཅིག་པུ་དང་ལྷན་ཅིག་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བས་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ།
གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྒྲུབ་པ་པོའི་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ལ། ལྷ་མོ་ཐམས་ཅད་ནི་བཙུན་མོའི་ལུས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་འདུག་པ་
ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་མི་ཕྱེད་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་འདུས་པ་ལས། ཆགས་ཆེན་ཡེ་ཤེས་འདོད་པ་ཡིས། །རྟག་ཏུ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་བསྟེན། །ཞེས་
དང་། དེ་ནས་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཡང་དག་པར་ལེན་པའི་སྤྱོད་པ་ཉིད་གྱི་སྐུ་དང་། གསུང་དང་། 
23-447
ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་རྡོ་རྗེ་རྣམས། །ལུས་དང་ངག་སེམས་བསྒོམ་པ་ནི། །གང་གི་ངོ་བོ་དེ་བྱས་ན། །མྱུར་དུ་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ལྷ་མོ་ཀླུ་མོ་
གནོད་སྦྱིན་མོ། །ལྷ་མོ་ཡིན་ནམ་མི་ཡང་རུང་། །རྙེད་ནས་རིག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱོད། །རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་བསྟེན། །ཞེས་དང་། བརྟགས་གཉིས་ལས། ཇི་ལྟར་མེ་ཡིས་ཚིག་པ་ལ། །མེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་
གདུང་བར་བྱ། །དེ་བཞིན་འདོད་ཆགས་མེས་ཚིག་པ། །འདོད་ཆགས་མེ་ཡིས་གདུང་བར་བྱ། །ཞེས་པས། འདོད་ཆགས་ཀྱང་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་བཞི་སྟེ། གཉིས་གཉིས་འཁྱུད་པ་དང་། ལག་པ་བཅང་བ་དང་། བལྟས་
པ་དང་། རྒོད་པའོ།

那智慧波罗蜜多，在法上品中说一切法等一味，由此智慧波罗蜜多也是等一味。
23-445
一切法超越边际，由此智慧波罗蜜多超越边际。一切法无生，由此智慧波罗蜜多为无生。如是说。从此在法源大阿拉里中，为观照游戏自性世尊大乐，互不散乱心意而为欢喜之故，作佛陀舞蹈。结印契及其回应印，供养及其回应供养，舞蹈及其回应舞蹈，歌曲及其回应歌曲，身体手势及其回应手势，仅以言语表达。如此舍离世间禅定并消除意愿欲望后，常与心极喜悦的瑜伽女们同心欢喜，由此增长菩提心、自己及一切现象显现为乐、增长身肉、压伏现象、摄受众生、压伏烦恼、不增长轮回、延长寿命、延缓衰老、不生白发和皱纹、身体恢复青春、变得油润、
23-446
空行母云集。特殊功德如同因陀罗布提王一样，转变身体成为金刚身后，与王妃眷属一起隐形，具足八种自在功德，从一佛刹前往另一佛刹。若缺乏资具，修行者应以五印开始无戏论行为；若连色金刚母等也没有，那时应与触金刚母或猪母或单独一位无我母瑜伽合修而成就。因为一切如来都集中在修行者身体坛城内，一切天女都集中在妃子身体坛城内，因此应以不可分离的傲慢修学无分别。如《集会》中说："以大贪智慧欲望，常依止欲妙五欲。"又说："然后金刚手一切如来之主从一切如来身、语、
23-447
意金刚中生起正受持明律仪之行为。身语意与金刚等，修持身语意，若做何者之本性，将迅速获得成就。"又说："天女龙女夜叉女，无论天女或人女，获得后行明律仪，依靠三金刚智慧。"《二谛论》中说："如同被火烧灼者，应以那同一火煅烧，如是被贪欲火烧者，应以贪欲火煅烧。"由此，欲贪也行于欲界四行：二人相拥、牵手、对视、嬉笑。


 །འཁྲིག་པས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའམ་བདེ་བ་སྐད་ཅིག་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། །དེ་སྦྱངས་པས་རྫོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུའང་འཁོར་བ་དག་ལ་རྟག་ཏུ་དགའ་བའི་གཟུགས་ཅན་དུ་
འགྱུར་ཏེ། །བདེ་མཆོག་ལས། དེས་ན་བདེ་བས་བདེ་བ་ཉིད། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཐོབ་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ལྷ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལས། དབང་པོ་གཉིས་ནི་མཉམ་སྦྱར་ཏེ། །རྩོལ་བའི་
ཆོ་གའི་འོག་ཏུ་ནི། །དགའ་བའི་སེམས་ཀྱིས་འགྲུབ་འགྱུར་བ། །བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། །།
༈ ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་བ་ལམ་རང་གི་ངོ་བོ་བཤད་པ་ལ། རྩ་བཙལ་བ་དང་། དབབ་པ།
གཉིས་པ་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་བ་ལམ་རང་གི་ངོ་བོ་བཤད་པ་ལ། རྩ་བཙལ་བ། དབབ་པ། གཟུང་བ། 
23-448
བཟློག་པ། ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ལྔ་ལས། དང་པོ་ནི། དབབ་པ་བསྒྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས། །རང་གིས་རྩ་རྙེད་པར་མ་གྱུར་ན། འདུག་སྟངས་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོར་བཤད་པའི་དྲུག་
ཅུ་རྩ་བཞིའམ། བརྟག་གཉིས་སུ་བཤད་པའི་བཞི་ལ་སོགས་པའི་འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རིག་པ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དུས་འཁོར་ལས། མཆོད་པའི་དོན་དུ་འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡོན་ཏན་མང་པོའི་གནས་
ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་རིག་པར་བྱ། །ཤིན་ཏུ་དགའ་བ་དང་བྲལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཡི་འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་སྟེར་མི་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེས་ཀྱང་མ་རྙེད་ན་རྩ་བཙལ་བའི་ཆོ་
ག་ཁྲིད་དུ་བསྟན་པ་བཞིན་གྱིས་སོ།། །། གཉིས་པ་དབབ་པ་ནི། གསང་ལ་སྦྱོར་བའི་དུས་ཙ་ན། །བལྟ་དང་འཛུམ་དང་འཁྱུད་དང་རྒོད། །དེ་ལ་རྩེད་མོ་སྣ་ཚོགས་བྱ། །དེ་ནི་ཚོགས་གྱི་ལམ་དུ་
འདོད། །དེ་ནས་སྔགས་པས་སྤྱི་བོ་དང་། །མགོ་བོ་དང་། མགྲིན་པ་དང་། རྒྱབ་དང་། རྐེད་པའི་ཕྱོགས་དང་ཕྱག་རྒྱའི་པདྨའི་རྩ་བསྐུལ་བ་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་རིག་པ་དེས་སེམས་རླུང་གི་བཞོན་པ་ཅན་ཆགས་
པ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་རྩ་རྣམས་སུ་འདུ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དུ་བཞག་གོ །ཨེ་ཝཾ་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་བྱས་པས། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྦྱོར་བའི་ལམ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཨེ་ཝཾ་སྟེ། 
23-449
རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཁ་སྦྱོར་བཞི་པོ་སྤྱོད་བསྡུས་ལས། ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་དང་། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དང་། ཤེས་པ་དང་ཤེས་རབ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཤིང་། ཞེས་གསུངས་
པའམ། དབང་པོ་གཉིས། དུང་ཅན་དང་། གཡུང་མོ། ཐིག་ལེ་དཀར་དམར། དེའི་བཞོན་པའི་དུས་ཀྱི་མེ་གཉིས་སོ། །རྩེ་མོ་ཡུན་རིང་དྲུད་པ་ལས། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཐོང་བའི་ལམ། །ཡུན་རིང་པོར་བསྐུལ་བས་
དྲི་མ་མེད་པའི་འོ་ཐིགས་ཀྱིས་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བ་ཙམ་ནི་རྣམ་པར་མ་སྨིན་པ་ཡིན་དེའི་རྐྱེན་ལས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ནས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་
བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གནས་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྟེ་མཐོང་བའི་ལམ་མོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། །ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་སྙོམས་འཇུག་དང་། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱའི་རྗེས་
ཆགས་དང་། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་གཅིག་སྦྱོར་བས། །མི་འགྱུར་བ་དེ་འཕེལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ལ། མྱོང་ནས་ཀྱང་གསུམ་པོ་དེ་ཀས་འཕེལ་བར་བྱེད་པའང་བསྟན་ནོ། །འོ་ན་ལས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་
རྒྱ་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ཡོད་མོད། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སྦྱོར་བ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། གཞན་གཉིས་བཞིན་དུ་འཁྱུད་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་མེད་ཀྱང་། ཕྱི་རོལ་རང་གི་ཉམས་སུ་བསྒོམ་པ་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ལ་སྦྱོར་བའི་དོན་ནོ།

 །འཁྲིག་པས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའམ་བདེ་བ་སྐད་ཅིག་ལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དེ། །དེ་སྦྱངས་པས་རྫོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུའང་འཁོར་བ་དག་ལ་རྟག་ཏུ་དགའ་བའི་གཟུགས་ཅན་དུ་
འགྱུར་ཏེ། །བདེ་མཆོག་ལས། དེས་ན་བདེ་བས་བདེ་བ་ཉིད། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཐོབ་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ལྷ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འདུས་པའི་རྒྱུད་ལས། དབང་པོ་གཉིས་ནི་མཉམ་སྦྱར་ཏེ། །རྩོལ་བའི་
ཆོ་གའི་འོག་ཏུ་ནི། །དགའ་བའི་སེམས་ཀྱིས་འགྲུབ་འགྱུར་བ། །བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ།། །།
༈ ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་བ་ལམ་རང་གི་ངོ་བོ་བཤད་པ་ལ། རྩ་བཙལ་བ་དང་། དབབ་པ།
གཉིས་པ་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་བ་ལམ་རང་གི་ངོ་བོ་བཤད་པ་ལ། རྩ་བཙལ་བ། དབབ་པ། གཟུང་བ། 
23-448
བཟློག་པ། ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་ལྔ་ལས། དང་པོ་ནི། དབབ་པ་བསྒྲུབ་པའི་བྱེ་བྲག་གིས། །རང་གིས་རྩ་རྙེད་པར་མ་གྱུར་ན། འདུག་སྟངས་རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོར་བཤད་པའི་དྲུག་
ཅུ་རྩ་བཞིའམ། བརྟག་གཉིས་སུ་བཤད་པའི་བཞི་ལ་སོགས་པའི་འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རིག་པ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དུས་འཁོར་ལས། མཆོད་པའི་དོན་དུ་འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཡོན་ཏན་མང་པོའི་གནས་
ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིས་རིག་པར་བྱ། །ཤིན་ཏུ་དགའ་བ་དང་བྲལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་མ་ཡི་འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་སྟེར་མི་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེས་ཀྱང་མ་རྙེད་ན་རྩ་བཙལ་བའི་ཆོ་
ག་ཁྲིད་དུ་བསྟན་པ་བཞིན་གྱིས་སོ།། །། གཉིས་པ་དབབ་པ་ནི། གསང་ལ་སྦྱོར་བའི་དུས་ཙ་ན། །བལྟ་དང་འཛུམ་དང་འཁྱུད་དང་རྒོད། །དེ་ལ་རྩེད་མོ་སྣ་ཚོགས་བྱ། །དེ་ནི་ཚོགས་གྱི་ལམ་དུ་
འདོད། །དེ་ནས་སྔགས་པས་སྤྱི་བོ་དང་། །མགོ་བོ་དང་། མགྲིན་པ་དང་། རྒྱབ་དང་། རྐེད་པའི་ཕྱོགས་དང་ཕྱག་རྒྱའི་པདྨའི་རྩ་བསྐུལ་བ་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་རིག་པ་དེས་སེམས་རླུང་གི་བཞོན་པ་ཅན་ཆགས་
པ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་གྱི་རྩ་རྣམས་སུ་འདུ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་ཀྱི་ལམ་དུ་བཞག་གོ །ཨེ་ཝཾ་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་བྱས་པས། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྦྱོར་བའི་ལམ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཨེ་ཝཾ་སྟེ། 
23-449
རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཁ་སྦྱོར་བཞི་པོ་སྤྱོད་བསྡུས་ལས། ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་དང་། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་དང་། ཤེས་པ་དང་ཤེས་རབ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཤིང་། ཞེས་གསུངས་
པའམ། དབང་པོ་གཉིས། དུང་ཅན་དང་། གཡུང་མོ། ཐིག་ལེ་དཀར་དམར། དེའི་བཞོན་པའི་དུས་ཀྱི་མེ་གཉིས་སོ། །རྩེ་མོ་ཡུན་རིང་དྲུད་པ་ལས། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཐོང་བའི་ལམ། །ཡུན་རིང་པོར་བསྐུལ་བས་
དྲི་མ་མེད་པའི་འོ་ཐིགས་ཀྱིས་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བ་ཙམ་ནི་རྣམ་པར་མ་སྨིན་པ་ཡིན་དེའི་རྐྱེན་ལས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ནས་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་
བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་གནས་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྟེ་མཐོང་བའི་ལམ་མོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། །ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་སྙོམས་འཇུག་དང་། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱའི་རྗེས་
ཆགས་དང་། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་གཅིག་སྦྱོར་བས། །མི་འགྱུར་བ་དེ་འཕེལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ལ། མྱོང་ནས་ཀྱང་གསུམ་པོ་དེ་ཀས་འཕེལ་བར་བྱེད་པའང་བསྟན་ནོ། །འོ་ན་ལས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་
རྒྱ་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ཡོད་མོད། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སྦྱོར་བ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། གཞན་གཉིས་བཞིན་དུ་འཁྱུད་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་མེད་ཀྱང་། ཕྱི་རོལ་རང་གི་ཉམས་སུ་བསྒོམ་པ་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་ལ་སྦྱོར་བའི་དོན་ནོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这是对提供的藏文内容的完整直译成简体中文：
通过性交使人能在瞬间体验最高的欢喜或快乐。通过修习此法，在圆满的阶段，在轮回中也会常常呈现欢喜的形象。如《胜乐》中所说："因此以乐得乐，获得一切佛果位。"又如《一切天集会密续》中说："二根相交合，在运作仪式下，以欢喜心成就，称为大乐。"
第二，关于如何修持之道的本质解说，包括：寻找脉、引导、
第二，关于如何修持之道的本质解说，包括：寻找脉、引导、持住、逆转、遍布全身等五个方面。首先，若自己无法找到脉，应通过《金刚空行》中所说的六十四种姿势，或《二观察续》中说的四种等，了解欲论的智慧。如《时轮》所说："为供养而了解欲论的种种功德之处，瑜伽士应当知晓。没有极乐的瑜伽士，瑜伽女不会给予欲望的成就。"若仍无法找到，则应按照所教导的寻找脉的仪轨进行。
第二，引导：在秘密结合之时，观看、微笑、拥抱和欢笑。在其中进行各种游戏，此为资粮道。然后，修行者通过刺激顶轮、头部、喉部、背部、腰部和手印莲花根部的脉，如所说的智慧，使心识与风的乘载者集中于大欲性质的脉中，因此称为资粮道。通过将二者合为一体，各种修持之道。因为是方便与智慧的本性，所以称为二合一。《修行集》中所说的四种合：境与根、金刚与莲花、方便与智慧、所知与智慧平等进入。或说二根、右脉与左脉、白明点与红明点，以及它们的载体：时间的两种火。
通过长时间摩擦顶端，成熟现见之道。长时间刺激直至纯净之露滴充满全身，这只是未成熟状态；从此缘起，获得一切相空性智慧后，真正了知最极不变大乐的境界，这是成熟，即见道。如《灌顶略论》中所说："通过业手印双修，与智慧手印结合，与大手印结合为一，不变的（乐）将会增长。"经验表明这三种方式能使其增长。那么，与业手印和智慧手印的结合是可以的，但与大手印结合是什么样的呢？虽然没有像其他两种那样的拥抱结合，但以外在自己的修习体验即是与大手印结合的意义。


 །
23-450
མཐོང་བའི་ལམ་དེའང་གང་གི་དུས་སུ་སྐྱེ་བ་ཞེ་ན། །གཉིས་ཤོར་གཉིས་མཉམ་དབུས་དག་ཏུ། ཡུལ་གྱི་ཆ་ནས་སྟོང་པ་བཞི་དང་སྐད་ཅིག་མ་བཞི། ཡུལ་ཅན་གྱི་ཆ་ནས་དགའ་བ་བཞིར་ཕྱེད་
ནས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེའང་རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་སྦྱར་བའི་རེག་བྱ་སྲ་བ་ནི་སའི་ཁམས། བསྐྱོད་པ་ལས་འདོད་པའི་ཆུ་འབྱུང་བ་ཆུ། འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའི་དྲོད་ཚ་བ་མེ། མེ་དེས་སྟེང་ན་
གནས་པའི་སྲོག་དང་རྩོལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པ་བཞུ་ནས་ཁ་འཐུར་དུ་བལྟས་ཏེ་སོང་བ་རླུང་གི་ཁམས་སོ། །ཞུ་བ་དེ་ཉིད་རྩ་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་
གཉིས་ནས་རྩ་ཆེན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འདུས་ཏེ་སྤྱི་བོ་ནས་མར་ཐིག་ལེའི་རང་བཞིན་གྱི་གནས་སྦགས་པ་ཙམ་ན། རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་སྣང་བའི་ཐད་ཀར་རྟོག་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་
མངོན་དུ་ཆུད་པའི་ལྡོག་པ་ནས་བདེ་བའི་སྣང་བ་སྟོང་པ་ཡིན་ལ། འོད་སྣང་གི་ཆ་ནས་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུ། དེ་ནས་ཁུ་བ་དེ་སྙིང་གའི་བར་དུ་འདུས་ཙ་ན། དེ་བས་
ཀྱང་བདེ་བ་སྐྱེ་བའི་སྟོབས་ཀྱི་སྣང་བ་མཆེད་པའི་ཐད་ཀར་རྟོག་པ་བཞི་བཅུ་རང་ཤུགས་སུ་ཆོད་པའི་ལྡོག་པ་ནས་བདེ་བའི་སྣང་བ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་ཡིན་ལ། འོད་སྣང་གི་ཆ་ནས་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུ། 
23-451
དེ་ནས་གསང་བའི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་སོན་པ་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ། སྣང་བ་ཐོབ་པའི་ཐད་ཀར་རང་བཞིན་འཐུག་པ་བདུན་ཆོད་པའི་ལྡོག་པ་ནས་བདེ་བའི་སྣང་བ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་
ལ། འོད་སྣང་གི་ཆ་ནས་མུན་ནག་ལྟ་བུའོ། །ནོར་བུའི་མཐར་ཕྱིན་ཙ་ན་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ། འོད་གསལ་གྱི་ཐད་ཀར་ཕྲ་བའི་རྟོག་པ་ཆོད་པའི་ལྡོག་པ་ནས་བདེ་བའི་སྣང་བ་ཐམས་
ཅད་སྟོང་པ། འོད་སྣང་གི་ཆ་ནས་སྟོན་གནམ་དྲི་མ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གྲུབ་པར། སྟོང་པ་ཉིད་གསུམ་མཉམ་སྦྱོར་བས། །ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་རབ་ཏུ་གསལ། །དེ་ཉིད་གསལ་
བས་དག་པ་ནི། །མཆོག་གི་གོ་འཕང་དེ་གསལ་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །རྡོར་འཕྲེང་དུ། རྡོ་རྗེ་པདྨ་མཉམ་སྦྱོར་བས། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་གྱི་ཆ་རིག་པ། །བློ་ལ་གོས་དང་མ་གོས་པ། །དེར་ནི་བདེ་བར་
རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་སོ། །འཁྱུད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྐད་ཅིག་དང་པོ། བདག་གི་བདེ་བ་ཟོས་པའོ་ཞེས་ཕྲོས་སུ་བྱེད་པ་རྣམ་པར་ཉེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ། བདེ་
བ་ཟོས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྐད་ཅིག་ནི་གསུམ་པ། དེ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ནི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་སྐད་ཅིག་བཞི་པའོ། །དེའང་བླ་མ་མེད་པར་རང་དགར་འཇུག་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་རྒྱུད་དུ་དཀྲུགས་ནས་བསྟན་ནོ། །
23-452
རྒྱུད་དུ། འཁྱུད་དང་འོ་བྱེད་ལ་སོགས་པ། །སྣ་ཚོགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བཤད། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེ་ལས་བཟློག །བདེ་བ་ཡེ་ཤེས་ཟ་བ་ཉིད། །བདག་གིས་བདེ་བ་ཟོས་པ་ཡིས། །བྲོས་ནི་རྣམ་
པར་ཉེད་པར་བརྗོད། །མཚན་ཉིད་བྲལ་བ་གསུམ་ལས་གཞན། །ཆགས་དང་ཆགས་བྲལ་རྣམ་པར་སྤངས། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཆ་ནས་དགའ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིར་འབྱེད་དེ། སྐད་ཅིག་དབྱེ་བས་
ཕྱེ་བ་ཉིད། །དགའ་བ་དེ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །སྐད་ཅིག་དབྱེ་བས་བདེ་ཤེས་པ། །ཨེ་ཝཾ་རྣམ་པས་རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་དགྱེས་རྡོར་དུ་གསུངས་སོ། །དེའང་རྒྱུད་ཕལ་ཆེར་ལས་དགའ་བ་དང་། མཆོག་ཏུ་
དགའ་བ་དང་། དགའ་བྲལ་ལམ་ཁྱད་པར་གྱི་དགའ་བ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་བཞིའོ། །དེ་བཞི་པོ་སྤྱི་བོ་ནས་ནོར་བུའི་བར་དུ་བཞག་ལ། དབང་མདོར་བསྟན་ལས། མགོ་བོའི་
པདྨར་གཙུག་ཏོར་ལས། །ཁུ་བ་འོངས་པ་དགའ་བ་སྟེ། །མགྲིན་པ་སྙིང་གར་མཆོག་དགའོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
那么，这见道何时产生？在二失二等中央处，从境的方面分为四空和四刹那，从有境的方面分为四喜来解说。金刚与莲花相接触的坚实触感是地大；运动而产生的欲水是水大；大欲望的热度是火大；该火融化上方的生命和努力的本体以及蕴、界等，使之向下流动是风大。
这融化的精华从七万二千脉汇集到三十二大脉中，当从顶轮向下以明点本性的方式略微停留时，无分别智慧在"显现"阶段直接遮断三十二种分别念，从反面而言这是乐的显现空性。从光明方面来看，如同月光般。然后当精液聚集到心轮处，因生起更大乐力而"增长"的显现直接自然中断四十种分别念，从反面而言这是乐的显现极空。从光明方面来看，如同日光般。
然后到达秘密轮中央的无分别智慧，在"获得"显现阶段直接切断七种粗分别念，从反面而言这是乐的显现大空。从光明方面来看，如同黑暗般。当到达宝珠顶端，无分别智慧在"明光"阶段直接切断微细分别念，从反面而言这是乐的显现一切空。从光明方面来看，如同无尘秋空般。
如《实相成就论》所说："通过空性三者的结合，一切空性极为明显。因此明显而清净，最高境界变得明晰。"《金刚鬘》中说："金刚莲花等合一，了知三智慧的部分，心被覆盖与未覆盖，在此安住于极乐中。"
拥抱等种种形式是第一刹那，"我已享受了乐"而逃避是被追逐的第二刹那，享受乐的成熟是第三刹那，超越这三者的特性是无特性的第四刹那。为了防止没有上师而随意进入，在续部中交错地教授了这些。
续部中说："拥抱、亲吻等等，解说各种不同形相。成熟与此相反，乐与智慧即是食。因为我享用了乐，逃避称为被追逐。无特性异于三者，远离贪执与离贪。"
从亲身体验的角度分为喜等四种。《喜金刚》中说："通过区分刹那而分开，从中生起喜悦。通过区分刹那了知乐，安住于二合一形态。"大多数续部将其分为喜、胜喜、离喜或殊胜喜，以及俱生喜四种。这四种从顶轮至宝珠间安立。《灌顶略论》中说："头顶莲花中顶髻，精液流下是为喜，喉部心轮为胜喜。


 །དགའ་བྲལ་དགའ་བ་དེ་ནས་འགྱུར། །སྣ་ཚོགས་དགའ་བ་ལྟེ་བ་དང་། གསང་བའི་པདྨར་གང་འོངས་པ། །གསང་གནས་རྡོ་
རྗེ་ནོར་བུའི་བར། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་མི་འཕོ་བ། །ཞེས་པ་ལ། ནཱ་རོ་པའི་དགོངས་པས་གཙུག་ཏོར་གྱི་པདྨ་ལས་དཔྲལ་བའི་འཁོར་ལོའི་དབུས་ཀྱི་ཆར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འོངས་པ་ལ་དགའ་བ་དང་། 
23-453
མཚམས་དེ་ནས་སྙིང་གའི་འཁོར་ལོའི་ལྟེ་བར་སླེབ་པའི་བར་ནི་མཆོག་དགའ་དང་། མཚམས་དེ་ནས་གསང་བའི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་སླེབ་པའི་བར་ནི་ཁྱད་དགའ་དང་། མཚམས་དེ་ནས་ནོར་བུའི་མཐའི་བར་དུ་
ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་བཞེད་དོ། ། དེ་ལས་དགའ་བ་བཞི་སོ་སོའི་དོན་ལས་དགའ་བ་ནི། ཕྱག་རྒྱ་མའི་ལུས་ལ་རེག་ཅིང་འཁྱུད་པ་དང་། འོ་བྱེད་པ་དང་། དབང་པོ་གཉིས་རེག་ཅིང་
ཕྲད་པར་འདོད་པ་བདེ་བ་ཆུང་ངུ་དང་ཁ་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཆེན་པོ། མཆོག་དགའ་སྔ་མ་ལས་བདེ་བ་ཆེར་སྐྱེས་ནས་ནང་གི་བདེ་བ་ཉིད་འདོད་པས་ཕྱི་ལ་དམིགས་པའི་རྟོག་པ་
རགས་པ་དེ་ལོག་ཅིང་འབྲིང་དུ་གནས་པའོ། །དགའ་བྲལ་ནི་ཕྱི་ལ་དམིགས་པའམ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྟོག་པ་འཇིག་པ་ཉིད་དེ་རྟོག་པ་ཆུང་ངུར་གྱུར་པའོ། །དངོས་སམ་བརྒྱུད་པའི་རྒྱུ་གང་ལས་བདེ་བའི་
རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་སྟེ། དེ་ལ་གསུམ་པ་དེར་ཆགས་བྲལ་ཤེས་དང་། འདོད་ཆགས་འཇིག་པ་བདེ་བ་དང་ཡང་བྲལ་བར་འདོད་པ་དང་། རྟེན་ཁུ་བ་ཉམས་
པར་འདོད་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི་དགོངས་པ། ནཱ་རོའི་དབང་མདོར་བསྟན་ཀྱི་འགྲེལ་པར། དེའང་སྣ་ཚོགས་དགའ་བ་དམ་པར་འཁྱུད་པ་དང་། ཤཱི་ཏ་ཡིས་དང་། མགྲིན་པའི་ཀཱུ་ཛ་ན་ལ་སོགས་པ་ལྟེ་བ་དང་གསང་བར་ཡང་ཕྱི་རོལ་རྟོག་པ་ཁ་ཕྱིར་ཕྱོགས་པའི་བདེ་བ་བདག་གིས་ཟ་བར་བྱའོ་ཞེས་རྟོགས་པས་མཚོན་པའི་རང་རིག་པ་ཙམ་ཁྱད་དགའི་དགའ་བ་མཐར་ཐུག་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི། 
23-454
དགའ་བ་དང་བྲལ་བའི་བདེ་བ་འཛག་བཅས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པས། ཁ་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་བདེ་བ་བདག་གིས་ཟོས་ནས་རང་རིག་པར་སྐྱེས་པས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྟོག་པ་འཇིག་པ་ཡིན་གྱི།
བདེ་བའི་ཆ་འཇིག་པ་མ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟར་གསུམ་པས་རྟོག་པ་ཟོས་ཤིང་ནུབ་པས་དེས་ན་རྟོག་པ་མེད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་པ་སྟེ། རིམ་པ་གཉིས་ཀའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དགའ་
བ་སྒྲ་དོན་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལ་རྫོགས་པའི་རིམ་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པས་ནི་དགའ་བ་གཞན་གསུམ་ལའང་ཁྱབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་མེད་རིམ་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། །འདི་
ལྟར་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་རྣམ་བཞི། །ཞེས་སོ། །དགའ་བ་དང་པོ་གསུམ་ལ་རྟོག་བཅས་ཀྱི་དགའ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་བདེ་བ་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བརྟག་གཉིས་སུ། དགའ་བའི་བདེ་བ་ཅུང་ཟད་
དེ། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དེ་ལས་ལྷག །དགའ་བྲལ་དགའ་བ་ཆགས་བྲལ་ཡིན། །ལྷག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་དགའ་ཉིད། །དང་པོ་རེག་པར་འདོད་པ་དང་། །གཉིས་པ་བདེ་བར་འདོད་པས་དང་། །གསུམ་པ་འདོད་ཆགས་
འཇིག་པ་ཉིད། དེས་ན་བཞི་པ་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །དགའ་བ་བཞི་པོ་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་བཞི་བཞིར་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དབྱེ་ནས་དགའ་བ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བཞག་ལ། ཚུལ་འདིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཅུང་ཟད་རེ་སྐྱེའང་ངེས་པར་མི་ནུས་ཤིང་། 
23-455
དེ་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་པར་མི་བྱེད་ལ། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱིས་བླ་མ་དམ་པའི་མན་ངག་གིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་བཅུ་དྲུག་པའི་ཚེ་ལྷན་སྐྱེས་རིག་ནས་ལམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །
མན་ངག་དེའང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གྲུབ་པར། ཨཱ་ལི་ཀཱ་ལི་མཉམ་སྦྱོར་བས། །གང་ཚེ་ནོར་བུར་ཚུད་པ་ན། །མན་ངག་གིས་ནི་རླུང་བསྡུས་ཏེ། །དེ་ཚེ་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བས་འགྲུབ། །བསྐལ་པ་མཐའ་
ཡས་བར་དུ་ནི། །དེར་འདོད་པ་ཡི་ཡང་དག་གནས། །ཞེས་དང་། རྡོ་རྗེ་མཁའ་འགྲོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་དཀར། །ཡིད་ནང་ཆུད་པ་དེ་ཡིས་སྤྱད། །ཅེས་གསུངས་སོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
离喜随后生起。种种喜悦在脐轮和，秘密莲花处流下。秘密处金刚宝珠间，俱生喜不动。
据那洛巴的见解，从顶髻莲花到额轮中央部分，菩提心下流为喜；从那处到达心轮中央期间为胜喜；从那处到秘密轮中央期间为殊胜喜；从那处到宝珠末端为俱生喜。
关于四种喜各自的意义：喜是触摸、拥抱手印身体，亲吻，欲求二根接触的小乐以及外向的大分别念；胜喜是生起比先前更大的乐，因欲求内在乐本身而逆转粗分外向分别念，处于中等状态；离喜是外向的或贪欲的分别念消失，分别念变小；直接或间接从各种因缘中了知乐的本性即为俱生喜。
虽然有人认为第三种喜为离贪的了知，贪欲消失也失去乐，以及认为所依的**消失，但那洛巴在《灌顶略论》注释中说："此外，种种喜悦，紧密拥抱，亲吻，喉咙的呜咽等，脐轮和秘密处也是外向分别念的乐，了悟'我将享用此乐'所显示的仅是自知，最终生起殊胜喜，而非离喜之后的带漏乐。"
这表明将外向的乐自我享用后生起自知，消灭贪欲分别念，而非消除乐的部分。如此，第三种喜吞噬并消灭分别念，因此应修无分别。两种次第的俱生喜都仅是离开有词义的分别念。
圆满次第的俱生喜遍及其他三种喜，如说："在无生次第方面，俱生有四种形式。"前三种喜称为有分别喜，分别是小、中、大乐。如《二观察续》所说："喜乐稍微一点，胜喜比它更多。离喜是无贪著，剩余是俱生喜。第一欲求触摸，第二欲求快乐，第三贪欲消失，因此应修第四。"
这四种喜每一种又如前所述各分为四种，共立为十六种喜。以此方式，众生虽略微生起第十六分的俱生喜，但无法确定，也不能安住其中。瑜伽士们通过殊胜上师的口诀，在第十六分时如实认识俱生，这便成为修道。
《实相成就论》中说到这口诀："通过阿里卡里的结合，当进入宝珠时，依口诀收摄气，彼时见智慧而成就。无尽劫之间，这是真正的欲乐住处。"《金刚空行》中说："如来白色顶髻，心内领悟而享用。"


 །དེ་བཞིན་མཆོག་དགའ་སྲིད་
པར་བརྗོད། །དགའ་བྲལ་ལས་ནི་མྱ་ངན་འདས། །དབུ་མ་དགའ་བ་ཙམ་ཉིད་དེ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་འདི་རྣམས་སྤངས། །འདིར་ནཱ་རོ་པས། འདིའི་དོན་ནི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཞེས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་
གྱི་བདེ་བའི་ཆའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་སྲིད་པ་སྟེ་འཁོར་བ་པར་བཤད་དོ། །དགའ་བྲལ་ལས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དགའ་བྲལ་ལྟ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ཡིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་
པ་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་གྱི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཉིད་དོ། །དབུ་མ་དགའ་བ་ཙམ་ཉིད་དེ་ཞེས་པ་ནི། དང་པོའི་དགའ་བ་བདེ་བ་ཐུན་མོང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་བར་མ་ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །
23-456
དགའ་བ་གསུམ་པོ་འདི་རྣམས་སྤངས་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ནི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པས། ཀུན་ནས་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མཆོག་དགའ་དང་། ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་
མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དགའ་བྲལ་གྱི་དབུས་སུ། དང་པོའི་དགའ་བ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷན་སྐྱེས་དབུས་མ་ཞེས་པའི་མིང་ཅན་གྱིས་བསྟན་ལ། དེའང་སྤངས་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་མས་བརྟན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་
ཤར་བར་བཤད་ལ། སླར་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས། དེ་བཞིན་དུ། མཆོག་དགའི་མཐའ་དང་དགའ་བྲལ་དབུས། །སྟོང་དང་སྟོང་མིན་ཧེ་རུ་ཀ །ཞེས་པ་འདིའི་དོན་ནི། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ལ་བལྟོས་ནས་དབུས་མའང་
ཡིན་ལ། དགའ་བྲལ་ཡང་ཡིན་པས་དགའ་བྲལ་དབུས་སུའོ། །མཆོག་དགའི་མཐའ་ཡང་ཡིན་ལ། དགའ་བྲལ་དབུས་ཡིན་པས་ན་འདི་ནི་མཆོག་གི་མཐའ་དང་དགའ་བྲལ་ལོ། །དེ་རྒྱུར་གྱུར་པའི་སྟོང་དང་སྟོང་མིན་
ཞེས་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་པ་འདི་ནི་ཧེ་རུ་ཀ་ཞེས་པ་སྟེ། །འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར་ཡང་།
བྲལ་དགའ་མཐའ་སྟེ་མཆོག་དགའི་མདུན། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་མཆོག་ཏུ་ཕྲ། །ཇི་ལྟར་ཉི་ཟླ་གཟས་བཟུང་བ། །རླུང་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཉམས་གྱུར་དུས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་མཆོག་དགའ་ལ་ཆགས་པ་སྟེ་ཕྱི་མོ་བྱེད་པ། 
23-457
ལོངས་སྐུའི་ཐིག་ལེ། བྲལ་དགའ་ལ་ཆགས་བྲལ་ཏེ་ཕྱིར་ཤོར་བས་བརྒྱལ་བ་སྤྲུལ་སྐུའི་ཐིག་ལེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷན་སྐྱེས་ཆགས་པ་དང་ཆགས་བྲལ་འདྲེས་པ་ཕྱི་མོ་ཆོས་སྐུའི་ཐིག་ལེ་སྟེ། དེ་ཁོ་
ན་ཉིད་གྲུབ་པར། དགའ་བའི་བདེ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དེ་ལས་ལྷག །དགའ་བྲལ་ཆགས་པ་བྲལ་བ་སྟེ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དེ་དག་གསལ། །བརྒྱལ་དང་ཕྱི་མོའི་ཕྱེད་ཙམ་དང་། །ཕྱི་
མོ་ཞེས་བྱའི་སྐད་ཅིག་གསུམ། །དམ་པ་བདེ་བའི་རྣམ་པའི་རོར། །དབྱེ་བས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཤེས། །བརྒྱལ་བས་ཀུན་ནས་ཡེ་ཤེས་མེད། །ཅུང་ཟད་ཤེས་པ་ཕྱི་མོའི་ཕྱེད། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་
པའི། །ཡེ་ཤེས་ཕྱི་མོ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ནི། །གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་གསལ། །དེ་ལ་ཆགས་དང་ཆགས་བྲལ་མེད། །གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་སྟོང་ཉིད་མིན། །ཡང་ན་ཐམས་ཅད་
རྣམ་པར་ཐིམ། །ཇི་ལྟར་ཆར་གྱི་ཆུ་སྣ་ཚོགས། །རོ་གཟུགས་དུ་མ་གཞན་ཡིན་ཀྱང་། །སྣོད་གཅིག་ཏུ་ནི་ཞུགས་པ་ན། །ཞུ་ནས་རོ་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར། །དེ་བཞིན་ཡེ་ཤེས་བདེ་ཆེན་པོ། །རྣམ་པར་
ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ། །ཞེས་སོ། ། དེའང་རང་དང་ཕྱག་རྒྱའི་ཐིག་ལེའི་དྭངས་མ་གཉིས་དབུ་མའི་སྣ་རྩེར་ལྷུང་བས་གཉིས་ཤོར། །དེ་གཉིས་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་རྒྱས་བཏབ་པས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་གཉིས་མཉམ་སྟེ། །
23-458
དེའི་དབུས་སུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དམ་བྲལ་བའི་གཟུགས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་མིག་ལ་འཆར་བའོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
同样，胜喜被称为有。离喜是涅槃。中性仅是喜悦。俱生超越这些。
那洛巴在此解释道："这的意思是，胜喜因为具有染污乐的特性，所以称为有，即轮回。离喜即涅槃，意思是离喜以见为本性，因为其特征是消灭染污贪欲，所以是涅槃方式。'中性仅是喜悦'是指，最初的喜因为具有普通乐的特性，所以意思是中性。超越这三种喜的俱生意为成为果。"
由此所说，在具有全然贪执特性的胜喜与具有无贪特性的离喜之间，第一种喜被称为"中间的世间俱生"。而超越这些的俱生喜则是从下而稳固的本性。
他又解释道："同样，胜喜的边际与离喜中央，空与非空即赫鲁嘎。这的意思是，相对于俱生喜，既是中性又是离喜，所以是离喜中央。既是胜喜的边际，又是离喜中央，所以这是胜喜边际和离喜。'其因为空与非空'是指空性和慈悲不可分离，这就是赫鲁嘎，意即成为果的俱生。"
《金刚鬘》中也说："离喜是边际，胜喜的前方。俱生最为微细。如日月被蚀，如风力衰竭时。"
因此，对胜喜的贪执，即外涌，是报身明点；对离喜的无贪，即外泄而昏厥，是化身明点；世间俱生混合贪执与无贪，外涌是法身明点。如《实相成就论》中所说："喜乐稍微一点，胜喜比它更多。离喜是远离贪执，俱生使它们明显。昏厥、半外涌和外涌三个刹那。通过殊胜乐相味的区分，了知俱生。昏厥时全无智慧，略微了知为半外涌。具有一切相最胜的智慧，成为外涌。因此，该智慧是无二智慧极为明显。其中无贪与无贪，非二者非空性。或者，一切完全融入。如同雨水各种不同的味道形状，虽为多种不同，但进入同一容器时，融化后成为一味。同样，智慧大乐通过形相本性而明显。"
这是指自己与手印的两种明点精华落入中脉顶端为"二失"；两者互相印证而平等即"二等"；在其中央，一切相空性或离相之身以一切相显现于各自自知的眼前。


 །དག་ཅེས་པ། སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ཉིད་མངོན་པར་
བྱང་ཆུབ་པའི་མིང་ཅན་གྱི་འོད་གསལ་ལམ། རྣམ་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའམ། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བར་དག་པའམ། གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དེ། གསང་བ་ཐམས་ཅད་པའི་རྒྱུད་ལས། གཉིས་
ཤོར་གཉིས་ནི་མཉམ་པའི་དུས། །རྡོ་རྗེ་ནས་ལྷུང་པདྨར་རེག །རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུས་རྒྱས་བཏབ་ཅིང་། །འབྲས་བུ་ལ་ཡང་རྒྱུས་རྒྱས་བཏབ། །འདི་ནི་བདེ་ཆེན་རྒྱལ་པོའོ། །ཞེས་རྒྱུ་སྟོང་ཉིད། འབྲས་བུ་བདེ་ཆེན།
རྒྱས་བཏབ་པ་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་འཁྱུད་པས་མི་ཕྱེད་པའི་ཕྱིར་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གྲུབ་པར། རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུས་རྒྱས་བཏབ་ཅིང་། འབྲས་བུ་ལ་ཡང་རྒྱུས་རྒྱས་བཏབ། །
རྒྱུ་འབྲས་གཅིག་ཏུ་རྒྱས་བཏབ་པས། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །གང་ཟག་རྒྱུའི་སྟོབས་ཅན་འགའ་ཞིག་ལ་ཆགས་པ་དང་པོ་ཉིད་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྙེད་པའང་ཡོད་དོ། །དཔྱིད་ཀྱི་
ཐིག་ལེར། གང་ཚེ་མགྲིན་པར་འདོད་ཆེན་གྱི། །གཟུགས་ཀྱི་ཟླ་བར་གནས་པ་ན། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དམ་པའི་སྐུ། །དེ་ཚེ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པར་བཤད། །གང་ཚེ་རྡོ་རྗེའི་རྩེར་གནས་པ། །དེ་ཚེ་དེ་ཡང་སྣ་རྩེ་རུའོ། །
23-459
གང་ཚེ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ། །ནུབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ཡི་ཚེ། །བྷ་གའི་ནང་དུ་ཕྱིན་དེ་ཡང་། །ཡུངས་ཀར་ཙམ་དུ་རྣམ་བརྗོད་པ། །ཉི་མའི་གཟུགས་སུ་ཡང་དག་བཤད། །སྤྲུལ་པའི་སྐུར་ནི་བརྗོད་
པ་སྟེ། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས། །དེ་ཡིས་སྐྱེད་ཅིང་འཕྲོ་བའོ། །པདྨར་གར་གྱི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ། །པདྨ་འབྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ཅན། །སྤྲུལ་པ་ཡི་ནི་སྐུ་ཡི་གཟུགས། །ཉི་མ་དེར་ནི་ནུབ་པ་
གང་། །དེ་ནི་རྫོགས་སངས་སེམས་ཞེས་བྱ། །གོང་བུར་གྱུར་པས་རྙོག་པ་མེད། །འཁོར་བའི་ལམ་ནི་རྣམ་གཅོད་ཅིང་། །སྤྲོས་པ་ཉེར་ཞི་ཞི་བ་སྟེ། །གཉིས་མེད་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའོ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་རང་
བཞིན་ཉིད། །ཅེས་པ་ནས། །རང་བྱུང་གི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཆོས་ཀྱི་སྐུར་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། །ཅེས་སོ། །དེ་ལ་མ་ཡེངས་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཞེས་པ་ནི་ས་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་བསྒོམ་པའི་ལམ་སྟེ།
འབྲས་བུ་བཞིའི་ཚུལ་གྱིས་གྱེན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཕྲ་བའི་རླུང་གི་བཞོན་པ་ཅན་རྣམས་བརྟེན་པས་སོ། །འབྲས་བུ་བཞི། ཆོས་མངོན་པར། དགེ་བའི་ལས་དགེ་བ་ཕྱི་མ་དང་། མི་དགེ་བ་ལས་
མི་དགེ་བ་ཕྱི་མ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རིགས་འདྲ་བར་བྱུང་བ་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་སྟེ། རྒྱུ་མཐུན་རྒྱུ་དང་འདྲ་བའོ། །རྒྱུ་ཟག་བཅས་ཀྱི་དགེ་བའམ་མི་དགེ་བ་ལས་དུས་ཕྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ངོ་བོ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་སྟེ། 
23-460
རྣམ་སྨིན་ལུང་དུ་མ་བསྟན་ཆོས། །སེམས་ཅན་བརྗོད་ལུང་བསྟན་ཕྱིས་འབྱུང་། །ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་མཚུངས་ལྡན་གྱི་རྒྱུ་གཉིས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་བཞིན་དུ་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་འབྲས་བུ་ནི་
སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ། དེ་ཡི་སྟོབས་ཀྱིས་གང་སྐྱེས་པའི། །འབྲས་དེ་སྐྱེས་བུ་བྱེད་ལས་སྐྱེས། །གཉེན་པོའི་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པའི་འདུས་
མ་བྱས་ནི་བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་སྟེ། བྲལ་བ་བློ་ཡི་ཟད་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ལ། འདིར་ནང་དུ་སྟེ། ནོར་བུའི་རྩེ་མོ་ནས་གྱེན་དུ་གཤེགས་པའི་ཚེ་ཐུར་སེལ་སྡུད་པའི་ཐབས་བྱེད་དགོས་པ་
ལྟར་ལྟེ་བར་སྲོག་སྡུད་པའི་སྦྱོར་བ་བྱས་པས་རྒྱུ་མཐུན་ཞེས་བྱ་ལ། སྙིང་གར་སྲོག་སྡུད་པའི་རྩོལ་བ་ཆུང་ཡང་འབྲས་བུ་མཆོག་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བས་ལས་ཆུང་བ་དང་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་རྣམ་
སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱའོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
所谓"清净"，是指空性本身，即明光的名称"现证菩提"，或无相大悲，或最极不变之乐的清净，或一体性。如《一切秘密续》中所说："二失二等时，金刚坠落触及莲花，因以果印持，果亦被因印，这是大乐之王。"这里教导说：因是空性，果是大乐，印持是一者拥抱另一者而不可分离，因此称为双运。
《实相成就论》中说："因被果所印持，果亦被因所印持，因果一体相印持，大手印由此生起。"某些具有强大因力的人，在第一次贪欲时就能获得俱生智慧。
《春点》中说："当大欲望的月形住于喉部时，诸佛殊胜身，那时称为圆满报身。当住于金刚顶端时，那时它也在鼻尖。当圆满报身消失之时，进入女阴内部，如同芥子大小所称，以太阳形相真实阐述，称为化身。诸佛菩萨们，由此生成并放射。莲花中舞蹈自在王，具有开莲之修法，化身之形相，太阳沉没于彼处，这称为圆满觉悟心，成为一团而无污浊。切断轮回之道路，戏论息灭即这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
"清净"是指，空性本身称为现证菩提的明光，或无相大悲，或最极不变之乐的清净，或成为一体。如《一切秘密续》中所说："二失二平等之时，金刚落下触及莲花，因以果印持，果亦由因印持，这是大乐之王。"这表明因为空性，果为大乐，相互印持即互相拥抱不可分离，因此教示为双运。
《实相成就论》中说："因以果印持，果亦由因印持。因果合一印持，大手印由此生起。"有些具有强大因缘的人，在第一次贪爱时就能获得俱生智慧。
《春点滴》中说："当大欲在喉部，以月亮形象住时，诸佛殊胜身，彼时说为圆满报身。当住于金刚顶，彼时也在鼻尖。当圆满报身，沉没之时，进入女阴内，被说为如芥子大小，形如日轮，称为化身，诸佛菩萨由此产生并放射。莲花中舞蹈自在王，具有开启莲花的修法，化身之形象，日轮沉没于彼中，此称为圆满佛心，成为整体而无浊，断绝轮回道，息灭戏论而寂静，无二最胜喜，金刚萨埵之本性。"直到"自生之本体，广为宣称为法身。"
"不散修持之道"是指修持遍行地之道，因为依靠四种果的方式，使细微菩提心以气为乘往上行。
四种果：如《阿毗达磨》中所说，从善业生善果，从不善业生不善果，这种因果性质相似的产生叫做等流果："等流与因相似。"从有漏善或不善因，后时在有情相续中产生无记性质的异熟体是异熟果："异熟为无记法，称为有情，后生。"俱生相应因二者力量所生之果，如同人为而由其力量生起的果，是士用果："由其力量所生果，彼果从士用生。"通过对治道的力量使所断烦恼种子断离的无为，是离系果："离系是心的灭尽。"
在此内在而言，从宝珠顶向上行时，需要收摄下行风的方法，同样在脐轮收摄生命之风的修法称为等流；在心轮收摄生命之风虽然努力小，但生起极大殊胜果，因此小业大果称为异熟果。
;


 །མགྲིན་པར་ནི་རྨི་ལམ་དང་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཡུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་འཆར་ལ། དེ་ལྟེ་བར་སྲོག་བསྡུས་པའི་དབང་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་
འབྲས་བུ། དེ་ནས་དཔྲལ་བར་ཕྱིན་པའི་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་དེའི་གནས་སྐབས་བཞིའི་དྲི་མ་དག་པས་དྲི་བྲལ་གྱི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཀྱེར་རྡོར་ལས། ཨེ་ཝཾ་རྣ་པས་རྒྱུ་མཐུན་ཉིད། །རྣམ་སྨིན་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ། །
23-461
ལོངས་སྤྱོད་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པ་ཉིད། །བདེ་བའི་འཁོར་ལོ་དྲི་མེད་ཉིད། །རྒྱུ་མཐུན་སོགས་ལས་རབ་ཕྱེ་བའི། །འབྲས་བུ་རྣམ་པ་བཞི་ཞེས་བརྗོད། །ལས་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྐུལ་བ་ཡི། །ལས་ལ་བཅོམ་ལྡན་ཤེས་
རབ་བརྗོད། །ཇི་ལྟར་བྱས་པ་དེ་བཞིན་སྤྱོད། །རྒྱུ་མཐུན་ཞེས་ནི་རབ་ཏུ་བསྒྲགས། །ལས་ཆུང་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་ཕྱིར། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེ་ལས་ལྡོག །རྣལ་འབྱོར་དག་ཕྱིར་དྲི་མེད་ཉིད། །སྐྱེད་པས་སྐྱེས་
བུ་བྱེད་པ་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དགག་སྒྲུབ་མེད་པར་ངོ་འཕྲོད་པས། །མཐར་ཐུག་ལམ་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །གཞིའི་དབྱིངས་སུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ལ། གཞི་དེའང་བདེན་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་མེད་པས་རྒྱུ་དང་
འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ལ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་སུ་མེད་པས་ཐོབ་པ་དང་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མེད་ལ། ཐོབ་པ་དང་ཐོབ་པར་བྱ་བ་གཉིས་སུ་མེད་པས་
སྒོམ་པ་དང་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དག་ཀྱང་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་ནི་སྒྲུབ་པ་པོ་དང་བསྒྲུབ་པ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དམིགས་པར་མི་
འགྱུར་བས་འདིར་གང་ཞིག་ལ་ནི་དགག་པར་བྱ་བ་དང་། གང་ཞིག་ལ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཅི་ཡོད་དེ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར། དེ་ལས་གོང་དུ་བགྲོད་དུ་མེད་པས་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །
23-462
དེའང་སྐུ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ། བདག་ཉིད་གྱིས་མཚན་མ་མེད་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་བདག་གཞན་ལ་ཕན་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ནི་ཆོས་སྐུ་དང་། ས་བཅུ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
ལ་ལེགས་བྱས་བརྒྱ་ཡི་འབྲས་བུ་མཚན་དཔེར་སྣང་ཞིང་མཐའ་ཡས་པའི་ཆོས་གསུང་བ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། མ་དག་པའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་དང་།
རིགས་དྲུག་གི་ལུས་དང་། རྩི་ཤིང་དང་ཆུ་བོ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ལ། ཆོས་སྐུ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ཀྱང་མཚན་མ་མེད་པ་ཙམ་གྱིས་མི་མཚོན་
པར་བདེ་བ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའི་སྐུ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དུས་འཁོར་རྒྱུད་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་གསུངས་པ་དྲངས་པ། གང་དུ་ཡང་དག་མིན་ཞེས་བདེན་པ་དཀར་པོ་
དགེ་བའི་ཚོགས་རྣམས་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །ཆོས་ལས་སོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྟེ་མཐའ་དག་སྐད་ཀྱི་ཚོགས་སོ་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་རྣམས་ཀྱི་ནི། །ཕུང་པོ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྟེ་མཆོག་ཏུ་
མི་འགྱུར་བ་ཡི་བདེ་བ་ཆོས་སྐུ་མ་ཡིན་དེ་ཡི་ཕྱིར། སྐུ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མཚན་ཉིད་གང་དེ་འདིར་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་དང་འཕགས་པ་ཀླུས་བོད་ཀྱིས་ཀྱང་སྟེ། །གང་ཞིག་གཅིག་མིན་དུ་མ་ཡང་མིན་རང་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཕུན་ཚོགས་ཆེན་པོས་བཞིར་གྱུར་པ། །
23-463
དངོས་མེད་ཉིད་མིན་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་རོ་མཉམ་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་རང་བཞིན་ཅན། །གོས་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཞི་ཞིང་མི་མཉམ་མཉམ་ལ་ཁྱབ་པ་རབ་
ཏུ་སྤྲོས་མེད་པ། །སོ་སོ་རང་གིས་རིག་བྱ་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་དཔེ་མེད་དེ་ལ་བདག་ནི་ཕྱག་འཚལ་ལོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
在喉部，梦境和清醒状态的一切境相都显现为乐，由于这是源于脐轮收摄生命之风的力量，所以是士用果。当到达眉心时，由于瑜伽士的四种状态的垢染清净，故称为离垢果。如《喜金刚》所说："二合一相为等流，异熟在于法轮中，受用为士用，乐轮为无垢，从等流等区分，说有四种果。由业风推动，业中智慧为胜者，如何所作如何行，广为宣称为等流。因为小业大果故，异熟与此相反。因净瑜伽故无垢，由生故为士用。"
无有遮止与建立而认知，是为究竟道。在基界中现前成佛，此基也是二谛无二，因此因与果无二；因与果无二故，所得与所当得也无二；所得与所当得无二故，能修与所修也无二。在无二中，能成就者、成就及所成就都不可得。由于不可得，所以此处何者是应遮止的，何者是应建立的都不存在。因此，再无可超越，故称为究竟道。
这具有四身的特性：通过自己无相了知一切法而成为自利他利之基础，是法身；对十地菩萨显现为百种善业果的相好，并宣说无尽之法，是圆满受用身；对未净化的众生以十二事业等形式，以及六道之身、草木河流等各种形式显现，是化身；虽然就是法身的本质，但不仅仅以无相来表征，而成为大乐之身，是自性身。
如同《时轮续》中引用龙树上师所说："所谓非真实，是指白色真实善资粮即为诸佛法身。从法而生圆满受用身，即一切语之集合，相好诸蕴为化身。最极不变之乐非法身，因此此处诸身之特性是由善逝和圣龙树所宣说：非一非多，以大圆满利他利他而成四；非无实亦非有实，如虚空平等难以了知之自性；无染无变化，寂静非等同等同周遍，极无戏论；唯自证知，诸佛法身无比，我向彼顶礼。"


 །གང་ཞིག་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ལེགས་བྱས་བརྒྱ་ཡི་འབྲས་
བུ་བདག་ཉིད་འབྱོར་པ་ནི། །བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བའི་རྒྱུར་ནི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་རྒྱས་པ་སྟོན་མཛད་ཅིང་། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་སྒྲ་རྒྱ་ཆེན་འཇིག་རྟེན་ཐམས་
ཅད་དུ་ནི་རབ་ཏུ་སྤྲོ་མཛད་པ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་འདིར་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་སྲིད་ཆེན་པོར་གནས་པ་དེ་ལ་བདག་ནི་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་ཞིག་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སྨིན་པའི་སླད་དུ་འགའ་
ཞིག་དག་ཏུ་མེ་བཞིན་འབར་བར་སྣང་བྱེད་ཅིང་། །གང་ཞིག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་ལར་ཡང་ནི་སླར་ཡང་རབ་ཏུ་ཞི་བ་སྟོན། །སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་འཇིགས་པ་འཕྲོག་པ་སྣ་
ཚོགས་ཐབས་ཚུལ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་དུ་མར་རབ་འཇུག་པ། །ཐུབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྲུལ་སྐུ་དོན་ཆེན་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་རྗེས་སུ་སོན་པ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ལས་གྲོལ་ནམ་མཁའ་མཉམ་པར་གནས་པ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན། །
23-464
དག་པ་ཞི་ཞིང་རྣལ་འབྱོར་རྣམ་པར་དབེན་ལ་མཆོག་ཏུ་ཞི་བའི་རང་བཞིན་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡི་རྟོགས་བྱ་ཉིད། །རྟོགས་པར་དཀའ་ཞིང་རྣམ་པར་སྦྱང་དཀའ་རང་དང་གཞན་ལ་ཕན་པ་ཁྱབ་པ་མཚན་
མེད་རྣམ་རྟོག་དང་། །བྲལ་བ་གཅིག་པུའི་སྐུ་ནི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མི་མཉམ་མཉམ་པ་བདེ་བའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་སོ། །བསྒོམས་ན་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཀྱང་རྒྱ། །མ་བསྒོམ་རྒྱ་ན་རྒྱ་བ་
ཡིན། །གདམས་ངག་གི་ཁྱད་པར་ལས་སྒོམ་པའི་ཡུན་ལ་བལྟོས་མི་དགོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་ཏེ། །མཆོག་གི་ཕོ་ཉ་མོ་དང་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ཐབས་ཀྱི་རིགས་བདག་གི་ཁར་
ཐིག་ལེའི་དྭངས་མ་མངོན་དུ་བྱས་པ་ཟླ་བ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སུ་བྱང་ཆུབ་པ། ཤེས་རབ་ཀྱི་རྩ་མཛེས་མའི་སྤྱི་བོར་རཀྟའི་དྭངས་མ་མངོན་དུ་བྱས་པ་ཉི་མ་མཉམ་པ་ཉིད།
རླུང་སེམས་མ་འདྲེས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སོར་རྟོག །གཅིག་ཏུ་འདྲེས་ནས་དབུ་མར་ཐིམ་པ་བྱ་གྲུབ། །དེ་ནས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་མ་ལུས་པ་མངོན་དུ་མཛད་པ་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་སུ་བྱང་
ཆུབ་པ་སྟེ། མངོན་བྱང་ལྔས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བས་ན། བདེ་མཆོག་ཉུང་ངུ་ལས། ཕོ་ཉ་རལ་གྲིའི་སོ་འདྲ་ཞིང་། །དག་བྱེད་བསོད་ནམས་འཕེལ་བྱེད་ཡིན། །དེ་བཞིན་ཕོ་ཉ་ལེགས་འགྲོགས་པས། །
23-465
སྒྲུབ་པ་པོ་ཡིས་དངོས་གྲུབ་འཐོབ། །བཟླས་བརྗོད་བསམ་གཏན་མཆོད་མེད་པར། །མྱུར་བ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ།། །།
༈ གཟུང་བ། བཟློག་པ་དང་། ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ།
གསུམ་པ་གཟུང་བ་ནི། དྲི་མེད་འོད་དུ། ཤེས་རབ་འགྲོགས་ལས་གང་གི་དཀར་
པོ་ཟགས། །དེ་ཡི་བདེ་བ་ཅི་ཡི་འཕེལ་བར་འགྱུར། །དཔྱིད་དང་འགྲོགས་ལ་མེ་ཏོག་མ་རྒྱས་པ། །ལྷུང་ན་ཙཱུ་ཏའི་འབྲས་བུ་ཅི་ཡིས་འབྱུང་། །ཞེས་དང་། ཇི་ལྟར་གཉིད་ལོག་ལ་ཡང་སྦྲུལ་གྱིས་ནི། །
སོ་བཏབ་མི་འཚོ་དེ་བཞིན་དཀའ་ཐུབ་པ། །ཁུ་བ་སྡུད་པ་མེད་ཕྱིར་སྟོབས་མེད་མའི། །སྐྱེ་གནས་དེ་ཡིས་ཉམས་པར་བྱས་པའོ། །ཞེས་འཛག་པའི་ཉེས་པ་ཆེས་ཆེ་བ་གསུངས་པས། །ལས་དང་པོ་པས་
དཀར་དམར་འདྲེས་པའི་ཐིག་ལེ་དེ་ཉིད། ནོར་བུའི་ནང་ལས་ཕྱིར་མི་འཛག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གསུངས་ལ། གཟུང་བ་འཁྲུལ་འཁོར་མན་ངག་དང་། །ཟངས་ཚགས་ཅན་དང་ཏིང་འཛིན་ནོ། །རྡོར་འཕྲེང་དུ། དེ་ཉིད་
བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱང་ནི། །འཛིན་པ་སྲོག་ནི་བསྡུ་བའོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
超越世间不可思议百种善业果自身具足，作为智者欢喜之因在众中显示各种广大形相，诸佛殊胜法音广大于一切世间广泛传播，圆满受用身住于此大法王位，我向彼顶礼。为了成熟众生，在某处显现如火燃烧，在某处又示现圆满菩提法轮的寂静，夺除三有怖畏，以种种方便形式多种入世，诸佛化身于十方示现大义，我向彼顶礼。解脱三界行为，如虚空平等安住，一切事物之自性，
清净寂静，瑜伽远离，最极寂静自性，瑜伽士所证知，难以了知难以净化，遍及自利他利，无相离分别，唯一身即诸佛非等平等之乐身，我向彼顶礼。
修之则一切诸佛亦成就，不修而成就是成就。通过殊胜口诀，不依靠修持时间而能获得佛果，即：与殊胜使者女双修，通过方便种姓之口，显现明点精华如月如镜智慧而菩提；智慧脉美女顶上，显现红明点精华如日平等性；风心不混而圆满的妙观察；合而融入中脉的成所作；然后现前一切身与智慧的法界智慧菩提。由五现等圆满成佛，如《胜乐略续》所说："使者如剑锋，能净增福德，如是善伴使者，修行者获成就，无念诵禅修供养，速疾成就。"
三、持住、逆转与遍布全身
第三，持住。《无垢光》中说："从与智慧交合漏出白色，其乐如何能增长？伴春未开之花，若落如何生芒果？"又说："如同睡眠时被蛇咬，无法存活，同样苦行者，因不收摄精液故无力，被女阴所损害。"由于说漏出过失极大，初学者应使白红和合的明点不从宝珠内外泄，为此说持住有瑜伽体位口诀、铜网和禅定。《金刚鬘》中说："持住菩提心，即是收摄生命气。
;


 །རྡོ་རྗེ་པདྨ་འདྲེས་པའི་གདོང་། །ཞེས་དང་། རིམ་པ་གསུམ་པ་ལས། ཞབས་ཚགས་སོར་མོས་མནན་བྱས་པས། །བུག་པ་ཡོད་ཀྱང་འཇིག་མི་འགྱུར། །བླ་མ་
དམ་པའི་མན་ངག་གི །ཉི་མ་ཟླ་བ་གཟས་ཟིན་ཚེ། །རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་བདེ་བ་གནས། །ཞེས་དང་། གསང་བ་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་རྒྱུད་ལས། དེ་རུ་གཟུང་བ་རྣམ་པ་གཉིས། །རབ་ཀྱིས་དབུགས་དང་ཤེས་པས་གཟུང་། །
23-466
དང་པོར་བཙན་ཐབས་སྦྱོར་བས་གཟུང་། །ཞེས་པས། བཙན་ཐབས་འདིར་འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་དང་། ཟངས་ཆགས་ཅན་ཞེས་པ་རིལ་བ་ཞབས་ཚགས་ཡོད་པས་མཚོན་པའི་རླུང་གི་གནད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་དམིགས་པའི་གནད་
དེ། ཤེས་པས་གཟུང་བའང་དེའོ།། །། བཞི་པ་བཟློག་པ་ནི། གནས་སུ་མ་འཁྱོལ་ན་ཆུ་དང་བསྡོངས་ནས་འཛག་པའི་ཕྱིར་མས་རིམ་ནས་འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་དགུག་པ་སྟེ། བཟློག་པ་དུད་འགྲོའི་འགྱུར་བཞི་ལ། །
སྦྱོར་བ་དྲུག་དང་བཞི་ལྡན་སྦྱར། །ལུས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་རླུང་གི་གནད། །དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་གསུམ་སྦྱོར་གྱིས་ཤེས་པར་བྱའོ།། །། ལྔ་པ་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་སྟེ། འགྲེམས་པ་རྣམ་རོལ་ཕྱག་
རྒྱ་དང་། །གཟེར་ཆེན་དག་གི་མན་ངག་གོ །སེང་གེ་རྣམ་རོལ་གྱིས་མཚོན་ནས་ཐིག་ལེའི་འཁྲུལ་འཁོར་ཇི་སྙེད་པ་གསུངས་པ་དང་། གཟེར་ཆེན་ཞེས་པ། བདེ་བ་དེ་འཁོར་ལོ་བཞིར་དྲངས་ཤིང་མཐར་ལུས་
ཐམས་ཅད་དུ་སྟེ། དེས་དབང་པོ་གཉིས་སྦྱར་བ་ཇི་ལྟ་བའི་བདེ་བ་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ནས་མིག་གི་དབང་པོའི་ལམ་ནས་རྒྱུ་བའི་རླུང་གི་རྟ་ལ་བསྐྱོན་པས་གཟུགས་སྣང་ཤར་ཙམ་ན་བདེ་སྟོང་
གི་ཉམས་མྱོང་དུ་ལྷང་ལྷང་འགྲོ་ཞིང་། དེ་བཞིན་དབང་པོ་གཞན་གྱི་ལམ་དུའང་སྦྱར་བར་ཡུལ་རབ་འབྲིང་དམན་པ་གང་དང་གང་གི་རྣམས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་དང་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་གི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་རོ། །
23-467
དེས་བཅུད་ཤ་ལ་འདུས་ནས་ཤ་དཀར་ཞིང་འཕེལ་ལ། ཅུང་ཟད་དམར་བའི་མདངས་དང་ལྡན་ཏེ། ཧ་ཅང་འཕེལ་བས་གས་པ་ལ་སོགས་པར་གྱུར་ན་ཡོན་ཏན་སྐྱོན་དུ་སོང་བ་ཡིན་པས་རླུང་གི་
གནད་ཀྱིས་ཤ་དབྲི་བར་བྱའོ། །བཅུད་རུས་པ་ལ་འདུས་ནས་རྒས་པ་མེད་ཅིང་ལུས་རྡོ་རྗེ་ལྟར་གང་གིས་ཀྱང་མི་ཆོད་པར་འགྱུར་རོ། །བཅུད་རྩ་ལ་འདུས་ན་ཤེས་པ་གསལ། །ཡིད་གཞུང་པ་དང་།
མདངས་པདྨ་དང་། དཀྲག་ཉི་མ། རྩལ་གླང་པོ་ཆེ། ཡང་རྩལ་ཁྱུང་དང་འདྲ་བར་གྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དུག་རྣམས་དུག་མེད་པར་བཅུད་ཀྱིས་ལེན་དང་། ཆང་འོ་མ་དང་། རུས་པ་
མེ་ཏོག །སོ་མུ་ཏིག །ཐོད་པ་པདྨ། ཤ་པུ་ཏྲ་ཀེ་ཤ། ཁྲག་སི་ར། གཅི་བ་གླ་རྩི། ཁུ་བ་ག་པུར། བཤང་བ་བཞི་མཉམ། བ་སྤུ་གུར་གུམ་གྱི་གེ་སར་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་
ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཀྱང་ཐོབ་བོ། །ལུས་ལ་མ་ཁྲེམས་ན་ནང་དུ་འགྱུར་རོ།། །།
༈ རྗེས་ཀྱི་ཆོ་ག།
གསུམ་པ་རྗེས་ལམ་དུ་འཁྱེར་བ་ནི། རྩའི་གནས་སུ་བསྲེ་བ། དེ་ནས་རྩ་ཡི་ནང་ཉིད་དུ། །
གཡོན་པའི་སྲིན་ལག་ས་ལ་ནི། །དྲག་ཏུ་བཙུགས་ནས་ལུས་ལྕིད་ཕབ། །ཡང་ན་ལག་པ་གཉིས་ཀྱང་རུང་། །ཞེས་གསུངས་པའི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་སོ། །རླུང་དང་བསྲེ་བ། རླུང་དང་བསྲེ་བའི་མན་ངག་ནི། །སྟེང་རླུང་མནན་ཞིང་འོག་རླུང་བསྡམ། །
23-468
ཞེས་པ་སྟེ། །རླུང་དང་མ་འདྲེས་ནས་དབང་དུ་ཤོར་ནས་བྱང་སེམས་སྙིགས་མར་འགྱུར་བས་མཐར་རླུང་བུམ་པ་ཅན་ཁམས་དྭངས་སྙིགས་སུ་མ་ཕྱེད་ཀྱི་བར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དཔེར་ན་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་
དག །མ་ཕུག་པས་ནི་སྦྱོར་བྲལ་འགྱུར། །ནོར་བུས་དངུལ་ཆུ་དང་། རིན་ཆེན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཏེ། དེ་གཉིས་དཔེ་དང་དཔེ་ཅན་དུ་སྦྱར་ནས་གསུངས་པ་སྟེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། ཇི་ལྟར་དངུལ་ཆུ་
མེ་ཡིས་རེག་པ་ལས། འབྲོས་པར་བྱེད་ཀྱི་གཡོ་བ་མེད་མི་འགྱུར། །དེ་བཞིན་ཐབས་དང་བྲལ་བའི་ཁུ་བ་ནི། །རྟག་ཏུ་སྐྱེ་གནས་རེག་པ་དག་ལས་སོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
金刚莲花交合之面。《第三次第》中说：用足趾压住，虽有孔穴亦不损坏。通过殊胜上师口诀，当日月被蚀时，能依所依乐安住。《秘密金刚亥母续》中说：在此持住有两种，以气和以心持住，最初以强制方式持住。
这里的强制方式是指**，"铜网"是指有网底的球体，表示气的要点。禅定是专注的要点，心持也是如此。
第四，逆转。如果不能持住而与水混合外泄，则需从下向上收摄于四轮，即：逆转有四种动物变化，应配合六种修法和四种结合。应了知身体**、风的要点和三种专注的特殊结合。
第五，遍布全身，即：散布狮子游戏手印和大钉的口诀。通过狮子游戏为表征而说明各种明点**，大钉是指将乐引入四轮，最后遍及全身。由此生起如同二根交合般的乐，然后乘着从眼根通道流动的风马，当色相刚一显现时，空乐的体验便清晰明显。同样，在其他根门的通道中也如此修习，无论优、中、下等任何境相的体验，都将成为大乐的缘起。
这精华集于肉中，使肉变白并增长，具有略带红色的光泽。如果过度增长导致裂开等情况，就是功德变成过失，应当通过风的要点减肉。精华集于骨中，则无老化，身体如金刚般不可切断。精华集于脉中，则心识清明，心灵正直，光彩如莲，灿烂如日，力量如象，轻盈如金翅鸟。如此，内外的毒素变为无毒，精华即：酒变为牛奶，骨变为花，牙变为珍珠，头盖骨变为莲花，肉变为白檀，血变为乳汁，尿变为麝香，精液变为龙脑香，粪便变为四等分香，汗毛变为藏红花的花蕊。此外，还获得细小等八种功德。若身体不坚硬则向内转化。
三、后续仪轨
第三，将后续作为道路，包括：与脉融合："然后于脉内，左手小指坚固插入地，身体重量下放，或者两手皆可"，如所说的**。与气融合："与气融合的口诀是：压制上行气，约束下行气。"
因为若不与气融合，就会失控使菩提心变为糟粕，所以最后应修习气瓶直到精华不分纯杂为止。例如："珍贵宝石，若未钻透则分离。"宝石比喻水银，珍宝比喻菩提心，两者作为比喻和所比喻而说。如《无垢光》所说："如同水银被火触碰，逃逸而不停留，同样离开方便的**，常因触及女阴而逸出。"


 །ཇི་ལྟར་གཡོ་བ་དེ་ཡང་སྨན་སོགས་
ཀྱི། །སྟོབས་ཀྱིས་མེ་དང་ཡང་དག་ཕྲད་པས་འཆིང་། །དེ་བཞིན་ཁུ་བ་ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་གྱིས། །ཤེས་རབ་དག་དང་ཡང་དག་ཕྲད་པས་སོ། །ཞེས་དང་། ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས་ཀྱང་། །
ཇི་ལྟར་འོ་མ་དང་། ཏིལ་དག་གིས་ཡང་དག་པའི་མངོན་པར་འདུ་བྱས་པ་མེད་པར་ཏིལ་མར་མི་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱ་མངོན་པར་འདུ་བྱས་པའི་རྡོ་རྗེ་དང་པདྨ་མཉམ་
པར་སྦྱོར་བ་མེད་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་ཉེ་བར་མཐོང་བར་མི་ནུས་སོ། །བྷ་ག་དང་ལིངྒ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བའི་ནུས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མི་རྙེད་དོ་ཞེས་སོ། །
23-469
ཕུག་པས་དགའ་བ་སྦྱིན་པའོ། །གསེར་འགྱུར་མཁན་གྱི་དངུལ་ཆུ་གྲུབ་པ་ན། ལྕགས་ལ་སོགས་པ་ལ་དངུལ་ཆུ་ཐིགས་པ་གཅིག་བླུགས་ཏེ་མེ་དྲག་པོའི་སྦྱོར་བས་བཞུ་བ་ན་ཐམས་ཅད་གསེར་དུ་འགྱུར་
བ་བཞིན། ཐིག་ལེ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་བདེ་བའི་སྐད་ཅིག་ཡང་དག་པའི་དྲན་པའི་མེས་གདུངས་པ་ན་ཐ་མལ་པའི་ལུས་ཕུག་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། མེ་ནི་དངུལ་ཆུའི་
དགྲ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་མེ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་ན་ནམ་ཡང་དངུལ་ཆུ་འཆིང་བ་མེད། །མ་བཅིངས་ན་ནི་གསེར་བྱེད་མེད་དེ་གསེར་དང་བྲལ་བ་སྨྲ་པོ་རྣམས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་མེད་པ་ཉིད། །དེ་བཞིན་
བུད་མེད་སྦྱོར་བ་བྲལ་ན་རྟག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་དག་གི་སེམས་ནི་འཆིང་མི་འགྱུར། །བཅིངས་པ་མེད་ན་ལུས་འབིགས་མེད་དེ་མ་ཕུག་ལུས་ཀྱི་འདིར་ནི་ལྷན་སྐྱེས་བདེ་བ་སྟེར་བ་མིན། །
ཞེས་སོ། །ཡང་ཐིག་ལེ་དག་ན་ཆོས་སྐུ་མངོན་དུ་འགྱུར་བར་ཇི་ལྟར་གཞག་ཅེ་ན། ཤེལ་དང་མཚུངས་པའི་སེམས་ལ་ནི། །སྦྱོར་བས་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་སྟེ། །འཁོར་བའི་སྐྱོན་གྱིས་གོས་པ་ཡིན། །སྐྱོན་
དང་ཡོན་ཏན་སེམས་ལ་མེད། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་བྱེད་དུ་བཞུགས་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་དེ་ཉིད། མ་དག་པའི་གནས་སྐབས་སུ་དྲི་མ་དང་བཅས་པས་ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་སྣང་ལ། 
23-470
སྣང་བའི་དུས་དེ་ཉིད་དུའང་རང་གི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པ་མེད་དེ། དཔེར་ན་དྲི་མ་མེད་པའི་ཤེལ་ཚོན་གྱིས་བསྒྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་སྦྱངས་པས་དོན་དམ་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མངོན་དུ་གྱུར་པའང་། ཚོན་དང་བྲལ་བས་ཤེལ་རང་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །དོན་དམ་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་དང་པོ་ནས་སྒྲིབ་མ་མྱོང་བས་
རང་བཞིན་རྣམ་དག །གནས་སྐབས་ཀྱི་དྲི་མ་སྦྱངས་ནས་མངོན་དུ་གྱུར་པས་གློ་བུར་དྲི་བྲལ་ཏེ། དག་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྐུ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བྱང་སེམས་འཆིངས་
བ་ཙམ་གྱིས་བྱེ་བྲག་དེ་ལ། སྦྱོར་བ་བདུན་པར། ཀུན་ལ་མ་ཁྱབ་ཅིང་ནོར་བུ་ཙམ་ལ་གནས་པས་རྒྱས་པ་མེད་དོ། །དབང་པོ་གཉིས་སྦྱོར་བའི་དུས་སུ་བརྒྱལ་ཞིང་ཚ་བའི་ཕྱིར་སིམ་པ་
མེད་དོ། །ལས་རྒྱ་ལ་རྟོག་ཅིང་ཆགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་གཉིས་ཙམ་ལས་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་བར་དུ་གནས་པ་མེད་
དོ། །མི་རྟག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཡུད་ཙམ་གྱི་འགོག་པའི་ཕྱིར་བར་ཆད་མེད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་འགོག་པ་མེད་པའང་མེད་དེ། །མས་བརྟན་གྱི་དགའ་བ་ནི་དེ་དག་ལས་བཟློག་སྟེ་རྒྱས་པ་དང་། 
23-471
སིམ་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། བར་ཆད་མེད་པ་དང་། ཁྱབ་པ་དང་། འགོག་པ་མེད་པ་དང་། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་བར་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །ཡང་དེ་ལ་རོ་མྱང་བའི་མཚན་ཉིད་བརྒྱད་
དུའང་ཞལ་ལུང་ལས། །རྟག་པ་དང་ནི་མི་གདུང་དང་། །བསིལ་བ་དང་ནི་གཅིག་པ་དང་། །བདེ་བ་དང་ནི་དྲི་མེད་དང་། །དགའ་བ་དང་ནི་ཡིད་དང་བ། །འདི་ནི་བདེ་ཆེན་རོ་མྱང་བརྒྱད། །ཅེས་
གསུངས་སོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
如同水银流动，也能通过药物等的力量，与火完全接触而被束缚。同样，**通过极致瑜伽，与智慧完全接触而被束缚。《智慧金刚总集》中也说：如同没有正确加工牛奶和芝麻，就不会产生芝麻油；同样，没有咒语和手印加工的金刚与莲花的平等结合，就不能见到三种识。没有女阴和男根正确结合的能力，就无法获得大乐禅定。
穿透产生喜悦。炼金师的水银成功时，向铁等物质滴入一滴水银，用猛火融化，一切都变成黄金。同样，当不变明点的乐刹那被正念之火加热时，穿透凡俗之身而转变为智慧身。如经所说："火是水银的敌人，若远离火则水银永不会被束缚。未束缚则不能造金，无金则说者无受用。同样，若离女人结合，瑜伽士的心永不会被束缚。无束缚则无穿透身体，未穿透身体则此处无俱生乐赐予。"
又问，如何确立明点清净则法身现前？如水晶般的心，通过修习趋入对境，被轮回过失所染。过失和功德不在心中。遍及一切法的大乐菩提心本质，在不净状态时因有垢染而显为世俗菩提心。
即使在显现时，自身本质也无遮蔽，如同无垢水晶被染色一样。因此，净化世俗心而显现胜义菩提心，如同离开染料而了知水晶自身本性一样。胜义菩提心从一开始就未曾被蒙蔽，所以自性清净；通过净化暂时垢染而显现，所以是离垢，因具有二种清净，故称为法身。
关于这一点，仅仅束缚世俗菩提心的差别，《七支瑜伽》中说：不遍一切而仅住于宝珠处，所以无遍满。二根交合时昏厥且发热，所以无舒适。对业印生分别和贪着烦恼，所以非无烦恼。仅住一两刹那，所以无法持续到轮回尽头。由于无常因素暂时停止，所以非无障碍，也非无停止。从下稳固的喜悦与这些相反：有遍满、有舒适、无烦恼、无障碍、有周遍、无停止、轮回期间相续不断。
又在《口授》中说到品味的八种特征："恒常与不热，清凉与单一，快乐与无垢，欢喜与澄净，此为大乐品味八。"


 །འདི་ལ་སྤང་བ་གཉིས་ཡོད་དེ། །ཡོན་ཏན་མེད་ནས་སྤང་བ་དང་། །ཕོ་ཉའི་ལམ་འདིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཆིང་བར་མི་ནུས་ན་འཇུག་པར་མི་རུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཆིང་བ་
ནི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཡིན་ལ། དེ་དང་བྲལ་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཕྱིར་འཁོར་བའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་བས་སོ། །ཁྱད་པར་འཕགས་ནས་སྤང་བའོ། །འཚང་རྒྱ་བའི་སྔ་རོལ་དུ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་
རྒྱ་བསྟེན་ནས་དབང་པོ་གཉིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཞིག་ངེས་པར་དགོས་སོ། །དེས་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་ལྷག་མེད་དུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དབང་པོ་གཉིས་སྦྱོར་བ་མེད་པར་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་མི་
འགྱུར་བས། སླར་ཡང་རགས་པའི་ལུས་སམ་རྡུལ་ཕྲན་ཚོགས་པའི་ལུས་བླང་དགོས་སོ་སྙམ་དུ་འགའ་ཞིག་སེམས་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟ་བུ་ནི་གསུང་རབ་དང་འགལ་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་ན་བདག་གི་སྐྱེ་བ་ཟད་དོ། །
23-472
འདི་ལས་སྲིད་པ་གཞན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཐལ་བ་དང་། དགྲ་བཅོམ་ཚེའི་འདུ་བྱེད་བཏང་ནས་ཡིད་ཀྱི་ལུས་སུ་གནས་ཤིང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོར་འཇུག་པ་ན་ཡིད་ཀྱི་ལུས་དེ་
ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པས་ཡིད་ལུས་པས་ལས་རྒྱ་ལ་ཇི་ལྟར་བསམ་དགོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འཚང་རྒྱ་བ་ལ་ལམ་འདི་མེད་དུ་མི་རུང་བའམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཉིད་དུ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་
ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པས་གྲོལ་བ་དག་ལ་འདི་སྤངས་པས་ཆོག་གོ་ཞེས་སྦྱར་རོ། །འོ་ན་དེ་ལྟ་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སམ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ཡོན་ཏན་ཅན་གྱིས་ཀྱང་། ཤེས་པ་
སྐྱོན་བསྟེན་ཀྱང་རུང་། བསྟེན་ཀྱང་དེ་དག་གི་རྟོགས་པ་དེའི་རྐྱེན་ལས་ཆེས་ཆེར་ན་འཕར་བར་འགྱུར་བ་ཞིག་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡན་ལག་ཏུ་ཕྱག་རྒྱ་བསྟེན་པར་གསུངས་པའང་དགོས་པ་དང་ལྡན་
པའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་དང་འགའ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས། །ཀུན་གྱིས་སྤྱོད་ཡུལ་འདི་མ་ཡིན། །ཞེས་པ། བདེ་མཆོག་ལས་ཀྱང་། ཕོ་ཉ་རལ་གྲིའི་སོ་དང་འདྲ། །ཞེས། རལ་གྲི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ལེགས་ན་ཕས་ཀྱི་
དཔུང་འཇོམས་ཤིང་། ཉེས་ན་རང་གི་འཇོམས་པ་བཞིན། ལམ་འདིའང་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྐྱེན་གང་དུ་འགྱུར་གང་ཟག་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བསྙེན་པར། བུད་མེད་སྦྱོར་བས་དམན་ལ་སྲིད་མེའི་སྡུག་བསྔལ་མེད། །
23-473
བུད་མེད་སྦྱོར་བས་དམན་ལ་མཆོག་གི་བདེ་བའང་མེད། །དེ་བས་རང་གི་བློ་ཡིས་ལེགས་པར་བརྟགས་ནས་ནི། །སྔགས་པས་གང་ལ་འདོད་པ་ཡང་ནི་བླང་བར་བགྱི། །ཞེས་གསུངས་སོ།། །།
༄། །སྒྱུ་ལུས་ལམ་གྱི་སྲོག་ཤིང་།
གསུམ་པ་སྒྱུ་ལུས་
ལམ་གྱི་སྲོག་ཤིང་ལ། ཤེས་བྱ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། བསྒོམ་བྱ་ཉམས་ལེན་དུ་བསྟན་པ་གཉིས་ལས།
༈ ཤེས་བྱ་གཏན་ལ་དབབ་པ།
དང་པོ་ནི། ཕྱི་དང་ནང་དུ་རྣམ་ཕྱེ་བ། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བདག་ཉིད་
ཅན་བརྟན་པ་དང་གཡོ་བའི་ཆོས་སོ་ཅོག་གོ །ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལས་གཞན་མིན། །སེམས་རྟོག་མེད་སྣང་བ་གསུམ་རང་རིག་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་ཉེར་ལེན། དེ་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་པ་འོད་གསལ་བའི་
རླུང་འོད་ཟེར་ལྔ་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཏེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དེས་དེ་དག་སྣང་ལ། བདེན་པའི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཞེས་བཞག་གོ །དེ་ལྟར་ཡང་། ཡེ་ཤེས་
རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་བརྟན་པ་དང་གཡོ་བའོ། །དེའི་བདེན་པ་ནི་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་དང་། རང་རིག་ཙམ་དུ་འོད་གསལ་བའི། །རླུང་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་ཤེས་ནི། །
ཆུ་ཟླ་འདྲ་ཞིང་གཟུགས་མེད་པའི། །ཆགས་མེད་ལུས་ནི་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། སྤྱོད་བསྡུས་ལས། བདེན་པར་ནི། སེམས་ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་བྲལ་བ་སྣང་བ་ཙམ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དང་འདྲ་བར་རེག་པར་དཀའ་བའོ། །
23-474
དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་སྣང་བ་གསུམ་པོ་རླུང་ལ་བརྟེན་པར་གྱུར་པ་དང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་ནས་ལྡང་སྟེ། དེས་ན་རླུང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཅིངས་པ་ཡིན་ནོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
对此有两种舍弃：一是因无功德而舍弃。如果在使者道中不能束缚菩提心，就不应进入，因为束缚菩提心是通过完全了解自性而做到的，若缺乏此点，烦恼将成为轮回的因缘。二是因超胜而舍弃。在成佛之前，必须依靠业印并进行二根交合。
因此，有些人认为即使进入无余涅槃的阿罗汉，如果没有二根交合也不能成佛，所以需要再取粗大身体或微尘聚集的身体。但这种观点违背经典，因为证得阿罗汉时宣称："我的生已尽，不再有其他轮回"，否则这会变成颠倒之见。阿罗汉舍弃寿行后以意生身安住，当进入大乘时也以意生身进入，那意生身怎能考虑业印？因此，成佛不一定需要或不需要此道路，对于一开始就如实了知事物本性而解脱的人，舍弃此道也足够了。
那么，是所有这类人都如此吗？即使有特殊功德者，了知过失依然可行。依靠它们，证悟反而会更加提升，因为经中说明手印作为禅定支分也是有必要的。"有些人的行境，非一切人的行境"。《胜乐续》中也说："使者如剑锋"，就像旋转剑轮若善巧则摧毁敌军，若不善则自我摧毁一样，此道路成为轮回或涅槃的因缘取决于个人，因此《究竟亲近》中说："缺乏女人交合则无有轮回火苦，缺乏女人交合也无有最胜乐，因此咒士应当以自己的智慧善加考虑，再取所欲求者。"
幻身道之根本
第三，幻身道之根本分为：确立所知与教示修持实践两部分。
一、确立所知
首先，外内分类，即蕴界处为本质的一切坚固与动摇之法。一切皆不异于幻化。心无分别三种光明唯自证为亲因，与之聚为一体的明光五色风为俱有缘；由此因缘而显现，因未成立为真实事物，故立为如幻。
《智慧金刚总集》中也说："世俗中为坚固与动摇，其真实如水中月。"又说："唯自证明光，风与识相合，如水月无形，成就无执身。"《行集论》中说："真实而言，心离色形，唯现如虚空体性，如同胜义谛难以触及。尽管如此，唯现的三种光明依于风并共同生起，因此风束缚意识。


 །དེ་ནས་
ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་སྣང་བ་གཉིས་འོད་ཟེར་ལྔ་དང་བཅས་ཤིང་། སྣ་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ལྷའི་སྐུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོ། །དེ་བས་འདི་ལྟར་
འགྲོ་བ་ཀུན། ཞེས་པ་ཤེས་བྱ་དང་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་འགྲོ་བའི་སྒྲས་བསྟན་ཏོ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་འདིར་བཤད་དེ། །དེ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུའི་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་སྟོན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་
བདེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་དག་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ།། །།
༈ བསྒོམ་བྱ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ། མ་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ།
གཉིས་པ་བསྒོམ་བྱ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ་
གཉིས་ལས་དང་པོ་ནི། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྒྱུ་ལུས་དང་། འདིས་ནི་མ་དག་པ་རྣམ་སྨིན་གྱི་སྒྱུ་ལུས་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ་སྤྱི་དོན་གྱི་སྒྱུ་མ་བསྟན་ནོ། །དག་པ་ལྷ་ཡི་སྒྱུ་ལུས་དང་། །
འདིས་ནི་ཐུན་མོང་བའི་ཕྱོགས་ལ་སྦས་པ་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་སྒྱུ་མ་དང་། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་གནས། །འདིས་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བསྐྱེད་པ་མན་ཆད་ལ་སྦས་པ་རྫོགས་རིམ་སྒྱུ་མ་བསྟན་ནོ། །
23-475
དེ་གཉིས་ཀས་བསྒྲུབས་པ་ནི་སྦས་དོན་གྱི་སྒྱུ་མ་ལྷའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའོ། །ཐམས་ཅད་དེ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་། །ཞེས་པ་ནི། གཉིས་བསྡུས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མར་སྦྱངས་
པ་མཐར་ཐུག་པའི་སྒྱུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། མ་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ། དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ། གཉིས་བསྡུས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་
སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་གྱིས། །སྒྱུ་མའི་ལུས་འདི་ཤེས་པར་བྱ། །མེ་ལོང་དྲི་མ་མེད་པ་མདུན་དུ་བཞག་སྟེ། དེར་སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་ཡན་ལག་
དང་ཉིང་ལག་རྫོགས་པར་སྣང་ཡང་། དེ་དང་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཞིང་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་དུ་མེད་པས་དེ་ལ་ཐེར་ཟུག་སྟེ་ཁ་མི་སྤོ་བར་སེམས་འཇུག་ལ། དེ་ལ་གོམས་
ནས་བར་དུ་གཟུགས་བརྙན་དེ་འདྲ་བ་དང་། མཐར་རང་དང་ཐ་མི་དད་པར་བསྒོམ་པའོ། །ཁ་དོག་རྣམས་ནི་འཇའ་ལྟ་བུ། །འཇའ་ཚོན་ནི་བར་སྣང་ན་རླན་གྱི་རླངས་འབྱུང་བ་ལྔའི་མདངས་སུ་གསལ་
བ་ཡིན་པ་ལྟར། དེའང་རླན་ལྟ་བུའི་འོད་གསལ་གྱི་བཞོན་པ་རླུང་ལྔ་སོ་སོའི་འོད་ལུས་སུ་བརྟག་པའོ། །ཁྱབ་པ་ཆུ་ཡི་ཟླ་བས་སོ། །གནམ་གྱི་ཟླ་བ་གཅིག་ཉིད་ཆུ་སྣོད་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བ་ལྟར་དངོས་པོ་དང་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ལུས་གཅིག་ཉིད་ཁྱབ་པར་བསམ་པའོ། །
23-476
དེ་ནི་དཔེའི་གཙོ་བོ་གསུམ་ཡིན་ལ། མིག་ཡོར་གློག་དང་སྨིག་རྒྱུ་དང་། །བྲག་ཆ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་། །རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ཆུ་བུར་དང་། །མིག་འཕྲུལ་མཚུངས་པར། མེད་བཞིན་དུ་སྣང་བ་མིག་ཡོར་
ལྟ་བུ། གསལ་ཡང་མི་སྡོད་པ་གློག་ལྟ་བུ། གཡོ་ཞིང་མི་བདེན་པ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ། བདག་གི་ཡིན་ཡང་གཞན་དུ་སྣང་བ་བྲག་ཆ་ལྟ་བུ། ལུས་དང་། གནས་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དུ་མ་འགགས་
པ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུ། སེམས་དང་བཅས་པ་རྨི་ལམ་གྱི་ཡུལ་ལྟ་བུ། རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ། ཁམས་ཕྲ་བ་རླུང་ཙམ་ལས་གྲུབ་པས་ཆུ་བུར་ལྟ་བུ། གཅིག་ཡིན་
ཡང་དུ་མར་སྣང་བ་མིག་འཕྲུལ་ལྟ་བུ་དང་མཚུངས་པར་རོ། །གང་གིས་མཐོང་། དེ་ལྟ་བུ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ཡིད་ལ་བྱས་པས་བསྒོམ་པ་ལ་གསལ་སྣང་ཕྱིན་ཏེ་ཇི་ལྟར་བཏགས་པ་དེ་ལྟར་མངོན་
དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས། དེ་ཕྱིར་ཡང་དག་ཡང་དག་མིན། །གང་གང་ཤིན་ཏུ་བསྒོམ་གྱུར་པ། །བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ན། །དེ་གསལ་མི་རྟོག་བློ་འབྲས་ཅན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དཔེ་
དེ་དག་ཀྱང་། ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས། སེམས་དང་སེམས་ལས་འབྱུང་བའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
然后智慧和方便的二种显现伴随五种光芒，具足各种一切功德，生起如幻化的神圣身体。因此这样"一切众生"，是指通过"众生"之词表示所知和能知的一切。"如幻化在此说明"，是将它们显示为仅仅如此幻化，通过世俗谛的方式完全了知烦恼的本性而使烦恼清净的缘故。
二、修持实践包括：不净幻身修为幻化
第二修持实践包括：略说和广说两部分。首先，异熟幻身，这是指将不净异熟幻身修为幻化，表示共同意义的幻化。纯净天之幻身，这是指在共同方面隐藏的生起次第之幻化，以及如幻化禅定住，这是指在非共同生起以下隐藏的圆满次第幻化。
通过这两者所成就的是隐义的幻化，即不可思议的神圣真实性。"见一切与彼相似"，是指究竟幻化，将二者摄集的一切法修习为幻化。
第二广说包括：将不净幻身修为幻化，将净幻身修为幻化，将二摄一切法修为幻化三部分。第一，镜中影像，以此了知幻化身。在面前放置无垢镜子，虽然刹那间显现完整的肢体和支节，但它不是彼此的本性，不能说是真实本质，因此应不移动地将心专注于此。熟悉这种状态后，中间修习与那样影像相似，最后修习与自身无别。
颜色如彩虹，如同彩虹在空中是湿气显现为五种元素的光彩，同样应当观想湿气般明光之乘五风各自的光芒身。以水月遍布，如同天上一个月亮显现在所有水器中一样，应思维一个身体遍布一切事物和行为。
这是三个主要比喻，与"眼花、闪电、海市蜃楼、回音、干闼婆城、梦境、幻术、水泡、眼幻"相似：无而显现如眼花，明亮却不住如闪电，摇动不真实如海市蜃楼，虽是自身却显为他者如回音，身体、住所和受用无碍如干闼婆城，有心者如梦境对境，从因缘而生如幻术，由微细风元素构成如水泡，虽一却显为多如眼幻术。由谁见到？通过这样连续作意修习，观想中生起明显显相，随所安立而现前，如同法称论师所说："因此真实非真实，无论何者极修习，当修习圆满时，彼明无分别智果。"这些比喻，《智慧金刚总集》中说："心和心所生的大瑜伽是大乐禅定。


 །དེ་ནི་སྒྱུ་མའི་དཔེས་ཉེ་བར་མཚོན་ཏེ། 
23-477
དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གངྒཱའི་ཀླུང་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུ་དང་། མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་དང་། སྨིག་སྒྱུ་ལྟ་བུ་དང་།
རྨི་ལམ་དང་། བྲག་ཆ་དང་། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་། མིག་འཕྲུལ་དང་། འཇའ་ཚོན་དང་། གློག་དང་། ཆུའི་ཆུ་བུར་དང་། མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་ཏེ་ཞེས་སོ། །སྒྱུ་མར་བསྟན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི། །འགྲོ་བ་
སྒྱུ་མ་ཇི་བཞིན་བརྟག །ནང་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྟན་པ་དང་། ཕྱིའི་གཟུགས་སོགས་གང་དང་གང་མཐོང་བ་ལ་དེ་དང་དེའི་དཔེས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡུད་ཙམ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་སོ་སོར་བལྟས་པས་
རང་བཞིན་ཅིའང་མེད་པའི་སྣང་བརྙན་ཙམ་དུ་འཆར་བར་འགྱུར་རོ།། །།
༈ དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ།
གཉིས་པ་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ་ལ། བསྐྱེད་རིམ་སྒྱུ་མ་དང་། རྫོགས་རིམ་སྒྱུ་མ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། མེ་ལོང་
དྲི་མ་མེད་པ་ལ། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལེགས་བྲིས་པའི། །གཟུགས་བརྙན་གསལ་བར་སྣང་མཚུངས་པས། །ཁང་བུ་འདོམ་གང་ལས་མི་ཆུང་བ་ཤར་ལྷོ་ནུབ་གསུམ་དུ་སྐར་ཁུང་ཆེ་ཆུང་རན་པ་བཏོད་པ།
ནང་ཞལ་བས་དྭངས་ཤིང་ཕྱོགས་མཐུན་གྱི་རྩིས་བཀྲག་པ། དེར་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་བྲིས་སྐུ་ཁྲུ་གང་ཙམ་སྔ་དྲོ་ནུབ་ནས་ཤར་དུ་བཀྲམ། དེའི་མདུན་གྱི་ཁྲུ་གང་ཙམ་དུ་མེ་ལོང་བཞག །དེར་གཟུགས་བརྙན་ལེགས་པར་བསྒྲུབས་ཏེ་མིག་མ་སྦྲིད་རིང་བལྟ། 
23-478
ཉིན་གུང་ལྷོ་དང་ཕྱི་དྲོ་ནུབ་ཏུ་བལྟས་ཏེ་སེམས་ཟིན་པ་ན་མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་ཇི་ལྟ་བར་རང་བསྒོམ་སྟེ། རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་པའི། །སྐུ་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱ། །ཕུང་
པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་མེད་པ། རང་གི་སེམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཙམ་ལ་སྣང་བ། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཀྱི་རྣམ་པའི་མཆོག་ཐམས་ཅད་དང་
ལྡན་པའི་ལྷའི་སྐུར་གཟུང་བ་དེ་ནི་དང་པོར་བསམ་གཏན་ཡིན་ལ། དེའང་གཟུགས་བརྙན་སོགས་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པར་བསྒོམ་པ་འདི་ནི། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་
གྱི་སྐུ་རྗེས་སུ་དྲན་པའམ་རྗེས་སུ་བསམ་གཏན་ཞེས་བྱའོ་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུའི་ལུས་དག་ནི། །འཇའ་ཚོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོའི་གཞུ་སྟེ། དེའང་གང་ཞེ་ན་དངོས་སུ་འོད་ཟེར་ལྔས་ཉེ་བར་
མཚོན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འཇའ་ཚོན་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ན་ཁ་དོག་གི་དབྱེ་བ་ཡོངས་སུ་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བར་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ངག་ནི་ཞེས་བྱའོ། །དེ་
ཉིད་བསྒོམས་པས་ཐོབ་པར་འགྱུར། །བླ་མ་ལས་མན་ངག་ཡང་དག་པར་ཐོབ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམས་ཤིང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པས་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱས་འདེབས་པའང་སྔར་བཞིན་ནོ། །
23-479
དོན་དམ་པ་ལ་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་ཐོབ་པ་སྟེ། དེའི་ཚེ་ལུས་དེར་འགྱུར་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ལ་དབང་ཐོབ་པས་ནི་སྒོམ་པའི་ཚེ་གཞན་ལ་སྟོན་ནུས་
པ་ཙམ་མོ། །ཡན་ལག་དྲུག་བསྒོམ། དེ་ཙམ་ནས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ཡན་ལག་དྲུག་དང་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམས་ན་རྟེན་བརྟེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ཇི་ལྟ་བ་རང་སེམས་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་
དེ་ལྟ་བར་གྱུར་ནས་ཐ་མལ་གྱི་ལུས་ལས་འདས་ཏེ། དཔའ་བོ་དང་མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་དང་སྤྱོད་ཡུལ་གཅིག་ལ་སེང་གེ་རྣམ་པར་རྩེ་བ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ།

这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
以幻术比喻来表示，因此恒河沙数佛土中的一切如来皆是如幻化、如水月、如眼花、如海市蜃楼、如梦境、如回音、如干闼婆城、如眼幻术、如彩虹、如闪电、如水泡、如镜中影像。以幻化所示特性，观想众生如幻术，于内禅定稳固，对所见的外在色等任何对境，都应先以相应比喻了知，短暂前导后分别观察，将这些是对藏文内容的完整直译成简体中文：
这以幻化的比喻形象表示，
因此恒河沙数佛土中的一切如来，都如同幻化、水中月、眼花、海市蜃楼、梦境、回音、干闼婆城、眼幻、彩虹、闪电、水泡和镜中影像。以幻化显示的特征，应当如幻化般观察众生。内在禅定稳固，对于外在所见的色等任何对境，应先简略了知各种比喻，然后分别观察，便会显现为没有任何自性的唯影像。
二、将净幻身修为幻化
第二，将净幻身修为幻化分为：生起次第幻化和圆满次第幻化两部分。第一，在无垢镜中，善绘金刚萨埵，影像明显显现相似。应在不小于一寻的房间，东南西三面开适当大小的窗户，内部涂白明亮，墙面涂上适宜的颜料。在其中，早晨从西向东放置约一肘高的金刚萨埵画像，在其前约一肘处放置镜子。在镜中清晰成就影像，不眨眼凝视。
中午向南观看，傍晚向西观看，当心稳定时，应如同镜中影像那样修习自身，应忆念具有一切相最胜之身。不存在于蕴界处中，仅显现于如实了知自心的智慧中，具足一切相好最胜形相的天尊之身，这是初步禅定。这种以影像等十二种幻化比喻形象表示的修法，称为忆念诸佛意之自性身或随后禅定。如彩虹般之身，彩虹即虹，那是什么呢？实际上是以五种光芒形象表示，就像彩虹在天空中完全明显显现各种颜色一样，身体也与之相似地形象表示，这被称为身语。
通过修习彼自身而获得，从上师那里正确获得口诀后修习真实性，以胜义谛为所缘而获得，这是其义。依此对一切显现加持，与前相同。
所谓以胜义为所缘，是指获得对智慧的自在，那时身体转变为彼；而仅获得对识的自在，只能在修习时向他人展示而已。修持六支分，从那时起，若将生起次第与六支分结合修习，依所依坛城之轮如实成为自心及其显现，超越平常之身，与勇士和空行母们共处一境，展示狮子游戏。


 ། གཉིས་པ་རྫོགས་རིམ་སྒྱུ་མ་
ནི། དེ་ལ་ནི། སླར་ཡང་རང་བྱིན་བརླབ་པ་ཡིས། །བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱ་བ་ཡིན། །གང་ཡང་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་གནས་པའི་སྒོམ་པ་པོ་
རྣམས་ཀྱང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ཞེས་དཔེར་བརྗོད་ཅིང་ལྷག་པར་མོས་ཀྱང་དེ་རྣམས་དཔེས་མཚོན་པའི་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་མན་ངག་
ཡེ་ཤེས་ཙམ་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ལམ་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འཕགས་པས། ཆོས་ཀུན་རྨི་ལམ་སྒྱུ་འདྲ་ཞེས། །
23-480
སངས་རྒྱས་པ་ཀུན་སྨྲ་མོད་ཀྱི། །བདག་བྱིན་བརླབ་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པས། །རྨི་ལམ་སྒྱུ་འདྲ་མཐོང་བ་མེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །འདིར་བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ཞེས་པ་ཡང་། དྲི་མེད་འོད་ལས། བདག་བྱིན་བརླབ་
པ་དག་ནི་སྟོང་པ་ལ། ཁམས་གསུམ་པོ་ནི་མཐོང་བར་འགྱུར་བའི་མཚན། །ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་ཡུམ་ནི་རང་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ངོ་བོ་
དེས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱ་རྒྱུ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོ། །ཇི་ལྟར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། རྗེས་མཐུན་ཆོ་གའི་རིམ་པ་འདིས། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་
གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལ། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་པའི་ནམ་མཁའ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའམ་བསམ་དུ་མེད་པས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཇི་འདྲ་བའི་སེམས་རྟོག་པ་མེད་པའི་
བསམ་གཏན་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པས། སེམས་ཀྱི་བབས་ཇི་ལྟ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་ལ། གོ་ཆ་དེས་བདག་
ཉིད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཇི་སྙེད་སྐྱེ་བ་དེ་དག་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པས། སེམས་ཕྱི་མས་ཀྱང་སེམས་སྔ་མ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་མི་ནུས་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བའང་སེམས་སྔ་མའི་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་སེམས་ཕྱི་མ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ལྟ་བུར་སྣང་ན་འདི་ནི་ཆེས་འཁྲུལ་པའོ། །
23-481
གློ་བུར་བའོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འགགས་པ་མཐོང་བ་དེ་བསམ་གཏན་གྱི་ལག་རྗེས་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་ནས་མཚན་མ་མཚོན་པར་བྱ། །དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་གཏན་
ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱུ་འདིས་འབྲས་བུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་མཚན་མ། རང་གི་སེམས་ཀྱི་འོད་ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུར་མངོན་པ་འདི་དག་འབྱུང་སྟེ། དང་པོ་སྤྲིན་གྱི་རྣམ་པ་སྟེ། །གཉིས་
པ་དུ་བ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་དངོས། །བཞི་པ་མར་མེ་གསལ་འབར་བ། །ལྔ་པ་རྟག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ། །སྤྲིན་མེད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །དང་པོར་སྤྲིན་ལྟ་བུ་ལང་ལོང་དུ་
སྣང་བ་དང་། དེའི་རྗེས་ནས་དུ་བ་ལྟར་སྐྱ་བོར་སྣང་བ་དང་། དེ་ནས་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་འཕུར་བ་ན་མེ་སྟག་རྒྱུག་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ། དེ་ནས་རྟེན་མེད་པའི་མར་མེ་འབར་བ་
ལྟ་བུ། དེ་ནས་སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་འོད་གསལ་ཏེ་ལྔར་བཤད་ལ། འདུས་པ་རྒྱུད་ཕྱིར། དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ཞེས་དང་། སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་ཞེས་དང་། །
ལྭ་བ་པས། དང་པོ་རི་དྭགས་སྲེད་བཞིན་སྣང་བ་སྟེ། །མཚན་མ་གཉིས་པ་དུ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ལ། ཆུ་གཡོ་བའི་རྣམ་པ་སྨིག་རྒྱུ་སྟེ། འདིའི་སྤྲིན་ཡང་སྨིག་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ནོ། །
23-482
གོ་རིམ་དུས་འཁོར་ལས་དུ་བ་དང་པོར་གསུངས་པ་འདིར་འཐད་དེ། འདིར་རགས་པའི་ཁམས་ཕྲ་རིམ་ལ་ཐིམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཏེ། ཕྱག་རྡོར་གྱིས། འདིར་བླ་མའི་ཉེ་བར་བསྟན་པས་ནམ་མཁའ་
ལ་རྣལ་འབྱོར་པས་དང་པོར་དུ་བ་མཐོང་སྟེ་སྨིག་སྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།

 ། གཉིས་པ་རྫོགས་རིམ་སྒྱུ་མ་
ནི། དེ་ལ་ནི། སླར་ཡང་རང་བྱིན་བརླབ་པ་ཡིས། །བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱ་བ་ཡིན། །གང་ཡང་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་གནས་པའི་སྒོམ་པ་པོ་
རྣམས་ཀྱང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ཞེས་དཔེར་བརྗོད་ཅིང་ལྷག་པར་མོས་ཀྱང་དེ་རྣམས་དཔེས་མཚོན་པའི་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་མན་ངག་
ཡེ་ཤེས་ཙམ་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ལམ་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འཕགས་པས། ཆོས་ཀུན་རྨི་ལམ་སྒྱུ་འདྲ་ཞེས། །
23-480
སངས་རྒྱས་པ་ཀུན་སྨྲ་མོད་ཀྱི། །བདག་བྱིན་བརླབ་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པས། །རྨི་ལམ་སྒྱུ་འདྲ་མཐོང་བ་མེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །འདིར་བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ཞེས་པ་ཡང་། དྲི་མེད་འོད་ལས། བདག་བྱིན་བརླབ་
པ་དག་ནི་སྟོང་པ་ལ། ཁམས་གསུམ་པོ་ནི་མཐོང་བར་འགྱུར་བའི་མཚན། །ཞེས་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་ཡུམ་ནི་རང་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ངོ་བོ་
དེས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱ་རྒྱུ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོ། །ཇི་ལྟར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱ་ཞེ་ན། རྗེས་མཐུན་ཆོ་གའི་རིམ་པ་འདིས། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་
གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལ། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་པའི་ནམ་མཁའ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའམ་བསམ་དུ་མེད་པས་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཇི་འདྲ་བའི་སེམས་རྟོག་པ་མེད་པའི་
བསམ་གཏན་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པས། སེམས་ཀྱི་བབས་ཇི་ལྟ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་ལ། གོ་ཆ་དེས་བདག་
ཉིད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཇི་སྙེད་སྐྱེ་བ་དེ་དག་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པས། སེམས་ཕྱི་མས་ཀྱང་སེམས་སྔ་མ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་མི་ནུས་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བའང་སེམས་སྔ་མའི་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་སེམས་ཕྱི་མ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ལྟ་བུར་སྣང་ན་འདི་ནི་ཆེས་འཁྲུལ་པའོ། །
23-481
གློ་བུར་བའོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འགགས་པ་མཐོང་བ་དེ་བསམ་གཏན་གྱི་ལག་རྗེས་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་ནས་མཚན་མ་མཚོན་པར་བྱ། །དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་གཏན་
ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱུ་འདིས་འབྲས་བུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་མཚན་མ། རང་གི་སེམས་ཀྱི་འོད་ཕྱི་རོལ་ལྟ་བུར་མངོན་པ་འདི་དག་འབྱུང་སྟེ། དང་པོ་སྤྲིན་གྱི་རྣམ་པ་སྟེ། །གཉིས་
པ་དུ་བ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་དངོས། །བཞི་པ་མར་མེ་གསལ་འབར་བ། །ལྔ་པ་རྟག་ཏུ་སྣང་བ་སྟེ། །སྤྲིན་མེད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །དང་པོར་སྤྲིན་ལྟ་བུ་ལང་ལོང་དུ་
སྣང་བ་དང་། དེའི་རྗེས་ནས་དུ་བ་ལྟར་སྐྱ་བོར་སྣང་བ་དང་། དེ་ནས་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་འཕུར་བ་ན་མེ་སྟག་རྒྱུག་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ། དེ་ནས་རྟེན་མེད་པའི་མར་མེ་འབར་བ་
ལྟ་བུ། དེ་ནས་སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་འོད་གསལ་ཏེ་ལྔར་བཤད་ལ། འདུས་པ་རྒྱུད་ཕྱིར། དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ཞེས་དང་། སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་ཞེས་དང་། །
ལྭ་བ་པས། དང་པོ་རི་དྭགས་སྲེད་བཞིན་སྣང་བ་སྟེ། །མཚན་མ་གཉིས་པ་དུ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ལ། ཆུ་གཡོ་བའི་རྣམ་པ་སྨིག་རྒྱུ་སྟེ། འདིའི་སྤྲིན་ཡང་སྨིག་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་ཡིན་ནོ། །
23-482
གོ་རིམ་དུས་འཁོར་ལས་དུ་བ་དང་པོར་གསུངས་པ་འདིར་འཐད་དེ། འདིར་རགས་པའི་ཁམས་ཕྲ་རིམ་ལ་ཐིམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཏེ། ཕྱག་རྡོར་གྱིས། འདིར་བླ་མའི་ཉེ་བར་བསྟན་པས་ནམ་མཁའ་
ལ་རྣལ་འབྱོར་པས་དང་པོར་དུ་བ་མཐོང་སྟེ་སྨིག་སྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རང་གི་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་སོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
第二部分 圆满次第幻术
关于这个主题，经由自我加持，应当获得加持。那些学习经典等法门，以及安住于生起次第的修行者们，虽然他们称一切法如幻术、如梦境、如影像，并且特别相信这些比喻，但他们不了解这些比喻所指示的自我加持的口诀，不知道仅凭智慧就能圆满意识本性之身，因为他们缺乏自我加持之道的知识。
正如圣者所说："虽然一切佛教徒都说，一切法如梦如幻术，但因为他们背离自我加持，故未能见到如梦如幻术。"
这里所说的"自我加持"，如《无垢光》中所说："自我加持的特征是在空性中见到三界。"因此，各自的自觉智慧具足一切殊胜相的佛母就是自加持的本质，而所要加持的对象是包含能取所取的一切法。
如何进行加持呢？通过这相应的仪轨次第。就像外在的一切色法中都融入法界虚空一样，通过无分别或不可思议的禅定，直接见到如虚空一般的无分别心，这被称为"见到心的本性光明"，这与心的自然状态相应。通过这种铠甲（修行），自己的一切烦恼和分别念都是刹那性的，后心不能与前心相连，虽然分别念的产生似乎是后心随着前心的显现而生起，但这是极为错乱的。
当了解到这些都是暂时的、偶然的，这时所见到的近惑（烦恼）消灭，这是禅定的结果。之后将显现标记（征兆）。依靠这种禅修，因此而成就真实果位的征象，即自心之光如外境般显现的这些现象将会出现：
第一是如云的形象；
第二是如烟的样子；
第三是萤火虫的实相；
第四是明亮燃烧的灯火；
第五是恒常的光明，如无云的虚空。
最初如云朦胧地显现，之后如烟般灰色显现，然后如飞舞的萤火虫火星流动般显现，接着如无依的灯火燃烧般显现，最后如无云的虚空般的光明。这五种被解释为：在《集密续》中，首先说"如蜃气般"；在《修行集》中也说"如蜃气般"；拉哇巴说："第一显现如鹿爱（蜃气），第二征相是烟的形态。"水波动的形态是蜃气，这里的云也是蜃气的一种特殊形态。
时轮中说烟为第一，这在此是合理的，因为这里是使粗大元素逐渐融入细微元素的过程。金刚手说："在此，依靠上师的教导，瑜伽士首先在虚空中见到烟，而非蜃气，这应通过自己的经验来了解。"


 །ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མ་ངེས་ཏེ།
གཏུམ་མོ་ལྟ་བུ་བསྒོམས་པའི་ཚེ་མེའི་དྲོད་ཀྱིས་ཆུའི་རླུང་དང་པོར་འཆིངས་པས་སྨིག་སྒྱུ་དང་པོས་འཆར་ཞེས་དཔལ་ནགས་ཀྱི་རིན་ཆེན་གསུང་སྟེ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་ལ། །གོང་གི་ལུང་དེར་ཡང་འདིར་ཞེས་
པའི་ཚིག་ནུས་པ་ལྡན་པ་འདིས་རྟོགས་དགོས་སོ། །དུས་འཁོར་ལས། འབར་བ་ཟླ་ཉི་སྒྲ་གཅན་གློག་ཐིག་ལེ་རིམ་པ་བཞིན་མཐོང་བར་བཤད་ལ། ཐིག་ལེའི་དབུས་སུ་གཟུགས་ཐམས་ཅད་པ་མཐོང་བ་ནི་
སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཞེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ལས་སྣ་ཚོགས་པའི་སྒྲ་སྐད་མང་པོ་སྣང་བ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ། དེ་དག་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་འོད་གསལ་བའི་སེམས་དེའི་རང་བཞིན་དུ་དབྱེར་མེད་པར་
མཐོང་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྩ་བ་མེད་པའི་རྩ་བ་ཅན་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ཞིང་། །དེ་ཉིད་ཆོས་སྐུ་ལ་དེ་ལས་ཆོས་དང་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་མེད་པའི་མཐའ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། 
23-483
དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་སྐུ་ལ་ཡིད་ཆེས། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་ཤེས་ནས་དེ་མ་རྟོགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་
སྐྱེ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་པའི་ཐབས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མཐའ་ཡས་པ་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་མོས་པ་བསྐྱེད་ནས་དེ་དག་ལ་སློབ་པར་བྱེད་པས་འདི་
ལས་འཕྲོས་ཏེ་ནཱ་རོ་པ་ལྕམ་སྲིང་གིས་སྒྱུ་མ་ལམ་རིམ་ཞེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་བློ་སྦྱོངས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཞིང་། དེས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་བྱེད་པའང་ལུགས་
གཅིག་གོ ། དེའང་དུས་འཁོར་ལས་ཀྱང་། ས་ནི་ཆུ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་ཅིང་ཆུ་ཡང་འབར་བྱེད་ལ་སྟེ་གཙང་བར་བྱེད་པ་རླུང་ལའོ། །རླུང་ནི་སྟོང་པ་ལ་སྟེ་སྟོང་པ་ངེས་པར་མཚན་མ་རྣམ་
པ་བཅུ་རུ་འགྱུར་ཞིང་མཚན་མ་ནི། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་རུ་འགྱུར་ཏེ་མི་ཟད་མཆོག་གི་བདེ་བ་གཞོམ་དུ་མེད་པ་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །ཡེ་ཤེས་ལས་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་དངོས་གྲུབ་ཏུ་འགྱུར་མི་
བདག་སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་ལའོ། །ཞེས་པས་གསུངས་སོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྒྱུ་དེ་སྟེ། །ཞེས་པས། སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཆོམས་པའི་ཚེ་ན་ནི་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ས་དང་ཆུར་ཐིམ་པའི་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། 
23-484
རྟགས་ནི་གཟུང་ཆ་ལ་འོད་ཟེར་ལྔའི་ཚོགས་དང་པོར་མཐོང་ཞིང་། རྟགས་ཅན་གྱི་འཛིན་ཆ་ལ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ། གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རིམ་པས་ངག་གི་རྟོག་པ་ཆོམས་པའི་ཚེ། སེམས་
སྣང་བ་དང་པོ་སེམས་ཐིམ་པར་གྱུར་པའི་རྟགས་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུ། རྟགས་ཅན་དུ་བ་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ཆོམས་པ་ན། སེམས་བྱུང་མ་རིག་པ་ལ་
ཐིམ་པར་འགྱུར་པའི་རྟགས་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུ། རྟགས་ཅན་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ། ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་སྒོམ་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཆོམས་པའི་རྟགས་མུན་ནག་ལྟ་བུ། རྟགས་ཅན་མར་མེའི་རྩེ་
ལྟ་བུ། དངོས་གྲུབ་ངེས་འཇུག་ཉེ་བ་ཡིན། །དངོས་གྲུབ་ནི་བཅོས་མ་མེད་པའི་ལམ་གྱིས་མ་རིག་པ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་ལ་ཐིམ་པའི་རྟགས་སྐྱ་རེངས། །རྟགས་ཅན་སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་
ལྟ་བུ། ངེས་པར་འཇུག་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་བས་མཐོང་བའི་ལམ། དེས་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤིན་ཏུ་རྙེད་སླ་བས་ཉེ་བ་ཡིན་ཞེས་བླ་མས་གསུངས་སོ། །རྟགས་
འདིའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཨཱརྻ་དེ་བས། དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་འོད་ཟེར་ལྔའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ངོ་། །གཉིས་པ་ནི་སྣང་བ་སྟེ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ནི་སྣང་བ་མཆེད་པ་སྟེ་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། །
23-485
བཞི་པ་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་སྟེ་མུན་པ་ལྟ་བུའོ།

完整翻译
然而在所有情况下并非一定如此。如同修持拙火时，由火热力首先束缚水风，因此蜃气首先出现，这是吉祥森林宝(德帕纳嘎仁钦)所说的，这非常妥当。在前述引文中也应通过这"在此"这一有力词语来理解。
在《时轮》中解释说：依次见到火焰、月亮、太阳、罗睺、闪电和明点。在明点中心见到一切形象，被称为化身；从中显现各种多样声音，是圆满受用身；见到这些与如虚空般光明心性不可分离，是见到一切法具有无根之根，这即是法身。由此而生起智慧，如实地见到法与人二种无我的真实边际。
基于此，对如来法身生起信心；了知一切众生界的本性亦是如此，对未了悟此的众生生起大悲心；依此而对诸佛为度化一切众生的方便所开显的无量法门生起无上信解，并学习这些法门。由此，那若巴兄妹所说的《幻术道次第》教导修习菩提分法，这也是现证无上菩提的一种方法。
《时轮》中也说："地融入水，水融入火，清净者风，风融入空，空定变为十种征相，征相变为一切相，无尽最胜乐不灭智慧身，由智慧而成神通成就，众生之主，就在此生。"
"这是一切智之因"的意思是：金刚身三摩地摧破身体分别念时，身体本性融入地水，出现征相与所标征：征相是所取方面见到五色光，所标征在能取方面如蜃气；金刚语三摩地次第摧破语言分别念时，心初显融入的征相如月光，所标征如烟；金刚意三摩地摧破意识分别念时，心所融入无明的征相如阳光，所标征如萤火；智慧金刚禅修摧破智慧分别念的征相如黑暗，所标征如灯焰。
"成就决定接近"的意思是：成就是通过无造作之道，一切无明融入空性光明的征相为黎明，所标征如无云的虚空；决定进入是以智慧眼见到胜义谛的见道，由此极易获得圆满佛果，故称为"接近"，这是上师所说的。
依据这些征相，圣天说："首先见到如蜃气并具五色光聚。第二是显现，如月光。第三是显现增长，如阳光。第四是显现获得，如黑暗。"


 །དེ་ནས་མུན་པ་དང་བྲལ་བའི་སྐད་ཅིག་ལ་འོད་གསལ་བ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་རྟག་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན། དོན་དམ་པའི་
བདེན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་གང་གང་དམིགས། །དེ་དེ་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་བརྟག །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ་སེམས་བརྟན་ནས་
གཟུགས་བརྙན་དེ་ལས་སྣང་གི་སྟེང་དུ་ཁྲིད་པས། དེ་དག་ཀྱང་འབྱུང་བའི་རླུང་རེངས་པའི་དག་པའི་སྟོང་གཟུགས་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཐུན་མོང་གི་ཕན་ཡོན་དགུ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ལུས་ཀྱི་
རང་བཞིན་སྒྱུ་མར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་མངོན་ཞེན་བཟློག་པ་དང་། བསྲུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བ་དང་། སྣང་བའི་བདེན་ཞེན་བཟློག་པ་དང་། ཆོས་བརྒྱད་མགོ་སྙོམས་པ་དང་། རྒྱུ་
ལམ་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མར་རྟོགས་པ་དང་། བདག་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་དང་། ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་མཆོད་པར་འགྱུར་བའོ། །གྲུབ་
པའི་དུས་ན་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དངོས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་པར་ནུས་པ། ཕྱག་རྡོར་གྱིས། གྲུབ་པའི་དུས་ན་གང་ཞིག་འཇིག་རྟེན་པའི་དུ་བ་ལ་སོགས་དང་། སྒྱུ་མ་དང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་མཚན་མར་མི་འགྱུར་ཏེ། 
23-486
དངོས་སུ་དུ་བ་དང་འབར་བར་བཤད་པ་ལ་སོགས་པས་བསྲེག་པའི་བྱ་བ་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གུར་ཀུམ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། རིན་པོ་ཆེ་དང་། གསེར་གྱི་ཆར་ཡང་ངོ་། །ཞེས་གསུངས་
སོ། །དེ་དུས་རི་མོར་བྲིས་པའི་བ་ལས་འོ་མ་འཇོ་བར་ནུས་སོ། །གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་དེ་བཞིན་དྲི། །རོ་དང་རེག་བྱ་ཉིད་དག་ལ། །མིག་ལ་སོགས་པ་འཇུག་གྱུར་པ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་
ཉེ་བར་བརྟག །མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། པགས་པའི་ཕྱོགས་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་དམིགས་པའི་དུས་སོ་སོར་རྟེན་དེ་དག་གི་སྟེང་དུ་
སེམས་གཡོ་བ་མེད་པར་བཞག་ན། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྩ་རྣམས་ཉིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རླུང་ཡེ་ཤེས་རླུང་དུ་འདག་པས། མིག་ནི་རིམ་གྱི་སྤྱན་ལྔར་འགྱུར་ཏེ། ལས་དང་པོ་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་
མེད་པས་ཤའི་མིག་གི་སྣ་ཚོགས་མཐོང་སྟེ། །ཁྱི་ལ་སོགས་པའི་མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བ་བཞིན་སྤྱན་གོང་མ་བཞི་ལ་བལྟོས་ནས་དམན་པའོ། ། དེ་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་མཚམས་ནས་ལྷའི་མིག་
གིས་ཕྲ་བ་དང་ཆོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་མཐོང་ཞིང་གཞན་གྱི་སེམས་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་སོ། །དེས་ན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་དབང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་མཐོང་སྟེ། །
23-487
ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཞན་གྱི་སེམས་དང་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཚམས་ཀྱི་དབང་གིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་གྱི་མཐོང་སྟེ་
ས་ཐོབ་རྣམས་ཀྱི་དྲི་མ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྤྱན་གྱིས་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཚམས་ཀྱི་དབང་གིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་སྟེ་ཤེས་བྱ་
ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་དང་། སྙོམས་འཇུག་གི་སྒྲིབ་པ་ལས་གྲོལ་བ་སྟེ་ཡེ་ཤེས་གཞི་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱན་ནོ། །རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་
ལས། དང་པོའི་ལས་ཅན་རྣལ་འབྱོར་ལ། །དང་པོར་ཤ་ཡི་མིག་ལྡན་འགྱུར། །དེ་ནས་དེ་ཡི་ལྷ་ཡི་སྤྱན། །ཇི་ལྟར་ལྷ་ཡི་དེ་བཞིན་དང་། །དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་སྤྱན་དུ་འགྱུར། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་
ཇི་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཤེས་རབ་སྤྱན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་དེ་ཡི་ཡེ་ཤེས་མིག །བདེ་གཤེགས་ལ་སོགས་ཇི་བཞིན་ནོ།

完整翻译
然后在脱离黑暗的刹那，出现光明，具有极其明晰、恒常显现的特性，以智慧眼见到胜义谛的自性相，如是所说。瑜伽士对任何所缘，应观察如同幻术。心安住于空性影像后，从该影像引导至显现之上，这些也将转变为元素风凝聚的清净空性身。
共同利益有九种：了悟世俗身体本性如幻术；遣除对身体的执着；成为一切护持中最殊胜者；遣除对显现的实执；八法平等；了悟因道果一切如幻术；自我加持；成就一切共同成就；受到包括天界在内的世间供养。
在成就时，烟等能实际起作用，如金刚手所言："成就时，世间的烟等以及如幻如梦不只是标志，因为实际的烟和火焰等所说能执行焚烧等作用。同样地，也能降下郁金香、鲜花、宝石和黄金的雨。"
此时，能从画中的牛挤出牛奶。对于色、声、香、味、触等，眼等（感官）所接触的，应当观为如幻。当眼、耳、鼻、舌、肤各部位的识缘取色声香味触时，若在各自所依上安置不动之心，则眼等脉的业风将净化为智慧风，眼将逐渐转变为五种眼：
初学者无神通，以肉眼见到各种形象，如同狗等动物的眼睛所见，与四种高级眼相比较为劣等。获得神通后，以天眼见到细微、隐蔽等形象，如同能见隐蔽之物，并直接了知他人心念等。因离贪的力量，以佛眼见到，如同声闻和独觉直接了知他人的心念和思想等。
然后，通过菩萨阶位的力量，以慧眼见到，如同诸已获地位者以清净之眼见到法与法性。通过正等正觉阶位的力量，以智眼见到，直接照见一切所知，并解脱烦恼障、所知障和定障，因为智慧本来就存在于基础中，故称智慧眼。
如《金刚心释》中所言："初业瑜伽士，首先具肉眼，然后具天眼，如同天人般，接着成佛眼，如同声闻般，再具智慧眼，如菩萨一样，最后具智慧眼，如同善逝等。"


 །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་ཇི་བཞིན་ཏེ། །རྣམ་པ་
བཞི་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ། ཡོད་ཕྱིར་དེས་ན་ཡེ་ཤེས་མིག །ཤེས་དང་ཤེས་བྱའི་རྣམ་དབྱེ་བས། །དངོས་པོ་གཉིས་སུ་གང་མཐོང་བ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གང་། །དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་མིག་བརྗོད། །
23-488
ཅེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་ལྷའི་རྣ་བ་དང་། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པ་དང་། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཤེས་པ་དང་། རྫུ་ཕྲུལ་གྱི་བྱ་བ་ཤེས་པ་
དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་སྟེ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་ནས། གང་གང་དབང་པོའི་ལམ་གྱུར་ཉིད། །དེ་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ལས་གྲོལ། །དོན་དམ་ཉིད་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་ཡིས། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་
ངོ་བོར་འགྱུར། །དབང་པོ་རྣམས་སྦྱངས་པས་མིག་གི་དབང་པོས་ཀྱང་སྒྲ་ཐོས་དྲི་འཛིན་རོ་མྱང་རེག་བྱ་ཚོར་བར་འགྱུར་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བས་གཟུགས་མཐོང་བ་སོགས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་
ཇི་ལྟར་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པ་བཞིན་དུ་བདག་གི་སྟན་གྱི་སྟེང་དུ་མི་སྣང་བར་འགྱུར། ནམ་མཁའ་ལ་མངོན་པར་འཕགས་ཏེ་སྤྱོད་ལམ་རྣམ་པ་བཞི་བྱེད། ལུས་ཀྱི་སྟོད་ནས་མེ་འབར། སྨད་ནས་
ཆུ་གྲང་མོའི་རྒྱུན་འབབ། རྫུ་ཕྲུལ་གྱི་ཡུལ་རྣམ་པ་མང་པོ་མྱོང་བར་བྱེད་པ་ཡིན། གཅིག་ཏུ་གྱུར་ནས་མང་པོར་འགྱུར། །མང་པོར་གྱུར་ནས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར། །སྣང་བར་གྱུར་ཅིང་མི་སྣང་བར་ཡང་
འགྱུར། །རྩིག་པ་དང་། ར་བ་དང་། རི་ལ་ཐད་ཀར་འགྲོ། ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་ཏེ་འདབ་ཆགས་བྱ་བཞིན། ས་ལ་ཡང་བྱེའུ་འཛུལ་བྱེད་དེ། ཆུ་ལ་བྱ་བཞིན་ཆུ་ལ་མི་ནུབ་ཏེ་ས་ལ་བཞིན། 
23-489
དུ་བ་འཐུལ་བར་བྱེད། འབར་བར་ཡང་བྱེད་དེ་མེའི་ཕུང་པོ་བཞིན། ལུས་ལས་ཆུ་རྒྱུན་ཆེན་པོ་འབྱིན་ཏེ་སྤྲིན་བཞིན། ཆུའི་རྒྱུན་དེས་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བསྲེགས་ཤིང་ཚིག་པ་ཞི་བར་
བྱེད། ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་འདི་ལྟར་རྫུ་ཕྲུལ་ཆེ་བ་མཐུ་ཆེ་བ་གཟི་བརྗིད་ཆེ་བ་ལག་པས་འཛིན་ཅིང་ཀུན་ཏུ་ཉུག་པར་བྱེད། ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལུས་
ཀྱིས་མངོན་པར་དབང་བསྒྱུར་བར་བྱེད་དོ།། །།
༈ གཉིས་བསྡུས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ།
གསུམ་པ་གཉིས་བསྡུས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བ་ནི། ཕྱི་ནས་སྒྱུ་མའི་རྣམ་པ་ལྟར། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་
པའི་སྦྱོར་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། གཟུགས་བརྙན་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། རྐྱེན་གྱིས་མ་བརྩམས་པ་དང་། ཕྱི་ནང་གི་ཡུལ་རྣམ་པར་དབེན་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་ཕྱི་
རོལ་ཏུ་ལྟ་བས་མཚན་མ་མེད་པའི་བྱིན་གྱིས་རླབས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སའི་རིམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་དག་གི་སེམས་སྒྱུ་མར་ཤིན་ཏུ་
མོས་པས་རབ་ཏུ་སྒོམ་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བའོ། །རྨི་ལམ་རྣམ་པར་སྐད་ཅིག་འགྱུར། །སྟོང་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་དེ་དག་ལ་གཏད་དེ། སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མ་བཅོས་པའི་ངང་ཉིད་དུ་ལྷུག་པར་གནས་པས་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་དག་སྟེ་མཐའ་བྲལ་སྒྱུ་མ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ།

完整翻译
如同佛陀等那样；因为存在于四种智慧中，所以称为智慧眼。依据智与所知的区分，见到事物为二的智慧，诸佛的智慧，那就称为智慧眼。
此外，获得天耳、他心智、心类智、宿命随念智、神通业智、漏尽智等六种神通后，任何成为感官之道者，从其自性中解脱，因为是胜义故，通过修习，将成为一切佛的本性。
通过净化诸根，眼根也能听声音、嗅香气、尝味道、感觉触感，同样地也应了知耳朵能见色等。此时，随着心入定，自己将不显现于座位之上，升入虚空中进行四种威仪，上身冒火，下身流出冷水之流，体验多种神变境界。
变一为多，变多为一，能显能隐，直接穿过墙壁、围墙和山，在空中飞翔如鸟，在地上穿行如鼠，不沉于水如同在地面上，能放烟如火堆般燃烧，从身体放出巨大水流如云，用这水流平息三千大千世界的火灾，能以手触摸并抚弄具大神通、大威力、大光辉的日月，以身自在统御众生乃至梵世间。
二、摄二为一切法修为幻术
第三，摄二为一切法修为幻术：如外在幻相般，由大悲和善巧方便自然成就之修习，以及视一切众生界如幻术、与影像平等、无因缘所作、离于内外境、以心外观无相之加持具足者，渐次趣入地位等持之境，以三界心如幻的深信勤修，将获得如幻三昧。
梦境刹那转变，专注于那些仅是空性影像，心的实相无造作状态中自然安住，那些执著为仅是幻术的念头也会清净，超越边际的幻术将会现前。


 །
23-490
བདག་བྱིན་རླབས་ལས། ཡོད་ཅེས་རྟོག་པ་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་ཉིད་རྟག་པའི་ལྟ་བ་སྟེ། །ཡོད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པས་ན། དེ་ཡང་སྒྱུ་མའི་མཚན་ཉིད་མིན། །མེད་ཅེས་རྟོག་པ་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་
ཉིད་ཆད་པའི་ལྟ་བ་སྟེ། །ཆད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ན། །དེ་ཡང་སྒྱུ་མའི་མཚན་ཉིད་མིན། །དབུས་སུ་རྟོག་པ་ཇི་སྙེད་པ། །མཐའ་གཉིས་མངོན་པར་ཞེན་པས་ན། དེ་དག་གཉིས་སུ་ལྟ་བ་
སྟེ། །དེ་ཡང་སྒྱུ་མའི་མཚན་ཉིད་མིན། །ཞེས་མཐའ་བྲལ་དགོས་པར་གསུངས་ཤིང་། དེས་སྒྱུ་མར་འཛིན་པ་འཇིག་པའང་། དྲི་མེད་འོད་ལས། སྡིག་པ་དང་ནི་ཤིང་སྲིན་སེམས་ཅན་རྣམས། །གང་ལས་བྱུང་བ་དེ་
དག་དེ་ཉམས་བྱེད། །དེ་བཞིན་རྣལ་འབྱོར་གང་གི་སེམས་དེ་ནི། །སྒྱུ་མ་རྣམ་པར་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །ཞེས་པས་སྣང་བ་མེད་ཅིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་གཉིད་ལ་གནས་པ་
ལས་རྨི་ལམ་ཙམ་དུ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་སྐྱེ་བ་དང་། བྱ་བ་དང་བྲལ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྡོ་རྗེའི་གཟུགས་ལྟ་བུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའི་རྗེས་སུ་སོང་བ། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དང་། སྟོབས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། དབང་དང་། སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེས་དང་། ཐབས་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞིང་གི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གནས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་སེམས་དང་། 
23-491
ཡིད་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་ནས། འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ། །ཇི་སྲིད་རྡོ་རྗེའི་ལུས་དང་ལྡན། །ཁམས་གསུམ་རྒྱུ་དང་མི་རྒྱུ་བ། །མ་ལུས་ལུས་པ་མེད་པར་འགྲུབ། །ཁམས་
གསུམ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་སྣང་བའམ་རིམ་གྱིས་གནས་འཕོས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའང་རྟོག་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། དག་པའི་སེམས་ནི་བཟུང་གྱུར་ནས། །རྡོ་རྗེའི་ལུས་
ནི་རྣམ་བསྒོམས་པས། །བརྟན་ལུས་ཁོང་སྟོང་མ་ཡིན་པ། །རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ནི་དེས་ཐོབ་འགྱུར། །ཞེས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ལས། ནམ་མཁའ་འདྲ་ཞིང་རྡུལ་བྲལ་གཟུགས་བཟང་འཆང་། །ཤེས་རབ་སྲས་པོ་ལུས་
དང་མཚན་མི་མངའ། །ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོར་རབ་ཟབ་ཐུགས་རྗེ་ཅན། །མཚུངས་མེད་ཕྱག་ནི་བདག་གི་སྤྱི་བོར་ཞོག །ཅེས་དང་། བརྒྱད་སྟོང་པ་ལས། རབ་འབྱོར་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་དག་མྱ་ངན་ལས་འདས་
པའང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྨྲའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལས་ཆེས་ལྷག་པའི་ཆོས་གཞན་ཞིག་ཀྱང་། དེའང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྨྲའོ། །ཞེས་སོ། །བརྒྱད་སྟོང་འགྲེལ་ཆེན་ལས་
ཀྱང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ། ཞེས་གསུངས་པ་དེའི་ཕྱིར། དམིགས་མེད་ཀུན་རྫོབ་དག་ཏུ་ནི། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་རབ་ཏུ་བཤད། །སྐུ་དེའི་མཚན་ཉིད་དམིགས་པ་མེད་པའི་དོན་དམ་བདེན་པ་དང་། 
23-492
དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཟུང་དུ་འཇུག་པར་བཤད་པས་ཟུང་འཇུག་གི་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་། ཀུན་ནས་ཕྱག་དང་ཀུན་ནས་ཞབས། །ཀུན་ནས་སྤྱན་དང་དབུ་དང་ཞལ། །ཀུན་ནས་སྙན་
ལྡན་འཇིག་རྟེན་ན། །ཀུན་ཏུ་ཐམས་ཅད་གཡོགས་ནས་བཞུགས། །དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཙུག་ཏོར་གྱིས་ཀྱང་གཟིགས་སོ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་བཞིན་དུ། །གཙུག་ཏོར་དང་། སྙན་
དང་། བ་སྤུའི་བུ་ག་ཚུན་ཆད་ཀྱིས་ཀྱང་ལེན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པས་ན་ཀུན་ནས་ཕྱག་དང་། འགྲོ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པས་ཀུན་ནས་ཞབས། གཟིགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པས་ཀུན་ནས་སྤྱན། དབུའི་བྱ་
བ་བྱེད་པས་ཀུན་ནས་དབུ། སྨྲ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པས་ཀུན་ཞལ། ཉན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པས་ཀུན་ནས་སྙན་ཏེ། ལུས་ཐམས་ཅད་སྒྲིབ་བྲལ་དུ་དག་པས་དབང་སོགས་རེ་རེའང་དོན་ཐམས་ཅད་ལ་
འཇུག་པས་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་པ་ཡིན་ཏེ་ཀུན་ཏུ་ཐམས་ཅད་གཡོགས་པའམ་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱའོ།

完整翻译
从自加持中：凡是执著"有"的分别念，即是常见，由于执著实有，这不是幻术的特性。凡是执著"无"的分别念，即是断见，由于执著断灭，这也不是幻术的特性。凡是执著中间的分别念，由于执著二边，这是二元见解，也不是幻术的特性。
如是说需离边际，而破除执幻的方法，《无垢光》中说："罪业与木虫众生，从何而生即由彼灭，同样瑜伽士之心，应令幻相完全灭尽。"
由此，住于无显现的般若波罗蜜睡眠中，后得只如梦幻生起，离于造作的诸菩萨以如金刚形的三摩地随行如来身，具足如来的化身、力量、神通、威力、慈爱、悲心、方便庄严，前往一切佛土外道处所，离于心、意及意识，在一切世界中，只要具有金刚身，行于三界或不行，无余无遗皆成就。
将获得三界仅如幻显现或次第转变的如来身。如《集诸分别》中说："摄持清净心，修习金刚身，坚固身非空，将获得金刚身。"
《三摩地王经》中说："身如虚空无尘垢，智慧子无身无相，功德海深具大悲，无比手掌置吾顶。"
《八千颂》中说："须菩提言：诸天子，涅槃亦说如梦如幻。若有法胜过涅槃者，亦说其如梦如幻。"
《八千颂大疏》中也说："诸佛世尊的不二智慧如幻术。"因此，"无缘世俗中，宣说如幻术。"此身特性是无所缘胜义谛与有所缘世俗谛双运，故称为双运。
此外，"周遍手与周遍足，周遍眼与头与面，周遍耳具世界中，普遍一切覆而住。"如《勇行经》中说："世尊以顶髻也观察。"等等。
以顶髻、耳朵乃至毛孔都能执取事物，故称"周遍手"；能行走，故称"周遍足"；能观察，故称"周遍眼"；能作头部功能，故称"周遍头"；能言说，故称"周遍面"；能听闻，故称"周遍耳"。由于全身离障清净，每一根也能趣入一切境，故称"具一切根"，即是普遍一切覆盖或遍满之意。


 །རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་འདི་ཉིད་དུ། །མང་དུ་བཤད་པ་སྨོས་ཅི་དགོས། །དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས། དུས་དང་
སྣ་ཚོགས་ལ་སོགས་རྡོ་རྗེ་སྐྱེས་བུ་དཔེ་ཟླ་མེད་ཅིང་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་སྤྲོས་པ་མེད། །བརྩེགས་པ་ལ་གནས་རྣ་བ་སྣ་དང་ཁ་དང་མིག་དང་མགོ་སྟེ་ཐམས་ཅད་ནས་ནི་ཕྱག་དང་ཞབས། །
23-493
འགྱུར་བའི་མཐའ་སྟེ་འབྱུང་བའི་མགོན་པོ་སྲིད་པ་གསུམ་པོ་མཆོག་འཛིན་རྒྱུ་རྣམས་དག་གི་རྒྱུར་གྱུར་པ། །རིག་པ་ལ་སོགས་རྣལ་འབྱོར་དག་གི་བགྲོད་བྱས་མཆོག་བདེའི་གོ་འཕང་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་
ཕྱག་འཚལ། །ཞེས་དང་། བརྟག་གཉིས་ལས་ཀྱང་། གཉིས་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚུལ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་བདག་ཉིད་གཙོ། །བརྟན་དང་གཡོ་བ་ཁྱབ་ནས་གནས། །སྒྱུ་མའི་གཟུགས་ཅན་ཉིད་དུ་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་མང་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཇི་སྲིད་དུ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་
མ་ཡིན་པ་དེ་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ་ནི་ཕྱིར་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་སྲིད་དུ་སྣང་བ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་ནི་རྣམ་པར་
ཤེས་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའོ། །ཇི་སྲིད་དུ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དེ་སྲིད་དུ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་ནི་ཡང་སྲིད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་
ལ། གང་སེམས་པ་གཞན་དག་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པ། སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མ་རྟོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ན་ཡང་སྲིད་པར་ལྡོག་ལ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདིར་སྒྱུ་ལུས་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་སྒྱུ་མ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚུལ་བཤད་དེ། 
23-494
དོན་དམ་པ་ལ་སྒྲིབ་པའི་སྒྱུ་མའི་སྣང་བ་ཙམ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བས་སོ། །དེ་སྦྱངས་ན་དོན་དམ་པ་ཅི་ནས་མི་མཐོང་སྟེ་སྒྲིབ་པའི་གཡོགས་མ་དང་བྲལ་བ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་
དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡོར་འཕྲེང་ལས། བདག་བྱིན་བརླབ་ཅེས་མ་གཏོགས་པ། །རིན་ཆེན་འདི་དག་གཞན་ན་མེད། །མེ་ཡིས་སྦྱངས་པའི་ནོར་བུ་བཞིན། །རང་བཞིན་རྣམ་དག་འོད་གསལ་བའོ། །ཞེས་སོ།། །།
༄། །རྨི་ལམ་ལམ་གྱི་དྲོད་ཚད།
བཞི་པ་
རྨི་ལམ་ལམ་གྱི་དྲོད་ཚད་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་པར་བསྟན། དེ་རྨི་ལམ་གྱི་གདམས་པ་ལམ་དུ་འཁྱེར་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ཆོས་རྣམས་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྟེ། །ངོ་བོ་
ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་ཤིང་། །རང་བཞིན་དག་པའི་དེ་ཉིད་ལ། །འཁྲུལ་པ་ལོག་པར་རབ་ཏུ་གསུངས། །ཇི་ལྟར་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རླུང་རྣམས་སྙིང་གར་འདུ་བ་ན། གཉིད་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་སྣང་བ་སྣ་
ཚོགས་པ་སྣང་མཆེད་དང་འདྲ་བས་སྣང་མཆེད་དུ་བཏགས་པ་དེ་ལ་ཐིམ་ཞིང་། དེའང་ཉེར་ཐོབ་ཏུ་བཏགས་པའི་མུན་པ་ཅན་གྱི་རླུང་གིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་སེམས་ཉེར་ཐོབ་དང་འདྲ་བ་གཉིད་ཀྱི་
དངོས་གཞི་དེ་ལ་ཐིམ་ཞིང་། དེ་ལས་མུན་པ་དང་བྲལ་ཞིང་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་འོད་གསལ་འབྱུང་ལ། དེ་ལས་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་སྟེ། རྨི་ལམ་དེའང་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་ཡང་རང་བཞིན་ཅན་ལྟར་སྣང་ནས་རང་དང་མཐུན་པའི་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ནུས་ལ། 
23-495
ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྨི་ལམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་གྱི་ལྷའི་སྐུར་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱའོ། །དེའང་གསང་འདུས་ལས་ཀྱེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་རྡོ་རྗེའི་གནས་ལྟ་བུ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེའང་ལུས་
ལ་མི་གནས། ངག་ལ་མི་གནས། སེམས་ལ་མི་གནས་སོ།

完整翻译
在这金刚乘中，何须多说？《时轮》中说："时间和种种等金刚士夫无比喻，遍行一切无戏论，安住积聚，耳鼻口眼头，周遍手足，变化边际生起怙主，执持三界最胜因中之因，明等瑜伽士所趣行，最胜乐位时轮敬礼。"
《二观察》中也说："二与不二法，有无自性主，遍住坚与动，认为具幻形。"等等多有阐述。
《行集》中说："即使入于如幻三摩地者，只要未证得胜义谛现观，就会退转。为什么呢？只要三种显现未清净，就是识的遍计。只要有遍计，就有烦恼习气相续。由烦恼习气相续而再次轮回。离于其他思维者是清净住处。"这是说，在一切未了解心性实相的阶段都会退转轮回，为了不退转，此处解释了幻身究竟的现证幻术方法，通过完全净化障碍胜义的幻相显现。
净化了这些，怎会不见胜义呢？因为已离障碍覆蔽且具足智慧眼。《金刚鬘》中说："除了自加持外，此等珍宝他处无，如同火炼宝石般，自性清净极光明。"
梦境道的暖相
第四，梦境道的暖相分为：示一切法与梦相等，及将梦境教授用于道两部分。
首先，一切法如梦境，自性无生，于自性清净实相中，错乱颠倒广宣说。
如同蕴界处诸风集于心时，睡眠前行的各种显现类似明增，故称为明增而融入其中；这又被称作近得的黑暗风压制的心，类似近得，即睡眠正行融入其中；从中生起离黑暗无分别的刹那智，即光明；从光明中生起各种梦境显现。梦境虽自性空，却显现如有自性，能做各种相应的活动。
一切法皆如是，因此通过梦的门径，应自己证知一切法也只是影像般的本尊身。如《密集》所言："世尊，一切如来，譬如菩提心是一切菩萨智慧生起的金刚处所；然而菩提心不住于身，不住于语，不住于心。"
;


 །ཆོས་གང་ཁམས་གསུམ་ན་མི་གནས་པ་དེ་སྐྱེ་བའང་མེད་དེ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་རྡོ་རྗེའི་གནས་དེ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྨི་ལམ། འདི་ནི་བདག་གིས་ཁམས་གསུམ་དུ་རྨི་ལམ་མཐོང་བར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་མོ། །རྨིའང་བདག་གིས་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་ཏེ་ཁམས་གསུམ་
གྱི་བྱ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བར་རྨི་ལམ་ལས་བྱུང་བའོ་ཞེས་དང་། གཞན་ཡང་། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དབང་སོགས་རྣམས། །ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་འདིར་རབ་
བསྡུས་ནས། །སྟོང་ཆེན་གྱུར་པ་གང་ཞིག་གཉིད་ལོག་པ། །རླུང་གི་ཤུགས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་མཐོང་བར་འགྱུར། །རྨི་ལམ་སད་ལ་བྱེ་བྲག་གཞན་མེད་པར། །ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པས་རྨི་ལམ་འབྲས་འདོད་པ། །འགྲོ་བ་ཉིན་མཚན་ཉེ་བར་གཉིད་ལོག་ཅིང་། །
23-496
ས་ཐུག་གྱུར་པས་རབ་ཏུ་རིང་གཉིད་ལོག །འབྲས་བུ་མ་སྨིན་བྱས་པའི་ལས་རྣམས་ཀྱིས། །སྐྱེ་འདིར་རླུང་ནི་སླར་ཡང་འཇུག་པ་འགྱུར། །འབྲས་བུ་སྨིན་པར་གྱུར་ན་རླུང་འདི་ཉིད། །འཇིག་རྟེན་འཆི་བ་
གཞན་དུ་མྱུར་འགྲོ་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུར་བཞུགས་པའི་རྒྱལ་དབང་པོ། །དེ་ཡི་སྐུ་ལ་ཤ་རུས་རྐང་མེད་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་ཕན་ཕྱིར་ཁམས་ལ་འཇུག་མཛད་ཅིང་། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡི་བྱ་བ་མཛད་པ་
ཡིན། །རིམ་པ་དེ་བཞིན་གཉིད་ལོག་སད་པའི་སེམས། །འབྲས་བུ་འདོད་པའི་རྣམ་རྟོག་དྲ་བ་ཅན། །དེ་བས་ཆོས་ཀུན་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྟེ། །བདེན་དང་བརྫུན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། ། གཉིས་
པ་དེ་རྨི་ལམ་གྱི་གདམས་པས་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། དོན་བཞིས་ཉམས་སུ་བླང་བར་བྱ། །དོན་རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། དང་པོ་རྨི་
ལམ་གཟུང་བ་དང་། དེ་ནས་སྦྱང་ཞིང་སྒྱུ་མར་བསླབ། །དེ་ཚེ་ཡ་ང་སྤང་བ་དང་། །ཁོ་ན་ཉིད་དོན་བསྒོམ་པའོ། །མགྲིན་པར་རྣམ་རྟོག་ལས་རླུང་དང་ལྷན་ཅིག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་
འཁྲུལ་པའི་གནས་སྐབས་དང་། དེར་རླུང་སེམས་འཆིངས་པས་ཉམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཅི་རིགས་པར་འཆར་བའི་གནས་སྐབས་དང་། དེ་སྟོབས་ཀྱིས་དབུ་མར་སྲོག་ཆུད་པས་དག་པའི་སྣང་བ་འབྱམས་ཀླས་པར་འཆར་བའི་གནས་སྐབས་དང་། 
23-497
སྲོག་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དབུ་མར་ཐིམ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རོལ་པར་འཆར་བའི་གནས་སྐབས་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རིམ་པ་བཞིན་ལམ་ལའང་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། གཉིས་
པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། རྨི་ལམ་གཟུང་བ། རྨི་ལམ་སྦྱང་བ། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མར་བསླབ་པ། རྨི་ལམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམ་པ་བཞི་ལས། དང་པོ་ལ། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ།
རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ། དམིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་གསུམ་ལས། དང་པོར་གཟུང་བའི་མན་ངག་ནི། །དྲན་དང་འདུན་པས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ། །ཞེས་པས། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་
དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པས་དྲན་པ་རྒྱུན་ཆགས་འཛིན་འདོད་ཀྱི་འདུན་པ་རྗེས་འབྲང་དུ་བྱས་པས་ཟིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྨི་ལམ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།
དཀོན་བརྩེགས་ལས། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ། །འདུན་པའི་རྩེ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་ནི། རྣམ་ཤེས་སྲོག་ནི་འདུ་བའི་རྟེན། མགྲིན་པར། འགྲིན་པར་རླུང་
སེམས་ཞུགས་པའི་བྱེད་ལས་ཀྱི་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་བསྐྱེད་པ་ལྟར་མགྲིན་པར་རླུང་སེམས་ཟིན་ན་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། རླུང་གི་གནད་ཀྱིས་མགྲིན་པར་རླུང་བཅིང་བ་དང་། 
23-498
ཐབས་ཀྱི་གནད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་ཐིག་ལེ་མི་གཡོ་བར་བཅིངས་པ་དང་། འདུག་སྟངས་ཀྱི་གནད་གཡས་འོག་ཏུ་བཅུག་པའི་ལག་པ་གང་ཡང་རུང་བའི་མཐེབ་སྲིན་གྱིས་མགྲིན་པའི་རྦ་རླབས་ཧ་
ཅང་མི་དྲག་ཙམ་མནན་ནས་ཉལ་བར་བྱའོ།

 །ཆོས་གང་ཁམས་གསུམ་ན་མི་གནས་པ་དེ་སྐྱེ་བའང་མེད་དེ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་རྡོ་རྗེའི་གནས་དེ་ཡིན་ནོ། །ཀྱེ་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྨི་ལམ། འདི་ནི་བདག་གིས་ཁམས་གསུམ་དུ་རྨི་ལམ་མཐོང་བར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་མོ། །རྨིའང་བདག་གིས་མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་ཏེ་ཁམས་གསུམ་
གྱི་བྱ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བར་རྨི་ལམ་ལས་བྱུང་བའོ་ཞེས་དང་། གཞན་ཡང་། ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དབང་སོགས་རྣམས། །ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་འདིར་རབ་
བསྡུས་ནས། །སྟོང་ཆེན་གྱུར་པ་གང་ཞིག་གཉིད་ལོག་པ། །རླུང་གི་ཤུགས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་མཐོང་བར་འགྱུར། །རྨི་ལམ་སད་ལ་བྱེ་བྲག་གཞན་མེད་པར། །ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པས་རྨི་ལམ་འབྲས་འདོད་པ། །འགྲོ་བ་ཉིན་མཚན་ཉེ་བར་གཉིད་ལོག་ཅིང་། །
23-496
ས་ཐུག་གྱུར་པས་རབ་ཏུ་རིང་གཉིད་ལོག །འབྲས་བུ་མ་སྨིན་བྱས་པའི་ལས་རྣམས་ཀྱིས། །སྐྱེ་འདིར་རླུང་ནི་སླར་ཡང་འཇུག་པ་འགྱུར། །འབྲས་བུ་སྨིན་པར་གྱུར་ན་རླུང་འདི་ཉིད། །འཇིག་རྟེན་འཆི་བ་
གཞན་དུ་མྱུར་འགྲོ་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུར་བཞུགས་པའི་རྒྱལ་དབང་པོ། །དེ་ཡི་སྐུ་ལ་ཤ་རུས་རྐང་མེད་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་ཕན་ཕྱིར་ཁམས་ལ་འཇུག་མཛད་ཅིང་། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡི་བྱ་བ་མཛད་པ་
ཡིན། །རིམ་པ་དེ་བཞིན་གཉིད་ལོག་སད་པའི་སེམས། །འབྲས་བུ་འདོད་པའི་རྣམ་རྟོག་དྲ་བ་ཅན། །དེ་བས་ཆོས་ཀུན་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྟེ། །བདེན་དང་བརྫུན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། ། གཉིས་
པ་དེ་རྨི་ལམ་གྱི་གདམས་པས་ཉམས་སུ་བླང་བ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། དོན་བཞིས་ཉམས་སུ་བླང་བར་བྱ། །དོན་རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། དང་པོ་རྨི་
ལམ་གཟུང་བ་དང་། དེ་ནས་སྦྱང་ཞིང་སྒྱུ་མར་བསླབ། །དེ་ཚེ་ཡ་ང་སྤང་བ་དང་། །ཁོ་ན་ཉིད་དོན་བསྒོམ་པའོ། །མགྲིན་པར་རྣམ་རྟོག་ལས་རླུང་དང་ལྷན་ཅིག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་
འཁྲུལ་པའི་གནས་སྐབས་དང་། དེར་རླུང་སེམས་འཆིངས་པས་ཉམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཅི་རིགས་པར་འཆར་བའི་གནས་སྐབས་དང་། དེ་སྟོབས་ཀྱིས་དབུ་མར་སྲོག་ཆུད་པས་དག་པའི་སྣང་བ་འབྱམས་ཀླས་པར་འཆར་བའི་གནས་སྐབས་དང་། 
23-497
སྲོག་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དབུ་མར་ཐིམ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རོལ་པར་འཆར་བའི་གནས་སྐབས་བཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རིམ་པ་བཞིན་ལམ་ལའང་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། ། གཉིས་
པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། རྨི་ལམ་གཟུང་བ། རྨི་ལམ་སྦྱང་བ། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མར་བསླབ་པ། རྨི་ལམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམ་པ་བཞི་ལས། དང་པོ་ལ། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ།
རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ། དམིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་གསུམ་ལས། དང་པོར་གཟུང་བའི་མན་ངག་ནི། །དྲན་དང་འདུན་པས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ། །ཞེས་པས། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་
དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་གྱི་རྩ་བ་ཅན་ཡིན་པས་དྲན་པ་རྒྱུན་ཆགས་འཛིན་འདོད་ཀྱི་འདུན་པ་རྗེས་འབྲང་དུ་བྱས་པས་ཟིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྨི་ལམ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།
དཀོན་བརྩེགས་ལས། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་ཡིན་ཏེ། །འདུན་པའི་རྩེ་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་ནི། རྣམ་ཤེས་སྲོག་ནི་འདུ་བའི་རྟེན། མགྲིན་པར། འགྲིན་པར་རླུང་
སེམས་ཞུགས་པའི་བྱེད་ལས་ཀྱི་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་བསྐྱེད་པ་ལྟར་མགྲིན་པར་རླུང་སེམས་ཟིན་ན་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། རླུང་གི་གནད་ཀྱིས་མགྲིན་པར་རླུང་བཅིང་བ་དང་། 
23-498
ཐབས་ཀྱི་གནད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་ཐིག་ལེ་མི་གཡོ་བར་བཅིངས་པ་དང་། འདུག་སྟངས་ཀྱི་གནད་གཡས་འོག་ཏུ་བཅུག་པའི་ལག་པ་གང་ཡང་རུང་བའི་མཐེབ་སྲིན་གྱིས་མགྲིན་པའི་རྦ་རླབས་ཧ་
ཅང་མི་དྲག་ཙམ་མནན་ནས་ཉལ་བར་བྱའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的直译成简体中文：
凡是不住于三界的法，也无生，这是智慧生起的金刚之处。嗟！世尊，一切如来不认为"我在三界中见到梦"。也不想"我见到了梦"，而是认为三界的一切活动如梦，如梦一般，从梦中生起。
又说：蕴、界、处、根等，将这两种意识汇聚于此，成为大空性后，凡是睡眠者，由风力而见梦。梦与醒无特别区别，由遍计而求梦之果，众生日夜入睡，由极度疲劳而长眠。未成熟之业，使此生中风再次进入。果若成熟，此风将迅速前往他世死亡。
如同十方所住的胜王，虽其身无肉骨筋，但为利益众生而入界，行使化身之事业。同样，睡眠与醒觉之心，具有希求果的妄想网，因此一切法如梦，真与假亦皆不存在。
第二，以梦境教授修习分为：略说和广说两部分。首先，应以四义修习。什么是四种含义呢？第一是把握梦，然后净化并学习如幻，届时舍弃恐惧，修持真实义。在喉部与分别念风一起明显造作的极度迷乱状态，以及于彼风心束缚而各种体验显现的状态，以及由此力量使生命气息进入中脉而显现无量清净显相的状态，以及生命气息溶入中脉法性而一切法显现为法性游舞的状态，这四种状态故，道上也相应说为把握等四种。
第二广说分为：把握梦，净化梦，学习梦如幻，修持梦之真实性四部分。首先，以欲力把握，以风力把握，以所缘力把握三种。首先把握的要诀是："以念与欲相连"。由于一切现证菩提分法皆以念与正知为根本，故以持续的念和随之的希求把握之欲而得以把握，因为梦是习气之身，如《宝积经》所言："一切法皆是缘，安住于欲的顶端。"
第二，以风力把握：识与生命是聚集之依。在喉部，如同喉部风心入住的作用产生梦的显相一样，若能把握喉部风心，则能在梦中知道是梦，因此，通过风的关键在喉部束缚气息，通过方法的关键使识之依处明点不动，通过姿势的关键将右手放下，任一手的拇指和无名指轻轻按压喉部的脉动，然后入睡。


 །གསུམ་པ་དམིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་ནི། སྔགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ། མགྲིན་པར་རླུང་སེམས་བརྟན་པར་བྱེད་ནུས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་ལོངས་སྤྱོད་
རྫོགས་པའི་སྐུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དག་པར་བྱེད་ནུས་ཤིང་། དེ་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་དེ་ཉིད་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ལུས་ལྷར་གསལ་བའི་མགྲིན་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་ཨོཾ། མཐར་ཨ་
ནུ་ཏ་ར་བཞིས་བསྐོར་བའི་སྔགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའམ། ཡང་ན་གསུང་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཨཱཿཡིག་དམར་པོ་ལ་ཆེད་དུ་དམིགས་པའི་བསམ་གཏན་གྱིས་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པའམ་ཟིན་པར་
འགྱུར་རོ།། སླར་ཡང་རླུང་དང་ཤེས་སྦྱར་ནས། །ཐིག་ལེ་བཏིང་དང་བགོ་བར་བྱ། །གལ་ཏེ་མ་ཟིན་ན་སྤོགས་པའི་ཆོ་ག་བྱ་སྟེ། རླུང་བུམ་པ་ཅན་བདུན་དང་། འདུན་པ་བཅུ་གཅིག །དམིགས་པ་སྨིན་
དབུས་ཀྱི་ཁམས་དང་བསྟུན་པའི་ཐིག་ལེའི་ནང་དུ་ཤེས་པ་བཅུག་པ་ཐིག་ལེ་གོས་སུ་བགོ་བ་ཞེས་བྱའོ།། དེས་ཀྱང་མ་ཟིན་ན་གསང་གནས་ཀྱི་མཐར་ཐིག་ལེ་ནག་པོ་བལྟས་པའི་རྩེར་དམིགས་ཏེ་རླུང་དང་འདུན་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས་ཟིན་པར་འགྱུར་ཏེ། 
23-499
ཐིག་ལེ་གདན་དུ་བཏིང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སད་འབྱམས་དང་། དྲེད་འབྱམས་དང་། སྟོང་འབྱམས་དང་། སྡུག་འབྱམས་བྱུང་ན་ཁྲིད་ཡིག་བཞིན་གྱིས་བསལ་བར་བྱ་བ་ཤུགས་ཀྱིས་བརྟན་ནོ། ། གཉིས་པ་སྦྱང་བ་ནི།
དེ་ནས་སྦྱང་བའི་མན་ངག་ནི། །ངོ་མཚར་ཅན་གྱི་རྨི་ལམ་གང་། རྨི་བར་བྱའོ་སྙམ་པའི་བློས། ཟིན་ནས་གང་ལ་སྦྱང་བར་འདོད་པ་དེའི་འདུན་པ་གཏོང་བའོ། །དཔེར་ན་རྨི་ལམ་བུད་མེད་སྣང་། །
སད་ནས་བུད་མེད་མང་པོར་སྦྲོ། །རྨི་ལམ་དུ་བུད་མེད་ལྟ་བུ་གཅིག་རྨིས་ན། དེ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་ནས་བུད་མེད་གཉིས་ལ་སོགས་པ་ནས་མང་པོར་བསྒྱུར་བ་རིགས་འདྲ་གཉེན་པོར་གཏོང་
བ། དེས་མཚོན་ནས། དེར་ཤེས་པ་ཡི་དབང་གིས་སུ། །ཅིར་ཡང་བསྒྱུར་དུ་བཏུབ་པ་ཡིན། །མེ་དང་། ཆུ་དང་། གཡང་དང་། དུག་དང་། །མེ་མཚོན་ལ་སོགས་པ་གང་མི་ཕོད་པ་ལ་ཐོག་བརྫིས་བྱས་ཤིང་
རྩལ་སྦྱོང་བ་དང་། ཆུ་རྨི་ན་མེ་སྤྲུལ་ཏེ་སྐམ་པ་དང་། མེ་རྨི་ན་ཆུས་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། ཆུང་ངུའི་གཉེན་པོར་ཆེན་པོ་གཏོང་བ་དང་། བདུད་དང་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པའི་གཉེན་པོར་
སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཛད་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་སྤྲུལ་ཏེ་གཞོམ་པ་མཆོག་དམན་གྱི་གཉེན་པོ་སྟེ། ཐེག་དམན་ལྟར་གཉེན་པོས་ཆེད་དུ་སྤོང་བའི་ལམ་མ་ཡིན་ཡང་། །ནད་དང་སྨན་གྱི་འཕྲོད་ལྟར་སྤང་གཉེན་གྱི་སྦྱོར་ཚུལ་མཐའ་ཡས་པ་ཤེས་པས་ཐབས་ལ་མི་རྨོངས་ཤིང་སྤང་གཉེན་བྱར་མེད་ཀྱི་གསང་རིག་ནས་འཁྲུལ་པ་ལ་རྩལ་སྦྱངས་པས་འཁྲུལ་མེད་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་ཏེ། །
23-500
ལྭ་བ་པས། རྣལ་འབྱོར་པ་ཡི་གང་ཟག་ལ། །འཁྲུལ་པ་ཡིས་ཀྱང་དོན་བྱེད་དེ། །དཔེར་ན་རྨི་ལམ་གནས་སྐབས་བཞིན། །ཞེས་སོ། །དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་གདན་དང་། ཨོ་ཌི་ཡ་ན་དང་། དགའ་ལྡན་དང་།
བདེ་བ་ཅན་དང་། མངོན་པར་དགའ་བ་སོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བགྲོད་པའི་འདུན་པ་བཏང་ནས། རྨི་ལམ་ངོ་ཤེས་པའི་གནས་སྐབས་དེར་འདུན་པ་བསྒྱུར་བས་ཞིང་དེ་དག་ཏུ་བགྲོད་དེ་སངས་རྒྱས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོས་མདུན་དུ་བདར་བ་མཐོང་སྟེ། ལེགས་པར་གོམས་ནས་བདག་ཉིད་བཞེད་པ་ཙམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་སངས་རྒྱས་ཞིང་དུ་གཤེགས་པར་བྱེད་དོ། །
དེའང་འདུས་པ་ལས། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །ཞིང་ན་བཞུགས་པ་ངེས་པར་མཐོང་། །ཐུགས་ནི་དགྱེས་པར་གྱུར་ནས་ཀྱང་། །ཆོས་འཆད་ཡིད་དུ་འོང་བ་གསོལ། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྒྱུར་བའི་ལུས། །སེམས་
ཅན་ཀུན་གྱིས་ཡོངས་བསྐོར་བ། །བསམ་གཏན་རྡོ་རྗེ་ལ་གནས་པའི། །དམ་ཚིག་སྦྱོར་བས་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的简体中文直译：
第三，以所缘力把握：修持咒轮。若能使风心在喉部稳固，则能在梦境状态中净化为圆满受用身的本性，为使此种果成为道，在身体明显为本尊的喉轮中央有"嗡"字，外围以四个"阿努塔拉"围绕的咒语轮，或者专注于语金刚本性的红色"啊"字，以禅定使梦中能知是梦或把握梦境。
再次结合风和识，铺设明点并披上。若未把握，则应行增益仪轨，即七次风瓶气，十一次发愿，专注于眉间处的明点，将意识放入明点内，称为"明点如衣披上"。若仍未把握，则应专注于秘处边缘的黑色明点，通过二十一次的风和意愿而得以把握，这称为"明点如垫铺下"。若出现醒时散乱、睡眠散乱、空性散乱和痛苦散乱，则应依照引导文除去，由此得稳固。
第二，净化：接下来净化的要诀是：对任何奇特的梦，以"我要梦见"的心意把握后，发出对所欲净化对象的意愿。例如，梦中显现女子，醒后将其增多为众女。即在梦中梦见女子，认知为梦后，将一位女子转变为两位乃至众多，此为以同类为对治。
由此类推，通过意识的力量，能转变为任何形态。对火、水、悬崖、毒药、火器等不敢面对的事物进行锻炼和磨练，梦见水则幻化火使之干涸，梦见火则用水使之平息，以大对治小，对魔鬼和外道等显现对治力，幻化佛菩萨的殊胜事业来制服，这是高低的对治。虽然不同于小乘以对治专门断除的道，但如同疾病与药的相应，了知无边的断治方式，不迷惑于方便，从密法无断治的角度，通过在迷乱中锻炼而获得无迷乱的确定。
如拉哇巴所说："对于瑜伽士，即使迷乱也能起作用，如同梦境状态。"然后发愿前往金刚座、乌仗那、兜率天、极乐世界、极喜世界等佛土，在认知梦的状态下转变意愿，便能前往这些净土，见到被大众佛菩萨和声闻众簇拥的景象。熟练后，仅凭自己的意愿就能从一佛土前往另一佛土。
如《集会经》所说："十方一切诸佛陀，必见安住于国土，心生欢喜而请求，宣说妙法令悦意。转动法轮之身相，一切众生所环绕，安住禅定金刚者，以三昧耶相应而得见。"


 །འགའ་ཞིག་གི་འདོད་པས། ཡུན་རིང་པོར་གཉིད་ལོག་ནས་ལུས་ཀྱི་ཁོག་པ་བོར་ཏེ་
རྨི་ལམ་དུ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་སོང་ནས་འདོད་པ་བསྒྲུབས་ཏེ་ཡང་ལུས་འདིར་འོངས་ནས་རྨི་ལམ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་མོད། །དེ་ནི་བདེན་པར་མེད་པའི་དཔེར་རྨི་ལམ་སྨོས་པ་ལ་བདེན་ཞེན་གྱི་སྨྲ་བར་ཟད་དོ། །
23-501
འོ་ན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་པྲ་ཕབ་པའི་བུ་མོས་ཤེལ་ལ་སོགས་པའི་ནང་དུ་ཅིའང་མཐོང་མོད། མཐོང་ཡང་དེར་དེ་དག་འོངས་པའང་མེད་ལ། བུ་མོའི་སེམས་ཀྱིས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་
ཕྱིན་པའང་མེད་ཀྱང་། སྔགས་དང་ཤེལ་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སྣང་བ་ཙམ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། འདུན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉེར་ལེན་དང་། རླུང་གིས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ལས་རྨི་ལམ་ཙམ་
དུ་སྣང་བ་ཡིན་གྱི། དེར་ལུས་བཞག་ནས་བགྲོད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པའི་རྨི་ལམ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་སྣང་བ་འདིའང་མཚུངས་ཏེ། བདེན་པའི་ངོ་
བོ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རྗེ་བཙུན་གྱིས། ལར་རྨི་ལམ་དང་མངོན་སུམ་གང་ལ་ཡང་། །བདེན་པར་བཟུང་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིན། །སྒྱུ་མར་ཤེས་ན་ལམ་དུ་འགྲོ། །ཁྱོད་དགེ་སློང་གི་ཐུགས་ལ་དེ་
ལྟར་ཞོག །ཅེས་སོ། ། གསུམ་པ་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མར་བསླབ་པ་ནི། གསུམ་པ་སྒྱུ་མར་བསླབ་པ་ནི། །བདག་མེད་མ་ཡི་རྣམ་པར་བསྒོམ། །དེ་ཡི་སྤྲུལ་པ་རྣམ་མང་པོས། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་
པ། །ཁེངས་པར་གྱུར་པ་རབ་བལྟས་ན། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན། །བདག་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་བདག་མེད་མའམ། དེས་མཚོན་ནས་ལྷག་པའི་ལྷ་གང་ཡིན་པ་ཞིག་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་དུས་སུ་མཚན་ཉིད་བཤད་པ་བཞིན་གསལ་བཏབ། 
23-502
དེ་ཐེབས་པ་དང་གང་སྣང་ཞིག་དེ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་ཏེ་མཐར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོར་བསྒོམས་པས་ཡིད་ཀྱིས་བཏགས་པ་དེ་ལྟ་བུར་ཡིད་ལ་འཆར་བར་འགྱུར་ཏེ། འདུས་པར།
དེ་ལ་འདི་ནི་རྨི་ལམ་ཆེན་པོའི་དམ་ཚིག་གི་གནས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ཐོབ་པས། །སངས་རྒྱས་འོད་ནི་བཟང་པོ་མཐོང་། །སངས་རྒྱས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་ཡི། །སྐུར་ཡང་བདག་ཉིད་མྱུར་དུ་
མཐོང་། །སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཁམས་གསུམ་པས། །མཆོད་པར་བྱེད་པ་དེས་མཐོང་ངོ་། །ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་འོད་འདྲའི་གཟུགས། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིས། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས། །རྟག་ཏུ་མཆོད་པར་
བྱེད་པ་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རྨི་ལམ་གྱི་ཐུན་མོང་གི་ཡོན་ཏན། ཉིན་མཚན་ཁྱད་མེད་པར་འགྱུར་བ། སྣང་བ་སེམས་སུ་ཤེས་པ། སེམས་ལ་དབང་སྒྱུར་ནུས་པ། སྒྱུ་ལུས་ལ་བོགས་འདོན་ནུས་པ།
བག་ཆགས་གྱི་མཚམས་སྦྱོར་ནུས་པ། དེའི་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤོང་ཤེས་པ། །དེ་སྤོང་བའི་ཚོགས་ཤེས་པ། བར་དོའི་མཚམས་སྦྱོར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། ཆོས་རྣམས་རྨི་ལམ་ལྟར་ཤེས་ན། །སེམས་ཅན་དོན་དུ་རབ་
ཏུ་འཇུག །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ལམ་ཁྱེར་བས། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་འཚང་ཡང་རྒྱ། །ཉིན་སྣང་གི་དཔེར་རྨི་ལམ་དང་། མཚན་སྣང་གི་དཔེར་སྒྱུ་མ་ཤེས་ནས། གོམས་པ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ། 
23-503
དེ་ལ་སྦྱངས་པས་དུས་དེའི་ཚེ་སྤྲུལ་པ་མང་པོས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པར་ནུས་ཤིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་མཛོད་དང་འདྲ་བར་གནས་ཁང་དང་གོས་ཟས་ལ་སོགས་པ་བསམ་པ་ཙམ་
གྱིས་ནམ་མཁའ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། སྒྱུ་མའི་ལུས་ཀྱི་འབད་མེད་པའི། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་ལས། །འབད་པ་མེད་པར་རྙེད་འགྱུར་ཏེ། །བདག་དང་གཞན་རྣམས་བདེ་བར་འཚོ། །ཞེས་གསུངས། ཚེ་འདི་
ལ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའམ། ཡང་ན། དེ་ནས་འཆི་བའི་དུས་བྱུང་ཡང་། །བར་དོ་ངོ་ནི་ཤེས་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་གློ་བུར་དུ་འཆི་བ་བྱུང་ནའང་། བར་དོ་གཉིས་པ་ལ་བློ་ཆོད་གྱིས་གྲོལ་
བར་འགྱུར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的简体中文直译：
有些人认为，长时间睡眠后舍弃肉身躯壳，在梦中前往三十三天等处所满足欲望，然后又回到此身，获得梦中善恶之果。这只是对用来说明无实相之梦的比喻执著为真实的说法而已。
那么实际是怎样的呢？如同被下咒术的少女在水晶等物中看见各种景象，虽能看见，但那些景象并未真实来到此处，少女的心也并未真实前往彼处，只是因咒语和水晶等因缘之力而显现而已。同样，由欲望习气的亲因和风的助缘，仅仅显现为梦境，而非留下身体前往他处等情况。因此，人在睡眠中的梦与现在的显现相同，都是无实相之体。
如尊者所言："无论梦境还是现实，若执为真实，皆是迷乱；若知为幻化，则成为道。比丘，请将此铭记于心。"
第三，学习梦如幻：第三，学习如幻，修持无我母尊形相。以其众多化现，充满至虚空界边际，若能如此观想，便能如是变化。自身为世尊母无我母，或以此为例，任何殊胜本尊，如同幻身时所说的特征明显观想。
若能做到这点，则观想任何显现皆如是，最终修持一切显现为本尊坛城轮，则意识所执著的将如是显现于意中。如《集会经》所言："此乃大梦三昧耶之处，获得殊胜菩提智慧，见到佛陀妙光，迅速见到自身为佛圆满受用身。见到大菩萨被三界所供养，见到如光般的大智慧形相，常被佛菩萨以五种妙欲供养。"
梦境的共同功德：日夜无差别，知显现为心，能控制心识，能增进幻身，能连结习气，能知其因缘，能知对治集合，成为中阴连接。若知诸法如梦，为众生利益而入世，以如幻带入道中，亦如幻成佛。
以白日显现为例了知梦，以夜晚显现为例了知幻化，熟悉后一切法如梦，通过修习，届时能以众多化身成办众生利益，如同虚空藏菩萨一般，住所、衣食等物仅凭意愿即从虚空中显现。"以无勤幻身，一切所欲物，无勤从空得，自他安乐住。"
在今生成佛，或者，即使死亡时至，也将认知中阴。即使突然死亡，也将在第二中阴中自信解脱。


 ། བཞི་པ་རྨི་ལམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམ་པ་ནི། །ཁོ་ན་ཉིད་དོན་བསྒོམ་པ་ནི། །རྡོ་རྗེ་ལས་བྱུང་སྣ་ཚོགས་པའི། །རྨི་ལམ་དྲི་མ་མེད་མཐོང་ན། །རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་
གཅིག་ཏུ་སྦྱང་། །རྨི་ལམ་གྱི་སྟེང་དུ་འཁྲུལ་པའི་བརྫུན་མཚང་ཞིག་སྟེ། སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེའི་རང་ཞལ་མཐོང་བས། སྤེལ་བསྒྱུར་སྦྱང་བ་སོགས་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བཅོས་མའི་རྩོལ་བ་ཟད། དེའི་ཚེ་
ཉིན་མཚན་ཐ་དད་དུ་འཛིན་པའི་ཞུགས་ཤིང་འོད་གསལ་གྱི་མེས་སྦྱངས་པས་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། སྐུ་གསུངས་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལས། །སྐྱེས་པ་བླ་མེད་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཏིང་ངེ་འཛིན་སངས་རྒྱས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ། 
23-504
དེ་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་པའི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ཏུ་གནས་སོ། །སྐུ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་གསུང་དང་། སྐུ་དང་གསུང་ཇི་སྙེད་ཀྱི་ཐུགས་དག་ཀུན་ཏུ་གནས་ཏེ། སེམས་ཅན་
གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པ་ཡིན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཚད་མེད་པ་སྟེ་མི་ཟད་པ་རྒྱན་གྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་སམ་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།
༄། །འོད་གསལ་ལམ་གྱི་སྙིང་པོ།
ལྔ་པ་
འོད་གསལ་ལམ་གྱི་སྙིང་པོ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས་ལས།
༈ གཞིའི་འོད་གསལ།
དང་པོ་ནི། འོད་གསལ་ངོས་འཛིན་མན་ངག་འདིར། །གཞི་ལམ་འབྲས་བུར་རབ་ཤེས་བྱ། །གཞིའི་སྐབས་སུ་ཆོས་ཉིད་རྣམ་དག་དང་།
ཆོས་ཅན་རྣམ་དག་དབྱེར་མེད་པས་ཆུ་དང་རླབས་ལྟ་བུ་སྟེ། ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་སྒྱུ་ལུས། འོད་གསལ་དུ་བསྲེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཉམས་སུ་བླངས་པས། འབྲས་བུའི་དུས་སུ་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་དབྱེར་མེད་
པ་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་མངོན་དུ་བྱེད་པས་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་འོད་གསལ་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ། ། གཉིས་པ་རྒྱས་བཤད་ལ། གཞིའི་འོད་གསལ། ལམ་གྱི་འོད་གསལ། འབྲས་བུའི་འོད་གསལ་
བཤད་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། རང་བཞིན་སྤྲིན་དང་འོད་གསལ་བ། །གདོད་ནས་དག་པ་ནམ་མཁའ་བཞིན། སྤྱིར་འོད་གསལ་ཞེས་པ་ཙམ་ནི་འོད་གསལ་གྱི་ལྷ་དང་། ནོར་བུ་དང་། སྒྲོན་མེ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བྱེད་མང་པོའི་བརྡ་ལ་ཡོད་མོད། 
23-505
འདི་དེ་དག་དཔེ་ཙམ་དུ་བཀོད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་དེ་ཉིད་གོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའང་མུན་པ་ནག་པོར་སྒྲོན་མེ་བཏེག་ན་གསལ་བར་སྣང་ཡང་
སྒྲོན་མེ་གཞན་དུ་སོང་བའི་ཚེ་སྔར་གྱི་མུན་པ་འཐུག་པོ་དེ་ཉིད་དུ་འགྲོ་བ་གསལ་བྱེད་རྐྱེན་གཞན་ལ་བལྟོས་པ་ལྟ་བུ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བར་མ་སོང་བས་རང་བཞིན་གྱི་
འོད་གསལ་བ་དགོས་ལ། དེའང་རང་བཞིན་འོད་གསལ་དང་། རང་བཞིན་དག་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱི་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་རྣམས་དོན་གཅིག་སྟེ། ཆུ་ཁམས་གསེར་དང་ནམ་མཁའ་རྣམས། །དག་པ་བཞིན་དུ་དག་པར་
བརྗོད། །ཅེས་འབྱུང་བས། ནམ་མཁའ་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ཡིན་ཡང་། གློ་བུར་བའི་སྤྲིན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་དྲི་མ་ཅན་དུ་སྣང་བ་བཞིན། སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པ་ཡིན་ཡང་། རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུའི་རྟོག་
པ་གློ་བུར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་དྲི་མ་ཅན་དུ་སྣང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་ཏེ། །དྲི་མ་རྣམས་ནི་གློ་བུར་བ། ཞེས་དང་། སེམས་ནི་སེམས་མ་མཆིས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་
འོད་གསལ་བའོ། །ཞེས་མདོ་དང་། དེའི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ནས་གསུངས་པ་དང་། གསང་འདུས་སོགས་རྒྱུད་དང་མན་ངག་རྣམས་ལས་གསུངས་པའི་འོད་གསལ་གཉིས་སེམས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བར་གསུངས་པ་ཙམ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་ལ། 
23-506
འོད་གསལ་དེ་ཉིད་དག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྱུ་མ་ཆེན་པོ་བདེན་པ་གཉིས་དབྱེར་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་སྟོན་པ་ནི་རྫོགས་རིམ་ཁོ་ནའི་ཁྱད་ཆོས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的简体中文直译：
第四，修持梦的真实性：修持真实义，从金刚生起的种种，若见无垢梦境，将梦与幻化合而为一。在梦境上见到迷乱的虚妄特质，通过见到心金刚的本面，增益、转变、净化等梦境状态中的造作努力终止。此时，以光明之火净化执著日夜差别的燃料，从而现前成佛：从身语意金刚中，生起无上成就。入于名为"禅定佛极清净佛"的三摩地，
刹那间，与众生数量相等的金刚身普遍安住。身的数量等同的语，及身语数量等同的意也普遍安住。因众生界无量，如来身语意也无量，称为"不尽庄严轮"或"不可思议秘密"。
光明道之精要
第五
光明道之精要分为：略说和广说两部分。
基之光明
首先：光明辨识的此要诀，应知基、道、果。在基的阶段，法性清净与有法清净不可分离，如水与波浪；在道的阶段，通过幻身与光明融合的方式修习；在果的阶段，现前身与智慧不可分离的无学双运，故分为基、道、果三种光明。
第二广说分为：解释基之光明、道之光明、果之光明三部分。首先：自性如云般光明，本来清净如虚空。一般而言，"光明"一词可指光明天神、宝石、灯等多种发光体的符号，但此处仅以这些为比喻，是为了理解一切法的实相自性光明。
如同黑暗中举起灯能照亮，但灯移走时又回复原先的浓厚黑暗，这种依赖他缘的照明方式并非自性光明，故需自性光明。自性光明、自性清净、自性无障碍这些是同义词，如经云："水、金、虚空等，如清净而说清净。"虽然虚空自性清净，却因暂时云彩的缘故而显为有垢；同样，心虽自性清净，但因八十种自性分别念的暂时缘故而显为有垢。
因此，"心的自性是光明，诸垢是暂时性的。"又说："心无心，心的自性是光明。"经典及其论著所说的光明，以及《密集》等续部和口诀中所说的光明二者，在说明心性自性光明这一点上并无差别，但将此光明显示为清净智慧的大幻化、二谛不可分离的特性，则唯有圆满次第的特质。
;


 །དེའི་ཕྱིར་འོད་གསལ་རང་གི་ངོ་
བོ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་དག་པས་ཟག་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གང་དུའང་ཐོགས་པ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་འཆར་བ་
གསལ་བ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མིང་ཅན་གཉིས། རང་གི་མཚན་ཉིད་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པར་བྱ་བས་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་མི་ཤེས་པ་ཟུང་འཇུག་སྟེ་གཞན་རྐྱེན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་མི་ནུས་
པའི་གཤིས་དེ་ལ་བྱའོ། །ངེས་ཚིག་ནི་གནས་ལུགས་ཀྱི་རང་འོད་མ་འགགས་པར་ཡུལ་མེད་དུ་གསལ་བས་འོད་གསལ་ཏེ། ངོ་བོ་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་བ་སྟེ་གློ་བུར་དུ་མ་བྱུང་། རྣམ་པ་ཅིར་
ཡང་གསལ་བས་ཕྱོགས་སུ་མ་ཆད། བྱེད་ལས་སྒྲིབ་པ་བསལ་བས་གསལ་བྱེད་གཞན་ལ་མ་བལྟོས་པ་སྟེ། ཉི་མའི་འོད་དེ་དག་རང་གྲུབ་དུས་ནས་གསལ་བ་དང་། གསལ་བྱེད་གཞན་ལ་མ་བལྟོས་པ་
དང་། བྱེད་ལས་མུན་པ་སེལ་བ་སྟེ་ཆོས་གསུམ་དང་ལྡན་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་སྤྲིན་ནི་སྣ་ཚོགས་ཤིང་། །མདོག་དང་དབྱིབས་ནི་ཐ་དད་པ། །ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ནས་བྱུང་ནས་ནི། །དེ་ཉིད་དུ་ནི་ཐིམ་པར་འགྱུར། །
23-507
ཞེས་དཔེ་བཤད་ནས། དེ་བཞིན་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ནི། །སྣང་བ་གསུམ་གྱི་སྒྱུ་ཅན་ཏེ། །མ་ལུས་ཡུལ་ལ་ཞུགས་ནས་ནི། །འོད་གསལ་བར་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར། །རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུའི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་
སྣང་བ་གསུམ་གྱི་རྒྱུས་བསྐྱེད་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་འཇུག་ཅིང་སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་ནས་འོད་གསལ་བའི་སེམས་སུའང་བྱེད་དོ། །དེ་ཉིད་འཆར་བའི་དུས་ལྔ་སྟེ། འཆི་བའི་
དུས་དང་གཉིད་ལོག་དང་། །མཉམ་པར་གཞག་དང་དབུ་མར་གནས། །མཉམ་རྗེས་རོ་གཅིག་གྱུར་པ་ཡིན། །ཞེས་གཞིའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཆི་དུས་དང་། གཉིད་འཐུག་གི་གཉིས། ལམ་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་དབུ་མར་ཐིམ་
པ་དང་། རྗེས་ཐོབ་རླུང་སེམས་དབུ་མར་གནས་པ་གཉིས། །འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་སུ་མཉམ་རྗེས་འདྲེས་པས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཆེན་པོ་ལ་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་སྐབས་ཏེ་ལྔའོ། །སྤྱིར་རླུང་སེམས་དབུ་
མར་རང་བཞིན་གྱིས་འཇུག་པའི་དུས་བརྒྱད་ཡོད་ཀྱང་། དེ་ཕལ་ཆེར་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་ལམ་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་འཆར་བའི་དུས་སུ་འགྱུར་བས་འདིར་འོད་གསལ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་དོ།། །།
༈ ལམ་གྱི་འོད་གསལ།
གཉིས་པ་ལམ་
གྱི་འོད་གསལ་ལ། ཉིན་མོ་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བ། མཚན་མོ་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། འོད་གསལ་དེ་ཉིད་བླ་མའི་མན་ངག་བཞིན་ཉམས་སུ་བླངས་པས། 
23-508
སེམས་ཉིད་ཀྱི་རང་འོད་ལུས་སོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལྟར་སྣང་བ་ཞིག་ནས་ངོ་བོ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་མངོན་པར་གསལ་བར་འགྱུར་བ། དཔེར་ན་བུམ་ནང་གི་མར་མེ་བུམ་པ་
བཅག་ན་གསལ་པོར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མར་མེ་བུམ་ནང་གནས། །ཕྱི་རོལ་དུ་ནི་སྣང་མི་འགྱུར། །བུམ་པ་དེ་ཉིད་བཅག་གྱུར་ན། །དེ་འོག་མར་མེའི་འོད་སྣང་འགྱུར། །དེ་བཞིན་
བུམ་པ་རང་ལུས་ཉིད། །འོད་གསལ་མར་མེ་ལྟ་བུ་ཡིན། །བླ་མའི་ཞལ་གྱིས་ལེགས་བཅག་ན། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་གསལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་ཕྱི་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་ཀྱིས་
མཚོན་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། སྟོང་ཉིད་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་དང་། །གསུམ་པ་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་དང་། བཞི་པ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ནི། །ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱི་བཞེད་པ། མཚན་མོའི་ཆ་ནི་སྣང་བ་ཡིན་ལ།
རྡོ་རྗེ་ཉི་མའི་ཉིན་མོ་སྣང་བ་མཆེད་པ། ནུབ་པའི་ཉིན་མཚན་གྱི་མཚམས་སྣང་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པ། སྐྱ་རེངས་ཤར་ནས་ནུབ་མོ་འདས། ཉི་མ་མ་ཤར་བའི་བར་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ནི་
ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་ལོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་ཡིན། དུས་ཡིན། རྟགས་ཡིན། མཚོན་བྱེད་ཡིན་པས་སོ།

 །དེའི་ཕྱིར་འོད་གསལ་རང་གི་ངོ་
བོ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་དག་པས་ཟག་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གང་དུའང་ཐོགས་པ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་འཆར་བ་
གསལ་བ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མིང་ཅན་གཉིས། རང་གི་མཚན་ཉིད་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པར་བྱ་བས་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་མི་ཤེས་པ་ཟུང་འཇུག་སྟེ་གཞན་རྐྱེན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱེད་མི་ནུས་
པའི་གཤིས་དེ་ལ་བྱའོ། །ངེས་ཚིག་ནི་གནས་ལུགས་ཀྱི་རང་འོད་མ་འགགས་པར་ཡུལ་མེད་དུ་གསལ་བས་འོད་གསལ་ཏེ། ངོ་བོ་རང་བཞིན་གྱིས་གསལ་བ་སྟེ་གློ་བུར་དུ་མ་བྱུང་། རྣམ་པ་ཅིར་
ཡང་གསལ་བས་ཕྱོགས་སུ་མ་ཆད། བྱེད་ལས་སྒྲིབ་པ་བསལ་བས་གསལ་བྱེད་གཞན་ལ་མ་བལྟོས་པ་སྟེ། ཉི་མའི་འོད་དེ་དག་རང་གྲུབ་དུས་ནས་གསལ་བ་དང་། གསལ་བྱེད་གཞན་ལ་མ་བལྟོས་པ་
དང་། བྱེད་ལས་མུན་པ་སེལ་བ་སྟེ་ཆོས་གསུམ་དང་ལྡན་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་སྤྲིན་ནི་སྣ་ཚོགས་ཤིང་། །མདོག་དང་དབྱིབས་ནི་ཐ་དད་པ། །ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ནས་བྱུང་ནས་ནི། །དེ་ཉིད་དུ་ནི་ཐིམ་པར་འགྱུར། །
23-507
ཞེས་དཔེ་བཤད་ནས། དེ་བཞིན་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ནི། །སྣང་བ་གསུམ་གྱི་སྒྱུ་ཅན་ཏེ། །མ་ལུས་ཡུལ་ལ་ཞུགས་ནས་ནི། །འོད་གསལ་བར་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར། །རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུའི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་
སྣང་བ་གསུམ་གྱི་རྒྱུས་བསྐྱེད་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་འཇུག་ཅིང་སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་ནས་འོད་གསལ་བའི་སེམས་སུའང་བྱེད་དོ། །དེ་ཉིད་འཆར་བའི་དུས་ལྔ་སྟེ། འཆི་བའི་
དུས་དང་གཉིད་ལོག་དང་། །མཉམ་པར་གཞག་དང་དབུ་མར་གནས། །མཉམ་རྗེས་རོ་གཅིག་གྱུར་པ་ཡིན། །ཞེས་གཞིའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འཆི་དུས་དང་། གཉིད་འཐུག་གི་གཉིས། ལམ་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་དབུ་མར་ཐིམ་
པ་དང་། རྗེས་ཐོབ་རླུང་སེམས་དབུ་མར་གནས་པ་གཉིས། །འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་སུ་མཉམ་རྗེས་འདྲེས་པས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཆེན་པོ་ལ་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་སྐབས་ཏེ་ལྔའོ། །སྤྱིར་རླུང་སེམས་དབུ་
མར་རང་བཞིན་གྱིས་འཇུག་པའི་དུས་བརྒྱད་ཡོད་ཀྱང་། དེ་ཕལ་ཆེར་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་ལམ་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་འཆར་བའི་དུས་སུ་འགྱུར་བས་འདིར་འོད་གསལ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་དོ།། །།
༈ ལམ་གྱི་འོད་གསལ།
གཉིས་པ་ལམ་
གྱི་འོད་གསལ་ལ། ཉིན་མོ་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བ། མཚན་མོ་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། འོད་གསལ་དེ་ཉིད་བླ་མའི་མན་ངག་བཞིན་ཉམས་སུ་བླངས་པས། 
23-508
སེམས་ཉིད་ཀྱི་རང་འོད་ལུས་སོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལྟར་སྣང་བ་ཞིག་ནས་ངོ་བོ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་མངོན་པར་གསལ་བར་འགྱུར་བ། དཔེར་ན་བུམ་ནང་གི་མར་མེ་བུམ་པ་
བཅག་ན་གསལ་པོར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མར་མེ་བུམ་ནང་གནས། །ཕྱི་རོལ་དུ་ནི་སྣང་མི་འགྱུར། །བུམ་པ་དེ་ཉིད་བཅག་གྱུར་ན། །དེ་འོག་མར་མེའི་འོད་སྣང་འགྱུར། །དེ་བཞིན་
བུམ་པ་རང་ལུས་ཉིད། །འོད་གསལ་མར་མེ་ལྟ་བུ་ཡིན། །བླ་མའི་ཞལ་གྱིས་ལེགས་བཅག་ན། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་གསལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་ཕྱི་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་ཀྱིས་
མཚོན་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། སྟོང་ཉིད་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་དང་། །གསུམ་པ་ཆེན་པོ་སྟོང་པ་དང་། བཞི་པ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ནི། །ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱི་བཞེད་པ། མཚན་མོའི་ཆ་ནི་སྣང་བ་ཡིན་ལ།
རྡོ་རྗེ་ཉི་མའི་ཉིན་མོ་སྣང་བ་མཆེད་པ། ནུབ་པའི་ཉིན་མཚན་གྱི་མཚམས་སྣང་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པ། སྐྱ་རེངས་ཤར་ནས་ནུབ་མོ་འདས། ཉི་མ་མ་ཤར་བའི་བར་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ནི་
ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་ལོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་ཡིན། དུས་ཡིན། རྟགས་ཡིན། མཚོན་བྱེད་ཡིན་པས་སོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
因此，光明的自性是一切众生心性的法性，以自然清净无漏故称为胜义谛；不论在何处都无碍地自然显现，称为世俗谛。这两者各自以自己的特性相互分别，而不能分离，是双运（瑜伽），是不能被外缘理解的本质。
光明的词义是：法性的自光未被阻碍而在无对境中显现，故称为光明。其本质自然明亮，非偶然产生；其相无论何处都显现，不偏向任何方向；其作用消除障碍，不依赖其他照明物。就像太阳光自生起时就明亮，不依赖其他照明物，且作用是驱除黑暗，具备这三种特性一样。
"如同云朵形态各异，色彩形状不同，从天空中生起，又消融于天空中。"
以此为喻后说："同样，一切自性，具有三种显现的幻相，完全进入对境后，融入光明中。八十种自性分别念，由三种显现所生，趋入各种外境，而后三种显现（明显、增长、获得）融入法界，成为光明心。"
光明显现的五个时期："死亡之时和睡眠时，入定和住于中脉，正行后得一味时。"即基础状态的死亡时和深度睡眠时，修行时的入定融入中脉和后得气心安住中脉，以及果位状态下正行后得融合，恒时安住于大真实际的状态，共五种。
一般而言，气心自然进入中脉有八种时机，但大多只是体验的光明或突然出现的空性，这里反而成为光明的障碍。
二、道的光明
道的光明分为：白天将道与自性融合，和夜晚将道与自性融合两部分。
第一，依照上师口诀修习光明，心性的自光不再显现为身体等幻相，其无迷乱的本性变得明显，就像瓶中灯焰，打破瓶子后明亮显现一样："如同灯在瓶中，外面无法看到光明，若打破那瓶子，灯光就会显现。同样，自身如同瓶子，光明如同灯焰，若被上师言语善巧打破，佛智慧就会明显显现。"
为了显示外内两种证悟，说："空性、极空性、第三大空性和第四一切空性，是那若巴尊者的见解。夜晚的部分是显现，金刚日的白天是增长显现，日夜交替时是获得显现，从黎明出现到夜晚结束，太阳未升起的那一刹那是一切空性光明。这是法性的比喻，是时间，是标志，是能表征者。"


 །དེ་དྲང་དོན་ཡིན། ངེས་དོན་དུ། ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སྟེ། མངོན་བྱང་གི་སྔོན་དུ་དབང་གསུམ་པ་བསྐུར་ལ། 
23-509
དུས་དེར་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཤིང་བསྲུབས་པ་ལས་ཐིག་ལེས་རྡོ་རྗེའི་རྩ་བར་བསླེབ་ཙ་ན་རང་བཞིན་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་འགགས་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་སྟོང་པས་རྒྱས་བཏབ་
ཏེ་བསྒོམ། དེ་ནི་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ། ཐིག་ལེས་རྐེད་པར་བསླེབ་ཙ་ན་རང་བཞིན་བཞི་བཅུ་འགགས་ཏེ་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པས་རྒྱས་བཏབ་ནས་བསྒོམ། ལམ་གྱི་ཡེ་
ཤེས་མཆེད་པ། ཐིག་ལེས་རྡོ་རྗེའི་བུམ་པར་བསླེབ་ཙ་ན་རང་བཞིན་བདུན་འགག །བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལ་སྟོང་པ་ཆེན་པོས་རྒྱས་བཏབ་ཏེ་བསྒོམ། ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ཉེ་བར་ཐོབ་པའོ། །
ཐིག་ལེ་གཉིས་ཤོར་གཉིས་གནས་ཀྱི་དུས་སུ་དངོས་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལོག་སྟེ་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་ལོ། །དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཟུང་འཇུག་ཏུ་གནས་ཏེ་
གཉིས་མེད་དུ་ཤེས་པ་ལམ་མཐར་ཐུག་གིའོ། །དེ་བདེ་སྟོང་ཕྱག་ཆེན་དུ་ཤར་བའི་ལམ་མོ། །དེས་མཚོན་ནས། གང་དུ་སྟོང་པ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་ཅིང་འགགས་པའི་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་སྤྲིན་མེད་ཀྱི་
ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཐར་ཐུག་པས་མར་མེ་དང་ནོར་བུའི་འོད་ལྟར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ནི་ནང་གི་མངོན་བྱང་སྟེ་ངེས་དོན་ནོ། །
23-510
དེ་ལྟར་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས། །སྣང་བ་མཚན་མོའི་ཆ་རུ་འགྱུར། །ཉིན་མོ་སྣང་བ་མཆེད་པའོ། །མཚམས་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པའོ། །དེ་ལྟར་སྣ་ཚོགས་མཚན་ཉིད་ནི། །མཚན་མིན་མཚམས་དང་ཉིན་མོ་མིན། །
ཀུན་རྟོག་རླུང་ནི་སྤོང་བར་བྱེད། །དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མངོན་བྱང་ཆུབ། །མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་མར་ནི་བརྗོད། །ཅེས་དང་། ནང་གི་ནི། ཐ་མར་འབྱུང་དང་ཐོག་མར་འབྱུང་བའམ། །དབུས་མིན་འབྱུང་བའམ་དབུས་སུ་
འབྱུང་བའམ། །མཐའ་མེད་འབྱུང་བའམ་མཐར་ནི་འབྱུང་བ་རྣམས། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་དམ་པར་རབ་ཏུ་གསུངས། །ཞེས་སོ། །ནག་པོ་པ་དང་། པཎྜི་ཏ་བཙུན་མོ་ཅན། མཚན་མོ་དང་། སྨག་དང་། ཉི་མ་
དང་། འཆར་ཀ་བཞིའི་དཔེས་ནི་དགག་བྱ་གློ་བུར་བའི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཁྱད་པར་བཞིའི་ཆ་ནས་མཚོན་པ་ཡིན་ལ། ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱིས་སྒྱུ་མ་འོད་
གསལ་དུ་འཇུག་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཆ་ནས་བྱས་པ་ཡིན་ཟེར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་གོ །ལུགས་སུ་འབྱུང་བའི་དུས་སུ། སྟོང་ཉིད་དང་། ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་དང་། སྟོང་པ་ཆེན་པོ་
གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་རྒྱུ། ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འབྲས་བུ་ལུགས་ལས་བཟློག་པའི་ཚེ། ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་རྒྱུ། གཞན་གསུམ་འབྲས་བུ་སྟེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་དེ་དང་ལྡན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །
23-511
སྟོང་པ་ཆེ་ལ་མཉམ་པར་གཞག །བསམ་གཏན་འདི་ནི་རྣམ་དག་མིན། །དང་པོར་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་མངོན་དུ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་ནི་བསམ་གཏན་རྣམ་པར་དག་པ་མ་ཡིན་
ཏེ། འདི་ནི་རྒྱ་ཆེ་རོལ་པར་མི་གཡོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་གསུངས་པ་དེའོ། །རིམ་ལྔ་ལས། དེ་ཚེ་རྒྱལ་བ་མཁའ་རྡོ་རྗེ། །ཏིལ་གྱི་གང་བུ་བཞིན་དུ་བཞུགས། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ལ་སེ་གོལ་
གཏོག །དེ་ལ་དབྱངས་གཅིག་གིས་གསུངས་པ། །བསམ་གཏན་འདི་ནི་རྣམ་དག་མིན། །འདིས་ནི་མཐར་ཐུག་མི་འཐོབ་ཏེ། །ནམ་མཁའི་ངོས་ལྟར་མཆོག་གྱུར་བ། །འོད་གསལ་བ་ནི་དེ་དམིགས་ཤིག །ཅེས་དང་། དེ་ནས་
ཏིང་འཛིན་མི་གཡོ་བཏད། །འདི་ལྟར་ནམ་ཕྱེད་དུས་སུ་ནི། །རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་དེ་ཉིད་དམིགས། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
那是权宜之说。在

 ། ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་དེ་ལ། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཞེན་པའི་
མཐའ་བསལ་ཏེ། དེ་ཉིད་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྣང་གསུམ་གྱི་རིམ་པས་འོད་གསལ་དུ་ཞུགས་ཏེ། དེས་ལུས་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་རིམ་གྱིས་ཟུང་འཇུག་མངོན་དུ་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་
པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་རིག་ལ་གང་གི་གནས། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་ནི་རྣམ་དག་ངེས། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཤེས་པར་འགྱུར། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་རིམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེ་གོལ་གྱི་སྒྲས་བསྐུལ་བར་གྱུར་པས་མི་གཡོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་ལ་བཞུགས་ནས་མཚན་ཕྱེད་ཀྱི་དུས་སུ་འོད་གསལ་བ་མངོན་དུ་མཛད་དེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ནས་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །
23-512
དེ་ནས་བརྩམས་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་ཇི་སྲིད་གནས་པ་དེ་སྲིད་དུ་བླ་མའི་ཁ་ནས་བླ་མའི་ཁར་བརྒྱུད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། །དབུ་མར་ཡང་ནི་མི་
དམིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འོད་གསལ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྟོང་པ་སྣང་བ་མ་ཡིན། མི་སྟོང་པ་མཆེད་པ་མ་ཡིན། དབུ་མ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པས་
ཆགས་པ་མིན། སྟོང་མིན་གྱི་ཆགས་བྲལ་མ་ཡིན། དབུས་ཀྱི་ཆགས་པ་དང་ཆགས་བྲལ་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་གསུམ་སོགས་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རིམ་ལྔར། སྟོང་པ་གསུམ་གྱི་
རྣམ་དག་གང་། །འོད་གསལ་བ་ནི་འདིར་བཤད་དེ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རྟོགས་པའི་དུས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཡར་ངོ་དང་མར་ངོའི་ཚིགས་མཚམས་སུ་ཉི་ཟླ་ལ་སྒྲ་གཅན་འཇུག་པ་དང་། ནང་དུ་ཆགས་
པ་དང་ཆགས་བྲལ་གྱི་མཚམས་སུ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་རིག་པ་དང་། སྟོང་དང་སྟོང་མིན་མཚམས་སུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྟོང་ཉིད་འཆར་བ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་
པའང་མུན་པ་དང་སྣང་བའི་མཚམས་ཏེ། ཕྱི་ནང་གི་རྟེན་འབྲེལ་འགྲོས་གཅིག་པའི་དབང་གིས་སོ། །ཉམས་ལེན་དུ་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཉིན་མོའི་རྟོག་པ་སྔ་མ་འགགས་པ་སྟོང་པ་དང་། ཕྱི་མ་རྟོག་པར་ལྡང་བ་སྟོང་མིན། 
23-513
དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུ་མ་མ་རིག་པས་བསླད་པའི་སྟོང་པ་ཙམ་པོ་བ། ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པའང་མིན་པ། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་དང་ལྡན་པ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་
འཆར་བ་སྔར་འདྲིས་ཀྱི་མི་དང་འཕྲད་པ་བཞིན་ངོས་ཟིན་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཕྱིན་ཆད་སྣང་གྲགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེའི་ངང་དུ་འཆར་བས་ཉིན་སྣང་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བའི་འོད་
གསལ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། རྗེ་བཙུན་གྱིས། རྟོག་པ་སྔ་ཕྱིའི་སོ་མཚམས་སུ། །ཡེ་ཤེས་རྒྱུན་དུ་འཆར་ཏེ་བྲོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཉིད་ཀྱི་ངང་ལ་ཇི་ལྟ་བར་འཇོག་པའི་མ་
ཡེངས་པའི་ཉམས་ལེན་ཞིག་མེད་ན་དེ་དག་མིང་ཙམ་དུ་ཟད་ལ། ལམ་དེ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་ཞིབ་མོར་ཕྱེ་ཟིན་ཏོ། ། གཉིས་པ་མཚན་མོ་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བ་
ནི། འོད་གསལ་བར་ནི་གཉིད་ལོག་ན། །གཉིད་འཐུག་པོ་འོད་གསལ་དུ་སྦྱོར་བའི་མན་ངག་འདོད་ན་ཞེས་པའོ། །ཇི་ལྟ་བུས་ཤེ་ན། ཞག་ནི་དུ་མར་མཚམས་བཅད་ནས། །འཛིན་པར་བྱ་བའི་སྔོན་ཟླ་
བ་ཙམ་གྱི་བར་དུ་མཚམས་དམ་པར་བྱའོ། །གཉིད་མི་ཉལ་བར་སེམས་ཀྱི་གསེང་། དེ་ནས་ཞག་གསུམ་ཙམ་དུ་གཉིད་དགག་སྟེ་སྤྱོད་ལམ་ཇི་ལྟར་འོས་པས་སོ། །དེ་ནས་ཁྲུས་དང་བྱུག་པ་དང་། །བསྐུ་མཉེའི་སྦྱོར་བ་ལ་འབད་ཅིང་། །
23-514
མཐུན་པའི་ཟས་དག་བསྟེན་པར་བྱ། །ཁྲུས་དང་། སྣུམ་བསྐོལ་བའི་བྱུག་པ་དང་། དྲིལ་ཕྱིས་དང་། མཐུན་པའི་ཁ་ཟས་དང་བཏུང་བ། སྤྱོད་ལམ་བསྟེན་པར་བྱའོ།

 ། ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པ་དེ་ལ། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཞེན་པའི་
མཐའ་བསལ་ཏེ། དེ་ཉིད་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྣང་གསུམ་གྱི་རིམ་པས་འོད་གསལ་དུ་ཞུགས་ཏེ། དེས་ལུས་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པའི་རིམ་གྱིས་ཟུང་འཇུག་མངོན་དུ་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་
པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་རིག་ལ་གང་གི་གནས། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་ནི་རྣམ་དག་ངེས། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཤེས་པར་འགྱུར། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་རིམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེ་གོལ་གྱི་སྒྲས་བསྐུལ་བར་གྱུར་པས་མི་གཡོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་ལ་བཞུགས་ནས་མཚན་ཕྱེད་ཀྱི་དུས་སུ་འོད་གསལ་བ་མངོན་དུ་མཛད་དེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ནས་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །
23-512
དེ་ནས་བརྩམས་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་ཇི་སྲིད་གནས་པ་དེ་སྲིད་དུ་བླ་མའི་ཁ་ནས་བླ་མའི་ཁར་བརྒྱུད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །སྟོང་པ་མ་ཡིན་མི་སྟོང་མིན། །དབུ་མར་ཡང་ནི་མི་
དམིགས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འོད་གསལ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྟོང་པ་སྣང་བ་མ་ཡིན། མི་སྟོང་པ་མཆེད་པ་མ་ཡིན། དབུ་མ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པས་
ཆགས་པ་མིན། སྟོང་མིན་གྱི་ཆགས་བྲལ་མ་ཡིན། དབུས་ཀྱི་ཆགས་པ་དང་ཆགས་བྲལ་འདྲེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་གསུམ་སོགས་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རིམ་ལྔར། སྟོང་པ་གསུམ་གྱི་
རྣམ་དག་གང་། །འོད་གསལ་བ་ནི་འདིར་བཤད་དེ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །རྟོགས་པའི་དུས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཡར་ངོ་དང་མར་ངོའི་ཚིགས་མཚམས་སུ་ཉི་ཟླ་ལ་སྒྲ་གཅན་འཇུག་པ་དང་། ནང་དུ་ཆགས་
པ་དང་ཆགས་བྲལ་གྱི་མཚམས་སུ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་རིག་པ་དང་། སྟོང་དང་སྟོང་མིན་མཚམས་སུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྟོང་ཉིད་འཆར་བ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་
པའང་མུན་པ་དང་སྣང་བའི་མཚམས་ཏེ། ཕྱི་ནང་གི་རྟེན་འབྲེལ་འགྲོས་གཅིག་པའི་དབང་གིས་སོ། །ཉམས་ལེན་དུ་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཉིན་མོའི་རྟོག་པ་སྔ་མ་འགགས་པ་སྟོང་པ་དང་། ཕྱི་མ་རྟོག་པར་ལྡང་བ་སྟོང་མིན། 
23-513
དེ་གཉིས་ཀྱི་དབུ་མ་མ་རིག་པས་བསླད་པའི་སྟོང་པ་ཙམ་པོ་བ། ཐལ་བྱུང་གི་སྟོང་པའང་མིན་པ། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་དང་ལྡན་པ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་
འཆར་བ་སྔར་འདྲིས་ཀྱི་མི་དང་འཕྲད་པ་བཞིན་ངོས་ཟིན་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཕྱིན་ཆད་སྣང་གྲགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེའི་ངང་དུ་འཆར་བས་ཉིན་སྣང་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བའི་འོད་
གསལ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། རྗེ་བཙུན་གྱིས། རྟོག་པ་སྔ་ཕྱིའི་སོ་མཚམས་སུ། །ཡེ་ཤེས་རྒྱུན་དུ་འཆར་ཏེ་བྲོད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཉིད་ཀྱི་ངང་ལ་ཇི་ལྟ་བར་འཇོག་པའི་མ་
ཡེངས་པའི་ཉམས་ལེན་ཞིག་མེད་ན་དེ་དག་མིང་ཙམ་དུ་ཟད་ལ། ལམ་དེ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་ཞིབ་མོར་ཕྱེ་ཟིན་ཏོ། ། གཉིས་པ་མཚན་མོ་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བ་
ནི། འོད་གསལ་བར་ནི་གཉིད་ལོག་ན། །གཉིད་འཐུག་པོ་འོད་གསལ་དུ་སྦྱོར་བའི་མན་ངག་འདོད་ན་ཞེས་པའོ། །ཇི་ལྟ་བུས་ཤེ་ན། ཞག་ནི་དུ་མར་མཚམས་བཅད་ནས། །འཛིན་པར་བྱ་བའི་སྔོན་ཟླ་
བ་ཙམ་གྱི་བར་དུ་མཚམས་དམ་པར་བྱའོ། །གཉིད་མི་ཉལ་བར་སེམས་ཀྱི་གསེང་། དེ་ནས་ཞག་གསུམ་ཙམ་དུ་གཉིད་དགག་སྟེ་སྤྱོད་ལམ་ཇི་ལྟར་འོས་པས་སོ། །དེ་ནས་ཁྲུས་དང་བྱུག་པ་དང་། །བསྐུ་མཉེའི་སྦྱོར་བ་ལ་འབད་ཅིང་། །
23-514
མཐུན་པའི་ཟས་དག་བསྟེན་པར་བྱ། །ཁྲུས་དང་། སྣུམ་བསྐོལ་བའི་བྱུག་པ་དང་། དྲིལ་ཕྱིས་དང་། མཐུན་པའི་ཁ་ཟས་དང་བཏུང་བ། སྤྱོད་ལམ་བསྟེན་པར་བྱའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
以下是简体中文直译：
对于那胜义谛的空性，以各别自证的智慧断除执著的边际，于彼本性精准专注的加持力量，依照三种显现次第进入光明，依此修炼全身的过程中，实现双运，为了宣示这点。于彼本性了悟何者之所在，三种智慧完全清净确定，将成为证悟菩提。《行集论》中说道，正是通过这一次第，世尊释迦牟尼如来被一切如来弹指之声唤起，从不动禅定中起身，坐于菩提树下，于午夜时分现证光明，从如幻三摩地中起身，为众生说法。
23-512
从那时起，只要正法住世，就由上师口传至上师口的传承。如经中所说："非空亦非不空，于中道亦不可得。"就如此光明自身本性而言，非空性之显现，非不空性之增长，非中道之获得。同样，非由空性而执著，非由不空而离执，非由中道执著与离执混合，因为超越三种显现等。如《五次第》中所言："三空之清净何者，光明于此中宣说。"就证悟时间而言，在上半月与下半月的交界时，日月被罗睺罗吞噬；内在执著与离执的交界处，现起最极不变之乐的了知；空与不空的交界处，显现遍智空性；圆满证悟佛果亦在黑暗与光明的交界处，这是依据外内缘起规律相同之力。就修行实践而言，白天前一念想消失是空，后一念想生起是不空，
23-513
这两者之间，被无明所染污的仅仅空性，非胜义谛之空性，对具有各别自证智慧眼者，自然显现光明，如同遇见熟人一般能够认出。此后，一切显现声音的法都在其境界中显现，因此称为"日间显现与道融为一体的光明"。如尊者所言："在前后念想的间隙中，智慧恒常显现而明了。"因此，若无如实安住心性之境的不散乱修持，这些仅仅是名称而已，此道已在大手印道中详细解说过了。第二，夜间与道融为一体的修行是："若在光明中入睡，"意为若想要将沉睡融入光明之窍诀。如何做到？"在多日闭关后，"意思是在掌握之前约一个月的时间严格闭关。"不睡眠探索心的内在，"然后约三日断除睡眠，以适当的行为方式。"然后沐浴、涂油，
23-514
努力按摩，食用适宜的食物。"沐浴、热油涂抹、擦拭，食用适宜的食物和饮品，保持适当的行为方式。


 །དེ་ནས་ཉལ་བར་གྱུར་པ་ན། །སྙིང་གི་པདྨ་
ཁ་ཕྱེ་སྟེ། །འདབ་བཞི་དབུས་ཀྱི་ལྟེ་བ་ལ། ཨ་ནུ་ཏ་ར་ཧཱུཾ་བསྒོམས་ནས། །བླ་མ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ། བླ་མའམ་གྲོགས་མྱོང་བ་ཅན་རྩར་གཞག །དྲན་པ་དང་འདུན་པས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ། རང་
ཉིད་ལྷག་པའི་ལྷར་གསལ་བའི་སྙིང་པདྨ་འདབ་བཞིར་གྱེས་པའི་དབུས་སུ་ཧཱུཾ་ཡིག །མདུན་ནས་གཡས་སྐོར་དུ་ཨ་ནུ་ཏ་རའི་ཡིག་འབྲུ་མཐིང་ཤུན་གྱིས་བྲིས་པ་ལྟ་བུ་གྱེན་དུ་མགོ་ཕྱོགས་པར་བལྟས་
ཏེ་གཉིད་ཀྱི་ཐིམ་རིམ་དང་བསྟུན་མདུན་ནས་རིམ་པ་བཞིན་ཤེས་པ་གཏད། མཐར་མི་ཤིགས་པའི་རྟེན་ཧཱུཾ་ཕྲ་མོ་ལ་དམིགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་འདྲེས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་
པ་ཁམས་ཕྲ་བ་ལ་འཇུག་གོ །ཁམས་ཕྲ་བ་ནི་སེམས་ལ། སེམས་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་ནི་མ་རིག་པ་ལ་འཇུག་སྟེ་དེ་ལྟར་སྦྱོར་ནས་གཉིད་ལོག་པར་བྱེད་དོ། །
དེ་ནས་འོད་གསལ་བའི་སེམས་སུ་སད་ནས། དེ་ལ་གོམས་པར་བྱས་པས་གཉིད་དུས་དེའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་འོད་གསལ་དུ་དེངས་པས་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར། མཚན་མོ་ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་བསྲེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །
23-515
ཞལ་ལུང་ལས། ཤི་དང་བརྒྱལ་དང་གཉིད་ལོག་དང་། །གླལ་དང་འཁྲིགས་དུས་སྐད་ཅིག་ཙམ། །མྱོང་བར་འགྱུར་བ་རབ་བསྒོམས་ན། །ལུས་ཅན་ཡིད་ཀྱི་དྲི་མ་སྦྱོང་། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། བརྟག་གཉིས་སུ། གཉིད་ནི་སྤང་
བར་མི་བྱ་ཞིང་། །དབང་པོ་རྣམས་ནི་མི་དགག་གོ །ཞེས་རྐང་པ་དང་པོ་གཉིད་དུས་དང་ཕྱི་མས་ཉིན་མོའི་འོད་གསལ་སྦྱོང་བ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་བླ་མ་གོང་མ་འགའ་ཞིག །སྔོན་
དུ་གང་འགྲོ། མཚམས་གང་གིས་སྦྱོར། ངོས་གར་འཛིན། དཔེ་གང་གིས་མཚོན། ལམ་དུ་གང་གིས་འཁྱེར་ཞེས་ལྔ་ཚན་གྱི་རྣམ་བཞག་མཛད་དོ། །དབུགས་ཀྱི་རླུང་ནི་མེ་ལོང་ལ། །ཇི་ལྟར་ཀུན་ཏུ་ཐིམ་གྱུར་
པ། །དེ་བཞིན་རྣལ་འབྱོར་ཡང་དག་མཐར། །ཡང་དང་ཡང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད། །ཇི་ལྟར་དབུགས་ཀྱི་རླངས་མེ་ལོང་ལ་ཐིམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་
བཅུག་ཅིང་ཐིམ་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་མེད་པའི་འོད་གསལ་ཁོ་ན་ལས་གཞན་སྣང་བར་མི་འགྱུར་བས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པའི་མཐའ་ཡིན་པས་
སོ། །མཐའ་ནི་ཟད་དང་འཇུག་ཆ་དང་། །ཉེ་དང་ཕྱོགས་དང་སྨད་པ་ལའོ། །ཞེས་འདོན་པས་སོ། །ཐབས་གང་གིས་འཇུག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། རིལ་པོར་འཛིན་པའི་རིམ་པ་དང་། །དེ་བཞིན་རྗེས་སུ་གཞིག་པས་སོ། །
23-516
ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པས། སངས་རྒྱས་སྐུ་རྡོ་རྗེ་སྐུ་མདོག་དཀར་པོ་ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་པ་གཅིག་རླུང་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ལས་བསྐྱེད། དེ་ནི་ལོངས་སྐུ། དེས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མི་བྱེད་
པས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སངས་རྒྱས་མི་བསྐྱོད་པ་སྐུ་མདོག་དཀར་པོ་ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་པ་གཅིག་ཏུ་བསྒྱུར་ལ། དེའི་ཐུགས་ཀར་ཧཱུཾ། དེའི་འོད་ཟེར་གྱིས་སྤྱི་བོ་ནས་རྐང་པའི་བར་དུ་བཞུ་སྟེ་ཧཱུཾ་
ལ་བསྡུས། ཧཱུཾ་གི་ཞབས་ཀྱུ་ཧ་ལ། དེ་ཟླ་ཚེས། དེ་ཐིག་ལེ། དེ་ནཱ་ད། སྒྲ་རིས་དེའང་སྟོང་ཡལ་གྱིས་བཏང་ངོ་། །དེའང་ཁ་བའི་གོང་བུ་ཆུར་བསྐྱུར་པ་ལྟ་བུ་ཇེ་ཆུང་ཇེ་ཆུང་དུ་
ཞུ་བ་ལས་མཐར་ཆུར་ཐིམ་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་རིལ་འཛིན་ནོ། །དེའང་རིམ་ལྔར། མགོ་བོ་ནས་ནི་རྐང་པའི་བར། །ཇི་སྲིད་སྙིང་གར་ཕྱིན་གྱི་བར། །རྣལ་འབྱོར་ཡང་དག་མཐའ་ལ་འཇུག །རིལ་པོར་འཛིན་
པ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །མི་བསྐྱོད་པའི་ཐུགས་ཀར་ཧཱུཾ་བསྒོམ་པ་ཡན་འདྲ་བ་ལས། ཧཱུཾ་དེ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་འོད་དུ་ཞུ། ཡང་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཡང་
འོད་དུ་ཞུ། འོད་དེ་སྟོང་པར་ཡལ་ཏེ་གཏོང་པ་རྗེས་གཞིག་སྟེ་མེ་ལོང་གི་དབུགས་སྡུད་པ་ལྟ་བུའོ།

以下是完整直译成简体中文：
然后当入睡时，打开心间莲花，于四瓣莲花中央之脐，观修阿努塔拉吽，向上师祈请。将上师或有经验的道友置于身旁，以正念和意愿相连，自观为本尊，心间四瓣莲花中央为吽字，从前方顺时针方向环绕着阿努塔拉诸字母，如同以靛蓝色书写般，字头向上，随着睡眠融入次第，从前方依次将意识专注，最后专注于不坏之基础——微细吽字，使识与所缘能所合一，五蕴等进入细微界。细微界入于心，心入于心所，心所入于无明，如此修习后入睡。
之后醒来于光明心中，通过熟悉此境，睡眠时的一切意识融入光明，因此道与自性融为一体，故称为"夜间与道融为一体"。
23-515
《口诀》中说："死亡、昏迷与睡眠，哈欠、性交之瞬间，若善修持体验境，能净有情意垢染。"《二谛续》中说："睡眠不应当断除，诸根感官勿禁止。"第一句指睡眠时修持，后一句指白昼光明之修炼。对于此法，一些前辈上师作了五要点之安立：先行何者？以何相连？于何认定？以何为喻？以何纳入道中？"气息之风于镜中，如何完全融入时，瑜伽士亦同此理，于真实边际反复入。"如同气息融入镜子，一切诸法融入不二智慧中，彼时无相光明之外别无显现，故称为真实边际，因为是业与烦恼尽灭之边际。如经所说："边际指尽、入处、近、方向及贬义。"以何方便入此？以整体持取之次第，及随逐分解之法。
23-516
主尊那洛巴说：观想佛身金刚身，白色，三面六臂，仅由气与识产生，此为报身。因彼不作众生利益，故变化为化身不动佛，白色，三面六臂，于其心间有吽，其光芒从顶至足融化，收摄于吽，吽之勾转为哈，哈转为月牙，月牙转为点，点转为拿达，最后声相也空性消融。如同雪团融入水中般，越来越小，最终如水融入般——此为整体持取。如《五次第》所言："从头直至于足间，直至抵达心间时，瑜伽士入真实边，此谓整体持取法。"观修不动佛心间吽字相同，从吽字放光，融化外器世间为光，再将内情众生融为光，此光消融于空性——此为随逐分解，如同镜中收气一般。


 དེ་ཡང་། ཕྱི་ནང་དངོས་པོ་སྣོད་བཅུད་བཅས། །དང་པོ་འོད་གསལ་བར་བྱས་ཏེ། ཕྱི་ནས་དེ་ཡི་བདག་ཉིད་བྱེད། །
23-517
རྗེས་སུ་གཞིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས་མཚོན་ཏེ། ལྷ་གང་གི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དང་། གསུང་རྡོ་རྗེ་སྔགས་དང་། ཐུགས་རྡོ་རྗེ་ས་བོན་གྱི་ཡི་གེ་ལ་དམིགས་ནས་ལུས་ཅིག་ཅར་དུ་གཞིག་པ་
དང་། །སྣོད་བཅུད་བསྡུས་པའི་མཐར་གཞིག་པའི་བསམ་གཏན་གཉིས་པོ་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།། །།
༈ འབྲས་བུའི་འོད་གསལ།
གསུམ་པ་འབྲས་བུའི་འོད་གསལ་ནི། འོད་གསལ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན། །དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་གཉིས་ཀྱིས་གོམས་པར་བྱས་པས།
ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་རྟགས་སྐྱ་རེངས། རྟགས་ཅན་སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ལྟ་བུར་གསལ་བ་ལ་ཉིན་མཚན་ཁྱད་མེད་པར་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དུས་དེའི་ཚེ། སྟོང་བཞི་
གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཤེས། །སྒྱུ་མའི་རླུང་ལྡན་ཟུང་འཇུག་འཆར། །ཇི་ལྟར་དྭངས་བའི་ཆུ་ཀླུང་ནས། །ཉ་དག་མྱུར་དུ་ལྡང་བ་ལྟར། །དེ་ནི་འོད་གསལ་ལས་ལྡང་བའི་ཚུལ་ནི། ལུས་དང་། ངག་དང་། སེམས་
དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིར་པའི་རང་བཞིན་སྨྲ་བསམ་ཤེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པ་མྱ་ངན་འདས་པའི་
ཁམས་གཟུགས་མེད་པ། རིག་པར་དཀའ་བ། ལས་དང་སྐྱེ་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། ཉི་མ་དང་། ཟླ་བ་དང་། ནོར་བུའི་འོད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ། ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་ཞེས་བཞག་པ་དེ་ལས། 
23-518
མུན་པའི་སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ། དེ་ལས་གསལ་བའི་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གྱི་སྣང་བ་ཚ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མཆེད་པ། དེ་ལས་གསལ་བའི་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་བསིལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བས་
ཁྱབ་པའི་སྣང་བ་སྟེ། དེའང་སྤྱོད་བསྡུས་ལས། དེ་བས་ན་སྟོང་པ་བཞི་པོ་དེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་སྣང་བའི་ཚོགས་ནམ་མཁའ་སྣང་བྱེད་ལྟ་བུས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ནས་
ཁམས་ཕྲ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གྲིབ་མ་དང་འདྲ་བར་བཅད་དུ་མེད་པ་དང་གཞིག་ཏུ་མེད་པའི་རྡོ་རྗེ་སྐུའི་ངོ་བོ་ཉིད་འཕོ་བ་མེད་ཅིང་ཟག་པ་མེད་པ་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་
ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་དབང་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཆུ་ལས་ཉ་ལྟ་བུའམ་མྱུར་བར་གཉིད་ལོག་པ་སད་པ་བཞིན་དུ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་
གཟུགས་བྱུང་བར་གྱུར་པའི་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་མིང་ནི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། གསང་བ་གྲུབ་པ་ལས། གྲིབ་མ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་མཆོག །མཆོག་གི་དབྱིངས་དང་ཡང་
དག་ལྡན། །ཡེ་ཤེས་ཆུ་རླབས་འཕྲོས་པ་ཡི། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དཔག་མེད་གཟུགས། །འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུའི་ལུས་འདི་ཉིད། །དེ་ཉིད་བསྒོམ་པས་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ལ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་གྲོལ་བར་བཤད་པས་རགས་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་མེད་པ་དང་། 
23-519
ཁམས་ཕྲ་བ་ཡོད་པར་བཤད་པའི་ཁམས་ཕྲ་བ་ནི་རླུང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོ་སྟེ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁུ་ཁྲག་གི་ཁམས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའང་ཡོད་དེ། དེ་དག་གང་ན་གཅིག་ཡོད་པར་ཀུན་འབྱུང་
བའི་ལྟོས་གྲུབ་ཡིན་པས་སོ། །དེས་ན་དེ་ལ་ཁུ་ཁྲག་རླུང་གསུམ་ངོ་བོར་གྱུར་པ་མེད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཡོད་པས་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱང་ཡོད་དེ། དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ལམ་ལ་
གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རགས་པའི་འཕོ་བ་བཅུ་གཉིས་དག་པས་གཟུངས་བཅུ་གཉིས་ཏེ། དབང་བསྐུར་ལྡན། ཡེ་ཤེས་ལྡན། སྒྲ་དབྱངས། སྒྲ་དབྱངས་རྣམ་པར་དག་པ། མི་ཟད་པའི་ཟ་མ་ཏོག །འཁྱིལ་བ་
མཐའ་ཡས་པ། རྒྱ་མཚོའི་ཕྱག་རྒྱ། པདྨ་བཀོད་པ། ཆགས་པ་མེད་པའི་སྒོར་འཇུག་པ། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ངེས་པར་འཇུག་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ཁ་དོག་མཐའ་
ཡས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུའི་ཁ་དོག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའོ།

以下是完整直译成简体中文：
如此说道："外内诸物器情俱，初令融入光明中，随后成为其自性，
23-517
此谓随逐分解法。"如此所说，以任何本尊之身金刚、语金刚咒语、意金刚种子字为所缘，同时分解身体，以及收摄器世间与有情世间后分解，这两种禅定是应当修持的。
果位光明
第三，果位光明是：当光明现前时，通过如是二种瑜伽修习，一切空性光明之相为黎明，有此相者如无云天空遍满阳光般明晰，日夜无差别而安住。此时，四空合一之智慧，幻化风具足双运显，如同清澈水流中，众鱼迅速跃起般。从光明中升起的方式是：因为身语意无垢本性的缘故，三种显现清净之般若波罗蜜自性，超越言思所知所表之境，涅槃界无色，难以了知，解脱业与生，如同日、月、宝珠之光明本性般极为明晰，安立为"一切空性光明"之后，
23-518
从中现起黑暗显现之近得，从中现起如日光炽热本性之增长，从中现起月光清凉本性之显现遍满。如《行集论》所言："因此，将这四空合一的显现集，如同虚空明灯般照亮一切世界，与细微界如影相随不可分割不可分解的金刚身本性，无迁无漏，解脱一切烦恼习气，仅由意愿而得自在，如鱼出水或迅速从睡梦中醒来般，出现最极喜悦身本性之色身，此色身自性的名称即为'大持金刚'"。《密秘成就》中说："如影如幻之殊胜，殊胜法界善具足，智慧水波流射之，无量各种形相身，如同彩虹般此身，修习此理将获得。"此处说解脱烦恼习气，故无粗大的身语意三者，
23-519
而说有细微界，细微界即极细微风，因有此故极细微血精界也存在，此等若有一者皆生起，因为是缘起所成。因此，虽然彼处无血精风三者之本性，但有极细微的存在，故无明习气亦存在，为了断除此习气而修习于道。由净化十二粗大变迁而得十二陀罗尼：具灌顶、具智慧、音韵、清净音韵、无尽宝箧、无限旋绕、海印、庄严莲花、入无执着门、入各别正确了知、佛陀庄严加持无量色、圆满成就佛身色相。


 །རགས་པའི་རླུང་བཅུ་སོགས་དག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་པའི་སྟོབས་བཅུ་སྟེ། བསམ་པའི་སྟོབས། ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྟོབས། སྦྱོར་བའི་
སྟོབས། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས། སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས། ཐེག་པའི་སྟོབས། སྤྱོད་པའི་སྟོབས། རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་སྟོབས། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྟོབས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བའི་སྟོབས་སོ། །རྩ་བཅུ་དག་པ་ལས་དབང་བཅུ་སྟེ། 
23-520
ཚེ་ལ་དབང་བ། སེམས་ལ་དབང་བ། ཡོ་བྱད་ལ་དབང་བ། ལས་ལ་དབང་བ། སྐྱེ་བ་ལ་དབང་བ། མོས་པ་ལ་དབང་བ། ཆོས་ལ་དབང་བ། སྨོན་ལམ་ལ་དབང་བ། རྫུ་འཕྲུལ་ལ་དབང་
བ། ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བའོ། །འབྱུང་བཞིའི་ཁམས་དག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མི་འཇིགས་པ་བཞི་སྟེ། གཟུངས་ཀྱི་ཐོས་པ་འཛིན་ཞིང་དོན་བསྟན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ། བདག་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་
གཞན་གྱིས་འཚེ་བའི་མཚན་མ་མི་འབྱུང་ཞིང་རང་བཞིན་སྤྱོད་ལམ་སྨད་དུ་མེད་པའི་ལས་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་བསྲུང་བ་ཆེན་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ། ཆོས་གཟུང་བ་ཡུན་དུ་
མི་བརྗེད་པ་དང་ཐབས་དང་ཤེས་པར་མཐར་ཕྱིན་པས་སེམས་ཅན་སྒྲོལ་ཞིང་དད་པ་སྟོན་པ་དང་དགེ་བའི་བར་ཆད་དུ་མི་འགྱུར་བའི་མི་འཇིགས་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མ་ཉམས་
ཤིང་ཐེག་པ་གཞན་གྱི་མི་འབྱུང་བར་དབང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དག་པར་བྱ་བ་ལ་མི་འཇིགས་པའོ། །ཟླ་ཉི་མུན་ཅན་གྱི་རླུང་འཁོར་ལོ་
དྲུག་གི་དབྱེ་བས་ཕྱེ་བ་སོགས་དག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་བཅོ་བརྒྱད་དེ། མ་བསྟན་པའི་སྦྱིན་པ་རྣམས། མ་བསྟན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམས། མ་བསྟན་པའི་བཟོད་པ་ཅན་རྣམས། །མ་བསྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཅན་རྣམས། །
23-521
མ་བསྟན་པའི་བསམ་གཏན་ཅན་རྣམས། །མ་བསྟན་པའི་ཤེས་རབ་ཅན་རྣམས། །སྡུ་བའི་དངོས་པོ་སེམས་ཅན་སྡུད་པ་རྣམས། །ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཆོ་ག་ཤེས་པ་རྣམས། །ཐབས་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
སྤྱོད་པའི་དབང་གིས་ཐེག་པ་མཆོག་གི་འབྱུང་བ་སྟོན་པ་རྣམས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མ་ཉམས་པ་རྣམས། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་འདས་པའི་སྒོ་སྟོན་པ་རྣམས། །ཟུང་དང་སྣྲེལ་ཞིའི་རྒྱུད་ལ་མཁས་
པ་རྣམས། །ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་ཅིང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པར་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་མཐའ་
དགེ་བ་བཅུ་དང་ལྡན་པ་རྣམས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་བཟོད་པའི་ལུས་ལེན་པས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་རྣམས། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་དགའ་བར་སྟོན་
པ་རྣམས། བྱིས་པ་དང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མི་ཟད་པ་ཇི་སྙེད་པ་གཅིག་གི་ནང་ནའང་དགེ་བ་མང་པོའི་རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དཔག་བསམ་ལྟར་བརྟོན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་
མ་ཉམས་པ་རྣམས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐབས་སྦྱིན་པས་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྩལ་བར་བསྟན་པ་ལ་མི་ལྡོག་པ་རྣམས་སོ། །ཐིག་ལེ་བཞིའི་བཞོན་པའི་རླུང་སོགས་དག་པས། 
23-522
སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་སྟེ། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ། དོན། ངེས་པའི་ཚིག །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ།

以下是完整直译成简体中文：
通过净化粗大的十种风等而获得菩萨十力，即：思力、增上思力、加行力、智慧力、愿力、乘力、行力、神变力、菩提力、善转法轮力。通过净化十脉而获得十种自在，
23-520
寿命自在、心自在、资具自在、业自在、生自在、信解自在、法自在、愿自在、神通自在、智慧自在。通过净化四大种界而获得菩萨四无畏：持闻陀罗尼并宣说义理无所畏惧；通达无我故他害相不生，自然行为无可诋毁，三业遍净大护圆满无所畏惧；长久不忘持法，方便智慧圆满而度化众生、示现信心、不为善法障碍无所畏惧；一切智心不退失，不生其他乘，自在完全圆满，于一切方面真实成办众生利益无所畏惧。通过净化月日黑风的六轮分类等而获得菩萨十八不共法：未示现的布施诸行，未示现的持戒诸行，未示现的忍辱诸行，未示现的精进诸行，
23-521
未示现的禅定诸行，未示现的智慧诸行，以摄事摄受众生诸行，了知回向仪轨诸行，以善巧方便随顺一切众生行为而示现殊胜乘起源诸行，于大乘不退失诸行，开示轮回与涅槃之门诸行，精通双运交错之续诸行，以智慧为先导不造作而无过失，于一切生世中入诸行，身语意业际具足十善诸行，以能忍一切苦蕴之身而不舍弃一切众生界诸行，示现一切众生欢喜诸行，即使在凡夫与声闻的无数无尽中，也如如意宝树般精进、一切智心完全不退失诸行，为获得一切法方便布施灌顶而不退转于所示佛法诸行。通过净化四明点的载体风等，
23-522
获得四无碍解，即：法无碍解、义无碍解、词无碍解、辩才无碍解。


 ། དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་མང་པོ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་
སྟོབས་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་ཀྱང་། དབང་དུ་མ་གྱུར་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡོན་ཏན་མང་པོ་ཡོད་པས། དེ་དག་ལ་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སློབ་པ་ལས།
རིམ་གྱིས་ཀུན་ཏུ་སངས་རྒྱས་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བ་ས་བཅུ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་དུ་རིགས་ལྔ་ལས་གང་ཡང་རུང་བའི་རིགས་སུ་གྱུར་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མིང་ཅན་རྣམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་
རོ། །དེའང་འདུས་པར། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཡི་གེའི་ཚིག་འདི་ཐོས་ནས་རབ་ཏུ་ངུས་སོ་ཞེས་ནས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གསང་བའི་ཡི་གེ་རྣམ་པར་དག་
པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་བར་དུ་གསུངས་པ་དེ་ཙམ་ཡང་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་མ་ཡིན་ཏེ་མི་ཤེས་པ་ཅུང་ཟད་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའོ། །ཟུང་འཇུག་ཏུ་ལྡང་བའི་རིང་བའི་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་ཀུན་
རྫོབ་བདེན་པ་སྒྱུ་མ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་འོད་གསལ། ཉེ་བའི་ཉེར་ལེན་སྣང་བ་གསུམ་ལུགས་ལས་བཟློག་པ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་འོད་ཟེར་ལྔ་པའི་རླུང་། འབྲས་བུ་རང་གི་ངོ་བོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་དང་། 
23-523
འབྲས་བུ་དེའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཞེས་བྱའོ། །རྗེ་བཙུན་རས་ཆུང་པ་ཡོན་ཏན་བཅུར་ཡང་གསུངས་ཏེ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྨོངས་པའི་མ་རིག་པ་སྤོང་བར་འགྱུར་བ་དང་།
གང་ཟག་གི་བདག་རྩ་བ་དྲུངས་ནས་སྤོང་བ་དང་། ཆོས་སུ་སྣང་བ་སྒྱུ་མར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་བག་ལ་ཉལ་དང་བཅས་པ་སྤོང་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་དབང་
གིས་ལས་མི་གསོག་པ་དང་། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང་། ཕུང་པོ་ལྷག་བཅས་ལྷག་མེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། བར་དོའི་སྣང་བ་མི་འབྱུང་བ་དང་། དེའི་རྟོག་པ་རྐྱེན་དུ་མི་འགྱུར་བ་
དང་། ཡེ་ཤེས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕོ་བ་རྣམས་སོ། །མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུ་ནི། ཐམས་ཅད་སྟོང་གསལ་ལས། སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་
ཀྱི་སྐུ་ནི་ཐམས་ཅད་སྟོང་གསལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་འོད་གསལ་གྱི་ངོ་བོ་མཐར་ཐུག་དོན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ནི་དེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དྲི་མ་མེད་
པ་རྟོགས་པ་སྟེ་ཆོས་སྐུ་དང་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་སོ། །དེ་ཡང་རྒྱུད་བླར། ཆུ་མཚོ་སོགས་བཞིན་འདོད་ཆགས་སོགས། །གློ་བུར་ཉོན་མོངས་དག་པ་ནི། །མདོར་ན་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི། །འབྲས་བུ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་བརྗོད། །
23-524
རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་པའི། སངས་རྒྱས་སྐུ་ནི་ངེས་ཐོབ་པ། །དེ་ནི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་ཡི། །ཡེ་ཤེས་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་བསྟན། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་། སྐུ་དེ་དག་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་མི་ཤེས་
པའི་ཕྱིར་ཟུང་འཇུག་གོ །དེའང་དྲིལ་བུ་པས། འདི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ། །སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་གཉིས་མེད་པ། །མ་ནིང་ཞེས་བྱར་གྲགས་པ་སྟེ། །འགའ་ཞིག་ཏུ་ནི་ཟུང་འཇུག་ཅེས། །སྒྲིབ་པ་མེད་
པའི་ཆོས་ཀྱི་ནི། །ཕུང་པོ་ལ་སོགས་འདི་ན་གནས། །རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། །ཐམས་ཅད་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དང་། ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཉིད་ཀྱང་དོན་དམ་
པའི་བདེན་པ་འོད་གསལ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པ་བརྟེན་པའི་ཚོགས་དང་། ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་
གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་སྟེ། དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཐམས་ཅད་དུ་གསུངས་སོ།

以下是完整直译成简体中文：
虽然依靠如是众多功德成熟之力而得自在，但还有许多未得自在的佛陀不共功德，为了获得对彼等的自在，经由学习，逐渐于"遍觉地"——即第十地特殊道路上，成为五部中任何一部种性的如来名号持有者。如《集会续》中所说："之后，诸菩萨听到语金刚字句后大哭"直至"为何如此？因为秘密字句完全清净"，这表明即使那样也非究竟果位，仍有少许无明。双运升起的远因是世俗谛幻化，助缘是光明，近取因是三种显现逆次第，助缘是五色光风，因能生果的自性故称为取因，
23-523
因能生果的特质故称为助缘。尊者热穹巴也说有十种功德：断除对真如愚痴的无明；从根本断除人我执；了知法的显现为幻化；断除烦恼障及其种子；不因烦恼力而积累业；不退转；以有余无余方式成佛；不现中阴境界；其分别不成为缘；智慧不断升进。究竟果位，如《一切空明》中所说："幻化网将会显现。"圆满正觉佛的自性身是一切空明，即一切空性光明之本性，作为究竟义故。幻化网是其无垢变化的觉知，即法身与色身二者。如《宝性论》中说："如海水等贪等，暂时烦恼清净，简言之无分别智，果报是为善说。
23-524
具足一切相殊胜，决定获得佛身者，此乃后得所获得，智慧果报如是示。"因为不能区分这些身故为双运。如帝洛巴所言："此为自性身，空性悲心无二性，称为阴阳同体者，某处则称为双运，无障碍法之蕴等，安住于此处，能依所依之特征，一切皆为坛城性。"那若巴尊者说："世俗谛即是胜义谛光明，完全清净如镜智慧等之本性，毗卢遮那等所依之聚，及楼阁等能依坛城，彼即是出世间坛城自身，以佛法自性在一切续部中皆如是宣说。
;


 །བདེན་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་
མེད་པའི་རང་བཞིན་འདི་ཉིད་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་སྐུ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་རང་བཞིན་དག་ལས་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་རྣལ་འབྱོར་པས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱའོ། །
23-525
ཞེས་གསུངས་སོ། །འོ་ན་འདིར་ཆོས་སྐུ་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་ལས་ཐ་དད་པར་བཤད་པས་དྲིལ་བུ་པའི་ལུང་དང་འགལ་བར་མི་འགྱུར་རམ་སྙམ་ན་མི་འགྱུར་ཏེ། སྐུ་བཞིར་འཆད་པ་ན་རང་བཞིན་
དང་ཆོས་སྐུ་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་བསྟན་པའི་ཚད་ཙམ་ཡིན་པར་དགོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟུང་འཇུག་དེ་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིས་བསྟན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་
སྤྱོད་བསྡུས་ལས་བཤད་དེ། །མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་མྱ་ངན་འདའ། །བྱ་བ་བྱས་པའང་དེ་ཉིད་ཡིན། །མཐོང་བའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚེ་འདི་གང་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །མྱ་ངན་འདའ་ཞེས་པ་ནི་འཚང་
རྒྱ་ཞེས་པ་དང་བྱ་བ་བྱས་པའང་དེ་ཉིད་ཡིན། བྱ་བ་བྱས་པ། བྱེད་པ་བྱས་པ། ཁུར་བོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྔགས་པའི་དགྲ་བཅོམ་པའམ་རིག་པའི་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་བསྡུས་སུ་བཤད་པའི་མིང་དྲུག་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱིས་བཏགས་པའང་དེ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ།། །།
༄། །བར་དོ་ལམ་གྱི་བློ་ཆོད།
དྲུག་པ་བར་དོ་ལམ་གྱི་བློ་ཆོད་ལ། སྐུ་བཞི་མངོན་གྱུར་གྱི་སོ་མཚམས་ལག་ལེན་བསྟན།
བར་དོ་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཆོས་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་གཉིས་ལས།
༈ སྐུ་བཞི་མངོན་གྱུར་གྱི་སོ་མཚམས་ལག་ལེན་བསྟན་པ།
དང་པོ་ནི། འཆི་བ་སྟོང་པ་ཆོས་སྐུ་ལ། །ལམ་འཆི་བའི་སྲིད་པ་ལ་འགྱུ་བ་གནད་གཅོད་ཀྱི་འཕྲང་ཕྱི་ནང་འབྱུང་བའི་སྐྱེ་མཆེད་རིམ་གྱིས་ཐིམ་པའི་རྗེས་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་འཆིང་བ་མཐའ་དག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་པ་ལ་ཉི་ཟླ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གནས་ལུགས་མ་བཅོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དུས་དེར་འཆར་བས་དེ་ཀ་འཆི་བ་འོད་གསལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། 
23-526
དེ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་དགོས་ཏེ། ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལ། ད་ལྟ་བླ་མ་དམ་པས་ངོ་སྤྲོད་པའི་གནས་ལུགས་ལྟ་བའི་དོན་གོ་བ་དང་། དང་པོ་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་ནི། །
ཐིམ་པའི་འོད་གསལ་ངོས་གཟུང་བ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་རྟོགས་པས་དེ་ཐིམ་པའི་མཚོན་བྱེད་ལམ་གྱི་འོད་གསལ་ལ་སྦྱང་ངོ་། །བར་མ་དོ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས། །ལམ་
སྲིད་པ་བར་མ་དོ་ལ་སྔོན་བྱུང་ཡིད་ཀྱི་གཟུགས་ཅན་ལས་ཀྱི་གཤེད་མས་འཚེ་བའི་འཕྲང་སྣང་མུན་འོད་ཀྱི་བར་དོ་རུ། དབང་པོ་ཀུན་ཚང་ཐོགས་པ་མེད་ཅིང་ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་འོད་དང་
ལྡན་པའི་ལུས་ཤིག་ཡོད་དེ། དེ་ཀ་བར་དོ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡིན། ཟུང་འཇུག་ལྷའི་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བཞེངས་ནས་བག་ཆགས་སྔ་མའི་ལྷག་ལུས་སྦྱོང་བ་ཡིན་པས་དེ་ཡིན་པ་
ལ་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་དགོས། དེ་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལ། གཉིས་པ་དག་དང་མ་དག་པས། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་ནི། །བར་མ་དོར་ནི་འཚང་རྒྱའི་ཐབས། །ད་ལྟ་མ་དག་པ་བསྐྱེད་
པའི་རིམ་པ་ལྷའི་སྐུ་ལ་དམིགས་པ་གསལ་བ་དང་། དག་པ་མཚོན་བྱེད་ལམ་གྱི་སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་སྦྱང་དགོས་སོ།

以下是完整直译成简体中文：
二谛无二之自性，即称为双入双运，因此双运之身即法身，与报身及自性身有所差别，瑜伽士应当各自亲证了知。
23-525
如是所说。若疑问于此处将法身说为异于自性身，岂不与帝洛巴教言相违？答：不相违。因为当解释四身时，只是意在显示自性身与法身在特征上有所差别。《行集论》中解释说，此双运即是由八万四千法蕴所示现的真如："于现世中入涅槃，所作已办亦即是。"所谓"现世"指的是此生。"入涅槃"即是成佛，"所作已办亦即是"，所作已办、所为已为、已舍重担等赞词所称的阿罗汉或明行足等，如《行集论》所述六十八种名号所指，皆是彼双运身。
中阴道之决断
第六，中阴道之决断分为：显现四身转换处之实修教授，详细解释中阴指示之法两部分。
显现四身转换处之实修教授
首先，死亡空性法身中，在死亡有的道路上，临终关头外内元素生处依次融入后，完全解脱一切烦恼束缚，如无云天空日月升起般，法界息灭一切戏论，本性空性之未造作如实本来面目，于彼时显现，此即是死亡光明法身。
23-526
对此应当认识其本然，为了认识它，现在由殊胜上师指示本来面目见地的含义，初时三种显现，融入光明之辨识，了知三种识自性之显现，修习彼融入之标志——道之光明。中阴即是圆满报身，在中阴道有时，先前生起的意识身体被业力使者伤害的危险处，显明黑暗光明之中阴中，具足诸根无碍，具业神通与光明之身，此即是中阴圆满报身。双运神圣显现如幻般显现，清净前世习气之余留，对此应当认识其本然。为了认识它，其二清净与不清净，依如幻之门，于中阴成佛方便，现在修习不清净生起次第明观本尊身，及清净标志道之幻化与梦瑜伽。


 །སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ། །ལམ་སྲིད་པ་ཐ་མ་ལས་ཀྱི་རླུང་གིས་རང་དབང་མེད་པར་བསྐྱོད་པའི་འཕྲང་དྲི་ཟ་མངལ་གྱི་སྐྱེ་གནས་འཚོལ་བའི་དུས་དེར་ཕོ་མོ་སྦྱོར་བ་བྱེད་པ་ལ་ཆགས་སྡང་སྐྱེ་བས་སྔར་གྱི་གདམས་ངག་དྲན་པའི་གནད་ཀྱིས་རང་ཉིད་བདེ་སྟོང་གི་ཉམས་དང་མི་འབྲལ་བར་གཉེན་པོའི་རྩལ་མཐར་ཕྱིན་པས་ལས་ཀྱི་སྣང་བ་མི་འཆར་ཞིང་། 
23-527
དུས་ཕྱིན་ཆད་བསམས་ནས་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་ཞིག་སྐྱེ་བ་སྣ་ཚོགས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་དགོས། དེ་ངོ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལ། གསུམ་པ་མངལ་སྒོ་འགག་
པ་དང་། ད་ལྟ་གྲོལ་ལམ་གཏུམ་མོ་དྲོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པ་དང་། ཆགས་ལམ་ལས་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་གསུམ་པ་རྫོགས་པའི་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་ཕྲག་དོག་དང་མིག་སེར་སྦྱང་དགོས་སོ། །
སྐྱེ་བའི་ཆ་ནི་ཐབས་ཡིན་ལ། །འགགས་པ་ཤེས་རབ་སྲིད་མཐར་བྱེད། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་ཀྱང་རྐྱེན་མ་ཚང་བས་རྒྱུད་ལས་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་ཟུང་འཇུག་སྒྲུབ་པའི་ཆོ་ག་རྫོགས་པར་བྱེད་མི་
ནུས་པས་ཀྱང་། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་རྣམས་པར་སྤངས་ནས་འཆི་བར་འགྱུར་པ་ནི་ཤེས་རབ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་ལ། སྐྱེ་བ་ནི་ཐབས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའོ། །ཞེས་ཡང་དག་པར་མངོན་པར་
རྟོགས་ནས་བརྒྱ་ལམ་ན་འོད་གསལ་བར་ཞུགས་ནས་ཐ་མལ་པའི་ཕུང་པོ་བོར་ནས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་གྱིས་ལྡང་བར་བྱའོ། །ཞེས་སེམས་བསྐྱེད་དེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གནས་པར་བྱེད་ན།
དེ་སྐྱེ་བ་གཞན་དུའང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་འདོར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་སྐུ་གསུམ་རོ་གཅིག་ཐ་མི་དད་པར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ལ། 
23-528
དེ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་པར་ངོ་ཤེས་དགོས། དེ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ལ། གང་འདོད་མངལ་སྒོ་གདམས་པའོ། །རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བས་ཡོངས་སུ་གྱུར་བཞིན་པས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་
འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་སྦྱང་དགོས་ཏེ། བསམ་པ་གང་དང་གང་གིས་ནི། །མི་རྣམས་ཡིད་ནི་ཡང་དག་སྦྱོར། །དེས་ན་དེ་ཡི་རང་བཞིན་འགྱུར། །སྣ་ཚོགས་ནོར་བུ་ཇི་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པས། དེའང་
སྤྱོད་བསྡུས་སུ། གང་ཞིག་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་སྟེ། །འཆི་བའི་མིང་ཡང་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡིན། །རིམ་གཉིས་དེ་དག་བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་ནི། །རྙེད་པ་འདི་ནི་མ་འོངས་སངས་རྒྱས་ཡིན། །བདེན་
གཉིས་དེ་ལ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ནི། །མི་ཕྱེད་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཁྱད་པར་མེད། །མིང་གཉིས་ཐ་མ་གཅིག་པུ་ཁོ་ནར་ནི། །ཤེས་པ་དེ་འདིར་བཅིངས་ལས་གྲོལ་བ་ཡིན། །རི་དབང་རྩེ་ནས་འགའ་
ཞིག་ལྷུང་གྱུར་ན། །ལྷུང་བར་མི་འདོད་ཀྱང་ནི་ལྷུང་བར་འགྱུར། །བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་ཕན་པའི་ལུང་ཐོབ་ན། །གྲོལ་བར་མི་འདོད་ཀྱང་ནི་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ།། །།
༈ བར་དོ་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཆོས་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་ལ། བར་དོ་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་ཆོས་དྲུག་ངོས་གཟུང་བ།
གཉིས་པ་བར་དོ་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་
ཆོས་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་ལ། བར་དོ་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་ཆོས་དྲུག་ངོས་གཟུང་། སྐུ་གསུམ་ལམ་ཁྱེར་གྱིས་བློ་ཆོད་དུ་བྱ་བའི་ཚུལ་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། རྗེ་བཙུན་གྱིས། གཞི་བར་དོའི་ཆོས་དྲུག་ཤེས་ཀྱང་འཚལ། །
23-529
ལམ་སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་འབྱུང་འཇུག་གི །གནས་ཁམས་གསུམ་འཁོར་བར་ཡང་ཡང་འཁྱམས། །འཕྲང་འཇུར་མིག་གསུམ་གྱི་སོ་མཚམས་སུ། །བར་དོ་དང་པོ་འགྱུ་བ་གནད་གཅོད་ཀྱི་འཕྲང་། བར་དོ་གཉིས་པ་ལས་ཀྱི་
གཤེད་མས་འཚེ་བའི་འཕྲང་། གསུམ་པ་རིག་པ་ལས་ཀྱི་རླུང་གིས་རང་དབང་མེད་པར་བསྐྱོད་པའི་འཕྲང་སྟེ་འཇུར་མིག་གྱི་འཕྲང་གསུམ་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整直译成简体中文：
有生处是化身。在最后有中，被业风无自主地推动的险处，寻找中阴胎生处时，对男女交合生起贪嗔，依靠忆起先前教授的要诀，自身不离乐空体验，圆满对治力量，不现业力显现，
23-527
从此时起思虑而取生，是各种化身。对此应当认识其本然。为了认识它，第三胎门阻断，现在修持解脱道拙火暖相智慧的生起，以及依靠欲道印相完成三灌顶之义的体验，以净化嫉妒与眼黄病。
生之部分是方便，阻断是智慧能尽有。虽然了知真如，但因缘不具足，无法圆满完成续部所说的双运成就仪轨，然而舍弃一切见解而死亡是智慧胜义谛，生是方便世俗谛。如是真实证悟后，路上进入光明，舍弃平凡的五蕴，以自加持次第升起。如是发心作意而安住，则于他生也不舍此作意。因此将成为一切智者，此三身一味无差别即自性身，
23-528
对此应当认识其本然。为了认识它，任意选择胎门。应当修习特殊因完全转变而正在转变中，特殊果将生起。如所说："人们以何等心意，如实相应安住心，因此转变其自性，犹如如意宝一般。"
如《行集论》所言："生即是世俗谛，死名称为胜义，依上师恩获得，此二次第修法，此即未来佛陀。于此二谛双运中，不可分离无差别，二名终归唯一义，了知此者解脱缚。若有人从山顶坠，虽不欲坠亦将坠，若得上师恩教言，虽不欲脱亦将脱。"
详细解释中阴指示之法：辨识中阴转为道用的六法
第二，详细解释中阴指示之法分为：辨识中阴转为道用的六法，解释三身带入道中决断的方式两部分。首先，尊者说："基中阴六法当了知。
23-529
道中三有出入之，处为三界轮回中，频频流转，险处为三关口交汇处。"第一中阴是临终关头险处，第二中阴是业使伤害险处，第三是意识被业风无自主推动险处，称为三关口险处。


 །བཤུལ་རིང་གི་འགྲོན་པོ་མི་གསུམ་ལ། གཞི་ཁམས་གསུམ་གྱི་
འཁོར་བར་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ཀྱིས་ཐང་ཆད་ཅིང་སྐྱེ་སྲིད་འཆི་སྲིད་བར་སྲིད་གསུམ་ནས་ཡུན་རིང་ཤེད་པས་ལུས་ངལ་དུབ་ཏུ་གྱུར་པའི་འགྲོན་པོ་གསུམ་ཡོད་དེ། གདམས་ངག་ཀྱང་ཡོད་ལ་ཉམས་སུའང་
བླངས་པའི་གང་ཟག་དང་། གདམས་ངག་ཡོད་ལ་ཉམས་སུ་མ་བླངས་པའི་གང་ཟག་དང་། གདམས་ངག་ཀྱང་མེད་ལ་ཉམས་སུའང་མ་བླངས་པའི་གང་ཟག་གོ །སྔ་མ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་ལམ་དང་། འཇིགས་པའི་
འཕྲང་དང་། བདུད་ཀྱི་བསྐུངས་གང་ལའང་ཡ་ང་བ་མེད་དེ་སྒོམ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚེ་འདིར་གྲོལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་མ་ནི་སྐྱེ་བོ་ཐ་མལ་པ་སྟེ། ཡ་ང་བ་དང་བཅས་པའི་འཕྲང་དེ་
རྣམས་སུ་རང་བཞིན་གྱི་བདུད་ཀྱིས་འཁྲིད་དེ་ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་གནས་སུ་སྐྱེ་འཆི་བར་མ་ཆད་པར་ཟོ་ཆུན་ཁྱུད་མོ་ལྟ་བུར་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །བར་མ་དེ་ལ་ཡ་ང་བ་དང་བཅས་པའི་ལམ་འཕྲང་གི་འཇིགས་པ་དག་བསལ་ཞིང་བར་ཆད་བདུད་ཀྱི་ཕྱག་བརྙན་བརྟག་པའི་གདམས་ངག་དགོས་ལ། 
23-530
དེའང་ཅིག་ཅར་བ་དང་། ཐོད་བརྒལ་བ་དང་། རིམ་གྱིས་པའི་གང་ཟག་གསུམ་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །མཛའ་བཤེས་གཉེན་གྱི་བྱ་ར་བས། །དགའ་བྲོད་གདོང་ནས་བསུ་བ་ཡོད། །འཆི་བ་འོད་གསལ་ཆོས་སྐུ། བར་
དོ་དག་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ། །སྐྱེ་བ་སྣ་ཚོགས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དེའང་རང་ལ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བས་གཉེན་ནམ་མཛའ་བཤེས་ཞེས་བྱའོ། །བསུན་མ་དེ་དང་མ་མཇལ་ན། །དགྲ་སྡང་
གཤེད་མའི་ཕྱག་བརྙན་པས། །བྱ་སྤྱོད་ལྟ་མྱུལ་འོངས་ཏེ་མཆི། །བསུན་མ་དེ་དག་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དང་མ་ཕྲད་ན། འཁོར་བར་འཁྲིད་པའི་དགྲ་བོའི་ཕྱག་བརྙན་པས་མྱུལ་བར་འགྱུར་རོ། །དཔུང་
དེད་དཔོན་གསུམ་དང་མ་འགྲོགས་ན། །བསུན་མ་དེ་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་པ་ལ་དཔུང་དེད་དཔོན་གསུམ་དང་འགྲོགས་དགོས་ཏེ། བར་དོ་དང་པོའི་སྐབས་སུ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་ཐིམ་རིམ་གྱི་
སྣང་བ་ངོས་བཟུང་སྟེ་འོད་གསལ་དུ་སྦྱངས་པས། དེས་འཆི་ཀའི་འཁྲུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་དག་ནས། འཆི་དུས་དེར་རྟོགས་གྲོལ་དུས་གཅིག་ཏུ་འབྱུང་ངོ་། །འདི་ནི་འཆི་བ་འོད་གསལ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་
ཆོས་ཀྱི་སྐུར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ། །འདི་ལ་རང་སྣང་གི་བར་དོ་མེད་ཀྱང་བར་དོ་དང་པོའི་ཐ་སྙད་བྱས་པ་ནི། ཐ་མལ་པ་རྣམས་བར་དོའི་སྣང་བ་རྩོམ་པའི་ཐོག་མ་ཡིན་པས་བར་དོ་དང་པོ་ཞེས་བཞག་ལ་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་གཙོ་བོར་བཏོན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་འོད་གསལ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་དུ་འཆར་ལ། 
23-531
དེ་ལས་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སྣང་བ་རྐྱེན་གྱི་བར་དོ་འབྱུང་བས་ཀྱང་བར་དོ་དང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །གཞུང་ལུགས་པས་འཆི་བའི་སྲིད་པ་ཞེས་བཏགས་སོ། །སྲིད་པ་བར་དོའི་སྐབས་སུ་ཡིད་ལ་ལུས་
བརྟེན་པའི་སེམས་སྔ་ཕྱིའི་བར་དུ་ངོས་འཛིན་པ་དེ་སྒྱུ་མ་འོད་གསལ་དུ་བསྲེ་བའི་ཚུལ་གྱི་ཉམས་སུ་བླངས་པས། དེས་བར་དོའི་འཁྲུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་སྦྱངས་ནས་དག་པའི་སྒྱུ་མ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་
དོ། །བར་དོ་དང་པོ་དང་གཉིས་པའི་གནད་མ་ཟིན་ཀྱང་། མངལ་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཚེ། མངལ་ངན་པ་དགག་པ་དང་། བཟང་པོ་གདམ་པ་དང་། དེ་གཉིས་ཀའང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྩལ་དང་འདུན་
པའི་འོད་གསལ་ཁ་བསྒྱུར་བས་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་འཇུག་པ་ལ་སོགས་བྱེད་དོ། །འགྲོགས་པར་བྱ་བའི་དེད་དཔོན་གསུམ་ནི་དེའོ།

以下是完整直译成简体中文：
长途旅人三种人，基于三界轮回中，为八无暇所疲惫，从生有、死有、中有三者中长途跋涉而身心疲倦的三种旅人，即：既有教授又实修的人，有教授但未实修的人，既无教授又未实修的人。前者对有处之路、恐怖险处及魔隐藏处皆无畏惧，因为通过修行力量已于今生解脱。后者是凡夫俗子，被自性魔引导于可畏险处，在三界轮回处中生死不断，如水车轮般运转。中间的人需要消除可畏道路险处之恐惧并辨别障碍魔镜像的教授，
23-530
此人又分为顿入者、超越者、渐次者三种类型。亲友眷属守望者，欢喜面容来迎接。死亡光明法身，中阴清净报身，各种化生化身，因为自然本具故称为近亲或亲友。若未遇彼迎接者，怨敌死神镜像者，监视察看前来至。若未遇到任何一种迎接者，则会被引导至轮回的敌人镜像所监视。若不与三位向导结伴，为了与迎接者相遇需与三位向导结伴，即在第一中阴时，依靠异熟身辨认融入次第的显相并修习为光明，由此净化临终一切迷乱显现，死亡之时证悟与解脱同时生起。此为死亡光明胜义谛法身现前圆满菩提。虽然此处无自显中阴，但称为第一中阴，因为对凡夫而言是开始中阴显现之初，故立名为第一中阴；对主修体验光明的瑜伽士而言，光明本身显为体验光明，
23-531
因此对瑜伽士而言也出现显现缘起中阴，故称为第一中阴。教典中称为死亡有。在中阴有时，辨认意识身前后之间，以幻化光明融合方式修习，由此净化中阴一切迷乱显现，成就清净幻化。即使未掌握第一、第二中阴的要诀，在入胎结生时，可阻断不良胎门，选择良好胎门，依靠禅定力量和转变光明意愿，随所欲入胎等。应当结伴的三位向导即是这些。
;


 །དེ་དག་དང་མ་འགྲོགས་ན། རྒྱུས་མེད་འཇིགས་བཅས་ཚོང་པ་རྣམས། །མ་
མཐོང་འཇིགས་པའི་བསྐུངས་ས་ནས། །ལུང་སྟོན་བདུད་ཀྱི་ཕོ་ཉ་གསུམ། །འོད་གསལ་ཆོས་སྐུ་ངོ་མི་ཤེས་པ་དང་། བར་དོ་ལ་བར་དོར་ངོ་མི་ཤེས་པ་དང་། སྐྱེ་གནས་མི་ཤེས་པ་སྟེ་བདུད་ཀྱི་
ཕོ་ཉ་གསུམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གི་མདུན་ལས་ཐར་དུ་མེད་པའི་རླུང་འཁྲུལ་པའི་སེམས་ཀྱི་ཇག་པའི་བསྒུགས་པས་ཟིན་ཏེ། འདྲ་མིན་སྤྲུལ་པའི་གཟུགས་འཛིན་ཅིང་། །བསླུ་བའི་ཚིག་གིས་ཡིད་བསྒྱུར་ཏེ། །
23-532
ལམ་གོལ་ལོག་པར་ཁྲིད་ནས་ཀྱང་། །སྣང་མུན་སྲིད་པའི་བར་དོ་རུ། །ཚ་གྲང་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་། །དེ་ནས་ལས་ཀྱི་རྗེས་འབྲངས་ཏེ། །སླར་ཡང་འཁོར་བའི་བཙོན་རར་འཇུག །རླུང་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་
ལས་འཇིགས་པའི་སྒྲ་བཞི། ཉམ་ང་བའི་གཡང་ས་གསུམ། ཁྲོ་བོ་དང་ཁྲོ་མོ་ལ་སོགས་པའི་སོད་ཅིག་པའི་སྒྲ་དང་། རླུང་དམར་ཆར་རླུང་སོགས་ཀྱིས་ཡིད་སྔས་པར་བྱས་ཏེ་ལམ་གོལ་བ་རྣམ་བྱང་
གི་ལམ་ལྔར་ཁྲིད་ནས་བདུན་ཕྲག་བདུན་དུ་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་ནས་ལས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སླར་འཁོར་བའི་བཙོན་རར་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །ད་ནི་དེད་དཔོན་གསུམ་དང་འགྲོགས་པར་བྱེད་པ་
ལ། བར་དོའི་ཆོས་དྲུག་གསུངས་པ་ལ། །ད་རེས་འཁོར་འདས་བར་དོ་རུ། །གནས་ལུགས་ངོ་སྤྲོད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །གཞི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་ཀྱང་འཚལ། །རྨོངས་པས་འཁོར་བ། རྨོངས་པ་མེད་པས་མྱང་འདས།
དེའི་ཕྱིར་རིག་མ་རིག་གང་གི་གནས་སྐབས་སུའང་སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སྒྲིབས་པ་མེད་པར་འཆར་བ། བླ་མའི་ཞལ་གྱི་ངོ་སྤྲོད་པས། འཁོར་འདས་སུ་འཛིན་པའི་འཁྲུལ་པ་རང་སར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཞིང་།
འཁྲུལ་པའི་རྩ་བ་གཞན་ན་མེད་པར་ཤེས་པ་ན་སྒྲོ་འདོགས་ནང་དུ་ཆོད་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཉིད་འདིར་ལམ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་སྔར་བཤད་པའི་ཕྱིར་གཞུང་དུ་དངོས་སུ་མ་གསུངས་སོ། །
23-533
སྣང་བ་སྐྱེ་ཤིའི་བར་དོ་རུ། །རིག་པ་སེམས་ཀྱི་རྩལ་སྦྱང་ཕྱིར། །ལམ་བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་ལ་འབད་ཀྱང་འཚལ། །སྐྱེས་ནས་མ་ཤིའི་བར་ནི་སྐྱེ་ཤིའི་བར་དོ། སྣང་བ་ཞེས་པ་ནི་གཉིད་སད་པའི་
གནས་སྐབས་སྨོས་པ་སྟེ། གཞུང་ཉིད་ལས། དེ་ལ་སྐྱེ་ཤི་བར་དོ་རུ། །བསྒོམས་ཏེ་འཚང་རྒྱ་གཏུམ་མོ་དང་། །སྒྱུ་མའི་སྐུ་ལ་བསླབ་པར་བྱ། །སྒྱུ་མའི་སྐུས་ནི་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་། མཚན་མ་
དང་བཅས་པའི་རྫོགས་རིམ་འགའ་ཞིག་དང་། གཏུམ་མོས་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་མཐའ་དག་བསྟན་ནོ། །མཚན་མ་དང་བཅས་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་གཉིས་ཀ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བསླབ་པར་བྱ་དགོས་སོ། །རང་
བཞིན་ལམ་གྱི་བར་དོ་རུ། །གཉུག་མ་ཡེ་ཤེས་ངོས་གཟུང་ཕྱིར། །སྙན་རྒྱུད་ཀྱི་གདམས་ངག་སྒོམ་ཡང་འཚལ། །འདིའང་གཞུང་ལས། དེ་ལ་གོམས་པར་འགྱུར་བ་དང་། །རྨི་ལམ་སྒྱུ་ལུས་ཉིས་བསྲེས་ལ། །རྨི་ལམ་
ཞེས་པ་གཉིད་འོད་གསལ་དུ་ཤར་བ་མཚོན་བྱེད་དེ་སྲབ་མོའི་ངང་འཐུག་པོའི་འོད་གསལ་ལས། འདི་འཐུག་པོའི་འོད་གསལ་ལོ། ། སྒྱུ་མ་ནི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་སྟོང་ཉིད་དེ། དེ་གཉིས་བསྲེས་པས་
ལམ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་འདྲེ་བའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ལམ་གྱི་བར་དོ་ཞེས་བྱའོ། །རྨི་ལམ་གཉིད་ཀྱི་བར་དོ་རུ། །བག་ཆགས་ལམ་དུ་བསྒྱུར་པའི་ཕྱིར། །འོད་གསལ་སྒྱུ་ལུས་སྦྱང་ཡང་འཚལ། །གཞུང་ལས། 
23-534
རྨི་ལམ་བར་དོ་སྦྱང་བར་བྱ། །ཞེས་རྨི་ལམ་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་ཐོག་མར་ཉམས་དང་། དེ་ནས་རྟོགས་པའི་འོད་གསལ་དུ་སྦྱང་པར་བྱའོ།

以下是完整直译成简体中文：
若不与彼等结伴，陌生且具恐怖商人，从未见恐怖隐藏处，指路魔之三使者。不认识光明法身、不认识中阴为中阴、不知生处，这三者称为魔之使者，无法从他们面前逃脱，被迷乱风心强盗所捕获。执取各种变化形象，以欺诳语言转变心意，
23-532
引导误入歧途后，于明暗有之中阴中，体验冷热诸苦痛。随后跟随业力故，再次入于轮回牢。风心显现中有四种恐怖声音、三处可怕悬崖、忿怒男女等等的刺耳声音，及红风雨风等令心畏惧，引入迷失道路——五种清净道路，在七个七日中经历各种痛苦，随业力而再次进入轮回牢狱。现在为了与三位向导结伴，所说的中阴六法，此次在轮涅中阴中，本性指示大手印，基见亦当确立。由迷而轮回，无迷而涅槃。因此，无论是觉知或无知的状态，心之本性无遮蔽地显现，由上师口传指示，执着轮涅的迷乱自然解脱，知晓迷乱根源不在他处，内断增益故称为确立见解，此即是一切道之基础，因前已述故未在正文中直接宣说。
23-533
显现生死中阴中，为练习意识心力故，应当精进修生圆二道。从出生到死亡之间是生死中阴。"显现"是指清醒状态，如正文所说："其中生死中阴中，修习以证悟拙火，及学习幻化之身。"幻化身指生起次第和某些有相圆满次第，拙火指一切圆满次第，称为有相与无相二者。应当学习此等。自性道之中阴中，为了辨识本然智慧，亦当修习耳传教授。这也如正文所说："于此习熟之后，梦境与幻身双融合。"所谓"梦境"是指睡眠显为光明的标志，从微细状态中深厚光明，此为深厚光明。幻化是指具相空性，二者融合使道与自性成为一体，故称为自性道之中阴。梦境睡眠中阴中，为将习气转为道用，应当修炼光明幻身。如正文所言：
23-534
"应当修炼梦中阴。"即先以习气身体验，然后修炼为证悟光明。


 །ཐ་མ་སྲིད་པའི་བར་དོ་རུ། །སྐུ་གསུམ་མངོན་དུ་གྱུར་
ནས་ཀྱང་། །ཞིང་ཁམས་གསུམ་དུ་བགྲོད་ཀྱང་འཚལ། །གཞུང་ལས། རྨི་ལམ་སྒྱུ་ལུས་འབྱོངས་པ་དང་། །འཆི་ཀ་དུས་ཀྱི་བར་དོ་རུ། །འོད་གསལ་བ་དང་འདྲེས་པ་ལས། །སྒྱུ་ལུས་རིལ་འཛིན་རྗེས་གཞིག་གིས། །བག་
ཆགས་ཐམས་ཅད་བསྲེག་པའི་ཕྱིར། །འོད་གསལ་མེ་ཡིས་སྦྱངས་ནས་ནི། །ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་སྐུར་སངས་རྒྱ། །བར་དོ་དང་པོ་འོད་གསལ་ངོས་གཟུང་། དེས་སྒྱུ་ལུས་རིལ་འཛིན་དང་རྗེས་གཞིག་གིས་འོད་གསལ་དུ་
སྦྱངས་པས་ཆོས་སྐུའི་ཞིང་དུ་བགྲོད་པ་དང་། བར་དོ་གཉིས་པར་ལོངས་སྐུའི་དང་། གསུམ་པར་སྤྲུལ་སྐུའི་ཞིང་དུ་བགྲོད་པར་བྱེད་པ་སྟེ་འོག་ཏུ་རྒྱས་པར་འཆད་དོ། །གལ་ཏེ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་ན།
སྐྱེ་གནས་བརྒྱུད་པའི་བར་དོ་རུ། །སྨོན་ལམ་དག་པས་མཚམས་སྦྱར་ནས། །རྒྱུ་འབྲས་མི་སླུའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས། །དལ་འབྱོར་འཛོམ་པའི་ལུས་ཐོབ་ཅིང་། །སྔ་མའི་ལས་འཕྲོ་སད་ནས་ཀྱང་། །ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་མཐར་
ཕྱུང་སྟེ། །རིང་པོར་མི་ཐོགས་དེ་ཉིད་དུ། །གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །གལ་ཏེ་སྐུ་གསུམ་མངོན་གྱུར་གྱི་དུས་མཚམས་ལག་ལེན་དུ་མ་ཁེལ་ན། སྨོན་ལམ་དགེ་བས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་དྲན་པ་མི་ཉམས་པས་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །
23-535
དེའང་བར་དོ་གསུམ་དང་ལུས་གསུམ་བསྲེ་བ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ཏེ། སྐྱེས་ནས་མ་ཤིའི་བར་སྐྱེ་ཤི་བར་དོ། གཉིད་དུ་སོང་ནས་མ་སད་པའི་བར་རྨི་ལམ་བར་དོ། ཤི་ནས་མ་སྐྱེས་ཀྱི་བར་
སྲིད་པ་བར་དོ་སྟེ་བར་དོ་གསུམ་པོ། །དང་པོ་ལ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས། གཉིས་པ་ལ་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས། གསུམ་པ་ཡིད་ལུས་ཏེ་གསུམ་མོ། །དང་པོ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པར་
བསྲེས་ནས་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་བསྒོམ། དེ་འབྱོངས་ནས་གཉིས་པར་གཏི་མུག་དང་འོད་གསལ་དུ་བསྲེས་ནས་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་བསྒོམ། དེ་འབྱོངས་ནས་གསུམ་པ་ལ་ཞེ་སྡང་ཆོས་ཉིད་དུ་བསྲེས་ནས་
བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་བསྒོམ་པ་ནི་བསྲེ་བ་གསུམ་མོ།། །།
༈ བར་དོ་དང་པོ་འོད་གསལ་ཆོས་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར།
གཉིས་པ་སྐུ་གསུམ་ལམ་ཁྱེར་གྱིས་བློ་ཆོད་དུ་བྱ་བའི་ཚུལ་ལ། བར་དོ་དང་པོ་འོད་གསལ་ཆོས་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར། གཉིས་པ་ཟུང་འཇུག་
ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར། གསུམ་པ་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་སྤྲུལ་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་གང་ཟག་གིས། །འཆི་བ་རིམ་གྱིས་པའི་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་
ནས། ཤེས་པ་སྐྱེ་ལུགས་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྣང་བ་ཐིམ་དང་ཞེས་མདོར་བསྟན་ནས། རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་དག་ཀྱང་། རྒྱས་པར་བཤད་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། །དང་པོ་ལུང་རིག་མན་ངག་གིས། །
23-536
རྒྱུད་ལ་རྟོགས་པ་ཤར་ཙ་ན། །ཞེས་པ་ནི་བར་དོ་དང་པོ་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་གང་ཟག་བསྟན་ནོ། །སྣང་བ་འགག་ལུགས་བསྟན་པ་ནི། །གཟུགས་ནི་སྒྲ་ལ་ཐིམ་པར་འགྱུར། །སྒྲ་ཡང་དྲི་ལ་
དྲི་ཡང་རོ། །རེག་བྱའི་བར་དུ་རིམ་གྱིས་ཐིམ། །གང་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་ཐིམ་རིམ་བཤད་པ་སྟེ། གཟུགས་ཕུང་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་རྟགས་སུ་ཡན་ལག་ཐམས་ཅད་ཕྲ་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་ཉམ་ཆུང་
ཞིང་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཐིམ་པས་སེམས་མི་གསལ་རབ་རིབ་ཏུ་འགྱུར། སའི་ཡོན་ཏན་ཐིམ་པས་ཐམས་ཅད་སྐེམ་པར་འགྱུར། མིག་དབང་ཐིམ་པས་མིག་འགྱུར་ཞིང་ཟུམ་
པར་འགྱུར། ཡུལ་གྱི་གཟུགས་ཐིམ་པས་ལུས་ཀྱི་མདངས་མེད་པས་ཉམས་སད་པར་འགྱུར། དེ་ལྟར་རྣམ་སྣང་གི་རིགས་རྣམས་དོན་དམ་པར་འཇུག་གོ །དེ་ནས་རིན་འབྱུང་གི་རང་བཞིན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཐིམ་
པས། རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་འདུས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོར་བ་ཉམས་སུ་མི་མྱོང་ངོ་། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཐིམ་པས་ཚོར་བ་གསུམ་དྲན་པར་མི་འགྱུར་རོ།

以下是完整直译成简体中文：
最后有之中阴中，现前三身之后，应当趋往三种刹土。如正文所言："熟练梦境幻化身，临终时分之中阴，与光明相融合后，以幻身整持及随毁，为焚烧一切习气，以光明火净化后，成佛双入之身。"第一中阴认知光明，依此以幻身整持及随毁方式修练为光明，从而前往法身刹土；第二中阴前往报身刹土，第三中阴前往化身刹土，以下将详细解说。若未能现前，
在轮回转生中阴中，以清净愿力结生，依不虚因果缘起，获得具足暇满身，唤醒前世业力后，将道悟证推至极，无疑不久于彼处，获得解脱。若未能在现前三身的转换时刻实修，则以善愿结生，使来世不忘失忆念，圆满一切密乘道路。
23-535
这些归纳为三种中阴与三种身体的三种融合：从出生到死亡之间是生死中阴，从入睡到醒来之间是梦境中阴，从死亡到再生之间是有中阴，这是三种中阴。第一是异熟身，第二是习气身，第三是意身，这是三种身体。在第一中融合贪欲与俱生修为生圆双运，熟练后在第二中融合愚痴与光明修为生圆双运，熟练后在第三中融合嗔恨与法性修为生圆双运，这是三种融合。
中阴第一光明法身之道用
第二，以三身道用决断之方式分为：第一中阴光明法身之道用，第二双运圆满报身之道用，第三取生化身之道用三部分。首先，渐次入者，死亡渐次者，意识生起方式如下：随显相融入等简略宣说后，为详细说明，上述内容，详细解说如下：初时经典、理性、口诀，
23-536
在相续中生起证悟时，此处指示第一中阴转为道用之人。显相灭尽方式如下：色蕴融于声，声亦融于香，香融于味，依次融至触。所修之融入次第解释为：色蕴入光明的征兆是一切肢体变细，身体变弱无力。镜像智慧融入使心不清晰朦胧。地大功德融入使一切干枯。眼根融入使眼转动闭合。境之色相融入使身无光泽暗淡。如是毗卢遮那种类真实进入。然后宝生佛自性受蕴融入，使风、胆、痰汇聚等感受不再体验。平等性智慧融入使三种感受不复忆念。


 །ཆུའི་ཡོན་ཏན་ཐིམ་པས། རང་གི་ལུས་ཀྱི་
ཁ་ཆུ་རྡུལ་དང་། གཅིན་དང་། ཁྲག་དང་། ཁུ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐེམ། ནམ་མཁའི་དབང་པོ་ཐིམ་པས་ཕྱི་ནང་གི་སྒྲ་མི་ཐོས། ཡུལ་སྒྲ་ཐིམ་པས་རང་གི་ལུས་ཀྱི་སྒྲ་མི་ཐོས་སོ། །པདྨའི་རིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཐིམ་པས་རྐང་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་མི་དྲན་ནོ། །
23-537
སོར་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཐིམ་པས་ཕ་མ་བུ་སྲིང་ལ་སོགས་པའི་མིང་མི་དྲན། མེའི་ཡོན་ཏན་ཐིམ་པས་ཟས་མི་འཇུ། སྣའི་དབང་པོ་ཐིམ་པས་སྟེང་གི་རླུང་དལ་གྱིས་འགྲོའོ། །ཡུལ་དྲི་ཐིམ་པས་རང་
གི་ལུས་ཀྱི་དྲི་མི་གནམ་མོ། །ལས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཐིམ་པས་ལུས་ཀྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བྱ་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་ཐིམ་པས་འཇིག་རྟེན་
པའི་བྱ་བ་དང་དགོས་པ་དྲན་པར་མི་འགྱུར། རླུང་གི་ཡོན་ཏན་ཐིམ་པས་རླུང་བཅུ་རང་གི་གནས་ནས་འཕོའོ། །ལྕེ་དབང་ཐིམ་པས་ལྕེ་སྦོམ་པ་དང་། ཐུང་བ་དང་། རྩ་བ་སྔོན་པོར་འགྱུར་རོ། །
ཡུལ་རོ་ཐིམ་པས་རོ་དྲུག་ཉམས་སུ་མི་མྱོང་ངོ་། །རིགས་པ་ཐིམ་ཞེས་པ་མདོར་བསྟན་ནས། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་། །དེ་རྣམས་རིམ་གྱིས་རྣམ་ཤེས་ལ། །ནང་གི་རླུང་འབྱུང་བའི་ཐིམ་ལུགས་
ནི། ས་ཆུ་ལ་ཐིམ་པས་རང་གི་ལུས་བསྒུལ་བསྐྱོད་མི་ནུས་ཤིང་ཟུངས་མི་ཐུབ། ལུས་ས་ལ་བྱིང་བ་སྙམ་བྱེད་ཅིང་ང་ཐེག་ཟེར་བ་འབྱུང་། རྟགས་ཅན་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ། ཆུ་མེ་ལ་ཐིམ་
པས་ཁ་སྣ་སྐམ་ཞིང་ལྕེ་རྐན་སྦུབས་སུ་འབྲོས། རྟགས་ཅན་དུ་བ། མེ་རླུང་ལ་ཐིམ་པས་ལུས་དྲོད་མཐའ་ནས་སྡུད། རྟགས་ཅན་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ། རླུང་སེམས་ལ་ཐིམ་པའི་རྟགས་དབུགས་ཕྱི་རུ་རིང་ནང་དུ་སྡུད་མི་ཤེས། 
23-538
ཅུང་ཟད་སྡུད་ཀྱང་རྩུབ་ལ་ཐུང་བར་སྡུད། རྟགས་ཅན་མར་མེ་ལྟ་བུ། འདིའི་དུས་སྡིག་ཅན་ལ་གཤེད་མས་འཚེ་བ་སོགས་གནད་གཅོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ། དགེ་བ་ཅན་ལ་བླ་མ་དང་ལྷའི་བསུན་མ་
སོགས་དག་སྣང་འབྱུང་། འོད་གསལ་གྱིས་སྣང་བ་དག་པར་བྱེད་ནུས་ན་འོག་ཏུ་ཕྲ་བ་ཐིམ་པར་འགྱུར་ལ། གཞན་འཕོ་ནུས་འདིས། དགེ་བས་མཐོ་རིས་མི་དགེ་བའི་སྣང་བས་ངན་འགྲོའི་བག་ཆགས་འཇོག་
པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整直译成简体中文：
水大功德融入时，自身口水、尿液、血液、精液等变干。空行根融入使内外声音不闻。境之声融入使自身之声不闻。莲花部自性想蕴融入使两足等有情不复忆念。
23-537
妙观察智慧融入使父母子女等名字不复忆念。火大功德融入使食物不消化。鼻根融入使上行气缓慢流动。境之香融入使自身气味不发散。业部自性行蕴融入使一切身体活动不能进行。成所作智慧融入使世间事务与需求不复忆念。风大功德融入使十种气从自处迁移。舌根融入使舌变粗、变短，根部变青。境之味融入使六种味道不复体验。简略宣说识融入后，地水火风，彼等依次于识，内风大融入方式是：地融于水使自身不能运动且无力支撑，身体似沉入地中，感觉"我承受不了"。此相如海市蜃楼。水融于火使口鼻干燥，舌头逃入上颚空间。此相如烟。火融于风使身热从边缘收摄。此相如萤火虫。风融于心识的征兆是呼气长而不能收摄入息，
23-538
即使略能收摄也粗短。此相如灯焰。此时罪者有死神加害等临终痛苦，有德者有上师与本尊迎接等清净显相。若能以光明净化显相，下面微细将融入；否则此时依迁移能力，善业留下天界习气，不善业显现留下恶趣习气。


 །དེ་ནས་ཕྱི་དབུགས་ཆད། ནང་དབུགས་གནས་པའི་བར་དེར། རྟོག་པ་ཐིམ་དང་། རྣམ་ཤེས་སྣང་བ་ལ་ཐིམ་ཚེ། །ཕྱི་རུ་ཟླ་ཤར་ལྟ་བུ་ལ། །ནང་རྟགས་དུ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །སེམས་
སྣང་དང་པོའི་དུས་སུ་ཞེ་སྡང་ལས་གྱུར་པའི་རྟོག་པ་སོ་གསུམ་འགག །གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་རགས་པས་སྟོང་པས་ན་སྟོང་པའམ། ཤེས་པའི་རང་མདངས་གསལ་བར་སྣང་བས་ན་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་
བའི་ཉམས་འཆར། ཕྱི་གཟུང་ཆ་ལ་རྟགས་ཟླ་བ་ལྟར་སྐྱ་ལམ་པ་འབྱུང་། ནང་འཛིན་ཆ་ལ་རྟགས་ཅན་དུ་བ་ལྟ་བུ། དེའི་དུས་སྤྱི་བོ་བདེ་ཆེན་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རལ་ནས་དཀར་
ཆ་འཐུར་དུ་བབས་ཏེ་སྲོག་དང་ལྷན་ཅིག་སྙིང་གར་འདུ། སྣང་བ་དེ་ཉིད་མཆེད་པ་ལ། །ཐིམ་སྟེ་ཕྱི་རྟགས་ཉི་ཤར་འདྲ། །ཤེས་པ་མར་མེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །སྣང་བ་དེ་སེམས་བྱུང་ལ་ཐིམ་ནས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་བཞི་བཅུ་འགག །
23-539
སེམས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་སྣང་བས་སྣང་བ་མཆེད་པའམ། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པས་ཆེར་སྟོང་པས་ན་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ། གཟུང་ཆ་ལ་རྟགས་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་དམར་ལམ་པ་འགྱུར།
འཛིན་ཆ་ལ་རྟགས་ཅན་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ། །དེ་དུས་ལྟེ་བ་དང་གསང་གནས་ཀྱི་རྩ་མདུད་རལ་ནས་དམར་ཆ་མའི་རང་བཞིན་སྲོག་དང་ལྷན་ཅིག་སྙིང་གར་འདུ། མཆེད་པ་ཐོབ་པ་ལ་ཐིམ་པས།
ཕྱི་རྟགས་མུན་པ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །ཤེས་པ་མར་མེ་ལྟ་བུ་འཆར། །སྣང་བ་མཆེད་པ་སེམས་བྱུང་མ་རིག་པ་ལ་ཐིམ་པས་བཏང་སྙོམས་སོགས་གཏི་མུག་གི་རྟོག་པ་བདུན་འགག །སེམས་འགག་པ་ལ་
ཕྱོགས་པས་སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ་བམ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པས་ཤིན་ཏུ་ཆེས་ཆེར་སྟོང་པས་ན་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ། གཟུང་ཆ་ལ་རྟགས་མུན་ནག་ལྟ་བུ་ནག་ཐིང་སྟེ་འགྲོ། འཛིན་ཆ་
ལ་རྟགས་ཅན་བུམ་ནང་གི་མར་མེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་ངོ་། །སྙིང་གར་དཀར་དམར་འདུ་འཕྲོད་མུན་ཅན་གྱི་རླུང་གིས་བཅིངས་པའི་དུས་སོ། །ཕྲ་བ་ཐིམ་ཞེས་པས། ཐོབ་པ་འོད་གསལ་ལ་ཐིམ་པས། །ཕྱི་
རྟགས་ཐོ་རངས་དུས་ཚོད་ཀྱི། །སྐྱ་རེངས་ཤར་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །ནང་གི་ཤེས་པ་ནམ་མཁའ་ནི། །སྤྲིན་དག་འདྲ་བ་འཆར་བའོ། །མ་རིག་པ་འོད་གསལ་ལ་ཐིམ་ནས་འོད་གསལ་གྱི་ཉམས་ཤར་བའི་དུས་སུ་སྣང་བ་གསུམ་འགགས། 
23-540
ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་ཤར། །གཟུང་བའམ་ཡུལ་གྱི་ཆ་ནས་རྟགས་སྐྱ་རེངས་ལྟ་བུར་གསལ་བ། འཛིན་ཆའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཆ་ནས་རྟགས་ཅན་སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ལྟ་
བུའོ། །གདམས་ངག་མེད་པ་རྣམས་ལ་འདིར་ཕྱི་དབུགས་ཆད་ཀའི་ཤེས་པ་སྐོར་ཅིག་གིས་འཕོ་བ་དེས་བཞག་པའི་ནུས་པའམ་བག་ཆགས་ལྡང་སྟེ། དེས་འོད་གསལ་བསྒྲིབས་ནས་རིག་པར་མི་འགྱུར་ལ། རྣལ་འབྱོར་
པས་འཕོ་དུས་དེ་ཀ་སྣང་བ་མེད་པའི་འོད་གསལ་དུ་སྦྱངས་པས་བག་ཆགས་མ་བཞག་པས་འདིར་འོད་གསལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་མཁན་མ་བྱུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ངོས་ཟིན་པ་ཡིན་ལ། འོད་གསལ་ལ་སྒྲིབ་
པའི་ནུས་པ་མེད་པས་ཕྲ་བ་ཐིམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འཇམ་དཔལ་གྱི་ལྟ་བ་མདོར་བསྟན་པར། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཕུག་ན། །འགར་ཡང་བག་ཆགས་མེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ཐིམ་པའི་
རྗེས་སུ་གོམས་པ་དང་། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་འོད་གསལ་འབྱུང་། །ཞེས་པ། ལམ་གོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐིམ་རིམ་གྱི་སྣང་བ་ཉིད་མ་ཡེངས་པའི་ལམ་གྱིས་རྟོགས་པའི་འོད་གསལ་དུ་སྦྱངས་པས་
དེར་འཛིན་པ་དག་པ་སྟེ་འོད་གསལ་བུའོ། །དེས་རང་བཞིན་གྱིས་འཆར་བའི་འོད་གསལ་མ་ངོ་ཤེས། དེ་ཤེས་ན་དེ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ཀ་ལ་འོད་གསལ་མ་བུ་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱའོ།

 །དེ་ནས་ཕྱི་དབུགས་ཆད། ནང་དབུགས་གནས་པའི་བར་དེར། རྟོག་པ་ཐིམ་དང་། རྣམ་ཤེས་སྣང་བ་ལ་ཐིམ་ཚེ། །ཕྱི་རུ་ཟླ་ཤར་ལྟ་བུ་ལ། །ནང་རྟགས་དུ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །སེམས་
སྣང་དང་པོའི་དུས་སུ་ཞེ་སྡང་ལས་གྱུར་པའི་རྟོག་པ་སོ་གསུམ་འགག །གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་རགས་པས་སྟོང་པས་ན་སྟོང་པའམ། ཤེས་པའི་རང་མདངས་གསལ་བར་སྣང་བས་ན་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་
བའི་ཉམས་འཆར། ཕྱི་གཟུང་ཆ་ལ་རྟགས་ཟླ་བ་ལྟར་སྐྱ་ལམ་པ་འབྱུང་། ནང་འཛིན་ཆ་ལ་རྟགས་ཅན་དུ་བ་ལྟ་བུ། དེའི་དུས་སྤྱི་བོ་བདེ་ཆེན་དང་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རལ་ནས་དཀར་
ཆ་འཐུར་དུ་བབས་ཏེ་སྲོག་དང་ལྷན་ཅིག་སྙིང་གར་འདུ། སྣང་བ་དེ་ཉིད་མཆེད་པ་ལ། །ཐིམ་སྟེ་ཕྱི་རྟགས་ཉི་ཤར་འདྲ། །ཤེས་པ་མར་མེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །སྣང་བ་དེ་སེམས་བྱུང་ལ་ཐིམ་ནས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་བཞི་བཅུ་འགག །
23-539
སེམས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་སྣང་བས་སྣང་བ་མཆེད་པའམ། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པས་ཆེར་སྟོང་པས་ན་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ། གཟུང་ཆ་ལ་རྟགས་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་དམར་ལམ་པ་འགྱུར།
འཛིན་ཆ་ལ་རྟགས་ཅན་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ། །དེ་དུས་ལྟེ་བ་དང་གསང་གནས་ཀྱི་རྩ་མདུད་རལ་ནས་དམར་ཆ་མའི་རང་བཞིན་སྲོག་དང་ལྷན་ཅིག་སྙིང་གར་འདུ། མཆེད་པ་ཐོབ་པ་ལ་ཐིམ་པས།
ཕྱི་རྟགས་མུན་པ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །ཤེས་པ་མར་མེ་ལྟ་བུ་འཆར། །སྣང་བ་མཆེད་པ་སེམས་བྱུང་མ་རིག་པ་ལ་ཐིམ་པས་བཏང་སྙོམས་སོགས་གཏི་མུག་གི་རྟོག་པ་བདུན་འགག །སེམས་འགག་པ་ལ་
ཕྱོགས་པས་སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ་བམ་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པས་ཤིན་ཏུ་ཆེས་ཆེར་སྟོང་པས་ན་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ། གཟུང་ཆ་ལ་རྟགས་མུན་ནག་ལྟ་བུ་ནག་ཐིང་སྟེ་འགྲོ། འཛིན་ཆ་
ལ་རྟགས་ཅན་བུམ་ནང་གི་མར་མེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་ངོ་། །སྙིང་གར་དཀར་དམར་འདུ་འཕྲོད་མུན་ཅན་གྱི་རླུང་གིས་བཅིངས་པའི་དུས་སོ། །ཕྲ་བ་ཐིམ་ཞེས་པས། ཐོབ་པ་འོད་གསལ་ལ་ཐིམ་པས། །ཕྱི་
རྟགས་ཐོ་རངས་དུས་ཚོད་ཀྱི། །སྐྱ་རེངས་ཤར་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། །ནང་གི་ཤེས་པ་ནམ་མཁའ་ནི། །སྤྲིན་དག་འདྲ་བ་འཆར་བའོ། །མ་རིག་པ་འོད་གསལ་ལ་ཐིམ་ནས་འོད་གསལ་གྱི་ཉམས་ཤར་བའི་དུས་སུ་སྣང་བ་གསུམ་འགགས། 
23-540
ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་ཤར། །གཟུང་བའམ་ཡུལ་གྱི་ཆ་ནས་རྟགས་སྐྱ་རེངས་ལྟ་བུར་གསལ་བ། འཛིན་ཆའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཆ་ནས་རྟགས་ཅན་སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་ལྟ་
བུའོ། །གདམས་ངག་མེད་པ་རྣམས་ལ་འདིར་ཕྱི་དབུགས་ཆད་ཀའི་ཤེས་པ་སྐོར་ཅིག་གིས་འཕོ་བ་དེས་བཞག་པའི་ནུས་པའམ་བག་ཆགས་ལྡང་སྟེ། དེས་འོད་གསལ་བསྒྲིབས་ནས་རིག་པར་མི་འགྱུར་ལ། རྣལ་འབྱོར་
པས་འཕོ་དུས་དེ་ཀ་སྣང་བ་མེད་པའི་འོད་གསལ་དུ་སྦྱངས་པས་བག་ཆགས་མ་བཞག་པས་འདིར་འོད་གསལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་མཁན་མ་བྱུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ངོས་ཟིན་པ་ཡིན་ལ། འོད་གསལ་ལ་སྒྲིབ་
པའི་ནུས་པ་མེད་པས་ཕྲ་བ་ཐིམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འཇམ་དཔལ་གྱི་ལྟ་བ་མདོར་བསྟན་པར། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་སེམས་ཕུག་ན། །འགར་ཡང་བག་ཆགས་མེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། ། ཐིམ་པའི་
རྗེས་སུ་གོམས་པ་དང་། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་འོད་གསལ་འབྱུང་། །ཞེས་པ། ལམ་གོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐིམ་རིམ་གྱི་སྣང་བ་ཉིད་མ་ཡེངས་པའི་ལམ་གྱིས་རྟོགས་པའི་འོད་གསལ་དུ་སྦྱངས་པས་
དེར་འཛིན་པ་དག་པ་སྟེ་འོད་གསལ་བུའོ། །དེས་རང་བཞིན་གྱིས་འཆར་བའི་འོད་གསལ་མ་ངོ་ཤེས། དེ་ཤེས་ན་དེ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ཀ་ལ་འོད་གསལ་མ་བུ་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
以下是您要求的藏文直译：
然后，当外呼吸停止，内呼吸存在期间，当思维消融，当意识融入现象时，外在如月出现般，内在征兆如烟出现。在心识的第一现象期间，三十三种源于嗔恨的思维停止。由于粗大的能所二取分别念空掉，故称为"空"；由于心识的自性光明显现，故称为"现象"。外在所取方面的征兆呈现如月亮般灰白，内在能取方面的征兆如烟。此时，顶轮大乐和受用轮开裂，白色元素向下降落，与生命力一起聚集于心轮。
这现象融入到"增盛"中，外在征兆如阳光般，意识如灯火般显现。当这现象融入心所后，贪欲等四十种自性停止。由于心极为清晰地显现，故称为"增盛现象"；或由于更加空无能所二取分别，故称为"甚空"。所取方面的征兆如太阳升起般红亮，能取方面的征兆如火炬。此时，脐轮和秘密轮的脉结开裂，红色元素的母性本质与生命力一起聚集于心轮。
增盛融入到"临近获得"中，外在征兆如黑暗般出现，意识如灯火般显现。当增盛现象融入心所无明时，中舍等七种愚痴思维停止。由于心接近停止，称为"临近获得现象"；或由于极其更加空无能所二取分别，称为"大空"。所取方面的征兆如黑暗般漆黑，能取方面的征兆如瓶内灯火般出现。这是心轮中白红元素相会，被暗风束缚的时刻。
所谓"细微融入"，是指获得融入光明中，外在征兆如黎明时分的曙光般出现，内在意识如晴朗无云的虚空般显现。当无明融入光明，光明的体验生起时，三种现象停止。一切空性光明显现。从所取或对境的角度看，征兆如曙光般明亮；从能取或有境的角度看，征兆如无云晴空被阳光充满般。
对于没有口诀的人，此时外呼吸停止之际，意识被某种转移的力量带走，由此留下的习气能量或潜力生起，遮蔽光明而不能认知。而瑜伽士在转移时已将其修炼为无现象的光明，因此没有留下习气，这里不会出现遮蔽光明之事，因此能够认知光明，而且没有遮蔽光明的能力，这就是所谓的"细微融入"。正如《文殊见解略说》中所说："智慧穿透心，不存任何习气。"
融入之后，由于修习和自然，光明生起。所谓"修习道路"，指的是不散乱地以道路认知融入次第的现象，修炼为光明，在此清净执著，这是子光明。通过这个认识自然生起的母光明。若能认知，则安住于此，这就是所谓的"母子光明融合"。


 །
23-541
ཐིམ་རིམ་ལ་སོ་བྱ་ཉ་ལ་བསྒུག་པ་ལྟ་བུར་བྱས་ནས་འོད་གསལ་དུ་སྦྱངས་བར་བཤད་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་མེད་པའི་འོད་གསལ་དུ་མ་གྱུར་པས་བཞི་པའི་འོད་གསལ་ཡང་ཉམས་ཀྱིས་བསྒྲིབས།
དེས་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སྣང་བ་རྐྱེན་གྱི་བར་དོར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་ནི་རྟོགས་པའི་འོད་གསལ། ཕྱི་མ་ལ་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་ལམ་སྲབ་མོའི་འོད་གསལ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དོན་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་
ངོ་བོར་སོང་ངོ་། དེ་ཡི་རྗེས་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་ནི། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་ཞུགས་ནས་དངོས་པོ་མེད་པར་གྱུར་པ་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ལས་སྔོན་གྱི་འཕེན་པས་རྒྱུ་བྱས། ཏིང་ངེ་འཛིན་
གྱིས་གསོས་བཏབ། རྗེས་སུ་དྲན་པས་མཚམས་སྦྱར་ནས་ལུགས་བཟློག་གི་སྣང་བ་གསུམ་ཡེ་ཤེས་གྱི་རླུང་དང་བཅས་པ་ལས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུར་ཆུ་ལས་
ཉ་ལྡང་བའི་ཚུལ་དུ་སྐད་ཅིག་ལ་བཞེངས་པ་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་སྟེ། དེ་ཡང་། རྣམ་པ་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། སློབ་པ་དང་ནི་མི་སློབ་གཉིས། །ཟུང་འཇུག་དེ་ཉིད་འཁོར་བའི་འཆིང་བ་ལས་ངེས་པར་
གྲོལ་བས་ན་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་ལ། དེའི་ཚེ། འཁོར་འདས། བདེན་གཉིས། རིམ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་གཉིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཉིས་མེད་དུ་འདྲེས་པས་ན་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཐོབ་ནས་ལམ་གཞན་ལ་བསླབ་པར་བྱ་བ་ནི་མེད་ཀྱི། 
23-542
སྒྲིབ་པའི་ལྷག་མ་སྤོང་བ་དང་། མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལའང་སློབ་ཅིང་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཡོད་པས་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱ་སྟེ། འོད་གསལ་དེ་
ལས་ལངས་པ་ཡི། །ཟུང་འཇུག་ངོས་ནི་གཟུང་བྱ་སྟེ། །མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་འོད་གསལ་མེས། །བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་སྦྱོང་དུས་སུ། །སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཅེས་པའོ། །ཞེས་བཤད་པས་སོ། །མི་སློབ་པར་ནི་གྱུར་
ཙ་ན། །འབྲས་བུ་ཐོབ་ཅེས་བསྟན་པ་ཡིན། །དེ་ལྟར་བསླབས་པས་སྤང་བྱ་ཟད་པར་སྤངས། རྟོགས་བྱ་མ་ལུས་པར་རྟོགས། དོན་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་པས་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་སྟེ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་
རྡོ་རྗེའི་སར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་། སྦྱང་གཞི་སྦྱོང་བྱེད་མེད་ཙ་ན། །གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་གྱུར་པ་སྟེ། །མི་སློབ་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱའོ། །འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་དོ།། །།
༈ བར་དོ་གཉིས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར།
བར་
དོ་གཉིས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར་ནི། དེ་ལས་སྲིད་པའི་བར་མ་དོར། །དེའང་སྣང་བ་གསུམ་འོད་གསལ་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པར་བྱེད་མ་ནུས་ཤིང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མི་
ཤེས་པ་རྣམས་སྔོན་གྱི་འཕེན་པས་རྒྱུ་བྱས། རྣམ་རྟོག་གི་བཞོན་པ་རླུང་གི་རྐྱེན་བྱས་ནས་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ལས་སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ། དེ་ལ་སྣང་མཆེད། དེ་ལས་སྣང་བ། དེ་ལས་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱིས་བླངས་ནས་ཚོར་བ་དང་ལྡན་ཞིང་སྲེད་པས་རྗེས་སུ་བཅིངས་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་བའི་དྲན་པས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པའི་ཡིད་ལྡན་པ་བྱིས་པ་ལོ་ལྔ་པ་དང་མཉམ་པ་གང་དུ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་སྲིད་པའི་གཟུགས་ཅན་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ། 
23-543
དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ཚང་བ། དྲིའི་ཟས་ལ་སྤྱོད་པ། རྡོ་རྗེ་ལ་སོགས་པས་ཀྱང་མི་བཟློག་ལ། མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ། ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཤུགས་དང་ལྡན་པ། ཉི་མ་བདུན་གྱི་
འཕོ་བའི་བར་ལ་གནས་ནས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་མ་རྙེད་ན་བར་དོ་དེ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ནས། ཞག་བདུན་བདུན་ན་འཆི་འཕོ་བ། བདུན་ཕྲག་བདུན་ནས་ཅིས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་
ནི་བར་མ་དོའི་སྲིད་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྒྱུ་ལུས་ཟུང་འཇུག་སྐུར་བསྒྱུར་ཏེ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཐོབ་བོ།

以下是您要求的藏文直译：
对于那些将融入次第比作守候鱼的方式修炼为光明的解释，由于未能成为无相光明，第四光明也被体验所遮蔽。因此，对瑜伽士来说，现象变成了缘起中阴。前者是证悟的光明，后者称为体验的光明或微弱的光明，实质上已成为三种现象的本性。
在此之后，双运身：入于真实边际后成为无实有的光明之中，由先前的愿力作为因，由三摩地加持，由随念相连接，从逆序的三种现象及智慧风中，无二智慧的本性瞬间如鱼从水中跃起般现起为金刚持身，这就是双运身。
这又分为两种：有学和无学两种。由于双运完全解脱轮回的束缚，故称为解脱。此时，轮回涅槃、二谛、二次第等一切二法融为不二，故称为双运。获得此后，已无需修习其他道路，
但为了断除剩余的障碍和获得无学双运，仍需学习并圆满此道，故称为有学双运。如所说："从彼光明中出起，应当认取双运相，当清净佛智光明火，净化一切习气时，称为有学双运。"
当成为无学时，称为获得果位。如此修习后，所断已尽断，所证已全证，二利圆满，即为无学双运，抵达大金刚持的金刚位。又如所说："当无所净基和能净，修习圆满成就时，称为无学双运，已获得果位。"
第二中阴圆满受用身的修持
第二中阴圆满受用身的修持：于此后在有情中阴。对于那些不能以光明清净三种现象，也不了解如幻三摩地的人，以先前的愿力为因，以分别念的载体风为缘，从光明之中生起临近获得现象，从中生起增盛现象，从中生起现象，然后由风元素所取，具有感受并被贪爱所束缚，被与法界相应而生起的记忆完全掌握，具有善恶形象的意识，如同五岁儿童，能看见所有将转生处的有形色相，
具足一切感官，食用香气为食，即使金刚等也无法阻挡，具备一切特征，具有业力神通的力量，在七日转移期间内，如果未找到转生因缘，则在中阴本身出生，每七日一次死亡转移，到第七个七日必定找到转生因缘。这就是所谓的中阴有。
将幻身转变为双运身，获得圆满受用身。


 །དེ་ལ་གོམས་པས་མངལ་སྒོ་ཁེགས། །དེ་ཞག་ཕྱེད་དང་བཞི་ཚུན་ནི་བརྒྱལ་བས་བར་དོ་
ལ་བར་དོར་ཤེས་པ་མེད་ལ། དེ་ནས་ཡོད་པས། དེའི་དུས་སུ་དག་པ་ལྷའི་སྒྱུ་མ་དྲན་པས་གསལ་ཐེབས་པའི་ཚེ་འོད་གསལ་དྲན་པས་འོད་གསལ་དེའི་ངང་ནས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའམ་རྣམ་
པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྐུར་གྱུར་ཏེ་དག་པའི་ཞིང་དུ་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་དོ། །འདིའི་འོད་གསལ་ནི་ཉམས་སོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དུས་གནད་དེ་ལ་ཡོལ་
དགོས་པའི་ཕྱིར་འབྲིང་དུས་ཀྱི་ས་ཞེས་དང་། གདམས་ངག་བློ་ལ་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་ལམ་ཆོད་པའི་ཕྱིར་བར་དོ་བློ་ཆོད་ཀྱི་གདམས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཁྱི་བདུན་གྱིས་བདས་པའི་དུས་སུ་ཡང་དྲན་པ་ཞིག་བྱུང་ན་འདིར་དྲན་པར་འགྱུར་བ་ལ་དགོངས་ནས་བརྗེད་ཐོར་དཔལ་རྒྱལ་བའི་དབང་པོས་གདམས་ངག་གསོལ་འདེབས་སུ་བསྙད་པར་མཛད་དོ།། །།
23-544
༈ བར་དོ་གསུམ་པ་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར།
བར་དོ་གསུམ་པ་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ལམ་འཁྱེར་ནི། གལ་ཏེ་ཟུང་འཇུག་མ་ཤེས་ན། །སྲིད་པའི་སྐྱེ་བ་མི་ཁེགས་པས། །དུས་དེར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟན་པ་མ་ཐོབ་
ན། རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བས་བསྐྲུན་པར་གྱུར་བའི་སྣང་བ། ས་རླུང་གིས་རི་བསྙིལ་བ་དང་། ཆུ་ཀླུང་གིས་རྒྱ་མཚོའི་རླབས་འཆོལ་བའི་སྒྲ་དང་།
མེ་རླུང་གིས་ནགས་མེས་ཚིག་པ་ལྟ་བུ་དང་། རླུང་གི་རླུང་གིས་འབྲུག་སྟོང་དུས་གཅིག་ཏུ་ལྡིར་བ་ལྟ་བུའི་སྒྲས་སྔངས་ཏེ་བྲོས་པ་དང་། སྣང་བ་གསུམ་གྱི་དཀར་དམར་ནག་པོའི་གཅོང་གཡང་གང་
ཡང་རུང་བ་ལ་ལྷུང་བ་དང་། འོད་དཀར་པོ་ལྷ། དམར་པོ་མི། སེར་པོ་དུད་འགྲོ། སྔོན་པོ་ཡི་དྭགས། ནག་པོ་དམྱལ་བའི་ལམ་སྟེ་འོད་ལམ་དེ་དག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། འོད་དང་ཐིག་ལེ་
ཐིག་ཕྲན་གྱི་དབུས་ནས་ཁྲོ་བོ་ལ་སོགས་པས་རྒྱོབ་ཅིག་སོད་ཅིག་པའི་སྒྲས་བྲེད་དེ་བྲོས་པ་ལ་སོགས་པས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་རྙེད་ནས་འགྲོ་བ་ལྔ་པོ་གང་ཡང་རུང་བར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་
བར་བྱེད་དོ། །གཞལ་མེད་ཀྱི་ཁང་མཆོག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ལྷའི་བུ་འདོད་པ་སྤྱོད་པ་མཐོང་ན་ལྷའི་གནས་སུ་སྐྱེ་བ་དང་། ཕ་མ་སྦྱོར་བ་བྱེད་པའམ་ཁང་བཟང་ཉམས་དགའ་བ་འཛམ་བུའི་གླིང་པ། 
23-545
ངང་པས་བརྒྱན་པའི་མཚོ་ཤར་གླིང་། ཁྱུ་མཆོག་གིས་བརྒྱན་པའི་མཚོ་ནུབ་གླིང་། རྟས་བརྒྱན་པ་བྱང་གླིང་དུ། ཕུག་པ་དང་། གྲོག་པོ་དང་། སྡོང་དུམ་ལ་སོགས་པར་བསྐྱབས་ན་དུད་འགྲོ་དང་ཡི་དྭགས། སྲོག་
གཅོད་པའི་གཤེད་མས་བཙོན་བཞིན་དུ་ཁྲིད་པ་དང་། ལྕགས་ཀྱི་ཁང་བཟང་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བར་ཚུད་པ་དམྱལ་བ། རྫུས་སྐྱེས་གནས། དྲོད་གཤེར་དྲི་རོ། སྒོང་སྐྱེས་དང་མངལ་སྐྱེས་ཕ་མ་ལ་སྲེད་པས་
སོ། །ཆགས་སྡང་སྣང་བ་ཀུན་སྤངས་ལ། །འཇུག་བྱ་གང་ཟག་རང་ཉིད་ལྷར་རམ། སྒྱུ་མར་གསལ་བས་སམ། འཇུག་ཡུལ་གྱི་ཕ་མ་བླ་མའམ་ཡི་དམ་ཡབ་ཡུམ་དུ་ཤེས་ནས་དབང་ཞུ་བ་དང་། ཡང་
ན་ཆགས་སྡང་བཟློག་པ་དང་། སྒྱུ་མར་བསྒོམ་པ་དང་། སྟོང་པར་བསམ་པ་སྟེ་ལྔས་དགག་པར་གསུངས་སོ། །བདུན་ཕྲག་དང་པོ་ལ་ཁེགས་ན་ཕྱི་མ་ལ་ཁེགས་སླའོ། །འདིར་རྫོགས་ཆེན་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
ཟེར་ཐག་ལ་འཇུ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ལ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་སྔར་ཐོད་བརྒལ་གྱི་ལམ་ལ་སྦྱངས་པའི་བག་ཆགས་བཞག་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བར་
དོ་སྤྱི་ཆིངས་ལ་འདི་ནས་འབྱུང་བ་བཞིན་ལ། རྣལ་འབྱོར་པ་སོ་སོ་ལ་ནི་སྔར་གང་ལ་སྦྱངས་པ་དེ་དང་དེ་ནས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་མཐུན་པའང་འགལ་མེད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །
23-546
དྲན་པའི་སྤྱན་མས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ། །མངལ་སྒོ་གདམ་པའི་སྦྱོར་བ་བྱ། །ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་འཇིག་རྟེན་དུའོ།

以下是您要求的藏文直译：
通过修习此法，可阻断胎门。在这三天半内，由于昏迷，中阴众生对中阴没有认知，之后才有认知。此时，如果能通过记忆清晰地忆起清净本尊的幻化，再忆起光明，则可从光明中变成圆满受用身或具足一切相好的身体，往生净土并以化身利益众生。应知此光明是体验光明。由于必须把握这个关键时机，故称为"中等时机点"；又因仅靠忆起教诲就能成就道路，故称为"中阴心断教授"。这是考虑到即使被七只猎狗追赶时若能有片刻忆起，也能在此处记起，因此尊贵的胜者怙主将此教授解释为祈请教诲。
第三中阴化身的修持
第三中阴化身的修持：如果不懂双运，无法阻止有情投生，若在此时未能获得如幻三摩地的稳固，则会出现由自己的分别念所生的善恶业所创造的景象：如同地风使山崩塌，水流使海浪翻腾的声音，火风使森林燃烧的景象，风的狂风如同千龙同时轰鸣般的声音令人惊恐逃逸；或坠入三种现象的白红黑深渊中的任何一种；或踏上白光的天道，红光的人道，黄光的畜生道，蓝光的饿鬼道，黑光的地狱道等光明之路；或从光和明点微点中心有忿怒尊等喊着"打他！杀他！"的声音，使人恐惧逃跑等情形。由此找到投生的因缘，与五道中任一道结生。
若见到前往无量殿堂或看见天子享受欲乐，则将转生天界；若见父母交媾或看见美好宫殿，则转生南瞻部洲；若见天鹅装饰的湖，则转生东胜神洲；若见牛群装饰的湖，则转生西牛贺洲；若见马装饰，则转生北俱卢洲；若寻求洞穴、裂缝、树桩等处庇护，则将转生畜生或饿鬼；若被如同刽子手般的人带走，或落入燃烧的铁屋，则转生地狱；化生者因贪著处所，湿生者因贪著暖湿气味，卵生和胎生者则因贪爱父母。
应舍弃一切贪嗔现象，能进入者——个人自身应清晰观想为本尊或幻化体；所进入处——知道父母是上师或本尊父母，祈请灌顶；或者通过转变贪嗔、修幻观、思空性这五种方法来阻断。如果能在第一个七日阻断，后面就容易阻断。在此，大圆满所说的抓住智慧光线等方法并非对所有人都有效，因为这是由于先前修习顿超之道而留下的习气所生起的。因此，对于中阴的一般概要，应如此处所说；而对于各个瑜伽士，则会根据他们先前所修的内容而有所不同。因此，应知现象的不同并不相互矛盾。
以念智之眼相连接，修习选择胎门的方法，往生所欲的世界。


 །མངོན་དགའི་འཕོ་བ་བྱས་པ་ཡིས། །གང་འདོད་གནས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཕ་མ་ཡི་དམ་ཡབ་
ཡུམ་དུ། །ཡི་དམ་གྱི་རང་བཞིན་ནམ། བྱེད་ལས་སམ། རྣམ་པ་གང་རུང་རྗེས་སུ་དྲན་པས་ཞུགས་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་སྲས་པོར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་འགྱུར་ཞིང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ཀུན་
གྱི་ཡིད་དགའ་བར་མཚོན་ལྟས་བཟང་པོ་དང་བཅས་ཏེ་སྐྱེ་བའམ་སྐྱེ་གནས་ལ་སོགས་པ་གཞལ་ཡས་ཁང་རང་ཉིད་ལྷའི་སྣང་བར་བྱས་ཏེ་བསམས་བཞིན་དུ་འཕོ་བས་མངོན་པར་དགའ་བའི་འཕོ་བ་ཞེས་
བྱའོ། །དེས་ཚེ་ཕྱི་མར་སྔར་གྱི་དྲན་པ་མི་ཉམས་ཏེ་ལམ་གོང་མ་ལ་རིམ་གྱིས་སྦྱངས་ནས་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་རོ། །བར་དོའི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དེ། བར་དོ་ངོ་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་
དང་། བར་དོའི་འཇིགས་སྐྲག་མེད་པ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། མངལ་གྱི་སྒོ་ཁེགས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེ་བ་དང་། ལམ་མ་རྫོགས་པ་རྫོགས་པར་འགྱུར་པ་དང་།
མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དང་། འཚང་མི་རྒྱ་ནའང་རང་དབང་ཡོད་པར་ལུས་ལེན་པའོ།། །།
༄། །འཕོ་བ་ལམ་གྱི་བསུན་མ།
བདུན་པ་འཕོ་བ་ལམ་གྱི་སྐྱེལ་མ་ལ། འཕོ་བའི་རྣལ་འབྱོར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ། འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ། 
23-547
འཕོ་བའི་འབྲས་བུ་བསྟན་པ་གསུམ་ལས།
༈ འཕོ་བའི་རྣལ་འབྱོར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ།
དང་པོ་ནི། འཕོ་བའི་བྱེ་བྲག་ཤིན་ཏུ་མང་། །སྦྱངས་ཏེ་འཕོ་དང་། ཧི་ཀ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་མའི་འཕོ་བ་དང་། འཁྲུལ་འཁོར་དྲུག་གི་འཕོ་བ་གཉིས་སོ། །
ཏིང་འཛིན་དང་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ངང་ནས་སྣོད་བཅུད་བསྡུས་ཏེ་འཕོ་བའོ། །སྲོག་དང་རྩོལ་བས་འཕོ་བ་དང་། །ཞེས་པ་རླུང་བཙན་ཐབས་སུ་བཀག་པས་འཕོ་བའོ། །རྣམ་ཤེས་བླ་མར་འཕོ་བ་དང་། །བླ་མའི་
རྣལ་འབྱོར་གྱི་འཕོ་བའོ། །བཙན་ཐབས་དག་ཏུ་འཕོ་བ་དང་། །འདི་ནི་སྡིག་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལུས་བཅོས་པའི་འཕོ་བ་དང་། །མགྲོན་བུ་བསྲེགས་པའི་ཐལ་བ་དང་། ཁབ་ལེན། རྒྱ་ཚྭ་སྦྱར་བའི་ཁུ་བ་
སྤྱི་བོར་བྱུག་པ་རྫས་ཀྱི་དང་། འཆི་དུས་དམིགས་པ་སྤྱི་བོར་གཏད་ཅིང་སྐྲ་རྩེ་ནས་འཐེན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྤྲོས་མེད་ཆོས་སྐུའི་འཕོ་བ་དང་། །འཕོ་བྱ་འཕོ་བྱེད་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་
པོའི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་གྱུར་པས་འཕོ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་སྤངས་ཏེ། གཉིས་སྣང་ཐམས་ཅད་གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་སུ་འཕོ་བའི་ཕྱིར་འཕོ་བའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་རུང་ངོ་། །སྤྲོས་
བཅས་གཟུགས་སྐུའི་འཕོ་བ་དང་། འཆི་དུས་སུ་འོད་གསལ་མ་བུ་འདྲེས་པའི་རྒྱུ་དང་། ཕྲ་བའི་རླུང་གི་རྐྱེན་བྱས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྡན་པའི་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་གཟུགས་ཀྱི་སྐུར་ལངས་ནས་ལོངས་སྐུའི་ཞིང་རབ་འབྱམས་ལ་རྩལ་སྦྱོང་བ་སྟེ། 
23-548
འདི་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དག་པའི་རྣམ་འགྱུར་དུ་འཕོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འཕོ་བར་གཞག་གོ །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུའི་འཕོ་བ་དང་། འཆི་ཀར་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་ལས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་ཞིང་། དེ་
ཉིད་གསལ་བ་སྤྲུལ་སྐུ། བདེ་བས་ལོངས་སྐུ། མི་རྟོག་པ་ཆོས་སྐུ། དེ་གསུམ་དབྱེར་མེད་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་བཞི་ཚང་བའི་འོད་གསལ་དུ་འཕོ་བ་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པའི་བར་དོ་ཞེས་བྱ་
བ་དེ་མ་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པའི་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སུ་འཕོ་བའི་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུའི་འཕོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །འདིས་རྨི་ལམ་གྱི་འཕོ་བའང་བསྟན་ཅིང་། སྣང་བ་སྒྱུ་མ་གོམས་
པ་འཇའ་ལུས་སུ་འཕོ་བའང་བཤད་དོ། །སྤྲུལ་པ་སྐུ་ཡི་འཕོ་བ་དང་། །སྨོན་ལམ་གྱིས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ་སྤྲུལ་པ་སྐུའི་ཞིང་གང་འདོད་པ་དེར་འཕོ་བས་སྐྱེ་བ་འཛིན་པ་སྤྲུལ་སྐུའི་འཕོ་བ་ཞེས་
བྱའོ། །ཡིད་འོང་མཁའ་འགྲོའི་འཕོ་བའོ།

以下是您要求的藏文直译：
通过修习欢喜迁识，能够转生到所欲之处。将父母观想为本尊父母，通过忆念本尊的本性、事业或任何形相而进入，自身也得到加持成为种姓之子，伴随着令世间众生心生欢喜的吉祥征兆而出生；或者将出生处等观想为坛城，将自己观想为本尊的显现，以正念迁移，这称为欢喜迁识。通过此法，来世不会忘失先前的记忆，逐渐修习更高的道路，最终成为圆满佛陀。
中阴的八种功德：认知中阴，无中阴恐惧，显现智慧身，阻断胎门，生起殊胜三摩地，未完成的道路得以完成，现前圆满成佛，即使不成佛也能自在取身。
迁识道路引导
第七，迁识道路引导分为三：迁识瑜伽的分类，迁识的特性解释，迁识果位的说明。
迁识瑜伽的分类
首先：迁识的种类极多。通过修习而迁识，以及二十一嘻咔迁识法和六种瑜伽动作的迁识两种。
从三摩地和生起次第的状态中摄集器世界及有情而迁识。以气息和努力迁识，指通过强行控制气息而迁识。将意识迁往上师，即上师瑜伽的迁识。以强力方式迁识，这是针对罪人等改变身体的迁识，以及将猫头鹰骨灰、磁石、岩盐混合物涂抹顶门的物质迁识法，以及临终时将意念集中于顶门并从发梢拉扯等方法。
无戏论法身迁识，通过超越迁移对象与迁移主体的大智慧境界现前，断尽一切迁识习气障碍，将一切二元显现迁移到不二智慧中，因此也可以用迁识这一术语。有戏论色身迁识，以临终时母子光明融合为因，以细微气息为缘，具足无量智慧神变的清净幻身升起为色身，在广大受用身刹土中修习，
这是因为将一切相转变为清净显现而称为迁识。圆满受用身迁识，临终时从体验光明中升起为幻身，此身明晰为化身，安乐为受用身，无念为法身，这三者不可分离，因此具足自性身等四身的光明迁识，称为功德圆满中阴，由于将不清净幻身迁移为具相好庄严的清净幻身，故称为圆满受用身迁识。这也说明了梦中迁识，以及将现象修习为幻化而迁移为虹身。
化身迁识，以愿力相连接，迁往任何所欲的化身刹土而受生，称为化身迁识。悦意空行迁识。


 །སྲོག་རྩོལ་མཐར་ཕྱིན་པས་ལས་རླུང་ཐམས་ཅད་སྦྱངས་ཏེ་སྲོག་གི་གཟུགས་སུ་འཕོ་བ་ལས་རླུང་ཉི་མའི་སྡེ་འཆིངས་པའི་ཕྱིར་རིག་མའི་སྐྱེས་བུ་ཞེས་སམ་མཁའ་འགྲོ་
མར་འཕོ་བ་ཞེས་ཀྱང་གཞག་གོ། །།
༈ འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ།
གཉིས་པ་འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ་ནི། རྣལ་འབྱོར་བསྒོམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དེ་དག་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་པར། །སྔོན་འགྲོ་དངོས་གཞི་རྗེས་གསུམ་ལས། །
23-549
སྦྱངས་ཏེ་འཕོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་སྔོན་འགྲོ་དང་། དངོས་གཞི་དང་། རྗེས་གསུམ་དུ་བཤད་པའི། དང་པོ་རླུང་དགག་པའི་ཐབས་ནི། བུམ་པ་ཅན་དང་སེང་གེ་རྣམ་རོལ་ལོ། །ཁེགས་པའི་ཚད་ནི། པུས་མོ་
བསྐོར་ཞིང་སེ་གོལ་བརྡབ། །བརྒྱ་དང་རྩ་བརྒྱད་ཟིན་པའི་ཚད། །པུས་མོ་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་ཅིང་སེ་གོལ་བརྡབ་པ་དྲུག་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ལ་ཐ་མ། ཉིས་འགྱུར་འབྲིང་། སུམ་འགྱུར་
ཆེན་པོ་སྟེ། སྡོམ་འབྱུང་ལས། བདག་ཉིད་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ། །ལག་པས་ལན་གསུམ་མཉེས་ནས་ནི། །དེ་ནས་ལན་དྲུག་སེ་གོལ་བརྡབ། །ཇི་སྲིད་གསུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཙམ། །དེ་སྲིད་བུམ་པ་ཅན་བྱ་
སྟེ། །གསུམ་འགྱུར་མཆོག་གི་གཞོམ་པ་ནི། །བརྒྱད་ལྷག་པ་ཡི་བརྒྱ་ཙམ་མོ། །དབུགས་ཀྱི་གོ་འཕང་འདོད་པ་ཡིས། །འབད་པས་དེ་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་སོ། །སྙིང་གར་ཟིན་ནས་ལྐོག་མར་གཟུང་། །དབུགས་ནི་
ངལ་བར་གྱུར་པ་ན། །སྙིང་གར་ཆ་མཉམ་ངལ་གསོ་བྱ། །དེ་ཙམ་ལྟེ་བ་དང་སྙིང་གར་ཟིན་ནས་མགྲིན་པར་གཟུང་ཞིང་། ངལ་ན་སྙིང་གར་ཆ་མཉམ་སྟེ་སྣ་རྩེའི་བར་དལ་བུས་བཏང་ལ་ངལ་
གསོ་བ། རང་འདོད་དབུ་མར་ཟིན་གྱུར་ན། །ཡང་དང་ཡང་དུ་ནན་ཏན་བྱས་ཏེ་བསྒོམས་པས་ཇི་ཙམ་འདོད་པར་འཛིན་ནུས་ཤིང་རང་དབང་ཡོད་པ་སྙམ་བྱེད་པ་འོང་ངོ་། །བདེ་བའི་འཁོར་ལོར་དྲང་བྱ་སྟེ། །
23-550
དེ་ནས་སྤྱི་བོར་བུམ་པ་ཅན་དུ་བྱའོ། །དངོས་གཞི་ནི། བུམ་པ་སྔོན་དུ་བརྩམས་ནས་ནི། །རླུང་བུམ་པ་ཅན་བཀག་ནས། །ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་དབུགས་དག་གི །གནས་ནས་དྲག་ཏུ་དྲངས་ནས་སུ། །མཐར་
ཕྱིར་འབུད་ཐེངས་གཅིག་ལ་ངག་འདྲེན་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཏུ་བྱ་སྟེ། དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་གྱེན་དུ་དྲངས་སོ། །དམིགས་པའང་། གཞུང་ཚིགས་ནང་ཡར་པདྨ་ཡི། །འཁོར་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་བསམ། །ཚིགས་
གཅིག་ནས་ནི་ཚིགས་གཅིག་གོ །འདི་ནི་སྦྱངས་ཏེ་འཕོ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ལ། །དབུགས་ཐེངས་རེ་རེས་ཚིགས་རེ་རེར་འདྲེན་པར་བྱ་བས་སོ། །ཡར་ཟློག་མར་ཟློག་ས་བོན་གྱི། །སྦྱང་པ་ཡི་གེ་ཕྱེད་
དང་གཉིས། །ཡར་འདྲེན་པའི་ཚེ་ཧི་ཅེས་ངག་ཏུ་འབྱིན་ཞིང་། ཐུར་དུ་བཟློག་པའི་ཚེ་ཀ་ཞེས་འབེབས་པས། ས་བོན་ཕྱེད་དང་བཅས་པའི་ཡེ་གེ་གཉིས་སོ། །དེའང་སྦྱང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ལས་ལ་
སྦྱོར་བ་ལ་གྱེན་དུ་དྲངས་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ང་རོ་དྲག་ཏུ་བརྗོད་པ་ཡིས། །སྐད་ཀྱི་གདངས་དྲག་པོར་བརྗོད་ཅིང་། །དེའི་ཚེ་རྒྱ་མཚོ་རི་རབ་ལ་སྦྱར་བ་སོགས་སྦྱོར་བ་དྲུག་
ཚང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་བདེ་བ་ཅན་དུ་གཏད། །ཡིད་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཧཾ་གི་གཟུགས་སུ་གནས་པ་དེར་གཏད་དེ། འདི་ཉིད་ལུས་ཅན་རྣམས་བདེ་བའི་དགའ་སྟོན་གྱི་བྱེད་པ་པོ་དེའི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ཅན་ནོ། །
23-551
དུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ། དུས་ལ་བབ་ན་འཕོ་བྱ་སྟེ། །དུས་མིན་ལྷ་རྣམས་གསོད་པར་འགྱུར། །རྗེ་བཙུན་ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱི་འཆི་ལྟས་བརྟག་པའི་ཡིག་ཆུང་དུ་བཤད་པའི་ཐུན་མོང་གི་འཆི་ལྟས་
གང་བྱུང་ཡང་བཟློག་པའི་ཆོ་གར་བཤད་པ་བཞིན་བྱ་ལ་གལ་ཏེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འཆི་ལྟས་ཞུགས་ཏེ་བཟློག་པར་མ་ནུས་ན་འཕོ་བ་བྱ་སྟེ། སྦྱངས་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱང་གནད་བཅོད་ཀྱི་
སྡུག་བསྔལ་མི་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྦྱངས་པ་མེད་པ་ནི་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་མཁའ་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དུའོ།

以下是您要求的藏文直译：
通过气息修持达到究竟，净化一切业气，迁往气息之身，因为束缚太阳族之业气，称为明妃男子，或称为迁往空行母。
迁识特性的解释
第二，迁识特性的解释：根据瑜伽修习的特性，这些都是相同的，分为前行、正行和后行三个部分。
在一切通过修习而行的迁识中，都有前行、正行和后行三部分。首先，控制气息的方法是：瓶气和狮子游戏。成功的标准是：转动膝盖并打指响，一百零八次为成功标准。绕膝盖三次并打指响六次作为一组，三十六组为最低标准，两倍为中等，三倍为最高标准。如《三昧耶源流》所说："自身结跏趺坐，用手揉搓三次，然后打指响六次，直至三十六次，如此修习瓶气。增至三倍为最上的成就，约一百零八次。希求气息境界者，应当勤奋了知此法。"
先在心轮掌控，再保持于喉部。当气息感到疲劳时，平等休息于心轮。将气息控制在脐轮和心轮，然后保持在喉部，疲劳时平等于心轮，从鼻尖缓缓呼出休息。当能随意掌控中脉时，反复精勤修习，能够随心所欲地掌控并感到自在。应当引至大乐轮，
然后在顶轮修习瓶气。正行是：先开始瓶气，控制气息为瓶气后，以二十一次呼吸，从各处强力向上提拉，最后呼出时口中念诵二十一次，以任何所缘向上提拉。所缘为：脊柱内向上观想二十一朵莲花轮，从一节到另一节。这是针对通过修习而迁识的情况，每一次呼吸引向一个脊椎节。上回下回种子字，修习音节两个半。向上提拉时口中发出"嘻"音，向下返回时发出"卡"音，这是包含半个音节的两个字母。这是针对修习阶段，而实际应用时仅需向上提拉即可。
以强烈声音念诵，用强有力的语音发声。此时应当完整修习包括海洋与须弥山相连等六种修法。将心意专注于极乐，心意专注于安住为菩提心（含）形状的地方，这是有情众生享乐盛宴的创造者之处，故称为极乐。
时机特性的解释：时机成熟时应当迁识，非时则会杀害诸神。在至尊那若巴尊者的《死兆观察小文》中解释的共同死兆出现时，应当按照所说的遣除仪轨进行；如果出现了不共死兆而无法遣除，则应进行迁识。对于已经修习者，是为了避免生起断命要穴之痛苦；对于未修习者，则是为了借此缘由往生空行净土。
;


 །གཞན་དུ་ནི་ཕུང་པོ་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལྷའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་དེ་བསད་པའི་
ཕྱིར་ལྟུང་བར་ཡང་འགྱུར་ཞིང་། བསྐྱེད་རིམ་མ་བསྡུས་པར་འཕོས་པ་ལའང་དེའི་ཉེས་པ་འབྱུང་བར་མར་པ་ཡབ་སྲས་བཞེད་དོ། །འཆི་ལྟས་བྱུང་ནས་ཀྱང་། རིམས་ལ་སོགས་པས་མ་ཕོག་པར། །འཕོ་བའི་སྦྱོར་
བ་མཆོག་ཡིན་ལ། །ཞེས་གསུངས་པས། རིམས་ལ་སོགས་པ་མ་བྱུང་བའི་དུས་སམ། བྱུང་ཡང་དྲན་པ་གསལ་བའི་དུས་དེར་བརྩམ་པར་བྱ་དགོས་སོ། །འཕོ་བའི་ལམ་སྒོའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ། འཆི་བའི་དུས་
ལ་བབ་པ་ན། །མཚན་མ་ཤེས་པར་བྱ་བ་སྟེ། །འཆི་བའི་དུས་དེར། རང་གང་དུ་སྐྱེ་འདོད་པ་དེའི་སྒོ་ལས་འཕོ་དགོས་པའི་ཕྱིར་སྒོའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་ཞེ་ན། །ལམ་བཟང་པོ་ལ་ཡིད་འོང་གནས། །
23-552
བཟང་པོའི་ལམ་མམ། སྒོ་གང་ནས་འགྲོ་བ་བཟང་པོར་སྐྱེ་བས་སོ། །ལམ་ངན་གྱིས་ནི་སྲིད་པར་སྐྱོན །ལམ་ངན་པ་སྟེ་དམན་པ་ལས་འཕོས་ན་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྲིད་པར་བྱེད་ལ། སྐྱོན་ཞེས་
པས། དེར་སྡུག་བསྔལ་ལོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཐིག་ལེ་ལྟེ་བ་སྟེང་དང་ནི། །མིག་སྣ་སྲིད་སྒོ་རྣ་བ་དང་། །ཆུ་དང་ཆུ་མིན་སྒོ་མཚན་ཉིད། །ཐིག་ལེ་སྟེ་མཛོད་སྤུ་དང་། ལྟེ་བ་དང་།
སྟེང་སྟེ་སྤྱི་གཙུག་དང་། མིག་དང་། སྣ་དང་། སྲིད་སྒོ་སྟེ་ཁ་དང་། རྣ་བ་དང་། ཆུ་སྟེ་ཆུ་ལམ་དང་། ཆུ་མིན་གཅི་བའི་ལམ་སྟེ་དགུ་ལས་བརྒྱད་ནི་འཁོར་བའི་སྒོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནཱ་རོ་
པས། སྒོ་བརྒྱད་འཁོར་བའི་སྐར་ཁུང་ཅན། །ཞེས་གསུངས་ལ། ཚངས་པའི་བུ་ག་ནི། སྒོ་གཅིག་ཐར་པ་ཆེན་པོའི་ལམ། །ཞེས་ཐར་པའི་ལམ་དུ་གསུངས་སོ། །སྒོ་དེ་དག་ལ། ལྟེ་བ་ལས་ནི་འདོད་ཁམས་
ལྷ། །ལྟེ་བའི་སྒོ་ནས་འཕོས་ན་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལྷར་སྐྱེའོ། །ཐིག་ལེའི་གཟུགས་ཅན་མཐོ་རིས་ཏེ། །ཐིག་ལེ་སྨིན་མའི་དབུས་ཀྱི་བུ་ག་ནས་མཐོ་རིས་ཏེ་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་ལྷའོ། །སྟེང་ནས་འགྲོ་བ་སྟེང་
གི་ནི། །འགྲོ་བ་དག་ཏུ་རབ་ཏུ་བརྟག །ཚངས་བུག་ནས་བྱང་སེམས་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་སྐྱེ་ཞིང་འགྲོ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྲོ་བ་དང་འོང་བར་གྲགས་སོ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས། འདི་ལས་གཟུགས་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་གཉིས་འགལ་ལོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། 
23-553
སྔ་མ་ནི། ལམ་སྦྱངས་པ་ཅན་གྱི་དབུ་མ་སྦྱངས་པས་དབུ་མའི་ཡས་ཞུགས་ཏེ་འཕོ་བའི་ཕྱིར། དུས་འཁོར་ལས། དེ་ཡི་དུས་སུ་ཐུར་དུ་སེལ་བ་མཆོག་གི་བཙན་ཐབས་ཉིད་ཀྱི་སྟེང་གི་ལམ་
དུ་བསྐུལ་བར་བྱ། །ཟུང་གི་རླུང་དག་འགགས་པ་ན་ནི་གཙུག་ཏོར་ཕུག་ནས་མཆོག་གི་གྲོང་ཁྱེར་དག་ཏུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་རྡོ་རྗེ་སད་པས་ཡུལ་དང་བཅས་པ་མཁའ་ལ་སྤྱོད་
པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །མངོན་ཤེས་ལྔ་ཡི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་སླར་ཡང་འདི་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་དག་གི་སྣ་ཚོགས་ཡུམ། །ཞེས་གསུངས་ལ། ལུས་བཅོས་པ་སོགས་ཀྱི་བཙན་ཐབས་སུ་འཕོས་པ་དེ་དག་
ནི་སྙིང་ག་ནས་དབུ་མ་ལས་གཞན་དུ་སོང་སྟེ། གདོད་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་འོང་བས་འཕོ་སྟེ། སྡོམ་འབྱུང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བས། བླ་མའི་ཞལ་གྱིས་འགལ་བ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་ཤེས་
ལུས་ལ་ཡོད་པའི་བར་རྩ་རྣམས་ཀྱང་ཡལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། ། སྣ་ནས་གནོད་སྦྱིན་གནས་སུ་སྟེ། །སྣ་གཡས་པ་ལས་གནོད་སྦྱིན་ཕལ་པའི་གནས་དང་། གཡོན་པ་ནས་གསང་བ་པའི་བདག་པོ་གནས་པར་
རོ། །རྣ་བ་དག་ལས་གྲུབ་པའི་ལྷ། །རྣ་བ་གཡས་ལས་རྫས་རལ་གྲི་ལ་སོགས་པའི་རིག་འཛིན་གྲུབ་པའི་ལྷའི་གནས་སུ་དང་། གཡོན་པས་གྲུབ་པའི་ལྷ་སྟེ་རྫས་ལ་མ་བལྟོས་པར་སྔགས་གྲུབ་པས་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པའི་ལྷ་ཞེས་བཞག་པའི་ནང་དུ་དང་། 
23-554
སྡོམ་འབྱུང་ལས། རྣ་བ་དག་ལས་མིའམ་ཅི། ཞེས་མིའམ་ཅི་ནི་རིག་འཛིན་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་སོ། །གལ་ཏེ་མིག་ལས་ཡེ་ཤེས་འཕོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་བདག་པོར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་མིག་གཡོན་ནས་རྣམ་
ཤེས་འཕོ་ན་མི་རྣམས་ཀྱི་རྒྱལ་པོར་སྐྱེས་ལ། གཡས་པས་ནི་ཕལ་པར་རོ།

以下是您要求的藏文直译：
否则，由于蕴界处是神性的本质，杀害它们将导致堕落，而且未收摄生起次第就进行迁识也会产生此过失，这是玛尔巴父子的观点。即使死兆出现后，"在未被发热病等侵袭时，迁识修行最为殊胜"，如此说明，应当在未出现发热病等时开始修习，或者即使出现但仍然记忆清晰时开始修习。
迁识道门特性的解释：当临近死亡时，应当了知征相。在死亡时刻，由于必须从自己希望转生之处的门道迁移，应当了知门道的特性。什么是门道？善妙之道有悦意处所。
是善妙之道或门道，从中离去则能往生善趣。恶道令人陷入轮回。恶道即低劣之道，从中迁移则转生三恶趣，"陷入"一词表示在那里受苦的意思。明点、脐、上方、眼、鼻、有门、耳、水与非水门特性。明点即眉间、脐、上方即头顶、眼、鼻、有门即口、耳、水即水道、非水即尿道，这九个当中八个是轮回之门，因此那若巴说："八门轮回之窗户"，而梵穴则说："一门大解脱道路"，表示是解脱之道。
关于这些门道：从脐轮往生欲界天。从脐轮之门迁移则转生欲界天。明点形相往生上界。从明点——眉心间的孔道往生上界即色界天。从上方往生上方，诸趣中当观察为最胜。从梵穴往生菩萨等处所，传说能往返特殊的趣处。《三昧耶源流》中说此处往生无色界，若问二者是否相矛盾，答非也。
前者是指修习道路者通过修持中脉，从中脉上升而迁移，如《时轮》所说："彼时应当以殊胜强制方法，将向下排泄的气息引向上方道路。当二气停止时，穿过头顶前往殊胜城市。如此，以金刚意识觉醒，伴随所缘成为空行者，具足五种神通自性，此乃诸瑜伽士的种种佛母。"而通过改造身体等强制方法迁识者，是从心轮经由中脉外的其他通道上行，最后到达头顶而迁移，这与《三昧耶源流》相符，因此应当了知上师的言教并无矛盾。因此，只要意识还在身体中，诸脉也不会消失。
从鼻往生夜叉界，从右鼻往生普通夜叉的处所，从左鼻往生密主居处。从耳往生成就天。从右耳往生持明成就天的处所，即依靠物质如宝剑等成就的持明；从左耳往生成就天，即不依靠物质而通过咒语成就，能飞行虚空等的成就天之中。
《三昧耶源流》中说："从耳往生紧那罗"，紧那罗属于持明的范畴。若从眼迁智慧，将成为人的主宰。若从左眼迁移意识，则转生为人王，若从右眼则转生为普通人。


 །སྲིད་པའི་སྒོ་ནས་ཡི་དྭགས་དང་། ཁ་ལས་ཡི་དྭགས་ཀྱི་གནས་སུ་དང་། །དེ་བཞིན་ཆུ་ལས་དུད་འགྲོ་སྟེ། ཆུ་ལམ་
ནས་དུད་འགྲོ། ཆུ་མིན་གྱིས་ནི་དམྱལ་བ་བརྒྱད། །གཅི་ལམ་ནས་དམྱལ་བ་བརྒྱད་ནི་མཚོན་པ་ཙམ་མོ། །འདི་ལྟའི་སྒོ་ཡི་ཁྱད་པར་ལས། །འཁོར་བའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྱུར་བས། །ཞེས་འཁོར་བའི་ནང་ཚན་
དེ་དང་དེར་སྐྱེ་ཞེས་པའོ། །ཚངས་པའི་སྒོ་ནས་འཕོ་བར་བྱ། །འཕོ་བར་བྱ་བའི་སྒོ་ནི་ཚངས་པའི་སྒོ་འམ། ཚངས་པའི་བུ་ག་ཞེས་གྲགས་པ་དེ་ནས་སོ།། །།
༈ འཕོ་བའི་འབྲས་བུ།
གསུམ་པ་འཕོ་བའི་འབྲས་བུ་ནི།
ཐུན་མོང་གི་ཡོན་ཏན་དགུ་སྟེ། འཆི་ཀར་གནད་གཅོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཡན་ལག་མི་གཡོབ་པ་དང་། བཤང་གཅི་མི་འབྱུང་བ་དང་། མིག་མི་ཟློག་པ་དང་། དབུགས་ངར་ངར་པོ་མི་
འབྱུང་བ་དང་། སྙིང་གར་རྡུལ་མི་འབྱུང་བ་དང་། ཁུ་ཚུར་མི་འཆང་བ་དང་། ནམ་མཁའ་ལ་མི་མྱང་བ་དང་། ཇི་ལྟར་འདུག་པ་དེ་ལྟར་འཆི་བ་དང་། ཁྱད་པར་ནི། ཉིན་རེ་བྲམ་ཟེ་གསོད་པ་དང་། །
23-555
མཚམས་མེད་ལྔ་ནི་བྱེད་པ་དང་། །རྐུ་དང་འདོད་པས་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས། །འདི་ཡི་ལམ་གྱི་འགག་པར་འགྱུར། །མཚམས་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པའི་སྡིག་པོ་ཆེའང་བཙན་ཐབས་ཀྱི་འཕོ་བའི་ནུས་པས་གཟུགས་
མེད་དུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་ལ། རེ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་འགགས་པ་དེའི་ཕྱིར། སྡིག་གིས་གོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་པའོ། །སྲིད་པའི་དངོས་པོ་རིང་བར་འགྱུར། །ལྷ་དང་
མིའི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་མངལ་གདམས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་དངོས་པོ་རིང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་འདོད་པའི་སྐྱེ་བ་ཕ་རོལ་འཐུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་འདམ་ལ་སྐྱེས་པ་
ཡི། །པདྨའི་འདབ་ནི་མཛེས་པར་འགྱུར། །དེ་བཞིན་འདམ་འདྲའི་ལུས་དག་ལས། །ཡེ་ཤེས་སྐུ་ནི་རང་དགར་འབྱུང་། །འོད་གསལ་མ་ཟིན་ཀྱང་མ་དག་པའི་སྒྱུ་མའི་ལུས་ལས་དག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྱུ་མ་
རང་དགར་འབྱུང་བ་འདམ་ལས་འདམ་གྱི་སྐྱོན་མེད་པར་པདྨ་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་མི་ལྡན་པ། །རྡོ་རྗེའི་སྒྲུབ་པ་རིང་བར་འགྱུར། །རྡོ་རྗེ་ནི་ཐབས་སྒྱུ་མ། དྲིལ་བུ་ནི་མངོན་
པར་བྱང་ཆུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སྟོང་ཉིད་དེ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་དུ་མ་ཆུད་པའི་ཕྱིར། རྡོ་རྗེའི་ས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡུན་རིང་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་དཔའ་བོ་དང་མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་མཁའ་སྤྱོད་ཀྱི་མིང་ཅན་དུ་བཞག་སྟེ། །
23-556
དེ་དག་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལུས་མཚུངས་པས་སོ། །རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་ཕྱག་རྒྱ་ཡང་། །སྦྱངས་ནས་ཕ་རོལ་བརྒལ་བར་འགྱུར། །འབྲས་བུའི་འོད་གསལ་ངོས་ཟིན་ནས་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལངས་པ་ཟུང་དུ་
འཇུག་པའི་མིང་ཅན་གྱི་སྐུ་ཐོབ་ནས་བག་ཆགས་ལྷག་མ་སྦྱངས་པས་འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་བརྒལ་བ་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །མཚན་མོ་ཟླ་བ་མེད་པ་ཡིས། །མཚན་མོ་རྒྱུ་
ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ། ཟླ་བ་སྟེ་འབྲས་བུ་ཐབས་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱས་གདབ་པ་མེད་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དབུགས་དབྱུང་བ་དང་
བྲལ་བའི་ཕྱིར། འདུས་བྱས་པའི་འཁོར་བ་ལས་བརྒལ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། འདིར་རྒྱས་དེས་བཏབ་པས་ཇི་སྲིད་གྱི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཉིན་མོ་ཟླ་བ་ཇི་ལྟར་སྣང་། །
ཉིན་མོ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཟླ་བ་གསལ་བར་སྣང་བ་བཞིན་ནམ། རྒྱུ་སྟོང་པ་ཉིད་དེས་ཐབས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ་རྒྱས་བཏབ་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་དབུགས་དབྱུང་བ་སྟེ། དེ་མིན་ཐམས་ཅད་
མཁྱེན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། འདིར་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་དེའི་རྒྱས་བཏབ་པས་འདུས་མ་བྱས་པའི་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བས་དོན་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ།

以下是您要求的藏文直译：
从有门往生饿鬼，从口往生饿鬼界，同样从水道往生畜生，从水道往生畜生界，从非水道往生八热地狱，从尿道往生八热地狱，这里只是举例说明。由于这些门道的不同，而形成轮回的差别，这表示在轮回的不同部分中投生。
应当从梵穴迁识。迁识之门即梵穴，又称梵孔。
迁识的果位
第三，迁识的果位：
共同功德有九种：临终时不生起断命要穴的痛苦，肢体不抽搐，不排泄大小便，眼睛不上翻，不出粗重气息，心窝不生尘土，不握拳，不咀嚼空气，如何坐着就如何死去。特殊功德是：每日杀婆罗门，
以及造五无间罪，偷盗以及贪欲享乐，通过此道能得以遮止。即使是造作无间罪等重大罪业者，通过强制迁识的力量也能往生无色界，暂时阻断了痛苦，因此不被罪业染污，结果不会成熟，这就是其意义。
生命存在延长，通过选择天人或转轮王等胎生，故称为延长生命存在，因为能够相续所欲的来世。如同生于泥泞中，莲花瓣变得美丽，同样，从如泥的身体中，智慧身自在生起。即使未能把握光明，也能从不净幻化身中自在生起清净智慧幻化身，如同从泥中生出无泥污之莲花。
不具金刚铃，金刚成就变远。金刚指方便幻化，铃指具有现前证悟特性的空性，由于方便智慧未能双运，故成就金刚位需要很长时间。此身与勇士和空行母们同等的称为空行净土，因为与他们的智慧身相同。
修习金刚铃印后，得以超越彼岸。认知果位光明后升以下是您要求的藏文直译：
从有门往生饿鬼，从口往生饿鬼的处所。同样，从水往生畜生，从水道往生畜生。从非水往生八热地狱，从尿道往生八大地狱，这只是举例说明而已。由这些门道的差别，导致轮回的差别，这表示在轮回中转生到不同的处所。
应从梵穴迁识。迁识的门道是梵穴，即所谓的梵孔。
迁识的果位
第三，迁识的果位：
共同功德有九种：临终时不产生断命要穴的痛苦，四肢不抽动，不排泄大小便，眼睛不翻白，不出现急促的呼吸，心部不积尘，不握紧拳头，不作空中抓取动作，以及如何安坐便如何死去。特殊功德是：即使每日杀害婆罗门，或造作五无间罪，或偷盗，或享受欲乐，也将因此道路而阻断。
即使是犯下五无间罪等大恶业者，通过强制迁识的力量也能往生无色界，暂时阻断痛苦，因此不受罪业染污，果报不成熟。轮回过程将延长，因为能选择投生于天人和转轮王等胎中，称为"轮回过程延长"，因为能连接到所欲的下一世。
如同生长在泥沼中的莲花变得美丽，同样，从如泥的身体中，智慧身自然生起。即使未能掌握光明，也能从不清净的幻化身中自然生起清净的智慧幻身，如同从泥中生出无泥垢的莲花一般。
没有金刚铃，金刚成就将延迟。金刚是方便幻化，铃是具现证菩提特性的空性，由于方便智慧未能双运，成就金刚位将需要很长时间。此境界被称为与勇父空行母同等的"空行"，因为与他们的智慧身相同。
修习金刚铃手印后，将超越至彼岸。认知果位光明后，升起为清净幻身，获得名为双运的身，通过净化余习，超越轮回彼岸，获得无学双运。
如夜晚没有月亮，夜晚比喻般若波罗蜜多空性，月亮即果位方便——不变的大悲大乐的印记，若无此印记，则失去如来的授记，如何能超越有为轮回？此处由此印记的加持，在第一刹那中现证菩提。
白日月亮如何显现？如同与白日同时的月亮清晰显现，或者因空性之因加持大乐方便，获得金刚持的授记。若无此，不能成就一切智，此处在第二刹那通过其印记解脱无为轮回，说明了无住涅槃。


 །དེའི་ཕྱིར་འཆི་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་དོན་དམ་པའི་རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་གཤེགས་པ་སྟེ། 
23-557
རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་འཕོ་བའི་ཚེ། །ཁྲག་འཐུང་དཔལ་སོགས་རྣལ་འབྱོར་མ། ལག་ན་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཐོགས། །རྒྱལ་མཚན་བ་དན་སྣ་ཚོགས་དང་། །རོལ་མོའི་སྒྲ་ནི་སྣ་ཚོགས་དང་། །སྣ་ཚོགས་གླུ་ཡིས་མཆོད་
པ་ཡི། །འཆི་བ་ཞེས་བྱ་རྣམ་རྟོག་སྟེ། །མཁའ་སྤྱོད་གནས་སུ་འཁྲིད་པར་བྱེད། །ཅེས་དང་། ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོས། དུས་ལན་ཅིག་འཆི་བའི་ཚུལ་སྟོན་ཏེ། རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་རྒྱ་གྲོལ་བའི་ཚེ། །འདའ་
ཀ་འཆི་བྲོད་ཀྱི་གདེང་ཡོད་དེ། །རྒྱལ་མཚན་རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་བཅས། །བདེ་ཆེན་མཁའ་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་སུ་འགྲོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་རྗེ་བཙུན་དེས། འཕོ་བའང་། བསྒོམས་ནས་འཚང་རྒྱ་ཀུན་ཀྱང་རྒྱ། །མ་
བསྒོམས་རྒྱ་ན་རྒྱ་བ་ཡིན། །ཞེས་པས། མ་བསྒོམས་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་ལམ་དུ་བཞག་གོ། །།
༄། །གྲོང་འཇུག་ལམ་གྱི་འཐུད་མ།
བརྒྱད་པ་གྲོང་འཇུག་ལམ་གྱི་འཐུད་མ་ལ། སྦྱང་བ། སད་པ། ལས་ལ་སྦྱར་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི།
སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་པས་སམ། །རླུང་སེམས་ལས་སུ་རུང་བས་སྦྲུལ་པགས་པ་བརྗེ་བ་བཞིན། གྲོང་གཞན་དུ་འཇུག་པའི་ཆོ་ག་བཤད་པར་བྱའོ། །གྲོང་དུ་འཇུག་པ་བཤད་པར་བྱ། །བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་
འཕོ་བ་ལས། །བྱེ་བྲག་གསལ་བར་བསྟན་པ་སྟེ། །སྦྱངས་ཏེ་འཕོ་བ་ལ་གསལ་སྣང་ཐོན་པ་འགའ་ཞིག་གིས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དང་པོ་སྔོན་འགྲོ་སྦྱངས་ནས་སུ། །ཞེས་པ་ནི་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་འཕོ་བ་ལ་དམིགས་པ་གསལ་ཞིང་རེག་མཐོང་ཙམ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དབང་ཐོབ་པར་བྱའོ། །
23-558
གཉིས་པ་སད་པ་ནི། དངོས་གཞི་དམིགས་པ་གསལ་བའི་ཚེ། །སེམས་ཅན་རྨ་མེད་དག་ལ་ཡང་། །རླུང་སེམས་རྩལ་ནི་སྦྱང་བར་བྱ། །ལག་མཐིལ་དུ་རས་བལ་ལམ་ཤིང་བལ་བཞག་སྟེ་དེ་ལ་འབྱིན་པའི་
རླུང་བརྡེག །དེ་འགུལ་ནས་འཕར་འཕར་གཡོ་བ་དང་། དེ་ནས་ཁྲུ་གསུམ་དང་བདུན་ཙམ་དུ་རིང་བར་བསྣར་ཏེ་སྦྱོང་། དེ་ནས་སྦྲང་བུ་ལ་སོགས་པའི་རོ་ལ་བསླབ་ཅིང་། ཐོད་པ་ཧཱུཾ་བྲིས་པ་མཎྜཱལ་
གྱི་སྟེང་དུ་བཞག་པས་ཏེ། དེ་འགུལ་བ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་གྲོང་དུ་འཇུག་ནུས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཁྲུ་གང་བར་ཁྲུ་གསུམ། །མཐའ་མར་ཁྲུ་བདུན་པ་ཡིན་ཏེ། །དམིགས་པ་རྣོ་ལ་
ངར་ལྡན་པས། །སྟེང་འོག་སྤོ་བར་ནུས་པ་ཡི། །རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་འགྲུབ་པར་གསུངས། །སྟེང་ནི་སྲོག་གོ །འོག་ནི་ཐུར་སེལ་ལོ། །རླུང་དེ་གཉིས་གཞན་ལ་སྤོ་ནུས་པས་སོ། །གསུམ་པ་ལས་ལ་སྦྱར་
བ་ནི། ལས་ལ་སྦྱར་བའི་དུས་ཚོད་དུ། །དམ་ཚིག་ལྡན་པའི་གྲོགས་མཆོག་གཅེས། །སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་དགོས་སོ།

 །དེའི་ཕྱིར་འཆི་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་དོན་དམ་པའི་རྡོ་རྗེ་གདན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་གཤེགས་པ་སྟེ། 
23-557
རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་འཕོ་བའི་ཚེ། །ཁྲག་འཐུང་དཔལ་སོགས་རྣལ་འབྱོར་མ། ལག་ན་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཐོགས། །རྒྱལ་མཚན་བ་དན་སྣ་ཚོགས་དང་། །རོལ་མོའི་སྒྲ་ནི་སྣ་ཚོགས་དང་། །སྣ་ཚོགས་གླུ་ཡིས་མཆོད་
པ་ཡི། །འཆི་བ་ཞེས་བྱ་རྣམ་རྟོག་སྟེ། །མཁའ་སྤྱོད་གནས་སུ་འཁྲིད་པར་བྱེད། །ཅེས་དང་། ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོས། དུས་ལན་ཅིག་འཆི་བའི་ཚུལ་སྟོན་ཏེ། རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་རྒྱ་གྲོལ་བའི་ཚེ། །འདའ་
ཀ་འཆི་བྲོད་ཀྱི་གདེང་ཡོད་དེ། །རྒྱལ་མཚན་རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་བཅས། །བདེ་ཆེན་མཁའ་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་སུ་འགྲོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་རྗེ་བཙུན་དེས། འཕོ་བའང་། བསྒོམས་ནས་འཚང་རྒྱ་ཀུན་ཀྱང་རྒྱ། །མ་
བསྒོམས་རྒྱ་ན་རྒྱ་བ་ཡིན། །ཞེས་པས། མ་བསྒོམས་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་ལམ་དུ་བཞག་གོ། །།
༄། །གྲོང་འཇུག་ལམ་གྱི་འཐུད་མ།
བརྒྱད་པ་གྲོང་འཇུག་ལམ་གྱི་འཐུད་མ་ལ། སྦྱང་བ། སད་པ། ལས་ལ་སྦྱར་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི།
སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་པས་སམ། །རླུང་སེམས་ལས་སུ་རུང་བས་སྦྲུལ་པགས་པ་བརྗེ་བ་བཞིན། གྲོང་གཞན་དུ་འཇུག་པའི་ཆོ་ག་བཤད་པར་བྱའོ། །གྲོང་དུ་འཇུག་པ་བཤད་པར་བྱ། །བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་
འཕོ་བ་ལས། །བྱེ་བྲག་གསལ་བར་བསྟན་པ་སྟེ། །སྦྱངས་ཏེ་འཕོ་བ་ལ་གསལ་སྣང་ཐོན་པ་འགའ་ཞིག་གིས་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དང་པོ་སྔོན་འགྲོ་སྦྱངས་ནས་སུ། །ཞེས་པ་ནི་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་འཕོ་བ་ལ་དམིགས་པ་གསལ་ཞིང་རེག་མཐོང་ཙམ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དབང་ཐོབ་པར་བྱའོ། །
23-558
གཉིས་པ་སད་པ་ནི། དངོས་གཞི་དམིགས་པ་གསལ་བའི་ཚེ། །སེམས་ཅན་རྨ་མེད་དག་ལ་ཡང་། །རླུང་སེམས་རྩལ་ནི་སྦྱང་བར་བྱ། །ལག་མཐིལ་དུ་རས་བལ་ལམ་ཤིང་བལ་བཞག་སྟེ་དེ་ལ་འབྱིན་པའི་
རླུང་བརྡེག །དེ་འགུལ་ནས་འཕར་འཕར་གཡོ་བ་དང་། དེ་ནས་ཁྲུ་གསུམ་དང་བདུན་ཙམ་དུ་རིང་བར་བསྣར་ཏེ་སྦྱོང་། དེ་ནས་སྦྲང་བུ་ལ་སོགས་པའི་རོ་ལ་བསླབ་ཅིང་། ཐོད་པ་ཧཱུཾ་བྲིས་པ་མཎྜཱལ་
གྱི་སྟེང་དུ་བཞག་པས་ཏེ། དེ་འགུལ་བ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་གྲོང་དུ་འཇུག་ནུས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ཁྲུ་གང་བར་ཁྲུ་གསུམ། །མཐའ་མར་ཁྲུ་བདུན་པ་ཡིན་ཏེ། །དམིགས་པ་རྣོ་ལ་
ངར་ལྡན་པས། །སྟེང་འོག་སྤོ་བར་ནུས་པ་ཡི། །རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་འགྲུབ་པར་གསུངས། །སྟེང་ནི་སྲོག་གོ །འོག་ནི་ཐུར་སེལ་ལོ། །རླུང་དེ་གཉིས་གཞན་ལ་སྤོ་ནུས་པས་སོ། །གསུམ་པ་ལས་ལ་སྦྱར་
བ་ནི། ལས་ལ་སྦྱར་བའི་དུས་ཚོད་དུ། །དམ་ཚིག་ལྡན་པའི་གྲོགས་མཆོག་གཅེས། །སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་དགོས་སོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
因此，所谓的"死亡"，是真正前往金刚座菩提心髓之处。
瑜伽士迁转之时，血饮尊等瑜伽母，手持各种鲜花，携带各种胜幡与幢旗，伴随着各种乐器之声，以各种歌声供养，所谓的"死亡"只是一种妄想，引导至空行境界。
大译师说："一时示现死亡之相，当异熟身解脱之时，临终无所畏惧，伴随胜幡与乐声，前往大乐空行之处。"
此外，尊者说："迁识法，修习后皆能成佛，不修也能成，"因此，将其立为不用修习而成佛之道。
入尸法道续
第八，入尸法道续分为三部分：修习、醒觉、应用于事业。
首先，通过了知如幻，或通过气心自在，如同蛇蜕皮一般，讲述入他身的仪轨。将解释入尸法，这是从生起次第迁识法中的特殊明晰教授，是为那些已修习并在迁识法上获得清晰显现的人设立的。首先，修习前行，这是指在生起次第的迁识法中获得对明晰观想的掌握，并对仅仅触见的意识获得控制力。
第二，醒觉：当正行观想明晰时，对无伤的众生，应当修习气心之力。将棉花或木棉放在手掌上，对其吹气。当它开始移动跳动时，然后延伸至三肘或七肘左右的距离进行练习。之后，学习对蜜蜂等尸体[练习]，将写有"吽"字的头盖骨放在曼陀罗上，当它开始移动时，意识便能入他人身体。最初一肘，中等三肘，最后达七肘。通过锐利有力的观想，能够上下移动[气]的瑜伽士据说能够成就此法。"上"是指生命气，"下"是指下行气，能够将这两种气转移到他人[身上]。
第三，应用于事业：在应用于事业的时候，持有誓言的殊胜伴侣很重要。需要具备修行伴侣的特质。


 །རྒན་པོ་མ་ཡིན་རྨ་མེད་ཅིང་། །མཛེ་དང་ཤུ་ཅན་ལ་སོགས་སྤང་། །
རང་ཉིད་ཀྱི་ལུས་འདི་རྒས་ཏེ་བསྒོམ་མི་ནུས་ན། རིམས་དང་ལྐུགས་ནས་ཤི་བ་དང་། །མཛེ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དང་། རྨ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མེད་པ་དང་། མ་རུལ་མ་སུམ་པ་གསར་པའི་རོ་བླངས་ཏེ་ཁྲུས་བྱས་གོས་བསྐོན་རྒྱན་བཏགས་ནས། 
23-559
ཤིན་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པ་ཡིས། །འབྱུང་པོའི་ཉི་མ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ། །ཉི་ཤུ་དགུ་ལ་རང་ཉིད་དང་རོ་ལྷའི་རྣལ་འབྱོར་ཡན་ལག་དྲུག་ལ་སོགས་པར་བཤད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམས་ནས། བདུད་
རྩི་ལྔ་ཡི་ཁྱད་པར་ལས། །ལྷ་ཡི་ཆུ་ཡིས་བཀྲུ་བར་བྱ། །མཎྜཱལ་གྲུ་བཞི་བྱས་ནས་ནི། །དེ་དབུས་འབད་པས་གྲུ་གསུམ་བྱ། །དཀྱིལ་འཁོར་སྟེང་དུ་ཐོད་པ་ནི། །མཚན་ལྡན་གཅིག་ལ་ཧཱུཾ་བྲིས་ཏེ། །
དེ་ལ་ཤེས་པ་གཏད་པ་དང་། །གསལ་ཞིང་དྭངས་ལ་ཡང་བ་ཡིས། །རིག་པ་བདེ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཐོད་པ་ལ་སོགས་པར་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པའི་དུས་བཞིན། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྟེང་དུ་རོ་ལྷར་བསྐྱེད་
པའི་སྙིང་གར་ཡང་ཧཱུཾ་བསམས་ཏེ། དེ་ལ་ཤེས་པ་གཏད། དབུགས་ཐུབ་ཚད་དུ་བསྡམ། རླུང་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། །ཕྱི་རོལ་ལྷ་དང་རང་ཉིད་བསྲེ། །དེ་ནས་རླུང་དང་ཤེས་པ་རོ་ལ་ཟིན་
ནས་དགའ་བ་སྐྱེ་ཞིང་འདུག་ཙ་ན་རོའི་སྙིང་གའི་ཧཱུཾ་ལ་ཤེས་པ་སྲིལ་རྩེར་གཏད་དེ་ཤེས་པ་བཅུག་ལ་ཚུར་མི་དྲང་བར་བཞག་པས། དེ་ལངས་ནས། ལུས་བརྗེས་སེམས་ཅན་དོན་བྱའོ། །ལུས་རྙིང་
པ་གཤེགས་ཏེ། གསར་པ་དེ་ལས་གཞན་གྱི་དོན་ལྷུར་བླང་བའི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཐུན་མོང་གི་ཡོན་ཏན་ནི། གྲོང་གཞན་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་དང་། །གཞན་ངོ་མཚར་དུ་བྱེད་པ་དང་། 
23-560
སྒྱུ་མའི་དོན་ལ་ངེས་ཤེས་སྐྱེ་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སུ་རུང་བ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མཐོང་བ་དང་། ཐབས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། རླུང་སེམས་ལ་
དབང་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། །སེམས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྟོབས་ལས་སྐྱེ་བར་རྟོགས་པའོ། །ཁྱད་པར་ནི་ལུས་ཕྱི་མ་ལས་ལམ་རིམ་གྱིས་བགྲོད་དེ་འཚང་རྒྱ་བའམ། ལུས་གཅིག་ནས་གཉིས་ལ་སོགས་པས་ཉི་ཟླ་
གནས་ཀྱི་བར་དུ་སྡོད་པ་ལ་སོགས་པའོ།། །།
༄། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ།
གསུམ་པ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་ལ། གཞི་ཟུང་འཇུག །ལམ་ཟུང་འཇུག །འབྲས་བུ་ཟུང་འཇུག་གསུམ་ལས།
༈ གཞི་ཟུང་འཇུག།
དང་པོ་ནི། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་ནི། །
རྡོར་ཕྲེང་ལས། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་ཆེ། །ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ཏིང་འཛིན་གྱིས། །རྣམ་རྟོག་མེད་པར་ཞུགས་ནས་ནི། །ཐོབ་པ་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཆེན་པོའམ། ཕྱག་རྒྱ་
ཆེན་པོ་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ཅེས་བཤད་པ་སྟེ། དེའང་ཟུང་འཇུག་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ལ། གསུམ་ཡང་ནཱ་རོ་ཞབས་ཀྱིས་གཞི་ལ་སོགས་པ་གསུམ་དུ་གསུངས་ལ། འགའ་ཞིག །སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག །
འགོག་པ་ཟུང་འཇུག །འབྲེལ་པ་ཟུང་འཇུག་ཅེས་དང་། ལ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཟུང་འཇུག །ཐིམ་པ་ཟུང་འཇུག །འབྲེལ་བ་སྣང་བ་ཟུང་འཇུག་ཟེར་རོ། །ངེས་ཚིག་ནི། ཡུ་ག་ན་དྭ། ཡུ་ག་ཟུང་། ན་དྭ་ནི་གཉིས་མ་ཡིན་པ་སྟེ། 
23-561
དེའི་ཕྱིར་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བཏགས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
非老者且无伤，避免麻风、疥疮等患者。
如果自己的身体已老无法修行，应取未患疾病、未成哑巴而死，无麻风等疾病，无伤口等缺陷，未腐烂、未损坏的新鲜尸体，为其沐浴、穿衣、佩戴装饰后。
以极其专注的状态，在鬼日进行修法。在二十九日，如前所述修习自身与尸体的本尊瑜伽六支等，然后用五种甘露的特殊之处，以神圣之水沐浴。做一个四方曼陀罗，然后在其中央精心制作三角形。在坛城上方放置一个具有特征的头盖骨，在上面写上"吽"字，将意识专注于此。清晰、明亮、轻盈地生起安乐的觉知。
就像使用头盖骨等物的时候一样，在曼陀罗上观想尸体为本尊，观想其心间有"吽"字，专注于此，尽可能屏住呼吸。将气息、意识、外在本尊与自身融合。当气息和意识在尸体上稳定并生起喜乐感时，将意识专注在尸体心间的"吽"字之顶点上，将意识注入而不收回。
随后尸体会起身，以交换的身体利益众生。旧身已去，从新身体中专注于利益他人的行为。
其共同功德是：能够真实进入他人身体，令他人惊奇，对幻化之义生起确信，禅定得以运用，见到缘起，心中生起不可思议的方法，获得对气息和心识的控制力，了解心识是从缘起力量中产生的。
特殊功德是：从后得身体中通过修道次第证悟，或从一个身体到另一个身体等，能住留直到日月所居等。
果位生起次第
第三，果位生起次第分为三部分：基础双运、道路双运、果位双运。
基础双运
首先：果位生起次第，
金刚鬘经中说："大手印的大成就，以双运三摩地，无分别地融入，获得此无疑虑。"所说的大欲成就，或称为最胜大手印成就，这具有三种双运的特性。那洛巴尊者将这三种说为基础等三种，有些人称为"显空双运"、"止灭双运"、"关联双运"，有些则称为"修行双运"、"融入双运"、"显现关联双运"。
其词义为：Yugana-ddha，Yuga意为"双"，na-ddha意为"非二"，因此称为"双运"。


 །འཁོར་བ་དང་ནི་མྱ་ངན་འདས། །རྟོག་པ་གཉིས་པོ་སྤངས་ནས་ནི། །གང་དུ་དངོས་པོ་གཅིག་གྱུར་པ། །ཟུང་དུ་འཇུག་ཅེས་དེ་ལ་བཤད། །ཐོག་མ་མེད་པར་རང་
གི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་འཆིང་བས་དར་གྱི་སྲིན་བུ་བཞིན་དུ་རང་ཉིད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་མངོན་པར་འདུ་བྱས་ནས་སྐྱེ་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་
ཏུ་ཉེ་བར་བསགས་པའི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་ནས་འཆི་བ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་འཇུག་པའི་རིམ་གྱིས་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་
སྤངས་ཏེ་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་ཡང་སྲིད་པར་འགྱུར་བས་འཁོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །འཁོར་བའི་འཆིང་བ་དེ་ལས་ངེས་པར་གྲོལ་བ་ནི་མྱ་ངན་འདས་པ་སྟེ། འཁོར་བ་དང་མྱང་འདས་
གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་སྤྲོས་པ་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་ཡང་དག་པའི་ཚུལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་མཛད་པ། གཉིས་སུ་བཅོས་མའི་ཟོལ་རྡིབ་པའི་ཕྱིར་དངོས་
པོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པས་འདི་ལ་འཁོར་འདས་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དང་རྣམ་བྱང་། །དོན་དམ་ཉིད་དུ་ཤེས་ནས་སུ། །གང་གིས་གཅིག་ཏུ་སྤྱོད་གྱུར་པ། །དེ་ཡིས་ཟུང་འཇུག་ཤེས་པའོ། །
23-562
རྩ་བ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་དང་། རང་གི་རིགས་འདྲ་ཕྱི་མ་དང་། སྲིད་པར་མཚམས་སྦྱོར་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་
པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་བྱང་ཞིང་བསལ་བས་ན་རྣམ་བྱང་སྟེ། སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ལ། ཉོན་མོངས་པ་
དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཤེས་པས་དེ་དག་ཉིད་དེའི་རྣམ་པར་བྱང་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར། འཁྱག་པ་དང་ཆུ་བཞིན་དུ་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པས་ཉོན་མོངས་པ་ལམ་དུ་བྱེད་པ་ནི། སྲིད་ཞི་ཟུང་
འཇུག་ཅེས་བྱའོ། །དངོས་པོ་རྣམ་བཅས་ཀུན་རྟོག་དང་། །དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོག་པ་དག །གཟུང་བ་དང་ནི་འཛིན་པ་ཞེས། །རྣམ་གཉིས་བློ་ནི་ཡོད་མིན་གྱི། །གང་དུ་མི་བྱེད་བློ་ཡོད་པ། །དེ་ནི་
ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱར་བཤད། །དངོས་པོ་སྟེ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་རྟོག་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་སྟོང་རྐྱང་དུ་རྟོག་པ་བལྟ་བྱ་གཟུང་བ་དང་། ལྟ་བྱེད་འཛིན་པའི་དབང་གིས་ནོར་བར་ཤེས་
པ་སྟེ། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངང་དུ་བལྟ་བར་བྱ་བ་དང་ལྟ་བར་བྱེད་པའི་འཁྲུལ་པ་སངས་པས་གཉིས་འཛིན་གྱི་སྐོར་མགོ་བུད། ཡོད་མེད་ཀྱི་སྒྲོ་བཏགས་ཞིག་ནས། ཡུལ་སྣང་བ་ཉིད་སྟོང་པའི་རང་མདངས་སུ་ཤར། 
23-563
ཡུལ་ཅན་རྣམ་ཤེས་ཉིད་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རྟོགས་པས་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་དང་། རྣམ་ཤེས་དང་ཡེ་ཤེས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།
༈ ལམ་ཟུང་འཇུག།
གཉིས་པ་ལམ་ཟུང་འཇུག་ནི། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་འདི་
གཅིག་ཡིན། །གཞན་ཡང་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་དག །གཉིས་པོ་གང་དུ་གཅིག་གྱུར་པ། །དེ་ནི་ཟུང་དུ་འཇུག་པར་བཤད། །དམིགས་པ་ལ་བལྟོས་ནས་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་སྟོན་ཏེ། བསྐྱེད་པ་ནི་ལྷར་གསལ་
འདེབས་པ་ཡིན་ལ། དེས་ཐ་མལ་དང་། སྣང་བ་དང་། ཞེན་པའི་ཆ་སྦྱོང་བ་ནི་རིམ་པ་སྟེ་བསྐྱེད་རིམ། རྫོགས་པ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས། སོ་སོ་རང་རིག་གིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་
ནི་རིམ་པ་སྟེ་རྫོགས་རིམ། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་དུས་དེ་ཉིད་དུ། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རང་མདངས་ལྷར་ཤེས་པའི་རོ་མཉམ་གྱི་དག་པས་བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་སུ་མེད་པར་བྱས་པ་ནི་བསྐྱེད་རིམ་རྫོགས་རིམ་
དང་ཟུང་འཇུག་ཅེས་སོ། །རིལ་པོར་འཛིན་དང་རྗེས་གཞིག་དང་། །འཇུག་དང་དེ་བཞིན་གནས་པ་དང་། །དེ་ནས་གང་དུ་ལྡང་གྱུར་པ། །མཉམ་གྱུར་ཟུང་དུ་འཇུག་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
轮回以及涅槃，舍弃二种分别，于何处成为一体，称之为双运。无始以来，由自己的分别念所生的业与烦恼束缚，如同丝蚕一般，自身创造巨大的痛苦蕴，从一生到一生，经历所积累的善恶业果报成熟，死亡时通过进入胜义谛坛城的次第舍弃诸蕴，而由烦恼习气相续再次转生，是为轮回。从轮回束缚中彻底解脱称为涅槃。舍弃执轮回与涅槃为二的戏论，于正确方式的自性三摩地中安住，为破除二元虚假相，成为一体，此称为轮涅双运。
完全了知烦恼与清净，于胜义中，若谁能一味行持，彼即了知双运。根本烦恼与随烦恼产生痛苦果报，及生起相似种类后续，连接生存的，称为烦恼。由于清除一切烦恼与随烦恼，故称清净。心被烦恼所染，众生成为烦恼者，了知这些烦恼的本性，则彼等显现为清净，如冰与水不可分离，将烦恼转为道用，称为有寂双运。
有分别伴随实体，无实体之分别，所取与能取，二种心不存在，于何处无作心存在，彼说为双运。执着有形相的实体之分别，以及执着空无之分别，由所见对象与能见主体之力而错误了知；于各自自证智慧中，断除所见与能见的迷乱，打破二取循环，破除有无增益，现象显现即空性之自明，能取识体本身即自证智慧，因此称为显空双运和识智双运。
道双运
第二，道双运：生起次第是一，另有圆满次第，二者于何处合一，彼称为双运。依观修对象而示现生圆双运。生起是明观本尊，由此净化凡俗、显现和执着部分，是为次第，即生起次第。圆满是无二智慧，由各自自证而证悟，是为次第，即圆满次第。在生起次第之时，了知无生自明为本尊的平等清净，使生起次第与圆满次第无二，称为生起次第与圆满次第双运。整体持守、随顺分解、进入、安住、从何处起，平等成为双运。


 །སྒྱུ་ལུས་དུས་གཅིག་ལ་གཞིག་པ་རིལ་
འཛིན། སྣོད་བཅུད་གཉིས་རིམ་པས་གཞིག་པ་རྗེས་གཞིག །ཚུལ་དེས་སྟོང་པར་འཇུག་པ་དང་། འོད་གསལ་ལ་གནས་པ་དང་། དེ་ནས་ཆུ་ལས་ཉ་ལྟར་དག་པའི་སྒྱུ་མར་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་འོད་གསལ་གྱི་འཆར་སྒོ་ལས་བྱེད་ལ། 
23-564
བྱེད་དུས་དེར་ཡང་གཤིས་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ལས་མ་གཡོས་པའི་ཕྱིར་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག །དེ་ཉིད་ཤེས་པའི་རིམ་ཤེས་ནས། །བདག་བྱིན་བརླབ་དང་འོད་གསལ་བ། །དེ་ཉིད་ལ་ནི་འདུས་པ་གང་། །ཟུང་
དུ་འཇུག་པའི་རིམ་པའོ། །སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཟབ་པ་གང་གིས་ཀྱང་མི་མཚོན་པས་མངོན་བྱང་། གསལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔེར་རུང་བ་བདག་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ལྷ། ཟབ་པ་དེ་ལས་གསལ་བ་འགོག་པ་
མེད་པར་རང་བྱུང་ཞིང་། གསལ་བ་དེའང་ཟབ་པའི་ངོ་བོར་བྱང་ཆུབ་པས་གསལ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གོ །ཆགས་དང་ཆགས་བྲལ་ལས་གྲོལ་ཞིང་། །མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་ལུས་དང་ལྡན །འཁོར་བ་སྲིད་དུ་གནས་བྱེད་
པ། །ཟུང་དུ་འཇུག་པར་སྒོམ་བྱེད་པའོ། །ཆགས་པ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བ་དང་། ཆགས་བྲལ་ཏེ་ཐིག་ལེ་ཉམས་པ་ལས་གྲོལ་པ། བྲལ་བའི་གཟུགས་རྣམས་པ་ཐམས་ཅད་པའི་ཡུམ་ནི་
མཆོག་སྟེ། །དེས་འཁྱུད་པ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ལྷ་ནི་དགའ་བ་སྟེ་ཡབ་ཡུམ་ཞལ་སྦྱོར། དེ་མངོན་དུ་བྱས་པ་དེ་ལས་ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་ཀྱི་ངང་གཅིག་ལ་གནས་པ་
བདེ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་སྟེ་གསུམ་ནི་རྫོགས་རིམ་བསྐྱེད་རིམ་དང་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྙོམས་འཇུག་པས། །ཐམས་ཅད་བསྡུས་ནས་ཤེས་གྱུར་པ། །རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་གང་དུ་གནས། །དེ་ནི་ཟུང་དུ་འཇུག་པར་འགྱུར། །
23-565
ཐབས་ནི་སྦྱིན་སོགས་དཀར་པའི་ཆོས། ཤེས་རབ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པར་སྤྱོད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་གང་ལ་གནས་པ་
ནི་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་གོ །སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་གཅིག་པ་ནི། །ཤེས་ནས་གང་དུ་འཇུག་གྱུར་པ། །ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱར་བཤད་པ་སྟེ། །རིམ་འདི་སངས་རྒྱས་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཡུལ་ལམ་རྟེན་གྱི་ཆ་ནས་
སྟོང་པ་ཉིད་བཅུ་དྲུག་དང་། ཡུལ་ཅན་ནམ་བརྟེན་པའི་ཆ་ནས་སྙིང་རྗེ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ནམ་རྟེན་བརྟེན་པ་མི་ཕྱེད་པའི་ལམ་ཤེས་ནས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་
པ་ནི་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་ཟུང་འཇུག་གོ །འདི་ནི་འདོད་ཆགས་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོར་སྦྱོང་བའི་ལམ་བཟློག་པའི་སྒོམ་པ་ཡིན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་ནས་སྙིང་རྗེ་
ཞེས་པ་ནི། ཚེས་གཅིག་ནས་ལྔའི་བར་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི། ལྔ་ནས་ཚེས་བཅུའི་བར་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི། དེ་ནས་ཚེས་བཅོ་ལྔ་དང་ཆ་བཅུ་དྲུག་པ་དམིགས་མེད་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ཞེས་བྱང་ཆུབ་
ཀྱི་སེམས་གཙུག་ཏོར་ནས་ནོར་བུ་དང་། ནོར་བུ་ནས་གཙུག་ཏོར་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་གཤེགས་པའི་མྱོང་བ་ལ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་སྟོང་པ་བཅུ་དྲུག་ཀྱང་། འཕོ་བ་བཅུ་དྲུག་དག་པའི་ཆ་དང་། 
23-566
ཐིག་ལེ་བཅུ་དྲུག་སྒྲིབ་བྲལ་གྱི་ཆ་ནས་སོ།། །།
༈ འབྲས་བུ་ཟུང་འཇུག།
གསུམ་པ་འབྲས་བུ་ཟུང་འཇུག་ནི། གང་དུ་ལྷག་མར་བཅས་པ་དང་། །དེ་བཞིན་ལྷག་མ་མེད་པ་ཞེས། །འདི་ལྟའི་རྟོག་པ་མེད་གྱུར་ན། །དེ་ནི་
ཟུང་དུ་འཇུག་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
幻身一次性分解为整体持守，器世间与有情世间依次第分解为随顺分解，以此方式进入空性，安住于光明，然后如鱼出水般升起为清净幻身，一切皆从光明显现之门中行持，而在行持之时也不离本性光明的状态，因此为显空双运。了知次第后，加持与光明，二者合一处，是为双运次第。
心的深奥自性无法以任何方式形容，称为现等觉；能作为一切明晰之典范的自加持本尊；从那深奥性中不阻碍明晰的自然生起，且明晰也觉悟为深奥之本性，是为明空双运。
超越贪着与离贪，具足极喜之身，于轮回中存在，修持双运。贪着即世间俱生喜乐，离贪即从精滴损失中解脱，分离的一切形象之母为殊胜，由此拥抱不变大乐之神是喜乐，即父母尊相合。现证此点，如同虚空般长久安住于心之一味状态，是为乐空双运，这三种称为圆满次第与生起次第双运。
由方便与智慧交合，汇集一切而了知，于何安住大瑜伽，彼成为双运。方便是布施等白法，智慧是般若，即以无自性的智慧摄持所有波罗蜜多而行的大瑜伽所安住之处，是为方便智慧双运。
空性与悲心一味，了知后何处趣入，称为双运，此次第是佛所行境。从境或所依方面说十六空性，从有境或能依方面说十六悲心，了知境与有境或所依与能依不可分离的道后，趣入贪欲等行，是为空性悲心双运。此乃以贪欲本身净化大贪欲之道，是逆向修持，故称为佛所行境。
此处所说的悲心，初一至初五对众生的缘悲，初五至初十对法的缘悲，从初十至十五与十六分无缘悲，指菩提心从顶髻至珠宝，从珠宝至顶髻的究竟体验。其十六空性是从十六迁转的清净方面，与十六明点的无障碍方面[而言]。
果位双运
第三，果位双运：于何处有余依与无余依，如此分别不存在，彼即是双运。
;


 །ཐེག་དམན་དགྲ་བཅོམ་པ་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་ཕུང་པོ་ཙམ་མ་བོར་བ། ཕུང་པོ་ལྷག་མར་བཅས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་།
ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ལ་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མེ་ཡང་ཞི་བ། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ། དེ་ལྟ་བུའི་རྟོག་པ་མེད་པ་མི་གནས་པའི་
མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བཤད་ནས། དེའི་ཉེར་རྒྱུ་སློབ་པ་དང་། ངོ་བོ་མི་སློབ་པ་གཉིས་ལ། སློབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། གང་དུ་གང་ཟག་བདག་མེད་
པ། །ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་དག་གི །རྟོག་པ་གཉིས་ལས་རྣམ་གྲོལ་བ། ཟུང་དུ་འཇུག་ཅེས་དེ་ལ་བཤད། །ངའམ་ང་ཡིར་འཛིན་པའི་གཞི་ཡིན་པས་ན་གང་ཟག་གི་བདག །ཕུང་པོ་ལས་གཞན་པའི་
བདག་མ་དམིགས་པ་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་སོགས་བདེན་པར་འཛིན་པའི་གཞི་ནི་ཆོས་ཀྱི་བདག །ཕུང་སོགས་ཁོ་རང་གི་ངོ་བོར་མ་གྲུབ་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་དེ། གང་ཟག་དང་ཆོས་སུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གང་ཟག་ནི་སློབ་པར་བསྟན་ནོ། །
23-567
ནམ་སློབ་པའི་དུས་ནི་བདེན་པ་མཐོང་ནས་ཏེ། རྟག་དང་ཆད་པའི་བློ་དག་ནི། །གང་ཞིག་སྤངས་ནས་རབ་གནས་པའི། །ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རིམ་པ་ནི། །དེ་ཉིད་ཤེས་ན་མཁས་པ་ཡིན། །ཡོད་པར་
ལྟ་བ་རྟག་ལྟ། མེད་པར་ལྟ་བ་ཆད་ལྟ། གང་ཞིག་གི་སྒྲ་ཡོད་མེད་གཉིས་ཀ་དང་། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པར་འཛིན་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་། མཐའ་བྲལ་དུའང་མ་ལྷུང་བའི་དབུ་མའི་
ལམ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པས་ཟུང་འཇུག་གི་རིམ་པ་དེ་ཉིད་ཤེས་ན་མཁས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་དུ་མཐའ་བྲལ་བཤད་ཀྱང་མཐར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཟུང་འཇུག་མཚན་ཉིད་པ་མི་རྟོགས་སོ། །གང་ལ་སློབ་
ན། ཀུན་རྫོབ་དང་ནི་དོན་དམ་དག །སོ་སོའི་ཆར་ནི་ཤེས་ནས་སུ། །གང་དུ་ཡང་དག་ཤེས་གྱུར་ཏེ། །ཟུང་དུ་འཇུག་ཅེས་དེ་ལ་བཤད། །སཾ་བྲྀ་ཏི་སཏྱ། སཾ་ཡང་དག་པའམ་ཀུན། བྲྀ་ཏི་
སློབ་པའམ་སྒྲིབ་པ། ས་ཏྱ་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པས་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ལ་སྒྲིབ་པས་ན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའམ་ཡང་དག་སྒྲིབ་ཅེས་ཀྱང་བྱ་
ལ། འོད་གསལ་གྱིས་སྦྱང་བ་མ་བྱས་པའི་སྐབས་སོ། །འདིར་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པའི་སྟོང་པ་ལས་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཚོན་པའི་དངོས་པོ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ནི་སྣང་དེར་བདེན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །
23-568
པ་ར་མ་ཨརྠ་ས་ཏྱ། པ་ར་མ་ནི་མཆོག་གམ་དམ་པ། ཨརྠ་དོན་དམ་དགོས་པ་སྟེ། གཅིག་ཏུ་ན་དོན་དུ་བསྒྲུབ་ཅིང་དགོས་པར་བྱ་བའི་མཆོག །སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་མྱ་
ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བྱ་ལ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་གི་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། འཕགས་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གཟིགས་པ་
རྣམས་ཀྱི་ངོར་བདེན་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྟེ། མི་སློབ་པ་དང་སློབ་པའི་ཆས་གཉིས་སུ་བཤད་དོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཉིད་རྣམ་པ་ཇི་སྙེད་པའི་མཆོག་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འཆར་བས་བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་སྟེ། གང་དུ་བདེ་ཆེན་ཞེས་བྱ་གཅིག་པུ་ཉིད། །གཅིག་པུའི་ཉམས་གྱི་དུ་མར་གར་མཛད་དོ། །ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟ་བུར་སློབ་ན། དྲན་དང་དྲན་
མིན་ལས་གྲོལ་ཞིང་། །རྟག་འབྱུང་བ་ཡི་མཚན་ཉིད་ཅན། །རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་འདི་བཞིན་སྤྱོད། །ཟུང་འཇུག་རིམ་པ་གནས་པའོ། །ཡིད་ལ་དྲན་པ་དང་མི་དྲན་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་དྲན་པ་རང་རྒྱུད་
པ་ལས་འདས་པ། དགག་སྒྲུབ་དང་། སྤང་བླང་དང་། ཚད་འཛིན་གྱི་དམིགས་གཏད་ཞིག །གནས་ལུགས་ཀྱི་ངང་དེར་རྟག་ཏུ་རྩོལ་མེད་ཡང་དག་གི་དྲན་པ་ལ་ལྷུག་པར་གནས་པ་སྟེ། འདི་ལ་དྭགས་པོའི་རིང་ལུགས་པ་རྣམས་སྐྱེ་མེད་ལ་བརྟན་པ་ཐོབ་ནས་འགག་མེད་ལ་རྩལ་སྦྱོང་བ་ཞེས་གསུངས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
小乘阿罗汉断除三界一切烦恼后，仅未舍弃蕴体，称为有余依涅槃；断除一切烦恼且息灭五蕴之苦火，称为无余依涅槃。无此等分别的不住涅槃，称为果位双运。其近因是有学，本体是无学，这两者中，就有学而言：于何处无人我，无法我，从二种分别中解脱，彼处称为双运。
因为是执我或我所的所依，故称为人我；未见五蕴之外有我，是为人无我。执五蕴等为实有的基础是法我；五蕴等本身的本性不成立是法无我。从执着人我与法我的分别中解脱的人，示为有学。
何时为有学时？见谛后，断除常见与断见的心，何人安住于此，双运次第，若知此义即为智者。执有为常见，执无为断见，"何人"一词指远离执着有无二者、非有非无等一切边见，且不堕入离边的中道上安住，若了知此双运次第即为智者，否则，即使解释离边，因仍执着边见，故不能了解真正的双运。
学习何者？世俗谛与胜义谛，了知各自部分后，于何处正确了知，彼处称为双运。Saṃvṛtisatya，Saṃ为正确或全部，vṛti为覆盖或遮蔽，satya为谛，由于带有分别念而遮蔽了见到事物真实性，故称世俗谛或正确遮蔽，这是未经光明净化的阶段。此处，一切法无自性空性中现似世间所指示的事物如幻显现，因此显现被视为真实，称为世俗谛。
Paramārthasatya，Parama为最高或殊胜，artha为义或需要，合起来是为所应成就、所应需要的最高目标，指远离一切苦的涅槃；另一方面，是指出世间智慧最高所缘的行境所现，在圣者无颠倒见解者面前为真，是为胜义谛，从无学与有学角度解释为二。
无漏大乐一体，显现为一切种类最胜之空性，是为二谛双运。如说："于彼大乐称一体，一味体验作多种舞。"如何学习？超越忆念与非忆念，具恒常生起之特征，瑜伽士如是行持，安住于双运次第。超越将忆念分为忆念与不忆念二者的自主忆念，破除否定肯定、取舍、执持标准的执着，于实相状态中恒常无勉强、真实忆念中自在安住。对此，达波传承者们说："获得无生稳固后，于无灭中修习力。"


 །
23-569
དེ་ལ་གནས་པའི་ཡོན་ཏན་ནི། །གཟུགས་ཕྲ་རེག་ན་ཡང་བ་དང་། །ཁྱབ་དང་ཡང་དག་ཐོབ་པ་དང་། །རབ་ཏུ་སྣང་དང་བརྟན་པ་དང་། །དབང་བསྒྱུར་འདོད་དགུར་བསྒྱུར་བ་སྟེ། །དབང་ཕྱུག་བརྒྱད་ཅེས་དེ་
ལ་བཤད། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྲ་བ། ལུས་ཡང་བས་རེག་པ་ཡང་བ། འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་མཐའ་དག་ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡང་དག་
པར་ཐོབ་པས་གར་ཡང་ཕྱིན་པ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་རབ་ཏུ་གསལ་བས་རབ་ཏུ་སྣང་བ། དེ་ལ་བརྟན་པར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་དབང་པོ། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་གྱུར་
པ་ཉིད་ཀྱིས་དབང་བསྒྱུར་བ། འདོད་དགུར་བསྒྱུར་བས་གང་དུ་འདོད་པར་གནས་པའོ། །དྲུག་ནི་ལམ་ཡིན་གཉིས་པོ་ནི། །གཞན་དོན་ཤུགས་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན། །དང་པོ་དྲུག་ནི་རང་དོན། ཐ་མ་གཉིས་ཀྱིས་
ཤུགས་ལས་གཞན་དོན་འབྱུང་ངོ་། །གཉིད་ལོག་པ་དང་སད་པ་སྟེ། །གནས་སྐབས་གཉིས་པོ་སྤངས་པ་ནི། །གཉིད་ལོག་པ་དང་རྣམ་བྲལ་བ། །ཟུང་འཇུག་ཡིན་པར་སྟོན་པས་གསུངས། །གཉིད་ནི་མ་རིག་པའི་གནས་
སྐབས། །གཉིད་སད་པ་ནི་མ་རིག་པ་དེ་དང་བྲལ་བའི་སྐབས་ཞེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་དེ་དུས་རྟག་ཏུ་མ་རིག་པའི་གཉིད་ལས་སངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་པདྨ་ཁ་བྱེ་ཞིང་རྒྱས་པ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པས་རྒྱས་པ་སྟེ། 
23-570
ཟུང་དུ་འཇུག་པ། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་སོ། །དེ་ཡང་། མ་རིག་གཉིད་ལས་སངས་ཕྱིར་དང་། །ཤེས་བྱ་ལ་ཡང་བློ་རྒྱས་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་པདྨ་ལྟར་སངས་རྒྱས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱ་བ་དང་ནི་བྱེད་པ་
དག །མི་ཕྱེད་པ་ཡི་ངོ་བོ་ཉིད། །གནས་ནས་རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་པ། །ཟུང་དུ་འཇུག་པར་དེ་བཤད་དོ། །ཟུང་འཇུག་དེ་ཉིད་གཞན་གྱི་དོན་ཐམས་ཅད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱ་བ་དང་
བྱེད་པ་པོ་ཞེས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་དེ། འཇུག་པར། ཞི་སྐུ་དཔག་བསམ་ཤིང་ལྟར་གསལ་གྱུར་ཅིང་། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཇི་བཞིན་རྣམ་མི་རྟོག །འགྲོ་གྲོལ་བར་དུ་འཇིག་རྟེན་འབྱོར་སླད་རྟག །འདི་
ནི་སྤྲོས་དང་བྲལ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །མཉམ་པར་བཞག་དང་མ་བཞག་དང་། །གང་ལ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་མེད། །དངོས་དང་དངོས་མེད་རྣམ་སྤངས་པ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་ཟུང་འཇུག་གནས། །དེ་ཉིད་
གཞན་དོན་བྱེད་པ་ན་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཤེས། མ་བཞག་ན་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བརྒྱན་པའོ། ། དེ་ཉིད་
བྷ་ག་ཝཱན། བདུད་བཞི་བཅོམ་པས་ན་བཅོམ་པའམ། ཡང་ན། །བྷ་ག་ནི་ལེགས་པ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། གཟུགས་དང་། གྲགས་པ་དང་། དབང་ཕྱུག་དང་། དཔལ་དང་། ཤེས་རབ་དང་། བརྩོན་པ་སྟེ། འདི་དྲུག་གི་སྤྱི་ལ་བྱའོ། །
23-571
ཝཱ་ནི་ལྡན་པ་སྟེ། མདོ་སྡེ་ལས། མཚན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་བས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་བྷ་ག་ཝཱན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འདས་ཞེས་བླ་ཐབས་སུ་བསྣན་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་
བཏགས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
于此安住的功德是：微细形色、轻触、遍满、正得、极现、坚固、自在转化所欲，称为八种自在。极微尘本性的微细，身体轻故触感轻，遍满三界一切故极大，正得佛陀功德故无处不至，智慧光明极其明晰故极现，于此成为坚固即感官，令一切众生归于自己掌控即自在，转化所欲故随意安住。六是道路，其余二者，从作用中生起利他。前六是自利，后二间接生起利他。
睡眠与醒觉，远离这两种状态，脱离睡眠，是为双运，佛陀如是说。睡眠是无明的状态，睡醒是脱离无明的状态，无有区别，因为始终从无明之睡中醒来。此即如莲花开放舒展，知晓一切所知的智慧故为广博，是为双运，因此为佛。又说："从无明睡中醒来故，对所知智慧广博故，佛如莲花般开悟。"
所作与作者，不可分的自性，安住后由瑜伽士了知，此说为双运。此双运本身是一切利他之本体，所以所作与作者无有区别。如《入行论》中说："寂静身如如意树明现，如同如意宝般无分别，直至众生解脱为利世常存，此于离戏中而现。"
等持与非等持，于何处无有这一切，远离有与无，瑜伽士安住双运。彼作利他之时，无有等持时了知，不等持时不了知等情况，具足一切佛陀不共功德。
此即薄伽梵。因降伏四魔故称降伏，或者，"薄伽"指六种殊胜：色相、名声、自在、吉祥、智慧、精进，指这六者的总称。"梵"是具足，如经中说："名号超越世间。"因此，为区别于世间的薄伽梵，添加为殊胜含义，故称为薄伽梵（世尊）。


 །ལེགས་པ་དྲུག་གི་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་དེའང་བརྒྱད་དུ་བཤད་དེ། སྐུ་དང་གསུང་གི་དབང་ཕྱུག་དང་། །ཐུགས་དང་རྫུ་འཕྲུལ་ཀུན་འགྲོ་གནས། །ཅི་འདོད་སྐྱེད་དང་ཡོན་ཏན་བརྒྱན། །འདི་ནི་འབྲས་
བུའི་དབང་ཕྱུག་བརྒྱད། །ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་སྐུ་མཐའ་ཡས་པ་ཅིག་ཅར་དུ་སྟོན་ནུས་པ་སྐུའི་དབང་ཕྱུག་དང་། ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་དུ་ཐམས་ཅད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་པའི་སེམས་ཅན་
ལ་ཅིག་ཅར་སྟོན་པ་གསུང་གི་དབང་ཕྱུག་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཙམ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པའམ་རྟོག་པ་མེད་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མཁྱེན་པ་ཐུགས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་དང་། ཐུགས་བསྐྱེད་པ་ཙམ་གྱིས་མཐའ་ཡས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་སྟོན་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་དབང་ཕྱུག་དང་། ཡུལ་དུས་གནས་
སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་མེད་དུ་ཁྱབ་པ་ཀུན་འགྲོའི་དབང་ཕྱུག་དང་། འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་རང་གཞན་གྱི་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ནུས་ཤིང་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཅི་འདོད་གྱི་དབང་ཕྱུག་གོ །
23-572
འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་བརྟན་གཡོ་སྣ་ཚོགས་པའི་གཟུགས་སུ་སྐྱེད་པ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་པོའི་དབང་ཕྱུག་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་བའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་བརྒྱན་པའི་སྐུར་སྟོན་ཅིང་། ཐུན་མོང་
མིན་པའི་ཡོན་ཏན་སྟོབས་བཅུ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་དབང་ཕྱུག་སྟེ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའོ།། །།
༄། །རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ལམ།
གཉིས་པ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ལམ་ལ། ཐེག་པ་ཐུན་མོང་པ་དང་མཐུན་པར་བསླབ་པ་
དང་། དེ་ནས་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་དཀྲི་བའི་ཚུལ་གཉིས་ལས།
༈ ཐེག་པ་ཐུན་མོང་པ་དང་མཐུན་པར་བསླབ་པ།
དང་པོ་ནི། སེམས་ཅན་དང་པོའི་ལས་ཅན་ལ། །རིམ་གྱིས་པ་ནི་བསྟན་པར་བྱ། །ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས། བློ་གྲོས་ཆེན་
པོ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་རྒྱུད་ནི་རིམ་གྱིས་འཇུག་པས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་ཏེ་ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཤིང་ཨ་མྲའི་འབྲས་བུ་ནི་རིམ་གྱིས་སྨིན་
པར་འགྱུར་གྱི། །ཅིག་ཅར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དང་། དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་མདོ་ལས། བློ་གྲོས་བརྟན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཕོང་གི་སློབ་དཔོན་ནི་འཕོང་སློབ་པ་ན་ཐོག་མར་བ་ལང་གི་ཀོ་བ་
ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་བ་ལང་ཀོ་བ་ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་ཤིང་ལེབ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །ཤིང་ལེབ་ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་འབེན་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་འབེན་ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་དབྱུག་གུ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དེ། །
23-573
གང་གི་ཆེ་དབྱུག་གུ་ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་བརྒྱ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྲ་བརྒྱ་ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་བཅུ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེར་སྐྲ་བཅུ་ལ་
ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་གཅིག་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སྐྲ་གཅིག་ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ཕོག་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་
མི་འཆོར་བར་འཕོག་གོ །མི་འཆོར་བར་ཕོག་པ་དེའི་ཚེ་འཕོང་སློབ་པ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་འདོད་ན་མུན་ནག་གི་ནང་ནའང་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པ་གང་དང་གང་སྒྲ་གྲག་
པ་དེ་དང་དེར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་མི་འཆོར་བ་ཉིད་དུ་མདའ་འགྲོའོ། །སྒྲས་མཚོན་པ་ལ་ཕོགས་པར་བྱེད་པ་ལ་གནས་པས་ཕྱིས་གང་དུའང་མི་སློབ་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་ལེགས་པར་
བསླབས་པའི་ཕྱིར་ན་འཕོག་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་ལ། རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་ལ་གནས་པའི་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སློབ་པར་འདོད་པས་ཀྱང་རིམ་
པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བསླབ་པར་བྱའོ། །རིམ་པའང་། ཐོག་མར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་བསམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་བསླབས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པར་བྱའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
所谓六种殊胜的自在，也被解释为八种：身与语的自在，心与神变遍行住，随欲生与功德饰，此为果位八自在。自然成就能同时为众生利益显现无量身是身自在；以一切语言向一切众生同时宣说一切法是语自在；仅凭作意就能令一切世界充满各种珍宝，或无需分别就能了知一切众生心行是心自在；仅凭发心就能显现无量神变幻化是神变自在；在一切境、时、处无碍遍行是遍行自在；仅凭意愿即能圆满自他所欲并享受一切安乐是如欲自在。
仅凭意愿即能生起各种动静形象是生起自在；显现具足一切众生共有功德之身，并具足十力等不共功德是功德自在，[佛陀]具备这八种[自在]。
次第趣入之道
第二，次第趣入之道分为：依循共同乘的学习，及引导入大瑜伽道的方式两部分。
依循共同乘的学习
第一：对初业有情，应当教授次第法。《楞伽经》中说："大慧，自心显现之相续，由次第趣入而得清净，非顿悟。譬如，大慧，庵摩罗果次第成熟，非顿时成熟。"《勇猛行经》中说："坚慧，譬如，射箭老师教授射箭时，首先令射中牛皮。当射中牛皮时，令射中木板。射中木板时，令射中靶子。射中靶子时，令射中木棍。
射中木棍时，令射中百根头发。射中百根头发时，令射中十根头发。射中十根头发时，令射中一根头发。射中一根头发时，令射中以声音标识之物。射中以声音标识之物时，必定射中不失。射中不失时，箭术修习已至极限，此人若欲，即使在黑暗中，无论何处有人或非人发出声音，箭自然而然不失地射中。已经到达射中以声音标识之物的阶段，之后不需要再学习任何[技巧]。为什么呢？由于先前已善加学习，对一切所射之物都能成就。"
住于金刚乘者欲学习勇猛行三摩地也应依此次第学习。次第为：首先发起佛乘之发心，即发菩提心，并依此修行。
;


 །དང་པོ་ཉོན་མོངས་འདུལ་བ་ནི། །འདིར་ཆོས་ཀྱི་ལམ་གང་དང་གང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། 
23-574
འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་མི་སྡུག་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གི་གཉེན་པོར་བྱམས་པ་དང་། གཏི་མུག་གི་གཉེན་པོར་རྟེན་འབྲེལ་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཁམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་བྱ། །སློབ་དཔོན་ཙཱརྻ་པའི་
བཞེད་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པ་དུག་ལྔ་ཤས་གང་ཆེ་བ་སོ་སོའི་གཉེན་པོ་དང་སྦྱར་བའི་ཕྱིར་ཁམས་ལྔའམ་དྲུག་གིས་དབྱེ་བས་ཕྱེ་ནས་འབྱུང་བ་རོ་སྙོམས་པ་ལ། ཟད་པར་ས་ཆུ་མེ་རླུང་
ནམ་མཁའ། ཁ་དོག་གིས་ཕྱེ་བས་ཟད་པར་སྔོ་སེར་དམར་དཀར། ཟད་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་བསྒོམ་ཞིང་ཕུང་པོའི་ཞིག་རལ་བསྒོམ་པར་བྱ། ཟིལ་གྱིས་ནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་བསྒོམ་པའོ། །
དེས་འབྱུང་བ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་ནོན། འབྱུང་བའི་གནོད་པས་མི་ཚུགས། སྣང་བ་ཟིལ་གྱིས་ནོན། མཐོང་ན་མི་མཐུན་པ་མེད་པ། རྣམ་རྟོག་ཟིལ་གྱིས་ནོན། གང་བསྒོམས་པ་དེ་ལ་གསལ་སྣང་ཕྱིན་ནས་གཞན་
ལ་སྟོན་ནུས་པ་འབྱུང་ངོ་།། །།
༈ རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་དཀྲི་བ་ལ། རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པའི་རིམ་པ།
གཉིས་པ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་དཀྲི་བ་ལ། བསྐྱེད་རྫོགས་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། གང་ཡང་རུང་བའི་བུམ་པའི་དབང་བསྐུར་ནས། བསྐྱེད་རིམ་གཞུང་ལས་ཤེས་པར་བྱ། །
ཞེས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་བསླབ་བོ། །གཉིས་པ་རྫོགས་རིམ་ལ། རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པའི་རིམ་པ། སེམས་ལ་དམིགས་པའི་རིམ་པ། བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ལུས་མ་སྦྱངས་པར་ངག་དག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། 
23-575
ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་དུ་གནས་པ་བསལ་ནས། ཕུང་པོ་ལྔ་རིགས་ལྔ། དེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་། ཁམས་འབྱུང་བ་ལྔ་ཡུམ་ལྔ། སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ། ཡུལ་དྲུག་གཟུགས་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་སོགས་པ་ཁམས་དཔའ་བོ། རྩ་དཔའ་མོ་སོགས་གང་སྣང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྒྲུབས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ཙམ་དུ་ལྟ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་
དག་ཀྱང་གསང་བའི་རིགས་ལྔར་བསྡུས་ནས་བསྒོམ། ལྔ་པོ་དེའང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རིགས་གསུམ་དུ་བསྡུས་ནས་བསྒོམ་མོ། །དེའང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་མིང་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་
འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་། འདི་སྦྱར་བའི་ཚེ། རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཅས་པའི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པ་རིགས་བརྒྱ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་རིགས་ལྔ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་བྱིན་རླབས།
རིགས་གསུམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་དཔའ་གསང་ཆེན་རིགས་གཅིག་གི་རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །ངག་དབེན་པ་དང་རླུང་བསྒོམ་པ། །བླ་མའི་ཞལ་ལས་ཤེས་པར་བྱ། །ངག་རྣམ་པར་དབེན་པ་ནི་རླུང་
གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འཇུག་གནས་ལྡང་བ་གསུམ་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡི་གེ་འབྲུ་གསུམ་དང་སྦྱར་ཏེ་རླུང་ནང་དུ་འཇུག་པ་ཨོཾ་དཀར་པོ། གནས་པ་ཨཱཿདམར་པོ། ལྡང་བ་ཧཱུཾ་མཐིང་ཁར་བྱས་ཏེ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་གསུམ་དུ་སྦྱར་བས་རླུང་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་སྒྲའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཚིག་ཐམས་ཅད་ཨཱ་ལི་དང་ཀཱ་ལི་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བས་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཕོ་མོ་མ་ནིང་གི་སྔགས་སུ་ཤེས་པར་འབྱུང་ཞིང་། 
23-576
ཕྲ་བའི་རླུང་རིགས་བརྒྱ། དེ་ཉིད་རིགས་ལྔ་རིགས་གསུམ་གསང་ཆེན་རིགས་གཅིག་ཏུ་ཤེས་པས་ཡུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་ལྷར་དག་པར་ཡང་འགྱུར་རོ།། །།
༈ སེམས་ལ་དམིགས་པའི་རིམ་པ།
གཉིས་པ་སེམས་ལ་དམིགས་པའི་རིམ་པ་ནི། སེམས་ལ་དམིགས་
པའི་མན་ངག་ནི། །བདེ་བ་ཆེན་པོའི་མན་ངག་གོ །

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
首先调伏烦恼：此处是以任何法道调伏烦恼。以不净观作为贪欲的对治，以慈心作为嗔恨的对治，以修习缘起作为愚痴的对治等。分析界的种类，按照阿阇黎查雅巴的观点，将烦恼五毒中何者较重与各自对治法相配合，以五或六界分类后，使元素平衡。以遍满观修习地、水、火、风、空；以颜色区分则修习遍满青、黄、红、白；修习遍满十种识处以及蕴体的崩坏，修习八胜处。
由此能胜伏诸元素，元素的损害无法侵扰，胜伏显相，见之无不相应，胜伏分别念，对所修之处获得明晰显现后，能向他人示现。
引导入大瑜伽道的方法：金刚念诵次第
第二，引导入大瑜伽道分为生起次第与圆满次第两部分。首先，授予任何适宜的瓶灌顶后，应从经典中了解生起次第，依此学习生起次第。第二，圆满次第包括：金刚念诵次第、缘心次第、自加持次第三部分。首先，因为身体未经净化，语言无法清净，
所以清除蕴界处的平凡我慢，观五蕴为五部，合一为金刚持；界五元素为五佛母；一切处为菩萨；六境为色金刚女等界勇士；脉为勇女等，观察一切所现仅是如来所成就的三摩地影像。此等摄为五密部而修习，五部又摄为身语意三种部类而修习。如此进入名为大金刚持的大乐三摩地。
又，当结合生起次第与此[圆满次第]时，修习带有所依与能依之轮为百种部类，五如来的头饰为五种部类，身语意加持为三种部类，三摩地勇士为一大密部类瑜伽。语言寂静与修气，应当从上师口中了知。语言寂静是气的真实入住出三者与咒语真实的三字相配：入气为白色"嗡"，住气为红色"阿"，出气为深蓝色"吽"，与身语意三金刚相配，而胜伏气，声音真实性是一切语词皆从阿里和嘎里正确产生，了知一切声音为男女中性咒语，
微细气为百种部类，了知此即为五部、三部、一大密部，一切境界显现也将清净为本尊。
缘心次第
第二，缘心次第：缘心的口诀，是大乐的口诀。


བླ་མའི་ཞལ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ། །སེམས་རྣམ་པར་དབེན་པ་ལ་ཤེས་བྱ་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་དྲི་མ་བཅས་པའི་གནས་ལུགས། དེ་ལས་
རྟོག་མེད་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའི་སེམས། རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གསལ་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ། ཡུལ་ལ་འཇལ་ན་སྒོ་ལྔའི་ཤེས་པ་ལ་རྟོག་མེད་དུ་སྤྱོད་པའོ། །རྟོག་བཅས་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་
ནི། ཤེས་པ་གཟུང་འཛིན་གྱིས་བསྡུས་པ་རང་བཞིན་བརྒྱད་ཅུ་པོ་རྣམས་སོ། །སེམས་ལ་དམིགས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། སེམས་དེའི་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་དང་། ཆོས་ཅན་སེམས་ཀྱི་
མཚན་ཉིད་སེམས་འོད་གསལ་དུ་རྟོགས་པའོ། །སེམས་དེའི་ཆོས་ཉིད་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལམ་དུ་བྱེད་པ་ལ། བདེ་བ་ལམ་དུ་སློང་དགོས་པས། འོག་སྒོ་གཞན་ལུས་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་སྣང་བ་གསུམ།
སེམས་སྐད་ཅིག་མ་ལས་དགའ་བའི་ཡེ་ཤེས་ངོས་ཟིན་པ་དང་། གསལ་བ་རང་རིག་པ་བདེ་སྟོང་དུ་རྟོགས་པར་བྱས་པའི་ཞུ་བདེ་ལྷན་སྐྱེས་དེས་ཡུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་རིགས་བརྒྱར་བསྡུས་ནས་རྒྱས་བཏབ་ཏེ་བསྒོམ། 
23-577
དེ་རིགས་ལྔ་གསུམ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་ཀྱང་ངོ་། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་མན་ངག་ནི། །མན་ངག་ཚིག་བསྡུས་དག་ལས་ཤེས། །བདེ་བ་སྤྲོས་བྲལ་རྟོག་མེད་དུ་འཆར་བར་བྱེད་པའམ། ཆོས་ཅན་སེམས་ཀྱི་མཚན་
ཉིད་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལམ་དུ་བྱེད་པ་ནི། སློབ་དཔོན་ལྭ་བ་པའི་བཞེད་ཚིག་སྡེ་བཞི་གསུམ་བཅུ་གཉིས་སུ་སྡུད་པས་ཚིག་བསྡུས་ཏེ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དོན་བཤད་པ་དེར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཏུམ་
མོ་འོད་གསལ་སྦྱང་བ་ལ། །སྟེང་སྒོ་རྣམ་པར་གྲོལ་པ་རང་ལུས་ཐབས་ལྡན་བདེ་ཆེན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་མན་ངག་ཅེས་བྱ་སྟེ། ལྟེ་བའི་རྩ་མདུད་རང་བཞིན་གྱིས་གཏུམ་མོ་ཨ་ཐུང་ངུ་དེ་
ལ་རོ་རྐྱང་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་བའི་སྦྱོར་བས་གནད་དུ་བསྣུན་ཏེ་བདེ་བ་བསྡུ་བ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འཁོར་ལོ་བཞི་ལྟེ་བ་ནས་ནོར་བུའི་སྣ་རྩེར་དགུག་པ་དང་། དེ་ལས་ཕྱིར་མི་འཆོར་བར་
འཛིན་པས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་འཆར་བར་བྱེད་པ་དང་། དེ་ནས་གསང་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྦས་པའི་འཁོར་ལོ་ལ་བརྟེན་ནས། འདྲེན་གྱི་གནད་ཀྱིས་ཐིག་ལེ་གྱེན་དུ་དྲངས་པ་དང་།
འབེབས་ཀྱི་གནད་ཀྱིས་རྩ་ལས་སྙིགས་མ་འཐུར་དུ་དབབ་པ་དང་། བར་རླུང་བུམ་པ་ཅན་ཁ་སྦྱོར་ཆེན་པོར་བཅིངས་པའི་གནད་ཀྱིས་དྭངས་མ་ལུས་ལ་ཁྲེམས་པར་བྱ་བ་སྟེ། རིན་ཆེན་འཁོར་ལོའི་འཁྲུལ་འཁོར་ཡན་ལག་གསུམ་ཞེས་བྱ་སྟེ་སྟེང་འོག་གཉིས་ཀའི་ཐུན་མོང་གི་གདམས་པའོ། །
23-578
དྭངས་མ་ལུས་ལ་ཁྲེམས་པའི་བདེ་བ་དེས་རིགས་བརྒྱ་རིགས་ལྔ་གསུམ་གཅིག་གིས་ཡུལ་སྣང་ཐམས་ཅད་ལ་སྤྲོ་བའམ་རྒྱས་གདབ་པར་བྱའོ། །འདིར་འོད་གསལ་ཞེས་པ་ནི་ཡས་བརྟན་གྱི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་
དགའ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དྲི་མ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ལ་བྱའོ།། །།
༈ བདག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་རིམ་པ་ལ། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ།
གསུམ་པ་བདག་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ལམ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ལུས་བསྒོམ་ལ། །སློབ་
པ་དང་ནི་མི་སློབ་གཉིས། །ཀུན་རྫོབ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ལ། བར་དོ་སྦྱོང་བྱེད་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐབས་བཞིན་དང་། འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐབས་ཤིག་
སྟེ་གཉིས་ཡོད་ལ། སློབ་པ་ལའང་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་དང་། །རང་ཉིད་ལྷག་པར་གནས་པའོ། །འདིར་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་དེའང་ཐེག་པ་ཐུན་མོང་དང་མཐུན་པར་ལམ་བགྲོད་ནས་རྡོ་
རྗེའི་ཐེག་པར་ལྷའི་སྐུ་སྣང་སྟོང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བསྒོམ་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གསང་ཆེན་གྱི་ལམ་དུ་རང་ཉིད་ལྷག་པར་གནས་པ་རང་རིག་རང་གསལ་
བ་གཉིས་མེད་འོད་གསལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་རིམ་པ་སྟེ་གཉིས་ཡོད་དོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
应当从上师口中了悟。对于心的寂静，了知所知之心的特性，即带有染污的实相。从中[了知]无分别遍显之心，即觉性菩提心，明晰无分别；若对境衡量，则于五门识无分别而行。有分别的自然显现，是由能取所取所摄的识，即八十种自性。缘心即智慧的特性，如实了悟心的法性，以及了悟法相心的特性为心光明。
将心的法性觉性智慧作为道路，需要将乐作为道路引发，依靠下门、他身、智慧而有三种显现。从刹那心中认识喜乐智慧，明晰的自觉知了悟为乐空，以此融化的俱生乐将一切境显摄为百种部类而印持修习。
这也可摄为五部、三部、一部而修。大手印的口诀，从简略口诀中了知。令乐无戏论、无分别显现，或将法相心的特性觉性智慧作为道路，是阿阇黎拉哇巴的教义，将词句摄为四、三、十二的简略词句，在其中解释大手印的意义，应当了知。
拙火光明净化：上门解脱自身具方便大乐菩提心口诀。脐轮脉结自性拙火短阿字，通过使左右脉合一的修法，击中要点聚集乐，从脐轮到珍宝尖端召集菩提心的四轮，并持此不外泄，使俱生智慧显现，然后依靠秘密珍宝隐藏轮，以引导要诀向上引动明点，以降下要诀使脉中滓垢下降，以中气闭持大拙火瑜伽的要诀使精华充盈身体，这称为珍宝轮的三支瑜伽，是上下二者共同的教授。
以精华充盈身体的乐，将百种部类、五部、三部、一部遍布或印持于一切境界显现中。此处"光明"是指对上行稳固俱生喜的本质无染了悟。
自加持次第：现等觉次第
第三，自加持道分为略说和广说两部分。首先略说：修习如幻身，有学与无学二者。进入世俗光明时，如同净化中阴的有学双运阶段，以及究竟果位无学双运阶段两种。有学也分两种：现等觉次第与自身殊胜安住。此处有学双运也依循共同乘道路行进，在金刚乘中修持本尊身如幻显空，即现等觉次第；以及不共大密道路中自身殊胜安住，了悟自觉自明无二光明的次第，共有两种。


 ། གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་དང་། །རང་ཉིད་ལྷག་པར་གནས་པའི་རིམ་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། 
23-579
མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་ལ། །གསང་བའི་དབང་གི་དུས་དག་ཏུ། །ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ངོ་སྤྲད་པའི་དུས་ནམ་ཞིག་གི་ཚེ་ཞེ་ན་གསང་བའི་དབང་བསྐུར་ནས་སོ། །ཇི་ལྟར་ངོ་སྤྲོད་
ཅེ་ན། མེ་ལོང་དྲི་མ་མེད་པ་ལ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལེགས་བྲིས་ཏེ། །དེ་ཡི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་དང་མཚུངས། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་བྲིས་སྐུ་འགྱིང་ལོག་འོད་ཀོར་འཇའ་ཚོན་རིས་ཟླུམ་པོར་བྱས་པའི་
ནང་དུ་བཞུགས་པ་མེ་ལོང་གཡའ་དག་པའི་ནང་དུ་འཆར་དུ་བཅུག །བླ་མ་ལ་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་བསྟོད་པ་བྱས་ཏེ། མིག་དེ་ལ་གཏད། རང་ཉིད་ལུས་གནད་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དང་ཆོས་མཚུངས་པ།
སེམས་གྲིམས་དྲགས་པ་དང་ལྷོད་དྲགས་པའི་སྐྱོན་སྤངས་ཏེ་རྣམ་རྟོག་གིས་མ་བསླད། གཉེན་པོས་མ་བཅོས་པར་རང་སོ་ལ་མ་ཡེངས་པར་བཞག་པས། དང་པོ་གཟུགས་བརྙན་གསལ་བ་སྣང་བ། དེ་ནས་གཟུགས་
བརྙན་ལོགས་སུ་ཆད་པ་ལྟར་སྣང་བ་མཆེད་པ། དེ་ནས་གཟུགས་བརྙན་མི་གསལ་བར་ནག་ཐིབ་ཏེ་སོང་བ་ཉེར་ཐོབ། དེ་ནས་དྭངས་པ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ངང་ནས་ཉམས་སྣ་ཚོགས་པ་སྐྱེ་བས་
སྟོང་ཉིད། དེའི་གཟུགས་བརྙན་ནམ། ཡང་ན་མེ་ལོང་ནང་གི་ལྷའི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་ལ་སེམས་གཟུང་། དེ་ལ་སེམས་གར་བཞག་རུང་བརྟན་པ་དང་རང་དང་མེ་ལོང་གི་བར་དུ་བཞག་ལ་སེམས་གཟུང་། 
23-580
དེ་བརྟན་པ་དང་དེ་རང་ལ་བསྟིམ། རང་ཡི་དམ་གྱི་གཟུགས་དེ་ལྟ་བུར་གསལ་བར་མ་གྱུར་བར་དུ་སེམས་གཟུང་། དེའི་གསལ་སྣང་བརྟན་ནས་སྣང་སྲིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལྷའི་སྣང་བརྙན་དུ་
གསལ་བ་དེ་ལ་བརྟན་པ་མཉམ་རྗེས་མེད་པར་བྱུང་ན་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལ་རྩལ་འབྱོངས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མ་གྲུབ་ན་སྤོགས་པའི་ཆོ་ག་ལྷང་མ་ལྷང་ཚེར་ལ་རྨ་བྱའི་ཁྲག་གིས་
རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བྲིས་ལ་ཏིང་ཕོར་དུ་ཆུར་བཅུག་སྟེ་ཉི་མ་ལ་བཞག་ན་དེའི་འོད་ཀྱིས་རྩིག་ངོས་ལ་ཕོག་པ་དེ་ལ་དགའ་མི་དགའི་སྤྱོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་པས་ཁྱད་མི་འདུག་ན།
དེ་དང་རང་ཐ་མི་དད་དུ་བསྒོམ་མོ།། །།
༈ རང་ཉིད་ལྟག་པར་གནས་པའི་རིམ་པ་ལ། མ་བསྒོམས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་འཕོ་བ།
གཉིས་པ་རང་ཉིད་ལྟག་པར་གནས་པའི་རིམ་པ་ལ། མ་བསྒོམས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་འཕོ་བ། དེའི་ཡན་ལག་གྲོང་འཇུག །བག་ཆགས་དག་པས་འཚང་རྒྱ་བ་
རྨི་ལམ། དོན་ཤེས་པས་འཚང་རྒྱ་བ་བར་དོ་དང་བཞིའོ། །དང་པོ་ལ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་ཚུལ་ལས་འཕོ་བ་དང་། སྒྱུ་མ་དངོས་ཀྱི་འཕོ་བ་དང་། འོད་གསལ་བའི་འཕོ་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་
ནི། རང་ཉིད་ལྷག་པར་གནས་པ་ལ། འཕོ་བ་དང་གྲོང་དུ་འཇུག་པ་དང་། རྨི་ལམ་བར་དོ་རྣམ་པ་བཞི། གོང་དུ་འཕོ་བ་རྣམ་གསུམ་སྟེ། །བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་ཚུལ་དང་ནི། །སྒྱུ་མ་དངོས་དང་འོད་གསལ་ལོ། །
23-581
ཞེས་མདོར་བསྟན་ནས། རྒྱས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་ཚུལ་ལ་ནི། ཀྵུཾ་ལ་སོགས་པའི་ཡི་གེ་ཡིས། །བུ་ག་དག་ཀྱང་དགག་བྱ་སྟེ། །རང་གི་སེམས་ནི་ལྷ་ཡི་སྐུ། །འཇའ་ཚོན་ལྟ་
བུར་བསྒོམ་པའམ། །ཡང་ན་ཧཱུཾ་ལ་བསྡུ་བྱ་སྟེ། །ཚངས་པའི་བུ་ག་དག་ཏུ་འདོན། །འོག་མིན་གནས་སུ་ཡང་དང་ཡང་། །རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གནས་པར་བྱ། །འདི་ནི་རྡོ་རྗེ་གདན་བཞི་ལས་གསུངས་པའི་
འཕོ་བའི་རྣལ་འབྱོར་རྒྱས་པ་སྟེ། བླ་མའི་མན་ངག་ལས་བྱུང་བ་བཞིན་སྦྱང་བའོ། །དེ་ལྟར་གོམས་པ་བརྟན་གྱུར་ན། །དུས་ཀྱི་རྟགས་རྣམས་ཤེས་བྱས་ཏེ། །འཕོ་ཀར་ཤེས་པ་གནས་སུ་བསྐྱལ། །དེ་ལྟར་
བྱས་པས་འཕོ་བར་འགྱུར། །ཞེས་པས་ནི་ལས་སྦྱོར་བསྟན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
第二，广说分为现等觉次第和自身殊胜安住次第两部分。首先，
现等觉次第：在秘密灌顶时，何时将世俗如幻示现指认？答：在授予秘密灌顶之后。如何指认？在无垢明镜中，善画金刚萨埵，如同显现其影像。将金刚萨埵画像放置在圆形虹光晕环中，令其显现在除去污垢的明镜中。向上师赞颂幻身，目光专注于彼，自身保持身体要点，与毗卢遮那相应，心既不过紧也不过松，避免这些过失，不受分别念染污，不以对治修正，在自然状态中不散乱而住，首先影像明显显现为"显"，然后影像似乎分离为"增"，然后影像不清晰而变得黑暗为"近得"，然后从清澈如虚空的状态中生起各种体验为"空性"。
于其影像，或者在明镜中显现的本尊影像上执持心，能在任何处安置心而稳固时，将心安置于自己与明镜之间并执持，稳固后融入自身，直至自己明显成为本尊形相时执持心，其明晰显现稳固后，一切显现有情世界的事物皆明显为本尊影像，若能于此稳固无分别定后行持，则为显现如幻得力。若未成就，应行摄取法：用孔雀血在贝壳内面画金刚萨埵，放入盛水的碗中置于阳光下，当其光映照墙面时，对之做各种喜不喜的行为若无差别，则修持自己与之无别。
自身殊胜安住次第：不修而成佛的迁识
第二，自身殊胜安住次第分四部分：不修而成佛的迁识，其支分入尸，因清净习气而成佛的梦，了知义理而成佛的中阴。
首先，从生起次第方式的迁识，实幻迁识，和光明迁识三者中，第一：自身殊胜安住有迁识、入尸、梦和中阴四种。向上迁识有三种：生起次第方式、实际幻身和光明。
略说之后，为了广说：在生起次第方式中，以KṢUṂ等字，封闭诸孔穴，自心如本尊身，修持如彩虹般，或者摄入HŪṂ字中，从梵穴送出，至色究竟天，反复不断地安住。这是从《金刚四座》中所说的广泛迁识瑜伽，应当按照上师口诀修习。如此修习稳固后，应了知临终征兆，临迁识时将心识送往[净]处，如此做即可迁识。这是指示业瑜伽。
;


 །གཉིས་པ་སྒྱུ་མ་དངོས་ཀྱི་འཕོ་བ་ནི། སྒྱུ་མ་དངོས་ཀྱི་འཕོ་བ་ནི། །འོག་ནས་བྱུང་བའི་རྨི་ལམ་ལ། །གོམས་པར་བྱ་སྟེ་སུམ་
ཅུ་ནི། །རྩ་གསུམ་གནས་སུ་འཕོ་བར་བྱ། །རྨི་ལམ་འབྱོངས། དེ་སྒྱུ་མར་བསྲེ་ཐུབ་པ་སྣང་བ་ལ་གང་བྱ་བྱ་བཏུབ་པས། ལྷའི་འདུན་ས་ཆོས་བཟངས་སམ། ཨར་མོ་ནིར་གའི་སྟེང་དུ་སེམས་ཀྱི་
མདའ་རླུང་གི་གཞུ་དང་སྦྱར་ཏེ་འཕངས་པས་དེར་སླེབ་པར་འགྱུར་ལ། དེ་རུ་སྔར་ནི་གང་བསྒོམས་པར། །གོམས་པས་ཁྲིད་དེ་གོམས་གྱུར་ན། །བདེ་སྟོང་སྐྱེ་བའི་གནད་ཡིན་པས། །མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ནས་ནི། །
23-582
ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཐོབ་འགྱུར་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །སྔགས་པའི་འགྲོ་ས་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །མཚན་ཉིད་པ་ནི་ལྟུང་བར་འགྱུར། །རྩའམ། རླུང་ངམ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་བརྟེན་པ་སོགས་ཀྱི་
ལམ་གང་ལ་མོས་པ་དེས་འདོད་ཡོན་ལམ་དུ་འཁྱེར་བས་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚོགས་དྲུག་བདེ་བར་ཤར་ཏེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལྷག་མཐོང་གི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ཐོབ་ནས་ཚེ་འདི་ཉིད་
ལ་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་སྒྱུ་མ་འབྱོངས་པས་འདོད་པའི་ལྷ་དང་སྐལ་པ་མཉམ་པའི་རིག་འཛིན་བྱས་ནས་རྟེན་དེ་ལས་མཆོག་བསྒྲུབ་པའི་ཚུལ་བཤད་ཅིང་། དེས་མཚོན་ནས་གཟུགས་ཁམས་མཐར་ཐུག་
པའི་གནས་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་ཙམ་གྱི་སྒྱུ་མ་གཟུང་ནས་རྟེན་དེ་ལས་མཆོག་བསྒྲུབ་པའང་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་རགས་ལུས་སྒྱུ་མར་འབྱོངས་ཀྱང་འོད་གསལ་མཚན་ཉིད་པ་མ་རྟོགས་པས་ཕྲ་བའི་ལུས་
དག་པར་བྱེད་མ་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཏུ་ཅི་དགར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་པ་ལྟུང་བ་ཤེས་པའང་དེ་དག་ལ་འདོད་པ་མ་སྤངས་པར་ལམ་དུ་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བས་ཏེ། མཚན་
ཉིད་ཀྱི་ལམ་ནི་སྤང་བྱ་སྤོང་པའི་ལམ་མོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །གསུམ་པ་འོད་གསལ་གྱི་འཕོ་བ་ནི། འོད་གསལ་བ་ཡི་འཕོ་བ་ནི། །འཆི་བའི་དུས་ནི་ཤེས་བྱ་སྟེ། །མི་རྟོག་པ་ལ་སེམས་གནས་ནས། །
23-583
ལུས་ཀྱི་རྩོལ་བ་དག་གིས་ནི། །འོད་གསལ་བར་ནི་གཞུག་བྱ་སྟེ། །བར་དོར་མྱ་ངན་འདའ་བ་ཡིན། །བསླབས་ནས་འཕོ་བ་དེ་རྣམས་ཡིན། །ཕྱི་ནང་གསང་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་འཆི་ལྟས་རྣམས་
ཤེས་པས་འཆི་ཀའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ལུས་བསམ་གཏན་གྱི་ཡན་ལག་ལྔ་དང་ལྡན་པས་རླུང་ལྔ་དབུ་མར་ཞུགས་པ་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་མ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་འོད་གསལ་དུ་བཅུག་
སྟེ། དེ་ལས་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སྣང་བ་རྐྱེན་གྱི་བར་དོར་སྒྱུ་མར་ལྡང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་རང་བཞིན་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱས། དེས་
སྦྱངས་པའི་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུར་འཕོས་ཏེ་བག་ཆགས་ཀྱི་ལྷག་མ་སྦྱངས་ནས་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཏུ་འཕོ་བར་བྱའོ། །འོད་གསལ་བ་ལ་སེམས་གནས་ནས། །སློབ་བཞིན་པ་ཡི་
རྣལ་འབྱོར་ཆེ། །མ་བསླབས་པར་ཡང་འཕོ་བ་ཡོད། །ཡང་དབང་པོ་རྣོ་བ་ལམ་ལ་སྦྱངས་པས་རང་བཞིན་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱེད་ནུས་ན། འཆི་ཀའི་ཐིམ་རིམ་བྱུང་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངང་དུ་གནས་
ཏེ། འོད་གསལ་མ་བུ་འདྲེས་ནས་བག་ཆགས་ལྷག་མ་སྦྱངས་བའི། ཟུང་འཇུག་ཏིང་འཛིན་ལ་གནས་ནས། །སླར་ནི་གང་ལའང་མི་སློབ་ཏེ། །གཉིས་མེད་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པས། །སྐུ་བཞི་རོ་མཉམ་གྱུར་པའོ། །
23-584
སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ལ་བསླབ་པ་མཐར་ཕྱིན་ནས་བསླབ་བྱ་སློབ་བྱེད་ཟད་པ་མི་སློབ་པའི་གོ་འཕང་སྐུ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་འཕོ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
第二，实幻迁识：实幻迁识，应当依靠下文所述梦境，修习三十，迁至三脉之处。梦修娴熟，能将其融入幻相，对显现能随意转变，则以心识箭配合气息弓射向天界集会处妙法殿或阿摩尼嘎顶，便能抵达彼处。在那里，先前所修，通过熟习引导而成熟，这是生起乐空的要诀，证得无分别智慧后，即能于此生成佛，此中毫无疑问。此是咒行者的最胜去处，而修显教者则会堕落。
依靠脉或气或菩提心等任何所信乐之道，将欲尘转为道用，令六根对境的六识生起乐受，获得无分别胜观智慧后，于此生成佛。此处说明已精通幻身者可成为与欲界天神同等的持明，在此身基础上成就殊胜；以此类推，也可了知持取色界究竟处的身与受用的幻相，在此身基础上成就殊胜。这是虽然精通粗身为幻，但未证悟真实光明，无法清净细微身体，因此能随意转生彼等处。
了知显教修行者堕落的原因是未能舍离对彼等的贪欲而转为道用，如说："显教道路是断除所断之道。"第三，光明迁识：光明迁识，应了知死亡之时，心住于无分别中，以身体用力，导入光明中，于中阴获得涅槃。这些是修习后的迁识方法。
通过了知外内密真实死亡征兆，临终时以具足五支禅定的身体，将五气融入中脉，虽非自然光明，但引入无分别光明中，从中瑜伽士如幻升起因缘中阴身，即从佛国至佛国而去，现证自然光明，由此净化而迁至清净幻身或智慧身，净化习气余留后，迁至无学双运。心住光明中，正在学习的大瑜伽士，即使未修习也能迁识。
或者利根者通过道路修炼能现证自然光明，则即使出现临终融解过程，也能安住其中，光明母子融合，清净习气余留，安住于双运定中，此后不再修学任何法，由完全证悟不二，四身平等融合。学习有学双运至圆满后，所学能学皆尽，迁至具四身特性的无学果位。


། །།
༈ དེའི་ཡན་ལག་གྲོང་འཇུག་དང་། བག་ཆགས་དག་པས་འཚང་རྒྱ་བ་རྨི་ལམ།
གཉིས་པ་དེའི་ཡན་ལག་གྲོང་འཇུག་
ནི། སྒྱུ་མར་མོས་པ་དྲག་པོ་དང་། དམིགས་པ་རྣོ་བ་དང་། འཕོ་བ་འབྱོངས་པས་གྲོང་འཇུག་ལ་བསླབ་པ་སྟེ། དེ་ལ་གྲོང་དུ་འཇུག་པ་ནི། མདུན་དུ་དམིགས་པ་གསལ་བྱས་ལ། །དབུགས་དང་ཤེས་
པ་འཐོན་པར་གཏད། །དེ་ལ་དམིགས་བ་བྱང་བ་དང་། །དམིགས་པ་ཇེ་གསལ་ཇེ་གསལ་འགྱུར། །དེ་ལ་ཡུན་དུ་གོམས་བྱས་ནས། །རང་གི་ཕུང་པོ་དོར་བྱ་སྟེ། །བསོད་ནམས་ཅན་གྱི་ལུས་བླངས་ནས། །སེམས་
ཅན་དོན་ནི་མ་ལུས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཚུལ་བགྱིའོ།། །། གསུམ་པ་བག་ཆགས་དག་པས་འཚང་རྒྱ་བ་རྨི་ལམ་ལ། དྲན་པ་དང་འདུན་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་ཤེས་བཞིན་གྱི་བྱ་ར་བ་འཛུགས་པ།
བླ་མའི་གདམས་ངག་གིས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱ་བ། གང་སྣང་སྤེལ་ཞིང་རིག་པའི་རྩལ་ཕྱོགས་མེད་དུ་སྦྱངས་བ། བླང་དོར་དང་བྲལ་བས་གོམས་པར་བགྱིད་པ། གོང་དུ་འཕོ་བའི་གདམས་པ་
དང་ལྔ་ལས། དང་པོ་ནི། རྨི་ལམ་ལ་ཡང་རྣམ་ལྔ་སྟེ། །དྲན་དང་སྒྱུ་མར་ཤེས་པ་དང་། །སྦྱངས་དང་གོམས་པར་འཁྲིད་པ་དང་། །གོང་དུ་འཕོ་བ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་ནས་ཞིབ་མོར་བཤད་པའི་ཕྱིར། 
23-585
དྲན་པ་ཤེས་བྱའི་སྒོ་ལ་ནི། །གཉིད་མ་ལོག་པའི་དུས་སུ་ཡང་། །འདུན་པ་དག་ནི་སྔོན་བཏང་ནས། །ཉིན་སྣང་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་དྲན་པར་བྱ་ཞིང་། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་
བྱའོ་སྙམ་པའི་འདུན་པ་དྲག་པོ་བྱའོ། །ལོག་ཀ་མ་ཡི་ཤེས་པ་ནི། །དྲན་པས་ཡང་དང་ཡང་དགུག་ལ། །སྲོད་ཀྱི་དུས་མགྲིན་པའི་སྔགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྟེན་ལ་གཉིད་ལོག་ཀའི་སེམས་དྲན་པས་བཅིང་
ངོ་། །དགུག་པས་ལོག་རེས་ལན་རེ་བཞིན། །རབ་རིབ་སད་དུས་འབྱུང་བར་འགྱུར། །སྤོགས་པའི་ཆོ་ག་སྟེ་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུར་ཐིག་ལེ་ལ་སེམས་འཛིན་པ་སོགས་སོ། །གཉིས་པ་བླ་མའི་གདམས་ངག་གིས་
སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི། དེ་ལྟར་དྲན་པ་བརྟན་གྱུར་ནས། སྒྱུ་མ་དག་ཏུ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །རྨི་ལམ་ངོ་ཤེས་པ་བརྟན་ནས་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མར་སྦྱང་བའོ། །དེ་ནས་རྨི་ལམ་
གྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མར་ཤེས་ནས། མ་ལོག་པའི་དུས་སུའང་། སྣང་སྲིད་སྒྱུ་མར་ཤེས་བྱའོ། །ཉིན་མོའི་སྣང་བ་རྨི་ལམ་དང་བསྲེས་ཏེ་སྦྱངས་པས། སྒྱུ་མ་དངོས་ནི་རྨི་ལམ་ཡིན། །ཆོས་ཐམས་
ཅད་རྨི་ལམ་ཙམ་དུ་ཤེས་པའི་ཚེ་སྒྱུ་མ་འབྱོངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་སྒྱུ་མར་མ་ཤེས་པས། །བར་དོ་སྒྱུ་མར་མ་ཤེས་ནས། །བར་དོའི་སྲིད་པ་མི་ཁེགས་པས། །སྐྱེ་བ་ཡང་དང་ཡང་བླངས་ཏེ། །
23-586
ཁམས་གསུམ་འཁོར་བར་འཁྱམས་པ་ཡིན། །སྐྱེ་ཤིའི་བར་དོ་ལ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ངོ་མ་ཤེས་པས། རིག་པ་ཨ་འཐས་གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོར་ཞེན་ནས་སྲིད་པ་བར་
དོར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མི་འཆར། དེར་ཆགས་ལྡང་གིས་ཉིང་མཚམས་སྦྱར་བས་འཁོར་བར་འཁྱམ་མོ། །དེ་ལྟར་རྨི་ལམ་དངོས་དག་ལ། །བློ་ནི་འཇུག་ཏུ་མ་བཏུབ་ན། །སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དག་བྱ་སྟེ། །
འདི་ནི་འབྱམས་གཅད་པ་སྟེ། བླ་མ་དང་ལྷ་ལ་མཆོད་ཅིང་ཚོགས་དང་གཏོར་མ་ཀུ་སཱ་ལིའི་ཚོགས་གསོག་སོགས་བྱས་པས་སེམས་རྣལ་དུ་ཕེབས་རྨི་ལམ་ཟིན་སྦྱངས་སོགས་འགྲུབ་བོ། །མ་ལོག་པ་ཡི་
དུས་སུ་ཡང་། །སྣང་སྲིད་སྐྱུ་མར་ཤེས་པར་བྱ། །ཉིན་པར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ཡིན་སྙམ་དྲན་པ་རྒྱུན་ཆགས། འདུན་པ་རྗེས་འབྲང་དུ་བྱ་བ་དང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་པའི་རྟགས་བརྟན་དང་། །འདུ་
འཛི་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བ་དང་། །སྔར་གྱི་གོམས་པར་འཁྲིད་པ་དང་། །མོས་པ་ཤིན་ཏུ་དྲག་པོ་དང་། །དགུག་པའི་དུས་དག་ཤེས་པའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的藏文直译：
其支分入尸与因清净习气而成佛的梦境
第二，其支分入尸：通过对幻相有强烈信解、敏锐专注、熟练迁识而修习入尸，关于入尸：于前方明显观想，气息与心识专注于出离。对此修习熟练后，观想越来越清晰。长时间修习后，舍弃自己的蕴体，取得具福德者的身体，全面利益众生。应当依照此方法行持。
第三，因清净习气而成佛的梦境：首先安立正念和意乐，建立正知观察；通过上师教言了知如幻；扩展一切显现并修炼觉性力用遍及一切方向；远离取舍而修习；向上迁识的教授，共五点。首先：梦境也有五种，即念、知为幻、修炼、引导修习、了知向上迁识。
做此简略说明后，为详细解说：关于念知之门，甚至在未入睡时，先发起意乐，忆念日间显现仅是幻相，并以强烈意乐想"我将在梦中认知为梦"。将即将入睡时的心识，以正念反复召回，在初夜时绑缚即将入睡的心于喉轮之处。召回后每次重新入睡时，将在模糊醒来时产生[清明梦]。[也可修习]摄取法，如在眉间的毫毛上执持心等方法。
第二，通过上师教言了知如幻：如此正念稳固后，应当了知为幻相，即在认知梦境稳固后，修习梦如幻。然后了知一切梦境显现为幻相，在未入睡时，也了知显现有情世界为幻相。将日间显现与梦境融合修习，实际幻相即是梦境，当了知一切法仅如梦时，即为精通幻相。
不了知此为幻相，则不了知中阴为幻相，因不能阻断中阴生存，而一再受生，徘徊于三界轮回。因为未能认出生死中阴中一切显现仅如梦幻，觉性执着于能取所取之物，中阴不能如幻显现，由贪恋生起而结生相续，在轮回中流转。如果对实际梦境，心未能入定，应修习前行，
即断除散乱：供养上师与本尊，积聚供养与食子的库萨里式资粮等，使心平静，能够持梦修习等成就。即使在未入睡时，也应了知显现有情世界为幻相。持续忆念白天一切显现皆是幻相，随意乐而行，坚固生起次第的证相，极少散乱活动，沿先前修习引导，极强信解，了知召回的时机。
;


 །བགེགས་ཀྱི་བར་ཆད་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་ཁྲོ་བོའི་སྔགས་ཀྱིས་བགེགས་བསྐྲད་
བསྲུང་བའི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པ་དང་། ལྷའི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་གསལ་བ་དང་། ངོ་བོ་སྟོང་པ་དང་མཚན་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཟུང་འཇུག་གི་ཉམས་བདེ་སྟོང་དུ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་། གནས་གཡེང་བ་ཆེས་ན་མི་ཟིན་པས་གཡེང་བ་མེད་པ་དང་། 
23-587
སྔར་གང་བསྒོམས་པའི་ལམ་ལ་འཁྲིད་པ་དང་། བླ་མ་ལ་མོས་པ་དྲག་པོས་གསོལ་བ་གདབ་པ་དང་། རླུང་གི་གནད་བུམ་པ་ཅན་བཅིང་བ་དང་། ཡུལ་གྱི་གནད་མགྲིན་པ་སྨིན་མཚམས་གསང་གནས། དུས་
ཀྱི་གནད་ཐོ་རངས། དམིགས་པའི་གནད་སྔགས་དང་ཐིག་ལེ་ལ་ཤེས་པ་བསྟིམ་པའོ། །གསུམ་པ་གང་སྣང་སྤེལ་ཞིང་རིག་པའི་རྩལ་ཕྱོགས་མེད་དུ་སྦྱང་བ་ནི། གཉིད་མ་ལོག་པའི་དུས་སུ་ཡང་། །དྲན་པ་
དེ་ཉིད་སྒྱུ་མ་རུ། །ཤེས་བྱ་བསམ་པ་སྔོན་བཏང་ལ། །ནན་ཏན་དུ་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ། །དྲན་པ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་སྦྱང་འདོད་པ་དེ་ལ་བསྒྱུར་ཏེ་འདུན་པས་མཚམས་སྦྱར་བས། རྨི་ལམ་དུ་
དེར་འཆར་བས་སོ། །དེ་ལྟར་དུ་ནི་གོམས་པ་དང་། །ཕན་ཚུན་དག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། །ངལ་དུབ་དག་ནི་འོང་བ་དང་། །འགྲངས་ལྟོགས་དག་ནི་འོང་བ་དང་། །ལུས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ། ངག་གི་བརྗོད་པ།
སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་དང་། ཆོ་འཕྲུལ་དག་ནི་སྟོན་པ་དང་། །དེ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་རྣམས། །སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་
སྣ་ཚོགས་ལ་བསླབས་པ་སྟེ། མ་ལོག་པ་ཡི་དུས་སུ་ཡང་། །གོམས་པར་བྱས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས། །ལོག་ཀ་མ་ཡི་དུས་སུ་ནི། །མཚན་མོའི་དྲན་པ་དེ་སྙེད་ལ། །བག་མི་ཚ་བར་སྤྱད་པར་བྱ། །
23-588
དེ་དག་གི་ཉིན་མོའི་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལམ་དུ་འཁྱེར་བའི་དུས་སུ་སྦྱངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་གཉིད་དུས་སུའང་དེ་དག་བག་མི་ཚ་བར་སྤྱོད་ལ། རྨི་ལམ་ལ་གོམས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་
དང་། ཡ་ང་བ་དང་། བག་ཚ་བ་མེད་པར་བསྲེ་ཐུབ་སྟེ། དེའི་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ལ་ཉིན་མཚན་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །བཞི་པ་བླང་དོར་དང་བྲལ་བས་གོམས་པར་བགྱིད་པ་ནི། དེ་ལྟར་
སྒྱུ་མར་ཡང་དང་ཡང་། །ཉིན་མཚན་དག་ཏུ་བསམས་ནས་སུ། །སྒྱུ་མར་ཤེས་པའི་མཚན་མ་ནི། །ཡ་ང་བ་དང་བག་མི་ཚ། །སྤྲུལ་བསྒྱུར་ནུས་པ་དམ་དུམ་འབྱུང་། །དེ་ལྟར་གོམས་པ་བརྟན་པར་བྱ། །
ཡ་ང་བ་དང་བག་མི་ཚ་བའི་སྤྱོད་པ་བླང་དོར་དང་བྲལ་ཞིང་། འབྱུང་བ་བཞི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲུལ་བསྒྱུར་ནུས་པ་འབྱུང་ལ། དེའི་ཚེ་དེ་ལ་གོམས་པར་ནི་བགྱིད་ལ་
བདེན་པར་ཞེན་པ་མི་བྱ་སྟེ། སྣང་བ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པའི་གཉེན་པོར་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་བསྒོམ་པ་ཡིན་གྱི། རྨི་ལམ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་ནི་གེགས་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། ། ལྔ་པ་གོང་
དུ་འཕོ་བའི་གདམས་པ་ནི། དེ་ལྟར་བརྟན་པར་གྱུར་ནས་ནི། །འཕོ་བ་དག་ནི་བྱ་བར་བཤད། །རྨི་ལམ་ལ་གོམས་པ་བརྟན་ནས་གོང་དུ་འཕོ་བར་བྱ་སྟེ། ཚུལ་ཇི་ལྟ་བུས་ཤེ་ན། གཉིད་མ་ལོག་པའི་དུས་སུ་ཡང་། །
23-589
སེམས་ནི་གང་དགར་བཏང་བ་དང་། །འགྲོ་སར་སེམས་ནི་བཏང་བྱས་ནས། །ལོག་ཀ་མ་ཡི་དུས་སུ་ཡང་། །དེ་རིང་བག་ཆགས་དྲན་བྱས་ཏེ། །ཉིན་མོ་སྦྱངས་པའི་དམིགས་པ་ལ་ནུབ་མོ་བསླབ་པ་སྟེ།
འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་སྦྱང་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་སྦྱང་བའོ། །དང་པོ་ནི། ལྷ་ཡུལ་བལྟ་བར་འདོད་ན་ཉིན་མོ་དེའི་གནས་སོགས་དྲན་པ་དང་
བགྲོད་འདོད་ཀྱི་འདུན་པ་བཏད། ཉལ་ཀར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བྱས་ཏེ། ཉལ་ནས་རྨི་ལམ་རྨི་བའི་ཚེ་དེར་ཕྱིན་ནས་གང་བསྒོམས་པ་དེའི་ལམ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་ས་དང་ས་འོག་བལྟ་
བའང་ཤེས་པར་བྱའོ།

 །བགེགས་ཀྱི་བར་ཆད་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་ཁྲོ་བོའི་སྔགས་ཀྱིས་བགེགས་བསྐྲད་
བསྲུང་བའི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པ་དང་། ལྷའི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་གསལ་བ་དང་། ངོ་བོ་སྟོང་པ་དང་མཚན་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཟུང་འཇུག་གི་ཉམས་བདེ་སྟོང་དུ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་། གནས་གཡེང་བ་ཆེས་ན་མི་ཟིན་པས་གཡེང་བ་མེད་པ་དང་། 
23-587
སྔར་གང་བསྒོམས་པའི་ལམ་ལ་འཁྲིད་པ་དང་། བླ་མ་ལ་མོས་པ་དྲག་པོས་གསོལ་བ་གདབ་པ་དང་། རླུང་གི་གནད་བུམ་པ་ཅན་བཅིང་བ་དང་། ཡུལ་གྱི་གནད་མགྲིན་པ་སྨིན་མཚམས་གསང་གནས། དུས་
ཀྱི་གནད་ཐོ་རངས། དམིགས་པའི་གནད་སྔགས་དང་ཐིག་ལེ་ལ་ཤེས་པ་བསྟིམ་པའོ། །གསུམ་པ་གང་སྣང་སྤེལ་ཞིང་རིག་པའི་རྩལ་ཕྱོགས་མེད་དུ་སྦྱང་བ་ནི། གཉིད་མ་ལོག་པའི་དུས་སུ་ཡང་། །དྲན་པ་
དེ་ཉིད་སྒྱུ་མ་རུ། །ཤེས་བྱ་བསམ་པ་སྔོན་བཏང་ལ། །ནན་ཏན་དུ་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ། །དྲན་པ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་སྦྱང་འདོད་པ་དེ་ལ་བསྒྱུར་ཏེ་འདུན་པས་མཚམས་སྦྱར་བས། རྨི་ལམ་དུ་
དེར་འཆར་བས་སོ། །དེ་ལྟར་དུ་ནི་གོམས་པ་དང་། །ཕན་ཚུན་དག་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། །ངལ་དུབ་དག་ནི་འོང་བ་དང་། །འགྲངས་ལྟོགས་དག་ནི་འོང་བ་དང་། །ལུས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ། ངག་གི་བརྗོད་པ།
སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་དང་། ཆོ་འཕྲུལ་དག་ནི་སྟོན་པ་དང་། །དེ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་རྣམས། །སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་
སྣ་ཚོགས་ལ་བསླབས་པ་སྟེ། མ་ལོག་པ་ཡི་དུས་སུ་ཡང་། །གོམས་པར་བྱས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས། །ལོག་ཀ་མ་ཡི་དུས་སུ་ནི། །མཚན་མོའི་དྲན་པ་དེ་སྙེད་ལ། །བག་མི་ཚ་བར་སྤྱད་པར་བྱ། །
23-588
དེ་དག་གི་ཉིན་མོའི་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལམ་དུ་འཁྱེར་བའི་དུས་སུ་སྦྱངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་གཉིད་དུས་སུའང་དེ་དག་བག་མི་ཚ་བར་སྤྱོད་ལ། རྨི་ལམ་ལ་གོམས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་
དང་། ཡ་ང་བ་དང་། བག་ཚ་བ་མེད་པར་བསྲེ་ཐུབ་སྟེ། དེའི་ཚེ་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ལ་ཉིན་མཚན་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །བཞི་པ་བླང་དོར་དང་བྲལ་བས་གོམས་པར་བགྱིད་པ་ནི། དེ་ལྟར་
སྒྱུ་མར་ཡང་དང་ཡང་། །ཉིན་མཚན་དག་ཏུ་བསམས་ནས་སུ། །སྒྱུ་མར་ཤེས་པའི་མཚན་མ་ནི། །ཡ་ང་བ་དང་བག་མི་ཚ། །སྤྲུལ་བསྒྱུར་ནུས་པ་དམ་དུམ་འབྱུང་། །དེ་ལྟར་གོམས་པ་བརྟན་པར་བྱ། །
ཡ་ང་བ་དང་བག་མི་ཚ་བའི་སྤྱོད་པ་བླང་དོར་དང་བྲལ་ཞིང་། འབྱུང་བ་བཞི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲུལ་བསྒྱུར་ནུས་པ་འབྱུང་ལ། དེའི་ཚེ་དེ་ལ་གོམས་པར་ནི་བགྱིད་ལ་
བདེན་པར་ཞེན་པ་མི་བྱ་སྟེ། སྣང་བ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པའི་གཉེན་པོར་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་བསྒོམ་པ་ཡིན་གྱི། རྨི་ལམ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་ནི་གེགས་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ། ། ལྔ་པ་གོང་
དུ་འཕོ་བའི་གདམས་པ་ནི། དེ་ལྟར་བརྟན་པར་གྱུར་ནས་ནི། །འཕོ་བ་དག་ནི་བྱ་བར་བཤད། །རྨི་ལམ་ལ་གོམས་པ་བརྟན་ནས་གོང་དུ་འཕོ་བར་བྱ་སྟེ། ཚུལ་ཇི་ལྟ་བུས་ཤེ་ན། གཉིད་མ་ལོག་པའི་དུས་སུ་ཡང་། །
23-589
སེམས་ནི་གང་དགར་བཏང་བ་དང་། །འགྲོ་སར་སེམས་ནི་བཏང་བྱས་ནས། །ལོག་ཀ་མ་ཡི་དུས་སུ་ཡང་། །དེ་རིང་བག་ཆགས་དྲན་བྱས་ཏེ། །ཉིན་མོ་སྦྱངས་པའི་དམིགས་པ་ལ་ནུབ་མོ་བསླབ་པ་སྟེ།
འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་སྦྱང་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་སྦྱང་བའོ། །དང་པོ་ནི། ལྷ་ཡུལ་བལྟ་བར་འདོད་ན་ཉིན་མོ་དེའི་གནས་སོགས་དྲན་པ་དང་
བགྲོད་འདོད་ཀྱི་འདུན་པ་བཏད། ཉལ་ཀར་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བྱས་ཏེ། ཉལ་ནས་རྨི་ལམ་རྨི་བའི་ཚེ་དེར་ཕྱིན་ནས་གང་བསྒོམས་པ་དེའི་ལམ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་ས་དང་ས་འོག་བལྟ་
བའང་ཤེས་པར་བྱའོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
གེགས་ཀྱི་བར་ཆད་འབྱུང་བ་ཡིན་པས་ཁྲོ་བོའི་སྔགས་ཀྱིས་བགེགས་བསྐྲད་
因为会出现障碍的干扰，所以用忿怒咒语驱除障碍。修持守护轮，以及明显显现神的坛城，以及本体空性和无二相的双运，应当修为乐空之体，以及避免散乱之处因为过于散乱无法掌握，
23-587
引导至先前所修之道，以及对上师以强烈的信心祈求，以及风脉要诀修持瓶气，以及处所要诀（修持）喉部、眉间、密处，时间要诀黎明，观想要诀将心融入咒语和明点。第三，增长一切显现并修炼觉性的力用无所偏向：即使在未睡着的时候，那个觉知（应当）如幻觉，先思惟所知，然后精勤地修持。想要如何修炼那个觉知就按照意愿转变，由意乐建立联系，（这样）就会在梦中显现。这样熟练之后，到达各处，感到疲惫，感到饱与饿，（了知）身体的一切行为、语言的表述、心的念头都只是如梦幻象，以及显现神通变化，以及那些征相，学习各种佛和菩萨的解脱（境界），
即使在未睡着的时候，通过熟习的习气，在睡着的时候，夜晚的觉知也能够，无所顾忌地运用。
23-588
当白天的显现修持为如幻道用时，由于熟练的习气，在睡眠时也能无所顾忌地运用那些（能力）。通过熟悉梦境，能够无畏无虑地融合外界境遇，那时瑜伽士日夜无别。第四，超越取舍而修炼：如此反复地将（一切）视为幻化，日夜思维，（生起）了知如幻的征相，无畏无虑，能够零星出现变化自在的能力。应当使这种修炼稳固。
无畏无虑的行为超越取舍，以及能够降伏四大元素等变化自在的能力出现时，应当熟练而不执着为真实，因为修持如梦如幻是为了对治执着显现为真实，而执着梦为真实则是大障碍。第五，向上转化的教授是：如此稳固后，解释应当进行转化。在梦修炼稳固后应当向上转化，如何转化呢？
即使在未睡着的时候，将心随意引导，将心导向欲去之处，在睡着的时候，忆起今日的习气，夜间学习白天所练习的观想，
23-589
修炼世间的解脱方式和出世间的解脱方式。首先，若想观看天界，白天忆念其处所等并生起前往的意愿，睡前也如是行持，睡后在梦中前往那里，学习所修的道路。同样应当了知观察地面和地下（世界）的方法。


 །གཉིས་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ནི། རང་གི་བླ་མ་དང་མཇལ་བའམ། དགའ་ལྡན་དུ་བྱམས་པ་དང་། པོ་ཊ་ལར་སྤྱན་རས་གཟིགས། ཨུ་རྒྱན་མཁའ་འགྲོ་མ།
འོག་མིན་དུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་། བདེ་བ་ཅན་དང་མངོན་པར་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྟོན་པ་མཇལ་ཏེ་མཆོད་པ་དང་ཆོས་ཉན་པ་སོགས་འདུན་པ་རྗེས་འབྲང་དྲན་པ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་བྱས་པའི་བག་
ཆགས་ཀྱི་རྨི་ལམ་ན་དེ་དང་དེའི་སྣང་བ་དང་པོ་འོལ་སྤྱི་ཙམ་དང་། དེ་ནས་ཇེ་གསལ་ཇེ་གསལ་ཕྱིས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྟར་ཇི་ལྟ་བ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་རང་གི་རིག་པ་ཡིས། །
23-590
དཔྱད་ཅིང་གང་ལྟར་བདེ་བར་འཕོ། །འཕོ་བའི་ཡུལ་དང་། འཕོ་བའི་ཐབས་དང་། འཕོ་བར་འགྱུར་བའི་གནད་གང་ཡང་རུང་བས་འཕོ་བར་བྱའོ། །གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་དག་གི་དོན་བསྡུ་བ་ནི། འཕོ་བ་
བརྟན་པར་གྱུར་ནས་ནི། །སྒྱུ་མར་སྦྱངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས། །སྔར་གྱི་གོམས་པ་བགྱིད་པར་བྱ། །རྨི་ལམ་དེ་ཉིད་དུ་རིག་པ་གང་འདོད་དུ་འཕོ་ནུས་པར་གྱུར་ནས་སྔར་བསྐྱེད་རྫོགས་གང་བསྒོམས་པའི་
འཕྲོ་ལ་བསླབ་ཅིང་། ལོག་ཀར་ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྒོམ། །དེ་ལྟས་རྨི་ལམ་སྦྱང་དུས་སུ། །དམ་དུམ་བག་རེ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཉིན་མོའམ་གང་ལ་སྦྱངས་པ་དེ་ལ་མཚན་མོའི་དུས་སུ་རྩལ་སྦྱང་བར་
བྱའོ། །དེ་ལྟས་རྨི་ལམ་སྦྱང་བ་ལ། །གང་ཡང་བཟང་ངན་མི་བལྟ་སྟེ། །སེམས་སྣང་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒོམ་གྱི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྟགས་མ་བྱུང་བར་ཟིན་པ་ཡོད། །
རང་གི་རིག་པས་རྟོག་བྱ་བ། །མ་རྟོགས་པ་ན་འབད་ཅིང་བརྟག །རྩོལ་བ་དག་ནི་བསྐྱེད་བྱས་ལ། །ཤེས་པ་ཚར་ནི་གཅད་པར་བྱ། །བླ་མའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་རང་ཟིན་ཡོང་བའང་ཡོད།
དྲན་པའི་སྤྱན་མས་མཚམས་སྦྱར་ནས་རིག་པ་སྲངས་སུ་ཚུད་པའི་དུས་སུ་ཉིན་སྣང་དང་། མཚན་སྣང་སྒྱུ་མར་ཤར་རམ་མ་ཤར་བལྟས་ནས། མ་ཤར་ན་ཐ་མལ་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱིས་འཁྲུལ་པ་ཚར་བཅད་ནས་བླ་མའི་གདམས་པས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་བརྟག་སྟེ། 
23-591
དེ་ལྟར་ཡང་དང་ཡང་བྱས་པས། །མོད་དུ་ཟིན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། །ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་རྒྱུད་སྦྱངས་པས། །ལོ་ཡི་ཟིན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། །ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ཡི་གེ་ལྔའམ་གཅིག་ལ་བརྟེན་ཏེ་
རྒྱུད་སྦྱངས་པས་ཕྱི་མཐའ་ལོ་ཡིས་ཟིན་པར་འགྱུར་ལ། ཡེ་མ་ཟིན་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། །དམ་ཚིག་ཉམས་པའི་སྐྱོན་གྱིས་སམ། །བག་ཆགས་འཐུག་པས་ཡེ་མི་ཟིན་པ་ཡོད་ལ། དེ་ལ་བཤགས་བསྡམ་བསག་
སྦྱངས་ལ་འབད་དུ་བཅུག་པས་རིང་པོ་ཞིག་ནས། དེ་ལྟར་ཡང་དང་ཡང་བསྒོམས་པས། །རྨི་ལམ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ཡིན། །རྨི་ལམ་སྒྱུ་མར་འཆར་རོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
第二，出世间的解脱方式是：与自己的上师会面，或者在兜率天与弥勒相见，在普陀罗与观世音，在乌金（鄔迪亚那）与空行母，在色究竟天与金刚持，在极乐和极喜等处与佛陀相会并供养、听法等，依照意乐、随顺忆念、相续不断形成的习气，在梦中首先会出现那些模糊的影像，然后逐渐变得越来越清晰，最后如同获得神通一般如实见到。这样以自己的觉性，
23-590
观察并随意转化。转化的境界、转化的方法以及能够转化的任何要诀都可以用来进行转化。上述内容的总结是：转化稳固之后，以修炼如幻的特性，应当修习先前的熟练。在梦中能够随意转化觉性后，继续学习先前所修的生起次第和圆满次第，睡前反复修持。因此在修炼梦的时期，会零星地出现一些征兆。夜晚应当修炼白天或任何已经修习过的内容。
因此在修炼梦时，不要看任何好坏，是为了了知心只是显现而修，不是为了分别念。未出现征兆时也有能够认知（梦）的情况，应当以自己的觉性观察，未了解时应当努力观察，生起精进，切断感知。通过上师的加持，有时也会自然认知梦境。
通过正念的眼睛建立联系，当觉性进入正道时，观察白天的显现和夜晚的显现是否如幻显现，如果没有显现，则切断凡夫身语意三者的迷乱，通过上师的教授观察其为身语意，
23-591
如此反复修习，有的人会很快认知（梦境）。通过修炼受用等，有的人会在一年后认知。依靠受用轮的五字或一字修炼后，最晚会在一年内认知（梦境），也有永远不能认知的情况。由于破坏誓言的过失，或者习气过于浓厚而永远不能认知，对此应当忏悔、约束、积累、净化并精进，经过较长时间后，如此反复修习，梦境会得到加持。梦会如幻显现。


 །དེ་ཡི་བར་དོ་སློངས་པར་འགྱུར། །ཉིན་མོའི་འཁྲུལ་
རྟོག་རྨི་ལམ་དུ་མི་འཆར་འཆར་ན་རང་ཞིག་ནས་སྒྱུ་མར་ལམ་དུ་སློངས་པ་དེས་སྲིད་པ་བར་དོའི་ལུས་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་འོང་ངོ་།། །།
༈ དོན་ཤེས་པས་འཚང་རྒྱ་བ་བར་དོའི་གདམས་པ།
བཞི་པ་དོན་ཤེས་པས་འཚང་
རྒྱ་བ་བར་དོའི་གདམས་པ་ལ་སྦྱངས་པ་ཅན་དབང་པོ་ཡང་རབ་བར་དོ་དང་པོ་ཉིད་དུ་འཚང་རྒྱ་བ། སྦྱངས་པ་འབྲིང་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པའི་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ། སྦྱངས་པ་ཐ་མ་སྣང་
མུན་འོད་ཀྱི་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། གོང་མའི་རྨི་ལམ་སྒོམས་པ་ཡིས། །འཆི་ཀའི་ཤེས་པ་གསལ་བྱས་ཏེ། །འཆི་ཀའི་རྟགས་རྣམས་ཚང་བ་དང་། །སྔར་གོམས་པ་ལ་སེམས་བཞག་སྟེ། །
23-592
འོད་གསལ་བར་ནི་འཇུག་པར་བྱ། །དེའང་སྐྱེ་ཤི་བར་དོར་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྱུ་ལུས་སྦྱངས་ཏེ་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་ཉམས་སུ་བླངས། རྨི་ལམ་གྱི་བར་དོར་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་
ལ་བརྟེན་ནས་སྒྱུ་ལུས་སྦྱངས་ཏེ་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་ཉམས་སུ་བླངས། རྨི་ལམ་གྱི་བར་དོར་སྒྱུ་ལུས་འོད་གསལ་དུ་བཅུག་ནས་ཉམས་སུ་བླངས། ཐབས་བླ་མའི་གདམས་པ་དང་རང་གི་སྔོན་དུ་
བྱས་པའི་ལམ་དང་། ཉམས་མྱོང་གི་འཕྲོ་དང་། འོད་གསལ་ངོས་ཟིན་པའི་གདེངས་དང་ལྡན་པ་དེས་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་ཐིམ་རིམ་རྣམས་བྱུང་བའི་ཚེ་བསམ་གཏན་གྱི་འོད་གསལ་ལ་སྦྱངས་པས། དེས་སྔར་འདྲིས་
ཀྱི་མི་བཞིན་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་དང་ཕྲད་ནས་འོད་གསལ་གཉིས་པོས་བསུ་སྐྱེལ་བྱས། འོད་གསལ་མ་ལ་བུ་ཐིམ་སྟེ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པས། དེས་བག་ཆགས་ལྷག་མ་སྦྱངས་པས་རྣམ་པ་གཟུགས་སྐུ་
ལ། ངོ་བོ་ཆོས་སྐུར་གནས་པའི་དུས་སུ་སྐུ་གཅིག་གིས་ཞིང་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པ་དང་། གསུང་གཅིག་གདུལ་བྱ་སོ་སོའི་སྐད་དུ་གོ་བ་དང་། ཐུགས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཅིག་ལས་མ་གཡོས་པར་
ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་ཅིང་སྤྲོ་བསྡུ་བྱེད་དོ། །བསམ་གཏན་གྱི་འོད་གསལ་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་པའི་ཚུལ་ཡང་། འཆི་ཀར་གཉིད་ནི་ལོག་པ་ན། །གཉིད་འོད་གསལ་དུ་ལོག་པ་བཞིན། ཤེས་པ་ཡུལ་ལ་འཕྲོ་ན་རླུང་སེམས་གཉིས་མེད་དུ་བསྡུ་ཞིང་སྙིང་གར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཧཱུཾ་ལ་ཐིམ་རིམ་གྱིས་བསྟིམ་ཞིང་། 
23-593
སྒྲ་རིས་ཙམ་དང་དེ་འོད་གསལ་དུ་ཡལ་དུ་བཅུག་ནས་སེམས་སྤྲོས་བྲལ་ཆོས་སྐུའི་ངང་དུ་བཞག་གོ །

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
那将引发中阴。白天的迷乱分别念若在梦中不显现，若显现则自然瓦解而成为如幻道用，这会加持转化中有身为清净幻身而来。
了知义理而成佛的中阴教授
第四，关于了知义理而成佛的中阴教授，分为三种：修习纯熟的上等根器者在第一个中阴就成佛；修习中等者在功德圆满的中阴成佛；修习下等者在明暗光明的中阴成佛。首先，通过修持前述的梦境，使临终时的意识清晰，当临终的征兆完备时，将心安住于先前熟悉的（修法）中，
23-592
进入光明。也就是，在生死中阴依靠异熟身修炼幻身，实修生起次第和圆满次第的双运；在梦的中阴依靠习气身修炼幻身，实修生起次第和圆满次第的双运；在梦的中阴将幻身融入光明中实修。通过上师教授的方法以及自己先前所修的道路、经验的延续，以及认知光明的把握，当外内密三种溶解次第发生时，通过修习禅定的光明，如同与旧相识的人相遇一般，与自然光明相遇，两种光明相互迎送，光明母子融合为一，由此净化剩余习气，在形相上住于色身，本体上住于法身之时，一身遍满一切刹土，一音为各种所化众生所理解，心不离一个三昧而能进入一切三昧并能展现收摄。
安住于禅定光明的方式是：临终入睡时，如同睡入光明一般。如果意识向外散逸，则将气和心无二地收摄，逐渐融入心间法轮的吽字中，
23-593
仅存声音和形象，让它们消融于光明中，将心安置于离戏法身的状态中。


 གཉིས་པ་སྦྱངས་པ་འབྲིང་ཡོན་ཏན་རྫོགས་པའི་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ་ནི། དྲན་པ་དག་ནི་
སྔོན་བཏང་ནས། །འཆི་ཀའི་སྔོན་དུ་ལམ་འོད་གསལ་དང་མ་བྲལ་ཞིང་དེའི་ངང་ལ་གནས་པ་རང་འཆི་བ་ལ་འཆི་བར་ངོ་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འདུན་པ་དྲག་པོ་བཏང་ངོ་། །ས་བོན་སྐྱེ་
གནས་རིམ་ཁྱབ་པ། །གཞི་དང་ཁང་པ་ཉིད་དང་ནི། །ལས་ལ་སྦྱོར་བ་རང་ནུས་ལ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཐིག་ལེར་བཅས། །སློབ་དཔོན་ཙཱརྻ་པ་ལུས་གྲུབ་ཚུལ་ལ་བཤད། སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་བར་དོ་
ལ་བཤད། །ལྭ་ཝ་པ་སྐྱེ་ཤི་བར་དོའི་ལམ་སྦྱོང་བའི་གནས་ལ་བཤད། སུ་མ་ཏི་གཞན་ལུས་ལ་བཤད། མ་ཏཾ་ཀི་འཕོ་བ་ལ་བཤད། ཏིལླི་པ་ཐམས་ཅད་བདེན་གསུངས་ཤིང་། འདི་ནི་ནཱ་རོ་
ཞབས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ། དེས་འདོད་ཆགས་ཅན་ལ་ནི་སྐྱེ་ཤི་བར་དོར་ལམ་དུ་སློང་བ་དགའ་བཞིའི་གནད། ཞེ་སྡང་ཅན་ལ་སྲིད་པ་བར་དོར་ལམ་དུ་སློང་བ་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་གནད། གཏི་
མུག་ཅན་ལ་རྨི་ལམ་བར་དོར་ལམ་དུ་སློང་བ་འོད་གསལ་གྱི་གནད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་བསྟན་ལ། རྒྱུ་སེམས་ཅན་སྲིད་པའི་བར་མ་དོ་དང་། ལམ་རྣལ་འབྱོར་པ་བསྒོམ་བྱ་ལམ་དུ་འཁྱེར་བ་དང་། 
23-594
འབྲས་བུ་དག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟོགས་པའི་ཐབས་མཚོན་པ་དང་གསུམ་དུ་འདུས་པ་ཡིན་ཞེས་བཞེད་པས། ས་བོན་ནི་བྱང་སེམས་དཀར་དམར་གྱི་ཐིག་ལེ། སྐྱེ་གནས་ནི་རྩ། རིམ་ཁྱབ་པ་ནི་བཞོན་
པའི་རླུང་། གཞི་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་བའི་ཁམས་ལ་ཞུགས་པ། ཁང་པ་ནི་སྙིང་གའི་རྩ་མདུད་ཀྱི་ལྟེ་བ། ལས་ནི་ཕྱི་སྣང་བ། ནང་འབྱུང་བཞི། གསང་བ་རྟོག་པ་བརྒྱད་ཅུ་ཐིམ་པའི་
རྟགས་དང་རྟགས་ཅན། སྦྱོར་བ་ནི་ཟུང་འཇུག་སྟེ་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་ངོས་ཟིན་པ་དང་། རང་ནུས་སྣང་གསུམ་གྱི་འོད་གསལ་རང་རིག་ཙམ་མངོན་དུ་བྱས་པ་སྟེ། དང་པོ་ནི་རང་གི་ངོ་
བོ་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བས་བསུ་ལ། གཉིས་པ་ནི་ཐིག་ལེར་བཅས་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་དང་ཚོགས་པ་གཅིག་པའི་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱིས་བསུའོ། །བཅུ་གཉིས་མཐའ་ཡི་ཚིག་གི་དོན། །ཡུལ་ཡུལ་ཅན་
འདྲེས་པ་ལྔ། འབྱུང་བཞི། སྣང་གསུམ་ཐིམ་པས་བཅུ་གཉིས་ཞེས་བཤད་དོ། །མཐའི་ཚིག་གི་དོན་ནི། བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མཐར་རང་བཞིན་འོད་གསལ་འཆར་བས་སོ། །རང་གིས་རྟག་ཏུ་གོམས་གྱུར་ན། །ད་ལྟ་སྦྱངས་
པའི་འོད་གསལ་ཏེ། །དེས་ནི་དངོས་གྲུབ་བདེ་བ་ཡིས། །འོད་གསལ་མ་བུ་འཕྲོད། རྒྱུ་དེ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གི་རྐྱེན་གྱིས་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལངས་ཏེ་དུས་ཀྱི་སར་བག་ཆགས་རིམ་གྱིས་སྦྱོང་བའི་ཕྱིར་ལམ་དེ་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ནས་ཡེ་ཤེས་ལྡན་གྱི་བར་དུ་སློབ་པ། 
23-595
རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་རང་ཉིད་འགྱུར། །རིལ་འཛིན་དང་རྗེས་གཞིག་གི་སྒྱུ་ལུས་འོད་གསལ་མེས་སྦྱངས་ནས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་བཅུ་གསུམ་རྡོ་རྗེའི་ས་ཐོབ་པར་བྱེད་དོ། །ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་ཙམ་ལས་མངོན་
དུ་བྱེད་མི་ནུས་པ་ནི་མ་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་ཞིང་། དེ་ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་དུ་སྦྱངས་པས་རིག་པ་འཛིན་པ་མཁའ་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་ཀྱི་འཇའ་ལུས་པར་གྱུར་ནས་འོད་གསལ་དེ་ཉིད་
རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ལ་འབད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་འབྱམས་སུ་འགྲོའོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
第二，修习中等者在功德圆满的中阴成佛是：先发起正念，在临终前不离光明道而安住于其中，生起强烈的意愿想着"我要认知自己的死亡为死亡"。种子遍满生处，基础与住所，以及业用加行自力，自性与明点俱。阿阇黎札雅巴解释为身体形成方式，阿阇黎龙树解释为中阴，拉瓦巴解释为生死中阴道的修习之处，苏摩提解释为他身，玛当基解释为迁识，帝利巴说一切皆是真实，此处随从那若巴足，他（说）对于贪欲者在生死中阴引发为道的是四喜要诀，对于嗔恨者在有中阴引发为道的是幻身要诀，对于愚痴者在梦中阴引发为道的是光明要诀，这些也已经教授了，包括：因是众生的有中阴，道是瑜伽士将修行带入道路，
23-594
果是表示清净智慧证悟的方法，这三者所摄。种子是白红菩提心明点，生处是脉，遍满是载体的气，基础是阿赖耶识界的进入，住所是心间脉结的中心，业是外在的显现、内在的四大、秘密的八十分别念融入的征相与所表征，加行是双运，即认知自然光明以及自力三种显现的光明只是自觉而已，前者是以自性如实的法性迎接，后者是以明点俱不坏明点和合一体验的光明迎接。十二边际词义，主客融合五，四大，三现融入称为十二。边际词义是，在十二之后显现自然光明。若自己常常熟练，现在修习的光明，由此以成就的安乐，光明母子相会。由此因及智慧风的缘故，起现为清净幻身，为了在时地中逐渐净化习气而住于那个道路，从极喜的大乐地到具智慧地之间学习，
23-595
自己成为金刚持。通过光明之火净化执持整体和逐次分解的幻身后，获得第十三金刚地的双运。仅仅从体验的光明无法现前的人会起现为不清净的幻身，通过在体验的光明中净化它，成为持明空行处的虹身，为了努力了解光明自身之因而前往无量佛刹。


 ། གསུམ་པ་སྦྱངས་པ་ཐ་མ་སྣང་མུན་འོད་ཀྱི་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་ལུས་བོར་ཡང་། །སྔོན་བྱུང་
སྲིད་པའི་ཤ་ཚུགས་ཅན། །ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་ཤུགས་དང་ལྡན། །འོད་གསལ་གང་ཡང་བརྡ་མ་འཕྲོད་པས། བག་ཆགས་ཀྱིས་སྔོན་དུས་ཀྱི་སྲིད་པའི་ཤ་ཚུགས་སྲིད་པ་བར་མ་དོ་གྲུབ་ཏེ་སྣང་མུན་འོད་
ཀྱི་བར་དོར་འཁྱམས་པའི་དུས་དེར། སྔར་གྱི་གདམས་ངག་དྲན་པའི་གནད་ཀྱིས་མངལ་སྒོ་དགག་པར་བྱ་སྟེ། བར་དོ་དེ་ཡི་མིག་ལྔ་རུ། །ཐབས་དང་ཤེས་རབ་མཐོང་བ་ལ། །བླ་མ་དག་ཏུ་དམིགས་
བྱས་ཏེ། །གསང་བའི་དབང་ནི་དྲན་བྱས་ནས། །མིག་སེར་ཞེ་སྡང་ཀུན་སྤངས་ཏེ། །བདེ་བའམ་མི་རྟོག་པ་བསྒོམས་པས། །ཡང་ན་སྔར་དུ་གང་བསྒོམས་པའི། །གོམས་པ་ཁྲིད་དེ་བསྒོམ་པར་བྱ། །དུས་སུ་དྲན་པར་གྱུར་ནས་ནི། །
23-596
དང་པོའི་སྲིད་པ་ཁེགས་པར་འགྱུར། །དེ་ནས་བདུན་ཕྲག་དྲུག་གི་བར། །གོང་མ་བཞིན་དུ་གོམས་བྱས་ནས། །བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་འདས་པ་དང་། །འཁོར་བའི་སྲིད་པ་ཁེགས་པ་ཡིན། །ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟར་སྒྱུ་
མར་གནས་པ་ལ། །འོད་གསལ་བ་ཡིས་སྦྱངས་བྱས་ཏེ། །དེ་ལྟར་མ་དག་པའི་སྒྱུ་མར་གནས་པ་ཉིད། ཉམས་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱིས་སྦྱངས་པས་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་སམ་འཇའ་ལུས་སུ་སོང་། རྟེན་དེ་ལ་
རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་རྟོགས་པའི་ཐབས་ལ་འབད་པས་འོད་གསལ་མཚན་ཉིད་པ་རྙེད་པ་ན་རིལ་འཛིན་དང་རྗེས་གཞིག་གཉིས་ཀྱིས་སྒྱུ་ལུས་སུ་སྦྱངས་ནས། འོད་གསལ་བར་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞེས་པ་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རིམ་གྱིས་པའི་ལམ་འདི་ནི་སྒྲ་བསྒྱུར་མར་པས་ཞིབ་མོར་འགྲེལ་པར་མཛད་པས་འདིར་མདོར་བསྡུས་ཏེ་གོ་བདེ་བར་བཤད་
པ་ཡིན་ནོ།། །།
༄། །བཤད་ཟིན་རྗེས་ཀྱི་བྱ་བ།
གསུམ་པ་བཤད་ཟིན་རྗེས་ཀྱི་བྱ་བ་ནི། དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཉིད་ཀྱིས་གསུངས་པ་གཙིགས་ཀྱི་རྒྱ་རིམ་པ་བདུན་གྱིས་བཏབ་པ་རྫོགས་སོ། །གསུང་བ་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་རྒྱས་བཏབ་
པ་དང་གཅིག །སྡུད་པ་པོས་རྒྱས་བཏབ་པ་དང་གཉིས། ཌཱ་ཀི་མ་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བཀའ་རྒྱས་བཏབ་པ་དང་ལྔ། དེ་ནས་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་རྒྱས་བཏབ་པ་དང་དྲུག །ཆོས་སྐྱོང་རྣམས་ཀྱིས་བསྲུང་བའི་རྒྱས་བཏབ་པ་དང་བདུན་ནོ། །
23-597
བླ་མ་ཏིལླི་པས་འོག་མིན་གྱི་གནས་ནས་སྤྱན་དྲངས་པ་ཞེས་པ་ནི། གཞུང་འདི་རྫོགས་པར་སྤྱན་འདྲེན་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་གསུངས་སོ། །ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པ་དང་། མར་པ་ཆོས་
ཀྱི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ། །ལེགས་པར་སྦྱར་བའི་སྐད་ལས། བོད་ཀྱི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་དག་པར་མཛད་པ་ནི། མཚན་ཉི་ཟླ་ལས་ཀྱང་ཆེར་གྲགས་པའི་ལོ་
པཎ་དེ་གཉིས་སོ། །བསྲེ་འཕོ་གནད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་གྱི་གཞུང་འདི་ཉིད་རྗེ་བཙུན་བཞད་པ་རྡོ་རྗེ་དང་། རས་ཆུང་ཞབས། ཅོག་རོ་བོན་སྟོན་གསུམ་གྱིས་གདམས་ངག་བརྗེད་གྱི་དོགས་ཡིག་རིས་སུ་བཏབ། འཆལ་
གྱི་དོགས་ནས་བླ་མའི་མན་ངག་མེད་པས་སྒྲིག་མི་ཐུབ་པར་དཀྲུགས་ཏེ་བཞག་པས། དིང་སང་ཡང་རེ་རེ་ཙམ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་ཀུན་གྱི་གླེགས་བམ་ཙམ་ལ་གུས་པར་བྱེད་པ་འདི་བྱུང་བ་
ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གྲུབ་པ་དེ་དག་གི་ཞལ་སྐྱིན་གྱི་ཡི་གེ་རིས་སུ་བཀོད་པ་ལ་ཞིབ་མོར་བརྟགས་ན་ལྷག་ཆད་མེད་པར་ཡང་ཤེས་པར་ནུས་ཏེ། བར་སྐབས་སུ་འགྲེལ་ཉོག་རྩོམ་པ་མང་
པོས་གཞུང་འཁྲུགས་མ་ལ་དག་མ་དག་ཅི་རིགས་པ་བཟོས་འདུག་པ། བླ་མའི་ཞལ་ལས་རྙེད་པ་བཞིན་དུ། གནས་འདི་ལ་ཚིག་དང་དོན་གྱི་གཟུངས་ཐོབ་པའི་བཙུན་པ་པདྨ་དཀར་པོ་བདག་གིས་ཞུས་ཤིང་དག་པར་བྱས་ཏེ་འགྲེལ་བཤད་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་དགོངས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་འདི་བརྩམས་སོ།

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
第三，修习下等者在明暗光明的中阴成佛是：虽然舍弃前世之身，具有前世形态，具有业力神变的力量。由于与任何光明都未能相契，由习气形成前世的有之形态，形成中有，在漫游明暗光明中阴的时候，通过忆念先前教诫的要诀应当阻断胎门：在那个中阴的五眼中，见到方便智慧，观想为上师，忆念密灌顶，舍弃黄眼嗔恨，修持乐或无分别，或者引导先前所修的熟练而修持。及时忆念后，
23-596
初始的有将被阻断。然后在六周内，如前熟练修习后，四十九天过去，轮回之有就会被阻断。如是安住于幻化中，由光明净化，如是安住于不净幻化，由体验的光明净化后，成为清净幻身或虹身。依靠那个所依，努力修持了悟自然光明的方法，当获得真实光明时，通过执持整体和逐次分解两者净化为幻身后，将进入光明，也就是获得进入遍智慧的境界。这样的次第道路，由译师玛尔巴详细解释，此处简要易解地说明。
讲解完毕后的事宜
第三，讲解完毕后的事宜：由殊胜金刚持亲自所说，以七种重要印封之。说法者佛陀的教敕印封为一，结集者印封为二，空行母们以身语意教敕印封为五，然后上师们以教敕印封为六，护法们以守护印封为七。
23-597
上师帝利巴从色究竟天请来，是说他是完整请取此论的人，故如此说。由尊者那若巴和玛尔巴法慧翻译、校对，确定下来。从梵语翻译成藏语、校对并使之清净的是名声超过日月的两位译师班智达。这部《融合迁识要诀相连》论著，由尊者夏巴多杰、热穹足和绰若本顿三人因担心忘记教授而写成文字，担心散布故未经上师口诀无法整理而搅乱存放，至今仍只是少数人所接触，而大众只是对经卷表示恭敬而已。然而，仔细研究那些成就者们留下的手稿，能够知道无有遗漏，中间有很多解释者造成文本混乱不清，如同从上师口中所得那样，对此处获得文义总持的比丘白莲花我校对清净，并著此释论《明晰金刚持意趣》。


། །།
23-598
མཐའ་དྲུག་ཚུལ་བཞི་ཕྱི་ནང་གཞན་གསུམ་གྱི། །ཚིག་ཏུ་སྦས་པའི་གཏེར་རྣམས་མཐོང་འདོད་པ། མན་ངག་མཐོན་མཐིང་དབྱིག་གི་མིག་འདི་ཉིད། །ཐོབ་པ་ལས་ལོགས་ཐབས་གཞན་ག་ལ་ཡོད། །རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་
དགོངས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཁམས། །མ་ལུས་གསལ་བྱེད་འགྲེལ་པའི་འོད་ཟེར་འདིས། །ནག་ཕྱོགས་ཀུ་མུ་ཏ་ལ་ཉམས་པ་དང་། །ཐར་འདོད་རྣམས་ལ་ནང་གི་ཉིན་བྱེད་སྦྱིན། །དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་དྲི་མེད་ཟླ་བའི་
ཤེལ། །བག་ཆགས་ཚོན་གྱི་རྗེས་སོང་འཁོར་བའི་མདངས། །རྣམ་གྲོལ་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དུ། །རིག་པ་ལས་གཞན་སྨིན་བྱེད་དབང་དེ་གང་། །སེམས་འཛིན་མི་གཡོའི་བསམ་གཏན་བཏང་བའི་མཐར། །བཅོས་མ་བདུད་
སྡེའི་དཔུང་ལས་རྒྱལ་བའི་མོད། །ཟུང་འཇུག་སངས་རྒྱས་ཐོབ་ཏེ་ཆོས་ཕུང་ནི། །སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་འབྱུང་ཁུངས་གཉེར། །ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་འཛམ་བུའི་འབྲས་བུ་ནི། །བསྐྱེད་རིམ་མ་དྲོས་ཀླུང་དུ་ལྷུང་
བའི་ཚེ། དཀྱིལ་འཁོར་འཁོར་ལོའི་ནཱ་དིར་སོང་བའི་མདངས། །སྣང་གྲག་ལྷ་སྔགས་གུར་གུམ་སྣང་བ་བསྒྱུར། །དུས་མེའི་ཁ་ནང་ཟླ་ཉིའི་དབུགས་ཐིམ་པས། གཡུང་མོའི་ལུས་རྒྱས་གློག་མཚུངས་འགྱུ་བའི་སྲེད། །ཕུང་ཁམས་
བཞུ་བའི་ཐབས་དང་རྗེས་ཆགས་ཀྱི། །ཟློས་གར་མཐའ་དེར་འཇའ་ལུས་མངལ་གྱིས་སྤྲུལ། །མཁའ་འགྲོའི་གདོང་པད་བཞིབས་པའི་སྦྲང་རྩིའི་རྒྱུན། །འཕོ་མེད་ཧཾ་ཡིག་ཚངས་དཀྱིལ་རྩ་རླུང་སེམས། །བདེ་བའི་བུང་བ་ཡང་དག་མཐར་གཉིད་པ། །
23-599
སྙིང་རྗེའི་བསེར་བུས་སད་དེ་སྐུ་བཞིར་ལྡིང་། །རང་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བཏབ་པའི་རླུང་གི་རྫས། །དག་པའི་སྒྱུ་མར་གྲུབ་ལ་སྲིད་པ་གསུམ། །འགྲན་པའི་འཇའ་ཚོན་དེ་ཡང་རྣམ་རྟོག་གི །རྦ་རླབས་རྩེ་མོས་
སྤྲུལ་པས་ཅི་ལ་མཚོན། །དྲན་པའི་དེད་དཔོན་རྨི་ལམ་ཆུ་གཏེར་དུ། །ཆོས་ཀུན་གདེངས་ཅན་གྱིས་བཏུད་སྒྱུ་འཕྲུལ་གྱི། །ནོར་བུའི་དཔྱས་ཚིམ་གནས་ལུགས་རང་ཁྱིམ་ནས། །གཞན་ཕན་ཆར་དུ་འབེབས་པའི་དགའ་སྟོན་
སྦྱོར། །ལས་རླུང་མིའུ་ཐུང་གྱུ་ཡི་སྲིད་པའི་ཁམས། །སྟོབས་ལྡན་བསླུས་ཀྱང་མཉམ་བཞག་རྒན་པོའི་མདའ། །མ་བཟོད་མངོན་བྱང་འདམ་བུའི་ནགས་ཁྲོད་དུ། །རང་རིགས་སྡེ་དང་བཅས་པ་བརླག་པར་གྱུར། །བར་དོའི་ལས་
སྣང་གཤེད་མའི་མདས་བསྣུན་པར། །ཁྲོས་པའི་བསམ་གཏན་གོམས་པའི་ཁ་ནས་ནི། །སྤྲོས་པའི་འོད་གསལ་མེ་དེས་ཡིད་སྲུབ་ལུས། །བསྲེགས་ནས་དབུ་མར་སླར་ཡང་རོལ་བས་བྲེལ། །གོང་དུ་འཕོ་བའི་གོམ་པ་རེ་
རེའི་ཁྱོན། །དཔག་མེད་སྲིད་པ་སྐྱོད་ཀྱང་སྐུ་ཡི་མཐའ། །མ་རྙེད་རང་བཞིན་གནས་སུ་ངལ་གསོ་བའི། །རྫུ་འཕྲུལ་ཅན་དེས་ཕྱི་ནས་རེ་དོགས་བསྐྱུང་། །རྣམ་སྨིན་ལུས་ཀྱི་རླུང་སེམས་དགའ་ལྡན་བདག །སྒྱུ་འཕྲུལ་
ལུས་ལ་ཞུགས་ནས་གང་འདོད་ཀྱི། །ངོ་མཚར་སྟོན་དེ་གང་གིས་ཐོས་པ་ཡི། །རྣ་བ་དེས་ཀྱང་བདུད་རྩིའི་བཅུད་ལེན་གྲུབ། །དངོས་འཛིན་སྲོག་བཅད་སྟོང་པའི་སོར་འཕྲེང་འཛིན། །རང་ཉིད་ཤེས་པའི་སྟོན་པས་རྗེས་བཟུང་བས། །
23-600
བླང་དོར་མེད་པའི་སྒྱུ་མར་དགྲ་བཅོམ་དེ། །སྤྲོས་བྲལ་འཇམ་དབྱངས་ལས་ཀྱང་རྩོད་པ་རྒྱལ། །ཇི་སྲིད་འཁོར་བ་གནས་པ་དེ་སྲིད་དུ། །ཟབ་མོའི་ལམ་འདི་འགྲོ་བའི་མིག་གྱུར་ནས། །མཆོག་ཏུ་འགྱུར་མེད་
བདེ་བའི་ས་མཐོང་སྟེ། །ཟུང་འཇུག་ཆེན་པོའི་གོ་འཕང་འཇུག་གྱུར་ཅིག །གང་ཞིག་དབྱར་གྱི་ནགས་ལ་མྱུ་གུ་ལྟར། །ལམ་འདི་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས། །སྲིད་པའི་ར་བ་འདི་ནི་རྟག་གང་
སྟེ། །ཉན་བཤད་བསྒྲུབ་པའི་བྱ་བས་འཚོ་གྱུར་ཅིག །རྒྱལ་བའི་གཞུང་དོན་མཐའ་མི་འཚལ་བས་རྒྱ་ཆེ་ཧ་ཅང་ཟབ་པས་ཇི་བཞིན་བསྙད་བགྱིར་མི་ནུས་པས། །མཁས་དང་གྲུབ་པའི་བསྙེམས་པ་དར་བའང་བཤད་
པའི་ལམ་དུ་བརྡེག་འཆོས་གྱུར་ན་ཉམ་ཆུང་བདག་གིས་ནི། །དོན་བཞིན་མ་ལགས་ཅུང་ཟད་བཤད་ན་མཁའ་འགྲོའི་དབང་མོ་རྣམས་ཀྱིས་བཟོད་པར་འོས་མོད་འོན་ཀྱང་འདིར། །

这些是用于人类学和语言学术用途的直译：
23-598
想要见到隐藏于六边四理、外内他三种，文字中的宝藏，这口诀深蓝宝石眼，获得之外别无他法存。金刚持意趣的世间界，无余明示释论光芒这，令黑方睡莲衰败且，赐予求解脱者内在日。
事物实相无垢月水晶，随逐习气色彩轮回光，清净解脱无染功德中，除了觉性何者能成熟。持心不动禅定施放后，战胜人造魔众军队时，获得双运佛果法蕴即，八万四千源头掌管者。
蕴界处等瞻部洲果实，生起次第无热河坠时，坛城轮脉音中所现光，显声神咒变成郁金色。时火口内日月息融入，少女身丰盛似电闪动欲，熔化蕴界方便及贪欲，舞蹈终处虹身胎中变。
空行莲面采集的蜜流，不动杭字梵轮脉气心，安乐蜜蜂安住真实边，
23-599
慈悲风唤醒后飞向四身。自觉咒加持的风物质，清净幻化成就三有中，竞逐彩虹彼亦分别念，波浪尖端所幻何以表。
正念船长梦境水藏中，诸法龙王礼敬幻术之，如意宝满足本性自家，降下利他雨之盛宴施。业风矮人弯曲有之界，强力欺骗然禅定老翁箭，无法忍受现等菖蒲林中，自族眷属皆被摧毁。
中阴业现刽子手箭射中，愤怒禅定熟练口中出，戏论光明火焚心结身，烧尽复于中脉再游戏。向上转化每一步范围，无量有界行走身之边，未见自性处所休息的，神变者彼后来减希惧。
异熟身之气心兜率主，入于幻化身中随欲之，奇迹显示谁闻彼者之，耳朵也能成就甘露精。
执实断命持空数珠者，由自知觉导师所摄受，
23-600
无有取舍幻化阿罗汉，离戏文殊亦能辩论胜。只要轮回存在那么久，此甚深道成众生眼目，见到最上不变乐之地，愿入大双运之境界。
犹如谁人夏日林幼芽，修习此道瑜伽士，有之围栏此恒常，愿以闻说修行业生活。
佛陀教义边际不可知故广大极其甚深故如实宣说不能为，若智者成就者傲气兴盛于诠释道中遭破斥则怯弱我，如理非适当些微解说空行女王们应当宽恕然而于此，
;


དོན་བཞིན་མ་ལགས་ཅུང་ཟད་བཤད་ན་མཁའ་འགྲོའི་དབང་མོ་རྣམས་ཀྱིས་བཟོད་པར་འོས་མོད་འོན་ཀྱང་འདིར། །བླ་མའི་ཞལ་སྐྱིན་བཞིན་བསྟན་ཉེས་
པ་མེད་སྙམ་ཡུས་འདི་བདེན་པ་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་པར་འོས།། །།

如理非适当些微解说空行女王们应当宽恕然而于此，依照上师口授而传讲认为无过此理由应以智慧眼观察为宜。


བླ་མའི་ཞལ་སྐྱིན་བཞིན་བསྟན་ཉེས་
པ་མེད་སྙམ་ཡུས་འདི་བདེན་པ་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་པར་འོས།། །།


依照上师口授而传讲认为无过此理由应以智慧眼观察为宜。


